Aeschylus Supplices 1018-1070

Herbert Weir Smyth (Translator)

View: By Card

Supplices. Aeschylus. Herbert Weir Smyth (Translator). New York. 1922.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by The Annenberg CPB/Project.

Current edition Perseus

Suppliant Maidens (English) (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.))

Editions (9)
Ἱκέτιδες First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 1018-1073 focus
Ἱκέτιδες Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 1018-1073 focus
Greek (Editio princeps, 1518) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliants, 1518 edition. Native printed lineation, page markers, and automated correspondence to the Perseus/Smyth edition.) — 1018 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Joannes Cornelius de Pauw, 1745.) — 1018 focus
Ιτε μὰν ἀστυάνακτας μακρὰς
θεοὺς γανάεντες πολιούχους
Τε, καὶ οἱ χεῦμ᾽ Ερασίνε
Περιναίετε παλαιόν.
1030
Υποδέξασθ᾽ ὀπαδοὶ μένος.
Αἶνος δὲ πόλιν τήνδε Πελασγῶν
Εχέτω, μηδ' ἔτι Νείλε
Προχοὰς σέβωμεν ὕμνοις·
Ποταμοὺς δ οἳ διὰ χώρας 1
1035
θελεμὸν πῶμα
Χέουσι πολύτεκνοι,
Λιπαροῖς χεύμασι γαίας
Τόδε μελίσσοντες οὖδας.
Επίδοι δ' Αρτεμις ἁγνὰ στόλον
1040
Οἰκτιζομένα· μηδ᾽ ὑπ᾽ ἀνάγκας
Γάμος ἔλθοι Κυθέρειος 2
Στυγερὸν πέλει τόδ᾽ ἄθλον· Κύπριδος
Οὐκ ἀμελεῖ θεσμὸς ὅδ᾽ εὔφρων.
Δύναται γὰρ Διὸς ἄγχιστα σὺν 3
1045
Ηρα· τίεται δ' αἰολόμητις
θεὸς ἔργοις ἐπὶ σεμνοῖς.
Μετάκοινοι δ αἱ φίλαι ματρὶ πάρεισι, 4
Πάθος τ᾽ οὐδὲν ἄπαρνον τελέθει
θεάκτορι πιθοῖ. δέδοται δ' άρ- 5
1050
μονία μοῖς᾽ Αφροδίτας.
Ψεδυρὰ τρίβοι τ' ἐρώτων.
Φυγάδας δ᾽ ἐπιπνοίας, κακά τ᾿ ἄλγης 6
Πολέμες θ αἱματόεντας
Προφοβοῦμαι. τί πότ᾽ εὔπλοιαν ἔπραξ-
1055
αν ταχυπόμποισι διωγμοῖς;
Ο μέγας Ζεὺς ἀπαλέξαι
Γάμον Αἰγυπτογενή μοι.
Τὸ μὲν ἂν βέλτατον εἴη
Σὺ δὲ θέλοις ἂν ἀθέληται
1065
Σὺ δὲ γ᾽ οὐκ οἶσθα τὸ μέλλου
Τί δὲ μέλλω φρένα διαν
Καθορᾶν, ὄψιν ἄβυσσον
Μέτριον νῦν ἔπος εὔχου. 8
Τίνα καιρόν με διδάσκεις
1070
Τὰ θεῶν μηδὲν ἀγάζειν.
Ζεὺς ἄναξ ἀποστεροίη
Γάμον δυσάνορα
Δάϊον, ὅσπες Ι
Πημονᾶς ἐλύσατ᾿ εὖ
1075
Χειρὶ παιωνίᾳ κατασχίθας.
Εὐμενεῖ βίᾳ κτίσας,
Καὶ κράτος νέμα γυναιξίνα 9
Τὸ βέλτερον κακοῦ,
Καὶ τὸ δίμοιρον αἰνῶ,
1080
Καὶ δίκα δίκας έπεσθαι,
Ξὺν εὐχαῖς ἐμαῖς λυτηρίοις
Μηχαναῖς θεοῦ πάρα.
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 1018 focus
ἴτε μὰν ἀστυάνακτας μάκαρας θεοὺς γανάεντες
πολιούχους τε καὶ οἱ χεῦμ᾽ Ἐρασίνου
1020
περιναίονται παλαιόν.
ὑποδέξασθε δ᾽ ὀπαδοὶ
μέλος. αἶνος δὲ πόλιν τάνδε Πελασγῶν
ἐχέτω, μηδ᾽ ἔτι Νείλου προχοὰς σέβωμεν ὕμνοις·
1025
ποταμοὺς δ᾽ οἳ διὰ χώρας θελεμὸν πῶμα χέουσιν
πολύτεκνοι, λιπαροῖς χεύμασι γαίας
τόδε μειλίσσοντες οὖδας.
1030
ἐπίδοι δ' "Αρτεμις ἁγνὰ
στόλον οἰκτιζομένα, μηδ᾽ ὑπ᾽ ἀνάγκας
γάμος ἔλθοι Κυθερείας· στυγερὸν πέλει τόδ᾽
ἆθλον.
Κύπριδος δ᾽ οὐκ ἀμελεῖ θεσμὸς ὅδ᾽ εὔφρων.
1035
δύναται γὰρ Διὸς ἄγχιστα σὺν Ἥρᾳ·
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Gottfried Hermann, 1852.) — 1018 focus
κακά τ' ἄλγη πολέμους θ' αἱ-
1015
ματόεντας προφοβοῦμαι.
τί ποτ᾽ ἔκπλοιαν ἔπραξαν
ταχυπόμποισι διωγμοῖς;
ΙΚΕΤΙΔΕΣ (OCR draft) Experimental (ΙΚΕΤΙΔΕΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1018 focus
Ἴτε μὰν ἀστυάνακτας
Str. 1.
μάκαρας μακρας θεοὺς γανάοντες γανάεντες
πολιούχους τε καὶ οἳ χεῦμ' Ἐρασίνου
1020
περιναίουσιν περιναίετε παλαιόν·
ὑποδέξασθε δ' om. ὀπαδοί
μέλος μένος· αἶνος δὲ πόλιν τάνδε Πελασγῶν
ἐχέτω, μηδ' ἔτι Νείλου
προχοὰς πρὸς χοὰς σέβωμεν ὕμνοις·
1025
ποταμοὺς δ' οἳ διὰ χώρας
Ant. 1.
θελεμὸν πῶμα χέουσιν
πολύτεκνοι, λιπαροῖς χεύμασι γαίας
τόδε μειλίσσοντες μελ- οὖδας.
Ἐπίδοι δ' Ἄρτεμις ἁγνὰ
1030
στόλον οἰκτιζομένα, μηδ' ὑπ' ἀνάγκας
γάμος ἔλθοι Κυθερείας·
στυγερῶν στύγειον πέλοι τόδ' ἆθλον.
καὶ κράτος νέμοι γυναι-
Ant. 4.
ξίν· τὸ βέλτερον κακοῦ
καὶ τὸ καί τε δίμοιρον αἰνῶ
1070
καὶ δίκα δίκας ἕπε-
σθαι ξὺν εὐχαῖς ἐμαῖς, λυτηρίοις
μηχαναῖς θεοῦ πάρα.
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. N. Wecklein, 1885.) — 1018 focus
ἴτε μὰν ἀστυάνακτας
μάκαρας θεοὺς γανάεντες πολιούχους
1030
τε καὶ οἱ χεῦμ᾽ Ἐρασίνου
περιναίετε παλαιόν.
ὑποδέξασθε δ' οπαδοί
μέλος· αἶνος δὲ πόλιν τήνδε Πελασγῶν
ἐχέτω, μηδ᾽ ἔτι Νείλου
1035
προχοάς σέβωμεν ὕμνοις·
ποταμοὺς δ᾽ οἳ διὰ χώρας
θελεμὸν πῶμα χέουσιν πολύτεκνοι,
λιπαροῖς χεύμασι γαίας
τόδε μειλίσσοντες οἶδας.
1040
ἐπίδοι δ᾽ Ἄρτεμις ἁγνὰ
στόλον οἰκτιζομένα, μηδ᾽ ὑπ᾽ ἀνάγκας
γάμος ἔλθοι Κυθερείας·
στύγειον πέλοι τόδ᾽ ἄλλων.
εἰν. Κύπριδος δ᾽ οὐκ ἀμελεῖ θεσμὸς ὅδ᾽ εὔφρων.
1045
Aeschyli Supplices (OCR draft) Experimental (Aeschyli Supplices. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 1018 focus
ποταμοὺς δ᾽ οἳ διὰ χώρας
θελεμὸν πῶμα χέουσιν
πολύτεκνοι, λιπαροῖς χεύμασι γαίας
τόδε μειλίσσοντες οὖδας.
ἐπίδοι δ᾽ Ἄρτεμις ἁγνὰ
1030
στόλον οἰκτιζομένα, μηδ᾽ ὑπ᾽ ἀνάγκας
γάμος ἔλθοι Κυθερείας·
στύγιον πέλοι τόδ᾽ ἄθλον. =
φυγάδεσσιν δ᾽ ἐπιπνοίαι κακά τ᾽ ἄλγη
πολέμους θ᾽ αἱματόεντας προφοβούμαι.
1045
τί ποτ᾿ εὔπλοιαν ἔπραξαν
ταχυπόμποισι διωγμοῖς;
ὅ τί τοι μόρσιμόν ἐστιν, τὸ γένοιτ᾽ ἄν.
καὶ κράτος νέμοι γυναιξίν· τὸ βέλτερον κακοῦ
καὶ τὸ δίμοιρον αἰνῶ,
1070
καὶ δίκαι δίκας ἕπε-
σθαι ξὺν εὐχαῖς ἐμαῖς λυτηρίοις
μηχαναῖς θεοῦ πάρα. =
Translations (7)
The Suppliant Women. (OCR draft) Experimental (The Suppliant Women.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 1018 focus
Go now celebrating the blessed gods who guard the state, both those inhabiting the city, and those who dwell around the ancient wave of Erasinus. But do you, attendants, receive the strain 1 : and let praise possess this city of Pelasgians, nor let us adore the mouths of Nile with hymns,
but the rivers that pour through this country a willing stream, authors of increase, softening this soil of the earth with enriching weaves. And may chaste Diana regard with pity this train: nor through necessity let Cythercan nuptials come: but this reward is hateful 2 .
But this favouring strain neglects not Venus: for she has a power over Jove together with Juno: and the nearest to the many-counselled goddess is honoured for her mighty works. But loved companions are present with mother [Venus], and no passion is disobedient to soothing persuasion. But to Harmonia is given a portion of deceiving Venus and the ways of loves.
Expeditions by sea against us fugitive, and dire woes, and bloody wars, in truth I dread beforehand. For why have they performed a lucky voyage with swift pursuit?
O mighty Jove defend me from the nuptials of the sons of
Ægyptus.
How can I behold the divine mind, a fathomless view? Pray now for moderate things.
Not to pry into the affairs of the gods.
Let him afford strength also to women. I prefer the better of two evils, and partly good and partly bad 2 , and that justice follow justice with my prayers by liberating aid from the god.
LES SUPPLIANTES (OCR draft) Experimental (LES SUPPLIANTES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1018 focus
suivie mon âme.
Assez large. — Danaos sort. Le cortège des Danaïdes se prépare à le suivre.
Mais bien les fleuves qui, par ce pays, vont lui versant l'onde paisible où il s'abreuve et se multiplient en ruisseaux
fécondants, pour amollir le terreau argien 1 . Et que la chaste Artémis jette sur cette troupe un regard de pitié, afin que nul hymen ne nous vienne ployer
sous le joug de Cypris ! A qui je hais soit réservée l'épreuve !
tout comme les Amours au babil joyeux.
pourrait bien être ton lot final.
Mieux marqué.
Ah ! que l'auguste Zeus écarte de moi l'hymen des fils d'Égyptos !
Puis-je prétendre contempler la pensée de Zeus, plonger ma vue dans l'abîme ?
Rien de trop », même avec les dieux 3 !
Décidé.
et lui fit sentir sa douce puissance.
Qu'il donne la victoire aux femmes — je me résigne au
moindre mal et à deux tiers de bonheur 4 — et qu'une juste sentence vienne à l'appel de la justice, si ma prière est entendue, par les voies libératrices qui sont à la Divinité !
The Suppliants (OCR draft) Experimental (The Suppliants. Robert Potter, 1779.) — 1018 focus
Go then, ye pure, ye pious train,
In triumph go to thoſe bleſs'd pow'rs,
That o'er this ſtate extend their reign
Imperial guardians of these tow'rs;
Imperial guardians of these glades,
1105
Along whoſe hallow'd ſhades
His dark'ning ſtream old Erafinus rolls:
With courage arm your ſouls.
No more to Nile's deep floods belong
The warbled voice, the raptur'd ſong n ;
1110
Our praiſe Pelaſgia's towns demand;
And each fresh fount, that loves to lead
His humid train thro' grove, thro' mead,
And rolls luxuriance thro' the land.
Virgin Diana, bend thine eye,
1115
And piteous of a virgin's woes,
O ſave enſnared chaſtity,
From the rude touch of hated foes:
Nor ſee thy ſtruggling vot'ries led
Where Venus decks the bed!
1120
Nor, Queen of Love, ſhall our mellifluous lays
Be ſilent in thy praiſe:
For thou, next Heav'n's imperial queen,
In highest grace with Jove art ſeen,
And mighty deeds declare thy pow'r:
1125
The paſſions hear thy ſoft controul;
Thy ſweet voice melts the willing ſoul,
Enchanted with thy honied lore.
Round thee, where'er thou lead'ſt the way,
Joyful the frolic Cupids rove;
1130
And as their antic ſports they play,
Whiſper the harmony of love.
But what have I with love or joy?
My peace wild fears annoy,
The miſeries of flight, pursuit's alarms,
1135
And ſlaughterthreat'ning arms:
Why elſe the quick, the fav'ring gales
Waft o'er the waves their flying ſails?
Ah, never may his ſovereign will
Me to Ægyptus' ſons unite!
Know'ſt thou his will? Or has thine eye
Look'd thro' futurity?
Almighty Sire, whoſe healing hand
Sooth'd thy lov'd Iö's ſoul to reſt,
With comfort cheer this forrowing breaſt,
1155
And ſave us from this hoſtile band!
For me thro' fortune's cloud hope beams her ray,
And from that bright'ning part goes bright'ning on;
So right ſucceeding right ſhall force its way,
And the good Gods complete what Greece begun.
1160
Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 1018 focus
Su', dunque, i Numi che la rocca guardano,
ch'anno d'Argo tutela, ora si esaltino,
e quei che de l'Eràsino
avean dimora su le antiche prode.
E voi seguite i cantici,
1085
ancelle! Alta la lode
voli a questa pelasgica città:
ché il Nilo gli inni miei piú non udrà!
Li udranno i fiumi che feraci e provvidi
sopra questa contrada i flutti volgono,
1090
che con le pingui irrorano
fluenti questo suolo.
Abbia la pura Artemide
pietà del nostro stuolo.
Né me Citera in violento imene
1095
stringa ai nemici miei tocchi tal bene.
Né Cipride trascura la pia nostra preghiera.
Presso a Giove, con Era,
grande è sua possa: onore ha per sue celebri
prove la Diva astuta.
1100
E vicina ha la Brama, e l'altra tenera
figlia, a cui nulla mai non si rifiuta,
Süada allettatrice. Ed Armonia
compagna è pur di Cipride,
degli amor lungo la fallace via.
1105
Su le fuggiasche vedo già furie, e crude offese,
e cruente contese.
O donde avviene che alla caccia rapida
cosí prospera l'onda
schiudasi? Oh! qual che sia, tua sorte compiersi
1110
dovrà. Niun penetrar può la profonda
mente di Giove, né tramarle inganni.
Qual per mille altre femmine,
tale anche le tue nozze esito avranno.
Da me lunge tenga l'imene
1115
coi figli d'Egitto il Saturnio.
A che speculare il pensiero
1120
di Giove, l'estèrmine bàratro?
Questo imene con gl'infesti
1125
miei parenti, iniquo imene,
o Giove, fa' che da me lunge resti,
tu che un giorno con medica palma
lo sciogliesti dalle pene,
per addurla a nuova calma.
1130
Alle donne forze ei dia!
Sarò paga, ove a due parti
di male, una di ben commista sia.
Dian trionfo a giustizia gli Dei,
con le vindici loro arti,
1135
per virtú dei voti miei.
Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 1018 focus
Ite tamen ad reges
940
Deos longinquos illustres patronos,
Et qui aggerem Eraſinum antiquum habitatis
Suſcipite affectatores.
Robur. Laus urbem Pelasgorum
Habeat neq; Nili
945
Libamina colimus hymnis,
Fluuiosq;, qui per regionem
Quietum potum fundunt multi nati,
Pinguibus effuſionibus terræ.
Hoc mellitum facientes folum.
950
Poſtquam Diana caſta
Claſſem miſerta eſt, neq; pre necesſitate
Nuptiæ ueniant Veneris.
Odioſum est hoc præmium.
Veneris lex hæc non negligit læta,
955
Potest enim propinquiſsimè Iouis cum Iunone,
Vlciſcitur uerò uarius Deus in operibus grauibus.
Participes matris amicæ adſunt.
Amor nullus negandus est ſpectata
Perſuaſione. datum est fatum
960
Veneris Harmonia,
Suſurrum terite amorum.
Bella ſanguinolenta timeo.
Bonam nauigationem fecerunt tandem
Celeribus perſecutionibus.
965
Certè fatum est, fiat hoc.
Iouis non transgreſsa est mens
Infinita cum multis nuptijs. is finis
Ad priorem mulierum erit.
O magne Iupiter libera
970
Me à nuptijs Aegyptogenis.
Hoc quidem optimum erit, tu uelles quod non uis.
Tu uelles quod non uis.
Tu non nosti fatum.
Quid debeo diuinam mentem
975
Viderre, immenſam uisionem?
Modicum sermonem nunc opta.
Quam occasionem me docebis?
Quæ deorum sunt non ægre ferre.
Iupiter rex auferat
980
Matrimonium malum hoſtile,
Qui Ius
Dolores soluit Pæonia manu obtinens,
Propitia ui codens, robur distribuens mulieribus.
Præstantius malo, diuiſionem proba.
985
Et causa causæ, ſequi cum precibus meis,
Solutoriis machinis à Deo.
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliant Maidens — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 1018 focus
Pass and adore ye the Blessed, the gods of the city who dwell
Around Erasinus, the gush of the swift immemorial tide.
1070
Sing we the bounteous streams that ripple and gush through the city;
Quickening flow they and fertile, the soft new life of the plain.
Yet not in scorn we chant, but in honour of Aphrodite;
She truly and Hera alone have power with Zeus and control.
Holy the deeds of her rite, her craft is secret and mighty,
And high is her honour on earth, and subtle her sway of the soul.
1080
Ah, but I tremble and quake lest again they should sail to reclaim!
1085
Alas for the sorrow to come, the blood and the carnage of war.
Ah, by whose will was it done that o'er the wide ocean they came,
Guided by favouring winds, and wafted by sail and by oar?
Great Zeus, this wedlock turn from me—
Me from the kinsman bridegroom guard!
How should I scan Zeus' mighty will,
The depth of counsel undescried?
Zeus, hold from my body the wedlock detested, the bridegroom abhorred!
It was thou, it was thou didst release
Mine ancestress Io from sorrow: thine healing it was that restored,
1105
The touch of thine hand gave her peace.
Be thy will for the cause of the maidens! of two ills, the lesser I pray—
The exile that leaveth me pure.
May thy justice have heed to my cause, my prayers to thy mercy find way!
For the hands of thy saving are sure.
1110
[ Exeunt omnes.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 1018 focus
So erhebt denn im Triumphton
Des Olymps Götter, die Burgherrn
Und der Stadt Hüter und die schon in der Urzeit
970
Erasinos' Flut umwohnten!
Nur die Quellströme besing' ich,
Die das Land tränken mit Labsal,
Und in allnährenden Windungen sich ergießend,
Durch die Gau'n fruchtspendend hinzieh'n.
Doch vergißt auch Aphrodita's der Gesang nicht;
An des Zeus Seite vereint herrscht sie mit Hera,
985
Und in ehrwürdiger That waltet die tiefsinnige Göttin.
wie graut uns, den Entflohenen, vor dem Unheil,
Das heranstürmt, vor des Kriegs blutigem Scheusal!
warum glückte die Seefahrt zu der windschnellen Verfolgung?
Doch hinweg wende Kronion
Mir den Ehbund mit den Vettern!
Wie vermag ich es, des Zeus Sinn
Zu durchschau'n, Räthsel des Abgrunds?
Wehre du von uns, o Zeus,
Den verhaften, feindlichen
•1010 Bund mit den schnöden Männern,
1010
Du, der Jo's Kummer einst
Durch der Hand linden Druck bewältigend,
Heil erschus mit süßer Kraft!
Vierte Gegenstrophe.
Du verleihe Sieg den Frau'n!
Wenn ein doppelt Leid mir droht,
1015
Wähl' ich das klein're lieber.
Daß dem Recht des Rechtes Sieg
Folge, fügt Gottes Rath auf mein Gebet,
Der aus Leid mein Leben löst.

Commentary

Critical apparatus to The Suppliant Women (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Suppliant Women.) focus

1018. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-771

διωγμοῖς:
διωγμούς
ante correctionem M.
1018

1020. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-772

παρβατός:
παραβάτας ἐστὶν
M. G. Rob.
παραβάτος ἐστὶν
Ε. Correxit Askewius.
1020

1023. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-773

προτερᾶν: Libri
προτέραν
.
1023

1027. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-774

θέλγοις:
θέλγεις
Μ. Rob.
θέλεις
G. Ε.
θέλγοις
commemorat Stephanus.
1027

1027. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-775

ἂν ἄθελκτον:
ἀνάθελκτον
Μ. Ε. Rob.
ἀναθέλκτον
vel
ἀναθέλητον
G.
ἂν ἄθελκτον
commemorat Stephanus.
1027

1029. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-776

φρένα Δίαν:
φρεναδίαν
Μ. G.
φρένα δίαν
Rob.
1029

1033. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-777

ἀγάζειν: Recte Stanleius
ἀγάζειν
interpretatur aegre ferre, auctore Etym. M. p. 5, 30.
1033

1034. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-778

Ζεὺς:
Ζεῦ
Μ.
1034

1034. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-779

γάμον:
γάμου
M. G.
γάμον
P. Rob.
1034

1035. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-780

ὅςπερ: Auratus
ὥςπερ
, quo non opus est.
1035

1036. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-781

πημονᾶς:
πήμονας
Μ.
πημόνας
Rob.
1036

1037. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-782

καταστροφὰν: Libri
κατασχέθων
, quod etsi intelligi potest, si ad
γάμον
refertur, tamen inutile est:
κτίσας
autem non habet nomen ad quod pertineat. Scribendum erat
καταστροφών
, sive id commutationem, ut in Eumen. v. 483. sive perfugium, ut supra v. 425. interpretari placet.
1037

1038. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-783

εὐμενεῖ:
εὖ μενεῖ
Rob.
1038

1040. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-784

καὶ τὸ:
καί τε
M. G.
καὶ τὸ
Rob.
1040

1041. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-785

δίκα δίκας: Libri
δέκα δίκας
. Emendavit Burgesius.
1041

1041. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-786

εὐχαῖς:
εὐχαῖς
M. Rob.
εὐχολαῖς
G.
1041

1043. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-787

μηχαναῖς:
μηχανὸς
Ε.
1043

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Suppliants, explanatory commentary pp. 24–120. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

832-1028. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-520

1
2
viertes Epeisodion: 1. Die Danaiden werden mit Ent- setzen des nahenden Herolds der Ägyptiaden gewahr und flüchten zum Altare. Der Herold erscheint und herrscht die Danaiden an (832-855). 2. Kommos (856-921), eine aufgeregte Szene, in welcher der Herold die Danaiden mit Drohungen und Gewalt bewegen will ihm zu den Schiffen zu folgen. 3. Der König weist den gewalt- tätigen Herold ab, welcher vor seinem Abtreten Krieg ankündigt. Den Danaiden überläßt der König die Wahl ihres Aufenthalts (922-976). 4. Die Danaiden wollen diese Wahl ihrem Vater anheimgeben und befehlen ihren Dienerinnen neben ihnen sich aufzustellen (977-990). 5. Danaos kommt mit einer Leibwache zu- rück um seine Töchter nach Argos zu bringen (991-1028). Die Partie 832-909 ist in einer sehr verderbten Gestalt überliefert, so daß sich an mehreren Stellen kaum nur der Sinn des ursprünglichen Textes erkennen läßt. Außer Pers. 678-680 findet sich glücklicher- weise im ganzen Äschylos keine Stelle, die auch nur annähernd einen so entstellten Text hätte. Vgl.,,Über die Textüberlieferung des Aschylos" in den Sitzungsb. der Münch. Ak. d. W. 1888 II S. 347 f.

1019. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-624

3
4
αἶσχος ἡμῖν, ἡδονὴν δ᾽ ἐχθροῖς: vgl. Pers. 1034 λυπρά, χάρματα δ' ἐχθροῖς, Hom. 4 51 δυσμενέσιν μὲν χάρμα, κατηφείην δὲ σοὶ αὐτῷ, Soph. Ant. 646 αὑτῷ πόνους φῦσαι, πολὺν δὲ τοῖσιν ἐχθροῖσιν γέλων, Dio Cass. XXXVIII 23, 1 γέλωτα τοῖς ἐχθροῖς, αίσχος δὲ τοῖς οἰκείοις παρέχειν.

1021. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-625

5
6
διδοῖς, διδοῖ sind epische Formen.

1022. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-626

7
8
οἰκεῖν hängt von διδοῖ ab. λάτρων ἄτερθεν, ohne Entgelt. Vgl. Eustath. S. 1246, 9 ὡς καὶ λάτρον ὁ ῥηθεὶς μισθὸς ἐλέγετο, δηλοῦσιν οἱ παλαιοί. εὐπετῆ τάδε, per- commoda haec sunt, d. h. die Wahl der Wohnung bietet keine Schwierig- keit. Vgl. Eur. Phoen. 680 πάντα δ᾽ εὐπετῆ θεοῖς.

1023-1024. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-627

9
10
ἐπιστολάς, ἐντολάς, in diesem Sinne immer bei Äschylos. τὸ σωφρονεῖν, die Keuschheit Diese Mahnung gilt der Hyper- mestra, welche sich durch die Liebe zu Ungehorsam verleiten läßt.

1025-1026. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-628

11
12
D. i.,,mache dir um alles andere, nur nicht um unsere Keuschheit Sorge". Vgl. Soph. Ant. 1179 ὡς ὧδ᾽ ἐχόντων τἄλλα βουλεύειν πάρα, Eur. Heraklid. 693 ὥς μ᾽ οὐ μενοῦντα τἄλλα σοι λέγειν πάρα, Plaut. Mil. Gl. III 3, 60 faciemus: alia cura.

1027. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-629

13
14
νέον: zu 344. — Wegen des Mangels der Cäsur zu 406. Weil verbessert den Rhythmus mit θεοῖς γὰρ εἴ τι μὴ βεβούλευται νέον.

1028. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-630

15
16
,,Ich werde die Fußspuren, die mein Sinn in den Boden ge- drückt hat, nicht zerstören“, d. h. ich werde der bisher gezeigten Denkweise nicht untreu werden".

1029. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-631

17
18
Exodos (in ursprüng- licher Weise ein Chorgesang). Der Anfang kennzeichnet den Gesang als Abzugslied; aber durch die Teilnahme der Dienerinnen, welche für die Rechte der Aphrodite ein- treten (etwa wie der Diener im Anfang des Euripideischen Hippo- lytos), wird auf einen späteren Kon- flikt und auf die folgende Hand- lung der Trilogie hingewiesen. Das erste Strophenpaar gehört dem Hauptchor der Danaiden, das zweite dem Nebenchor der Dienerinnen (988, 1033). Im dritten wechseln die beiden Chöre (wahr- scheinlich die beiden κορυφαῖοι) miteinander ab; das letzte Strophen- paar singen die beiden Chöre vereint.

1029-1030. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-632

19
20
ἴτε μάν, nun aber ziehet hin", vgl. ἄνα γε μάν Cho. 961. ἀστυάνακτας πολιούχους τε καὶ οι κτἑ., die Götter der Stadt, der Burg und des Landes. Vgl. Ag. 88 πάντων δὲ θεῶν τῶν ἀστυνόμων, ὑπάτων χθονίων, τῶν τε θυραίων τῶν τ᾿ ἀγοραίων. γαναέντες (in der Handschrift γανάεντες), „feiernd". Diese Form setzt eine unbekannte Form γανάημι voraus. Vgl. δαέντες, ἀέντες. Pauw hat dafür γανάοντες gesetzt. Bei Homer finden sich die Formen γανόωντες ( γανάοντες), γανόωσαι ( γανάουσαι) im Sinne von glänzend, prangend. Hesych. bietet γανεῖν· λευκαίνειν und γανάσσαι· σμῆξαι, ἡδῦναι. Die Maskulinform kann stehen, weil auch Männer im Zuge sind, Danaos und seine Leib- wache.

1031-1032. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-633

21
22
καὶ οἳ. . περιναίουσιν (30 Marckscheffel für περιναίετε, wel- ches durch unrichtige Beziehung auf die angeredeten Personen ent- standen ist) zur Abwechslung für καὶ περιναίοντας. Über den Fluß Erasinos vgl. Strab. VIII 371 ἄλλος δὲ ποταμὸς Ερασῖνος ἐν τῇ Αργείᾳ ἐστιν· οὗτος δὲ τὰς ἀρχὰς ἐκ Στυμφάλου τῆς Αρκαδίας λαμβάνει καὶ τῆς ἐκεῖ λίμνης τῆς καλουμένης Στυμφαλίδος δύντα δ᾽ ὑπὸ γῆς φασὶ τὸν ποταμὸν τοῦτον ἐκπίπτειν εἰς τὴν Αργείαν καὶ ποιεῖν ἐπίρρυτον τὸ πεδίον. Von dem unterirdischen Lauf des Erasinos spricht auch Herod. VI 76, Paus. II 24, 7, Ov. Met. XV 275 f., Plin. H. N. II 103. Curtius Pelop. II S. 340:,,Unter dem Höhlen- berge Chaon springt mit reicher Wasserfülle ein Fluß hervor, in welchem die Alten, die den unter- irdischen Wasserverbindungen so aufmerksam nachforschten, einen Abfluß des Stymphalischen Sees erkannten. Nach dieser Ansicht fließt also das Wasser vom Ape- lauron bis zum Chaon 200 Stadien weit durch die dunklen Berggänge um hier als Küstenfluß Erasinos emporzutauchen und in kurzem Laufe die Niederung zu befruchten." Der für geographische Merkwür- digkeiten eingenommene Dichter scheint gerade deshalb den Erasinos zu nennen und auch weil er in der Nähe der Stelle floß, WO die Danaiden ans Land gestiegen sein sollten.

1033. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-634

23
24
ὑποδέξασθε, excipite, d. i. setzet den Gesang fort. ὀπαδοί wie 965 φίλαις ὀπάοσιν.

1036. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-635

25
26
προχοάς von der Mündung wie Hom. P 263 ἐπὶ προχοῇσι διιπετέος ποταμοίο, ε 453, Solon Fragm. 28 Νείλου ἐπὶ προχοῇσι, Aristoph. Wo. 272 Νείλου προχοαῖς. Vgl. oben zu 3.

1037. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-636

27
28
ποταμοὺς δὲ ( σέβωμεν), nicht ποταμούς τε wegen des Gegen- satzes zu Νείλου. Die

1038. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-637

29
30
Hesych. θέλεμον ἥσυχον und θελέμως· ἡσύχως. — πολύτεκνοι: Schol. πολυτεκνίας πρόξενοι. Flüsse sind κουροτρόφοι (zu 287), und wenn man πολύτεκνοι in diesem Sinne auffaßt, wird diese Eigen- schaft der argivischen Flüsse her- vorgehoben im Gegensatz zu den 867 ff. gerühmten Vorzügen des Nil. Aber wahrscheinlich ist πολύτεκνοι im Hinblick auf Prom. 142 τῆς πολυτέκνου Τηθύος ἔκγονα von den Bächen und Kanälen zu verstehen, welche die Kinder der Flüsse sind, und auf die reiche Bewässerung des argivischen Landes zu beziehen, die in der Sage auch mit Danaos in Verbindung gebracht wurde. Vgl. Soph. Ο. Κ. 685 οὐδ᾽ ἄυπνοι κρῆναι μινύθουσιν Κηφισοῦ νομάδες ῥεέθρων κτἑ.

1039-1040. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-638

31
32
λιπαροῖς χεύμασι, mit be- fruchtendem Naß. Vgl. den Ge- brauch von λιπαίνειν Eur. Hek. 454 φασὶν Απιδανὸν γύας λιπαίνειν. μειλίσσειν, dem Boden wohltun, den durstigen Boden tränken.

1041. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-639

33
34
ἐπίδοι wie 1. ἁγνή: die jungfräuliche Artemis ist am ersten berufen die Jungfrauen zu schützen. Vgl. 155. Hippolytos, der Wider- sacher der Aphrodite, ist der Freund der Artemis.

1043. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-640

35
36
τέλος (so Weil für γάμος) Κυθερείας, d. i. γαμήλιον τέλος, die Weihe der Liebesgöttin, die Hoch- zeit. Vgl. τέλος θαλεροῖο γάμοιο Hom. v 74. Κυθερεία heißt Aphro- dite schon Hom. 9 288, Hes. Theog. 198 ( ὅτι προσέκυρσε Κυθήροις). Die Insel Kythera, eine alte Kolonie der Phönizier, war wie Zypern ( Κύπρις) ein Mittelpunkt des orien- talischen Aphroditekultus (Astarte).

1044. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-641

37
38
στυγερών (für στύγειον Hermann, vielleicht ist στυγίων vorzuziehen) ἆθλον, meinen Feinden wünsche ich solche Not. Vgl. zu 381. Mit ἆθλον vgl. Soph. Phil. 508 δυσοίστων πόνων ἆθλα. Die Änderung στύγιον (oder στυγερόν πέλει τόδ' ἄθλον gibt einen matten Gedanken.

1045. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-642

39
40
In dem zweiten Strophen- paar fordern die Dienerinnen, ihren Herrinnen widersprechend, daß man der Aphrodite als einer mäch- tigen und segensreichen Göttin die ihr gebührende Ehre schenke, und in dem Gefühl, daß die Danaiden (wie (wie Hippolytos bei Euripides) die Artemis auf Kosten der Aphrodite feiern, geben sie trüben Ahnungen Ausdruck. Da- mit deutet der Dichter die Nieder- lage der Argiver (1054f.) und den Vollzug der Ehe (1060 ff.) an. θεσμὸς ὅδε, Schol. ὁ τοῦ ὑμετέρου (vielmehr ἡμετέρου) ὕμνου νόμος: ,, Gegen Kypris ist nicht unehr- erbietig unsere verständige Weise; diese Göttin ist mächtig, stiftet Segen, spendet Wonne, wenn sie nur das rechte Maß einhält."

1046. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-643

41
42
σὺν Ἥρα: als Stifterin des Ehebundes ist Aphodrite der Hera als Ehegöttin ( Ηρα τελεία) gesellt. Vgl. Eum. 214 ἦ κάρτ᾽ ἄτιμα Ηρας τελείας καὶ Διὸς πιστώματα· Κύπρις δ᾽ ἄτιμος τῷδ᾽ ἀπέρριπται λόγῳ, ὅθεν βροτοῖσι γίγνεται τὰ φίλτατα.

1047-1048. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-644

43
44
Das listenvolle Spiel der Göttin hat in der Fortpflanzung des menschlichen Geschlechts ernste Bedeutung.

1049. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-645

45
46
Der Gedanke aber auch die Wonne, welche die Göttin ge- währt, ist eine schöne Gabe, wenn sie mit Maß genossen wird" wird in seine Teile zerlegt. · μετάνοινοι: Schol. κοινωνοί. φίλα ματρί: wie Eros Sohn der Aphrodite ist, so können auch Pothos und Himeros, welche dem Eros zur Seite stehen, und Peitho als deren Kinder ange- sehen werden. Diese vier bilden mit den Chariten das Geleite der Göttin. Vgl. Hom. Ξ 214 ἦ (nämlich Αφροδίτη), καὶ ἀπὸ στήθεσφιν ἐλύ- σατο κεστὸν ἱμάντα ποικίλον, ἔνθα τέ οἱ θελκτήρια πάντα τέτυκτο· ἔνθε ἔνι μὲν φιλότης, ἐν δ᾽ ἵμερος, ἐν δ᾽ ὀαριστὺς πάρφασις, ἤ τ' ἔκλεψε νόον πύκα περ φρονεόντων. a (fehlt in der Handschrift, von Wellauer eingesetzt) τ' οὐδὲν ἄπαρνον τελέθει (der nichts versagt wird) θέλκτορι Πειθοῖ für θέλκτωρ τε Πειθώ, οὐδὲν κτέ. Vgl. Sieb. 540 ὃν λέγεις τὸν ᾿Αρκάδα. Mit θέλκτωρ vgl. πράκτορες αἵματος Eum. 320 von den Erinyen, τύχη σωτήρ Ag. 669, γέννας πενθητῆρος Pers. 949. δέδοται ψεδυρᾶς τρίβου (in der Handschrift ψεδυρα τρίβοι) τ᾽ ἐρώ- των: Schol. ἡ Αρμονία μετέχει τῆς Αφροδίτης, „, der Harmonia ist An- teil gegeben an Aphrodite und an dem flüsternden Kosen der Liebes- götter". Da Harmonia die Personi- fikation der Ordnung und des Eben- maßes ist, so wird damit gefordert, daß mit dem Genuß der Liebe Maß und Ordnung verbunden sei. Vgl. Eur. Med. 627 ἔρωτες ὑπὲρ μὲν ἄγαν ἐλθόντες οὐκ εὐδοξίαν οὐδ᾽ ἀρετὰν παρέδωκαν ἀνδράσιν· εἰ δ᾽ ἅλις (d. i. μετρίως) ἔλθοι Κύπρις, οὐκ ἄλλα θεὸς εὔχαρις οὕτως, Iph. Α. 554 εἴη δέ μοι μετρία μὲν χάρις, πόθοι δ' ὅσιοι καὶ μετέχοιμι τᾶς Αφροδίτας, πολλὰν δ᾽ ἀπονείμαν. Nach Hes. Theog. 937 ist Harmonia, die Gattin des Kadmos, Tochter der Aphro- dite. Vgl. Hom. Hymn. II 16 αὐτὰρ ευπλόκαμοι Χάριτες καὶ εύφρονες Ωραι Αρμονίη θ' Ήβη τε Διός θυγάτηρ τ' Αφροδίτη ὀρχεῦντ᾽ ἀλλή- λων ἐπὶ καρπῷ χεῖρας ἔχουσαι. Ζυ ψευρᾶς vgl. Hesych. ψέδυρος· ψίθυρος (deshalb steht in der Hand- schrift über δ von ψεδυρα ein 1).

1054. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-646

47
48
,,Ich sehe für euch Flücht- linge Feindschaft, schlimme Leiden und blutige Kämpfe voraus. Sonst hätten die Ägyptiaden nicht gün- stige Fahrt in schnellsteuernder Verfolgung erwirkt. (Man erkennt daran die Bestimmung des Schick- sals und) die Bestimmung des Schicksals erfüllt sich Zeus läßt sich nicht berücken und das Ende von dieser Sache wird sich den vielen Heiraten früherer Frauen anreihen (d. h. ihr werdet schließ- lich heiraten wie viele andere Frauen vor euch).

1054-1055. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-647

49
50
φυγάδεσσιν: zu 788. ἐπιπνοίας, zornmütiges Heran- schnauben (Kruse), erbitterte An- griffe, vgl. μαινόμενος δ᾽ ἐπιπνεῖ .. Αρης Sieb. 330. προφοβοῦμαι wie προταρβῶ Sieb. 319.

1056-1057. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-648

51
52
Schol. δέδοικα, ὅτι εὐ- πλοίας ἔτυχον, μὴ καὶ τὸ τοῦ γάμου τύχωσιν. ἔπραξαν: vgl. Eur. Or. 355 θεόθεν πράξας ἅπερ ηὔχου und zu 782. Mit ταχυπόμποισι vgl. εὔπομπος vom glücklichen Lenker des Staatsschiffes Soph. O. T. 696, ναὸς ἀκοπόμπου Eur. Iph. Τ. 1136.

1058. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-649

53
54
tó, tovto: zu 362. Zum Gedanken vgl. Cho. 102 τὸ μόρσιμον γὰρ τόν τ' ἐλεύθερον μένει καὶ τὸν πρὸς ἄλλης δεσποτούμενον χερός, Soph. Αnt. 1337 πεπρωμένης οὐκ ἔστι θνητοῖς συμφορᾶς ἀπαλλαγή, Hom. Ζ 488 μοῖραν δ᾽ οὔ τινα φημὶ πεφυγμένον ἔμμεναι ἀνδρῶν, οὐ κακὸν οὐδὲ μὲν ἐσθλόν, ἐπὴν τὰ πρῶτα γένηται, Pind. Pyth. XII 30 τό γε μόρσιμον οὐ παρφυκτόν. Wie das Folgende zeigt, fällt hier die Bestimmung des Schicksals mit dem Willen des Zeus zusammen wie Eum. 1046 Ζεὺς ὁ πανόπτας οὕτω Μοϊρά τε συγκατέβα.

1059-1060. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-650

55
56
παρβατός, wie auch παρ- βασία, παρβαίνειν, πὰρ Διὸς θρόνοις bei Aschylos vorkommt. Zum Ge- danken_vgl. Prom. 569 οὔποτε τὰν Διὸς ἁρμονίαν θνατῶν παρεξίασι βουλαί, Hom. ε 103 οὔπως ἔστι Διὸς νόον αιγιόχοιο οὔτε παρεξελθεῖν ἄλλον θεὸν οὔθ᾽ ἁλιῶσαι, Hesiod Theog. 613 ὣς οὐκ ἔστι Διὸς κλέψαι νόον οὐδὲ παρελθεῖν. ἀπέρατος, undurchdringlich.

1060-1061. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-651

57
58
Schol. μετὰ ἄλλων πολλῶν γάμων γυναικῶν καὶ οὗτος τελε- σθήσεται, was vielen anderen Frauen bisher ( προτερῶν) begegnet ist, wird schließlich auch dein Los sein". Zu πέλοι ergänzt sich ἄν aus 1058, da Διὸς . . ἀπέρατος nur als Parenthese zu betrachten ist. Vgl. Cho. 593 τίς λέγοι ( ἄν) nach ἂν φράσαι 590. Es ist also nicht nötig mit Weil μετ᾽ ἂν ἄλλων zu schreiben.

1063-1064. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-652

59
60
Heftig erwidern die Da- naiden die vorhergehenden ihnen unangenehmen Worte der Diene- rinnen. ἀπαλέξαι: wenn es nicht ursprünglich απαλέξοι geheißen hat, so stellt sich diese Aoristform neben die Futurform ἀλέξομαι, welche sich z. B. Soph. O. T. 171, 539 findet. Beide Formen beruhen, wie etwa die Form,,frug", auf falscher Ana- logie; die richtigen Formen sind ἀλεξήσω( ομαι), ἠλέξησα( άμην). Die Form ἀπαλέξασθαι ist auch Soph. Ai. 166 überliefert und ἀλέξασθαι findet sich schon bei Homer, wenn die Überlieferung richtig ist ( άλε- ξέμεναι? ἀλέξεσθαι?). Als Aorist- form könnte hier ἀπαλάκοι stehen. Mit γάμον Αἰγυπτογενῆ (Verheira- tung mit den Sprossen des Ägyp- tos) vgl. Ausdrücke wie γάμον δυσάνορα 1074, γυναικοπληθὴς ὅμιλος Pers. 126, γηγενῆ μάχην Eur. Ion τετρασκελῆ κενταυροπληθῆ πόλεμον Heraklid. 1272.

1065-1066. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-653

61
62
το wie 1058. Die Form βέλτατος auch Eum. 490 wie βέλτερος unten 1080, Sieb. 324, Fragm. 309, 3. Der Gedanke ist:,,Das wäre wohl das Beste; du aber dürftest einen besänftigen, der nicht be- sänftigt werden kann", d. h.,,dein Flehen aber dürfte an dem Rat- schlusse Gottes nichts ändern". Du sprichst, als ob

1067. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-654

63
64
D. i. 29 du die Zukunft genau wüßtest. Wer hat dir gesagt, daß ich dieser Heirat nicht entgehen kann?“

1068-1069. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-655

65
66
,,Wie sollte man von mir erwarten, daß ich in die Tiefe des Sinnes von Zeus blicke? Das wäre ein Blick in eine grundlose Tiefe", d. i.,,allerdings kann ich die Ge- heimnisse der Zukunft und die Ratschlüsse der Gottheit nicht durchschauen". Vgl. Hom. ψ 81 μαῖα φίλη, χαλεπόν σε θεῶν αἰει- γενετάων δήνεα εἴρυσθαι, μάλα περ πολύϊδριν ἐοῦσαν, Verg. Aen. Χ 501 nescia mens hominum fati sortisque futurae. Δίαν wie 545. ὄψιν ἄβυσσον ist Akk. des inneren Ob- jekts, steht aber als nachträglicher Zusatz wie eine Apposition zum Inhalt des Satzes. Das Gesetz, daß wer die Strophe vorträgt, auch die Antistrophe singt, wird hier nur zum Scheine verletzt, weil doch alle Verse das gleiche Versmaß (zwei Ionici) haben, die V. 1063 f. also auch = 1070f. und 1065 f. 1068f. sind.

1070. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-656

67
68
Dann sprich groß in magvollen Worten" (für αὔχει hat die Handschrift svxov), d. h.,, dann nimm den Mund nicht so voll und bediene dich maßvoller Ausdrücke. Welche Lehre, die durch die Um- stände geboten ist, (welche heil- same Lehre) sollen eigentlich deine Worte ( σὺ δὲ θέλγοις ἂν ἄθελκτον) für mich enthalten?" Über die Fügungen der Gottheit dich nicht zu sehr zu ereifern", d. h.,, in die Fügungen der Gottheit dich mit Zu Ergebenheit zu schicken". καιρόν vgl. Eur. Andr. 484 φρενὸς αὐτοκρατοῦς ἑνός, ἃ δύνασις ἀνά τε μέλαθρα κατά τε πόλιας, ὁπόταν εὑρεῖν θέλωσι καιρόν. — μηδὲν ἀγάζειν erklärt der Schol. mit λίαν ἐξετάζειν und so deuten manche die Worte ,, vorwitzig ausforschen",,, peinlich ergründen" (Theogn. 401 undèv ἄγαν σπεύδειν· καιρὸς δ᾽ ἐπὶ πᾶσιν ἄριστος ἔργμασιν ἀνθρώπων). Aber wie βιάζειν von βία, so ist ἀγάζειν von ἄγη (zu 170) gebildet und Hesych. erklärt ἀγάζει mit ἀγανακτεῖ, βαρέως φέρει. Es ist also τὰ θεῶν μηδὲν ἀγάζειν ungefähr s. v.a. μὴ ἐπιφθόνως ἔχειν πρὸς τὰ θεῶν. Die Dienerinnen verweisen ihren Herrinnen das Entsetzen, welches diese mit ὁ μέγας Ζεὺς ἀπαλέξαι κτέ. zu erkennen gaben, als sie den Willen der Gottheit und die Be- stimmung des Schicksals ver- kündeten.