Aeschylus Supplices 538

Ioannes Sanravius (Translator)

Antiquum ad uestigium tranſmiſerunt
Matris inspectores contrarios
In pratum bubus præbens cibum, inde Io
505
Oestro impulſa
Fugit errans,
Multas mortalium lustrans
Nationes, bifariam uerò contra uadam
Terram fatò disſecans,
510
Vadum tempeſtuoſum metitur.

Supplices. Aeschylus. Ioannes Sanravius (Translator). Basileae. 1555.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) (Latin) (Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (9)
Ἱκέτιδες First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 524-599 focus
Ἱκέτιδες Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 524-599 focus
Greek (Editio princeps, 1518) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliants, 1518 edition. Native printed lineation, page markers, and automated correspondence to the Perseus/Smyth edition.) — 538 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Joannes Cornelius de Pauw, 1745.) — 538 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 538 focus
παλαιὸν δ᾽ εἰς ἴχνος μετέσταν
ματέρος ἀνθονόμους ἐπωπὰς,
λειμῶνα βούχιλον, ἔνθεν Ἰὼ
540
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Gottfried Hermann, 1852.) — 538 focus
παλαιὸν δ᾽ εἰς ἴχνος μετέσταν
ματέρος ἀνθονόμους ἐπωπάς,
λειμῶνα βούχιλον, ἔνθεν Ἰὼ
οἴστρῳ ἐρεσσομένα
525
φεύγει ἁμαρτίπνοος,
πολλὰ βροτῶν διαμειβομένα
ΙΚΕΤΙΔΕΣ (OCR draft) Experimental (ΙΚΕΤΙΔΕΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 538 focus
Παλαιὸν δ' εἰς ἴχνος μετέσταν
ματέρος ἀνθονόμους ἐπωπάς.
λειμῶνα βούχιλον, ἔνθεν Ἰὼ
540
οἴστρῳ ἐρεσσομένα
φεύγει ἁμαρτίνοος,
πολλὰ βροτῶν διαμειβομένα
φύλα, διχῇ δ' ἀντίπορον
γαῖαν ἐν αἴσα διατέμνουσα πόρον
545
κυματίαν ὁρίζει·
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. N. Wecklein, 1885.) — 538 focus
παλαιὸν δ᾽ εἰς ἴχνος μετέσταν
ματέρος ἀνθονόμους ἐπωπάς,
λειμῶνα βούχιλον, ἔνθεν Ἰὼ
οἴστρῳ ἐρεσσομένα
550
φεύγει ἁμαρτίνοος,
πολλὰ βροτῶν διαμειβομένα
φῦλα, διχῇ δ᾽ ἀντίπορον
γαῖαν ἐν αἴσᾳ διατέ-
μνουσα πόρον κυματίαν ὁρίζει.
555
Aeschyli Supplices (OCR draft) Experimental (Aeschyli Supplices. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 538 focus
παλαιὸν δ᾽ εἰς ἴχνος μετέσταν
ματέρος ἀνθονόμους ἐπωπάς,
λειμῶνα βούχιλον, ἔνθεν Ἰώ
540
Translations (7)
Suppliant Maidens Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 524-595 focus
The Suppliant Women. (OCR draft) Experimental (The Suppliant Women.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 538 focus
But I have returned into the ancient track, and the flowery scenes of the watchings of our mother, the herd-feeding mead, from whence Io driven 2 by the brize, flies distracted, passing through many tribes of mortals: and twice by fate having cut through the billowy way she reaches the opposite continent.
LES SUPPLIANTES (OCR draft) Experimental (LES SUPPLIANTES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 538 focus
partie notre colonie.
Une trace ancienne me ramène aujourd'hui aux lieux où
sous l'œil d'un gardien jadis paissait ma mère. C'est là la prairie qui nourrit les génisses, d'où Io, pourchassée par le taon, s'enfuit un jour, l'esprit perdu, traverse cent peuples divers,
et, fendant le détroit houleux, sur l'ordre du destin, dépasse la limite des deux continents
The Suppliants (OCR draft) Experimental (The Suppliants. Robert Potter, 1779.) — 538 focus
Her foot, in times of old, where now we tread,
Trod the flow'renamell'd mead;
625
And made with lowings loud the forests ring,
As from the bryze's tort'ring ſting
O'er many' a realm ſhe wander'd wide,
And dar'd the bounding waves, that world from
world divide y .
630
Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 538 focus
E impressi i pie', dell'avola
su l'orme antiche, per vedette floride
e sovra erbosi pascoli,
donde lo, punta dall'estro,
fugge nel suo delirio
585
per molte tribú d'uomini,
e, limitando il confin manco e il destro
d'opposte terre, il tramite marino
scende, com'è destino.
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliant Maidens — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 538 focus
And now have I roamed back
Unto the ancient track
595
Where Io roamed and pastured among flowers,
Watched o'er by Argus' eyes,
Through the lush grasses and the meadow bowers.
Thence, by the gadfly maddened, forth she flies
Unto far lands and alien peoples driven
600
And, following fate, through paths of foam and surge,
Sees, as she goes, the cleaving strait divide
Greece, from the Eastland riven.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 538 focus
Ich fand hier alte Spuren wieder,
Au'n, wo die Mutter auf Blumen geweidet,
Die fette Grasflur, von wannen Jo
Einst von der Bremse verfolgt
Flüchtete, rasend im Geist;
520
Viele Geschlechter der Menschen hindurch
Schweifte sie; zwier kam ste zum jenseitigen Strand,
Nach des Geschicks Willen der See wogende Flut durchschneidend.
Zweite Gegenstrophe.

Commentary

Critical apparatus to The Suppliant Women (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Suppliant Women.) focus

502-504. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-402

NA: omissi in Rob. In M. scripti sunt a m. secunda in margine, in G. in textu et iterum in margine.

503. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-404

ποῖα:
τοῖα
Μ. Ρ. Ε. et in textu G.
τοῖαδε
G. in margine.
ποῖα
Auratus, quod superscriptum in P.
503

505. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-405

παραιτοῦ:
παραιτῶ
Rob.
505

506. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-406

πορσυνῶν: Libri
πορσύνων
. Correxit Heathius.
506

507. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-407

NA: Dubitari potest
Πειθώ
an
πειθοῖ
poeta scripserit.
507

511. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-408

πιθοῦ: Libri
πείθου
. Lobeckius ad Aiacem p. 283. prioris, p. 250. alterius editionis, ingeniose coniiciebat
πείθου τι καὶ γένει σῷ ἄλευσον ἀνδρῶν ὕβριν
.
511

514. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-409

τὰν μελανόζυγ᾽ ἄταν:
τὰν μελανόζυγοταν
Μ.
των μελαναζύγαταν
G.
τὴν μελανοζυγάταν
Rob.
τὴν μελανόζυγ᾽ ἄταν
Ρ. Ε. Scholiastae interpretatio,
τὴν ναῦν ἐν ᾗ βλαβήσονται
, omitti postularet articulum. Rectius nigros homines, qui in navi sint, respici vidit Stanleius, de quibus est v. 689.
πρέπουσι δ᾽ ἄνδρες νήϊοι μελαγχίμοις γυίοισι λευκῶν ἐκ πεπλωμάτων ἰδεῖν
. Inest tamen in verbis simul etiam atri mali significatio.
514

515. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-410

τὸ πρὸς γυναικῶν: Libri
τὸ πρὸς γυναικῶν
. Patet hoc non solum propter
γένος γυναικός
ferri non posse, sed etiam propterea quod Iuppiter, qui pariter ut lo generis earum auctor est, excluderetur. Quare in
τò πρὸς γυναικῶν
mutavi.
515

519. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-411

πολυμνῆστορ, ἐφάπτορ: Libri
πολυκτίστωρ ἐφάπτωρ
. Emendavi in Elem. doctr. metr. p. 232. Et
ἐφάπτωρ
quidem etiam Porsonus.
519

520. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-412

δίας τοι: Quod libri habent,
δίας τοι
, non erat mutandum. Sensus est,
εὐχόμεθα γένος εἶναι ἀπὸ τῆςδε δίας γῆς, ἔνοικοι αὐτῆς
.
520

520. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-413

εὐχόμεθ᾽:
εὐχώμεθ᾽
Ε.
520

523. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-414

ἐπωπάς: Scholiastes
ἐπωπάς
interpretatur
κατανομάς
. Alii hoc pro
ἐποπάς
videntur accepisse. Recte intellexit Paleius inspectionem Argi, observantis in pascuis vitulam, significari. Sic Stephano Byzantio teste Εποπα Acrocorinthus dicebatur, quod inde Aeginam prospexisset Sisyphus.
523

526. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-415

ἁμαρτίπνοος:
ἁμαρτίπνοος
ante correctionem G.
526

531. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-416

ἰάπτει δ᾽ Ἀσίδος:
λάπτει βασίδος
M. G. et codex Robortelli.
λάπτει ἀσίδος
Robortellus. Correxit Turnebus.
531

533. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-417

Μυσῶν:
μουσῶν
M. G. Rob. Correxit Turnebus.
533

534. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-418

Λύδιά τ᾽ ἂγ γύαλα: Libri
λύγιά τε γύαλα
. Scripsi
Λύδια τ' ἂγ γύαλα
. Εt
Λύδια
quidem iam Turnebus.
534

535. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-419

ὅρων:
ὁρῶν
M. a m. prima et Rob.
ορον
M. a m. secunda.
ὁρῶν
G. E. Scripsi
ὁρῶν
ex margine codicis E. Nam in melicis tragici non
ὁρῶν
, sed
ὀρέων
dicunt.
535

535. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-420

Κιλίκων:
κυλίκων
G.
535

536. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-421

Παμφύλων τε διορνυμένα: Quod libri habent,
παμφύλων τε γένη διορνυμένα
, ortum videtur adscripto
γένη
ad corruptum
παμφύλ
, in quo quis
φύλα
sibi visus erat legere. Eiiciendum esse
γένη
Heathius vidit. Spondeum defendit nomen proprium.
536

537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-422

γᾶς:
τὰν
M. G. Ρ.
ἂν
ex codice suo affert Robortellus ipse
πὰρ
voluit, sed in textu eius
o
excidit.
τοὺς
Turnebus. Scripsi
γᾶς
.
537

537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-423

ποταμοὺς: Post
ποταμοὺς
M. Rob.
δ'
habent, non G.
537

537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-424

ἀενάους:
ἀεννάους
M. G. antequam corrigerentur. Nobiles fluvii sunt Pamphyliae Cestrus, Catarrhactes, Melas, Eurymedon.
537

538. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-425

τὰν Ἀφροδίτας:
τὰς ἀφροδίτης
Μ. G. Rob.
τῆς Αφροδίτας
Turn. Scribi debebat
τὰν Αφροδίτας
.
538

540. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-426

ἐγκεχριμένα:
ἰσικνουμένου
M. sed ut ultimae duae vocales in rasura scriptae sint a m. secunda, et P. E. Rob.
εἰσικνουμένη
G. Nimis inepte coniuncta sunt
ἱκνεῖται δ᾽ εἰςικνουμένου βουκόλου
, quod scholiastes explicat
ἱκνεῖται δὲ δῖον πάμβοτον ἄλσος, τοῦ οἴστρου τῷ κέντρῳ αὐτὴν διατρυπῶντος
. Defenderunt tamen Marckscheffelius p. 188. et Paleius scripturam aperte a dormitante librario profectam. Lusui in similitudine verborum ibi tantum locus est, ubi aliquid ad sententiam confert. Dictioni poeticae magis hic convenit participium quo Io, quam quo asilus significetur. Talia complura inveniri possunt. Rei aptissimum videtur
ἐγκεχριμένα
. Prom. 564.
χρίει τις αὖ με τὰν τάλαιναν οίστρος
.
540

543. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-427

ὅντ᾽:
τ'
pro
όντ'
Rob.
543

544. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-428

Τυφῶ:
τυφώμενος
G.
544

545. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-429

ὕδωρ τὸ Νείλου: Schutzius
ὕδωρ τε Νείλου
. Tenendam duxi librorum scripturam, de qua recte scholiastes,
ἐπεξηγήσατο δὲ τί ἐστι τὸ μένος τοῦ τυφῶ, εἰπὼν τὸ ὕδωρ τοῦ Νείλου
. Tueri videtur ipse Aeschylus in versibus de incremento Nili (fr. 305.) apud Athenaeum in fine libri II.
ἔνθα Νεῖλος ἑπτάρους γάνος κυλίνδει πνευμάτων ἐπομβρία, ἐν δ᾽ ἥλιος πυρωπὸς ἐκλάμψας χθονὶ τήκει πετραίαν χιόνα, πᾶσα δ᾽ εὐθαλὴς Αἴγυπτος ἁγνοῦ νάματος πληρουμένη φερέσβιον Δήμητρος ἀντέλλει στάχυν
.
545

547-548. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-430

κεντροδαλήτισι θυιὰς Ἥρας:
κεντροδαλήτοις θείας ἥρας
Rob. Sed in M.
θυΐας
scriptum est, ita ut post
ς
aliquid erasum sit, et
θυίας
etiam G. habet. Aberratum est solo accentu. Scribendum enim erat
θυιάς
. Heathius
κεντροδαλήμοσι
. Erfurdtius
κεντροδαλήτισι
, quod recepi.

550. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-431

χλωρῷ δείματι:
χλωρω δεικματι
Μ.
χλωρῷ δείμακτι
G.
χλωρῷ δείματι
Rob.
550

552. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-432

βοτὸν κακόχαρι δυςχερὲς μιξόμβροτον: Vulgo ut est apud Rob.
βοτὸν ἐφορῶντες δυςχερὲς μιξόμβροτον
. Talem versum non scripsit Aeschylus. Genuinum vocabulum, quod nescio an assecutus sim quum non inventum alibi
κακόχαρι
posui, ab interpretatione expulsum esse, quoniam non intellectum erat accusativos pendere ex
θυμὸν πάλλοντο
, ostendit a scholiasta ad
ὄψιν ἀήθη
adscriptum
ὄψιν ἀήθη ὁρῶντες
, quod metri caussa in
ἐφορῶντες
esse mutatum prodit scriptura codicum M. et G.
ἐσ ὁρῶντες
.
552

554. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-433

τὰ δ᾽: Libri
τὰν δ'
, sed G. ex correctione, nam prius scriptum erat
τὰ δ'
. Ita vel sine libro corrigendum erat.
554

554. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-434

δ᾽ ἐθάμβουν:
δὲ θαμβοῦν
Μ. G. Rob. Correxit Turnebus.
554

555. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-435

τίς: Libri
τόδε
. Correxit Canterus.
555

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Suppliants, explanatory commentary pp. 24–120. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

182-532. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-85

1
2
erstes Epeisodion. 1. Szene (182—239): Danaos und der Koryphaios. Danaos kündigt das Nahen des Königs an und gibt seinen Töchtern Verhaltungsmaß- regeln. 2. Szene (240 - 349): Pelas- gos und die Vorigen. Die Danaiden erklären ihre Herkunft von Argos und erflehen als ungerecht Ver- folgte den Schutz des Argivischen Königs. Dieser ist bedenklich wegen der schweren Folgen, welche die Zusage des Schutzes für sein Land haben kann. 3. Kommos (350-422): Fortsetzung der Bitte. 4. Chorikon (423-446), welches das Nachsinnen des Königs zu Gunsten der Da- naiden zu wenden sucht. 5. Dialog des Königs, des Koryphaios und des Danaos (447-532): Der König offenbart seinen Entschluß die Entscheidung dem Volke anheim- zugeben.

503. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-313

3
4
προνάους: auf solche Altäre muß er die Zweige legen, damit sie den Bürgern in die Augen fallen (492f.). Das aus dem vorhergehen- den Verse stammende πολισσούχων hat das ursprüngliche Textwort, ein Epitheton zu έδρας, verdringt. Man hat πολυλλίτους, πολυστεφείς, πολυξέστους, πολυχρύσους, περιστύ λους vermutet.

505. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-314

5
6
μορφῆς . . φύσις, d. i. wir fallen durch unser Äußeres gleich auf. — Mit ὁμόστολος, ὁμοία vgl. Eur. Alk. 406 νέος ἐγώ, πάτερ, λεί- πομαι φίλας μονόστολος ματρός. Hier weist der zweite Teil auf die Tracht und das Außere hin.

507. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-315

7
8
θράσος wie 514 um des Vers- maßes willen in dem Sinne, in welchem gewöhnlich άooos steht. ,,Gib acht, daß nicht dem Sicher- heitsgefühl die Unsicherheit ent- springt." Der Gedanke hat sprich- wörtliche Form. Die Vertrauens- seligkeit hat Mangel an Vorsicht und damit Gefahr zur Folge.

509. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-316

9
10
ἄνδρες: zu den δορυφόροι gesprochen.

510. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-317

11
12
ἡγεῖσθε βωμούς, zeigt ihm den Weg zu den Altären. Vgl. Hom. η 22 ὦ τέκος, οὐκ ἄν μοι δόμον ἀνέρος ἡγήσαιο Αλκινόου.

511. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-318

13
14
ξυμβολοῦσιν (so Valckenaer für ξυμβόλοισιν): Schol. τοῖς συν- τυγχάνουσιν. Vgl. Sieb. 339 ξυμβολεῖ φέρων ψέροντι, Hesych. συμβολεῖ· συντυγχάνει.

512. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-319

15
16
ναυστήρα (die Handschrift hat ναύτην, womit nichts gesagt ist): Hesych. ναυστήρες· οἱ ἱκέται. Vgl. oben 359 zu ναύοντα. ἐφέστιον: zu 370. Danaos ab unter militärischer Bedeckung

513. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-320

17
18
„,Wie du diesem Verhaltungs- befehle gegeben hast, so möge er seinem Auftrage gemäß hingehen." Passender scheint das von Schütz gesetzte κίει. Voraus vermutet Naber εὖ μὲν τόδ᾽ εἶπας.

514. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-321

19
20
δρῶ wie Sieb. 1049 statt des gewöhnlichen δράσω. - ποῦ θράσος νέμεις (Porson νεμεῖς, vielleicht richtig) ἐμοί, welchen Ort weisest du mir an, wo ich mich sicher fühlen kann? Uber θράσος zu man 515 σημεῖον πόνου: wenn die Zweige am Altar zurückließ, so gab man damit zu erkennen, daß die Bitte noch nicht erhört, die Not also noch vorhanden sei. Vgl. Soph. Ο. Τ. 143 ἵστασθε, τούσδ' ἄραντες ἱκτῆρας κλάδους.. ὡς πᾶν ἐμοῦ δράσοντος, ebd. 147, Eur. Hik. 258 ἀλλ᾽ ὦ γεραιαί, στείχετε γλαυκὴν χλόην αὐτοῦ λιποῦσαι φυλλάδος καταστεφῆ, θεούς τε καὶ γῆν τήν τε πυρφόρον θεὰν Δήμητρα θέμεναι μάρτυρ᾽ ἡλίου τε φῶς, ὡς οὐδὲν ἡμῖν ἤρκεσαν λιταὶ θεῶν.

516. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-322

21
22
καὶ δή wie ιδού, wenn man einem Auftrage nachkommt. Vgl. Prom. 54. σφέ, αὐτούς wie Sieb. 617, Eur. Hek. 260 u. a. Vgl. zu Prom. 9. — χειρία . . σέθεν, gehorsam deinem Worte. Vgl. Hesych. χείριον· ὑποχείριον.

517. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-323

23
24
λευρόν: λευρόν: Hesych. λευρῷ· ὁμαλῷ, πλατεῖ, Prom. 385 λευροὺς γύας, Schol. τοὺς πλατεῖς. Der ebene Boden der Orchestra steht in Gegensatz zu dem erhöhten Altar. Der Chor muß nieder- steigen, um in der Orchestra zu dem folgenden Stasimon den ent- sprechenden Tanz auszuführen, während es der Handlung mehr entsprechen würde, wenn er den sicheren Platz an dem Götteraltar innebehielte. Die szenische Not- wendigkeit wird durch das Zögern des Chors verdeckt. Übrigens läßt der Vers erkennen, daß der Schau- spieler in der Orchestra, nicht auf erhöhter Bühne sich befindet. ἄλσος, Au, Flur. Vgl. Pers. 113 πόντιον ἄλσος (Neptunia prata), Soph. Εl. 4 τὸ παλαιὸν Ἄργος . ἄλσος Ινάχου κόρης. Den geweihten Platz bedeutetes Soph. Ο. Κ. 10 ἢ πρὸς βεβήλοις ἢ πρὸς ἄλσεσιν θεῶν. Vgl. Strab. IX S. 142 οἱ ποιηταὶ ἄλση καλοῦσι τὰ ἱερά, κἂν ᾖ ψιλά (nicht mit Bäumen bewachsen). ἐπι- στρέφου für ἐπιστρέφω Robortelli. Vgl. Eur. Hel. 89 τί δῆτα Νείλου τούσδ' ἐπιστρέφη γύας; Dobree schreibt ἐπιστρωφώ. Vgl. Eur. Med. 666 πόθεν γῆς τῆσδ᾽ ἐπιστρωφᾷ πέδον ;

518. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-324

25
26
Wenn βέβηλον betont wird, erregt die Wiederholung von ἄλσος keinen Anstoß. Weil vermutet βέβηλον ἂν πέδον, aber vgl. Prom. 268f. πῦρ . . φλογωπὸν πῦρ.

519-520. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-325

27
28
πτερωτῶν: Schol. δρακόντων. Aber der Gedanke ist zunächst folgender: Sei nur nicht allzu bange; es wird dich doch niemand durch die Luft entführen, wo es uns unmöglich wäre dich den Räubern zu entreißen." Die Danaiden nehmen die Worte des Königs im eigentlichen Sinne und verstehen unter den beflügelten Wesen der Luft Drachen um die Ägyptiaden in Gegensatz zu diesen zu stellen. Vgl. 770f. Die beflügelten Drachen sind ursprünglich Gewitterdämonen. Schütz denkt an eine sprich- wörtliche Redensart, die her- genommen sei von der Aussetzung von Kindern nach Eur. Ion 902, 917. Aber diese Beziehung liegt fern. — άρπαγαῖς σ' für ἅρπαγες Porson. Vielleicht hat Paley recht mit ἁρπαγῇ σ'. ἀλλ᾽ εἰ . . ἐχθίοσιν ( ἐκδώσεις, τί τοῦτο;).

521. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-326

29
30
fausta sit oratio fausta audienti (Hermann). Bona verba quaeso.

522. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-327

31
32
δυσθροεῖν (so Valckenaer für δυσφορεῖν): ,halte die Bitter- keit meiner Rede meiner Furcht zugute". Vgl. Sieb. 244f.

523. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-328

33
34
γυναικῶν (so für δ᾽ ἀνάκτων Linwood): zum Gedanken vgl. Sieb. 170 ff. W. Headlam vermutet ἀεὶ δ᾽ ἄναρκτον (oder ἀεὶ δύσαρκτον oder ἀεί γ᾽ ἄναρκτον). Hesych. ἐξαίσια· ὑπέρμετρα. ἐξαίσιον:

524. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-329

35
36
Der Ton liegt auf λέγων, da die Schmähung zurückgewiesen wird: „,Da du in dem, was schwerer ist, im Handeln uns erfreust, so behandle uns auch nicht in Worten unfreundlich." Umgekehrt Eur. Or. 287 τοῖς μὲν λόγοις ηὔφρανε, τοῖς δ᾽ ἔργοισιν οὔ. Die Erklärung von Schütz tu fac, ut non dicendo solum sive promittendo, sed agendo quoque animum nostrum exhilares" oder von Weil,,tu vero, ut verbis, sic etiam factis me iuva" verkennt den Charakter der Danaiden.

525. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-330

37
38
παῖδ' (gesetzt für χρόνον: deest pronomen neque Aeschylus χρόνον utraque brevi in medio trimetro posuisset, sagt Hermann. Stadtmüller zieht réxv vor) verhält sich kausal zum Gedanken.

526. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-331

39
40
Bei besonderen Anlässen wurde in Athen eine außerordent- liche Volksversammlung berufen, welche σύγκλητος ἐκκλησία hieß.

527. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-332

41
42
πατῶ (so für πιετω), εἶμι, wie Ag. 1297 πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς.

529. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-333

43
44
πρὸς ταῦτα, darauf hin, in Anbetracht dessen. Vgl. 255.

530. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-334

45
46
παραιτοῦ τυχεῖν ὧν ἔρως ἔχει σε. τῶν: zu 177. Diese Aufforderung gibt das Thema des folgenden Chorgesangs an.

531. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-335

47
48
πορσύνειν ist ein poetisches Wort, wenn es auch vereinzelt bei Herodot und Xenophon sich findet. ἐλεύσομαι: diese Form auch Prom. 880, Soph. O. K. 1206, Trach. 595.

532. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-336

49
50
τύχη πρακτήριος: zu 213.

533-607. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-337

51
52
erstes Stasimon: Gebet zu Gott (Zeus). Schütze uns gegen den Übermut der Männer; als Nachkommen der Io rufen wir zu dir als unserem Stammvater. Wir stehen jetzt wieder auf der Flur, von welcher Io fortgetrieben wurde hinauf zum Bosporus, über diesen nach Klein- asien, durch Phrygien, Mysien, Lydien, Pamphylien, Kilikien, Phönikien nach Ägypten, wo sie erschien zum Staunen der Be- wohner, welche sich über das niegesehene Wesen, halb Kuh, halb Frau, entsetzten. Dort in Ägypten aber legtest du deine heilende Hand auf sie und sie erhielt wieder ihre Gestalt und gebar von dir den Epaphos, den Ahnherrn unseres Geschlechts. Wir haben also ein Anrecht auf deine Hilfe, und du kannst helfen; denn wer ist mäch- tiger als Zeus, dessen Wort sofort zur Tat wird!" Auch hier benutzt der Dichter die Gelegenheit seine geographischen Kenntnisse zu ver- werten. Vgl. zu 261.

533. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-338

53
54
ἄναξ ἀνάκτων vom höchsten Herrn, wie der Perserkönig als König der Könige bezeichnet wurde. Vgl. die Strab. S. 730 zitierte Grabschrift ἐνθάδ' ἐγὼ κεῖμαι Κῦρος βασιλεὺς βασιλήων und Pers. 24.

534-535. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-339

55
56
τελέων τελειώτατον κράτος (der Gewaltigen höchste Macht) für τελέων τελεώτατε.

536-537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-340

57
58
γυναικῶν (für γενέσθω Todt) ἄλευσον ὕβριν, wehre den Frevelmut ab von uns Frauen. Schütz vermutete γένει σῷ (für γενέσθω) mit bedenklichem Hiatus. εὖ στυγήσας, mit dem Hasse, der solchem Übermute gebührt. Vgl. 80.

538. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-341

59
60
πορφυροειδεῖ wie Hom. Π391 ἅλα πορφυρέην, Eur. Tro. 124 ἅλα πορφυροειδέα. Das Epitheton weist hier auf Sturm hin, vgl. Hom. Ξ 16 ὡς δ᾽ ὅτε πορφύρῃ πέλαγος μέγα κύματι κωφῷ.

539. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-342

61
62
An die Stelle von τὴν μελανόζυγα (mit schwarzen Ruder- bänken, weil schwarze Ruderer darauf sitzen, 727 f.) vaõv tritt τ. μ. ἄταν, weil das Schiff das Ver- derben der Danaiden werden soll.

540. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-343

63
64
προστρόπαιον δ' (so für πρὸς γυναικῶν wie ποτιτρόπαιον (supplicem) 366.

541. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-344

65
66
παλαίφατον, altgefeiert, alt.

542. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-345

67
68
γένος φιλίας προγόνου (43) γυναικός, Stamm der geliebten Ahnfrau. Der

543-544. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-346

69
70
Erneuere in deinem Ge- dächtnis die uns freundliche Kunde; der du einst Io in Liebe berührtest, sei des wohl eingedenk." Vokativ πολυμνᾶστορ steht prädi- kativ wie in ὄλβιε, κῶρε, γένοιο Theokr. XVII 66, ἰὼ δύστηνε σύ, δύστηνε δῆτα .. φανείς Soph. Phil. 761 u. a.

545. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-347

71
72
Δίον (so Butler für δίας) γένος: vgl. 41, 588, 1068.

546. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-348

73
74
ἄποικοι (so Schütz für ἔνοικοι) wie Prom. 840 χθόνα Νειλῶτιν, οὗ τὴν μακρὰν ἀποικίαν, Ἰοῖ, πέπρωται σοί τε καὶ τέκνοις κτίσαι. Tournier vermutet τάσδ' ἀπὸ γᾶς μέτοικοι.

547-548. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-349

75
76
,,Dahin, wo vorzeiten die Mutter wandelte, auf die Blumen- weide, wo sie (von Argos) be- obachtet wurde." Wie nach Steph. Byz. Akrokorinth Επώπη hieß, weil Sisyphos von dort nach Ägina ausschaute, 50 bedeutet έπωπαί hier die Ortlichkeit, wo Argos mit den zahllosen Augen nach Io blickte.

549. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-350

77
78
λειμῶνα βούχιλον, λειμῶνα βούβοτον, Rinderweide.

550. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-351

79
80
ἐρεσσομένα, Schol. ἐλαυνομένη. Paley vermutet ἐρεθομένα s. V. a. ἐρεθιζομένη (und behält 559 Λύδια τε γύαλα bei).

551. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-352

81
82
ἁμαρτίνοος, Schol. μανεῖσα.

552. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-353

83
84
Um der genaueren Respon- sion willen vermutet Meineke πόλλ' ἀνδρῶν. Aber die mangelhafte Responsion entschuldigt der Eigen- name Παμφύλων 561.- διαμειβομένα, • durchwandernd. 5531. διχῇ ὁρίζει ἀντίπορον γαῖαν (Schol. Ασίαν καὶ Εὐρώπην), πόρον κυματίαν ἐν αἴσα (Schol. ἐν εἱμαρμένῃ) διατέμνουσα, sie grenzte gegeneinander die gegenüber- liegenden Länder ab, indem sie nach der Bestimmung des Schick- sals den wogenden Sund durch- schwamm", d. i.,,sie schwamm über den Bosporus, welcher die Grenze von Europa und Asien bildet". Nach Prom. 756ff. schwimmt Io über den kimmerischen Bosporus, welcher gleichfalls als Grenze von Europa und Asien bezeichnet wird. Hier dehnt Io ihre Wanderung nur bis zum thrakischen Bosporus aus, dessen Name mit unrichtiger Ab- leitung ( βοὸς πόρος) auf Io zurück- geführt wurde (Prom. 759). — ἀντί- πορον wie Pers. 67, Eur. Iph. Α. 149 Αρτεμιν (in Aulis) Χαλκίδος ἀντί- πορον. — διχῇ ὁρίζει: vgl. Eur. Med. 432 διδύμους ὁρίσασα πόντου πέτρας, Heraklid. 16 φεύγομεν δ᾽ ἀλώμενοι ἄλλην ἀπ᾽ ἄλλης ἐξορίζοντες πόλιν.