Aeschylus Eumenides 299-396

ed. Arthur Sidgwick

Table of Contents

Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Eumenides. Aeschylus. ed. Arthur Sidgwick. Oxford. 1902.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Tufts University.

Current edition First1KGreek

Εὐμενίδες (Greek) (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.)

Editions (11)
Εὐμενίδες Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 299-396 focus
Εὐμενίδες (1518 edition; OCR draft) Experimental (Aeschylus, Eumenides, 1518 edition. VLM-assisted OCR with native lineation and automated correspondence to the Smyth edition.) — 299 focus
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 299 focus
ἄγε δὴ καὶ χορὸν ἅψωμεν, ἐπεὶ
μοῦσαν στυγερὰν
᾿ αποφαίνεσθαι δεδόκηκεν,
λέξαι τε λάχη τὰ κατ᾿ ἀνθρώπους
310
ὡς ἐπινωμᾷ στάσις ἁμά.
εὐθυδίκαιοι δ᾽ ἡδόμεθ᾽ εἶναι·
τὸν μὲν καθαρὰς χεῖρας προνέμοντ᾽
οὔτις ἐφέρπει μῆνις ἀφ᾽ ἡμῶν,
ἀσινὴς δ᾽ αἰῶνα διοιχνεῖ·
315
ὅστις δ᾽ ἀλιτὼν ὥσπερ ὅδ᾽ ἁνὴρ
χεῖρας φονίας ἐπικρύπτει,
μάρτυρες ὀρθαὶ τοῖσι θανοῦσιν
παραγιγνόμεναι πράκτορες αἵματος
αὐτῷ τελέως ἐφάνημεν.
320
μᾶτερ ἃ μ᾽ ἔτικτες, ὦ μᾶτερ
Νὺξ, ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν
ποινὰν, κλῦθ᾽. ὁ Λατοῦς γὰρ ἶνίς μ' άτιμον
τίθησι
τόνδ᾽ ἀφαιρούμενος πτῶκα, ματρῷον ἅγνισμα
325
κύριον φόνου.
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ τόδε μέλος
παρακοπὰ, παραφορὰ φρενοδαλὴς,
330
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρμικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
τοῦτο γὰρ λάχος διανταία
Μοῖρ᾽ ἐπέκλωσεν ἐμπέδως ἔχειν,
335
θνατῶν τοῖσιν αὐτουργίαι ξυμπέσωσιν μάταιοι,
τοῖς ὁμαρτεῖν, ὄφρ᾽ ἂν γᾶν ὑπέλθῃ· θανὼν δ᾽
οὐκ ἄγαν ἐλεύθερος.
340
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ τόδε μέλος
παρακοπὰ, παραφορὰ φρενοδαλὴς,
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρμικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
345
γιγνομέναισι λάχη τάδ᾽ ἐφ᾽ ἁμὶν ἐκράνθη,
ἀθανάτων δ᾽ ἀπέχειν χέρας, οὐδέ τις ἐστὶ
συνδαίτωρ μετάκοινος.
παλλεύκων δὲ πέπλων ἄμοιρος μούνα ἐτύχθην.
δωμάτων γὰρ εἰλόμαν
ἀνατροπάς· ὅταν ῎Αρης τιθασὸς ὢν φίλον ἕλῃ,
355
ἐπιτόνως διόμεναι κρατερὸν ὄντα περ ὅμως
μαυροῦμεν νεόαιμον.
σπευδομένα δ᾽ ἀφελεῖν τινὰ τάσδε μερίμνας,
360
θεῶν δ᾽ ἀτέλειαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνειν,
μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν
Ζεὺς γὰρ αἱματόφυρτον πᾶν ἔθνος τόδε λέσχας
ὡς ἀπηξιώσατο –
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ
καταφέρω ποδὸς ἀκμὰν – σφαλερὰ γὰρ τανυ-
δρόμοις
370
κῶλα – δύσφορον ἄταν.
δόξαι τ᾽ ἀνδρῶν καὶ μάλ᾽ ὑπ᾽ αἰθέρι σεμναὶ
τακόμεναι κατὰ γᾶν μινύθουσιν ἄτιμοι
ἁμετέραις ἐφόδοις μελανείμοσιν, ὀρχησμοῖς τ᾽
375
ἐπιφθόνοις ποδός.
375
πίπτων δ᾽ οὐκ οἶδεν τόδ᾽ ὑπ᾽ ἄφρονι λύμα.
τοῖον ἐπὶ κνέφας ἀνδρὶ μύσος πεπόταται,
καὶ δνοφεράν τιν ἀχλὺν κατὰ δώματος αὐδᾶται
πολύστονος φάτις.
380
μένει γάρ· εὐμήχανοι δὲ καὶ τέλειοι, κακῶν
τε μνήμονες, σεμναὶ
καὶ δυσπαρήγοροι βροτοῖς,
ἄτιμ᾿ ἀτίετα διόμεναι
385
λάχη θεῶν διχοστατοῦντ᾽
ἀναλίῳ λάπα, δυσοδοπαίπαλα
δερκομένοισι καὶ δυσομμάτοις ὁμῶς.
τίς οὖν τάδ᾽ οὐχ ἅζεταί τε καὶ δέδοικεν βροτῶν,
390
ἐμοῦ κλύων θεσμὸν
τὸν μοιρόκραντον ἐκ θεῶν
δοθέντα τέλεον; ἔπι δέ μοι
– γέρας παλαιὸν, οὐδ᾽
ἀτιμίας κυρῶ, καίπερ ὑπὸ χθόνα
395
τάξιν ἔχουσα καὶ δυσάλιον κνέφας.
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. Gottfried Hermann, 1852.) — 299 focus
μᾶτερ, ἃ μὲ ἔτικτες, ὦ μᾶτερ
Νύξ, ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν ποινάν,
320
κλῦθι· ὁ Λατοῦς γὰρ ἰ-
νίς μ' ἄτιμον τίθησιν,
τόνδ᾽ ἀφαιρούμενος
πτῶκα, ματρῷον ἅ-
γνισμα κύριον φόνου.
325
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
τόδε μέλος παρακοπά,
παραφορὰ φρενοδαλής,
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρ-
330
μικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
5
τοῦτο γὰρ λάχος διανταία
Μοῖρ᾽ ἐπέκλωσεν ἐμπέδως ἔχειν, θνατῶν
τοῖσιν αὐτουργίαι
ξυμπέσωσιν μάταιοι,
335
τοῖς ὁμαρτεῖν, ὄφρ᾽ ἂν
γᾶν ὑπέλθῃ· θανὼν δ᾽
οὐκ ἄγαν ἐλεύθερος.
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
τόδε μέλος παρακοπά,
340
παραφορὰ φρενοδαλής,
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρ
μικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
6
γεινομέναισι λάχη τάδ᾽ ἐφ᾽ ἁμὶν ἐκράνθη,
345
ἀθανάτων δίχ᾽ ἔχειν γέρας, οὐδέ τις ἐστὶν
συνδαίτωρ μετάκοινος.
παλλεύκων πέπλων δ᾽ ἀγέραστος ἄμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην.
δωμάτων γὰρ εἱλόμαν
ἀνατροπάς, ὅταν Ἄρης,
350
τιθασὸς ὤν, φίλον ἕλῃ·
ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι
κρατερὸν ὄντ᾽ ἔθ᾽ ὁμοίως
μαυροῦμεν νέον ἅλμα.
7
σπενδομένα δ᾽ ἀφελεῖν τινὶ τάςδε μερίμνας
355
Μοῖρ᾽ ἀτέλειαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνει,
μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν.
Ζεὺς γὰρ δειματοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας
ἧς ἀπηξιώσατο.
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
360
ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν
(σφαλερὰ τανυδρόμοις γὰρ
καλα), δύςφορον ἄταν.
8
δόξαι τ᾿ ἀνδρῶν καὶ μάλ᾽ ὑπ᾽ αἰθέρι σεμναὶ
365
τακόμεναι κατὰ γᾶς μινύθουσιν ἄτιμοι
ἡμετέραις ἐφόδοις μελανείμοσιν,
ὀρχησμοῖς τ' ἐπιφθόνοις ποδός.
πίπτων δ᾽ οὐκ οἶδεν τόδ᾽ ὑπ᾽ ἄφρονι λύμα.
ποῖον ἐπὶ κνέφας ἀνδρὶ μύσος πεπόταται,
370
καὶ δνοφεράν τιν ἀχλὺν κατὰ δώματος
αὐδᾶται πολύστονος φάτις.
9
μένει γάρ· εὐμήχανοι
τε καὶ τέλειοι, κακῶν
10
τε μνήμονες, σεμναὶ
375
καὶ δυςπαρήγοροι βροτοῖς,
ἄτιμ᾽ ἀτίετα διόμεναι
λάχη, θεῶν διχοστατοῦντ᾽
ἀνηλίῳ λάμπα, δυςοδοπαίπαλα
δερκομένοισι καὶ δυςομμάτοις ὁμῶς.
380
11
τίς οὖν τάδ᾽ οὐχ ἅζεται
τε καὶ δέδοικεν βροτῶν,
ἐμοῦ κλύων θεσμὸν
τὸν μοιρόκραντον ἐκ θεῶν
δοθέντα τέλεον; ἔτι δέ μοι
385
μένει γέρας παλαιόν, οὐδ᾽
ἀτιμίας κύρω, καίπερ ὑπὸ χθόνα
τάξιν ἔχουσα καὶ δυςήλιον κνέφας.
ΕΥΜΕΝΙΔΕΣ (OCR draft) Experimental (ΕΥΜΕΝΙΔΕΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 299 focus
Ἄγε δὴ καὶ χορὸν ἅψωμεν, ἐπεὶ
μοῦσαν στυγερὰν
ἀποφαίνεσθαι δεδόκηκεν,
λέξαι τε λάχη τὰ κατ᾿ ἀνθρώπους
310
ὡς ἐπινωμᾷ στάσις ἁμή ἅμα.
Εὐθυδίκαιοι δ' οἰόμεθ' εἶναι· εὐθυδίκαι θ᾽ οἶδ᾽ οίμεθ᾽ εἶναι εὐθυδίκαι τ᾽ οἶδ' οἶμαι θεῖναι
τὸν... προνέμοντ' τοὺς... προνέμοντας (προσνέμ- Μ) μὲν καθαρὰς χεῖρας
οὔτις ἐφέρπει μῆνις ἀφ' ἡμῶν ἀφ' ἡμῶν μῆνις ἐφέρπει,
ἀσινὴς δ' αἰῶνα διοιχνεῖ·
315
Μᾶτερ ἃ μ' ἔτικτες, ὦ μᾶτερ
Νύξ, ἀλαοῖσι -οῖσιν -οις καὶ δεδορκόσιν
ποινάν, κλῦθ᾽· ὁ Λατοῦς γὰρ ΐ- 1
νίς μ' ἄτιμον τίθησι -σιν
τόνδ' ἀφαιρούμενος
325
πτῶκα πτᾶκα (πτάκα Μ1), ματρῷον ἅ-
γνισμα κύριον φόνου.
Ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
τόδε μέλος παρακοπά,
παραφορὰ φρενοδαλής -δαλις φρενοδαής,
330
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρ-
μικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
Τοῦτο γὰρ λάχος διανταία
Μοῖρ' ἐπέκλωσεν ἐμπέδως ἔχειν,
335
θνατῶν θανάτων τοὶ σὺν τοῖσιν αὐτουργίαις
ξυμπέσωσιν ξύμπασ ωσιν ξυμ- (sine acc.) ὦσιν μάταιοι,
τοῖς ἁμαρτεῖν, ὄφρ᾽ ἂν
γἂν ὑπέλθῃ -θη -θοι· θανὼν δ'
οὐκ ἄγαν ἄγαν γ' ἐλεύθερος.
340
Ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
τόδε μέλος παρακοπά,
Γιγνομέναισι λάχη τάδ' ἐφ' ἁμὶν ἀμῖν ἐκράνθη,
ἀθανάτων δ' ἀπέχειν χέρας, οὐδέ τίς ἐστιν -τι
συνδαίτωρ -δάτωρ μετάκοινος,
πανλεύκων παλλ- δὲ πέπλων ἄκληρος ἄμοιρος ἅμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην 2
Δωμάτων γὰρ εἱλόμαν
350
ἀνατροπάς, ὅταν Ἄρης
τιθασὸς πίθασος (-ασσος Tr) ὢν φίλον φίλος ἕλῃ·
ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι διαίνομαι
κρατερὸν ὄνθ' ὅμως (ἀ)μαυ- ὁμοίως μαυροῦμεν
ροῦμεν ὑφ' ἐφ' αἵματος νέου.
355
Σπεύδομεν αἵδ' σπευδόμεναι δ' (-όμενα δ' Μ) ἀφελεῖν τινα τάσδε τάσδε μερίμνας,
θεῶν δ' ἀτέλειαν ἐμαῖς μελέταις ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνειν,
μηδ' εἰς ἐς ἄγκρισιν ἐγκ- ἐλθεῖν·
Ζεὺς (δ') ζεὺς (prius ζεῦ) ζεῦ αἱμοσταγὲς αἱματοστ- ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας
ἃς ἃς ἀπηξιώσατο.
360
(Δωμάτων γὰρ εἱλόμαν 3
ἀνατροπάς, ὅταν Ἄρης
τιθασὸς ὢν φίλον ἕλῃ·
ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι
Δόξαι δ' τ' ἀνδρῶν καὶ μάλ' ὑπ᾽ αἰθέρι σεμναὶ
τακόμεναι κατὰ γᾶν μινύθουσιν ἄτιμοι
ἡμετέραις ἐφόδοις μελανείμοσιν, ὀρχη-
365
σμοῖς τ' ἐπιφθόνοις -φόνοις ποδός.
Μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα άλλο- άλω-
ἀνέκαθεν ἄγκαθεν βαρυπεσῆ
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν,
σφαλερά (τοῖς) τανυδρόμοις
370
κῶλα, δύσφορον ἄταν.
Πίπτων δ᾽ οὐκ οἶδεν τόδ' ὑπ᾽ ἄφρονι λύμᾳ·
τοῖον τοῖον γὰρ ἐπὶ κνέφας ἀνδρὶ μύσος πεπόταται·
καὶ δνοφεράν τιν' ἀχλὺν κατὰ δώματος αὐδᾶ-
ται πολύστονος φάτις.
375
4 (Μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν,
σφαλερὰ τοῖς τανυδρόμοις
κῶλα, δύσφορον ἄταν.)
Μένει γάρ· εὐμήχανοι
τε καὶ δὲ καὶ τέλειοι κακῶν
τε μνήμονες Σεμναὶ
καὶ δυσπαρήγοροι -ράγωγοι βροτοῖς,
ἄτιμ' ἀτίετα ἀτίεται -ετον διόμεναι
380
λάχη θεῶν διχοστατοῦντ'
ἀνηλίῳ λάμπᾳ λαμπαὶ (sine acc.),
Τίς οὖν τάδ' οὐχ ἅζεται οὐ χάζεταί
τε καὶ δέδοικεν -κε βροτῶν,
390
ἐμοῦ κλύων θεσμὸν
τὸν μοιρόκραντον, ἐκ θεῶν
δοθέντα τέλεον ; ἐπὶ ἔπι δέ μοι
γέρας (πέλει) παλαιόν, οὐδ᾽
ἀτιμίας κύρω κυρῶ (κυρῶ γὰρ Tr),
καίπερ ὑπὸ χθόνα τάξιν τάξιν γ' ἔχουσα
395
καὶ δυσήλιον κνέφας.
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. Arthur Sidgwick, 1887.) — 299 focus
ΧΟ.
δωμάτων γὰρ εἱλόμαν
ἀνατροπάς, ὅταν Ἄρης
355
τιθασὸς ὢν φίλον ἕλῃ·
ἐπὶ τόν, ὦ, διόμεναι
κρατερὸν ὄνθ᾽ ὅμως ἀμαυρ-
οῦμεν αἵματος νέου.
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. N. Wecklein, 1885.) — 299 focus
οὔτοι σ᾽ Ἀπόλλων οὐδ᾽ Ἀθηναίας σθένος
ῥύσαιτ᾽ ἂν ὥστε μὴ οὐ παρημελημένον
300
ἔρρειν, τὸ χαίρειν μὴ μαθόνθ᾽ ὅπου φρενῶν,
ἀναίματον βόσκημα δαιμόνων σκιά·
οὐδ᾽ ἀντιφωνεῖς, ἀλλ᾽ ἀποπτύεις λόγους,
ἐμοί τραφείς τε καὶ καθιερωμένος;
καὶ ζῶν με δαίσεις οὐδὲ πρὸς βωμῷ σφαγείς·
305
ὕμνον δ᾽ ἀκούσῃ τόνδε δέσμιον σέθεν.
ἄγε δὴ καὶ χορὸν ἅψωμεν, ἐπεὶ
μᾶτερ, ἃ μ᾽ ἔτικτες, ὦ μᾶτερ
Νύξ, ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν
ποινάν, κλῦθ᾽. ὁ Λατοῦς γὰρ ἶ-
νίς μ᾽ ἄτιμον τίθησιν,
325
τόνδ᾽ ἀφαιρούμενος
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
τόδε μέλος, παρακοπά,
330
παραφορὰ φρενοδαλής,
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρ-
μικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
1
τοῦτο γὰρ λάχος διανταία
335
Μοῖρ᾽ ἐπέκλωσεν ἐμπέδως ἔχειν,
θνατῶν τοῖσιν αὐτουργίαις
ξύμπασ᾽ ὦσιν μάταιοι,
τοῖς ὁμαρτεῖν, ὄφρ᾽ ἂν
γᾶν ὑπέλθῃ· θανὼν δ᾽
340
οὐκ ἄγαν ἐλεύθερος.
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
τόδε μέλος, παρακοπά,
γιγνομέναισι λάχη
τάδ᾽ ἐφ᾽ ἁμὶν ἐκράνθη,
ἀθανάτων δ᾽ ἀπέχειν
350
χέρας, οὐδέ τις ἐστὶ
συνδαίτωρ μετακοινος·
παλλεύκων δὲ πέπλων
ἄμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην.
δωμάτων γὰρ εἱλόμαν
355
ἀνατροπάς, ὅταν Ἄρης
τιθασὸς ὢν φίλον ἕλῃ.
ἐπὶ τόν, ὦ, διόμεναι
κρατερὸν ὄνθ᾽ ὁμοίως
μαυροῦμεν ὑφ᾽ αἵματος νέου.
360
τινα τάσδε μερίμνας,
θεῶν δ᾽ ἀτέλειαν ἐμαῖ
σι λιταῖς ἐπικραίνειν,
μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν·
365
Ζεὺς γὰρ αἱματοσταγὲς ἀ-
ξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας
ᾶς ἀπηξιώσατο.
3
δόξαι τ᾽ ἀνδρῶν καὶ μάλ᾽ ὑπ᾽ αἰθέρι
σεμναὶ ταχόμεναι
370
κατὰ γῆν μινύθουσιν ἄτιμοι
ἡμετέραις ἐφόδοις μελανείμοσιν
ὀρχησμοῖς τ᾽ ἐπιφθόνοις ποδός.
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ
375
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν,
σφαλερὰ τανυδρόμοις
κῶλα, δύσφορον ἄταν.
3
πίπτων δ᾽ οὐκ οἶδεν τόδ' ὑπ᾽ ἄφρονι
λύμᾳ. τοῖον ἐπὶ
380
μένει γάρ. εὐμήχανοι
τε καὶ τέλειοι κακῶν
385
τε μνήμονες, σεμναὶ
καὶ δυσπαρήγοροι βροτοῖς,
ἄτιμ᾽ ἀτίετα διέπομεν
λάχη θεῶν διχοστατοῦντ᾽
ἀνηλίῳ λάμπα, δυσοδοπαίπαλα
390
δερκομένοισι καὶ δυσομμάτοις ὁμῶς.
4
τίς οὖν τάδ᾽ οὐχ άζεταί
τε καὶ δέδοικεν βροτῶν,
ἐμοῦ κλύων θεσμὸν
τὸν μοιρόκραντον ἐκ θεῶν
395
δοθέντα τέλεον; ἔπι δέ μοι
γέρας παλαιόν, οὐδ᾽
ἀτιμίας κυρῶ, καίπερ ὑπὸ χθόνα
τάξιν ἔχουσα καὶ δυσήλιον κνέφας.
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. Martin L. West, 1990.) — 299 focus
μᾶτερ ἅ μ᾽ ἔτικτες, ὦ
μᾶτερ Νύξ, ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν ποινάν,
κλῦθ’· ὁ Λατοῦς γὰρ ἶνίς μ᾽ ἄτιμον τίθησιν
τόνδ’ ἀφαιρούμενος πτῶκα, ματρῶιον ἅγ-
325
νισμα κύριον φόνου.
τοῦτο γὰρ λάχος διαν-
ταία Μοῖρ᾽ ἐπέκλωσεν ἐμπέδως ἔχειν· θνατῶν
335
τοῖσιν αὐτουργίαι ξυμπαγῶσιν μάταιοι,
τοῖς ὁμαρτεῖν, ὄφρ’ ἂν γᾶν ὑπέλθηι· θανὼν δ’
οὐκ ἄγαν ἐλεύθερος.
340
ἐπὶ δὲ τῶι τεθυμένωι
τόδε μέλος, παρακοπά,
παραφορά, φρενοδαλὴς
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρ-
345
μιγκτος, αὐονὰ βροτοῖς.
δωμάτων γὰρ εἱλόμαν
ἀνατροπάς· ὅταν Ἄρης
355
τιθασὸς ὢν φίλον ἕληι,
ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι
κρατερὸν ὄνθ’ †ὁμοίως
μαυροῦμεν ὑφ’ αἵματος νέου†.
σπευδόμενος δ’ ἀφελεῖν τινα τᾶσδε μερίμνας,
360
θεῶν δ’ ἀτέλειαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνειν,
δόξαι δ’ ἀνδρῶν καὶ μάλ’ ὑπ’ αἰθέρι σεμναὶ
τακόμεναι κατὰ γᾶν μινύθουσιν ἄτιμοι
ἁμετέραις ἐφόδοις μελανείμοσιν
370
ὀρχησμοῖς τ’ ἐπιφ⟨θ⟩όνοις ποδός.
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
ἀνέκαθεν βαρυπετῆ
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν —
σφαλερὰ ⟨καὶ⟩ τανυδρόμοις
375
κῶλα — δύσφορον ἄταν.
πίπτων δ’ οὐχ οἶδεν τόδ’ ὑπ’ ἄφρονι λύμαι·
τοῖον ἐπὶ κνέφας ἀνδρὶ μύσους πεπόταται,
μέλει γάρ, εὐμήχανοι
δὲ καὶ τέλειοι, κακῶν
τε μνάμονες, σεμναὶ
καὶ δυσπαρήγοροι βροτοῖς,
{ἄτιμα} ἀτίετα διόμεναι λάχη
385
θεῶν διχοστατοῦντ᾽ ἀναλίωι λάπαι,
†δυσοδοπαίπαλα† δερχομένοισι
καὶ δυσομμάτοις ὁμῶς.
τίς οὖν τάδ᾽ οὐχ ἅζεταί
τε καὶ δέδοικεν βροτῶν,
390
ἐμοῦ κλύων θεσμὸν
τὸν μοιρόκραντον ἐκ θεῶν
δοθέντα τέλεον; ἔπι δέ μοι
γέρας παλαιόν, οὐδ᾽ ἀτιμίας κυρῶ,
καίπερ ὑπὸ χθόνα τάξιν ἔχουσα
395
καὶ δυσάλιον κνέφας.
Aeschyli Eumenides (OCR draft) Experimental (Aeschyli Eumenides. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 299 focus
ἄγε δὴ καὶ χορὸν ἅψωμεν, ἐπεὶ
μοῦσαν στυγεράν
ἀποφαίνεσθαι δεδόκηκεν,
λέξαι τε λάχη τὰ κατ᾿ ἀνθρώπους
ὡς ἐπινωμᾶι στάσις ἁμά.
310
εὐθυδίκαιοι δ᾽ εὐχόμεθ᾽ εἶναι·
τοὺς μὲν (καθαρῶς)
καθαρὰς χεῖρας προνέμοντας
οὔτις ἐφέρπει μῆνις ἀφ᾽ ἡμῶν,
ἀσινὴς δ᾽ αἰῶνα διοιχνεῖ·
315
ὅστις δ᾽ ἀλιτὼν ὥσπερ ὅδ᾽ ἁνὴρ
χεῖρας φονίας ἐπικρύπτει,
μάρτυρες ὀρθαὶ τοῖσι θανοῦσιν
παραγιγνόμεναι πράκτορες αἵματος
αὐτῶι τελέως ἐφάνημεν. ξ
320
μᾶτερ, ἅ μ᾿ ἔτικτες, ὦ
μᾶτερ Νύξ, ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν
ποινάν, κλῦθ᾽· ὁ Λατοῦς γὰρ ἰ-
νίς μ᾿ ἄτιμον τίθησι,
τόνδ᾽ ἀφαιρούμενος
325
ἐπὶ δὲ τῶι τεθυμένωι
τόδε μέλος, παρακοπά,
παραφορὰ φρενοδαλής,
330
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρ-
μικτος, αὐονὰ βροτοῖς. –
τοῦτο γὰρ λάχος διαν-
ταία Μοῖρ᾽ ἐπέκλωσεν ἐμπέδως ἔχειν,
335
θνατῶν τοῖσιν αὐτουργίαι
ξύμπεσωσιν μάταιοι,
τοῖς ὁμαρτεῖν, ὄφρ᾽ ἂν
γᾶν ὑπέλθηι· θανὼν
δ᾽ οὐκ ἄγαν ἐλεύθερος.
340
ἐπὶ δὲ τῶι τεθυμένωι
τόδε μέλος, παρακοπά,
παραφορὰ φρενοδαλής,
ὕμνος ἐξ ᾿Ερινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρ-
345
μικτος, αὐονὰ βροτοῖς. –
γιγνομέναισι λάχη τάδε φαμὶ κεκράνθαι,
ἀθανάτων δ᾽ ἀπέχειν χέρας, οὐδέ τίς ἐστι
συνδαίτωρ μετάκοινος·
παλλεύκων δὲ πέπλων ἀπόμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην
350
σπευδόμενος δ᾽ ἀφελεῖν τινα τᾶσδε μερίμνας
θεῶν [δ᾽], ἀτέλειαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνων,
μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν
Ζεὺς αἱμοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας
360
ὡς ἀπηξιώσατο.
〈δωμάτων γὰρ εἱλόμαν
ἀνατροπάς· ὅταν Ἄρης
τιθασὸς ὢν φίλον ἕληι,
ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι
365
κρατερὸν ὄνθ᾽ ὁμοῖα μαυ-
ροῦμεν ὑφ᾽ αἵματος νέου.〉 –
δόξαι δ᾽ ἀνδρῶν καὶ μάλ᾽ ὑπ᾿ αἰθέρι σεμναί
τακόμεναι κατὰ γᾶς μινύθουσιν ἄτιμοι
ἡμετέραις ἐφόδοις μελανείμοσιν ὀρχη-
370
σμοῖς τ᾽ ἐπιφθόνοις ποδός.
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν·
σφαλερὰ (γὰρ) τανυδρόμοις
375
κῶλα· δύσφορον ἄταν.
πίπτων δ᾽ οὐκ οἶδεν τόδ᾽ ὑπ᾽ ἄφρονι λύμαι.
τοῖον [γὰρ] ἐπὶ κνέφας ἀνδρὶ μύσος πεπόταται,
〈μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν·
σφαλερὰ γὰρ τανυδρόμοις
κῶλα· δύσφορον ἄταν.)
385
μένει γάρ. εὐμήχανοι
δὲ καὶ τέλειοι κακών
τε μνήμονες Σεμναί,
καὶ δυσπαρήγοροι βροτοῖς
ἄτιμ᾿ ἀτίετα διόμεναι
390
λάχη θεῶν διχοστατοῦντ᾽ ἀνηλίωι
λάμπαι, δυσοδοπαίπαλα δερκομένοισι
καὶ δυσομμάτοις ὁμῶς. –
τίς οὖν τάδ᾽ οὐχ ἅζεταί
τε καὶ δέδοικεν βροτῶν,
395
ἐμοῦ κλύων θεσμόν
τὸν μοιρόκραντον ἐκ θεῶν
δοθέντα τέλεον; ἔπι δέ μοι
γέρας παλαιόν, οὐδ᾽ ἀτιμίας κυρῶ,
〈στυγνὰν) καίπερ ὑπὸ χθόνα τάξιν ἔχουσα
400
καὶ δυσήλιον κνέφας. =
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Greek text of Aeschylus' Eumenides, edited by F. A. Paley, 1885.) — 299 focus
οὔτοι σ᾽ ᾿Απόλλων οὐδ᾽ ᾿Αθηναίας σθένος
ῥύσαιτ᾽ ἂν, ὥστε μὴ οὐ παρημελημένον
290
ἔρρειν, τὸ χαίρειν μὴ μαθόνθ᾽ ὅπου φρενών,
ἀναίματον βόσκημα δαιμόνων, σκιάν.
οὐδ᾽ ἀντιφωνεῖς, ἀλλ᾽ ἀποπτύεις λόγους,
ἐμοὶ τραφείς τε καὶ καθιερωμένος;
καὶ ζῶν με δαίσεις, οὐδὲ πρὸς βωμῷ σφαγείς·
295
ὕμνον δ᾽ ἀκούσει τόνδε δέσμιον σέθεν.
ἄγε δὴ καὶ χορὸν ἅψωμεν, ἐπεὶ
μοῦσαν στυγερὰν
ἀποφαίνεσθαι δεδόκηκεν,
λέξαι τε λάχη τὰ κατ᾿ ἀνθρώπους
300
ὡς ἐπινωμᾷ στάσις ἁμά·
εὐθυδίκαιοι δ᾽ οἰόμεθ᾽ εἶναι.
τὸν μὲν καθαρὰς χεῖρας προνέμοντ᾽
οὔτις ἀφ᾽ ἡμῶν μῆνις ἐφέρπει,
ἀσινὴς δ᾽ αἰῶνα διοιχνεῖ·
305
ὅστις δ᾽ ἀλιτών, ὥσπερ ὅδ᾽ ἀνὴρ,
χεῖρας φονίας ἐπικρύπτει,
μάρτυρες ὀρθαὶ τοῖσι θανοῦσιν
παραγιγνόμεναι πράκτορες αἵματος
αὐτῷ τελέως ἐφάνημεν.
310
μᾶτερ ἃ μ᾿ ἔτικτες, ὦ μᾶτερ
Νὺξ, ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν
ποινὰν, κλῦθ᾽· ὁ Λατοῦς γὰρ ἶνίς μ᾿ ἄτιμον τιθησιν,
τόνδ᾽ ἀφαιρούμενος
πτῶκα, ματρῷον ἄγνισμα κύριον φόνου.
315
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
τόδε μέλος, παρακοπὰ, παραφορὰ φρενοδαλής,
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρμικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
τοῦτο γὰρ λάχος διανταία
320
μοῖρ᾽ ἐπέκλωσεν ἐμπέδως ἔχειν,
θνατῶν τοῖσιν αὐτουργίαι ξυμπέσωσιν μάταιοι,
τοῖς ὁμαρτεῖν, ὄφρ᾽ ἂν
γἂν ὑπέλθῃ· θανὼν δ᾽ οὐκ ἄγαν ἐλεύθερος.
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
325
τόδε μέλος, παρακοπὰ, παραφορὰ φρενοδαλὴς,
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρμικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
γεινομέναισι λάχη τάδ᾽ ἐφ᾽ ἁμὶν ἐκράνθη· στρ. β΄.
ἀθανάτων δ᾽ ἀπέχειν χέρας, οὐδέ τις ἐστὶ
330
ξυνδαίτωρ μετάκοινος.
παλλεύκων πέπλων δ᾽ * * ἄμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην·
δωμάτων γὰρ εἱλόμαν
ἀνατροπὰς, ὅταν ῎Αρης
τιθασὸς ὢν φίλον ἕλῃ·
335
ἐπὶ τὸν, ὦ, διόμεναι
κρατερὸν ὄντα περ ὅμως
μαυροῦμεν νέον αἷμα.
σπευδόμεναι δ᾽ ἀφελεῖν τινὰ τάσδε μερίμνας,
340
θεῶν δ᾽ ἀτέλειαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνειν
μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν, —
Ζεὺς γὰρ αἱματοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας
ἃς ἀπηξιώσατο, -
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
345
ἀνέκαθεν βαρυπεσή
καταφέρω ποδὸς ἀκμὰν,
σφαλερὰ * καὶ τανυδρόμοις
κῶλα, δύσφορον ἄταν.
350
δόξαι τ᾽ ἀνδρῶν καὶ μάλ᾽ ὑπ᾿ αἰθέρι σεμναὶ στρ. γ΄.
τακόμεναι κατὰ γᾶς μινύθουσιν ἄτιμοι
ἁμετέραις ἐφόδοις μελανείμοσιν,
ὀρχησμοῖς τ᾽ ἐπιφθόνοις ποδός.
πίπτων δ᾽ οὐκ οἶδεν τόδ᾽ ὑπ᾿ ἄφρονι λύμᾳ· ἀντ. γ΄.
355
τοῖον ἐπὶ κνέφας ἀνδρὶ μύσος πεπόταται,
καὶ δνοφεράν τιν᾿ ἀχλὺν κατὰ δώματος
αὐδᾶται πολύστονος φάτις.
μένει γάρ· εὐμήχανοι
δὲ καὶ τέλειοι, κακῶν
360
τε μνήμονες Σεμναὶ,
καὶ δυσπαρήγοροι βροτοῖς,
ἄτιμ᾿ ἀτίετα διόμεναι
λάχη, θεῶν διχοστατοῦντ᾽,
ἀνηλίῳ λάμπᾳ, δυσοδοπαίπαλα
365
δερκομένοισι καὶ δυσομμάτοις ὁμῶς.
τίς οὖν τάδ᾽ οὐχ αζεταί
τε καὶ δέδοικεν βροτῶν,
ἐμοῦ κλύων θεσμὸν
τὸν μοιρόκραντον ἐκ θεῶν
370
δοθέντα τέλεον; ἐπὶ δέ μοι
γέρας παλαιὸν * ἐστὶν, οὐδ᾽
ἀτιμίας κύρω, καίπερ ὑπὸ χθόνα
τάξιν ἔχουσα καὶ δυσήλιον κνέφας.
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Greek text of Aeschylus' Eumenides, edited by Friedrich Blass, 1907.) — 299 focus
οὔτις σ᾽ Ἀπόλλων οὐδ᾽ Ἀθηναίας σθένος
ῥύσαιτ᾽ ἄν, ὥστε μὴ οὐ παρημελημένον
300
ἔρρειν, τὸ χαίρειν μὴ μαθόνθ᾽ ὅπου φρενῶν,
ἀναιμάτωι βόσκημα δαιμόνων σκιᾶι.
σὺ δ᾽ ἀντιφωνεῖς; ἀλλ᾽ ἀποπτύσηι λόγους
ἐμοὶ τραφείς τε καὶ καθιερωμένος,
καὶ ζῶν με δαίσεις οὐδὲ πρὸς βωμῶι σφαγείς·
305
ὕμνον δ᾽ ἀκούσηι τόνδε δέσμιον σέθεν.
ἄγε δὴ καὶ χορὸν ἅψωμεν, ἐπεὶ
μοῦσαν στυγερὰν
ἀποφαίνεσθαι δεδόκηκεν,
λέξαι τε λάχη τὰ κατ᾿ ἀνθρώπους
310
ὡς ἐπινωμᾶι στάσις ἁμή.
εὐθυδίκαιοι δ᾽ οἰόμεθ᾽ εἶναι·
τὸν μὲν καθαρὰς χεῖρας προνέμοντ᾽
οὔτις ἐφέρπει μῆνις ἀφ᾽ ἡμῶν,
ἀσινὴς δ᾽ αἰῶνα διοιχνεῖ·
315
ὅστις δ᾽ ἀλιτὼν ὥσπερ ὅδ᾽ ἁνὴρ
χεῖρας φονίας ἐπικρύπτει,
μάρτυρες ὀρθαὶ τοῖσι θανοῦσιν
παραγιγνόμεναι πράκτορες αἵματος
αὐτῶι τελέως ἐφάνημεν.
320
μᾶτερ ἃ μ᾽ ἔτικτες, ὦ μᾶτερ
στρ. α
Νύξ, ἀμαυροῖσι καὶ δεδορκόσιν ποινάν,
κλῦθ᾽. ὁ Λατοῦς γὰρ ἶνίς μ᾿ ἄτιμον τίθησι
τόνδ᾽ ἀφαιρούμενος πτῶκα, ματρῶιον ἁγνισμα
325
κύριον φόνου.
ἐπὶ δὲ τῶι τεθυμένωι τόδε μέλος
παρακοπά, παραφορὰ φρενοδαλής,
330
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρμικτος, αὑονὰ βροτοῖς.
τοῦτο γὰρ λάχος διανταία
ἀντ. α
Μοῖρ᾽ ἐπέκλωσεν ἐμπέδως ἔχειν, θνατῶν
335
τοὶ σὺν αὐτουργίαις ξυμπέσωσιν μάταιοι,
τοῖς ὁμαρτεῖν, ὄφρ᾽ ἂν γᾶν ὑπέλθηι· θανὼν δ᾽ οὐκ
ἄγαν ἐλεύθερος.
340
ἐπὶ δὲ τῶι τεθυμένωι τόδε μέλος
παρακοπά, παραφορὰ φρενοδαλής,
ὕμνος ἐξ Ερινύων,
δέσμιος φρενῶν, ἀφόρμικτος, αὑονὰ βροτοῖς.
345
γιγνομέναισι λάχη τάδ᾽ ἐφ᾽ ἁμὶν ἐκράνθη,
στρ. β 347
ἀθανάτων δ᾽ ἀπέχειν χέρας, οὐδέ τις ἐστὶ
350
συνδαίτωρ μετάκοινος.
παλλεύκων δὲ πέπλων ἄκληρος ἄμοιρος ἐτύχθην.
δωμάτων γὰρ εἰλόμαν
ἀνατροπάς, ὅταν Ἄρης
355
στρ. γ 355
τιθασὸς ὢν φίλον ἕληι.
ἐπὶ τὸν ὧδ᾽ ἱέμεναι
κρατερὸν ὄντα περ ὅμως
μαυροῦμεν νέον αἷμα.
σπευδομένᾶι δ᾽ ἀφελεῖν τινὶ τᾶσδε μερίμνας,
360
ἀντ. β
θεῶν δ᾽ ἀτέλειαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνων,
μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν,
Ζεὺς αἱμοσταγὲς †ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας
365
ἆς ἀπηξιώσατο.
δόξαι δ᾽ ἀνδρῶν καὶ μάλ᾽ ὑπ᾽ αἰθέρι σεμναὶ
στρ. δ
τακόμεναι κατὰ γᾶς μινύθουσιν ἄτιμοι
ἁμετέραις ἐφόδοις μελανείμοσιν, ὀρχησμοῖς τ᾽
370
ἐπιφθόνοις ποδός.
ἀντ. γ
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
ἀνέκαθεν βαρυπεσή
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν,
σφαλερὰ (καὶ〉 τανυδρόμοις
375
κῶλα, δύσφορον ἄταν.
πίπτων δ᾽ οὐκ οἶδεν τόδ᾽ ὑπ᾽ ἄφρονι λύμᾶι.
ἀντ. δ
τοῖον ἐπὶ κνέφας ἀνδρὶ μύσος πεπόταται,
καὶ δνοφεράν τιν᾿ ἀχλὺν κατὰ δώματος αὐδᾶται
πολύστονος φάτις.
380
στρ. ε
μένει γάρ· εὐμήχανοί
τε καὶ τέλειοι, κακῶν
τε μνήμονες Σεμναί,
καὶ δυσπαρήγοροι βροτοῖς,
ἄτιμ᾿ ἀτίετα διέπομεν
385
λάχη θεῶν διχοστατοῦντ᾽
ἀνηλίωι λάμπᾶι,
δυσποροπαίπαλα δερκομένοισι
καὶ δυσομμάτοις ὁμῶς.
τίς οὖν τάδ᾽ οὐχ ἅζεταί
τε καὶ δέδοικεν βροτῶν,
390
ἐμοῦ κλύων θεσμὸν
τὸν μοιρόκραντον, ἐκ θεῶν
δοθέντα τέλεον; ἔπι δέ μοι
γέρας παλαιόν, οὐδ᾽
ἀτιμίας κύρω,
καίπερ ὑπὸ χθόνα τάξιν ἔχουσα
395
καὶ δυσήλιον κνέφας.
Translations (10)
Eumenides Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926. (Modernized by Perseus.)) — 299-395 focus
The Eumenides (OCR draft) Experimental (The Eumenides. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 299 focus
By no means shall Apollo, or the might of Minerva set you free, so as not to perish neglected, not having learnt where in your mind to rejoice, the bloodless food of demons, a shadow. Dost thou not reply, but dost thou disdain my words, thou who art both nourished for, and devoted to me 2
. And alive you shall feed me, not slain at the altar, and you shall hear this hymn that charms you.
Come then, let us also join the dance, since it has seemed good to us to pour forth the hated song, and to declare how our band distributes its lots among men; and we delight in being upright [ministers] of justice. On him indeed who possesses pure hands no wrath from us steals, but free from harm he passes his life: but whoever, committing crime, like this man, conceals his bloody hands, close at hand as true witnesses to the dead, we appear effectually as avengers of blood to him.
Mother, O mother Night! thou who brought me forth a punishment 3
to the dead and the living, hear! for the son of Latona makes me disho­ noured, taking away this timid animal, our own victim to expiate a mother's murder 4
.
But over the victim [be this the strain, one fraught with distracting, mind-destroying, the hymn of the Furies, that charms the mind, without the lyre, that causes shrivelling to mortals.
For prevailing fate has destined to us firmly to hold this office, to pursue those of mortals by whom wicked murders are committed, until [the murderer] hath gone below the earth; and when dead he is not quite free.
But over the victim [be this the] song, fraught with madness, distracting, mind-destroying, the hymn of the Furies, that charms minds, without the lyre, that causes shrivelling to mortals.
This lot was assigned to us at our birth: to keep our hands from the immortals, nor is there any common feeder with us; and of white garments am I ever destitute and devoid.
For I take upon myself the overthrow of houses. when Mars, being kindred, has slain a friend. Him intently pursuing, oh! strong though he be, we destroy, because of newly-shed blood.
And earnestly striving to take away from another this care, and to effect an exemption for the gods in regard to prayers offered to me, and not to come into question of arbitration 1
: for Jove deems unworthy of his converse this blood-dripping justly-hated band.
For suddenly leaping from above, I bring down the strength of my foot with heavy fall, limbs that cause the swift 2
to trip, an intolerable calamity.
And the thoughts of men even when very lofty beneath the sky, waste away, and decrease down to earth unhonoured, at our approach clad in our black garments, and at the hated dances of our feet.
But falling he knows not this, through his foolish -distraction: such darkness hovers upon the man on account of his crime, and rumour with many groans proclaims 3
the murky cloud against regard to the house.
For 'tis fixed 4
. But we 5
both quick of contrivance and persevering in accomplishing it, and awfully mindful of evil deeds, and impla­ cable to mortals, executing an office ignoble and unhonoured. apart from gods with a sunless torch, in a way alike difficult to be trodden by those who see and by the blind 6
.
Who then of mortals dreads not and fears these, hearing my office con­ firmed by fate, given perfect from the gods: but my ancient honour remains to me, nor do I meet with ignominy, though possessing a station beneath the earth and sunless darkness.
LES EUMÉNIDES (OCR draft) Experimental (LES EUMÉNIDES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 299 focus
enfin!
vas entendre l'hymne qui t'enchaînera.
pour qu'il paie sa dette de sang, implacables, nous surgissons.
d'une mère.
(Fiévreux.)
Mais, pour notre victime, voici le chant délire,
vertige où se perd la raison, voici l'hymne des Érinyes, enchaîneur d'âmes, chant sans lyre, qui sèche les mortels d'effroi 3 .
Le lot que pour jamais m'a filé la Parque inflexible, c'est
de faire escorte au mortel qu'une fureur a jeté dans les voies du meurtre, jusqu'à ce qu'il descende aux enfers; et, pour lui, la mort même ne sera pas — tant s'en faut! — la délivrance.
(Fiévreux.)

Mais, pour notre victime, voici le chant délire, vertige où se perd la raison, voici l'hymne des Érinyes
sans lyre, qui sèche les mortels d'effroi.
nul Immortel 4 n'y doit porter la main. Aussi n'en voit-on point
prendre part à nos banquets 5 . Mais les voiles blancs en revanche me sont refusés, interdits 6 ...
(Fiévreux.)
J'ai pris pour moi la ruine des demeures où,
admis au foyer, Arès 7
frappe un frère. A sa poursuite alors, oh! nous bondissons et, si puissant qu'il soit, nous l'anéan- tissons sous sa souillure fraîche 8 .

Nous
sommes là, empressées à épargner à d'autres ce souci: nous voulons, par nos soins, en décharger les dieux,
et qu'ils n'aient pas besoin d'instruire tels procès. Zeus écarte
de son audience l'engeance exécrable de tous ceux qu'a tachés le sang.
((Fiévreux.) J'ai pris pour moi la ruine des demeures où, admis au foyer, Arès frappe un frère. A sa poursuite
alors,
les maléfices de nos pas dansants.
(Fiévreux.)
D'un pied puissant au plus haut je bondis, pour
retomber d'un poids plus lourd —
et fugitifs de chanceler sous le faix pesant du malheur 9 ...
Il tombe et ne s'en doute pas, dans le délire qui le perd: telle
est la nuit que sa souillure, volant autour de lui, étend sur ses yeux — cependant qu'une nuée sombre s'abat sur sa
maison, ainsi que le proclame une douloureuse rumeur 10 .
((Fiévreux) D'un pied puissant au plus haut je bondis, pour retomber d'un poids plus lourd et fugitifs de chanceler sous le faix pesant du malheur.)
Plus vif.
Mon lot reste immuable : adresse et ténacité, mémoire fidèle des crimes et cœur insensible aux pleurs des humains, tout cela a été donné aux Redoutables 11 pour leur permettre
de poursuivre la tâche humble et méprisée, qui les tient éloi-
-
The Furies (OCR draft) Experimental (The Furies. Robert Potter, 1779.) — 299 focus
No: not Apollo, nor Minerva's pow'r
Shall ſet thee free, but that an abject outcaſt
Thou drag thy ſteps, ſeeking in vain to find
Reſt to thy joyleſs ſoul, exhausted, worn,
A lifeleſs ſhadow.
335
Yet thy pride replies not,
Me, and my threats deſpiſing, tho' to me
Devoted, my rich victim, and alive
To feed my rage, not offer'd on the altar.
Hear now the potent ſtrain, that charms thee mine.
340
PROSODE.
Quickly, ſiſters, ſtand around,
Raiſe your choral warblings high;
Since, the guilty ſoul to wound,
Swells the horrid harmony.
Since to mortal man we ſhow
345
How we give his fate to flow;
Since our will his doom ordains,
Show that juſtice 'mongſt us reigns.
He, whoſe hands from guilt are pure,
Stands in innocence ſecure;
350
And from youth to honour'd age
Fears not our vindictive rage.
To the wretch, that ſtrives to hide
Ruffian hands with murder died,
Cloath'd in terrors we appear,
355
Unrelentingly ſevere;
And, faithful to the injur'd dead,
Pour our vengeance on his head.
STROPHE 1.
Hear me, dread parent, ſable-veſted Night,
O hear th' avenger of each impious deed;
360
Whether we lie in ſhades conceal'd,
Or to the eye of day reveal'd!
Seeſt thou how Phœbus robs me of my right
From my juſt rage the trembling victim freed,
Deſtin'd his mother's death t' atone,
365
And for her blood to ſhed his own!
O'er my victim raiſe the ſtrain,
And let the diſmal sound
His tortur'd boſom wound,
And to frenzy fire his brain.
370
Silent be the ſilver ſhell,
Whilſt we chaunt the potent ſpell;
Then yelling bid th' infernal deſcant roll,
To harrow up his ſoul.
ANTISTROPHE 1.
Avenging Fate, as bending o'er the loom
375
She wove the web, to us this part aſſign'd,
"Whoe'er the laws ſhall dare diſdain,
"And his rude hand with murder ſtain,
"Purſue him Furies, urge his rigorous doom,
"Till refuge in the realms below he find."
380
E'en there not free; my chaſt'ning pow'r
Purſues him to that dreary shore.
O'er my victim raiſe the ſtrain,
And let the diſmal ſound
His tortur'd boſom wound,
385
And to frenzy fire his brain.
Silent be the ſilver ſhell,
Whilſt we chaunt the potent ſpell;
Then yelling bid th' infernal deſcant roll,
To harrow up his ſoul.
390
STROPHE 2.
This taſk aſſign'd us at our natal hour,
Far from th' immortal Gods our ſteps we bend:
Nor welcome at the ſocial feaſt,
Nor honour'd with a ſplendent vest;
For mine I proudly claim the dreadful pow'r
395
From its firm base the ruin'd house to rend,
When in calm peace its ruthless lord
Diftains with a friend's blood his ſword.
Him, tho' ſtrong, we rush to ſeize;
And for the new-pour'd blood
400
Demand his purple flood,
Glorying in the ſacrifice;
Duteous haſt'ning to remove
Cares like these from angry Jove;
And ſpare, whilſt fierce for blood my vengeance flies,
405
The terrors of the ſkies.
ANTISTROPHE 2.
His wrathful eye Heav'n's mighty monarch rolls,
Awefully filent, on this blood-ſtain'd race.
But all the gorgeous blaze of pow'r,
Which trembling mortals here adore,
410
When, mantled in these ſable-ſſhaded ſtoles,
With blood-besprinkled feet we urge the chace,
Sinks darkling to th' infernal ſhades,
And all its boafted glory fades.
Near him, as he flies, I bound,
415
And when, with guilt oppreſt,
His weary ſteps wou'd reſt,
Spurn him headlong to the ground.
Senſeleſs he, perchance, and blind,
Such the frenzy of his mind,
420
Such the deep gloom guilt ſpreads around his walls,
He knows not that he falls.
EPODE.
But ſhall ſhelt'ring wall or gloom
That from dark'ning guilt is ſpread,
Hide him from his rigorous doom,
425
Or protect his deſtin’d head?
Mine the vengeance to deſign,
And to ſtamp it deep is mine.
Sternly mindful of the crime,
Nor by man appeas’d, nor time,
430
When the wretch, whoſe deed unbleſt
Dares profane high Heav'n's behest,
Tho' conceal'd from mortal eyes
Thro' the ſunleſs darkneſs flies,
We pursue the rugged chace,
435
And his dubious footſteps trace.
Hear then guilty mortals, hear,
And the righteous God revere;
Hear the taſk to me aſſign'd,
Fate the firm decree ſhall bind;
440
Eschilo, Le Eumenidi: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Eumenidi: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 299 focus
Apollo non potrà, non la possanza
potrà d'Atena farti salvo.
Andrai
330
Su via, dunque, la danza s'intrecci,
poiché la ferale
canzone vogliamo intonare,
340
e dire la sorte che agli uomini
comparte la nostra congrega.
Ci vantiam di seguire Giustizia.
Chi pure ha le mani,
nessuna vendetta
345
spirata da noi su lui repe,
e illeso trascorre sua vita.
Ma se un reo, come l'uomo ch'or fugge,
nasconde le mani cruente,
noi, vindici giuste a chi cadde,
350
dinanzi apparendogli,
del sangue il riscatto esigiamo.
O mia madre, o tu che m'hai
generata, Notte madre,
a punir vivi e defunti,
355
tu m'ascolta:
ch'ora Febo
me d'ogni onore priva, e m'invola
questo fuggiasco, che la sua madre
scannò, ch'è sozzo di sangue ancora!
360
Sopra la vittima questa mia nenia
dissennatrice, folle, delira,
quest'inno delle Furie,
che avvince gli animi, che strugge gli uomini,
schivo di lira.
365
Tale a noi perenne cómpito
die' la Parca inesorabile:
al mortale temerario
che le man' di strage macchia,
sempre seguire le sue vestigia,
370
sin che la terra non lo ricopra ;
né dopo morto libero è ancora.
Sopra la vittima, questa mia nenia
dissennatrice, folle, delira,
quest'inno de le Furie
375
che avvince gli animi, che strugge gli uomini,
schivo di lira.
ch'io m'elessi la rovina
delle case, allor che Marte
entro i letti ov'ha l'amico
nido, compie amica strage.
385
Sopra questo ci avventiamo,
e per quanto sia gagliardo,
l'abbattiam con nuovo sangue.
Altri cosí, mercè nostra, di simile cura va sgombro.
Orecchio a le preci che a me si volgono, i Numi non prestino,
390
né l'opera nostra inquisiscano.
Anche se giungono al cielo, la fama, la gloria degli uomini,
400
cadono al suolo disfatte, deserte d'onore,
Con un gran lancio dall'alto io piombo,
e l'orma somma del mio pie' gravo
405
sopra i fuggiaschi, gravo a sterminio
le membra, e infliggo la trista sorte.
Né chi rovina, nel turpe delirio, del crollo s'avvede :
come caligine attorno lo scempio gli svola;
e la lor misera fama, sovr'esse le case
410
addensa fra lagrime le tenebre cieche.
Con un gran lancio dall'alto io piombo,
e l'orma somma del mio pie' gravo
sopra i fuggiaschi, gravo a sterminio
le membra, e infliggo la trista sorte.
415
Questa è la nostra legge,
e al nostro fine agevoli
troviamo i mezzi. Memori
e severe ai mortali, e inesorabili,
senza onore né pregio,
420
viviam lunge dai Numi,
dove non s'apre tramite
né ai vivi, né ai defunti, ove non brillano
giammai del sole i lumi.
Chi mai dunque fra gli uomini
425
non mi venera e teme,
udendo la mia norma
fatale, a cui concede esito il Dio?
L'antico privilegio
anche oggi in me perdura;
430
né priva andrà d'onore,
se pur sotto la terra io mi rifugio,
ne la tènebra oscura.
Aeschylus, Eumenides: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Eumenides: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 299 focus
Ne te Apollo neq; Minerue robur
Liberet, ut neglectus
Euaneſcas, gaudium nesciens mentis.
Sine ſanguine cibus dæmonum tenebræ,
295
Neq; contrà clames, ſed expuas uerba,
Mihi conuerſus, & conſecratus.
Age iam & chorum tangamus, poſtq; muſa odioſam
300
Apparere dedit,
Dicere ſortes contra homines,
Vt distribuat ſeditio ſimul
Statim pœnæ ſciemus eſse.
Hos quidem impuras manus adijcientes.
305
Nulla à nobis ira aſserpit
Innocuos uerò uitam agit,
Quiſquis iniuſtorum, tanquam uir
Manus cruentas occultat,
Teſtes rectæ mortuis his
310
Accedentes uindices ſanguinis,
Ipſi perfectè apparuimus,
Mater simul peperiſti, mater
Nox imprudentibus, & uidentibus,
Pœnam audi. Latonæ filius me ignominioſam facit.
315
Hunc auferens timidum, purgationem
Propriam cædis.
In hoc ſacrificato fit
Cantus uerò, amentia,
Furor, inſania,
320
Hymnus ex furijs,
Vinctus ſine occaſione mentis, mœror mortalibus.
Hanc enim ſortem contrariam
Parca neuit fortiter habere,
Mortis his operationes
325
Incidunt stultæ,
Hos ſequi, donec ſub terram uenerint
Moriens non ualde liber.
In hoc ſacrificato
Hoc carmen, amentia,
330
Furor, inſania,
Hymnus ex furijs,
Domorum enim elegi
Mutationes, quando Mars manſuetus exiſtens amicus
Intenſè perſequentes
Fortem exiſtentem ſimiliter
345
Obſcurabimus ſanguine recenti.
Festinè auferre
Has curas,
Deorum uerò imperfectionem
Meis precibus perficere, neq; ad ſummum uenire.
350
Iupiter enim ſanguine diſtillans odio digna gentem
Loquelam hanc dignam putauit
Opiniones uirorum & ualde ſub æthere
Graues ordinatæ. ſub terra deficiunt inhonorate.
Noſtris impetibus lugubribus,
355
Saltationibus ſanguinolentis pedis.
Admodum uerò capta ex ulnis grauium
Fero pedis uehementiam.
Inbecillia longis curſibus
Membra intolerando detrimento.
360
Cadens uerò non nouit hoc præ imprudentia.
Malum, tale per tenebras uerò odium uolat,
Et tenebroſam aliquam nubem in domo
Vocat fama longè gemens.
Manet enim, potentes uerò
365
Et perfectè malorumq; memores atroces,
Et conſolatione carentes mortalibus
Ignominioſe iniuſte furentes.
Sortis deorum diſsentiere faciunt,
Et ſine ſole lucere difficiles acceſsu
370
Reſpicientibus & uidentibus malè ſimul.
Quis igitur hæc non colet & ueretur mortalium
Audiens meum ius,
Et fatum ex dijs.
Dans finem, eſt uerò mihi
375
Munus antiquum, neq;
Ignominia aſsequor, ſi ſub terra
Ordinem habens & obſcuras tenebras.
Aeschylus, Die Eumeniden: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Die Eumeniden: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 299 focus
Nicht soll Apollon noch Athenas starke Hand
300 dich retten. Weichen werden sie von dir. Du musst
hinunter, wo der Seele jedes Lustgefühl
abstirbt, der Leib zum Schatten ausgemergelt wird:
Auf denn, reicht zum Reigen euch die Hände,
singen wollen wir das grause Lied.
310 unsres Amtes Pflichten zu verkünden,
das wir üben in der Menschenwelt.
Unser Ruhm ist grades Recht zu schaffen.
Wo der Wandel rein, die Hände rein,
kommen nimmer wir mit Zorn und Rache,
315 und in Frieden fliefst das Leben hin.
Aber wer in Sündenschuld wie dieser
eine blut'ge Mörderhand verbirgt,
dem erscheinen wir. Für den Erschlag'nen
zeugen wir in Treuen, von dem Mörder
320 fordern unerbittlich wir sein Blut.
Mutter Nacht,
höre mich,
Mutter Nacht, du gebarst
mich der Welt des Lichtes,
mich der Welt der Finsternis
zum Gericht.
325 Letos Sohn kränkt dein Recht,
330 raubt das Wild. Mir gehört's
mutterblutbesudelt.
Über dem Opfer, da sprech' ich den Spruch:
Sinnesbethörung,
Sinnesverstörung,
Seelenqual.
Mir beschied diesem Amt
unbeschränkt
335 vorzustehn
ew'ge Weltenordnung.
Wo ein Mensch im Sündenrausch
Blut vergiefst, folg' ich ihm.
Selbst der Tod giebt ihm nicht
340 seine Freiheit wieder.
Über dem Opfer, da sprech' ich den Spruch:
Sinnesbethörung,
Sinnesverstörung,
Seelenqual.
Das ist der Rächenden Zaubergesang,
fesselt die Seele
ohne der Laute Schall,
dörret dem Menschen das Mark im Gebein. ..
Seit ich ward, darf ich mich
dieser Amtsgewalt berühmen.
350 Doch die Himmelsgötter bleiben
meinen Händen unerreichbar.
355 Niemand teilt meinen Tisch. Rebensaft und Festgewand
muſs ich ewig missen.
Häuser zu stürzen, Geschlechter zu löschen
ist unser Beruf.
Wo blutiger Mord,
gleifsender Heuchler, am Freund sich vergreift -
hussa, zur Hatz
wie hurtig er sei,
wie heifs sein Blut:
wir machen ihn kalt.
Einen Gott hatte Zeus
hinterzogen meiner Ahndung,
und zu weigern was ich wünschte,
zu versagen die Verfolgung,
wies er fort unser bluttriefend widerlich Geschlecht
365 aus dem Himmelshause.
Häuser zu stürzen,
Geschlechter zu löschen
ist unser Beruf.
Wo blutiger Mord,
gleifsender Heuchler, am Freund sich vergreift -
hussa, zur Hatz
wie hurtig er sei,
wie heifs sein Blut:
wir machen ihn kalt.
Strebt auch stolz wolkenhoch der Menschenruhm.
Schwinden muſs er, schrumpfen muſs er
schimpflich nieder auf den Grund,
370 wenn wir kommen, schwarze Mäntel schleppend,
375 wenn um ihn gift'ge Zauberkreise
unsre Füfse schlingen.
Wir jagten so lange, wir sprangen so weit;
die Knie sind steif; plump und schwer
schlägt auf der Tritt:
so schlägt die Rache zu Boden.
Ahnungslos spürt er nicht der Schande Nah'n.
Dumpfer Blindheit nächt'ge Hülle
wird dem Sünder seine Schuld.
Doch die Menschen flüstern zu einander
schaudervoll: „Über diesem Hause
380 lagern schwarze Schatten".
Wir jagten so lange, wir sprangen so weit,
die Knie sind steif, plump und schwer
Er wartet auf uns;
wir wissen den Weg,
wir finden das Ziel,
vergessen nie die Schuld.
Wir sind die Erhab'nen.
Uns rührt kein menschliches Bitten.
Wir üben ein Amt
ohn' Ehren und Würde
385 verbannt von den Göttern
in brauende Dünste
des ewigen Dunkels,
unnahbar, unerfindlich
wackerem Auge wie blödem.
Welch' sterblicher Mensch
empfindet nicht Scheu,
390 empfindet nicht Furcht,
wenn dieses Lied er hört.
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, The Furies — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 299 focus
Thee not Apollo nor Athena's strength
Can save from perishing, a castaway
350
Amid the Lost, where no delight shall meet
Thy soul—a bloodless prey of nether powers,
A shadow among shadows. Answerest thou
Nothing? dost cast away my words with scorn,
Thou, prey prepared and dedicate to me?
355
Not as a victim slain upon the shrine,
But living shalt thou see thy flesh my food.
Hear now the binding chant that makes thee mine.
Weave the weird dance,—behold the hour
To utter forth the chant of hell,
360
Our sway among mankind to tell,
The guidance of our power.
Of Justice are we ministers,
And whosoe'er of men may stand
Lifting a pure unsullied hand,
365
That man no doom of ours incurs,
And walks thro' all his mortal path
Untouched by woe, unharmed by wrath.
But if, as yonder man, he hath
Blood-dropping hands he strives to hide,
370
We stand avengers at his side,
Decreeing, Thou hast wronged the dead:
We are doom's witnesses to thee.
The price of blood, his hands have shed,
We wring from him; in life, in death,
375
Hard at his side are we!
Night, Mother Night, who brought me forth, a torment
To living men and dead,
Hear me, O hear! by Leto's stripling son
I am dishonourèd:
380
He hath ta'en from me him who cowers in refuge,
To me made consecrate,—
A rightful victim, him who slew his mother,
Given o'er to me and fate.
Hear the hymn of hell,
385
O'er the victim sounding,—
Chant of frenzy, chant of ill,
Sense and will confounding!
Round the soul entwining
Without lute or lyre—
390
Soul in madness pining,
Wasting as with fire!
Fate, all-pervading Fate, this service spun, commanding
That I should bide therein:
Whosoe'er of mortals, made perverse and lawless,
395
Is stained with blood of kin,
By his side are we, and hunt him ever onward,
Till to the Silent Land,
The realm of death, he cometh; neither yonder
In freedom shall he stand.
400
Hear the hymn of hell,
O'er the victim sounding,—
Chant of frenzy, chant of ill,
Sense and will confounding!
Round the soul entwining
405
Without lute or lyre—
Soul in madness pining,
Wasting as with fire!
When from womb of Night we sprang, on us this labour
Was laid and shall abide.
410
Gods immortal are ye, yet beware ye touch not
That which is our pride!
None may come beside us gathered round the blood-feast—
For us no garments white
Gleam on a festal day; for us a darker fate is,
415
Another darker rite.
That is mine hour when falls an ancient line—
When in the household's heart
The God of blood doth slay by kindred hands,—
Then do we bear our part:
420
On him who slays we sweep with chasing cry:
Though he be triply strong,
We wear and waste him; blood atones for blood,
New pain for ancient wrong.
I hold this task—'tis mine, and not another's.
425
The very gods on high,
Though they can silence and annul the prayers
Of those who on us cry,
They may not strive with us who stand apart,
A race by Zeus abhorred,
430
Blood-boltered, held unworthy of the council
And converse of Heaven's lord.
1
Therefore the more I leap upon my prey;
Upon their head I bound;
My foot is hard; as one that trips a runner
435
I cast them to the ground;
Yea, to the depth of doom intolerable;
And they who erst were great,
And upon earth held high their pride and glory,
Are brought to low estate.
440
In underworld they waste and are diminished,
The while around them fleet
Dark wavings of my robes, and, subtly woven,
The paces of my feet.
Who falls infatuate, he sees not neither knows he
445
That we are at his side;
So closely round about him, darkly flitting,
The cloud of guilt doth glide.
Heavily 'tis uttered, how around his hearthstone
The mirk of hell doth rise.
450
2
Stern and fixed the law is; we have hands t' achieve it,
Cunning to devise.
Queens are we and mindful of our solemn vengeance;
Not by tear or prayer
Shall a man avert it. In unhonoured darkness,
455
Far from gods, we fare,
Lit unto our task with torch of sunless regions,
And o'er a deadly way—
Deadly to the living as to those who see not
Life and light of day—
460
Hunt we and press onward. Who of mortals hearing
Doth not quake for awe,
Hearing all that Fate thro' hand of God hath given us
For ordinance and law?
Yea, this right to us, in dark abysm and backward
465
Of ages it befel:
None shall wrong mine office, tho' in nether regions
And sunless dark I dwell.
[ Enter Athena from above.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 299 focus
Nicht soll Apollon, nicht Athene's hohe Macht
Dir Schuß gewähren, daß du nicht verlassen einst
Hinfährst, vergessend, wo im Herzen Freude wohnt,
290
Blutleer, von Göttern aufgezehrt, ein Schattenbild! -
Nichts widersprichst du, dir erstirbt das Wort im Mund,
Du mir genährtes, mir geweihtes Opferthier?
Du labst mich lebend, nicht am Herd geschlachtet erst.
Nun höre meinen Reigen, der dich bannen soll!
295
Wohlauf denn, laßt uns schlingen den Reih'n,
Da den grausen Gesang
Wir laut zu verkünden beschlossen,
Und zu nennen die Loos' in der Menschen Geschlecht,
Wie unsere Schaar sie vertheilte!
300
Wir schüßen das Recht nach stetem Gesey:
Wer lauter die Hand
Mit lauterem Herzen emporhebt,
Nie trifft ihn von uns der vergeltende Zorn;
Harmlos durchwallt er das Leben.
305
Doch wer sich, wie Der, durch Frevel entweiht,
Und die blutigen Hände zurückzieht,
Da treten wir kühn als Zeugen des Rechts
Der Gemordeten auf, und fordern von ihm
Vollständige Sühne der Blutthat.
310
Erste Strophe.
Mutter, die du mich gebarst, Urnacht,
Mich, der verblich'nen wie der lichten Welt Strafgeist,
Höre mich! Leto's Sohn beut mir Hohn, spottet meiner;
Dieses Wild raubt er uns, dessen Blut fließen muß,
Abzubüßen Muttermord.
315
Um das Schlachtopfer schlingt
Euer Lied, Wahnsinnshauch, Wahnsinnslaut der Bethörung,
Schlingt Erinnenfestgesang,
Harfenlos, der Geister Band, der des Hörers Mark verzehrt!
Erste Gegenstrophe.
Denn des Schicksals Allgewalt theilte
320
Unserm Geschlecht für ew'ge Zeiten dies Loos zu :
Wessen Haupt frevelhaft grause Blutschuld sich auflud,
Dessen Spur geh'n wir nach, bis ihn deckt Grabesnacht;
Auch der Tod befreit ihn nicht.
Um das Schlachtopfer schlingt
325
Euer Lied, Wahnsinnshauch, Wahnsinnslaut der Bethörung,
Schlingt Erinnenfestgesang,
Harfenlos, der Geister Band, der des Hörers Mark verzehrt!
Zweite Strophe.
Bei der Geburt ward uns vom Geschicke beschieden,
Ewig zu flieh'n der unsterblichen Götter Gemeinschaft.
330
Ihr Mahl theilen wir niemals;
Auch kein weißes Gewand darf unsere Glieder umhüllen.
Häuser auszutilgen, ward
Meines Amts, wann der Freund
Tückisch im Haus mordet den Freund.
335
Hinter ihm stürz' ich her;
Blüht er auch jugendstark,
Doch ich breche die Kraft ihm!
Zweite Gegenstrophe.
Dieser Beruf ward uns, ihm bleibe man ferne;
Lasse man uns statt anderer Götter gewähren!
340
Mit uns hadere Keiner!
Bannte doch unser Geschlecht, dies blutige, götterverhaßte,
Zeus von seinem Angesicht.
Aus den Höh'n stürm' ich denn
Mächtigen Schwungs, sebe den Fuß
345
Schweren Falls auf den Feind;
Schnellen Laufs, gleitet er,
Stürzt in schweres Verderben.
Dritte Strophe.
Dann sinkt Hoffart, die sich zum Aether emporschwang,
Ruhmlos hinab in die Erd' und verkümmert im Staube,
350
Wenn wir in schwarze Gewande verhüllt und in unheil-
vollen Reigen tanzend nah'n.
Dritte Gegenstrophe.
Stürzend merkt er's nicht in des Wahnes Verblendung;
So mit verdunkelnden Schwingen umflattert die Schuld ihn.
Daß Graun düsterer Nacht um das Haus sich gelagert,
355
Kündet lauten Jammers Ruf.
Vierte Strophe.
So bleibt es steh'n: Mittel stets,
Die Bahn zum Ziel finden wir,
Graunvoll der Schuld Rächer;
Kein Menschenfleh'n besänftigt uns.
360
Ein ungeehrt, verachtet Amt
Verwalten wir, das, Göttern fern, der Sonne Glanz fliehet,
Schwer zu erklimmen den Menschen im Lichte,
Wie dem blinden Volk der Nacht.
Vierte Gegenstrophe.
Wo wär' ein Mensch, welcher nicht
365
In banger Furcht schauerte,
Vernimmt er mein Machtwort,
Das mir der Schicksalsmächte Schluß
Verliehen, Götter mir vertraut?
Mein ward ein altes Ehrenamt, von keiner Schmach weiß ich,
370
Wenn auch unter der Erde mein Haus ist,
Tief in sonnenloser Nacht.
(Athene, mit Schild und Lanze bewaffnet, erscheint in der Luft auf einem mit Rossen bespannten Wagen.)
English (Smyth; revised Bannon and Nagy, CHS) (OCR draft) Experimental (CHS Primary Sources revision of Herbert Weir Smyth’s translation by Cynthia Bannon and Gregory Nagy, with transliterated Greek terms tagged and aligned to the Smyth edition.)

No corresponding passage available

Notes on the current edition

Eumenides

1. σκιάν Heath: σκιά codd. incerta emendatio
2. ; add. Hermann
3. ἁμά Canter: ἅμα codd.
4. εὐθυδίκαιοι δ᾽ Hermann: εὐθυδίκαι θ᾽ οἱδ᾽ M
5. οἰόμεθ᾽ H. L. Ahrens: οίμεθ᾽ M
6. τὸν ... προνέμοντ᾽ Hermann: τοὺς ... προνέμοντας codd.
7. ἐφέρπει μῆνις ἀφ᾽ ἡμῶν Porson: ἀφ᾽ ἡμῶν μῆνις ἐφέρπει codd.
8. ἀλιτὼν Auratus: ἀλιτρῶν codd.
9. ἁνὴρ Porson: ἀνὴρ codd.
10. παραγινόμεναι codd.
11. ἀλαοῖσι Paley: ἀλαοῖσιν M
12. πτῶκα Sophianus: πτάκα mutatum in πτᾶκα M
13. παραφ.ορὰ M
14. θνατῶν Canter: θανάτων codd.
15. αὐτουργίαι Turnebus: αὐτουργίαις codd.
16. ξυμπέσωσιν Turnebus: ξύμπασωσιν M
17. παράφρονα M
18. ὕμνοις M
19. ξυνδαίτωρ Turnebus: συνδάτωρ M
20. ἀνέορτος Fritzsche: ἄμοιρος codd.
21. δωμάτων Aldina: δομάτων codd.
22. τιθασὸς P: πίθασος M
23. φίλον Turnebus: φίλος codd.
24. ὧδ᾽ ἱέμεναι E. A. I. Ahrens: ὦ διόμεναι M
25. ὅμως ἀμαυροῦμεν Weil: ὁμοίως μαυροῦμεν codd.
26. ὑφ᾽ seclusit Weil
27. σπευδομένα M, postea mutatum in σπευδόμεναι
28. τάσδε Aldina: τᾶσδε M
29. ἐμαῖς μελέταις Voss: ἐμαῖσι λιταῖς codd.
30. εἰς Pauw: ἐς codd.
31. δ᾽ αἱμοσταγὲς Linwood: γὰρ αἱματοσταγὲς M
32. ἀνέκαθεν Pearson: ἄγκαθεν codd.
33. ὅμως add. Weil
34. vv. 368-72 in codd. post 376 scriptos huc transtulit Heath
35. μάταν Weil: ἄταν codd.
36. ἐπιφθόνοις Heath: ἐπιφόνοις codd.
37. γὰρ seclusit Heath
38. τε Wakefield: δὲ codd.
39. ἀτίετα Canter: ἀτίεται M
40. διόμε.ναι M: fortasse διέπομεν Heath
41. fortasse δυσποροπαίπαλοι Heimsoeth
42. οὐχ ἅζεται Turnebus: οὐ χάζεται codd.
43. δέδοικεν Schütz: δέδοικε codd.
44. ἔτι Hermann: ἐπὶ codd.
45. μένει add. Hermann
46. κύρω Hermann: κυρῶ codd.

Commentary

Commentary on Aeschylus: Eumenides (Aeschylus. Eumenides. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1887.)

298. γένοιτο , regular sequence after ἔλθοι. In English we say May she come, and therefore naturally have the primary sequence, that she may prove .

301. ὅπου φρενῶν , where in the heart it lies.

302. δαιμόνων is the powers below, i, e. both the Furies who will drink his blood and Hades (1. 274) who ordains and directs the vengeance.

302. σκιάν , a shadow, not a ghost, for he was to be carried off below yet living (1. 267): but all the vigour sucked out of him with his blood. [Schol. reads σκιά with MSS., and takes it voc. Unlikely.]

306. ὕμνον δέσμιον σέθεν , the song that binds thee, the choric song acting as an infernal spell to make Orestes their prey: and perhaps accompanied by mysterious binding gestures.

309. δεδόκηκεν , 'tis our resolve, poetic form for regular δέδοκται.

310. λάχη might be the office of the Furies, as Cho. 360: but with ἐπινωμᾷ it makes better sense to refer it to ἀνθρώπους. How our troop assigns the lots of men.

310. στάσις , as Choeph. 114, 458.

319. πράκτορες , avengers, from πράσσειν in the special sense 'to exact a debt.' So τὸν πατρὸς φόνον πράξαντα 1. 624, χερὶ πράκτορι Ag. 111. For the masc. form πράκτωρ with fem. substantive cf. line 186.

320. τελέως , unfailingly: it goes with παραγιγ. πρακ. and expresses the persistent and complete vengeance.

322. ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν , the sightless and the seeing, i. e. the dead and the living. So δερκομένοισι καὶ δυσομμάτοις 1. 388.

326. ματρῷον ἅγνισμα κύριον φόνου , rightful atonement for a mother's blood ματρῷον poetically transferred from φόνου to ἄγνισμα, as the thought comes naturally in that order 'expiation for a mother for her blood.' ...

329-332. αὐονά is also found (Simon. Iamb. vii. 20) in the sense of cry, [from root αϝ, shout] and it may be so taken here by joining it with

329-332. ἀφόρμικτος , a cry unmusical to men: but the other sense from

329-332. αὐαίνω , to wither or waste, is more forcible, and so the Schol. Med. takes it: ὁ ξηραίνων τοὺς βροτούς.

334. διανταία , piercing, deadly, a favourite word of Aeschylus, usually of wounding: δ. πεπλαγμένους [πλαγάν] Theb. 894, δ. βέλει Cho. 184, and again δ. οὐτῷ ib. 640.

336-340. ξυμπέσωσιν is suspected by some edd.: why, they ask, should Furies pursue those whom murder falls in with, i. e. who are accidentally guilty of murder?

336-340. ξυμπέσωσι , befall, for a deliberate murder, we have μάταιοι (lit. vain, foolish,) for wicked: ὁμαρτεῖν (lit. to attend on), for the relentless pursuit of the Furies: οὐκ ἄγαν ἐλεύθερος meaning he is never quit of us.

336-340. τοῖσιν for relative, so, e. g. Ag. 526, 642, Cho. 604, Eum. 918, Theb. 519, etc.: (2)

336-340. ξυμπέσωσιν , indef. subj. with no ἄν attached to the relative,-both common survivals in tragedy : and (3)

336-340. ὄφρα ἄν for until.

347. λάχη . here, as 1. 334, office.

347. ἐκράνθη , assigned: so Suppl. 943 ψῆφος κέκρανται, fixed, settled .

350. ἀθανάτων δ᾽ ἀπέχειν χέρας , but from the immortals to keep away. The ἀθανάτων δέ is opposed to the θνατῶν of the previous stanza 1. 336. Their 'office' is to pursue the guilty man, but they have nothing to do with gods.

357. διόμεναι , Epic word, pursuing. Homer has it always transitive: here it seems best to take it intrans. with prep. 'pursuing after him.' [It might be tmesis for ἐπιδιόμεναι : but ὦ makes this less likely. Perhaps E. A. Ahrens' ὧδ' ἱέμεναι, which is certainly very ingenious, is the true reading.]

357. τόν , Epic demonst. use. [Others read ἐπιτόνως: but Schol. had our reading, for he remarks on the position of ὦ.]

367. μάλα with

367. ἁλομένα :

For mightily indeed leaping from on high
I bring down the weighty power of my foot-
Limbs which trip even the swiftest runner, -
A toil intolerable.
The emendation adopted [

367. ὅμως inserted and

367. μάταν , see above 1. 359] is almost necessary to give the right sense, even though they fly swiftly.

373. ὑπ᾿ αἰθέρι , beneath the sky, i.e. when they are living on earth.

374. κατὰ γᾶν , on earth, is the MS. reading: but as Hermann said, the sense below the earth, κατὰ γᾶs, is required in antithesis to ὑπ᾿ αἰθέρι. The same mistake occurs again 11. 838, 871. 11. 375, 376. Bold and imaginative expressions :

Before our black-robed assault,
And the vengeful measures of our foot;
i.e. [their human glories come to naught] when we the Furies attack them and weave these magic dances which make them our captive (as we are doing to Orestes).

377. λυμή is the destruction which attacks his mind, and blinds him to the threatening evil;

377. τόδε is best taken (not of the fall as many edd., which would be simply

377. πίπτων οὐκ οἶδεν , but) of the presence and power of the Furies.

378. κνέφας . is in apposition to

378. μύσος , and is predicative: we should say, So dark a cloud of pollution hovereth over him .

378. ἐπί , Epic adverbial use (tmesis) of the preposition, going with the verb.

381. μένει γάρ , for the law abides: so μίμνει Ag. 1563. But it is obscure and abrupt: and possibly corrupted.

382. ἐσμέν is easily understood: Crafty are we, and unfailing to accomplish.

385-388. διόμεναι is rather a strange word (though the English to pursue a task or charge exactly illustrates it): hence Heath ingeniously suggested διέπο- μεν. But διόμεναι was read by Schol. and the MS. may stand.

387. ἀνηλίῳ λάμπᾳ , lit. in sunless light, an oxymoron, meaning in a light which is no light, where no sunlight shines. [Others translate

387. λάμπᾳ , filth, mould; for there is a very late word λάμπη, 'scum; and Dind. adopts Wieseler's conj. λάπᾳ in the same sense. But the strain of meaning is very harsh, and the word in the last degree unlikely.]

387. δυσοδοπαίπαλα is suspicious, as the metaphor is rather harsh (though perhaps continued from διόμεναι): the metre does not correspond with the antistrophe (καίπερ ὑπὸ χθόνα); and the double compound with δυσis unusual, indeed unique.

393. δοθέντα τέλεον , adj. used proleptically, granted for sure accomplishment.

Critical apparatus to Eumenides (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Eumenides.) focus

mvp-comment-213-1 οὔτοι σ' Ἀπόλλων οὐδ᾽ Ἀθηναίας σθένος ῥύσαιτ᾽ ἂν ὥςτε μὴ οὐ παρημελημένον ἔρρειν, τὸ χαίρειν μὴ μαθόνθ' ὅπου φρενῶν, ἀναίματον βόσκημα τῶνδε δαιμόνων.: Hos versus inter tres Furias distribuendos esse indicavi in Opusc. VI. 2. p. 61. τῶνδέ μοι Farn. ovtis o Ven. Farn. et adscripto in margine yo. ovτoi σè Flor. Deinde vains Farn. áðŋvalois Ven. et ad ultimam syllabam supra adscripto as Flor. Jos tε pro stɛ Ald. qui tam mirus error ex eo ortus est, quod in G. quum librarius neglecto çre scripsisset in, statim autem animadverso errore hanc voculam mutasset in wore, confusi ductus litterarum un et a negligentius considerati speciem praebent similem litterarum ρου. μαθῶν θ' Rob. Libri αναίματον βόσκημα δαιμόνων σκιά. Scholiastes ἀναίματον ita interpretatur, simul aliam lectionem, ἐναίματον, commemorans, ὁ μηδὲ αἷμα σχήσων ἐξ ἡμῶν, ἀλλὰ γενησόμενος σκιά· οφήσομεν γάρ σου τὸ αἷμα (conf. v. 261.). ἢ ἐναίματον, ἀντὶ τοῦ. ζῶντά σε νεκρὸν ποιήσομεν. Heathii coniecturam, σκιάν, Schutzius recepit, post δαιμόνων commate interpungens, ut δαίμονες intelligerentur Furiae. Verum sic σκιάν languidius adiectum est. Quare olim ita interpunxi, αναίματον βόσκημα, δαιμόνων σκιάν, ut acerbe diceretur Orestes futurus esse umbra dei alicuius, quemadmodum in Iliade V.242. de diis dicitur τούνεκ' αναίμονές εισι. Postea in Annalium Vindobonensium vol. CXI. p. 250. aliam et, ut puto, veriorem rationem ineundam esse ostendi. Nam δαίμονες dicuntur sane Furiae: sed accuratius definiendum erat illud δαιμόνων. Quod autem libri habent, σκιά, ex interpretatione in ipsius poetae versum illatum est. Quare scripsi, ἀναίματον βόσκημα τῶνδε δαιμόνων.

mvp-comment-214-1 ἀλλ᾽: οὐδ pro ἀλλ' Ven. Flor.

mvp-comment-215-1 καθιερωμένος: καθιερωμένος Ald. Addidi interrogationis signum. V. Opusc. VI. 2. p. 61. VII. p. 19.

mvp-comment-216-1 καὶ ζῶν με δαίσεις, οὐδὲ πρὸς βωμῷ σφαγείς: Hunc et sequentem versum choro continuandum esse vidit Stanleius. In G. Ald. Turn. Apollini tributi sunt. In M. versui 302. lineola praefixa est. Nulla personae nota in Ven. Flor. καὶ ζῶν μἐδαίσεις Ven. Farn. πρὸς βοροσφαγείς codex Robortelli: ipse ex Sophiani emendatione dedit προς βωμῷ σφαγείς, quod est in celeris libris.

mvp-comment-217-1 ὕμνον δ᾽ ἀκούσει: ὕμνον ἀκούση Ven. ὕπνον ἀκούσῃ Flor. Ceteri ὕμνον δ᾽ ἀκούσῃ.

mvp-comment-218-1 ἄγε δὴ: Chori nota adscripta est in M. G. Ven. Flor. Ald. Rob. Turn. Hos anapaestos constare ex systemate et antisystemate atque epodo ostendi in Opusc. VI. 2. p. 63.

mvp-comment-219-1 δεδόκηκεν: δεδόκηκεν Μ. G. δεδόκηκε Turn. δεδόκημεν Ven. Flor. Farn. Ald. Rob.

mvp-comment-220-1 λάχη τὰ: λάχητα κατ' Αld.

mvp-comment-221-1 ὡς ἐπινωμᾷ ... ἀμά: ὡς ἐπὶ νωμᾷ G. ὡς ἐπὶ νομᾶ Ald. In fine versus libri ἅμα, Canteri emendatio est αμά.

mvp-comment-222-1 εὐθυδίκαιοí θ᾽ ἡδόμεθ᾽ εἶναι: εὐθυδίκαι θ᾽ οἶδ' οίμεθ᾽ εἶναι Μ. ut Franzius dicit. εὐθυδίκαι θ' οἱδοίμεθ᾽ εἶναι G. Rob. et, ut alii dicunt, M. εὐθυδίκα θ' οἱ δοίμεσθ᾽ εἶναι Ald. εὐθυδίκαι δ᾽ ἐδοίμεθ᾽ εἶναι Par. εὐθυδίκαι τ᾽ οἶδ᾽ οἶμαι θεῖναι Ven. Flor. Farn. εὐθύδικαί ' εὐθυδίκαι Viel.) ἡδόμεσθ' είναι Turn. Vict. εύθυδίκαι δ᾽ ἡδόμεθ' είναι Canterus. Scribendum erat εὐθυδίκαιοι δ᾽ ἡδόμεθ᾽ εἶναι. Illud Casaubonus viderat, 9' in δ' esse mutandum. εὐθυδίκαιοι simile verbum est atque ὀρθοδίκαιοι infra v. 976.

mvp-comment-223-1 τοὺς μὲν καθαρὰς ... χεῖρας προνέμοντας: τοὺς μὲν καθαρὰς | χεῖρας προσνέμοντας M. G. Ald. Rob. Turn. nisi quod Ald. πρὸς νέμοντας habet. τοὺς μὲν καθαρὰς (καθαρᾷ Farn.) χεῖρας προνέμοντας Ven. Flor. Farn. Quod Turnebus inter τὰ ἄλλως εὑρεθέντα ἐν τισὶν ἀντιγράφοις affert, χεῖρας ἔχοντας, id, quum ille in Orestea nullo codice praeter Aldinam editionem usus sit, non dubito quin coniectura sit, quam in textum non ausus est recipere. Bis tantum ille in Eumenidibus aliam scripturam adnotavit, hie et mox v. 358. sed etiam hoc altero loco talem quae coniecturae speciem prae se ferat. Non recte olim scripsi τὸν μὲν καθαρὰς χεῖρας προνέμοντο. Etenim non veri simile est librarios pluralem posuisse, quum singulari numero sequatur ἀσινὴς δ᾽ αἰῶνα διοιχνεῖ. Sed, ut strophica horum anapaestorum ratio docet, scribendum potius est, τοὺς μὲν καθαρὰς * καθαρῶς* χεῖρας προνέμοντας.

mvp-comment-224-1 οὔτις ἐφέρπει μῆνις ἀφ᾿ ἡμῶν: Libri οὔτις ἀφ᾿ ἡμῶν μῆνις ἐφέρπει. Hiatum, qui ita inter hunc et sequentem versum est, Porsonus emendata verborum collocatione removit.

mvp-comment-225-1 ἀλιτών, ὥςπερ ὅδ᾽ ἀνήρ: Libri αλιτρῶν. Recepi olim Stanleii coniecturam ἀλιτῶν. Neque dubitari potest quin verum sit hoc verbum: sed scribi debet akıτών, ut Auratus voluerat. Nam praesens huius verbi neque exstat, neque hic commodum est. Libri ἀνήρ. Correxit Porsonus.

mvp-comment-226-1 φονίας: φονίους Par.

mvp-comment-227-1 θανοῦσιν: θανοῦσιν M. G. Par. Ven. Flor. Ald. Rob. v abiecit Turn.

mvp-comment-228-1 παραγιγνόμεναι: Libri παραγινόμεναι. Deinde κράκτορες Par.

mvp-comment-229-1 ἔτικτες: Huic versui in Ven. Flor. Orestis nomen adscriptum est. ἔτεκες Ald. Turn. sed G. ut ceteri ἔτικτες.

mvp-comment-230-1 ἀλαοῖσι ... δεδορκόσιν ποινάν: ἀλαοῖσι Pauwius et sic Par. ἀλαοῖς Ven. Flor. Farn. αλαοῖσιν Μ. G. Ald. Rob. Turn. Deinde και omissum in Farn. Deinde δεδορκόσι Turn. δεδορκῶσιν Ven. Flor. Ceteri recte δεδορκόσιν. Μox ποινᾶν posuit Turnebus. ποινὰν recte M. G. Ald. Rob. In Ven. Flor. Farn. omissa sunt haec verba, ποινών, κλῦθ᾽. ὁ Λατούς γὰρ ἦνίς μ' ἄτιμον τίθησιν. Adscriptum in Farn. λξ β'.

mvp-comment-231-1 κλῦθι· ὁ Λατοῦς: κλῦθ᾽ ὁ λατους M. G. Rob. κλύθ᾽ ἑλατους vitium Ald. Inde Turn. κλύθι. Λατούς.

mvp-comment-232-1 τίθησιν: τίθησιν M. G. Ald. Rob. v omisit Turn.

mvp-comment-233-1 τόνδ᾽: τόνδε γ' ἀφαιρούμενος Farn.

mvp-comment-234-1 πτῶκα, ματρῷον: πτῶκα Rob. ex emendatione Sophiani et Turn. πτάκα M. G. Ald. codex Robortelli. πτᾶκα Ven. Flor. Deinde ματρῷον Arnaldus. Libri ματρώϊον. In Farn. adscriptum συνίζησις.

mvp-comment-235-1 ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ: ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ M. G. Ald. Turn. ἐπὶ δὲ τῷ τεφθυμένω Rob. ἐπὶ δὲ τῶ τότε θυμένῳ Flor. ἐπὶ δὲ τῶ τότε θυμουμένω Ven. (Bekkero teste et Farn.

mvp-comment-236-1 μέλος παρακοπά: μένος Ven. Flor. Farn. παράκοπα Ven. Flor.

mvp-comment-237-1 παραφορὰ φρενοδαλής: παραφορά M. G. Ald. Rob. Τurn. παραφοραὶ Par. παράφρονα Ven. Flor. Farn. Deinde φρενοδαλής M. G. Ven. Flor. Ald. Rob. In margine M. adscriptum οἶμαι φρενοδαής. Id habet Par. φρενοδαλὶς Turn. Scholion enim in Rob. sic scriptum Φρενοδαλίς.) παρακίνησις τῶν φρενών. Sed M. non habet lemma.

mvp-comment-238-1 Ἐρινύων: ἐρινύων Μ. G. Ald. Rob. ἐριννύων Ven. Flor. Turn.

mvp-comment-239-1 αὐονὰ βροτοῖς: αὐονὰ βροτοῖς M. G. Par. Ald. Rob. Turn. αὔονα βροτοῖς Ven. Flor. Farn. Scholion in M. nullo praefixo lemmate, ὁ ξηραίνων τοὺς βροτούς. Hinc Victorius αὔων βροτούς. Εtym. Μ. p. 170. 45. αυόνη, ή ξηρότης, παρὰ τὸ αὔω, τὸ ξηραίνω, αυόνη, ὡς ἔχω ἐχόνη καὶ ἀμπεχόνη, καὶ πείρω περόνη, καὶ βάλλω βελόνη. Idem p. 171, 52. αὐόνη, λύπη, κραυγή, αυχμός, φθορά, κακοπάθεια, ξηρασία. Strepitum hoc vocabulum significat apud Simonidem in carmine de mulieribus v. 20. ἀλλ' ἐμπεδῶς ἄπρηκτον αὐονὴν ἔχει. Eam significationem si hic admittimus, ἀφάρμακτος αὐονὰ βροτοῖς hymnus dicetur dissonus clamor mortalibus. Sed illa significatio lonica esse videtur, ut apud Atticum poetam alteri posthaberi debeat. Et multo gravius ὕμνος ἀφόρμικτος dicitur esse tabes mortalibus.

mvp-comment-240-1 ἐμπέδως ἔχειν, θνατῶν: ἐκπέδως ἔχειν Ald. Deinde libri θανάτων. Emendavit Canterus.

mvp-comment-241-1 αὐτουργίαι: αυτουργία Turnebus. αὐτουργίαις M. G. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob.

mvp-comment-242-1 ξυμπέσωσιν: ξυμπέσωσιν Τurnebus, ξύμπασωσιν Μ. ξύμπας ὦσιν G. Ven. Ald. ξύμπας ὦσι Flor. σύμπας ὦσιν Farn. ξύμπασωσεν Rob. In Farn. ad haec verba ἔχειν θανάτων τοῖσιν αὐτουργίαις | σύμπας ὦσιν μάταιοι, adscriptum est περισσὰ β'.

mvp-comment-243-1 τοῖς: τοῖσιν Ven. Flor. Farn.

mvp-comment-244-1 ὑπέλθῃ: ὑπέλθοι Ven. Flor. Farn. ὑπέλθη ut ceteri Ald.

mvp-comment-245-1 ἄγαν: άγαν γ' Farn.

mvp-comment-246-1 ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ: Orestis nomen praefixum in Flor. ἐπὶ δὲ τῶ τότε υμουμένω Ven. ἐπὶ δὲ τῷ τε θυμουμένω Farn.

mvp-comment-247-1 παρακοπά: παράκοπα Ven. παρακοπᾶ Ald.

mvp-comment-248-1 παραφορὰ φρενοδαλής: παραφορά Αld. Rob. Turn. παράφρονα M. G. Ven. παράφρονα sine accentu Flor. Deinde φρενοδαλής G. Ven. Flor. Ald. Rob. φρενόδαλης Μ. φρενοδαής Par. φρενοδαλὶς Turn.

mvp-comment-249-1 ὕμνος ... Ἐρινύων: ὕμνοις G. Par. ἐξ ἐρινύων M. G. Ald. Rob. ἐξ ἐριννύων Ven. Flor. Turn.

mvp-comment-250-1 NA: Libri ut quisque supra v. 331.

mvp-comment-251-1 γεινομέναισι ... ἐφ᾽ ἁμὶν: Chori nomen praefixum in Flor. γιγνομέναισι M. G. Ald. Rob. Turn. γινομέναισι Ven. Flor. Cur γεινομέναισι scripserim quivis intelliget. Libri ἡμῖν. Correxit Porsonus.

mvp-comment-252-1 ἀθανάτων δίχ᾽ ἔχειν γέρας: Libri ἀθανάτων δ᾽ ἀπέχειν χέρας, nisi quod in Ven. est ἀθανάτων ἀπέχειν χεῖρας. Scholiastes μὴ πλησιάζειν ἡμᾶς τοῖς θεοῖς. Eversius, ut O. Millerus refert, scribendum coniecit ἀθανάτων ἀπ᾽ ἔχειν γέρας. Perspexit vitio laborare librorum scripturam, sed ἄπ᾿ ἔχειν non bene nec perspicue dictum est. Scribendum erat ἀθανάτων δίχ' ἔχειν γέρας. In fine versus ἐστὶν Farn. Ceteri ἐστί.

mvp-comment-253-1 συνδαίτωρ: συνδαίτωρ Turn. et, ut Franzius dicit, Flor. συνδάτωρ Μ. G. Par. Ven. Farn. Ald. Rob.

mvp-comment-254-1 παλλεύκων πέπλων δ᾽ ... ἄμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην: Libri πανλεύκων (sic M. G. Ald. παλλεύκων Ven. Flor. Rob. Turn.) δὲ πέπλων | άμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην. Male haec et ab aliis tractata sunt et a Dindorfio. Scripsi, ut olim in Opusc. VI. 2. p. 68. παλλεύκων πέπλων δ' * ἀγέραστος* ἄμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην.

mvp-comment-255-1 δωμάτων: δωμάτων Ald. Turn. δομάτων M. G. Ven. Flor. Rob.

mvp-comment-256-1 ὅταν: ὅταν Ald. Turn. ὅτ' ἂν M. G. Ven. Flor. Rob.

mvp-comment-257-1 τιθασὸς ... φίλον: τιθασὸς Porsonus et sic Par. τίθασος Turn. τίθασσος Rob. πίθασος M. G. Ald. et Franzio teste Ven. Flor. πίθασσος Flor. ut Linwoodius ait, et Bekkero teste Ven. πιθασσός Farn. Male ὃν pro ὤν Stanleio sive potius Aurato scribendum videbatur. Deinde φίλος Μ. G. Par. Ven. Flor. Ald. Rob. Recte Turnebus φίλον.

mvp-comment-258-1 ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι κρατερὸν ὄντ᾽ ἔθ᾽ ὁμοίως μαυροῦμεν νέον ἅλμα: ἐπὶ τὸν ὦ διόμεναι Μ. Rob. ἐπὶ τὸν ὦ, διόμεναι G. Ald. ἐπὶ τὸν ὢ διόμεναι Flor. Farn. ἐπὶ τὸν ὢ διαίνομαι Ven. Scholiastes διὰ μέσου, inquit, τὸ . Turnebus haec ita mutavit, ἐπιτόνως διόμεναι. Sequens versus in libris ita scriptus est, κρατερὸν ἄνθ᾽ ὁμοίως. Deinde μαυροῦμεν ὑφ' αἵματος νέου (νεοῦ Ald.) M. G. Ald. Rob. Turn. μαυροῦμεν ἐφ᾽ αἵματος νέου Par. Ven. Flor. Farn. Aliter, atque in Opusc. VI. 2. p. 73. feci, hos versus emendandos esse censui. Certum est non scripsisse Aeschylum μαυροῦμεν ὑφ᾽ (vel ἐφ᾽) αἵματος νέου. Nam hoc metro pariter ac sententiae repugnat. Quare ὑφ' αἵματος νέου ex falsa interpretatione ortum esse, Aeschylum autem scripsisse putabam ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι κρατερὸν ὄντα περ, ὅμως μαυροῦμεν νέον αἷμα, ut Furiae se dicerent iuvenilem sanguinem obscurare, i, e. iuvenile robur exsorpto sanguine frangere. Et videtur mihi νέον αἷμα, etsi saepissime de recenti caede dicitur, significare posse iuvenilem sanguinem, quum αὐτάδελφον αἷμα, ζώφυτον αἷμα aliaque similia non raro inveniantur. Tamen nunc veri similius iudico, scriptum quidem fuisse νέον αἷμα, sed hoc ipsum depravatione ortum fuisse ex νέον άλμα. Reliqua autem leniore emendatione corrigi possunt. Ita enim scribendum videtur, ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι κρατερὸν ἂν ἔθ᾽ ὁμοίως μαυροῦμεν νέον ἅλμα. In quem (irruentes: quod eo facilius taceri potuit, quia ὤ interrumpit orationem), hei, persequentes obscuramus quamvis validum adhuc iuvenilem saltum, i. e. robur fugientis frangimus. Similis mox in his sententia est, καταφέρω ποδὸς ἀκμάν (σφαλερὰ τανυδρόμοις γὰρ κώλα), δύςφορον ἄταν.

mvp-comment-259-1 σπενδομένα δ᾽ ἀφελεῖν τινὶ τάςδε μερίμνας Μοῖρ᾽ ἀτέλειαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνει, μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν: σπευδόμεναι δ᾽ ἀφελεῖν τινὰ τάσδε μερίμνας, θεῶν δ᾽ ἀτέλειαν ἐμοῖσι λιταῖς ἐπικραίνειν, μηδ᾽ ἐς ἄγκρισιν ἐλθεῖν. Ita M. a quo ceteri libri in paucis dissentiunt. σπευδόμαι δ' Αld. male lecto compendio. Hinc σπεύδομαι δ' Turn. Deinde τίνα τάςδε Αld. τινα τᾶςδε Rob. Deinde ἐμᾶσι pro ἐμαῖσι G. Ald. Denique ἐς έγκρισιν Ven. Flor. Farn. Rob. ἐς ἄκροισιν G. ἐπ' ἄκροισιν Ald. Turn. Vict. ἐς ἄγκρισιν, quod M. habet, commemoratum a Stephano primus recepit Canterus. εἰς ἀγκρισιν scribendum esse Pauwius vidit. Scholiastae haec adnotatio est, εὔχομαι τοῖς θεοῖς τελέσαι μου τὸ βούλημα καὶ μὴ εἰς μάχην μοι ἐλθεῖν. Praeterea in M. ad τάςδε μερίμνας supra adseriplum est τῆς κλυταιμνήστρας. Neque intelligi possunt hi versus ut in libris scripti sunt, neque emendandi conatus successum habuerunt. Videor mihi nunc haec recte emendasse: σπενδομένα δ᾽ ἀφελεῖν τινὶ τάςδε μερίμνας Μοῖρ᾽ ἀτελείαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνει, μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν. Moiga adscriptae, ut videtur, ad tirá explicationi 9ɛv cesserat. Dicitur autem Parca precibus, quibus Furiae invocantur, immunitatem a provocatione dare. Εμαῖσι λιταῖς enim passive dictum est. Ita in Sept. e. Th. v. 197. πρὸς μακάρων λιτάς. In Ag. v. 214. λιτὰς δὲ καὶ κληδόνας πατρῴους. In Euripidis Suppl. ν. 262. λιταὶ θεῶν.

mvp-comment-260-1 Ζεὺς γὰρ δειματοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας ἧς ἀπηξιώσατο: ζεὺς γὰρ αἱματοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας ἷς ἀπηξιώσατο Μ. G. Ald. Rob. Turn. nisi quod λέσχος est in Rob. et ἃς in G. Ald. Rob. et deinde απεξιώσατο in Rob. ζεῦ αἱματοσταγές etc. Ven. Flor. Farn. sed in Farn. οὐκ ὀρθῶς in margine adscriptum est. Deinde ὣς pro ἇς Farn. Quod Turnebus pro λέσχας ἇς ut aliam lectionem affert, μὲν σχάσας, ipsius haud dubie coniectura est. V. ad v. 310. Scholiastes ad ἔθνος τόδε adnotavit τὸ τῶν φονέων. Abreschius recte sensit, non de parricidis, sed de Furiis sermonem esse. Sed idem sine idonea caussa negavit αἱματοσταγές quadrare in Furias. Non ergo hanc ob caussam, sed propter metrum αἱματοσταγές in δειματοσταγές mutavi. V. ad Choeph. v. 828.

mvp-comment-261-1 μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ καταφέρω ποδὸς ἀκμάν (σφαλερὰ τανυδρόμοις ... καλα), δύςφορον ἄταν: Hi quinque versus, quibus in Farn. adscriptum est οὐκ ὀρθά, in libris leguntur post v. 368. Heathio veram eorum sedem monstranti obsecuti sunt Porsonus et omnes praeter Schoemannum, qui non recte de hoc carmine iudicavit. V. Annal. Vindob. vol. CXI. p. 258. seqq. οὖν omittit Rob. Deinde αλλομένα M. G. Turn. ἀλλομένα Ald. ἁλωμένα Rob. ἁλομένα, ut iam olim scripsi, Ven. Flor. Libri ἄγκαθεν. Correxit ante me Pearsonus. τὴν ὑδρόμοις Ald. Scholiastes τοῖς ταχυδρόμοις αὐτῶν κώλοις ἐπάγουσα τὰ σφαλερά μου καλα. ἢ ἀπ᾿ ἄλλης ἀρχῆς, καὶ τοῖς τανυδρόμοις γίνεται σφαλερὰ τὰ κῶλα διὰ τὴν ἐπιοῦσαν αὐτοῖς ἄτην δύςφορον ὑπ' ἐμοῦ. οἷον, καὶ οἱ ταχυδρόμοι οὐ δύνανται με ἐκφυγεῖν. Apparet δύσφορον ἄταν appositionem esse ad ποδὸς ἀκμάν, Η haec autem, σφαλερὰ ταχυδρόμοις γὰρ κώλα, in quibus a me additum est γάρ, in parenthesi posita esse.

mvp-comment-262-1 δόξαι τ᾿ ἀνδρῶν: δόξαι τ' ἀνδρῶν eliam M. δόξαι τ' ἀνδρῶ ΑΙ.

mvp-comment-263-1 τακόμεναι κατὰ γᾶς: τακόμεναι ad prius a supra adscripto η Flor. τ᾿ ἀκόμεναι G. Ald. Deinde libri κατὰ γῆν. Scripsi κατὰ γᾶς. Tum μηνύθουσιν Farn.

mvp-comment-264-1 ἡμετέραις: ἡμετέροις Rob. ἐφόδους μελανοίμοσιν Αld.

mvp-comment-265-1 ἐπιφθόνοις: ἐπὶ φόνοις Rob. Ceteri επιφόνοις. Emendavit Heathius.

mvp-comment-266-1 πίπτων δ᾽ οὐκ οἶδεν ... λύμα: πίπτον Αld. οἶδεν M. G. Ald. Rob. οἶδε Ven. Flor. Turn. λυμα Ald. Turn.

mvp-comment-267-1 ποῖον ἐπὶ ... μύσος πεπόταται: τοῖον ἐπὶ Heathius. Libri τοῖον γὰρ ἐπί. Deinde μύσος Victorius. μύσος M. Ven. Rob. Turn. μῖσος G. Ald. Denique επιπόταται Rob.

mvp-comment-268-1 δνοφεράν ... ἀχλὺν κατὰ δώματος: κεδνοφεράν et καταδύματος Rob. ἀχλήν Αld.

mvp-comment-269-1 μένει γάρ: μένει γάρ, manet enim firmum hoc: sumus promptae, i. e. nos esse promptas. Ag. v. 1530. μίμνει δὲ μίμνοντος ἐν θρόνῳ Διὸς παθεῖν τὸν ἔρξαντα. V. Opusc. VI. 2. p. 74.

mvp-comment-270-1 τε: τε recte et necessario Wakefieldius. Libri δέ. Particulae τε και etiam in antistropha in eodem loco sunt.

mvp-comment-271-1 τε μνήμονες, σεμναὶ: τε τλήμονες σεμναὶ Par. τε μνήμονες τε σεμναὶ Ven. Flor.

mvp-comment-272-1 δυςπαρήγοροι: δυσπαράγωγοι Farn.

mvp-comment-273-1 ἀτίετα: ἀτίετα Canterus. ἀτίεται M. G. Par. Ald. Rob. Turn. ἀτίετον Ven. Flor. Farn.

mvp-comment-274-1 διχοστατοῦντ᾽: διχοστατοῦντο Ven. Flor. Rob. διχοστατοῦ | τ' Μ. G. Turn. διχοστατού | τ' Αld.

mvp-comment-275-1 λάμπα, δυςοδοπαίπαλα: λάμπαι Μ. G. Par. Farn. Ald. λαμπα Ven. Flor. Rob. λάμψαι Turn. Perperam Wieselerus scribendum coniecit λάπα, situ, quod verum putaverunt et alii et Dindorfius in Parisiensi editione Thesauri Stephani. Rectissime Canterus λάμπα. Vsus est hoc vocabulo Aeschylus, ut videtur, etiam infra v. 1022. et, ut Musgravius intellexit, Euripides in Suppl. v. 993. ubi scribendum est λάμπαι δ᾽ ὠκύθοοί νιν ἀμφιππεύουσι δι᾽ ὄρφνας. Nihil autem aliud ἀνηλίῳ λάμπα significatur quam sole destituta caligo, quae mox v. 388. δυςήλιον κνέφας dicitur. Sic in Simonidis carmine de Danae νυκτιλαμπεῖ κυανέῳ τε διάφοτανυσθείς, et sexcenta alia, in quibus lucis et similium rerum notio tantum ad augendum contrarium adiicitur. V. Seidl. ad Eur. Troad. v. 566. Deinde δυσοδοπαίπαλα M. Turn. δυσοδοπαίπαλα G. δυσόδῳ παίπαλα Ald. δυσοπαίπαλα Ven. Flor. Farn. Rob.

mvp-comment-276-1 δερκομένοισι: δερχομένοισι Ald. καὶ δερκόμενοισι, adscripto ἴαμβος, Farn.

mvp-comment-277-1 ἅζεται: οὐχ ἅζεται Turn. οὐχάζεται M. G. Ven. Flor. Farn. Rob. οὐχ ἄζεται Ald.

mvp-comment-278-1 δέδοικεν: Libri δέδοικε.

mvp-comment-279-1 θεσμὸν: θεσμῶν Par.

mvp-comment-280-1 τὸν μοιρόκραντον: μοιρόκραντον Turn. et, ut videtur, M. μοιρόκραντον G. Ald. μοιρόκρατον Rob. μυρόκραντον, ad v supra adscripto or, Ven. Flor.

mvp-comment-281-1 ἔτι δέ μοι ... γέρας παλαιόν: ἔπι δέ μοι γέρας etc. M. G. Ven. Flor. et sic Victorius. ἐπὶ δέ μοι γέρας etc. Ald. Rob. ἔστι δέ μοι γέρας etc. Turn. ἔπι scholiastes interpretatur ἔπεστιν. Scripsi ἔτι δέ μοι * μένει* γέρας παλαιόν etc. Nam iambum excidisse patet.

mvp-comment-282-1 κύρω: Libri κυρῶ. Metri caussa iam olim dedi κύρω. V. ad Soph. Ai. v. 314.

mvp-comment-283-1 τάξιν: τάξιν γ' Ven. Flor. et adscripto ἴαμβος Farn.

Commentary on the Eumenides (OCR draft) (Brief English notes on Aeschylus' Eumenides by F. A. Paley, 1885.) focus

mvp-comment-104-1 οὔτοι κ.τ.λ.] 'No! not Apollo nor yet Athene's might can protect you from perishing (going to the bad') in utter neglect, without knowing the feeling of joy in your mind,a bloodless victim of us deities, a shadow of your former self.' There is a pause after this, and as Orestes makes no reply, the second Fury says, What! not a word in reply? Do you spurn converse, you who are fed and consecrated as my victim? The third adds, A victim too who shall be devoured alive, &c. Then the whole body of the chorus chant the spell, or binding hymn, which is to entrance the victim and place him wholly in their power. The fourteen introductory anapaestics form the parode.

mvp-comment-105-1 τραφείς] There is an allusion to the human victims called φαρμακοὶ οι δημόσιοι, who were sacrificed by the Athenians at the feast of Thargelia. See Photius in v. φαρμακός.

mvp-comment-106-1 ἄψωμεν] This clearly shows that dancing movements accompanied the music and singing. -ἐπεὶ κ.τ.λ., since we have resolved to show what we can do in doleful music, lit. to make a display of a hateful (joyless) strain. An Ionic form is used in place of the Attic δέδοκται (see Veitch, Gr. V. p. 199 ). -στυγερὰν, Schol.

ὡς ἐπὶ νεκρῷ.

mvp-comment-107-1 στάσις] 'our company, Ag. 1086 , Cho. 106 . —ἐπινωμᾷ, allots, distributes, the various fortunes that prevail among man. The Schol. explains ἐπισκοπεῖ.

mvp-comment-108-1 Ας προνέμειν is to hold out, for all to see, 8ο ἐπικρύπτειν is to muffle a blood-stained hand within a garment in order to conceal the crime.

mvp-comment-109-1 ἄγνισμα κύριον] ‘Our own proper (or lawful) victim for expiating a mother's murder.'

mvp-comment-110-1 τεθυμένῳ] Schol.

μέλλοντι θύεσθαι.
The sense is, Apollo tries to rescue him, but we have the victim bound on our altar, and this weird strain, depriving him of his senses-enchanting or fascinating him-prevents his escape.

mvp-comment-111-1 διανταία] All-pervading destiny has allotted to us this office to hold for all time, that whenever mortal men are implicated in murders of relations without due cause, these we should pursue till (the fugitive) reaches the world below; and even when dead he is not by any means free.' See sup. 167. Properly, a person would be said ξυμπίπτειν φόνῳ, τύχῃ, &c. but here, by a slight inversion, φόνος ξυμπίπτει τινι. The passage appears sound, and gives a good sense.

mvp-comment-112-1 γεινομέναισι] at our birth. Cf. v. 71. What follows is obscure and difficult: the Schol. explains μὴ πλησιάζειν ἡμᾶς τοῖς θεοῖς, ‘but to abstain from (keep our hands off) the gods, and not one (of them) shares with us in our feast.' He probably thought the infinitive depended on μοῖρ᾽ ἐπέκλωσεν, ν. 321. A more probable meaning is, 'But tis for the gods (viz. Apollo and Pallas) not to interfere with us. This is said especially in regard to v. 314, and the allusion in the next verse to the sable robes indicates the unfitness of their office for the god of joy and brightness, who is οὐ τοιοῦτος ὥστε θρηνητοῦ τυχεῖν, Αg. 1042.

mvp-comment-113-1 ὅταν κ.τ.λ.] i.e. whenever a relation is slain in a family feud. Schol.

τιθασός· οἰκεῖος, φίλος.

mvp-comment-114-1 The MS. reading κρατερὸν ὄνθ᾽ ὁμοίως μαυροῦμεν ὑφ' αἵματος νέου is corrupt, as the metre of v. 350 shows. Hermann's reading μαυροῦμεν νέον αἷμα gives a good sense, by our pursuit of him, ho! strong as he is, we make weak his young blood. Hesych.

μαῦρον· ἀσθενές.
The meaning may be, we take the colour out of the fresh blood-stain. See sup. 270. The interjection & represents the hunter's cry (our tally-ho!), and is the ὠγμὸς οἱ ν. 121.

mvp-comment-115-1 This passage is very obscure, yet the metre does not indicate corruption. The Scholium is perplexing, εὔχομαι τοῖς θεοῖς τελέσαι μου τὸ βούλημα. If this is based on a reading τέλειον, the commentator understood the sense thus, and it is for the gods at my request to fulfil my wish. But nothing can be made of this. There is a further difficulty in ἀφελεῖν, which should rather be ἀφελέσθαι. Then a finite verb in the plural should follow σπευδόμεναι, for which the singular καταφέρω seems substituted in v.

mvp-comment-116-1 It is easy however to read σπευδομένα. Between τάσδε and τᾶσδε there is a further doubt; a gloss in the Med. explains the latter of Clytemnestra. We may perhaps (comparing inf. 808) translate, 'and in my eagerness to remove another (i.e. Apollo) from this care, -for the gods can only prevent prayers to me from being fulfilled, but they must not come to a dispute with me, since Zeus disowns, as unworthy of converse, this blood-dripping and accursed race, -in doing this, I say ( γὰρ οὖν), I bring down from far above the heavy-falling force of my foot, my nimble limbs which trip up in the end even runners in a long course, a calamity hard for them to bear. That is, that Apollo may not rescue him, I now pursue him. The Schol. seems here right, τοῖς τανυδρόμοις αὐτῶν ἐπάγουσα τὰ σφαλερά μου κῶλα, οἷον, καὶ οἱ ταχυδρόμοι οὐ δύνανταί με ἐκφυγεῖν. For the notion of a demon leaping down see on 4--2 v. 169. As to ἀτέλειαν, ‘non-fulfilment,' the doctrine is held in view, that the gods do not directly thwart or interfere with each other's designs: see Eur. Hipp. 1330 .

mvp-comment-117-1 δόξαι κ.τ.λ.] Even the proud and high conceits of men are brought low in the other world in those who come under the spell of our weird dance. Schol.

καὶ τοὺς ὑψηλοὺς καθαιροῦμεν.

mvp-comment-118-1 οὐκ οἶδεν] The proud man is for long unconscious that we have him in our grasp. Like the physical pining by blood-draining (v. 257), so the moral and social descent of the family is gradual and unperceived; a gloom comes over the house, and evil things are said of it: it is under a cloud, as we express it.

mvp-comment-119-1 Schol.

αὐτὸ τὸ μύσος κνέφας εἴρηκεν.
Id. κακὴ δὲ φήμη περὶ τοῦ οἴκου αὐτοῦ λέγεται. Perhaps he read δνοφερὰ ἀχλὺς, by which this sentence more nearly fits the syntax of the preceding. Cf. Eur. Phoen. 125
οὗτος Μυκηναῖος μὲν αὐδᾶται γένος.
 Hesych.
αὐδᾶται: λέγεται.
 But αὐδᾶται may be the middle voice, or ἀχλὺν may stand in apposition to the sentence. Pers. 666
Στυγία γάρ τις ἐπ᾿ ἀχλὺς πεπόταται.

mvp-comment-120-1 μένει γάρ] 'For 'tis an abiding law. If we compare Ag. 1540

μίμνει δὲ, μίμνοντος ἐν χρόνῳ Διὸς, παθεῖν τὸν ἔρξαντα, θέσμιον γὰρ,
we shall conclude that the poet means to say that the fate he has described is inevitable. It is called a θεσμός, inf. 369. And the Furies go on to declare that they have means to work out their will, never forget and never forgive either in this world or the next. Cf. Prom. 524
Μοῖραι τρίμορφοι μνήμονές τ᾿ ᾿Ερινύες.
 Αjax 1390
μνήμων τ᾽᾽ Ερινὺς καὶ τελεσφόρος Δίκη.

mvp-comment-121-1 λάμπᾳ] Inf. 994 and in Eur. Suppl. 993 the word seems the same as λαμπάς, but the Schol. explains, our duties are kept apart from those of the gods through the sunless gloom in which we exercise them ( τῷ προσόντι αὐτοῖς σκότει). Photius, λάμπη· παχὺς ἀφρὸς ἐπιπολῆς τοῦ οἴνου. Perhaps the Schol. took a sunless torch to mean the absence of sunlight. There was a word λάπη, which Hesychius (in λάπτης) explains βόρβορος, and Wieseler proposed to restore it here. ibid. δυσοδοπαίπαλα] Schol.

δυσπαράβατα καὶ τραχέα ζῶσι καὶ τοῖς θνήσκουσιν.
In place of λάχη we seem to want some word meaning ὁδοὺς, 'pursuing them over rough and difficult ways. By a harsh figure, the duties ( λάχη) of the pursuers are themselves called rough and rugged for the pursued.

mvp-comment-122-1 πρόσωθεν] Athena, invoked by Orestes at v. 287 to hasten to his aid, now appears on the μηχανή in an aerial car, as it seems from v. 383. She has arrived, she says, from the Troad, where she was taking first possession (in the name of her Athenian people) of Sigeum, the right to which was then, the Schol. tells us, being contested by the Mitylenians. Hesych.

καταφθατουμένη· καταντωμένη· κυρίως δὲ τὸ ἐκ προκαταλήψεως.
With φθατέω and ἔφθην compare στατέω and ἔστην. The compound does not elsewhere occur.

Selected scholia accompanying Blass's Eumenides (OCR draft) (The mixed Greek, Latin, and German scholia register printed with Friedrich Blass's 1907 edition, aligned to O. L. Smith's later recensional editions.) focus

mvp-comment-121-1 ὁ μηδὲ αἷμα σχήσων ἐξ ἡμῶν, ἀλλὰ γενησόμενος σκιά· ῥοφήσομεν γάρ σου τὸ αἷμα. ἢ ἐναίματον, ἀντὶ τοῦ ζῶντά σε νεκρὸν ποιήσομεν.

mvp-comment-122-1 οὐκ ἀποκρίνηι, ἢ ἀντὶ τοῦ) οὐδὲ ἀντιφωνήσεις μοι, ἀλλὰ σοῦ βουλομένου λαλεῖν τὸ φθέγμα δεθήσεται.

mvp-comment-123-1 ὡς ἐπὶ νεκρῶι.

mvp-comment-124-1 τοὺς κλήρους ἡμῶν (Vict. f. ὑμῶν). ἀπὸ κοινοῦ δὲ τὸ δεδόκηκεν.

mvp-comment-125-1 ἐπεὶ ὑπὲρ τῆς μητρὸς Ὀρέστου ἀγωνίζονται, εἰκότως τὴν μητέρα ἑαυτῶν ὀνομάζουσιν.

mvp-comment-126-1 ζῶσι καὶ θανοῦσιν ἔκδικον.

mvp-comment-127-1 τὸν τῶι ἰδίωι θανάτωι ἀφαγνιοῦντα τὸν φόνον τῆς μητρός· ἅγνισμα δέ τινες εὐφήμως τὸ μόλυσμα.

mvp-comment-128-1 ἐπὶ Ὀρέστηι δὲ μέλλοντι θύεσθαι λεχθήσεται ὕμνος ἐξ ἡμῶν ὡς ἐπὶ ἱερείωι, ὃς αὐτοῦ τὰς φρένας παρακόψει.

mvp-comment-129-1 παρακίνησις τῶν φρενῶν.

mvp-comment-130-1 ὁ δεσμεύων αὐτοῦ τὰς φρένας.

mvp-comment-131-1 ὁ ξηραίνων τοὺς βροτούς.

mvp-comment-132-1 ἡ διαμπὰξ τιμωρουμένη.

mvp-comment-133-1 αὐτοφονίαις.

mvp-comment-134-1 τούτοις ἡμᾶς ἀκολουθεῖν, ἕως ἀποθάνηι ὁ τοιοῦτος.

mvp-comment-135-1 ἐφυμνίωι (Abresch f. -ον) αὐτῶι χρῆται. λέγεται δὲ καὶ μεσόφθεγμα.

mvp-comment-136-1 ἀφόρμικτος: οὐ γὰρ σὺν ὀργάνοις μουσικοῖς γίνεται οὗτος ὁ ὕμνος. ὁ δεσμεύων αὐτοῦ τὰς φρένας.

mvp-comment-137-1 ἀντὶ τοῦ γέρα.

mvp-comment-138-1 μὴ πλησιάζειν ἡμᾶς τοῖς θεοῖς.

mvp-comment-139-1 οὐδαμοῦ ὅπου ἑορτὴ καὶ ἀμπεχόνη καθαρὰ πάρειμι.

mvp-comment-140-1 ὅταν τις ἐχθρὸς συγγενὴς ὢν τὸν συγγενῆ φονεύσηι.

mvp-comment-141-1 οἰκεῖος, φίλος.

mvp-comment-142-1 διὰ μέσου τὸ ὦ.

mvp-comment-143-1 διὰ τὸ νέον αἷμα. τοῦ νεωστὶ εἰργασμένου ὑπ᾽ αὐτοῦ.

mvp-comment-144-1 τῆς Κλυταιμήστρας (auch f).

mvp-comment-145-1 λείπει εὔχομαι τοῖς θεοῖς. τελέσαι μου τὸ βούλημα καὶ μὴ εἰς μάχην μοι ἐλθεῖν.

mvp-comment-146-1 τοῖσιν αὐτουργίαις ξύμπασ ωσιν (ὦσι f): ξυμπέσωσιν Turn., ders. αὐτουργίαι (τοὶ σὺν -ίαις Meineke Weil mit verschiedener Fortsetzung).

mvp-comment-147-1 τὸ τῶν φονέων.

mvp-comment-148-1 καὶ τοὺς ὑψηλοὺς καθαιροῦμεν.

mvp-comment-149-1 τοῖς τανυδρόμοις αὐτῶν κώλοις ἐπάγουσα τὰ σφαλερά μου κῶλα. ἢ ἀπ᾿ ἄλλης ἀρχῆς, καὶ τοῖς τανυδρόμοις γίνεται σφαλερὰ τὰ κῶλα διὰ τὴν ἐπιοῦσαν αὐτοῖς ἄτην δύσφορον ὑπ᾿ ἐμοῦ. οἷον, καὶ οἱ ταχυδρόμοι οὐ δύνανταί με ἐκφυγεῖν.

mvp-comment-150-1 παραφρονῶν (Steph. f. περιφρ.) γὰρ οὐκ αἰσθάνεται τοῦ κακοῦ.

mvp-comment-151-1 σκότος φρενῶν. λείπειν φασὶ διά, διὰ (Kirchh. f. δὲ) μύσος· οὐκ ἔστι δέ, αὐτὸ γὰρ τὸ μύσος κνέφας εἴρηκεν.

mvp-comment-152-1 κακὴ δὲ φήμη περὶ τοῦ οἴκου αὐτοῦ λέγεται.

mvp-comment-153-1 λείπει τὸ ἐσμέν. ἡμεῖς γὰρ εὐμήχανοι ἐσμεν καὶ ἐπιτελεστικαὶ καὶ τῶν κακῶν μνήμονες.

mvp-comment-154-1 οὐ ταχέως παρηγορούμεναι ὑπὸ βροτῶν.

mvp-comment-155-1 ἀφωρισμένα τῶν θεῶν τῶι προσόντι αὐτοῖς σκότει. μετερχόμεναι λάχη ὑπὲρ ὧν οὐ τιμώμεθα ὑπὸ θεῶν.

mvp-comment-156-1 δυσπαράβατα καὶ τραχέα ζῶσι καὶ τοῖς θνήισκουσιν (καὶ τεθνηκόσιν Wieseler).

mvp-comment-157-1 τὸν ὑπὸ Μοιρῶν καὶ θεῶν τετελεσμένον.

mvp-comment-158-1 ἔπεστιν.

mvp-comment-159-1 ἐπὶ ὀχήματος ἔρχεται.

Wecklein’s commentary on Eumenides (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 251–322; HW42J8 and HXJHA8 OCR collated, with missing comparison pages 294–295 explicitly marked. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

mvp-comment-161-1 Wecklein 1888, p. 272

mvp-comment-161-2 zweites Epeisodion. Orestes ruft Athena zu Hilfe. Die Chorführerin weist jeden Beistand zurück.

mvp-comment-177-1 Wecklein 1888, p. 274

mvp-comment-177-2 παρημελημένον d. i. so dafs keiner nach dir fragt ( ἄιστον ἄπυστον). Sept. 689

θεοῖς μὲν ἤδη πως παρημελήμεθα
.

mvp-comment-178-1 Wecklein 1888, p. 274

mvp-comment-178-2 ,,Ohne erfahren zu haben wo im Herzen die Freude wohnt“, weil du keine Freude genieſsen wirst. Vgl. 426 ὅπου τὸ χαίρειν μηδαμοῦ νομίζεται. Etwas anders Soph. Oed. K. 1217

τὰ τέρποντα δ᾽ οὐκ ἂν ἴδοις ὅπου
.

mvp-comment-179-1 Wecklein 1888, p. 274

mvp-comment-179-2 Du eine blutleere Weide, nur Schatten von solchen die Blut haben, erwiderst mir nicht einmal?

mvp-comment-180-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-180-2 καὶ ζῶν . . οὐδὲ . . σφαγείς, sogar lebend und nicht erst geschlachtet. οὐδὲ für καὶ οὐ wie öfter bei Dichtern ( Krüger II § 69, 60 ). μὲ δαίσεις wie Eur. Or. 15

ἔδαισε δ᾽ οὖν νιν τέκν᾽ ἀποκτείνας Ατρεύς.

mvp-comment-180-3 1

mvp-comment-181-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-181-2 δέσμιον σέθεν wie δέσμιος φρενῶν 333: zu Cho. 235 . Der besinnungraubende" Gesang der Erinyen ,, schlingt die Bande um den Frevler". Der Ausdruck erinnert an magische Künste (vgl. Plat. Ges. XI p. 933 A μαγγανείαις καὶ ἐπῳδαῖς καὶ καταδέσεσι).

mvp-comment-182-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-182-2 Unter der Begleitung der Anapäste, welche der Koryphaios vorträgt, ordnet sich der Chor in Reih und Glied, um sein Bannlied (322 ff.) zu singen und mit entsprechendem Tanz zu begleiten, indem die Figuren ( σχήματα) des Reigens, besonders bei den Ephymnien, die Idee des Bannenden und Bestrickenden zum Ausdruck bringen.

mvp-comment-183-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-183-2 δεδόκηκεν wie Prom. 402

δοκήσει
, Sept. 1027
δοκησάτω
, Eur. Med. 763
δεδόκησαι
 u. a.

mvp-comment-184-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-184-2 Schol. δεδόκηκεν ἡμῖν λέξαι τίνα τρόπον τὰ κατ᾿ ἀνθρώπους λάχη ἐφοδεύομεν. Vielmehr steht λάχη (,,das mir zugefallene Amt) wie 335, 348, 389, wie es 931 τὰ κατ᾿ ἀνθρώπους ἔλαχον διέπειν heifst. - ἐπινωμᾷ: ἐπισκοπεῖ und στάσις: σύστημα Schol.

mvp-comment-185-1 2

mvp-comment-185-2 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-185-3 Mit εὐθυδίκαιοι (gerecht richtend) vgl. ὀρθοδίκαιος 995. μαιόμεθα (wir bestreben uns wie μαιομένοις Cho. 782

ἐμαίετο
Soph. Ai. 287 .

mvp-comment-186-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-186-2 ,,Wohl dem, der frei von Schuld und Fehle" u. s. w.

mvp-comment-187-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-187-2 ἀσινὴς . . διοιχνεί scil. ἕκα στος wie 340. Vgl. Plat. Prot. p. 324

Β οὐδεὶς γὰρ κολάζει τοὺς ἀδικοῦντας τούτου ἕνεκα ὅτι ἠδίκησεν u. ὅ.

mvp-comment-188-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-188-2 ἐπικρύπτει, wer verstohlen des Mordes schwere That vollbracht".

mvp-comment-189-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-189-2 μάρτυρες ορθοί (deren Zeugnis sich aufrecht erhält), vgl. Soph. Ai. 354 ὀρθὰ (was sich als wahr bestätigt) μαρτυρείν, Ant. 1195

ὀρ τὸν ἀλήθει᾽ ἀεί
.

mvp-comment-190-1 Wecklein 1888, p. 275

mvp-comment-190-2 πράκτορες, vgl. χερὶ πράκτορι Ag. 113 und φόνου πράκτορα Soph. El. 953 . τελέως: τα 954.

mvp-comment-190-3 3

mvp-comment-191-1 Wecklein 1888, p. 276

mvp-comment-191-2 erstes Stasimon, welches besonders in den Ephymnien den Charakter des ὕμνος δέσμιος hat. ,, Apollon beraubt uns unseres Rechtes, indem er uns diesen Flüchtling entzieht, der uns zur Sühne des Muttermords zukommt und dem unser grauser Gesang gilt. Denn SO hat das Schicksal bestimmt, dafs wir die Mörder verfolgen und peinigen. Drum weil Umsturz von Häusern unser Los ist, haben die Götter des Lichts keine Gemeinschaft mit uns und Feste der Freude sind uns versagt. Dafür sind die Götter dieser traurigen Sorge überhoben und brauchen sich nicht mit Blutbefleckten zu befassen. Wir verfolgen den Mörder und stürzen ihn von der Höhe seines Ruhms. Er wird, ohne dessen in seiner Geistesnacht inne zu werden, von der Stimme des Volkes verurteilt und allgemeine Mifsachtung umnachtet sein Haus (vgl. Cho. 53 ff. , Ag. 463 ff. ). So steht es fest: Geniessen wir auch nicht die Ehre, den oberen Göttern gesellt zu sein, so haben doch die Sterblichen die vom Schicksal gegebene Satzung, auf der unser altheiliges Amt beruht, zu fürchten und zu verehren." Wenn man aus den drei Ephymnien schliefsen darf, wird jedes der drei ersten Strophenpaare von einem Stoichos, die Ephymnien und das vierte Strophenpaar von dem Gesamtchore vorgetragen.

mvp-comment-192-1 Wecklein 1888, p. 276

mvp-comment-192-2 Nicht unpassend ist die Bemerkung des Schol. :

ἐπεὶ ὑπὲρ τῆς μητρὸς Ὀρέστου ἀγωνίζονται, οἰκείως τὴν μητέρα ἑαυτῶν ὀνομάζουσιν.

mvp-comment-193-1 Wecklein 1888, p. 276

mvp-comment-193-2 Νύξ: zu 69. ποινὰν (abstr. pro concr.) ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν steht prädikativ zu μέ. ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν, Schol. ζῶσι καὶ θανοῦσιν. Vgl. 391.

mvp-comment-194-1 Wecklein 1888, p. 276

mvp-comment-194-2 ἄτιμόν με τίθησιν d. i. macht mich rechtlos.

mvp-comment-195-1 Wecklein 1888, p. 276

mvp-comment-195-2 πτῶκα κτἑ., den feigen Flüchtling (vgl. πτώσσοντας ὑφ᾽ Ἕκτορι Hom. Η 129 ), der nach Fug und Recht als Reinigungsmittel des Muttermords herhalten mufs, also uns nicht entzogen werden darf. Zu 292. Mit κύριον vgl. κύριοι 127.

mvp-comment-196-1 Wecklein 1888, p. 276

mvp-comment-196-2 τεθυμένῳ, der so gut wie geschlachtet, ein dem Tode geweihtes Schlachtopfer ist. Vgl. Eur. Med. 1264

πάντως πέπρακται ταῦτα κοὐκ ἐκφεύξεται
. Schol. :
ἐπὶ Ὀρέστῃ δὲ μέλλοντι θύεσθαι λεχθήσεται ὕμνος ἐξ ἡμῶν ὡς ἐπὶ ἱερείω, ὃς αὐτοῦ τὰς φρένας παρακόψει
.

mvp-comment-197-1 Wecklein 1888, p. 276

mvp-comment-197-2 Geistzerstörende Verrückung. Um das gleiche Versmafs wie vorher (-) zu gewinnen, vermutet Rauchenstein φρενοβλαβής, Herwerden φρενομανής, Weil φρενοπλανής. Aber vgl. das Versmals in Cho. 802 – 804.

mvp-comment-198-1 Wecklein 1888, p. 277

mvp-comment-198-2 ἀφορμικτος (duldet nicht der Leier Klang"): zu_Ag. 980. αὐονά (Ausdörrung): Schol. ὁ ξηραίνων τοὺς βροτούς. Vgl. 138, 267.

mvp-comment-199-1 Wecklein 1888, p. 277

mvp-comment-199-2 διανταία, Schol. ἡ διαμπαξ τιμωρουμένη. Es bedeutet durchdringend" d. h.,,unnachgiebig, unwiderstehlich".

mvp-comment-199-3 4

mvp-comment-200-1 5

mvp-comment-200-2 Wecklein 1888, p. 277

mvp-comment-200-3 θνατῶν ist gen. part. zu τοῖσιν (οἷσιν): „Von den Sterblichen denjenigen, welchen es zustöfst, verwegen Hand an einen anderen anzulegen." τοΐσιν ξυμπέσωσιν ohne άv: zu 211. αὐτουργίαι wie αὐτοχειρίαι. μάταιοι gen. comm. wie Ag. 1149 , Cho. 81 . Die Bedeutung (frivol) wie Suppl. 770

ματαίων ἀνοσίων τε κνωδάλων
, 235 ματαίων αἰτίας.

mvp-comment-201-1 Wecklein 1888, p. 277

mvp-comment-201-2 τοῖς (zu 137) κτἑ.: Schol. τούτοις ἡμᾶς ἀκολουθεῖν, ἕως ἀποθάνῃ ὁ τοιοῦτος. So jagen wir ihn . . fort und fort bis zu den Schatten und geben ihn auch dort nicht frei." Zu 175 f. In anderem Sinne heifst es Hom. Ο 204 οἶσθ᾽ ὡς πρεσβυτέροισιν ἐρινύες αν ἕπονται. Über den Singular nach dem Plural zu 316.

mvp-comment-202-1 Wecklein 1888, p. 277

mvp-comment-202-2 γιγνομέναισι: Hom. Υ 127 πείσεται άσσα οἱ αἶσα γινομένῳ ἐπένησε λίνῳ, ὅτε μιν τέκε μήτηρ. - ἐφ᾽ ἁμὶν ἐκράνθη, ἡμῖν ἐπεκράνθη. Die Verkürzung der zweiten Silbe von ἡμῖν, welche bei Sophokles öfter vorkommt, findet sich bei Äschylos nur hier, bei Euripides nirgends.

mvp-comment-203-1 6

mvp-comment-203-2 Wecklein 1888, p. 277

mvp-comment-203-3 ἀθανάτων . . γέρας: Schol. μὴ πλησιάζειν ἡμᾶς τοῖς θεοῖς.

mvp-comment-204-1 Wecklein 1888, p. 277

mvp-comment-204-2 παλλεύκων (zu 52) πέ πλων ἀνέορτος ἄφαρος ἐτύχθην giebt in dichterischer Weise den Gedanken: des hellweifsen Festgewandes Freude ist mir versagt. Schol. οὐδαμοῦ ὅπου ἑορτὴ καὶ ἀμπεχόνη καθαρά, πάρειμι. Mit πέπλων ἀνέορτος ἄφαρος (zu Ag. 158 ) vgl. 894 und Eur. El. 310 άv έog τος ἱερῶν, Eur. Phoen. 324

ἄπεπλος φαρέων λευκών.

mvp-comment-205-1 Wecklein 1888, p. 278

mvp-comment-205-2 Ἀρης τιθασὸς ὤν, Ares in zahmer Gestalt, d. h. wenn nicht Feinde im Kriege, sondern Freunde (Verwandte) zu Hause das Blut von Freunden vergiessen.

mvp-comment-206-1 7

mvp-comment-206-2 Wecklein 1888, p. 278

mvp-comment-206-3 ὧδε weist auf die aufserliche Darstellung durch die Cheironomie und den Tanz hin.

mvp-comment-207-1 Wecklein 1888, p. 278

mvp-comment-207-2 ὁμοίως, auf gleiche Weise wie wenn er schwach wäre, also s. v. a. ὅμως.

mvp-comment-208-1 Wecklein 1888, p. 278

mvp-comment-208-2 ὑπό (,,unter Einwirkung von“) wie Soph. Ant. 221 ὑπ᾽ ἐλ πίδων ἄνδρας τὸ κέρδος πολλάκις διώλεσεν.

mvp-comment-209-1 8

mvp-comment-209-2 Wecklein 1888, p. 278

mvp-comment-209-3 aïde, wir hier. τινά, Zeus und die anderen Götter. Wir sind bestrebt, die Götter dieser Sorgen zu entledigen und Freiheit derselben von solcher Last durch die Rufe zu uns zu bewirken, damit sie sich nicht auf die Untersuchung von Mord einzulassen haben; denn Zeus hat dieses bluttriefende hassenswerte Volk (der Mörder) von seiner Unterredung verbannt. ἐμοῖσι nach σπεύδομεν, wie in Chorgesängen Singular und Plural häufig wechselt. ἐμοῖσι vertritt den gen. obi. zu λιταῖς. Man ruft die Erinyen an (515), weil man von ihnen Verfolgung des Mörders erwartet, und behelligt nicht die Götter mit solchen Greueln. μηδὲ ( θεοὺς) . ἐλθεῖν schliefst sich an ἀτέλειαν an, ist also auch von ἐπικραίνειν ( ποιεῖν ὥστε) abhängig. ἀνάκρι σις nach attischem Recht die Voruntersuchung des Beamten ( ἐξέτασις ὑφ᾽ ἑκάστης ἀρχῆς γινομένη πρὸ τῶν δικῶν Harpokr.), hier die Untersuchung überhaupt, welche einen mündlichen Verkehr mit dem Mörder fordert. Die Form αἷμοσταγής statt der gewöhnlichen αἱματοσταγής kommt auch bei Eurip. (frg. 388) vor. &ς: ὅς noch Sept. 628 . ἀνατροπάς (scil. δωμάτων nach 355) steht in freier Weise als Apposition zu τάσδε μερίμνας.

mvp-comment-210-1 Wecklein 1888, p. 278

mvp-comment-210-2 ὑπ᾽ αἰθέρι wie οὐρανόμηκες κλέος: der Ruhm der stolz bis zu den Sternen sich hebt, sinkt nieder zur Erde und vergeht in ἐπιφθόνοις, gehässig,

mvp-comment-211-1 Wecklein 1888, p. 279

mvp-comment-211-2 Mit gewaltigem Sprunge setze ich von oben auf ihn nieder die schwer auf ihn fallende Spitze des Fufses, die ihn um so sicherer zum Falle bringt, als den Weitausholenden die Fülse leicht ausgleiten. ποδὸς ἀκμάν wie Pers. 1061

πέπλον δ᾽ ἔρεικε κολπίαν ἀκμῇ χερῶν
(mit den Fingerspitzen), Soph. Oed. T. 1243
κόμην σπῶσ᾽ ἀμφιδεξίοις ἀκ μαῖς. σφαλερὰ (γάρ ἐστι τανυδρόμοις καλα
 steht als Zwischensatz und als Begründung zu δύσ φορον ἄταν (schwer zu tragendes Unheil), welches Apposition zu βαρυπεσῆ ποδὸς ἀκμάν ist. δρόμοις, weil sie mir entrinnen wollen. τανυ

mvp-comment-212-1 Wecklein 1888, p. 279

mvp-comment-212-2 Er stürzt ohne sich dessen zu versehen infolge verderblichen Wahnsinns; so grofs ist die Dunkelheit, welche mit der Befleckung auf dem Manne gelagert ist, wie auf seinem Hause schwarze Finsternis ruht, welche die vielen Klagen des Volkes auf dasselbe werfen. τοῖον κνέφας steht prädikativ zu dem Subjekt μύσος. — ἐπιπεπότα ται ebenso Pers. 672

Στυγία γάρ τις ἐπ᾽ ἀχλὺς πεπόταται. Ζη δνοφερὰν αὐδᾶται
(med.) πολύστονος φάτις vgl. Ag. 463 , Cho. 51
δνόφοι καλύ πτουσι δόμους
.

mvp-comment-213-1 Wecklein 1888, p. 279

mvp-comment-213-2 μένει γάρ wie Ag. 1562 . Der Gesamtchor fafst das von den einzelnen Reihen Vorgetragene zusammen. εὐμήχανοι τε καὶ τέλειοι ( οὖσαι), d. i. die wir (die uns zufallende Rache) vollbringen und dazu viele Mittel und Wege haben. τε vor μνήμονες braucht nicht als lange Silbe betrachtet zu werden, zu Ag. 980 . μνήμονες wie Prom. 532

Μοϊραι τρίμορφοι μνή
- μονές τ' Ερινύες. σεμναί, unnahbar. ἄτιμ᾽ ἀτίετα κτέ, das Amt, dessen wir walten, ist nicht geehrt, nicht geachtet, insofern wir fern von den Göttern in sonnenlosem Moder unsere Stelle haben. διέπομεν wie 932. διχοστα τοῦντα, vgl. 350. ἀνηλίω λάπα das gleiche wie ζόφω ευρώεντι Hymn. auf Demeter 482. λάχη δυσοδοπαίπαλα κτἑ., Schol. δυσπαράβατα καὶ τραχέα ζῶσι καὶ τεθνηκόσιν. Schwer wandeln den rauhen Pfad zu mir Lebende wie Tote. Vgl. Hom. ω 10 ευρώεντα κέλευθα, Verg. Aen. VI 462 per loca senta situ noctemque profundam. Also,,ich habe meinen Wohnsitz fern von den Göttern an dunkler, unzugänglicher Stätte". Indes ist δυσοδοπαίπαλα wegen mangelhafter Responsion mit καίπερ ὑπὸ χθόνα (398) zu beanstanden. Heimsöth vermutet δυσποροπαίπαλα, Weil δυσποδοπαίπαλα, Oberdick δύσβατα, παίπαλα, Davies δυσβατοπαίπαλα. δερκομένοισι καὶ δυσομμάτοις wie ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν 323.

mvp-comment-214-1 Wecklein 1888, p. 280

mvp-comment-214-2 Schol. τὸν ὑπὸ Μοιρῶν καὶ θεῶν τετελεσμένον. Die Mören haben die Satzungen der Erinyen festgesetzt, das junge Göttergeschlecht hat sie bestätigt.

mvp-comment-215-1 Wecklein 1888, p. 280

mvp-comment-215-2 καίπερ τάξιν ἔχουσα ὑπὸ χθόνα καὶ δυσήλιον κνέφας. Vgl. zu Cho. 990 .

mvp-comment-216-1 Wecklein 1888, p. 280

mvp-comment-216-2 drittes Epeisodion. Athena erscheint und nachdem sie sich von der Chorführerin und Orestes den Sachverhalt hat darlegen lassen (gleichsam die ανάκρισις oder προδικασία), entschliefst sie sich den Fall durch einen neuen Gerichtshof entscheiden zu lassen. Nach 407 könnte man glauben, dafs Athena wie im Aias des Sophokles auf dem θεολογεῖον auftrete. Da sie aber am Schlusse dieser Scene abgeht, um sich in die Stadt zu begeben, und später (569) auf der gewöhnlichen Bühne auftritt (vgl. 738), so mufs man annehmen, dafs sie auch hier auf dem λογεῖον, nicht in der Höhe erscheint. Sie kommt von der linken Seite.

mvp-comment-216-3 9

Commentary (Arthur Sidgwick, 1887) (OCR draft) (Arthur Sidgwick's commentary on the Eumenides, aligned to the canonical Greek text.) focus

ὅπου φρενῶν , where in the heart it lies.

mvp-sidgwick-154-1-1 A bloodless victim she calls Orestes, consistently with the threat ( ll. 264, 267

), I will drain thee dry and carry thee below.

δαιμόνων is the powers below, i, e. both the Furies who will drink his blood and Hades ( l. 274

) who ordains and directs the vengeance.

σκιάν , a shadow, not a ghost, for he was to be carried off below yet living ( l. 267

): but all the vigour sucked out of him with his blood. [Schol. reads σκιά with MSS., and takes it voc. Unlikely.]

mvp-sidgwick-155-1-1 Orestes maintains a patient and scornful silence: which rouses the Chorus to still greater fury. There would be a dramatic pause before this line; then the furious threat l. 305

. There is no need to divide the speech between different speakers, as Hartung, Paley, and others, following M. G.

ὕμνον δέσμιον σέθεν , the song that binds thee, the choric song acting as an infernal spell to make Orestes their prey: and perhaps accompanied by mysterious binding gestures.

δεδόκηκεν , 'tis our resolve, poetic form for regular δέδοκται.

λάχη might be the office of the Furies, as Cho. 360 : but with ἐπινωμᾷ it makes better sense to refer it to ἀνθρώπους. How our troop assigns the lots of men.

στάσις , as Choeph. 114, 458 .

mvp-sidgwick-159-1-1 I take Hermann's original correction προνέμοντα, that puts forth for all to see: opposed to the action of the guilty man who hides ( l. 317

) his bloody hands.

mvp-sidgwick-160-1-1 I take Hermann's corr. εὐθυδίκαιοι (justified by

ὀρθοδίκαιοι
l. 994 ) and H. L. Ahrens' οἰόμεθ'.

πράκτορες , avengers, from πράσσειν in the special sense to exact a debt. So

τὸν πατρὸς φόνον πράξαντα
l. 624 ,
χερὶ πράκτορι
Ag. 111 . For the masc. form πράκτωρ with fem. substantive cf. line 186.

τελέως , unfailingly: it goes with παραγιγ. πρακ. and expresses the persistent and complete vengeance.

ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν , the sightless and the seeing, i. e. the dead and the living. So

δερκομένοισι καὶ δυσομμάτοις
l. 388 .

ματρῷον ἅγνισμα κύριον φόνου , rightful atonement for a mother's blood ματρῷον poetically transferred from φόνου to ἄγνισμα, as the thought comes naturally in that order expiation for a mother for her blood. ...

αὐονά is also found (Simon. Iamb. vii. 20) in the sense of cry, [from root αϝ, shout] and it may be so taken here by joining it with

ἀφόρμικτος , a cry unmusical to men: but the other sense from

αὐαίνω , to wither or waste, is more forcible, and so the Schol. Med. takes it: ὁ ξηραίνων τοὺς βροτούς.

διανταία , piercing, deadly, a favourite word of Aeschylus, usually of wounding:

δ. πεπλαγμένους [πλαγάν]
Theb. 894 ,
δ. βέλει
Cho. 184 , and again
δ. οὐτῷ
ib. 640 .

mvp-sidgwick-166-2-1 This is far more Aeschylean and forcible than the common rendering all pervading (Lin. Pal. Hart. Mors. etc., following Schol.).

mvp-sidgwick-167-1-1 Taking the old corrections of the corrupt text, which are much the simplest and best, we get a good sense:

To those mortals who light upon sinful deeds of blood,
To cling to them, until
He [the guilty man] pass beneath the earth:
And [even] in death he is not over-free.

ξυμπέσωσιν is suspected by some edd.: why, they ask, should Furies pursue those whom murder falls in with, i. e. who are accidentally guilty of murder?

ξυμπέσωσι , befall, for a deliberate murder, we have μάταιοι (lit. vain, foolish,) for wicked: ὁμαρτεῖν (lit. to attend on), for the relentless pursuit of the Furies: οὐκ ἄγαν ἐλεύθερος meaning he is never quit of us.

τοῖσιν for relative, so, e. g. Ag. 526, 642 , Cho. 604 , Eum. 918, Theb. 519 , etc.: (2)

ξυμπέσωσιν , indef. subj. with no ἄν attached to the relative,-both common survivals in tragedy : and (3)

ὄφρα ἄν for until.

λάχη . here, as l. 334

, office.

ἐκράνθη , assigned: so Suppl. 943

ψῆφος κέκρανται,
fixed, settled.

ἀθανάτων δ᾽ ἀπέχειν χέρας , but from the immortals to keep away. The ἀθανάτων δέ is opposed to the θνατῶν of the previous stanza l. 336

. Their office is to pursue the guilty man, but they have nothing to do with gods.

mvp-sidgwick-170-1-1 This line does not correspond to the antistrophic line,

Ζεὺς γὰρ αἱματοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας,
but both make good sense, and there is no specially suspicious word in either. Under these circumstances it is quite easy to make them correspond in numerous different ways, by changing one, or the other, or both. But the best correction is to read ἀνέορτον for ἄμοιρον here, and in the antistrophe to read δ' αἱμοσταγές for γὰρ αἱματοσταγές. In pure white robes I have no festal part.

mvp-sidgwick-170-2-1 The Eumenides as nether and evil powers had no lot nor part in the festivals of gods where white robes were worn: they were μελανεί- μονες, black-robed, l. 376

,
μέλαιναι,
l. 52 , φαιοχίτωνες, dusky in garb, Cho. 1048 , as became daughters of Night.

mvp-sidgwick-171-1-1 Whenever the Wargod is tamed and slays a friend, an imaginative phrase, obscure from its very boldness: he means when Strife in the house sheds a kinsman's blood.

διόμεναι , Epic word, pursuing. Homer has it always transitive: here it seems best to take it intrans. with prep. pursuing after him. [It might be tmesis for ἐπιδιόμεναι : but ὦ makes this less likely. Perhaps E. A. Ahrens' ὧδ' ἱέμεναι, which is certainly very ingenious, is the true reading.]

τόν , Epic demonst. use. [Others read ἐπιτόνως: but Schol. had our reading, for he remarks on the position of ὦ.]

mvp-sidgwick-172-3-1 ll. 358-359

are read in the MSS. :
κρατερὸν ὄνθ᾽ ὁμοίως
μαυροῦμεν ὑφ᾽ [or ἐφ᾽] αἵματος νέου,
 and in the antistrophe :
σφαλερὰ τανυδρόμοις
κῶλα δύσφορον ἄταν.
 The best emendation seems to be Weil's:
κρατερὸν ὄνθ᾽ ὅμως ἀμαυρ-
οῦμεν αἵματος νέου,
 and in the antistrophe:
σφαλερὰ τανυδρόμοις ὅμως
κῶλα, δύσφορον μάταν.

mvp-sidgwick-172-4-1 The meaning of the passage before us will then be:

After him pursuing,
Mighty though he be, we waste him away
For the new deed of blood.

mvp-sidgwick-172-5-1 The genitive will then be a genitive of the cause (like θράσους τοῦδ᾽ οὐκ ἀλύξεις Soph. Εl. 627, for this daring thou shalt not escape) or perhaps the more special gen. of the charge (like ἁλῶναι κλοπῆς, διώκειν φόνου, etc.).

mvp-sidgwick-172-6-1 For a fuller discussion see Appendix.

mvp-sidgwick-173-1-1 Again an obscure passage. MSS. read :

σπευδόμεναι δ᾽ ἀφελεῖν τινὰ τάσδε μερίμνας
θεῶν δ᾽ ἀτέλειαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνειν
μηδ᾽ ἐς ἄγκρισιν ἐλθεῖν·
Ζεὺς γὰρ αἱματοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας
ἃς ἀπηξιώσατο.
And then should follow what has got displaced in the MSS.:
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα, κ.τ.λ.

mvp-sidgwick-173-2-1 Where the general drift seems to be: [I pursue the guilty] and am eager to relieve another (the gods) of this charge, and set the gods free, and prevent the crime from coming to trial-for Zeus has banished the guilty from his sight, etc.

mvp-sidgwick-173-3-1 This seems to make a fair sense, and it is best with most editors to suppose the nom. pendens σπευδόμεναι to be taken up again by μάλα γὰρ οὖν, so that the sentence is only grammatically completed when we reach καταφέρω.

mvp-sidgwick-173-4-1 [This anacoluthon is rather harsh: Wecklein and Kirchhoff take Döderlein's suggestion σπεύδομεν αΐδ', we here are eager. But the phrase is then abrupt and unnatural.]

mvp-sidgwick-173-5-1 The points that remain are:

mvp-sidgwick-173-6-1 (1) 362 ἐμαῖσι λιταῖς, which, if right, must be referred to the prayer of the Eumenides to Apollo not to interfere. But the passage is too general to refer specially to Orestes, though he is of course in their minds. So that perhaps ἐμαῖς μελέταις is better, and by my labour to set the gods free (lit. to bring about the freedom or immunity of the gods, i. e. freedom from the duty of punishing the criminal).

mvp-sidgwick-173-7-1 (2) 363 μηδ' εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν: i. e. to take the guilty into my own hands and prevent the matter from being tried by the gods;the very thing they feared was going to be done with Orestes. ἄγκρισις or ἀνάκρισις is the technical term for the preliminary investigation by a magistrate.

mvp-sidgwick-173-8-1 (3) Bloody hateful race, i.e. as Schol. explains, the race of murderers: the whole passage from l. 348

being a general description of the office of the Furies and their relation to the gods. [H. P. and others refer ἔθνοs to Furies: but they would hardly call themselves ἀξιώμισον.]

mvp-sidgwick-173-9-1 The whole passage may then be translated as follows:

And eager to lighten another of this charge,
And by our care to set free the gods,
And that [it] come not to trial:
For with this bloody hateful troop
Zeus deigns not to commune.

μάλα with

ἁλομένα :

For mightily indeed leaping from on high
I bring down the weighty power of my foot-
Limbs which trip even the swiftest runner, -
A toil intolerable.
The emendation adopted [

ὅμως inserted and

μάταν , see above l. 359

] is almost necessary to give the right sense, even though they fly swiftly.

ὑπ᾿ αἰθέρι , beneath the sky, i.e. when they are living on earth.

κατὰ γᾶν , on earth, is the MS. reading: but as Hermann said, the sense below the earth, κατὰ γᾶs, is required in antithesis to ὑπ᾿ αἰθέρι. The same mistake occurs again ll. 838, 871

. ll. 375, 376
. Bold and imaginative expressions :
Before our black-robed assault,
And the vengeful measures of our foot;
 i.e. [their human glories come to naught] when we the Furies attack them and weave these magic dances which make them our captive (as we are doing to Orestes).

mvp-sidgwick-177-1-1 After this line in the MSS. comes μάλα γὰρ οὖν . . . μάταν ( ll. 367-371

). It is possible that the words are repeated as a refrain both here and after l. 380
.

λυμή is the destruction which attacks his mind, and blinds him to the threatening evil;

τόδε is best taken (not of the fall as many edd., which would be simply

πίπτων οὐκ οἶδεν , but) of the presence and power of the Furies.

κνέφας . is in apposition to

μύσος , and is predicative: we should say, So dark a cloud of pollution hovereth over him.

ἐπί , Epic adverbial use (tmesis) of the preposition, going with the verb.

mvp-sidgwick-180-1-1 Again a highly imaginative and picturesque phrase which needs no alteration:

And the voice of many a groan
Proclaims against the house a mist of gloom.
The groans of the past victims are heard as it were making a horror of gloom about the house of wickedness.

μένει γάρ , for the law abides: so

μίμνει
Ag. 1563 . But it is obscure and abrupt: and possibly corrupted.

ἐσμέν is easily understood: Crafty are we, and unfailing to accomplish.

διόμεναι is rather a strange word (though the English to pursue a task or charge exactly illustrates it): hence Heath ingeniously suggested διέπο- μεν. But διόμεναι was read by Schol. and the MS. may stand.

ἀνηλίῳ λάμπᾳ , lit. in sunless light, an oxymoron, meaning in a light which is no light, where no sunlight shines. [Others translate

λάμπᾳ , filth, mould; for there is a very late word λάμπη, 'scum; and Dind. adopts Wieseler's conj. λάπᾳ in the same sense. But the strain of meaning is very harsh, and the word in the last degree unlikely.]

δυσοδοπαίπαλα is suspicious, as the metaphor is rather harsh (though perhaps continued from διόμεναι): the metre does not correspond with the antistrophe (καίπερ ὑπὸ χθόνα); and the double compound with δυσis unusual, indeed unique.

mvp-sidgwick-184-3-1 There are many suggestions to cure the metrical fault, δυσποροπ., δυσποδοπ., δυσμολοπ., δυσβατοπ., etc. But it is best to leave it.

mvp-sidgwick-185-1-1 Compare

ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν
l. 322 .

δοθέντα τέλεον , adj. used proleptically, granted for sure accomplishment.

mvp-sidgwick-187-1-1 Two syllables are wanting to make the metre correspond: and they are usually supplied among the iambics of l. 394

, with adoption of Hermann's κύρω for κῠρῶ; but possibly l. 394
is all right, and the loss is in l. 395
.

mvp-sidgwick-187-2-1 [Enter Athena from above in the air.]