Agamemnon. Aeschylus. ed. Gottfried Hermann. Lipsiae. 1852.
Search the Perseus Catalog for:
Search the Perseus Catalog for:
Current edition Experimental
Critical apparatus to Agamemnon (OCR draft) (Latin) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Agamemnon.)
Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.
Editions (8)
Ἀγαμέμνων First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 782-974 focus
Χορός
ἄγε δή, βασιλεῦ, Τροίας πτολίπορθ᾽,
1
Ἀτρέως γένεθλον,
πῶς σε προσείπω; πῶς σε σεβίζω
785
μήθ᾽ ὑπεράρας μήθ᾽ ὑποκάμψας
καιρὸν χάριτος;
πολλοὶ δὲ βροτῶν τὸ δοκεῖν εἶναι
προτίουσι δίκην παραβάντες.
τῷ δυσπραγουντι δ᾽ ἐπιστενάχειν
790
πᾶς τις ἕτοιμος: δῆγμα
2
δὲ λύπης
οὐδὲν ἐφ᾽ ἧπαρ προσικνεῖται:
καὶ ξυγχαίρουσιν ὁμοιοπρεπεῖς
ἀγέλαστα πρόσωπα βιαζόμενοι.
ὅστις δ᾽ ἀγαθὸς προβατογνώμων,
795
οὐκ ἔστι λαθεῖν ὄμματα φωτός,
τὰ δοκοῦντ᾽ εὔφρονος ἐκ διανοίας
ὑδαρεῖ σαίνειν φιλότητι.
σὺ δέ μοι τότε μὲν στέλλων στρατιὰν
Ἑλένης ἕνεκ᾽, οὐ γάρ <σ᾽>
3
ἐπικεύσω,
800
κάρτ᾽ ἀπομούσως ἦσθα γεγραμμένος,
οὐδ᾽ εὖ πραπίδων οἴακα νέμων
†θράσος ἑκούσιον†
4
ἀνδράσι θνῄσκουσι κομίζων.
νῦν δ᾽ οὐκ ἀπ᾽ ἄκρας φρενὸς οὐδ᾽ ἀφίλως
805
εὔφρων πόλις
5
εὖ τελέσασιν.
γνώσει δὲ χρόνῳ διαπευθόμενος
τόν τε δικαίως καὶ τὸν ἀκαίρως
πόλιν οἰκουροῦντα πολιτῶν.
810
προτίουσι δίκην παραβάντες.
Ἀγαμέμνων
πρῶτον μὲν Ἄργος καὶ θεοὺς ἐγχωρίους
810
δίκη προσειπεῖν, τοὺς ἐμοὶ μεταιτίους
νόστου δικαίων θ᾽ ὧν ἐπραξάμην πόλιν
Πριάμου: δίκας γὰρ οὐκ ἀπὸ γλώσσης θεοὶ
κλύοντες ἀνδροθνῆτας Ἰλίου φθορὰς
6
εἰς αἱματηρὸν τεῦχος οὐ διχορρόπως
815
ψήφους ἔθεντο: τῷ δ᾽ ἐναντίῳ κύτει
ἐλπὶς προσῄει χειρὸς οὐ πληρουμένῳ.
καπνῷ δ᾽ ἁλοῦσα νῦν ἔτ᾽ εὔσημος πόλις.
ἄτης θύελλαι ζῶσι: συνθνῄσκουσα δὲ
σποδὸς προπέμπει πίονας πλούτου πνοάς.
820
τούτων θεοῖσι χρὴ πολύμνηστον χάριν
τίνειν, ἐπείπερ καὶ πάγας ὑπερκότους
ἐφραξάμεσθα
7
καὶ γυναικὸς οὕνεκα
πόλιν διημάθυνεν Ἀργεῖον δάκος,
ἵππου νεοσσός, ἀσπιδοστρόφος λεώς,
825
πήδημ᾽ ὀρούσας ἀμφὶ Πλειάδων δύσιν:
ὑπερθορὼν δὲ πύργον ὠμηστὴς λέων
ἄδην ἔλειξεν αἵματος τυραννικοῦ.
θεοῖς μὲν ἐξέτεινα φροίμιον τόδε:
τὰ δ᾽ ἐς τὸ σὸν φρόνημα, μέμνημαι κλύων,
830
καὶ φημὶ ταὐτὰ
8
καὶ συνήγορόν μ᾽ ἔχεις.
παύροις γὰρ ἀνδρῶν ἐστι συγγενὲς τόδε,
φίλον τὸν εὐτυχοῦντ᾽ ἄνευ φθόνου σέβειν.
δύσφρων γὰρ ἰὸς καρδίαν προσήμενος
ἄχθος διπλοίζει τῷ πεπαμένῳ νόσον,
835
τοῖς τ᾽ αὐτὸς αὑτοῦ πήμασιν βαρύνεται
καὶ τὸν θυραῖον ὄλβον εἰσορῶν στένει.
εἰδὼς λέγοιμ᾽ ἄν, εὖ γὰρ ἐξεπίσταμαι,
ὁμιλίας κάτοπτρον, εἴδωλον σκιᾶς,
δοκοῦντας εἶναι κάρτα πρευμενεῖς ἐμοί.
840
μόνος δ᾽ Ὀδυσσεύς, ὅσπερ οὐχ ἑκὼν ἔπλει,
ζευχθεὶς ἕτοιμος ἦν ἐμοὶ σειραφόρος:
εἴτ᾽ οὖν θανόντος εἴτε καὶ ζῶντος πέρι
λέγω. τὰ δ᾽ ἄλλα πρὸς πόλιν τε καὶ θεοὺς
κοινοὺς ἀγῶνας θέντες ἐν πανηγύρει
845
βουλευσόμεσθα. καὶ τὸ μὲν καλῶς ἔχον
ὅπως χρονίζον εὖ μενεῖ βουλευτέον:
ὅτῳ δὲ καὶ δεῖ φαρμάκων παιωνίων,
ἤτοι κέαντες ἢ τεμόντες εὐφρόνως
πειρασόμεσθα πῆμ᾽ ἀποστρέψαι νόσου.
9
850
νῦν δ᾽ ἐς μέλαθρα καὶ δόμους ἐφεστίους
ἐλθὼν θεοῖσι πρῶτα δεξιώσομαι,
οἵπερ πρόσω πέμψαντες ἤγαγον πάλιν.
νίκη δ᾽ ἐπείπερ ἕσπετ᾽, ἐμπέδως μένοι.
855
θεοῖς μὲν ἐξέτεινα φροίμιον τόδε:
νῦν δ᾽ ἐς μέλαθρα καὶ δόμους ἐφεστίους
Κλυταιμήστρα
ἄνδρες πολῖται, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
855
οὐκ αἰσχυνοῦμαι τοὺς φιλάνορας τρόπους
λέξαι πρὸς ὑμᾶς: ἐν χρόνῳ δ᾽ ἀποφθίνει
τὸ τάρβος ἀνθρώποισιν. οὐκ ἄλλων πάρα
μαθοῦσ᾽, ἐμαυτῆς δύσφορον λέξω βίον
τοσόνδ᾽ ὅσον περ οὗτος ἦν ὑπ᾽ Ἰλίῳ.
860
τὸ μὲν γυναῖκα πρῶτον ἄρσενος δίχα
ἧσθαι δόμοις ἔρημον ἔκπαγλον κακόν,
πολλὰς κλύουσαν κληδόνας
10
παλιγκότους:
καὶ τὸν μὲν ἥκειν, τὸν δ᾽ ἐπεσφέρειν κακοῦ
κάκιον ἄλλο πῆμα, λάσκοντας δόμοις.
865
καὶ τραυμάτων μὲν εἰ τόσων ἐτύγχανεν
ἁνὴρ
11
ὅδ᾽, ὡς πρὸς οἶκον ὠχετεύετο
εἰ δ᾽ ἦν τεθνηκώς, ὡς ἐπλήθυον λόγοι,
τρισώματός τἂν
14
Γηρυὼν ὁ δεύτερος
870
[πολλὴν ἄνωθεν, τὴν κάτω γὰρ οὐ λέγω,]
15
χθονὸς τρίμοιρον χλαῖναν ἐξηύχει λαβεῖν,
16
ἅπαξ ἑκάστῳ κατθανὼν μορφώματι.
τοιῶνδ᾽ ἕκατι κληδόνων παλιγκότων
πολλὰς ἄνωθεν ἀρτάνας ἐμῆς δέρης
875
ἔλυσαν ἄλλοι πρὸς βίαν λελημμένης.
17
ἐκ τῶνδέ τοι παῖς ἐνθάδ᾽ οὐ παραστατεῖ,
ἐμῶν τε καὶ σῶν κύριος πιστωμάτων,
18
ὡς χρῆν, Ὀρέστης: μηδὲ θαυμάσῃς τόδε.
τρέφει γὰρ αὐτὸν εὐμενὴς δορύξενος
880
Στρόφιος ὁ Φωκεύς, ἀμφίλεκτα πήματα
ἐμοὶ προφωνῶν, τόν θ᾽ ὑπ᾽ Ἰλίῳ σέθεν
κίνδυνον, εἴ τε δημόθρους ἀναρχία
βουλὴν καταρρίψειεν,
19
ὥστε σύγγονον
βροτοῖσι τὸν πεσόντα λακτίσαι πλέον.
885
τοιάδε μέντοι σκῆψις οὐ δόλον φέρει.
887
ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
πηγαὶ κατεσβήκασιν, οὐδ᾽ ἔνι σταγών.
ἐν ὀψικοίτοις δ᾽ ὄμμασιν βλάβας ἔχω
τὰς ἀμφί σοι κλαίουσα λαμπτηρουχίας
890
ἀτημελήτους αἰέν. ἐν δ᾽ ὀνείρασιν
λεπταῖς ὑπαὶ κώνωπος ἐξηγειρόμην
ῥιπαῖσι θωύσσοντος, ἀμφί σοι πάθη
ὁρῶσα πλείω τοῦ ξυνεύδοντος χρόνου.
νῦν ταῦτα πάντα τλᾶσ᾽ ἀπενθήτῳ φρενὶ
895
λέγοιμ᾽ ἂν ἄνδρα τόνδε τῶν σταθμῶν κύνα,
σωτῆρα ναὸς πρότονον, ὑψηλῆς στέγης
στῦλον
20
ποδήρη, μονογενὲς τέκνον πατρί,
καὶ γῆν φανεῖσαν ναυτίλοις παρ᾽ ἐλπίδα,
κάλλιστον ἦμαρ εἰσιδεῖν ἐκ χείματος,
900
ὁδοιπόρῳ διψῶντι πηγαῖον ῥέος.
τερπνὸν δὲ τἀναγκαῖον ἐκφυγεῖν ἅπαν.
τοιοῖσδέ τοί νιν
21
ἀξιῶ προσφθέγμασιν.
φθόνος δ᾽ ἀπέστω: πολλὰ γὰρ τὰ πρὶν κακὰ
ἠνειχόμεσθα. νῦν δέ μοι, φίλον κάρα,
905
ἔκβαιν᾽ ἀπήνης τῆσδε, μὴ χαμαὶ τιθεὶς
τὸν σὸν πόδ᾽, ὦναξ, Ἰλίου πορθήτορα.
δμῳαί, τί μέλλεθ᾽, αἷς ἐπέσταλται τέλος
πέδον κελεύθου στρωννύναι πετάσμασιν;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος
910
ἐς δῶμ᾽ ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται δίκη.
τὰ δ᾽ ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνῳ νικωμένη
θήσει δικαίως σὺν θεοῖς εἱμαρμένα.
914
ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
νῦν ταῦτα πάντα τλᾶσ᾽ ἀπενθήτῳ φρενὶ
Ἀγαμέμνων
Λήδας γένεθλον, δωμάτων ἐμῶν φύλαξ,
ἀπουσίᾳ μὲν εἶπας εἰκότως ἐμῇ:
915
μακρὰν γὰρ ἐξέτεινας: ἀλλ᾽ ἐναισίμως
αἰνεῖν, παρ᾽ ἄλλων χρὴ τόδ᾽ ἔρχεσθαι γέρας:
καὶ τἄλλα μὴ γυναικὸς ἐν τρόποις ἐμὲ
ἅβρυνε, μηδὲ βαρβάρου φωτὸς δίκην
χαμαιπετὲς βόαμα προσχάνῃς ἐμοί,
920
μηδ᾽ εἵμασι στρώσασ᾽ ἐπίφθονον πόρον
τίθει: θεούς τοι τοῖσδε τιμαλφεῖν χρεών:
ἐν ποικίλοις δὲ θνητὸν ὄντα κάλλεσιν
βαίνειν ἐμοὶ μὲν οὐδαμῶς ἄνευ φόβου.
λέγω κατ᾽ ἄνδρα, μὴ θεόν, σέβειν ἐμέ.
925
χωρὶς ποδοψήστρων τε καὶ τῶν ποικίλων
κληδὼν ἀυτεῖ: καὶ τὸ μὴ κακῶς φρονεῖν
θεοῦ μέγιστον δῶρον. ὀλβίσαι δὲ χρὴ
βίον τελευτήσαντ᾽ ἐν εὐεστοῖ φίλῃ.
εἰ πάντα δ᾽ ὣς πράσσοιμ᾽
22
ἄν, εὐθαρσὴς ἐγώ.
930
Κλυταιμήστρα
καὶ μὴν τόδ᾽ εἰπὲ μὴ παρὰ γνώμην ἐμοί.
Ἀγαμέμνων
γνώμην μὲν ἴσθι μὴ διαφθεροῦντ᾽ ἐμέ.
Κλυταιμήστρα
ηὔξω θεοῖς δείσας ἂν ὧδ᾽ ἔρδειν τάδε;
Ἀγαμέμνων
εἴπερ τις, εἰδώς γ᾽ εὖ τόδ᾽ ἐξεῖπον τέλος.
Κλυταιμήστρα
τί δ᾽ ἂν δοκεῖ
23
σοι Πρίαμος, εἰ τάδ᾽ ἤνυσεν;
935
Ἀγαμέμνων
ἐν ποικίλοις ἂν κάρτα μοι βῆναι δοκεῖ.
24
Κλυταιμήστρα
μή νυν τὸν ἀνθρώπειον αἰδεσθῇς
25
ψόγον.
Ἀγαμέμνων
φήμη γε μέντοι δημόθρους μέγα σθένει.
Κλυταιμήστρα
ὁ δ᾽ ἀφθόνητός γ᾽ οὐκ ἐπίζηλος πέλει.
Ἀγαμέμνων
οὔτοι γυναικός ἐστιν ἱμείρειν μάχης.
940
Κλυταιμήστρα
τοῖς δ᾽ ὀλβίοις γε καὶ τὸ νικᾶσθαι πρέπει.
Ἀγαμέμνων
ἦ καὶ σὺ νίκην τήνδε δήριος τίεις;
Κλυταιμήστρα
πιθοῦ: κράτος μέντοι πάρες γ᾽
26
ἑκὼν ἐμοί.
944
Ἀγαμέμνων
ἀλλ᾽ εἰ δοκεῖ σοι ταῦθ᾽, ὑπαί τις ἀρβύλας
λύοι τάχος, πρόδουλον ἔμβασιν ποδός.
945
καὶ τοῖσδέ μ᾽ ἐμβαίνονθ᾽ ἁλουργέσιν θεῶν
μή τις πρόσωθεν ὄμματος βάλοι φθόνος.
πολλὴ γὰρ αἰδὼς δωματοφθορεῖν
27
ποσὶν
φθείροντα πλοῦτον ἀργυρωνήτους θ᾽ ὑφάς.
950
τήνδ᾽ ἐσκόμιζε: τὸν κρατοῦντα μαλθακῶς
θεὸς πρόσωθεν εὐμενῶς προσδέρκεται.
ἑκὼν γὰρ οὐδεὶς δουλίῳ χρῆται ζυγῷ.
αὕτη
29
δὲ πολλῶν χρημάτων ἐξαίρετον
ἄνθος, στρατοῦ δώρημ᾽, ἐμοὶ ξυνέσπετο.
955
ἐπεὶ δ᾽ ἀκούειν σοῦ κατέστραμμαι τάδε,
εἶμ᾽ ἐς δόμων μέλαθρα πορφύρας πατῶν.
ἐπεὶ δ᾽ ἀκούειν σοῦ κατέστραμμαι τάδε,
Κλυταιμήστρα
ἔστιν θάλασσα, τίς δέ νιν κατασβέσει;
τρέφουσα πολλῆς πορφύρας ἰσάργυρον
30
κηκῖδα παγκαίνιστον, εἱμάτων βαφάς.
960
οἶκος δ᾽ ὑπάρχει τῶνδε σὺν θεοῖς, ἄναξ,
31
ἔχειν: πένεσθαι δ᾽ οὐκ ἐπίσταται δόμος.
πολλῶν πατησμὸν δ᾽ εἱμάτων
32
ἂν ηὐξάμην,
δόμοισι προυνεχθέντος ἐν χρηστηρίοις,
ψυχῆς κόμιστρα τῆσδε μηχανωμένῃ.
33
965
ῥίζης γὰρ οὔσης φυλλὰς ἵκετ᾽ ἐς δόμους,
σκιὰν ὑπερτείνασα σειρίου κυνός.
καὶ σοῦ μολόντος δωματῖτιν ἑστίαν,
θάλπος μὲν ἐν χειμῶνι σημαίνεις μολόν:
34
ὅταν δὲ τεύχῃ Ζεὺς ἀπ᾽
35
ὄμφακος πικρᾶς
970
οἶνον, τότ᾽ ἤδη ψῦχος ἐν δόμοις πέλει,
ἀνδρὸς τελείου δῶμ᾽ ἐπιστρωφωμένου.
Ζεῦ, Ζεῦ τέλειε, τὰς ἐμὰς εὐχὰς τέλει:
μέλοι δέ τοι σοὶ τῶνπερ ἂν μέλλῃς τελεῖν.
975
Ἀγαμέμνων Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 782-974 focus
Χορός
ἄγε δή, βασιλεῦ, Τροίας πτολίπορθʼ,
Ἀτρέως γένεθλον,
πῶς σε προσείπω; πῶς σε σεβίζω
785
μήθʼ ὑπεράρας μήθʼ ὑποκάμψας
καιρὸν χάριτος;
πολλοὶ δὲ βροτῶν τὸ δοκεῖν εἶναι
προτίουσι δίκην παραβάντες.
τῷ δυσπραγοῦντι δʼ ἐπιστενάχειν
790
πᾶς τις ἕτοιμος· δῆγμα δὲ λύπης
οὐδὲν ἐφʼ ἧπαρ προσικνεῖται·
καὶ ξυγχαίρουσιν ὁμοιοπρεπεῖς
ἀγέλαστα πρόσωπα βιαζόμενοι.
ὅστις δʼ ἀγαθὸς προβατογνώμων,
795
οὐκ ἔστι λαθεῖν ὄμματα φωτός,
τὰ δοκοῦντʼ εὔφρονος ἐκ διανοίας
ὑδαρεῖ σαίνειν φιλότητι.
σὺ δέ μοι τότε μὲν στέλλων στρατιὰν
Ἑλένης ἕνεκʼ, οὐ γάρ
σʼ ἐπικεύσω,
800
κάρτʼ ἀπομούσως ἦσθα γεγραμμένος,
οὐδʼ εὖ πραπίδων οἴακα νέμων
θράσος ἐκ θυσιῶν
ἀνδράσι θνῄσκουσι κομίζων.
νῦν δʼ οὐκ ἀπʼ ἄκρας φρενὸς οὐδʼ ἀφίλως
805
εὔφρων πόνος εὖ τελέσασιν.
γνώσῃ δὲ χρόνῳ διαπευθόμενος
τόν τε δικαίως καὶ τὸν ἀκαίρως πόλιν οἰκουροῦντα πολιτῶν.
810
προτίουσι δίκην παραβάντες.
Ἀγαμέμνων
πρῶτον μὲν Ἄργος καὶ θεοὺς ἐγχωρίους
810
δίκη προσειπεῖν, τοὺς ἐμοὶ μεταιτίους
νόστου δικαίων θʼ ὧν ἐπραξάμην πόλιν
Πριάμου· δίκας γὰρ οὐκ ἀπὸ γλώσσης θεοὶ
κλύοντες ἀνδροθνῆτας Ἰλίου φθορὰς
ἐς αἱματηρὸν τεῦχος οὐ διχορρόπως
815
ψήφους ἔθεντο· τῷ δʼ ἐναντίῳ κύτει
ἐλπὶς προσῄει χειρὸς οὐ πληρουμένῳ.
καπνῷ δʼ ἁλοῦσα νῦν ἔτʼ εὔσημος πόλις.
ἄτης θύελλαι ζῶσι· συνθνῄσκουσα δὲ
σποδὸς προπέμπει πίονας πλούτου πνοάς.
820
τούτων θεοῖσι χρὴ πολύμνηστον χάριν
τίνειν, ἐπείπερ καὶ πάγας ὑπερκότους
ἐφραξάμεσθα καὶ γυναικὸς οὕνεκα
πόλιν διημάθυνεν Ἀργεῖον δάκος,
ἵππου νεοσσός, ἀσπιδηφόρος λεώς,
825
πήδημʼ ὀρούσας ἀμφὶ Πλειάδων δύσιν·
ὑπερθορὼν δὲ πύργον ὠμηστὴς λέων
ἄδην ἔλειξεν αἵματος τυραννικοῦ.
θεοῖς μὲν ἐξέτεινα φροίμιον τόδε·
τὰ δʼ ἐς τὸ σὸν φρόνημα, μέμνημαι κλύων,
830
καὶ φημὶ ταὐτὰ καὶ συνήγορόν μʼ ἔχεις.
παύροις γὰρ ἀνδρῶν ἐστι συγγενὲς τόδε,
φίλον τὸν εὐτυχοῦντʼ ἄνευ φθόνου σέβειν.
δύσφρων γὰρ ἰὸς καρδίαν προσήμενος
ἄχθος διπλοίζει τῷ πεπαμένῳ νόσον,
835
τοῖς τʼ αὐτὸς αὑτοῦ πήμασιν βαρύνεται
καὶ τὸν θυραῖον ὄλβον εἰσορῶν στένει.
εἰδὼς λέγοιμʼ ἄν, εὖ γὰρ ἐξεπίσταμαι
ὁμιλίας κάτοπτρον, εἴδωλον σκιᾶς
δοκοῦντας εἶναι κάρτα πρευμενεῖς ἐμοί.
840
μόνος δʼ Ὀδυσσεύς, ὅσπερ οὐχ ἑκὼν ἔπλει,
ζευχθεὶς ἕτοιμος ἦν ἐμοὶ σειραφόρος·
εἴτʼ οὖν θανόντος εἴτε καὶ ζῶντος πέρι λέγω.
τὰ δʼ ἄλλα πρὸς πόλιν τε καὶ θεοὺς
κοινοὺς ἀγῶνας θέντες ἐν πανηγύρει
845
βουλευσόμεσθα. καὶ τὸ μὲν καλῶς ἔχον
ὅπως χρονίζον εὖ μενεῖ βουλευτέον·
ὅτῳ δὲ καὶ δεῖ φαρμάκων παιωνίων,
ἤτοι κέαντες ἢ τεμόντες εὐφρόνως
πειρασόμεσθα πῆμʼ ἀποστρέψαι νόσου.
850
νῦν δʼ ἐς μέλαθρα καὶ δόμους ἐφεστίους
ἐλθὼν θεοῖσι πρῶτα δεξιώσομαι,
οἵπερ πρόσω πέμψαντες ἤγαγον πάλιν.
νίκη δʼ ἐπείπερ ἕσπετʼ, ἐμπέδως μένοι.
855
θεοῖς μὲν ἐξέτεινα φροίμιον τόδε·
νῦν δʼ ἐς μέλαθρα καὶ δόμους ἐφεστίους
Κλυταιμήστρα
ἄνδρες πολῖται, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
855
οὐκ αἰσχυνοῦμαι τοὺς φιλάνορας τρόπους
λέξαι πρὸς ὑμᾶς· ἐν χρόνῳ δʼ ἀποφθίνει
τὸ τάρβος ἀνθρώποισιν. οὐκ ἄλλων πάρα
μαθοῦσʼ, ἐμαυτῆς δύσφορον λέξω βίον
τοσόνδʼ ὅσον περ οὗτος ἦν ὑπʼ Ἰλίῳ.
860
τὸ μὲν γυναῖκα πρῶτον ἄρσενος δίχα
ἧσθαι δόμοις ἔρημον ἔκπαγλον κακόν,
πολλὰς κλύουσαν κληδόνας παλιγκότους·
καὶ τὸν μὲν ἥκειν, τὸν δʼ ἐπεσφέρειν κακοῦ
κάκιον ἄλλο πῆμα, λάσκοντας δόμοις.
865
καὶ τραυμάτων μὲν εἰ τόσων ἐτύγχανεν
ἀνὴρ ὅδʼ, ὡς πρὸς οἶκον ὠχετεύετο
φάτις, τέτρηται δικτύου πλέον λέγειν.
εἰ δʼ ἦν τεθνηκώς, ὡς ἐπλήθυον λόγοι,
τρισώματός τἂν Γηρυὼν ὁ δεύτερος
870
πολλὴν ἄνωθεν, τὴν κάτω γὰρ οὐ λέγω,
χθονὸς τρίμοιρον χλαῖναν ἐξηύχει λαβεῖν,
ἅπαξ ἑκάστῳ κατθανὼν μορφώματι.
τοιῶνδʼ ἕκατι κληδόνων παλιγκότων
πολλὰς ἄνωθεν ἀρτάνας ἐμῆς δέρης
875
ἔλυσαν ἄλλοι πρὸς βίαν λελημμένης.
ἐκ τῶνδέ τοι παῖς ἐνθάδʼ οὐ παραστατεῖ,
ἐμῶν τε καὶ σῶν κύριος πιστωμάτων,
ὡς χρῆν, Ὀρέστης· μηδὲ θαυμάσῃς τόδε.
τρέφει γὰρ αὐτὸν εὐμενὴς δορύξενος
880
Στρόφιος ὁ Φωκεύς, ἀμφίλεκτα πήματα
ἐμοὶ προφωνῶν, τόν θʼ ὑπʼ Ἰλίῳ σέθεν
κίνδυνον, εἴ τε δημόθρους ἀναρχία
βουλὴν καταρρίψειεν, ὥστε σύγγονον
βροτοῖσι τὸν πεσόντα λακτίσαι πλέον.
885
τοιάδε μέντοι σκῆψις οὐ δόλον φέρει.
887
Κλυταιμήστρα
ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
πηγαὶ κατεσβήκασιν, οὐδʼ ἔνι σταγών.
ἐν ὀψικοίτοις δʼ ὄμμασιν βλάβας ἔχω
τὰς ἀμφί σοι κλαίουσα λαμπτηρουχίας
890
ἀτημελήτους αἰέν. ἐν δʼ ὀνείρασιν
λεπταῖς ὑπαὶ κώνωπος ἐξηγειρόμην
ῥιπαῖσι θωύσσοντος, ἀμφί σοι πάθη
ὁρῶσα πλείω τοῦ ξυνεύδοντος χρόνου.
νῦν ταῦτα πάντα τλᾶσʼ ἀπενθήτῳ φρενὶ
895
λέγοιμʼ ἂν ἄνδρα τόνδε τῶν σταθμῶν κύνα,
σωτῆρα ναὸς πρότονον, ὑψηλῆς στέγης
στῦλον ποδήρη, μονογενὲς τέκνον πατρί,
καὶ γῆν φανεῖσαν ναυτίλοις παρʼ ἐλπίδα,
κάλλιστον ἦμαρ εἰσιδεῖν ἐκ χείματος,
900
ὁδοιπόρῳ διψῶντι πηγαῖον ῥέος·
τερπνὸν δὲ τἀναγκαῖον ἐκφυγεῖν ἅπαν.
τοιοῖσδέ τοί νιν ἀξιῶ προσφθέγμασιν.
φθόνος δʼ ἀπέστω· πολλὰ γὰρ τὰ πρὶν κακὰ
ἠνειχόμεσθα. νῦν δέ μοι, φίλον κάρα,
905
ἔκβαινʼ ἀπήνης τῆσδε, μὴ χαμαὶ τιθεὶς
τὸν σὸν πόδʼ, ὦναξ, Ἰλίου πορθήτορα.
δμῳαί, τί μέλλεθʼ, αἷς ἐπέσταλται τέλος
πέδον κελεύθου στρωννύναι πετάσμασιν;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος
910
ἐς δῶμʼ ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται δίκη.
τὰ δʼ ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνῳ νικωμένη
θήσει δικαίως σὺν θεοῖς εἱμαρμένα.
914
ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
νῦν ταῦτα πάντα τλᾶσʼ ἀπενθήτῳ φρενὶ
Ἀγαμέμνων
Λήδας γένεθλον, δωμάτων ἐμῶν φύλαξ,
ἀπουσίᾳ μὲν εἶπας εἰκότως ἐμῇ·
915
μακρὰν γὰρ ἐξέτεινας· ἀλλʼ ἐναισίμως
αἰνεῖν, παρʼ ἄλλων χρὴ τόδʼ ἔρχεσθαι γέρας·
καὶ τἄλλα μὴ γυναικὸς ἐν τρόποις ἐμὲ
ἅβρυνε, μηδὲ βαρβάρου φωτὸς δίκην
χαμαιπετὲς βόαμα προσχάνῃς ἐμοί,
920
μηδʼ εἵμασι στρώσασʼ ἐπίφθονον πόρον
τίθει· θεούς τοι τοῖσδε τιμαλφεῖν χρεών·
ἐν ποικίλοις δὲ θνητὸν ὄντα κάλλεσιν
βαίνειν ἐμοὶ μὲν οὐδαμῶς ἄνευ φόβου.
λέγω κατʼ ἄνδρα, μὴ θεόν, σέβειν ἐμέ.
925
χωρὶς ποδοψήστρων τε καὶ τῶν ποικίλων
κληδὼν ἀυτεῖ· καὶ τὸ μὴ κακῶς φρονεῖν
θεοῦ μέγιστον δῶρον. ὀλβίσαι δὲ χρὴ
βίον τελευτήσαντʼ ἐν εὐεστοῖ φίλῃ.
εἰ πάντα δʼ ὣς πράσσοιμʼ ἄν, εὐθαρσὴς ἐγώ.
930
Κλυταιμήστρα
καὶ μὴν τόδʼ εἰπὲ μὴ παρὰ γνώμην ἐμοί.
Ἀγαμέμνων
γνώμην μὲν ἴσθι μὴ διαφθεροῦντʼ ἐμέ.
Κλυταιμήστρα
ηὔξω θεοῖς δείσας ἂν ὧδʼ ἔρδειν τάδε.
Ἀγαμέμνων
εἴπερ τις, εἰδώς γʼ εὖ τόδʼ ἐξεῖπον τέλος.
Κλυταιμήστρα
τί δʼ ἂν δοκεῖ σοι Πρίαμος, εἰ τάδʼ ἤνυσεν;
935
Ἀγαμέμνων
ἐν ποικίλοις ἂν κάρτα μοι βῆναι δοκεῖ.
Κλυταιμήστρα
μή νυν τὸν ἀνθρώπειον αἰδεσθῇς ψόγον.
Ἀγαμέμνων
φήμη γε μέντοι δημόθρους μέγα σθένει.
Κλυταιμήστρα
ὁ δʼ ἀφθόνητός γʼ οὐκ ἐπίζηλος πέλει.
Ἀγαμέμνων
οὔτοι γυναικός ἐστιν ἱμείρειν μάχης.
940
Κλυταιμήστρα
τοῖς δʼ ὀλβίοις γε καὶ τὸ νικᾶσθαι πρέπει.
Ἀγαμέμνων
ἦ καὶ σὺ νίκην τήνδε δήριος τίεις;
Κλυταιμήστρα
πιθοῦ· κράτος μέντοι πάρες γʼ ἑκὼν ἐμοί.
944
Ἀγαμέμνων
ἀλλʼ εἰ δοκεῖ σοι ταῦθʼ, ὑπαί τις ἀρβύλας
λύοι τάχος, πρόδουλον ἔμβασιν ποδός.
945
καὶ τοῖσδέ μʼ ἐμβαίνονθʼ ἁλουργέσιν θεῶν
μή τις πρόσωθεν ὄμματος βάλοι φθόνος.
πολλὴ γὰρ αἰδὼς δωματοφθορεῖν ποσὶν
φθείροντα πλοῦτον ἀργυρωνήτους θʼ ὑφάς.
τούτων μὲν οὕτω· τὴν ξένην δὲ πρευμενῶς
950
τήνδʼ ἐσκόμιζε· τὸν κρατοῦντα μαλθακῶς
θεὸς πρόσωθεν εὐμενῶς προσδέρκεται.
ἑκὼν γὰρ οὐδεὶς δουλίῳ χρῆται ζυγῷ.
αὕτη δὲ πολλῶν χρημάτων ἐξαίρετον
ἄνθος, στρατοῦ δώρημʼ, ἐμοὶ ξυνέσπετο.
955
ἐπεὶ δʼ ἀκούειν σοῦ κατέστραμμαι τάδε,
εἶμʼ ἐς δόμων μέλαθρα πορφύρας πατῶν.
τούτων μὲν οὕτω· τὴν ξένην δὲ πρευμενῶς
ἐπεὶ δʼ ἀκούειν σοῦ κατέστραμμαι τάδε,
Κλυταιμήστρα
ἔστιν θάλασσα, τίς δέ νιν κατασβέσει;
τρέφουσα πολλῆς πορφύρας ἰσάργυρον
κηκῖδα παγκαίνιστον, εἱμάτων βαφάς.
960
οἶκος δʼ ὑπάρχει τῶνδε σὺν θεοῖς ἅλις
ἔχειν· πένεσθαι δʼ οὐκ ἐπίσταται δόμος.
πολλῶν πατησμὸν δʼ εἱμάτων ἂν ηὐξάμην,
δόμοισι προυνεχθέντος ἐν χρηστηρίοις,
ψυχῆς κόμιστρα τῆσδε μηχανωμένῃ.
965
ῥίζης γὰρ οὔσης φυλλὰς ἵκετʼ ἐς δόμους,
σκιὰν ὑπερτείνασα σειρίου κυνός.
καὶ σοῦ μολόντος δωματῖτιν ἑστίαν,
θάλπος μὲν ἐν χειμῶνι σημαίνεις μολόν·
ὅταν δὲ τεύχῃ Ζεὺς ἀπʼ ὄμφακος πικρᾶς
970
οἶνον, τότʼ ἤδη ψῦχος ἐν δόμοις πέλει,
ἀνδρὸς τελείου δῶμʼ ἐπιστρωφωμένου.
Ζεῦ, Ζεῦ τέλειε, τὰς ἐμὰς εὐχὰς τέλει·
μέλοι δέ τοι σοὶ τῶν περ ἂν μέλλῃς τελεῖν.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 887 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Gottfried Hermann, 1852.) — 887 focus
ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
πηγαὶ κατεσβήκασιν, οὐδ᾽ ἔνι σταγών.
855
ἐν ὀψικοίτοις δ᾽ ὄμμασιν βλάβας ἔχω,
τὰς ἀμφί σοι κλαίουσα λαμπτηρουχίας
ἀτημελήτους αἰέν. ἐν δ᾽ ὀνείρασιν
Κλυταιμνήστρα
λεπταῖς ὑπαὶ κώνωπος ἐξηγειρόμην
ῥιπαῖσι θωύσσοντος, ἀμφί σοι πάθη
860
ὁρῶσα πλείω τοῦ ξυνεύδοντος χρόνου.
νῦν, ταῦτα πάντα τλᾶσ', ἀπενθήτῳ φρενὶ
λέγοιμ' ἂν ἄνδρα τόνδε τῶν σταθμῶν κύνα,
σωτῆρα ναὸς πρότονον, ὑψηλῆς στέγης
στῦλον ποδήρη, μονογενὲς τέκνον πατρί,
865
καὶ γῆν φανεῖσαν ναυτίλοις παρ᾽ ἐλπίδα,
κάλλιστον ἦμαρ εἰςιδεῖν ἐκ χείματος,
ὁδοιπόρῳ διψῶντι πηγαῖον ῥέος.
τερπνὸν δὲ τἀναγκαῖον ἐκφυγεῖν ἅπαν.
τοιοῖςδέ τοί νιν ἀξιῶ προςφθέγμασιν.
870
φθόνος δ᾽ ἀπέστω· πολλὰ γὰρ τὰ πρὶν κακὰ
ἠνειχόμεσθα· νῦν δέ μοι, φίλον κάρα,
ἔκβαιν᾽ ἀπήνης τῆσδε, μὴ χαμαὶ τιθεὶς
τὸν σὸν πόδ᾽, ὦναξ, Ἰλίου πορθήτορα.
δμῳαί, τί μέλλεθ', αἷς ἐπέσταλται τέλος
875
πέδον κελεύθου στρωννύναι πετάσμασιν;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος,
ἐς δῶμ᾽ ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται Δίκη.
τὰ δ᾽ ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνῳ νικωμένη
θήσει δικαίως σὺν θεοῖς εἱμαρμένα.
880
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ (OCR draft) Experimental (ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 887 focus
Ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
πηγαὶ
κατεσβήκασιν
καθεστήκασιν s.l., οὐδ' ἔνι σταγών·
ἐν ὀψικοίτοις δ' ὄμμασιν
βλάβας
κλά- ἔχω
τὰς
ἀμφί σοι
ἀμφὶ σοὶ (item in 893) κλαίουσα λαμπτηρουχίας
890
ἀτημελήτους αἰέν· ἐν δ' ὀνείρασιν
λεπταῖς ὑπαὶ κώνωπος ἐξηγειρόμην
ῥιπαῖσι θωύσσοντος, ἀμφί σοι πάθη
ὁρῶσα πλείω τοῦ ξυνεύδοντος χρόνου.
Νῦν, ταῦτα πάντα τλᾶσ', ἀπενθήτῳ φρενὶ
895
λέγοιμ' ἂν ἄνδρα τόνδε τῶν σταθμῶν κύνα,
σωτῆρα ναὸς πρότονον,
ὑψηλῆς
ὑψιλῆς στέγης
στῦλον
στύλον
στόλον ποδήρη, μονογενὲς τέκνον πατρί,
καὶ γῆν φανεῖσαν ναυτίλοις παρ' ἐλπίδα,
κάλλιστον ἦμαρ εἰσιδεῖν ἐκ χείματος,
900
ΚΛΥΤΑΙΜΗΣΤΡΑ
ὁδοιπόρῳ διψῶντι πηγαῖον ῥέος·
τερπνὸν δὲ τἀναγκαῖον ἐκφυγεῖν ἅπαν·
τοιοῖσδέ
τοί νιν
τοίνυν ἀξιῶ
προσφθέγμασιν
προσφεγ-·
φθόνος δ' ἀπέστω· πολλὰ γὰρ τὰ πρὶν κακὰ
ἠνειχόμεσθα. Νῦν
δέ μοι
δ' ἐμοὶ, φίλον κάρα,
905
ἔκβαιν' ἀπήνης τῆσδε, μὴ χαμαὶ τιθεὶς
τὸν σὸν πόδ',
ὤναξ
ἄναξ, Ἰλίου πορθήτορα.
Δμωαί, τί μέλλεθ', αἷς ἐπέσταλται
τέλος
τάδε
πέδον κελεύθου στρωννύναι πετάσμασιν ;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος,
910
ἐς δῶμ' ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται Δίκη.
Τὰ δ' ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνῳ νικωμένη
θήσει δικαίως σὺν θεοῖς εἱμαρμένα.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. N. Wecklein, 1885.) — 887 focus
ΑΓ.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Martin L. West, 1990.) — 887 focus
δμωιαί, τί μέλλεθ᾽, αἷς ἐπέσταλται τέλος
πέδον κελεύθου στορνύναι πετάσμασιν;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος,
910
εἰς δῶμ᾽ ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται Δίκη.
τὰ δ᾽ ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνωι νικωμένη
θήσει δικαίως ξὺν θεοῖς †εἱμαρμένα†.
Aeschyli Agamemnon (OCR draft) Experimental (Aeschyli Agamemnon. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 887 focus
Apparatus Criticus
ὑπ᾽ Ἰλίωι ἐπ᾿ ἰλίωι ἔκπαγλον ἔκπαγγλον πολλὰς κλύουσαν κληδόνας παλιγκότους del Ahrens φάτις φάσις τέτρηται τέτρωται ἐπλήθυον ἐπλήθυνον πολλὴn ἄνωθεν, τὴn κάτω γὰρ οὐ λέγω, del. Schütz λαβεῖν λαβών πιστωμάτων πιστευμάτων τόn θ᾽ ὑπ᾽ τόn τ᾽ ὑπ κατεσβήκασιν καθεστήκασιν βλάβας κλάβας
ΚΛ.
λεπταῖς ὑπαὶ κώνωπος ἐξηγειρόμην
ῥιπαῖσι θωύσσοντος, ἀμφί σοι πάθη
ὁρῶσα πλείω τοῦ ξυνεύδοντος χρόνου.
νῦν ταῦτα πάντα τλᾶσα τῶν σταθμῶν κύων,
895
λέγοιμ᾽ ἂν ἄνδρα τόνδ᾽ ἀπενθήτωι φρενί
σωτῆρα ναὸς πρότονον, ὑψηλῆς στέγης
στῦλον ποδήρη, μονογενὲς τέκνον πατρί,
γαῖαν φανεῖσαν ναυτίλοις παρ᾽ ἐλπίδα,
κάλλιστον ἦμαρ εἰσιδεῖν ἐκ χείματος,
900
ὁδοιπόρωι διψῶντι πηγαῖον ῥέος·
τερπνὸν δὲ τἀναγκαῖον ἐκφυγεῖν ἅπαν.
τοιοῖσδέ τοί νιν ἀξιῶ προσφθέγμασιν.
φθόνος δ᾽ ἀπέστω· πολλὰ γὰρ τὰ πρὶν κακά
ἠνειχόμεσθα· νῦν δέ μοι φίλον κάρα
905
ἔκβαιν᾿ ἀπήνης τῆσδε μὴ χαμαὶ τιθείς
τὸν σὸν πόδ᾽, ὦναξ, Ἰλίου πορθήτορα.
δμωιαὶ τί μέλλεθ᾽, αἷς ἐπέσταλται τάδε,
πέδον κελεύθου στορνύναι πετάσμασιν;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος,
910
ἐς δῶμ᾽ ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται δίκη.
τὰ δ᾽ ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνωι νικωμένη
θήσει δικαίως σὺν θεοῖσιν ἄρμενα.
Translations (9)
Agamemnon Perseus (Aeschylus. The poetical works of Robert Browning, Volume 13. Browning, Robert, translator; Berdoe, Edward, editor. London: Smith, Elder and Co., 1889.) — 810-974 focus
AGAMEMNON.
First, indeed,
Argos
, and the gods, the local,
810
’T is right addressing — those with me the partners
In this return and right things done the city
Of Priamos: gods who, from no tongue hearing
The rights o’ the cause, for
Ilion
’s fate man-slaught’rous
Into the bloody vase, not oscillating,
815
Put the vote-pebbles, while, o’ the rival vessel,
Hope rose up to the lip-edge: filled it was not.
By smoke the captured city is still conspicuous:
Até’s burnt offerings live: and, dying with them,
The ash sends forth the fulsome blasts of riches.
820
Of these things, to the gods grace many-mindful
’T is right I render, since both nets outrageous
We built them round with, and, for sake of woman,
It did the city to dust — the Argeian monster,
The horse’s nestling, the shield-bearing people
825
That made a leap, at setting of the Pleiads,
And, vaulting o’er the tower, the raw-flesh-feeding
Lion licked up his fill of blood tyrannic.
I to the gods indeed prolonged this preface;
But — as for
thy thought, I remember hearing —
830
I say the same, and thou co-pleader hast me.
Since few of men this faculty is born with —
To honour, without grudge, their friend, successful.
For moody, on the heart, a poison seated
Its burthen doubles to who gained the sickness:
835
By his own griefs he is himself made heavy,
And out-of-door prosperity seeing groans at.
Knowing, I’d call (for well have I experienced)
Fellowship’s mirror,
phantom of a shadow,
Those seeming to be mighty gracious to me:
840
While just Odusseus — he who sailed not willing —
When joined on, was to me the ready trace-horse.
This of him, whether dead or whether living,
I say. For other city-and-gods’ concernment —
Appointing common courts, in full assemblage
845
We will consult. And as for what holds seemly —
How it may lasting stay well, must be counselled:
While what has need of medicines Paionian
We, either burning or else cutting kindly,
Will make endeavour to turn pain from sickness.
850
And now into the domes and homes by altar
Going, I to the gods first raise the right-hand —
They who, far sending, back again have brought me.
And Victory, since she followed, fixed remain she!
855
KLUTAIMNESTRA.
Men, citizens, Argeians here, my worships!
855
I shall not shame me, consort-loving manners
To tell before you: for in time there dies off
The diffidence from people. Not from others
Learning, I of myself will tell the hard life
I bore so long as this man was ’neath
Ilion
.
860
First: for a woman, from the male divided,
To sit at home alone, is monstrous evil —
Hearing the many rumours back-revenging:
And for now This to come, now That bring after
Woe, and still worse woe, bawling in the household!
865
And truly, if so many wounds had chanced on
My husband here, as homeward used to dribble
Report, he’s pierced more than a net to speak of!
While, were he dying (as the words abounded)
A triple-bodied Geruon the Second,
870
Plenty above — for loads below I count not —
Of earth a three-share cloak he’d boast of taking,
Once only dying in each several figure!
Because of suchlike rumours back-revenging,
Many the halters from my neck, above head,
875
Others than
I loosed — loosed from neck by main force!
From this cause, sure, the boy stands not beside me —
Possessor of our troth-plights, thine and mine too —
As ought Orestes: be not thou astonished!
For, him brings up our well-disposed guest-captive
880
Strophios the Phokian — ills that told on both sides
To me predicting — both of thee ’neath
Ilion
The danger, and if anarchy’s mob-uproar
Should overthrow thy council; since ’t is born with
Mortals, — whoe’er has fallen, the more to kick him.
885
Such an excuse, I think, no cunning carries!
887
As for myself — why, of my wails the rushing
Fountains are dried up: not in them a drop more!
And in my late-to-bed eyes I have damage,
Bewailing what concerned thee, those torch-holdings
890
For ever unattended to. In dreams — why,
Beneath the light wing-beats o’ the gnat, I woke up
As he went buzzing — sorrows that concerned thee
Seeing, that filled more than their fellow-sleep-time.
Now, all this having suffered, from soul grief-free
895
I would style this man here the dog o’ the stables,
The saviour forestay of the ship, the high roof’s
Ground-prop, son sole-begotten to his father,
— Ay, land appearing to the sailors past hope,
Loveliest day to see after a tempest,
900
To the wayfaring-one athirst a well-spring,
— The joy, in short, of ’scaping all that ’s — fatal!
I judge him worth addresses such as these are
— Envy stand off! — for many those old evils
We underwent. And now, to me — dear headship! —
905
Dismount thou from this car, not earthward setting
The foot of thine, O king, that’s
Ilion
’s spoiler!
Slave-maids, why tarry? — whose the task allotted
To strew the soil o’ the road with carpet-spreadings.
Immediately be purple-strewn the pathway,
910
So that to home unhoped may lead him — Justice!
As for the rest, care shall — by no sleep conquered —
Dispose things — justly (gods to aid!) appointed.
914
AGAMEMNON.
Offspring of Leda, of my household warder,
Suitably to my absence hast thou spoken,
915
For long the speech thou didst outstretch! But aptly
To praise — from others ought to go this favour.
And for the rest, —-not me, in woman’s fashion,
Mollify, nor — as mode of barbarous man is —
To me gape forth a groundward-falling clamour!
920
Nor, strewing it with garments, make my passage
Envied! Gods, sure, with these behoves we honour:
But, for a mortal on these varied beauties
To walk — to me, indeed, is nowise fear-free.
I say — as man, not god, to me do homage!
925
Apart from foot-mats both and varied vestures,
Renown is loud, and — not to lose one’s senses,
God’s greatest gift. Behoves we him call happy
Who has brought life to end in loved well-being.
If all things I might manage thus — brave man, I!
930
KLUTAIMNESTRA.
Come now, this say, nor feign a feeling to me!
AGAMEMNON.
With feeling, know indeed, I do not tamper!
KLUTAIMNESTRA
Vowed’st thou to the gods, in fear, to act thus?
AGAMEMNON.
If any, I well knew resolve I outspoke.
KLUTAIMNESTRA.
What think’st thou Priamos had done, thus victor?
935
AGAMEMNON.
On varied vests — I do think — he had passaged.
KLUTAIMNESTRA
Then, do not, struck with awe at human censure ....
AGAMEMNON.
Well, popular mob-outcry much avails too.
KLUTAIMNESTRA.
Ay, but the unenvied is not the much valued.
AGAMEMNON.
Sure, ’t is no woman’s part to long for battle.
940
KLUTAIMNESTRA.
Why, to the prosperous, even suits a beating.
AGAMEMNON.
What? thou this beating us in war dost prize too?
KLUTAIMNESTRA.
Persuade thee! power, for once, grant
me — and willing!
944
AGAMEMNON.
But if this seem so to thee — shoes, let someone
Loose under, quick — foot’s serviceable carriage!
945
And me, on these sea-products walking, may no
Grudge from a distance, from the god’s eye, strike at!
For great shame were my strewment-spoiling — riches
Spoiling with feet, and silver-purchased textures!
Of these things, thus then. But this female-stranger
950
Tenderly take inside! Who conquers mildly
God, from afar, benignantly regardeth.
For, willing, no one wears a yoke that’s servile:
And she, of many valuables, outpicked
The flower, the army’s gift, myself has followed.
955
So, — since to hear thee, I am brought about thus, —
I go into the palace — purples treading.
KLUTAIMNESTRA.
There is the sea — and what man shall exhaust it? —
Feeding much purple’s worth-its-weight-in-silver
Dye, ever fresh and fresh, our garments’ tincture;
960
At home, such wealth, king, we begin — by gods’ help —
With having, and to lack, the household knows not.
Of many garments had I vowed a treading
(In oracles if fore-enjoined the household)
Of this dear soul the safe-return-price scheming!
965
For, root existing, foliage goes up houses,
O’erspreading shadow against Seirios dog-star;
And, thou returning to the hearth domestic,
Warmth, yea, in winter dost thou show returning.
And when, too, Zeus works, from the green-grape acrid,
970
Vine — then, already, cool in houses cometh —
The perfect man his home perambulating!
Zeus, Zeus Perfecter, these my prayers perfect thou!
Thy care be — yea — of things thou mayst make perfect!
The Agamemnon (OCR draft) Experimental (The Agamemnon. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 887 focus
AGAMEMNON
AGAMEMNON (OCR draft) Experimental (AGAMEMNON. Paul Mazon, 1920-1925.) — 887 focus
yeux au cours des longues veilles où je pleurais sur toi, dans l'obstiné silence des signaux enflammés. Et, dans mes songes, le vol léger et harcelant du moucheron m'éveillait, les yeux encore pleins des maux que j'avais vus t'assaillir,
plus nombreux que les minutes de mon rêve 1 . Après tant de peines, l'âme enfin libre d'angoisses, je puis bien appeler cet homme le chien de l'étable, le câble sauveur du navire, la colonne soutien de la haute toiture, le fils seul enfant de son père — et aussi la terre inespérée apparue
au matelot, la lumière si douce après la tempête, la source 2
CLYTEMNESTRE
vive qui désaltère le voyageur. Qui triomphe du sort goûte joie sans mélange : ces noms sont ceux qui lui conviennent.
Et que l'envie ici se taise : nous avons, pour cette joie, supporté assez de misères ! Et maintenant, tête chérie, descends de ce char, sans poser à terre, ô maître, ce pied qui renversa Troie. Que tardez-vous ? captives à qui j'avais confié le soin de joncher de tapis le sol qu'il doit fouler. Que
sur ses pas naisse un chemin de pourpre, par où la Justice le mène dans un séjour qui passe son attente
3
! Le reste, une pensée que le sommeil ne dompte pas le réglera comme il convient, avec l'aide des dieux, dans le sens voulu
Et que l'envie ici se taise : nous avons, pour cette joie, supporté assez de misères ! Et maintenant, tête chérie, descends de ce char, sans poser à terre, ô maître, ce pied qui renversa Troie. Que tardez-vous ? captives à qui j'avais confié le soin de joncher de tapis le sol qu'il doit fouler. Que
sur ses pas naisse un chemin de pourpre, par où la Justice le mène dans un séjour qui passe son attente 3 ! Le reste, une pensée que le sommeil ne dompte pas le réglera comme il convient, avec l'aide des dieux, dans le sens voulu
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Robert Potter, 1779.) — 887 focus
AGAMEMNON.
Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 887 focus
Nelle insonni pupille impresso ho il danno:
ch'io piangevo per te, sempre aspettando
del fuoco il nunzio, e non giungea.
1030
Dai lievi
sogni, il susurro e il battito dell' ali
CLITENNESTRA
d'una zanzara mi destava; e tue
sciagure viste avea, piú che del sonno
non ne capesse il tempo.
1035
Ed or che il male
sofferto è già, con cuor lieto, quest' uomo
dirò cane fedel della sua casa,
gómena che salvezza è della nave,
saldo pilastro dell' eccelso tetto,
1040
figliuolo unico al padre, terra apparsa
ai naviganti contro ogni speranza,
giorno fulgente dopo il turbine, acqua
di vena al peregrino arso di sete.
Questo è il saluto ond'io t'onoro: e lunge
1045
rimanga invidia: ché da troppi mali
fummo di già colpiti.
Ora, o diletto,
dal cocchio scendi; e non poggiare al suolo,
quel piede, o sire, ch'llio calpestò.
1050
Che indugiate, fantesche ? E' vostro il compito
di ricoprire coi tappeti il suolo:
presto, velata sia la via di porpora,
sí che Giustizia lo conduca ai tetti
com' egli non credea.
1055
Quanto altro bramo,
col voler degli Dei provvederà
che si compia, un pensier che non assonna.
AGAMENNONE
Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 887 focus
Aeschylus, Agamemnon: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 887 focus
Denn Zeit bricht alle Rücksicht, und so sprech'
ich's aus,
wie schwer das Leben diese lange Zeit, da er
860
vor Ilios verweilte, mir geworden ist.
Schon gar so lange von dem Manne fern zu Haus
895
862
einsam zu sitzen wird der Frau zu schlimmer Qual.
Und dann die Unheilsboten —
ist der eine da,
865
bringt gleich der andre noch viel schlimm're Kunde
nach.
900
Und wenn die Wunden alle, welche das Gerücht
uns zu beschreiben wußte, wirklich unser Herr
empfangen hätte, müßte jetzt mehr Löcher als
ein Netz sein Körper zeigen, und wenn er so oft
gestorben wär' als tot gesagt, er könnte traun
905
870
dreileibig wie Geryones gewesen sein,
872
und würd' in jeglicher Gestalt doch einmal tot
längst unter'm Rasen liegen, seines Anspruchs quitt
auf dreimal sechs Schuh Erde.
Zur Verzweiflung trieb
910
mich oft mit ewig neuen Schrecken das Gerücht.
875
Und oftmals mußten fremde Hände meinen Hals,
den schon die Schlinge schnürte, mit Gewalt befrei'n.
Klytaimestra.
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 887 focus
For me, long since the gushing fount of tears
Is wept away; no drop is left to shed.
Dim are the eyes that ever watched till dawn,
1030
Weeping the bale-fires, piled for thy return,
Night after night unkindled. If I slept,
Each sound—the tiny humming of a gnat,
Roused me again, again, from fitful dreams
Wherein I felt thee smitten, saw thee slain,
1035
Thrice for each moment of mine hour of sleep.
All this I bore, and now, released from woe,
I hail my lord as watch-dog of a fold,
As saving stay-rope of a storm-tossed ship,
As column stout that holds the roof aloft,
1040
As only child unto a sire bereaved,
As land beheld, past hope, by crews forlorn,
As sunshine fair when tempest's wrath is past,
As gushing spring to thirsty wayfarer.
So sweet it is to 'scape the press of pain.
1045
With such salute I bid my husband hail!
Nor heaven be wroth therewith! for long and hard
I bore that ire of old.
Sweet lord, step forth,
Step from thy car, I pray—nay, not on earth
1050
Plant the proud foot, king, that trod down Troy!
Women! why tarry ye, whose task it is
To spread your monarch's path with tapestry?
Swift, swift, with purple strew his passage fair,
That justice lead him to a home, at last,
1055
He scarcely looked to see.
For what remains,
Zeal unsubdued by sleep shall nerve my hand
To work as right and as the gods command.
Agamemnon.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos, Band I, Agamemnon. Independent Donner line citations, Smyth card correspondence, twelve located textual notes and opening metrical facsimiles. Unfinished OCR proofreading and note attribution are documented in the review inventory.) — 887 focus
Mir aber ging der Thränen ewigrinnender
845
Brunnquell versiegen, daß darin kein Tropfe blieb.
Mein spätentschlummernd Auge schmerzt erloschen halb
Von Weinen, weil du meine Feuerwachen stets
Vergeblich harren ließest. Lag ich träumend dann,
So weckte mich der Mücke leiser Flügelschlag,
850
Die summend schwirrte, wann ich mehr Gefahr um dich
Sah, als die Zeit umfaßte, da ich schlummerte.
Nun, weil ich dieses Alles trug, nun darf ich wohl
Mit frohem Sinn dich grüßen als des Hauses Hort,
Des Schiffes rettend Ankertau, der hohen Burg
855
Grundfesten Pfeiler, greisen Vaters einzig Kind,
Dem Wandersmann, der dürstet, frische Quellenflut,
Des stillen Tages Heitre nach Gewittersturm,
Ein Land, den Schiffern wider Hoffen aufgetaucht!
Süß ist es, allem Ungemach entfloh'n zu sein.
860
Drum acht' ich solcher Grüße dich, o König, werth.
Sei nur die Mißgunst ferne! Noth ja trugen wir
Zuvor genug schon.
(Sie steigt einige Stufen der Bühnentreppe hinab.) Steige nun, geliebtes Haupt,
Herab vom Wagen, doch zur Erde setze nicht
Den Fuß, o König, der die Troerburg zertrat!
865
Was säumt ihr, Jungfrau'n, denen aufgegeben ward,
Die Decken auszubreiten auf des Pfades Grund?
Schnell glänze rings von Purpur überdeckt die Bahn,
Daß Dike wider Hoffen ihn einführt in's Haus!
Das Andre fügt mein Eifer, den kein Schlaf bezwingt,
870
Gerecht mit Götterhülfe, wie's ihr Rath verhängt.
(Die Dienerinnen breiten Purpurteppiche über die Bühne bis an den Palast.)
Agamemnon.
Commentary
Critical apparatus to Agamemnon (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Agamemnon.) focus
845.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-500
Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus
774-965.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-439
845.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-480