Aeschylus Seven Against Thebes 1011

Ioannes Sanravius (Translator)

Quæ uisa funt & decreta, renunciare me oportet
Populi confiliarijs huius Cadmeæ urbis.
Eteoclem quidem hunc in beneuolentia terræ
Inhumare decretum eft,terre charis euerfionibus.
Odio babens enim hostes, mortem elegit pro urbe.
930
Sanctus exiftens ſine reprehenſione ſanorum paternorum
Occubuit, quemadmodum iuuenibus pulchrum eſt mori.
Sic pro hoc miſſus eſt dicere.
Huius fratrem Polynicis cadauer
Foras eijcere, inhumatum prædam canibus,
935
Tanqam deſtructorem Cadmee terre,
Nisi deorum aliquis impedimento fuerit hasta
Huius, fcelus etiam mortuus poſsidebit,
A dijs patrijs:quos inhonorans huc
Exercitum peregrinum ducens obſidebat urbem.
940
Sic uifum à uolucribus auibus hunc
Sepultum turpè premium accipere,
Neq; ſequi mortualia manibus facta,
Neq; honorare acutis lamentationibus.
Dedecori eſse ab exclamatione amicorum
945
Hec uiſa ſunt prefectis Cadmeorum.

Seven Against Thebes. Aeschylus. Ioannes Sanravius (Translator). Basileae. 1555.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) (Latin) (Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (6)
Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 1011-1084 focus
Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 1011 focus
Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Gottfried Hermann, 1852.) — 1011 focus
ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ (OCR draft) Experimental (ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1011 focus
Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. N. Wecklein, 1885.) — 1011 focus
δοκοῦντα καὶ δόξαντ᾽ ἀπαγγέλλειν με χρὴ
δήμου προβούλοις τῆσδε Καδμείας πόλεως.
Ἐτεοκλέα μὲν τόνδ᾽ ἐπ᾽ εὐνοίᾳ χθονὸς
θάπτειν ἔδοξε γῆς φίλαις κατασκαφαῖς·
στέγων γὰρ ἐχθροὺς θάνατον εἵλετ᾽ ἐν πόλει,
1000
ἱερῶν πατρῴων ὅσιος ὢν μομφῆς ἄτερ
τέθνηκεν οὗπερ τοῖς νέοις θνῄσκειν καλόν.
Aeschyli Septem contra Thebas (OCR draft) Experimental (Aeschyli Septem contra Thebas. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 1011 focus
Translations (7)
Seven Against Thebes Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 1011-1080 focus
The Seven against Thebes. (OCR draft) Experimental (The Seven against Thebes.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 1011 focus
'Tis my duty to announce the good pleasure and the decree of the senators of the people of this city of Cadmus. It is resolved to bury this body of Eteocles for his attachment to his country, with the dear interment in earth! for in repelling our foes he met death in the city, and being pure in respect to the sacred rites of his country, blameless hath he fallen where 'tis glorious for the young to fall; thus, indeed, hath it been commissioned me to announce concerning this corpse: But [it has been decreed] to cast out unburied, a prey for dogs, this the corpse of his brother Polynices, inasmuch as he would have been the overturner of the land of Cadmus, if some one of the gods had not stood in opposition to his spear: and even now that he is dead, he will lie under the guilt of pollution with the gods of his country, whom he having dishonoured was for taking the city by bringing against it a foreign host. So it is resolved that he, having been buried dishonourably by winged fowls, should receive his recompense, and that neither piling up by hands of the mound over his tomb should follow, nor any one honour him with shrill-voiced wailings, but that he be ungraced with a funeral at the hands of his friends. Such is the decree of the magistracy of the Cadmaeans.
LES SEPT CONTRE THÈBES (OCR draft) Experimental (LES SEPT CONTRE THÈBES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1011 focus
The Seven Chiefs against Thebes (OCR draft) Experimental (The Seven Chiefs against Thebes. Robert Potter, 1779.) — 1011 focus
My office leads me to proclaim the mandate
1140
Of the great rulers of the Theban state.
Eteocles, for that he lov'd his country,
They have decreed with honour to inter.
To shield her from her foes he sought, he fell,
Her sacred rites rever'd, unstain'd with blame,
1145
Where glory calls the valiant youth to bleed,
He bled. Thus far of him am I bid say.
Of Polynices, that his corse shall lie
Cast out unburied, to the dogs a prey;
Because his spear, had not the Gods oppos'd,
1150
Threaten'd destruction to the lands of Thebes.
In death the vengeance of his country's Gods
Pursues him, for he scorn'd them, and presum'd
To lead a foreign host, and storm the town.
Be this then his reward, to lie expos'd
1155
To rav'nous birds, unhonour'd, of the rites t
That grace the dead, libations at the tomb,
The solemn strain, that 'midst the exequies
Breathes from the friendly voice of woe, depriv'd.
These are the mandates of the Theban rulers.
1160
Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 1011 focus
Ciò che decise ed ordina il senato
della città di Cadmo, annunciar devo.
1110
Onorato sepolcro Etèocle s'abbia,
che questa terra amò, che di sé schermo
facendole ai nemici, estinto cadde;
pio verso l'are avite, e senza biasimo,
morí dove morir bello è pei giovani.
1115
Tanto intorno a costui dire io vi debbo.
Ma il fratello di lui, ma il corpo spento
di Polinice, sia gettato fuori,
senza sepolcro, in preda ai cani: ch'egli
distrutta avrebbe la città di Cadmo,
1120
se alcun dei Numi non si fosse opposto
alla sua lancia. E dopo morto, ancora
accatterà dei patrî Numi l'ira:
ché li offendeva allor ch'ei, qui piombando,
con accozzate genti, la città
1125
espugnare voleva. Or si decreta
che senza onor, nel ventre degli alati
trovi sepolcro, ad espiare il fallo.
Né su la tomba sua libami cadano,
né degli acuti lai l'onori il sonito,
1130
né s'abbia il fregio delle amiche esequie.
Questo il senato dei Cadmei v'impone.
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Seven against Thebes — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 1011 focus
I bear command to tell to one and all
What hath approved itself and now is law,
1030
Ruled by the counsellors of Cadmus' town.
For this Eteocles, it is resolved
To lay him on his earth-bed, in this soil,
Not without care and kindly sepulture.
For why? he hated those who hated us,
1035
And, with all duties blamelessly performed
Unto the sacred ritual of his sires,
He met such end as gains our city's grace,—
With auspices that do ennoble death.
Such words I have in charge to speak of him:
1040
But of his brother Polynices, this—
Be he cast out unburied, for the dogs
To rend and tear: for he presumed to waste
The land of the Cadmeans, had not Heaven—
Some god of those who aid our fatherland—
1045
Opposed his onset, by his brother's spear,
To whom, tho' dead, shall consecration come!
Against him stood this wretch, and brought a horde
Of foreign foemen, to beset our town.
He therefore shall receive his recompense,
1050
Buried ignobly in the maw of kites—
No women-wailers to escort his corpse
Nor pile his tomb nor shrill his dirge anew—
Unhouselled, unattended, cast away!
So, for these brothers, doth our State ordain.
1055
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 1011 focus
Ich muß verkünden, was beschließt und was beschloß
950
Des Kadmosvolkes hoher Nath in dieser Stadt.
Eteokles soll als seines Landes treuer Freund
Ein Grab empfangen in der Erde theurem Schooß:
Am Thor die Feinde wehrend, bot er sich dem Tod;
Der Ahnen Heiligthümer fromm beschirmend, flel
955
Er ohne Tadel, wie's dem Mann zu sterben ziemt.
Dies über ihn zu sagen, ist mir auferlegt.
Doch Polyneikes', seines Bruders, Leiche soll,
Ein Raub den Hunden, ohne Grab zur Stadt hinaus
Geworfen werden, weil er Kadmos' Land zerstört,
960
Wenn nicht des Mannes Lanze sich ein Himmlischer
Entgegenstellte. Selbst im Tode bleibt er noch
Ein Fluch der Heimat Göttern, die der Freche schnöd
Entehrend, einbrach auf die Stadt mit fremdem Volk.
So nehm' er denn von räuberischer Vögel Brut
965
Chrlos bestattet seinen Ehrenlohn dahin,
Und weder spende seinem Grab die fromme Hand,
Noch darf ein Klaglied schallend ihn verherrlichen,
Der Freunde keiner ehren ihn durch Grabgeleit!
So will's des Volkes hoher Nath in Kadmos' Stadt.
970

Commentary

Critical apparatus to Seven Against Thebes (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Seven Against Thebes.) focus

926. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-981

τελευτᾷ δ᾽ αἵδ᾽ ἐπηλάλαξαν
τελευταῖα δ'
, sed correctum in
τελευτᾶ δ'
, Vit. in quo
τελευτᾶ δ' απ' ἐπηλάλαξαν
scholio praemissum est. γρ.
τελευταία
Par. B.
τελευτᾷ δ'
G.
τελευτῶ δ'
Lips. Cantabr. 2.
αἵδ'
Vit. Ald. Rob. Turn. Omittunt hanc vocem Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. F. In G. a sec. manu supra adscripta est.
δ'
et in sequente versu
γὰρ
Par. E.
αἰαῖ
M. sed
αἵδ'
est in lemmate scholii.
ἀπηλάλαξαν
Vind. 2. 4.
926

927. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-982

νόμον
Rob.
927

928. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-983

παντρόπῳ
τετραμμένου
, ad
ου
supra adscripto
οι
, Lips.
τετραμμένον παντρόφῳ
Par. C. γένους
τοῦ γένους
Rob.
928

929. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-984

ἕστακε δ'
τ' δὲ
Lips.
ἔστακεν
, supra adscripto
δ'
post
ν
, M. Ἄτας
ἄτης
Lips.
ἅπαντας
Par. E. τροπαῖον sic M.
τρόπαιον
ceteri. πύλαις
ἐν πύλαις
omittit Par. Κ.
929

930. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-985

ἐθείνοντο
ἐθείναντο
Vit.
930

931. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-986

κρατήσας
κρατήσασα
Colb. 1. ἔληξε δαίμων Μ. Vit. Lips. Ald. Rob. Turn.
ἔληξ' ὁ δαίμων
G. Cantabr. 1. 2. Mosc. 2. Par. A. B. H.
931

932. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-987

παισθεὶς ἔπαισας. σὺ δ᾽ ἔθανες κατακτανών Quae hinc usque ad v. 968. leguntur, in libro III. de metris insigni temeritate in alium ordinem redegeram, ut restituerem antistrophica. Fuerunt aliqui, quibus persuaderem. Perpauca tantum eorum, quae tum protuli, vera sunt. Versibus sane antistrophicis hae sororum lamentationes decurrunt, et initio quidem, quod praeclare ab Aeschylo institutum est, sic ut pressa dolore pectora nihil nisi respondentes sibi singultus proferant: paullo post, primo doloris impetu superato, largius funduntur longioribus strophis querelae: denique succedente maestitia paucis brevibus strophis lamentatio paullatim consistit. Personae in libris non ubique recte distinctae sunt. Certa tamen in hoc genere suppetit ratio. Primum enim stropharum summa requiritur aequabilitas. Deinde Polynicis maxime casum Antigona, Eteoclis Ismena dolet. Postremo natu maior Antigona, eademque excelsiore praedita indole, ubique praeit, secundae partes ubique sunt Ismenae, sorori respondentis. In primo versu, qui proodus est, verba
παισθεὶς ἔπαισας
in M. G. Vit.
Ismenae
tribuuntur, reliqua versus pars
Antigonae
, et sic in G. Vit. usque ad v. 938. personae mutatae sunt: in M. lineolae adscriptae. In Ald. Rob. Turn. personae recte distributae.
ἔκτανες
Par. C. Ask. A.
κατακτανών
G.
κτανών
Par. K. Ven. 2. Vind. 1.
θανών
Ask. A.
932

933-934. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-988

δορὶ δ᾽ ἔκανες. δορὶ δ᾽ ἔθανες
δορί τ᾽ ἔκτανες, δορί τ' ἔθανες
G.
δορὶ δ᾽ ἔθανες. δορὶ δ᾽ ἔκτανες
Lips. Ceteri
δορὶ δ᾽ ἔκτανες. δορὶ δ᾽ ἔθανες
. Pro
ἔκτανες
scripsi
ἔκανες
, quod metrum requirit.

935. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-989

μελεόπονος
μελαιόπονος
Lips.
935

936. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-990

μελεοπαθής
μελεοπαθές
Par. E. Omittit hanc vocem Lips.
936

937-938. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-991

ἴτω γόος. ἴτω δάκρυ
ἴτω γόος. ἴτω δάκρυα
M. G. Vit. Arund. Mosc. 1.2. Par. A. B. E. K. N. Colb. 1. regius Spanhemii.
ἴτω δάκρυα. ἴτω γόος
Ald. Rob. Turn.
ἴτω δάκρυα
Ismenae tribuit Lips. in quo
ἴτω γόος
omissum est. Scribendum esse
δάκρυ
etiam Lachmannus vidit.

939. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-992

πρόκεισαι Personae nota abest in Vit. Libri
προκείσεται
, nisi quod
προσκείσεται
habet Par. Ε.
προκείσεσθαι
G. Scribendum erat
πρόκεισαι
.
939

940. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-993

NA Post hunc versum Ismenae versus excidit, cuius ea fere sententia fuit, quam his verbis,
πρόκεισαι φονευθείς
, indicavi.
940

941-942. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-994

ἠέ. ἠέ. μαίνεται
Ἰσμ. ἠὲ ἠέ. Αντ. μαίνεται
Arund. Par. K. Rob.
Ismenae
haec continuat Lips.
Antigonae
reliqui. Mihi colloquii ratio postulare videbatur, ut prius
ἠέ
Antigonae, alterum Ismenae tribueretur.

943. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-995

δὲ omittit Par. K. καρδία
καρδίᾳ
Ald.
κραδία
Turn. στένει
σθένει
Vit.
943

944. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-996

ἰὼ ἰὼ δάκρυτε σύ
ἰὼ
semel Lips. Cantabr. 2. Par. E. L. Deinde
πανδάκρυτε
Μ. Lips. Arund. Cantabr. 1. Par. B. H. L.N. Colb. 1. 2. Ceteri
πολυδάκρυτε
, idque adscriptum in Par. B. Ritschelio in Schedis criticis Aeschylus scripsisse videbatur
πάνδυρτε
. Probabilius scribitur
δακρυτέ
. Euripides quidem El. v. 1181.
δακρύτ᾽ ἄγαν
dixit, sed Aeschylus Choeph. v. 233. nudam posuit hanc vocem,
δακρυτὸς ἐλπὶς σπέρματος σωτηρίου
.
944

945. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-997

αὖτε
αὖ
G. Par. E.
945

946. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-998

πρὸς φίλου ἔφθισο Personae notam omittunt G. Vit.
πρὸς φίλου τ᾽ ἔφθιτο
Lips. Par. C. Turn.
πρὸς φίλου τ᾽ ἐφθίσω
Vind. 2. 4.
τεφθίσου
ex Par. E. affertur. Ceteri
πρὸς φίλου γ' ἔφθισο
. Delendam esse particulam etiam Blomfieldius vidit.
946

947. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-999

φίλον
Antigonae
nota praefixa et sic porro personae permutatae in G. Vit.
φίλος
Par. L.
947

948. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1000

λέγειν
πάρεστιν
post
λέγειν
addunt Vit. Mosc. 1. Par. N. Colb. 1.
948

950. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1001

ἄχεα δοιὰ τάδ᾽ ἔγγυθεν
ἀχέων τοίων τάδ᾽ ἐγγύθεν
M. Vit. Lips. Par. B. Ald. Turn.
ἀχέων τοίων τάδ' ἐγγύθι
Par. N. Colb. 1. γρ.
ἐγγύθι
Par. B.
γόων τοίων τάδ᾽ ἐγγύθεν
Arund. Cantabr. 1. Par. F. K. Ask. A. Colb. 2. Rob. Supra scriptum
ἀχέων
in Par. F. Colb. 2.
γόων ποίων τάδ᾽ ἐγγύθεν
G. Mosc. 2. In margine M. recentior manus adscripsit
ἀχέω ἤγουν θρηνῶ
, atque secundus scholiastes, qui
γόων
legit, postquam
τοίων
per
διπλῶν
ex antecedentibus sumptum explicavit, haec addit,
εὕρηται δὲ καὶ ἐν παλαίῳ βιβλίῳ ἀχέω τάδ᾽ ἐγγύθεν, ἤγουν ἐκ τοῦ πλησίον θρηνῶ, ὅπερ ἐστὶ κρεῖττον. μαρτυρεῖ δὲ καὶ τὸ ἐπαγόμενον τὸ πέλας δ' αἱ δ᾽ ἀδελφαὶ ἀδελφῶν
. Ineptum est
τοίων
vel
ποίων
. Scripsi
ἄχεα δοιὰ τάδ᾽ ἐγγύθεν
. Cohaerent haec et sequentia cum praegressis.
950

951. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1002

πέλας ἀδελφὰ δ᾽ ἀδελφεῶν Personae notam omittunt Lips. Arund. Ald. Rob. Turn. Antigonae versum tribuunt G. Vit.
πέλας δ' αΐδ᾽ ἀδελφοὶ ἀδελφῶν
M. G. (
ἀδελφῶν
G.) Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Par. A. B. F.
πέλαδ' αἱ δ᾽ ἀδελφαὶ ἀδελφεῶν
Rob.
πέλας αἱ δ᾽ ἀδελφαὶ ἀδελφῶν
Ald. Turn. Scripsi
πέλας ἀδελφὰ δ᾽ ἀδελφεῶν
, paria fratrum mala. Sophocles Antig. v. 192.
καὶ νῦν ἀδελφὰ τῶνδε κηρύξας ἔχω ἀστοῖσι
.
951

952-953. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1003

ὀλοὰ λέγειν. ὀλοὰ δ᾽ ὁρᾶν. Hi duo versus in libris post v. 976. collocati sunt, ad quem locum quare eos hic posuerim explicabitur.

954. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1004

βαρυδότειρα Hunc versum Ismenae tribuit Vit. hunc et duos sequentes Ismenae G. Lips. Rob. Antigonae Ald. Turn.
βαρυσδότειρα
Par. C.
954

955. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1005

NA Antigonae hic versus est in Vit. Οἰδίπου σκιὰ simulacrum Oedipi est quod Eteocli in somniis apparuit: vide v. 691. Umbra, mortui simulacrum, σκιά est apud Euripidem Herc. fur. v. 494. et apud Sophoclem Ai. v. 1257. et simpliciter simulacrum in eadem Sophoclis fabula v. 301. Quod haec rariora sunt, ad alienissima confugerunt scholiastae.
955

956. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1006

μέλαιν' Hunc versum cum Vit. Ismenae tribuendum censui. Nam quum omnino parum credibile sit hoc ephymnium ab sola Antigona pronunciari, tum vero flagitant etiam sequentia, ut utrobique hunc versum Ismena pronuntiet. Vtroque enim loco, quae statim sequuntur, Antigonae verba sunt: a qua non et finiri prior stropha et incipi sequens poterat. Porsonus.
μέλαινά τ'
libri. Ἐρινύς
ἐρινὺς
Μ.
Ἐριννύς
vulgo. τις omittunt Ox. Ald.
956

957-972. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1007

NA Librarius qui codicem Vit. scripsit, oculis ad alterum ephymnium aberrans, versus 957-972. omiserat, quos versus, errore animadverso, in ima pagina adiecit, omissis tamen versibus 971. 972.

957-959. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1008

ἠέ. ἠέ. δυςθέατα πήματα. ἔδειξε δ᾽ ἐκ φυγᾶς ἐμοί. Versus 957-959. Antigonae tribuunt G. Vit. Lips. Ismenae Turn. In Ald. ante
ἠέ
Ismenae, ante
δυςθέατα
Antigonae nota apposita est. Rob.
ἠέ
praecedentibus Ismenae verbis addit, Antigonae nomen ante
δυςθέατα
collocat. In M. primo tantum horum versuum lineola appicta est, ut haec omnia Ismenae tributa sint.
ἠέ
semel Ox. Ald. Rob. Tribuendum erat unum Antigonae, alterum Ismenae.
δυσθέατα πήματα | ἐδείξατ᾽ ἐκ φυγᾶς ἐμοί
Μ. (sic M.) Vit.
δυσθέατα πήματα | ἐδείξετε (supra scripto ad penultimam syllabam α) φυγάς (ad ς supra scripto σ) ἐμοί
G.
δυσθέατα πήματ' ἐδείξατ᾽ ἐκ φυγᾶς (ἐκ φυγάς Lips.) ἐμοί
Lips. Turn.
δυσθέατα πήματ᾽ ἐδείξατ' ἐκ φυγᾶς | ἐμοὶ
etc. Ald.
δυσθέατα πήματ' ἐδείξατ' ἐκ φυγᾶς
, omisso
ἐμοί
, Rob.
ἐκφυγὰς
Par. C.
ἐκ φυγών
Ven. B. Antistrophicorum ratio monstrat alterum versum tribuendum esse Ismenae atque ita emendandum,
A. δυςθέατα πήματα. Ι. ἔδειξε δ᾽ ἐκ φυγᾶς ἐμοί.

960. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1009

κατέκτανεν Ismenae hunc versum tribuunt G. Lips. Rob.
κατέκτανεν
M. Lips.
κατέκτανε
G. Ald. Rob. Turn.
960

961. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1010

ἀπώλεσεν Antigonae hunc versum tribuunt G. Lips. Rob. personae notam omittit Vit.
ἀπώλεσεν
Μ. G. Vit. Turn.
ἀπώλεσε
Lips. Ald. Rob.
961

962-963. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1011

ὤλεσε δῆτα, ναί. τόνδε δ᾽ ἐνόσφισεν. Libri
ἀπώλεσε δῆτα
, nisi quod
ἀπώλεσεν δήτα
est in M. Haec Ismenae, proxima Antigonae tribuunt G. Lips. Rob. In Vit. omnia Ismenae sunt. Sequuntur autem haec in M. G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1.2. Ox. Par. C. F. N. Colb. 1.2. Ven. A. Ald. Turn.
καὶ τόνδε ἐνόσφισεν
(
ἐνόσφισε
G. Vit. Par. N. aliique et Turn.). Rob. haec habet
καὶ τὸ τοῦδ᾽ ἐνόσφισεν
. Scribendum
A. ὤλεσε δῆτα, ναί. I. τόνδε δ᾽ ἐνόσφισεν.
Ὤλεσε omissa praepositione repetit praecedens verbum
ἀπώλεσεν
, ut saepius fit in eiusmodi repetitione. Euripides Hec. v. 168.
Τρωάδες, ὦ κάκ' ἐνεγκοῦσαι πήματ', ἀπωλέσατ', ωλέσατ'· οὐκέτι μοι βίος ἀγαστὸς ἐν φάει.

964. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1012

τάλαν Ismenae haec tribuunt G. Lips. Nulla persona indicata in Vit.
ὦ τάλαν
Ask. A.
964

965. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1013

τάλαν πάθος Antigonae haec tribuunt G. Lips. Rob. Nulla persona indicata in Vit. Veram lectionem,
τάλαν πάθος
, in secunda editione assecutus erat Schutzius.
τάλαν καὶ πάθος
sic G.
τάλανα καὶ παθόν
vel
πάθον
M. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. C. Turn.
τάλαινα καὶ πάθον
Par. E. et regius Spanhemii.
τάλαινα καὶ παθόν. γρ. τάλανα πάθη. γρ. καὶ οὕτως, τάλανα καὶ πάθον
Par. Β.
τάλαιναν καὶ πάθον
Ald.
τάλαινα καὶ πάθεν
Rob.
τάλαινα καὶ ἔπαθον
Par. F.
τάλανα καὶ ἔπαθον
Par. K. Ven. Β.
τάλανα παθόν
Par. A.
τάλανα καὶ πάθη
Vit. Par. N. Colb. 1.
965

966. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1014

δίπονα κήδε᾽ ὁμώνυμα Lineola appicta in M. Ismenae nomen adscriptum in G. Lips. Rob. Nulla personae nota in Vit. Vulgo haec praecedentibus Ismenae verbis continuantur. Libri
δύστονα κήδε' ὁμώνυμα
, nisi quod
δύστονο καὶ
ex Par. C. affertur,
δύστονα καὶ κήδε' ὁμώνυμα
Turn. habet. γρ.
δύστηνα
adnotavit Stephanus. Scribendum
δίπονα κήδε᾽ ὁμώνυμα
.
966

967. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1015

δίυγρα πήματα παλμάτων Vulgo haec Antigonae tribuuntur. Omittunt personae notam G. Vit. Lips. Rob. Libri
δίυγρα τριπάκτων πημάτων
, nisi quod
τριπάντων
habet Par. L. Illud scholiastae explicant. Scribendum
δίυγρα πήματα παλμάτων
.
967

968-969. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1016

NA Recte personas distinguunt G. Lips. Rob. Vulgo inversae sunt. Omittit notas Vit.

970. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1017

ἰὼ Vulgo continuantur haec tributis Antigonae praecedentibus verbis. Ismenae continuantur in Lips. Ismenae nomen praefixum in Vit. Antigonae nomen recte in G. Rob. et lineola in M.
ἰὼ
omittunt M. Lips. Arund. Par. E. L. Colb. 2.
970

971. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1018

πότνιά τ'
πότνια δ᾽
Οx. Hunc et sequentem versum Vit. omittit: v. ad v. 957.
971

972. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1019

μέλαιν' Vulgo haec continuantur Antigonae: v. ad v. 956. Porsonus.
μέλαιν' τ'
Lips.
μέλαιν τ'
Αld.
μέλαινά τ'
ceteri. Ἐρινύς
ἐρινὺς
M. Vulgo
Ἐριννύς
.
972

973. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1020

τοί νιν οἶσθα Haec quoque vulgo Antigonae continuantur. Ismenae tribuunt G. Lips. Rob. Lineola praefixa in M. Omissa personae nota in Vit. Libri
σὺ τοίνυν
. Sed γρ.
νίν
adscriptum in Par. B. idque coniectura assecutus eram. Scholiastes
σὺ οἶδας ὦ Πολύνεικες
(
ὦ Ετεόκλεις
Μ.) τὴν Μοῖραν ὅσον δύναται, διαβὰς αὐτήν. Deinde
ἦσθα
Par. E. et in litura G. cum glossa
ὑπῆρχες
.
973

974. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1021

ὕστερος Antigonae hunc versum tribuunt G. Lips. Rob. Personae nota abest in Vit.
ὕστερος
M. Vit. Arund. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. H. L. N. Colb. 1. Ald. Rob. et ad
ς
minio supra adscripto G.
ὕστερον
Lips. Turn.
974

975. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1022

NA Personae notam omittit Vit. Ismenae tribuunt G. Lips. Rob.
975

976. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1023

τῷδ' Personae notam omittunt G. Vit. Antigonae tribuunt Lips. Rob. omnes libri habere videntur.
τοί γ'
ex Canteri editione receperat Stanleius. ἀντηρέτας ad ultimam vocalem η supra adscripto M. Huic versui vulgo subiicitur hic,
A. ὀλοὰ λέγειν. Ι. ὀλοὰ δ᾽ ὁρᾶν.
In eo personas invertunt Vit. Lips. Rob. Lineolas, ut solet, habet M. Nihil est in iis, quae praecedunt, quod magis de tristi mortuorum adspectu, quam de malis, quibus quum civitatem, tum gentem illi suam affecerunt, cogitari iubeat. Quare si deesset iste versus, tantum abest, ut eum quisquam desideraturus sit, ut melius etiam impii belli commemorationem statim exceptura essent illa
ἰὼ πόνος· ἰὼ τὰ κακὰ δώμασι καὶ χθονί
. Quod vero longe gravissimum est argumentum, quum eadem illa verba bis in hoc carmine inveniantur, fieri non potuit, ut aliter quam locis lege antistrophica sibi respondentibus collocarentur. Itaque aut neutro eorum locorum, in quibus nunc sunt, iustam sedem habent, aut alterutro certe loco cedant necesse est. Et quum hic non sint apta, aptissime autem post v. 967. posita sint, quumque versus 968. 969. nihil habeant quod eis in antistropha respondeat, et quum denique ei loco, qui illis versibus respondet, eadem verba pulcherrime conveniant, quis dubitabit quin e suo loco in alienum migrarint? Itaque haec Antigonae et Ismenae verba hinc sustuli et post v. 951. collocavi. Accedit quod haec eorundem verborum repetitio viam parat ad repetitionem ephymnii quod utroque loco sequitur.
976

977. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1024

ὢ πόνος. ὢ κακά.
Ismenae
ἰὼ πόνος
tribuit Vit. reliqua usque ad
καὶ τὸ πρόσω γ' ἐμοί
Antigonae
.
Ἰω πόνος
Antigonae
, reliqua usque ad
πρὸ πάντων δ' ἐμοί
Ismenae
G. Lips. Ald. Turn. Omnia haec,
ἰὼ ἰὼ πόνος — δ' ἐμοί
,
Ismenae
tribuit Rob.
ἰὼ ἰὼ πόνος
M. Rob. Ceteri
ἰὼ πόνος
. Post
πόνος
additum
ὁ ἐφ' ἡμῖν
in Par. N. Colb. 1.
ὁ ἐφ' ἡμῖν ὁ ἐφ' ὑμῖν
Lips.
ἐφ' ἡμῖν
Vind. 2. 4.
ὁ ὑφ᾽ ἡμῖν
Ven. B.)
ἐξημμένος
in G. Lips. Arund. Cantabr. 2. Par. E. F. K. Ven. B. Vind. 2. 4. Rob. Omittunt hanc interpretationem M. Vit. Ox. Par. A. B. C. Ven. A. Ald. Turn.
ἰὼ ἰὼ κακὰ
M. G. Vit.
ἰὼ κακὰ
Lips. Cantabr. 2. Ox. Par. C. E. Ald. Turn. Omittit haec verba Rob. Scribendum
A. ὢ πόνος. Ι. ὢ κακά.
977

978. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1025

δώμασι M. Vit. Par. L. Omittit hanc vocem Rob. Tribuenda erat Antigonae. καὶ χθονί
καὶ τῇ χθονὶ
Rob. Omittit
καὶ χθονί
Ask. A. Tribuendum hoc erat Ismenae.
978

979. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1026

NA
ἰὼ
omittit G.
979

980. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1027

καὶ τὸ πρόσω γ' ἐμοί Huic versui
ἰὼ ἰὼ
praeponunt G. (sic G.) Ald. Rob. Turn.
ἰώ. γρ. μόνος
ex Par. B. Faehsius affert. Alterum
ἰὼ
omittunt Cantabr. 1. Par. C. utrumque M. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 2. Par. K. L. Ask. A. Colb. 1. 2. Deinde
καὶ τὸ πρόσω γ' ἐμοί
M. G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 2. Ox. Par. B. E. F. K. L. N. Colb. 1. 2. Ald. Turn.
Tò πρόσω γ' ἐμοί
, omisso
καὶ
, Rob. Inde a Victorio edebatur
ἰὼ ἰὼ καὶ πρόσω γ' ἐμοί
.
980

981-982. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1028

ἰὼ δυςπότμων. ἄναξ Ἐτεόκλεις. σὺ δ᾽ ἀρχαγέτας, Inde a Turn. haec ita leguntur,
Ι. ἰω ἰὼ δυστόνων κακῶν ἄναξ Ετεόκλεις ἀρχηγέτα.
Semel habent
ἰὼ
Lips. Arund. Ox. Par. B. Ald. Erasum alterum
ἰὼ
in G. Deinde
δυστόνων
Lips. Turn.
δυστάνων
M. Ox. Par. B. E. L. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald.
δυστήνων
Vit. Cantabr. 2.
δυςπότμων
G. Arund. Cantabr. 1. Par. A. F. K. Ask. A. Ven. B. Rob. Tum
πημάτων
pro
κακῶν
Lips. Cantabr. 2. Par. C. Vind. 2. 3. 4. adscriptumque in Par. B. Deinde
ἐτεόκλεες
Lips.
ἐτέοκλες
Par. F.
ἀρχαγέτα
Vind. 1. Verba haec,
Ετεόκλεις ἀρχαγέτα
, omissa sunt in M. Par. B. C. L. Ask. A. Sed in M. sec. manus tamquam interpretationem addidit. Scripsi
Α. ἰὼ δυςπότμων Ι. ἄναξ Ἐτεόκλεις. 4. σὺ δ᾽ ἀρχαγέτας Ι. . . .
Excidit Polynicis commemoratio. Recepti a Brunckio
δυςπότμων
interpretationes sunt
δυστήνων
et inde facta
δυστάνων
et
δυστόνων
, tum etiam
κακῶν
et
πημάτων
.

983. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1029

πάντων πολυστονώτατοι Personae notam omittunt Vit. Lips. Antigonae nomen, sed correctum in
ισμ.
habet G.
πάντων πολυπονώτατοι
M. Arund. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. A. B. C. E. F. L. N. Colb. 1. Ven. A. B. Ald. Turn. In M. haec interpretatio,
ἐπιπονώτατοι. λείπει τὸ ἀδελφοί
, a sec. manu supra adscripta est.
πάντων πολυπονώτατον
Lips.
πάντων πολυπονώτατε
, sed cum glossa
πολυπαθέστεροι
, G.
πάντων πολυπονώτατοι πάντων
Sic Vit.
πολυστονώτατοι πάντων
Rob. Recepi quod Victorii editio praebet,
πάντων πολυστονώτατοι
.
983

984. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1030

NA Excidisse versum, qui Ismenae erat, antistrophicorum ratio docet.
984

985. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1031

ἰώ, ἰώ, δαιμονῶντες ἄτᾳ Antigonae nomen habet Vit. et e correctione G. Ismenae Lips. Ald. Rob. Turn.
ἰὼ ἰὼ
Vit. Par. F. Rob. Ceteri semel
ἰώ
.
δαιμονῶντος
Lips. Rob.
ἐν ἄτᾳ
M. Vit. et plerique, ut videtur, reliqui codices ac Rob. Turn.
ἐν ἄτῃ
Ald.
ἐν ἄτῃ
Lips. Cantabr. 2.
ἐν
recte omittunt G. Arund. Par. F. Ask. A. Colb. 2.
ἐν ἄτᾳ
omittit Par. E.
985

986. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1032

ἰώ, ἰώ, ποῦ σφε θήσομεν χθονός Ismenae tribuit hunc versum G. Antigonae Lips. Ald. Rob. Turn. Nulla personae nota in Vit.
ἰὼ ἰὼ
semel Lips. Cantabr. 2. Par. B. E. In M. alterum
ἰὼ
a sec. manu insertum est.
ποῦ
Cantabr. 1. Par. H. et
ποῦ
supra adscripto Par. B.
θήσομεν
Ald.
θήσομαι
Ven. Β.
θάψομαι
Cantabr. 2.
ἐν χθονί
pro
χθονός
G. (sic G.) Arund.
986

987. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1033

ἰώ, ὅπου τιμιώτατον Antigonae nomen praefixum in G. Ismenae in Vit. Lips. Ald. Rob. Turn.
ἰὼ ἰὼ
G. Arund. Cantabr. 1. Par. F. Colb. 2. Rob.
τιμιωτάτων
Par. E.
987

988. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1034

ἰώ, ἰώ, πῆμα πατρὶ πάρευνον Ismenae nomen praefixum in G. Antigonae in Vit. Lips. Ald. Rob. Turn.
ἰὼ
semel Vit. Cantabr. 1. 2. Par. F.
πάτριον
Colb. 2.
πάρευνος
Lips.
988

989. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1035

δόξαντ᾽ De tertio actore ab Aeschylo hic in scenam producto v. praef. ad Eur. Phoen. p. IX.
μέλοντ'
pro
δόξαντ'
Brunckius ex Par. A. ut ait: ex Colb. 2.
μέλλοντ'
enotatum est. ἀπαγγέλλειν
ἀπαγέλειν
, altero
λ
supra adscripto, M.
ἀπαγγεῖλαι
Par. E. Vind. 2. 4.
989

990. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1036

πόλεως
χθονός
pro
πόλεως
Gantabr. 1.
990

991. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1037

εὐνοíᾳ
εὐναίᾳ
Vit. Ald. In Vit.
τάφῳ
interpretationis caussa adscriptum.
εὐνοίᾳ
, ut ceteri, habet M. sed ut
οι
ex
αι
factum esse videatur, adscriptumque est hoc scholion,
εὐφήμως τὸν τάφον εὐνὴν εἶπεν. ἔδοξεν οὖν τοῖς προβούλοις τῶν Θηβαίων Ετεοκλέα ἐν τῷ τόπῳ τοῦ τάφου καταθάπτεσθαι. διὰ μέντοι τὸ θάπτειν Ετεοκλέα ἀπαγορεύει καὶ μὴ θάπτεσθαι Πολυνείκην. γῆς δὲ κατασκαφὰς εἶπεν οἷον τὰς κάτω σκαφάς.
991

992. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1038

γῆς
ταῖς
pro
γῆς
Vind. 2. 4. κατασκαφαῖς
κατασκαφεῖς
Lips.
992

993. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1039

στέγων
στυγῶν γὰρ ἐχθροὺς
M. Vit. Lips. Ox. Par. E. L. N. Ven. A. Ald. Turn.
γύγων
ex Par. G. affertur. In M.
εἴργων δηλονότι
a sec. manu supra adscriptum. γρ.
εἴργων
Par. B.
εἴργων ἐχθροὺς
, supra adscripto a sec. manu
στυγῶν γὰρ
, G.
εἰργων γὰρ ἐχθροὺς
alii, ut videtur, comdices et Rob. Veram lectionem
στέγων
, cuius depravatio est
στυγῶν
, explicatio
εἴργων
, invenerunt Wakefieldius in Silva crit. I. p. 98. Dobraeus Advers. II. p. 19. Ritschelius Sched. crit. p. 10. εἵλετ᾽ ἐν πόλει G. Lips.
εἵλ᾽ ἐν πόλει
Colb. 1.
εἷλε πόλεως
Par. L.
993

994. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1040

δ᾽ a sec. manu esse videtur in M. Ἱερῶν πατρῴων iungendum est cum
ὅσιος
, quod idem est ac si dixisset
ἄψαυστος
vel simile quid. μομφῆς
μορφῆς
G.
994

995. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1041

καλόν Pro
καλόν
, quod a sec. manu supra adscriptum est,
κανὸν
habet G.
995

996. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1042

ἐπέσταλται
ἐπέσταται
Par. E.
ἐντέταλται
Vind. 3. γρ.
τῶνδ᾽ ἐντέταλται ἤγουν ὥρισται
Par. B.
996

997. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1043

Πολυνείκους
πολυνείκου
Lips. Supra
νεκρὸν
in Vit. scriptum
λέγω
.
997

999. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1044

ἀναστατῆρα
ἀναστῆρα
Vit. Lips. Par. E. Καδμείων
καδμείας
solus Par. A.
999

1001. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1045

τῷ
τὸ
pro
τῷ
Vit. Lips. Par. G. regiusque Spanhemii. ἄγος
ἄτος
, cum glossa
ὄνειδος
, Mosc. 1. καὶ omittit Vit. κεκτήσεται
κεκλήσεται
Par. L.
1001

1003. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1046

ἐπακτὸν
ἐπ᾽ ἀκτὸν
Lips. ᾕρει πόλιν
ἡροπόλιν
Αld.
1003

1004. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1047

πετεινῶν
πετηνῶν
Μ. τόνδ᾽ in
τῶνδ'
mutatum G.
1004

1005. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1048

τοὐπιτίμιον
τοἐπιτίμια
Colb. 1.
1005

1006. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1049

τυμβοχόα
τυμβία
Ox. Ald.
1006

1007. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1050

προςσέβειν
προσέβειν
G. Vit. Lips. Ald.
1007

1008. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1051

ἄτιμον εἶναι δ᾽
ἄτιμον δ᾽ εἶναι δ'
Vit. Lips.
ἄτιμον δ᾽ εἶναι
Οx. Ald.
ἄτιμον δ᾽ εἶν'
ex Par. L. affertur. Ceteri
ἄτιμον εἶναι δ᾽
. Ita etiam M. sed ut post
ἄτιμον
litura appareat. Brunckius contra libros
εἶναι δ᾽ ἄτιμον
. ἐκφορᾶς Ex Par. B.
γρ. δ' ἐκ φθορᾶς. γρ. ἐκφοράν
Faehsius affert.
ἐκφοράν
, sed
ς
supra scripto, Cantabr. 1.
ἐκφορᾶς
, supra scripto
ν
, Colb. 2.
1008

1009. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1052

ἔδοξε
ἔδοξεν
Μ. τῷδε
τῷγε
Par. F. In G. fuerat
τῶνδε
, sed
ν
erasum est. τέλει In
τέλει
post
τέ
lituram habet M.
1009

1010. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1053

γε omittunt Ox. Ald. Rob. δὲ omittit Par. E.
1010

1011. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1054

ἢν
εἰ μή τις
Ald. Turn. et ad
εἰ μή
supra adscripto
ὢν
Lips. τις
δε
omittit Par. E. θέλῃ
θέλοι
Μ.
θέλει
Lips.
1011

1012. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1055

κἀνὰ κίνδυνον βαλῶ Turn.
κ' ἀνακίνδυνον βάλω
Μ.
κἀνακίνδυνον βάλω
e correctione G.
κἂν ἀκίνδυνον βάλω
Vit. et ante correctionem G.
κἂν ἀκίνδυνον βαλῶ
Vind. 2. 4.
κανακίνδυνον βαλῶ
Vind. 1. 3.
κἂν ἀκίνδυνον βάλλω
Mosc. 2. et
βάλλω
etiam Cantabr. 1.
κἀνὰ ἀκίνδυνον βάλω
Ald.
κἂν εἰς κίνδυνον βάλω
Lips. Rob.
καν ἀκίνδυνον λάβω
Mosc. 1. Scholiastae
εἰς κίνδυνον ἐμβαλῶ ἐμαυτήν
intelligunt. Vnde Blomfieldius
καμὲ κινδύνῳ βαλώ
, quod voluisse putat Porsonum, qui obelum apposuit. Sed
κίνδυνον ἀναβάλλειν
dictum est ut
κίνδυνον ἀναρρίπτειν
vel
ῥίπτειν
.
1012

1013. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1056

τὸν ἐμόν, οὐδ᾽ αἰσχύνομαι
τὸν ἐμὸν δ᾽ οὐκ αἰσχύνομεν
Rob.
1013

1014. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1057

τήνδ᾽
δ'
omittit Par. E. πόλει
πόλιν
, sed cum glossa
ἐν τῇ
, G.
1014

1015. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1058

δεινὸν τὸ
δεινὸν γὰρ τὸ
Par. K. L. Ven. B. Rob.
1015

1017. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1059

ἄκοντι
ἑκοντὶ
ex
ἄκοντι
a sec. manu factum in G. κοινώνει
κοινωνεῖ
Ask. A. ut scribendum esse male putavit Heathius.
κοινωνεῖν
fuerat in G. sed
ν
eraso
κοινώνει
factum est. κακῶν
κακῶι
, sed ut antea
κακοῦ
fuisse videatur, M.
κακῶ
Ald.
κακῷ
Turn.
κακῶν
recte G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Par. F. H. K. N. Ask. A. Colb. 2. Ven. B. Rob. In margine Lips. adscriptum
κοινοῦ κακόν
.
1017

1018. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1060

ψυχή e correctione et supra
ὦ
, quum ante fuisset
ψυχὴν
, Vit. συγγόνῳ
συγκόνω
, ad
ω
supra adscripto
ον
, Lips.
1018

1019. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1061

τούτου Vit. et plerique, ut videtur, reliqui codices atque Ald. Rob. Turn. Sic e correctione G.
τούτῳ
Par. E. L. Vind. 2. 4. et ante correctionem G. Sic etiam Lips. sed
ου
supra adscripto. δὲ omittit G. οὐδὲ non
οὔτε
, etiam G. κοιλογάστορες
κοιλογάστερες
Vit.
1019

1020. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1062

σπάσονται Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Mosc. 1. 2. Οx. Par. A. B. E. F. H. In Vit. supra scriptum
γρ. καὶ πάσονται ἤτοι γεύσονται
. In Lips.
γρ. πάσονται ἤγουν φάγωσιν
. In G. fuerat
σπάσονται
, sed eraso priore
σ
factum
πάσονται
, adscriptumque
γεύσονται
. Etiam M. habuisse videtur
σπάσονται
: nam litura est ante
πάσονται
, cui
γεύσονται
supra adscriptum est.
πάσονται
Ald. Rob. Turn. μὴ
μὴ δὲ
pro
μὴ
Vit.
1220

1021. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1063

τάφον γὰρ αὐτὴ verissime Piersonus Verisim. p. 41.
τάφον γὰρ αὐτοῦ
G.
τάφον γὰρ αὐτῶν
Par. C. Ceteri
τάφον γὰρ αὐτῷ
. In Lips.
ου
ad ultimam in
αὐτῷ
syllabam supra adscriptum est.
1021

1022. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1064

οὖσα omittit Rob. ἐγὼ omittit Lips.
1022

1023. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1065

κόλπῳ In G. supra
κόλπῳ
scriptum est minio
τοῖς
. Adscriptum enim hoc scholion,
ἐν τοῖς κόλποις βαστάζουσα τοῦ κοκκίνου καὶ βασιλικοῦ ἱματίου
.
1023

1024. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1066

καὐτὴ
καὐτῇ
Rob.
1024

1025. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1067

θάρσει· παρέσται Interpunctionem post
θάρσει
, quam etiam M. habet, sustulit Porsonus,
θάρσει
cum Burgessio pro dativo habens. Recte vero glossa in G.
ἔχε θάρρος
.
πάρεστι
, sed supra adscripto
γρ. παρέσται
,
ἤγουν γενήσεται
Lips. μηχανὴ
σωτήριος
Cantabr. 1.
1025

1026. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1068

τόδε Recepi
τάδε
ex M. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. Β. Ε. Colb. 1. 2. regioque Spanhemii et Rob. Sic habuerat etiam G., in quo deinde in
τόδε
mutatum.
τόδε
Ald. Turn. γρ.
τόδε, τὸ τοῦτον θάψαι
Par. B.
1026

1029. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1069

τράχυν· ἄθαπτος δ᾽ οὗτος οὐ γενήσεται.
τραχύνεσθ'
Ald.
τραχύς
Rob.
τράχυνε
recte explicat scholiastes
λέγε πολλάκις, τραχύς ἐστιν ὁ δῆμος, ἀλλ' ὅμως οὐκ ἀναστελεῖς με θάψαι τὸν ἀδελφόν
. Male in Vit. omissum
δ'
, ut in editionibus Pauwiana, Schutziana, Porsoniana.
1029

1030. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1070

σὺ omittit Vit. τιμήσεις τάφῳ
σὺ τιμήσειας
G. Vind. 1.
σὺ μὴ τιμήσῃς
Par. E. Vind. 4.
μὴ σὺ τιμήσεις
Vind. 2.
σὺ κοσμήσεις
, adscripto
γρ.τιμήσεις
, Cantabr. 1.
1030

1031. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1071

ἤδη τὰ τοῦδ᾽ οὐ δυςτετίμηται θεοῖς
οὐ τετίμηται
Vit.
οὐ διατετίμητος
Arund. Ceteri
οὐ διατετίμηται
. Scribendum flagitante sententia
ἤδη τὰ τοῦδ᾽ οὐ δυςτετίμηται θεοῖς
. Talia contra analogiam necessitate quadam formantur, ut
δυςθνήσκειν
apud Euripidem,
δυςαρεσκόμενοι
,
δυςαρεσκομένην
apud Hesychium. V. Lob. ad Phryn. p. 616. 620. Eadem ratio est nominum, ut
δυςτοκέες τοκέες
,
δύςμητερ
,
Δύςπαρι
,
Δυςελένη
.
1031

1032. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1072

πρίν γε
πρίν τε
Lips. βαλεῖν
λαβεῖν
Par. L.
1032

1033. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1073

κακοῖσιν
κακοῖσι
Lips. ἀντημείβετο
ἀντιμείβετο
G. Lips. Ald.
ἀνταμείβεται
Par. Ε.
ἀντημείψατο
, sed supra scripto
αντημείβετο
, Cantabr. 1.
αντημείβου
Par. C.
1033

1034-1038. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1074

ἀλλ᾽ εἰς ἅπαντας ἀνθ᾽ ἑνὸς τόδ᾽ ἔργον ἦν. ἔρις περαίνει μῦθον ὑστάτη θεῶν. ἐγὼ δὲ θάψω τόνδε· μὴ μακρηγόρει. ἀλλ᾽ αὐτόβουλος ἴσθ᾽, ἀπεννέπω δ᾽ ἐγώ. In G. et in editionibus inde a Canteriana hi versus ita distincti leguntur,
ΚΗ. ἀλλ᾽ εἰς ἅπαντας ἀνθ᾽ ἑνὸς τόδ᾽ ἔργον ἦν. ΑΝΤ. Ἔρις περαίνει μῦθον ὑστάτη θεῶν. ἐγὼ δὲ θάψω τόνδε· μὴ μακρηγόρει. ΚΗ. ἀλλ᾽ αὐτόβουλος ἴσθ', ἀπεννέπω δ᾽ ἐγώ.
In M. ad primum tantum horum versuum lineola appicta est. In Vit. secundus versus chori est, tertius Antigonae. Lips. primum versuum Antigonae continuat, secundum hemichorio, tertium Antigonae, quartum praeconi tribuit. In Ald. Turn. primus et secundus versus praeconis sunt, tertius Antigonae, quartus hemichorio tribuitur. In Rob. primo et quarto praeconis, secundo et iterum tertio Antigonae nomen praefixum est. Colloquii aequabilitas postulat ut post primum versum excidisse statuamus versum Antigonae, hac fere sententia,
οἵ γε ξυνήδρισαν ὑβρίσαντί νιν
. Dicunt autem omnia praeco et Antigona alternis versibus. ἀνθ᾽ ἑνὸς
ἀνθενός
, non
αὐθενὸς
, G. περαίνει
περαίνοι
Ald. ad quam lectionem spectat glossa in Vit.
περαινέτω
. θάψω
θάψων
Ald. δ᾽ omittit Par. E. ἀπεννέπω
ἀπ' ἐννέπω
M. Vit. Ald. Turn.
στ'
Vind. 2.
στ'
, supra adscripto
ἰ
, Lips.
ἴσθ'
G. Arund. Cantabr. 2. Par. E. K. Colb. 2. Vind. 1. 3. 4. Rob. et scholiastes secundus.
ἀπ᾽ ἐννέπω
G.

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Seven Against Thebes, explanatory commentary pp. 15–100. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

872-940. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-580

1
2
ein ἰάλεμος nach der Angabe in 900, wonach dieser Ge- sang mit Zerreißen der Wangen (und mit Schlägen an Kopf und Brust nach 840f.) begleitet ist. Vgl. Cho. 422f., Soph. Αi. 627 f. mit Eur. Or. 1395. Diese Totenklage (854 f.) wird von Halbchören gesungen, welche in gleicher Weise abwechseln wie in Eum. 143-168, im ersten Strophenpaar zweimal, in den bei- den folgenden nur einmal. Auch die Unterbrechung des ersten Satzes durch den anderen Halbchor findet sich in den Eum. ebenso. 872 Η. δι' εὐωνύμων ὁμοσπλάγχνων τε (vgl. Pers. 569 Θρήκης ἂμ πε- διήρεις δυσχίμους τε κελεύθους) πλευρωμάτων τετυμμένοι, „,ins Herz, ins Bruderherz getroffen", Das schmerzliche Wort τετυμμένοι be- stätigt ( δῆτα: zu 864) der andere Halbchor. In der Lücke ist das verb. fin. verloren gegangen (etwa ἐπέσετε μέλεοι).

926. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-598

3
4
πικρός: zu 867.

927. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-599

5
6
ἴσος (so Weil für κακὸς) δατητής (Schol. μεριστής): das Schwert hat gerecht verteilt, jeder hat den gleichen Anteil erhalten. Vgl. 890f. Die Parechese von " Αρης ἀράν scheint beabsichtigt. πα- τρώαν für πατρὸς Bothe. W. Head- lam vermutet ἀρὰς πατρῴους τιθεὶς ἀλαθεῖς.

929. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-600

7
8
μέλεοι zweisilbig wie 863.

930. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-601

9
10
' διαδότων (für διοσδότων Meineke) παμάτων (für αχέων Hous- man dem Sinne und strophischen V. entsprechend), des verteilten Be- sitztums. πᾶμα, κτῆμα wie πάσα- σθαι, κτήσασθαι (Schol. zu Hom.

931-932. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-602

11
12
Sie haben nach dem Be- sitztum von Grund und Boden ge- strebt: sie haben jetzt davon einen unergründlichen Reichtum unter ihrem Körper (im Grabe). Vgl. Ag. 862 πολλὴν ἄνωθεν, τὴν κάτω γὰρ οὐ λέγω, χθονὸς τρίμοιρον χλαίναν ἐξηύχει λαβών. Unnötig scheint Blomfields Änderung ὑπὸ δὲ χώ- ματι.

933. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-603

13
14
ἐπανθίζειν: στέφειν ὡς ἄν- θεσι Schol. zu Cho. 150.

935. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-604

15
16
Und zum Schlusse haben die Fluchgeister ihren schrillen Triumphgesang angestimmt, nach- dem das Geschlecht in völlige Flucht geschlagen ist. Die Sieges- trophäe des Unheils steht an dem Tore, an welchem sie getroffen wurden, und mit dem Sieg über beide ist das Schicksal zur Ruhe gekommen". Der Ausdruck ist bildlich, die Bilder aber haben be- sondere Beziehung zur Wirklich- keit. Zu Αραί vgl. 70, Eum. 420 Αραὶ δ' ἐν οἴκοις γῆς ὑπαὶ κεκλή- μεθα (spricht eine Erinys). Zum Gedanken vgl. Cho. 1073 που δῆτα κρανεί, που καταλήξει μετακομισθέν μένος ἄτης, den Chorgesang Soph. Ant. 582 ff.

941-995. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-605

17
18
θρῆνος der Antigone und Ismene. Antigone steht an der Leiche des Polynikes, Ismene an der des Eteokles. Der Gesang besteht aus vier Teilen; im ersten und dritten entspricht immer die Partie der Ismene der Partie der Antigone, im zweiten Teile besteht außer dieser Responsion noch die Responsion eines größeren Strophen- paares, das mit einem Ephymnion der beiden Schwestern schließt; im letzten Teile entsprechen sich zwei Verse, die wieder von Antigone und Ismene gemeinsam gesungen werden, und zwei Verse, von denen der eine der Antigone, der andere der Ismene gehört. Eine ähnliche Gestalt der Responsion findet sich nur noch Eur. Androm. 1197 ff.

942. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-606

19
20
Das Versmaß verlangt ὤλου κατακτάς oder κείσαι κατακτάς: Deshalb hat Enger V. 949 in der Form κεῖσαι κατακτάς an die Stelle von 942 gesetzt. Will man hier σὺ δ' ἔθανες κατακτανών als Er- satz von ὤλου κατακτάς annehmen, so muß V. 949 mit G. C. W. Schnei- der beiden Schwestern gegeben werden, wie solcher gemeinsame Gesang in den folgenden Partien wiederkehrt (Hermann gibt πρό- κεισαι κατακτάς der Antigone und läßt einen Vers der Ismene πρό- κεισαι φονευθείς ausgefallen sein).

945. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-607

21
22
μελεόπονος, der Trauriges ge- tan hat. Vgl. πολύπονος Pers. 323.

949. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-608

23
24
κατακτάς auch Eur. Alk. 3 und 696, Iph. T. 715, Hom. X 323.

952. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-609

25
26
μαίνεται, vgl. Θυιάς 821.

953. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-610

27
28
ἐν (für ἐντὸς Burney) ad- verbiell vor δέ wie Soph. Ο. Τ. 182, Trach. 207, hier wohl im Sinne von ἐντός.

954. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-611

29
30
πάνδυρτε für πανδάκρυτε Ritschl um des Versmaßes willen; Pers. 943 und 946 ist πάνδυρτον für πανόδυρτον hergestellt worden. Die Tragiker bedienen sich der Form δύρομαι um des Versmaßes willen. Hermann schreibt δακρυτέ, welches vielleicht um der genaueren Responsion willen vorzuziehen ist.

960. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-612

31
32
ἄχεα δοιὰ (für ἀχέων τοίων Hermann) κτέ. „, doppelter Jammer hier bei uns".

961. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-613

33
34
πέλας ἀδελφέ ἀδελφῶν (für πέλας δ' αΐδ' ἀδελφαὶ ἀδελφῶν Hermann und Heimsöth): Ver- schwisterter Jammer bei Geschwi- stern" d. h. Jammer der Schwestern bei den Brüdern. Die jonische Form ἀδελφεός, ἀδελφεή auch Soph. Ο. Κ. 535, Ο. Τ. 160 in melischen Partien.

962. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-614

35
36
Mit βαρυδότειρα vgl. ὀλβό- δειρα Eur. Bakch. 419, υπνοδότειρα Or. 175.

963-964. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-615

37
38
Nach Οἰδίπου geben die Handschriften hier wie 978 σκιά, getilgt von Weil. Nicht der Schat- ten, sondern der Fluch des Ödipus ist der machtvolle Rachegeist. So erhält Ερινύς das ihm zugehörige Epitheton πότνια (vgl. 871, Eum. μέλαινα: zu 682. σθενής wie 70. μεγα

967-968. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-616

39
40
Traurigen Anblick von Leiden hat er von der Fremde her mich schauen lassen". τῇδ' ἐδείξατ' ἐκ φυγᾶς für ἐδείξατ' ἐκ φυγᾶς ἐμοί ( ἐμοί scheint als Er- klärung zu τῇδε in den Text ge- kommen zu sein). Paley vermutet ἔδειξας.

969. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-617

41
42
ὅδ' und κατακτενῶν für οὐδ' und κατέκτανεν Halm.

970. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-618

43
44
συθείς (für σωθείς Stanley) s. v. a. ἱκόμενος. Mit „, der kam um zu töten, gekommen aber ist er getötet worden" wird der tragische Glückswechsel (Peripetie) betont.

971-972. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-619

45
46
ὤλεσε (nämlich πνεῦμα) δῆτα, ναί. τόνδε δ' ἐνόσφισεν (nim- lich πνεύματος) für ἀπώλεσεν δῆτα καὶ τόνδ' ἐνόσφισεν Hermann. Weil zieht ὤλεσε δῆθ᾽ ὅδε . τόνδε δ' νοr.

973-974. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-620

47
48
μένος (für γένος Weil) die Wut und der Drang des Handelns, sodaß πάθος einen Gegensatz dazu bildet wie 945f. ( τάλαν πάθος für τάλανα καὶ παθόν oder τάλανα παθόν oder τάλαν καὶ πάθος Schütz).

975-976. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-621

49
50
Der Text hat, wie das Versmaß zeigt, gelitten. Vielleicht ΑΝ. διερὰ κήδε' ὁμαίμονα ( ὁμαί- μονα C. G. Haupt). ΙΣ. τρίπολα πήματα τλαμόνων: „, Tränenfeuchte Trauer um Blutsverwandte. Immer wieder beklagtes Weh der Unglücklichen". Sowohl δύστονα wie δίυγρα könnte Glossem διερά sein, vgl. τὸ διερόν ( αίμα) Eum. 263, διεροις μέλεσιν Aristoph. δ. 213. Ζη τρίπολα (eig. drei- mal gepflügt") vgl. Soph. Ant. 858 πατρὸς τριπόλιστον οἶκτον, Phil. 1238 δις ταὐτὰ βούλει καὶ τρὶς ἀναπολεῖν μὲ ἔπη. Hermann schreibt δίπονα für δύστονα und δίυγρα πήματα παλμάτων.

977. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-622

51
52
Schol. τὸ ἐφύμνιον. ταὐτὰ δὲ λέγει ὡς βαρέως φέρων.

980. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-623

53
54
σύ τοί νιν (so bietet eine jüngere Handschrift für σὺ τοίνυν) κτέ., du kennst sie (die Erinys) aus Erfahrung. διαπερῶν, über- stehend, durchmachend (Schol. διαβὰς αὐτήν), vgl. μόχθους διε πέρασε Eur. Herk. 830.

981. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-624

55
56
Und du kennst sie, da du sie ebenso früh (wie der Bruder) kennen gelernt hast." Jüngere Handschriften geben ὕστερον (Blay- des vermutet οὐ μεθύστερον oder οὐδὲν ὑστερεῖς).

982. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-625

57
58
ἐπεὶ κατῆλθες schließt sich an διαπερών (980) an.

983. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-626

59
60
Schol. ἀντιστάτης τῷ Ετεο- κλεί.

988. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-627

61
62
Nauck vermutet πόλει für χθονί, da diese zwei Wörter häu- fig vertauscht werden.

989. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-628

63
64
Die Erklärung πρὸ πάντων δ᾽ ἐμοί steht in den Handschriften nach xoví im Text (G. C. Haupt hat dieselbe ausgeschieden).

990. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-629

65
66
ἰω δύστανε τῶν κακῶν (gen. relat.) für τω ἰὼ δυστάνων κακῶν um des Versmaßes willen. Die Bei- schrift Ετεόκλεις ἀρχηγέτα, welche im cod. Med. am Rande steht, entspricht nicht dem Sinne, da Antigone vielmehr den Polynikes beklagt.

991. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-630

67
68
πολυστονώτατε Weil für πολυπονώτατοι. Robortello πολυ- στονώτατοι, aber auch Ismene wird, wie vorher Antigone, nur den einen Bruder (Eteokles) anreden.

992. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-631

69
70
δαιμονᾶν, unter der Ein- wirkung einer höheren Macht stehen und blind in sein Verderben gehen. Vgl. Cho. 564 δαιμονᾷ δόμος κακοῖς, Eur. Phoen. 888 ὡς δαιμονῶντας κἀνατρέψοντας πόλιν (die Söhne des Ödipus).

993. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-632

71
72
σφε ποῦ ist für που σφε, wie die Handschriften bieten, um der Responsion mit dem folgenden Verse willen gesetzt. Schol. εἰς ποῖον τῆς γῆς (des Landes) τόπον.

994. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-633

73
74
Schol. ὅπου τιμιώτατον μέ- ρος (nämlich χθονός). Der Hiatus ist statthaft bei der Interjektion,

995. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-634

75
76
δώ ist für ιώ ιώ gesetzt. Andere verdoppeln statt dessen nach jüngeren Handschriften lo in Für πῆμα erwartet man μνῆμα (oder πτώμα). Vgl. Eur. Hik. 937 ποῦ δῆτα θήσεις μνῆμα τῷδε χωρίσας; πατρὶ πάρευνον, Schol. παρὰ τὴν εὐνὴν τοῦ πατρός: wir werden sie im Grabe betten neben der Ruhestätte des Vaters. Äschylos folgt der epischen Über- lieferung, nach welcher Ödipus in Theben gestorben und begraben ist. Nach Paus. I 28, 7 suchte man die Homerische Sage und das μνῆμα Οἰδίποδος in Athen dadurch in Einklang zu bringen, daß man eine Übertragung der Gebeine annahm. Über andere Οιδιπόδεια berichtet der Schol. zu Soph. O. K. 91. -

996. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-635

77
78
Uber diese Schlußpartie s. Einl. S. 10 f. Das

996-997. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-636

79
80
Schol. τὰ δόξαντα τοῖς προ- βούλοις ἀπαγγείλαί με χρή. Präsens ἀπαγγέλλειν weist darauf hin, daß der Herold sein bleiben- des Amt, nicht bloß einen vor- übergehenden Auftrag angeben will. Demnach wird δοκοῦντα καὶ δόξαντα frühere wie gegenwärtige Be- schlüsse", "nicht was der Rat des Volkes beschlossen hat und was als Beschluß feststeht" bedeuten. W. Headlam vermutet δόξαντα καὶ δόξοντ', Weil will die Worte um- stellen: δόξαντα καὶ δοκοῦντ᾽. Nach Aristot. Pol. VI 15 und VII 8 bezeichnete man mit πρόβουλοι den Rat in oligarchischen, mit βουλή den in demokratischen Staaten. Wie aus 1016f. hervorgeht, denkt sich der Dichter, daß dieser Rat nach dem Tode des Regenten provisorisch die Herrschaft ausübt, wie das Kollegium, welches vor der Herr- schaft der 400 in Athen die Ge- schäfte leitete, aus 10 πρόβουλοι bestand (Lys. XII 65, Aristot. Ath. pol. 29). Ebenso wird das Synedrion auf dem Isthmus, welches die vor- bereitenden Maßregeln für den Krieg gegen die Perser zu treffen hatte, von Herod. VII 172 πρόβουλοι τῆς Ἑλλάδος genannt.

998-999. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-637

81
82
ἐπ᾽ εὐνοία χθονός (in Liebe zum Vaterlande) wie τάδε δὲ μένο- μεν ἐπ᾿ ἐλπίσιν Soph. Trach. 951. Dazu gehört ein Wort wie θανόντα, weshalb der V. 1002, welcher sich in der Form τέθνηκεν οὗπερ τοῖς νέοις θνήσκειν καλόν an ἱερῶν πατρώων ὅσιος ὢν μομφῆς ἄτερ an- schließt nach πατρώων ist nach- träglich im cod. Med. δ' eingefügt), hierher versetzt ist. Vgl. Soph. Ant. 194 Ετεοκλέα μέν, ὃς πόλεως ὑπερμαχῶν ἔλωλε τῆσδε, πάντ' ἀριστεύσας δόρει, τάφῳ τε κρύφαι κτέ. Ζυ ούπερ τοῖς νέοις θνῄσκειν καλόν (,,auf dem Feld der Ehre") erinnert der Schol. an Hom. M243 εἷς οἰωνὸς ἄριστος ἀμύνεσθαι περὶ πάτρης.

1000-1001. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-638

83
84
στέγων: Schol. εἴργων. Vgl. zu 202. Der Ausdruck θά- νατον είλετ' ἐν πόλει ist unge- schickt. Man hat dafür ἐν πύλαις (Francken), besser έν πάλῃ (Stadt- müller) vermutet. Da aber der Ge- danke' schon mit ἐπ᾿ εὐνοίᾳ . καλόν (998f.) angegeben ist, so entsteht der Verdacht einer Inter- polation, zumal da auch der Aus- druck ἱερῶν πατρῴων ὅσιος ὤν nicht ganz klar ist (,,in Bezug auf die heimischen Heiligtümer rein von Sünde, nicht wie Polynikes 1008 f. mit Schuld gegen die Götter des Landes behaftet").

1004. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-639

85
86
Vgl. Soph. Αnt. 198 τὸν δ᾽ αὖ ξύναιμον τοῦδε, Πολυνείκη λέγω, ὃς γῆν πατρώαν καὶ θεοὺς τοὺς ἐγγενεῖς, φυγάς κατελθών, ἠθέλησε μὲν πυρὶ πρῆσαι κατ᾿ ἄκρας τοῦτον πόλει τῇδ᾽ ἐκκεκήρυκται τάφῳ μήτε κτερίζειν μήτε κωκῦσαί τινα, ἐᾶν δ᾽ ἄθαπτον καὶ πρὸς οἰωνῶν δέμας καὶ πρὸς κυνῶν ἐδε- στὸν αἰκισθέν τ' ἰδεῖν, Eur. Phoen. 1628 τόνδε δ᾿ ὃς πέρσων πόλιν πατρίδα σὺν ἄλλοις ἦλθε, Πολυνεί κους νέκυν ἐκβάλετ᾽ ἄθαπτον τῆσδ᾽ ὅρων ἔξω χθονός.

1005. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-640

87
88
βαλεῖν, nämlich ἔδοξε (1000, vgl. 1011) oder auch ἐπέσταλται (1003). ἁρπαγὴν κυσίν nach dem Homerischen ἑλώρια τεύχε κύνεσσιν οἰωνοῖσί τε πᾶσι (44). Vgl. Soph. Αi. 830 ῥιφθῶ κυσίν πρόβλητος οἰωνοῖς θ᾽ ἕλωρ, Eur. Εl. 896 θηρ- σὶν ἁρπαγὴν πρόθες.

1006. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-641

89
90
ὄντα ἀναστατῆρα: er war der Zerstörer des Landes, soviel auf ihn ankam, ist also dessen schuldig. Die leichte Änderung von Vierke ὄντ᾽ ἂν ἀνστατῆρα trägt zwar dem folgenden hypothe- tischen Satz Rechnung, schwächt aber den Grund des verweigerten Begräbnisses ab. Eine geringere Handschrift bietet Καδμείας und Καδμεία χθών ist ebenso gewöhn- lich wie Αργεία χθών, aber fragt sich, ob nicht ursprünglich πόλεως für χθονός stand, da πόλεως besser zu αναστατῆρα past. es

1008-1009. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-642

91
92
ἄγος θεών, Bedeckung von Seite der Götter. Zum Ge- danken vgl. Hik. 234 οὐδὲ μὴ ν Αιδου θανὼν φύγῃ ματαίων αἰτίας πράξας τάδε. Hier wird diese Schuld als Grund dafür angegeben, daß noch an einem Toten Rache genommen werden soll. Denn sonst gilt der Grundsatz: θάνατος ἀνθρώποισι νεικέων τέλος ἔχει, wie es in der Antigone des Euripides hieß (Fragm. 176).

1010. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-643

93
94
Vgl. 570. ᾕρει, de com natu.

1011-1012. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-644

95
96
πετηνῶν ὑπ᾽ οἰωνῶν τα φέντα, eine sarkastische Wendung, vgl. Soph. Εl. 1488 κτανὼν πρόθες ταφεῦσιν ὧν τόνδ᾽ εἰκός ἐστι τυγ- χάνειν. Deshalb bezeichnete Gor- gias die Geier als ἔμψυχοι τάφοι (Longin. III 2). Vgl. auch Ennius ann. 142 vulturus crudeli condebat membra sepulcro, Lucret. V 991 vivo sepeliri viscera busto, dazu Hom. γ 258 τῷ κε οὐδὲ θανόντι χυτὴν ἐπὶ γαῖαν ἔχευαν, ἀλλ᾽ ἄρα τόν γε κύνες τε καὶ οἰωνοὶ κατέ- τὸ δαψαν κείμενον ἐν πεδίῳ. ἐπιτίμιον, die Grabesehre, welche für ihn keine Ehre sein wird ( ἀτί μως). Vgl. Soph. Εl. 915 ἀλλ᾽ ἔστ᾽ Ὀρέστου ταῦτα ταπιτίμια (Schol. τὰ ἐπὶ τῇ τιμῇ γινόμενα τοῦ πατρός). Sonst bedeutet ἐπιτίμια Lohn (Strafe)", Pers. 825, Soph. El. 1382, Eur. Hek. 1086, Herod. IV 80, weshalb Dindorf in der Stelle des Sophokles ταπιτύμβια geschrieben hat und hier τἀπιτύμβι ἐκλαβεῖν vermutet werden könnte.

1013. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-645

97
98
ἁμαρτεῖν, αὐτῷ. — τυμβο χόα χειρώματα, grabaufschüttende Hantierung" d. i. Aufschüttung eines Grabhügels durch Menschen- hände. Vgl. τυχβοχόη Hom. Φ 323. Naber τυμβοχία μειλίγματα.

1014. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-646

99
100
ὀξυμόλποις οἰμώγμασιν, mit schrillen Klagegesängen. Vgl. tòv ὀξὺν νόμον 936.

1015. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-647

101
102
ἄτιμον ἐκφορᾶς τοῦ ἐκ- φέρεσθαι ὑπὸ φίλων) wie τάφου ἀτιμάσας Soph. Αnt. 21. Vgl. ἀτί- μους τοῦ συμβουλεύειν Dem. 15, 33, γήρως ἄλυπα Soph. Ο. Ε. 1514, Anders χάρις οὐκ ἄτιμος πόνων Αg. 366. — Uber die Stellung von δέ zu 41.

1016. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-648

103
104
ἔδοξ᾽ ἐν für ἔδοξεν Laub. mann ( ἔδοξ᾽ ἐς τόνδε Halm, ἔδοξ᾽ ἐς τώδε Weil): solches hat an diesem die Obrigkeit der Kadmeer beschlossen". Vgl. 1003. — τέλει wie τοῖς ἐν τέλει. Vgl. Λακεδαιμονίων τὰ τέλη Thuk. IV 86.

1017. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-649

105
106
ἐγὼ δέ γε, denn γέ gehört κι ἐγώ.

1019. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-650

107
108
ἀναβάλλειν κίνδυνον (das geführliche Spiel wagen) wie άναρ- ρίπτειν ( ῥίπτειν) κίνδυνον Eur. Heraklid. 148, Rhes. 155, Thuk. IV 85 nach κύβον ἀναρρίπτειν ( δίπτειν). Die Art der Tmesis, bei welcher bedeutende Worte, nicht bloße Partikeln wie δέ, γάρ und enklitische Pronomina zwischen Präposition und Verbum treten, findet sich noch Ag. 1214f., Prom. Blomfield vermutet κἀμὲ 904f. κινδύνῳ βαλῶ nach 1039.

1020. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-651

109
110
Für θάψασ' ist wohl nach der Vermutung von Stadtmüller θρηνοῦσ᾽ zu schreiben. Während θάψασ' nach θάψω überfüssig ist, bezieht sich θρηνοῦσα auf das in 1014 gegebene Verbot.

1021. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-652

111
112
τήνδε ἀναρχίαν ἄπιστον (827) πόλει ἔχουσα ἀπιστοῦσα, ἀπειθοῦσα), in dieser Sache mich der Gemeinde unbotmäßig und un- gehorsam zeigend.

1022. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-653

113
114
δεινόν (von mächtiger Wir- kung) wie Prom. 39 τὸ συγγενές τοι δεινὸν ἥ θ' ὁμιλία, Soph. Εl. 770 δεινὸν τὸ τίκτειν ἐστίν, Eur. Phoen. 355 δεινὸν γυναιξὶν αἱ δι' ὠδίνων γοναί. σπλάγχνον: vgl. Soph. Αnt. 1066 τῶν σῶν αὐτὸς ἐκ σπλάγχνων ἕνα νέκυν . . ἀντιδοὺς ἔσῃ und den Gebrauch von viscera (,,Fleisch und Blut").

1023. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-654

115
116
μητρὸς . . πατρός schließt sich, wie από zeigt, an πεφύκαμεν statt an σπλάγχνον an. Pauw ver- mutet καὶ τὸ für κἀπό.

1024. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-655

117
118
Θέλουσ' ἄκοντι: der Bru- der ist wider Willen ins Unglück geraten, sie nimmt freiwillig an dem Unglück des Bruders teil.

1025. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-656

119
120
ψυχή, eine häufge Anrede seit Homer v 18 τέτλαθι δή, κρα- δίη. Vgl. Archil. Fragm. 66 θυμὲ θύμ᾽ ἀμηχάνοισι κήδεσιν κυκώμενε, Theogn. 695 οὐ δύναμαί σοι, θυμέ, παρασχεῖν ἄρμενα πάντα· τέτλαθι, 877, 1029, Soph. Trach. 1260 ὦ ψυχὴ σκληρά, Eur. Med. 1242 ἀλλ᾽ εἰ ὁπλίζου, καρδία, 1056, Iph. Τ. 881 ὦ μελεὰ ψυχά, 837, Fragm. 924 μή μοι λεπτῶν θίγγανε μύθων, μή μοι, ψυχή. συγγόνῳ φρενί, in schwesterlicher Gesinnung.

1026. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-657

121
122
Für οὐδέ ist wohl nach der Vermutung von Blomfield οὔτι zu schreiben; sonst müßte man zwi- schen σάρκας und οὐδέ eine Lücke annehmen. κοιλογάστορες, weil sie leer sind, also heißhungrig.

1027. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-658

123
124
πάσονται, Schol. γεύσονται.

1028. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-659

125
126
αὐτὴ für αὐτῷ Pierson.

1029. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-660

127
128
τῷδε, τῷ ἀδελφῷ.

1030. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-661

129
130
φέρουσα: das Objekt er- gibt sich aus dem vorhergehenden τάφον καὶ κατασκαφάς, Schol. τῷ τοῦ βυσσίνου πέπλου κόλπῳ τὴν γῆν παρακομίζουσα, ὡς ἐπιβάλλειν μέλλουσα, διὰ τὸ ὀρύττειν μὴ δύνα- σθαι. Möglicherweise aber hat es ursprünglich κόνιν φέρουσα βυσ σίνου πεπλώματος κόλπῳ καλύψω (Asyndeton bei der Erläuterung) geheißen. Vgl. Soph. Αnt. 429 και χερσὶν εὐθὺς διψίαν φέρει κόνιν, 256 λεπτὴ δὲ ἐπῆν κόνις. βυσσίνου (von feinem Linnen) er- zielt eine Kontrastwirkung wie πέ- πλων τε προϋκάλυπτεν εὐπήνους υφάς (gegen Steinwürfe) Eur. Iph. T. 312.

1031. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-662

131
132
μηδέ . . πάλιν, und nie- mand beschließe dagegen, trete mir mit Beschlüssen in den Weg. Sie spricht damit dem Beschlusse der πρόβουλοι die Gültigkeit ab.

1032. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-663

133
134
,,Dem Mute werden die Mittel und Wege zur Ausführung nicht fehlen. Vgl. μηχανὴ λυτή- ριος Eum. 649, τύχη πρακτήριος Hik. 532.

1033. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-664

135
136
πόλιν βιάζεσθαι τάδε, dem Staate zum Trotz dieses zu tun, wie Soph. Ant. 79 βία πολιτῶν δρᾶν ἔφυν ἀμήχανος, 663 νόμους βιάζεται ( νόμου βία 59).

1034. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-665

137
138
περισσὰ κηρύσσειν hat Be- zug auf das vordringliche Wesen der Herolde, welche sich gern als Machthaber aufspielten: ,,tue nicht, was über deinen Auftrag hinaus- geht; deines Amtes ist nur das Verkünden; zu befehlen hast du nichts".