Aeschylus Supplices 531

Ioannes Sanravius (Translator)

Ad mulierum reſpiciens
Diu uocatum noſtrum
Genus charæ progenitricis mulieris.
Renoua laudem lætam.
Esto multam habens memoriam attrectator Ius.
500
Diuum genus optamus eſse
Terræ, à qua incolæ

Supplices. Aeschylus. Ioannes Sanravius (Translator). Basileae. 1555.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) (Latin) (Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (9)
Ἱκέτιδες First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 524-599 focus
Ἱκέτιδες Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 524-599 focus
Greek (Editio princeps, 1518) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliants, 1518 edition. Native printed lineation, page markers, and automated correspondence to the Perseus/Smyth edition.) — 531 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Joannes Cornelius de Pauw, 1745.) — 531 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 531 focus
τὸ πρὸς γυναικῶν ἐπιδὼν
παλαίφατον ἁμέτερον
γένος φιλίας προγόνου γυναικὸς
νέωσον εὔφρον αἶνον,
γενοῦ πολυμνᾶστορ ἔφαπτορ Ἰοῦς,
535
δι ἷς τοι γένος εὐχόμεθ᾽ εἶναι
γᾶς ἀπὸ τᾶσδ᾽ ἔνοικοι.
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Gottfried Hermann, 1852.) — 531 focus
τὸ πρὸς γυναικῶν ἐπιδὼν
515
παλαίφατον ἁμέτερον
γένος φιλίας προγόνου γυναικός,
νέωσον εὔφρον αἶνον,
γενοῦ πολυμνῆστορ, ἐφάπτορ Ἰοῦς.
δίας τοι γένος εὐχόμεθ᾽ εἶναι
520
γᾶς ἀπὸ τᾶσδ᾽ ἔνοικοι.
1
ΙΚΕΤΙΔΕΣ (OCR draft) Experimental (ΙΚΕΤΙΔΕΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 531 focus
Τὸ πρὸς γυναικῶν ἐπιδὼν
παλαίφατον ἁμέτερον γένος
φιλίας προγόνου γυναικὸς
νέωσον εὔφρον αΐνον·
γενοῦ πολυμνήστωρ, ἔφαπτορ ἐφάπτωρ Ἰοῦς·
535
Διαί δίας τοι γένος εὐχόμεθ' είναι
γᾶς ἀπὸ τᾶσδ᾽ ἄποικοι ἔνοικοι.
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. N. Wecklein, 1885.) — 531 focus
τὸ πρὸς γυναικῶν ἐπιδὼν
540
παλαίφατον ἁμέτερον
γένος φιλίας προγόνου γυναικὸς
νέωσον εὔφρον᾽ αἶνον,
γενοῦ πολυμνῆστορ ἔφαπτορ Ἰοῦς·
Δίας τοι γένος εὐχόμεθ᾽ εἶναι
545
γᾶς ἀπὸ τᾶσδ᾽ ἔνοικοι.
Aeschyli Supplices (OCR draft) Experimental (Aeschyli Supplices. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 531 focus
τὸ πρὸς γυναικῶν (δ᾽) ἐπιδών
παλαίφατον ἁμέτερον γέ-
νος φιλίας προγόνου γυναικός,
νέωσον εὔφρον᾽ αἶνον,
γενοῦ πολυμνῆστορ ἔφαπτορ Ἰοῦς.
535
Δίας τοι γένος εὐχόμεθ᾽ εἶναι
γᾶς ἀπὸ τᾶσδ᾽ ἔνοικοι. –
Translations (7)
Suppliant Maidens Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 524-595 focus
The Suppliant Women. (OCR draft) Experimental (The Suppliant Women.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 531 focus
Regarding the woman's side, renew the pleasing story of the beloved woman our ancestress; be mindful O you who embraced Io, 1 by whom we boast ourselves to be your race, settlers from this land.
LES SUPPLIANTES (OCR draft) Experimental (LES SUPPLIANTES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 531 focus
flancs noirs 1 .
Propice à la cause des femmes, vois l'antiquité de leur race ; leur aïeule jadis te fut chère : renouvelle la légende de ta
bonté. Souviens-toi, toi dont la main toucha Io! Nous sommes filles de Zeus, et c'est de ce rivage qu'est
The Suppliants (OCR draft) Experimental (The Suppliants. Robert Potter, 1779.) — 531 focus
Our female band with pity view,
615
And think from whoſe rich blood our honour'd
race we drew.
If Argive lö's blooming grace
Cou'd e'er thy fond enamour'd boſom move
To warm deſire, and rapt'rous love,
620
The pleaſing memory of her charms retrace.
From her our race divine we boaſt,
Not foreign to this Argive coaft.
Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 531 focus
Gli occhi volgi alla supplice
progenie antica nostra:
575
l'amor che alla nostra avola
portavi un giorno, anche una volta mostra,
memore ivi di quando
lo disfiorasti. D'esser tua progenie
ci glorïam, dal nostro suolo in bando.
580
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliant Maidens — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 531 focus
Unto the maidens turn thy gracious care;
585
Think yet again upon the tale of fame,
How from the maiden loved of thee there sprung
Mine ancient line, long since in many a legend sung!
Remember, O remember, thou whose hand
Did Io by a touch to human shape reclaim.
590
For from this Argos erst our mother came
Driven hence to Egypt's land,
Yet sprung of Zeus we were, and hence our birth we claim.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 531 focus
Auf unser Fleh'n hörend, erneue du den Ruhm
510
Unserem alten Stamm, dem Geschlechte der theuren Ahnfrau,
Der Gnade Ruhm erneue!
Ja, denke mein huldvoll, Geliebter Jo's!
Ihrem Geschlechte ja sind wir entblüht, sind
Heimisch in Argos' Lande.
515
Zweite Strophe.

Commentary

Critical apparatus to The Suppliant Women (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Suppliant Women.) focus

496. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-397

NA: Fausta sit oratio fausta audienti.
496

497. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-398

φόβῳ:
φόβῳ
omittit Rob.
497

498. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-399

ἀνάρχων: Libri
ἀνάκτων
. Apertum est poetam
ἀνάρκτων
scripsisse. Sunt enim virgines
ἄναρκτοι
absente patre.
498

499. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-400

φρένα: Libri
φρενί
. Emendavit Heathius.
499

500. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-401

ἀλλ᾽ οὔτι δαρόν σ᾽ ἐξερημώσει πατήρ: Libri
ἀλλ᾽ οὔτι δαρὸν χρόνον ἐρημώσει πατήρ
. Deest pronomen, neque Aeschylus
χρόνον
utraque brevi in medio trimetro posuisset. Quare
ἀλλ᾽ οὔτι δαρόν σ' ἐξηρημώσει πατήρ
scripsi.
500

502-504. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-402

NA: omissi in Rob. In M. scripti sunt a m. secunda in margine, in G. in textu et iterum in margine.

502. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-403

πείσω:
πιετω
Μ.
πιέτω
G. in margine et P.
ἐπιέτω
G. in textu et Ε.
πείσω
Turnebus.
502

503. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-404

ποῖα:
τοῖα
Μ. Ρ. Ε. et in textu G.
τοῖαδε
G. in margine.
ποῖα
Auratus, quod superscriptum in P.
503

505. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-405

παραιτοῦ:
παραιτῶ
Rob.
505

506. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-406

πορσυνῶν: Libri
πορσύνων
. Correxit Heathius.
506

507. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-407

NA: Dubitari potest
Πειθώ
an
πειθοῖ
poeta scripserit.
507

511. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-408

πιθοῦ: Libri
πείθου
. Lobeckius ad Aiacem p. 283. prioris, p. 250. alterius editionis, ingeniose coniiciebat
πείθου τι καὶ γένει σῷ ἄλευσον ἀνδρῶν ὕβριν
.
511

514. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-409

τὰν μελανόζυγ᾽ ἄταν:
τὰν μελανόζυγοταν
Μ.
των μελαναζύγαταν
G.
τὴν μελανοζυγάταν
Rob.
τὴν μελανόζυγ᾽ ἄταν
Ρ. Ε. Scholiastae interpretatio,
τὴν ναῦν ἐν ᾗ βλαβήσονται
, omitti postularet articulum. Rectius nigros homines, qui in navi sint, respici vidit Stanleius, de quibus est v. 689.
πρέπουσι δ᾽ ἄνδρες νήϊοι μελαγχίμοις γυίοισι λευκῶν ἐκ πεπλωμάτων ἰδεῖν
. Inest tamen in verbis simul etiam atri mali significatio.
514

515. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-410

τὸ πρὸς γυναικῶν: Libri
τὸ πρὸς γυναικῶν
. Patet hoc non solum propter
γένος γυναικός
ferri non posse, sed etiam propterea quod Iuppiter, qui pariter ut lo generis earum auctor est, excluderetur. Quare in
τò πρὸς γυναικῶν
mutavi.
515

519. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-411

πολυμνῆστορ, ἐφάπτορ: Libri
πολυκτίστωρ ἐφάπτωρ
. Emendavi in Elem. doctr. metr. p. 232. Et
ἐφάπτωρ
quidem etiam Porsonus.
519

520. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-412

δίας τοι: Quod libri habent,
δίας τοι
, non erat mutandum. Sensus est,
εὐχόμεθα γένος εἶναι ἀπὸ τῆςδε δίας γῆς, ἔνοικοι αὐτῆς
.
520

520. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-413

εὐχόμεθ᾽:
εὐχώμεθ᾽
Ε.
520

523. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-414

ἐπωπάς: Scholiastes
ἐπωπάς
interpretatur
κατανομάς
. Alii hoc pro
ἐποπάς
videntur accepisse. Recte intellexit Paleius inspectionem Argi, observantis in pascuis vitulam, significari. Sic Stephano Byzantio teste Εποπα Acrocorinthus dicebatur, quod inde Aeginam prospexisset Sisyphus.
523

526. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-415

ἁμαρτίπνοος:
ἁμαρτίπνοος
ante correctionem G.
526

531. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-416

ἰάπτει δ᾽ Ἀσίδος:
λάπτει βασίδος
M. G. et codex Robortelli.
λάπτει ἀσίδος
Robortellus. Correxit Turnebus.
531

533. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-417

Μυσῶν:
μουσῶν
M. G. Rob. Correxit Turnebus.
533

534. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-418

Λύδιά τ᾽ ἂγ γύαλα: Libri
λύγιά τε γύαλα
. Scripsi
Λύδια τ' ἂγ γύαλα
. Εt
Λύδια
quidem iam Turnebus.
534

535. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-419

ὅρων:
ὁρῶν
M. a m. prima et Rob.
ορον
M. a m. secunda.
ὁρῶν
G. E. Scripsi
ὁρῶν
ex margine codicis E. Nam in melicis tragici non
ὁρῶν
, sed
ὀρέων
dicunt.
535

535. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-420

Κιλίκων:
κυλίκων
G.
535

536. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-421

Παμφύλων τε διορνυμένα: Quod libri habent,
παμφύλων τε γένη διορνυμένα
, ortum videtur adscripto
γένη
ad corruptum
παμφύλ
, in quo quis
φύλα
sibi visus erat legere. Eiiciendum esse
γένη
Heathius vidit. Spondeum defendit nomen proprium.
536

537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-422

γᾶς:
τὰν
M. G. Ρ.
ἂν
ex codice suo affert Robortellus ipse
πὰρ
voluit, sed in textu eius
o
excidit.
τοὺς
Turnebus. Scripsi
γᾶς
.
537

537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-423

ποταμοὺς: Post
ποταμοὺς
M. Rob.
δ'
habent, non G.
537

537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-424

ἀενάους:
ἀεννάους
M. G. antequam corrigerentur. Nobiles fluvii sunt Pamphyliae Cestrus, Catarrhactes, Melas, Eurymedon.
537

538. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-425

τὰν Ἀφροδίτας:
τὰς ἀφροδίτης
Μ. G. Rob.
τῆς Αφροδίτας
Turn. Scribi debebat
τὰν Αφροδίτας
.
538

540. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-426

ἐγκεχριμένα:
ἰσικνουμένου
M. sed ut ultimae duae vocales in rasura scriptae sint a m. secunda, et P. E. Rob.
εἰσικνουμένη
G. Nimis inepte coniuncta sunt
ἱκνεῖται δ᾽ εἰςικνουμένου βουκόλου
, quod scholiastes explicat
ἱκνεῖται δὲ δῖον πάμβοτον ἄλσος, τοῦ οἴστρου τῷ κέντρῳ αὐτὴν διατρυπῶντος
. Defenderunt tamen Marckscheffelius p. 188. et Paleius scripturam aperte a dormitante librario profectam. Lusui in similitudine verborum ibi tantum locus est, ubi aliquid ad sententiam confert. Dictioni poeticae magis hic convenit participium quo Io, quam quo asilus significetur. Talia complura inveniri possunt. Rei aptissimum videtur
ἐγκεχριμένα
. Prom. 564.
χρίει τις αὖ με τὰν τάλαιναν οίστρος
.
540

543. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-427

ὅντ᾽:
τ'
pro
όντ'
Rob.
543

544. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-428

Τυφῶ:
τυφώμενος
G.
544

545. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-429

ὕδωρ τὸ Νείλου: Schutzius
ὕδωρ τε Νείλου
. Tenendam duxi librorum scripturam, de qua recte scholiastes,
ἐπεξηγήσατο δὲ τί ἐστι τὸ μένος τοῦ τυφῶ, εἰπὼν τὸ ὕδωρ τοῦ Νείλου
. Tueri videtur ipse Aeschylus in versibus de incremento Nili (fr. 305.) apud Athenaeum in fine libri II.
ἔνθα Νεῖλος ἑπτάρους γάνος κυλίνδει πνευμάτων ἐπομβρία, ἐν δ᾽ ἥλιος πυρωπὸς ἐκλάμψας χθονὶ τήκει πετραίαν χιόνα, πᾶσα δ᾽ εὐθαλὴς Αἴγυπτος ἁγνοῦ νάματος πληρουμένη φερέσβιον Δήμητρος ἀντέλλει στάχυν
.
545

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Suppliants, explanatory commentary pp. 24–120. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

182-532. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-85

1
2
erstes Epeisodion. 1. Szene (182—239): Danaos und der Koryphaios. Danaos kündigt das Nahen des Königs an und gibt seinen Töchtern Verhaltungsmaß- regeln. 2. Szene (240 - 349): Pelas- gos und die Vorigen. Die Danaiden erklären ihre Herkunft von Argos und erflehen als ungerecht Ver- folgte den Schutz des Argivischen Königs. Dieser ist bedenklich wegen der schweren Folgen, welche die Zusage des Schutzes für sein Land haben kann. 3. Kommos (350-422): Fortsetzung der Bitte. 4. Chorikon (423-446), welches das Nachsinnen des Königs zu Gunsten der Da- naiden zu wenden sucht. 5. Dialog des Königs, des Koryphaios und des Danaos (447-532): Der König offenbart seinen Entschluß die Entscheidung dem Volke anheim- zugeben.

496. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-309

3
4
ἄρσενος στόλου wie ἀρσένων 378 von den Ägyptiaden.

498. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-310

5
6
εὐνοίας wie Αρτέμιδος εὐ- νοίαισι Sieb. 437, ὀργάς unten 771. - Schol. ὡς καὶ πρὸς τὸν εὖ ἔχοντα ὁ φθόνος ἔρπει (Soph. Αi. 157.)

500. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-311

7
8
αἰδοῖον, erbarmend, mit- leidig, vgl. 200, 464 und zu 198. εὐθενοῦντα (für εὖ ῥέοντα): vgl. εὐθενεῖν Eum. 896, Hesych. εὐθηνῶν καὶ < εὐθενῶν > εὐδαιμονῶν, πλου- τῶν. Tucker vermutet εὐσεβοῦντα. πρόξενον: zu 245.

501. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-312

9
10
φράστορας: diese Form findet sich nur noch in dem Eigennamen Φράστωρ. Die gewöhnliche Form ist φραστήρ. Schol. τοὺς φράσοντας, Hesych. φραστῆρες· μηνυται, Xen. Kyr. V 4, 40 ὁδῶν φραστῆρα, Plut. Mor. S. 243 Ε ἐπλανῶντο περὶ τὴν χώραν φραστήρων δεόμενοι. – ἐγ χωρίων ist partitiver Gen.

503. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-313

11
12
προνάους: auf solche Altäre muß er die Zweige legen, damit sie den Bürgern in die Augen fallen (492f.). Das aus dem vorhergehen- den Verse stammende πολισσούχων hat das ursprüngliche Textwort, ein Epitheton zu έδρας, verdringt. Man hat πολυλλίτους, πολυστεφείς, πολυξέστους, πολυχρύσους, περιστύ λους vermutet.

505. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-314

13
14
μορφῆς . . φύσις, d. i. wir fallen durch unser Äußeres gleich auf. — Mit ὁμόστολος, ὁμοία vgl. Eur. Alk. 406 νέος ἐγώ, πάτερ, λεί- πομαι φίλας μονόστολος ματρός. Hier weist der zweite Teil auf die Tracht und das Außere hin.

507. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-315

15
16
θράσος wie 514 um des Vers- maßes willen in dem Sinne, in welchem gewöhnlich άooos steht. ,,Gib acht, daß nicht dem Sicher- heitsgefühl die Unsicherheit ent- springt." Der Gedanke hat sprich- wörtliche Form. Die Vertrauens- seligkeit hat Mangel an Vorsicht und damit Gefahr zur Folge.

509. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-316

17
18
ἄνδρες: zu den δορυφόροι gesprochen.

510. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-317

19
20
ἡγεῖσθε βωμούς, zeigt ihm den Weg zu den Altären. Vgl. Hom. η 22 ὦ τέκος, οὐκ ἄν μοι δόμον ἀνέρος ἡγήσαιο Αλκινόου.

511. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-318

21
22
ξυμβολοῦσιν (so Valckenaer für ξυμβόλοισιν): Schol. τοῖς συν- τυγχάνουσιν. Vgl. Sieb. 339 ξυμβολεῖ φέρων ψέροντι, Hesych. συμβολεῖ· συντυγχάνει.

512. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-319

23
24
ναυστήρα (die Handschrift hat ναύτην, womit nichts gesagt ist): Hesych. ναυστήρες· οἱ ἱκέται. Vgl. oben 359 zu ναύοντα. ἐφέστιον: zu 370. Danaos ab unter militärischer Bedeckung

513. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-320

25
26
„,Wie du diesem Verhaltungs- befehle gegeben hast, so möge er seinem Auftrage gemäß hingehen." Passender scheint das von Schütz gesetzte κίει. Voraus vermutet Naber εὖ μὲν τόδ᾽ εἶπας.

514. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-321

27
28
δρῶ wie Sieb. 1049 statt des gewöhnlichen δράσω. - ποῦ θράσος νέμεις (Porson νεμεῖς, vielleicht richtig) ἐμοί, welchen Ort weisest du mir an, wo ich mich sicher fühlen kann? Uber θράσος zu man 515 σημεῖον πόνου: wenn die Zweige am Altar zurückließ, so gab man damit zu erkennen, daß die Bitte noch nicht erhört, die Not also noch vorhanden sei. Vgl. Soph. Ο. Τ. 143 ἵστασθε, τούσδ' ἄραντες ἱκτῆρας κλάδους.. ὡς πᾶν ἐμοῦ δράσοντος, ebd. 147, Eur. Hik. 258 ἀλλ᾽ ὦ γεραιαί, στείχετε γλαυκὴν χλόην αὐτοῦ λιποῦσαι φυλλάδος καταστεφῆ, θεούς τε καὶ γῆν τήν τε πυρφόρον θεὰν Δήμητρα θέμεναι μάρτυρ᾽ ἡλίου τε φῶς, ὡς οὐδὲν ἡμῖν ἤρκεσαν λιταὶ θεῶν.

516. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-322

29
30
καὶ δή wie ιδού, wenn man einem Auftrage nachkommt. Vgl. Prom. 54. σφέ, αὐτούς wie Sieb. 617, Eur. Hek. 260 u. a. Vgl. zu Prom. 9. — χειρία . . σέθεν, gehorsam deinem Worte. Vgl. Hesych. χείριον· ὑποχείριον.

517. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-323

31
32
λευρόν: λευρόν: Hesych. λευρῷ· ὁμαλῷ, πλατεῖ, Prom. 385 λευροὺς γύας, Schol. τοὺς πλατεῖς. Der ebene Boden der Orchestra steht in Gegensatz zu dem erhöhten Altar. Der Chor muß nieder- steigen, um in der Orchestra zu dem folgenden Stasimon den ent- sprechenden Tanz auszuführen, während es der Handlung mehr entsprechen würde, wenn er den sicheren Platz an dem Götteraltar innebehielte. Die szenische Not- wendigkeit wird durch das Zögern des Chors verdeckt. Übrigens läßt der Vers erkennen, daß der Schau- spieler in der Orchestra, nicht auf erhöhter Bühne sich befindet. ἄλσος, Au, Flur. Vgl. Pers. 113 πόντιον ἄλσος (Neptunia prata), Soph. Εl. 4 τὸ παλαιὸν Ἄργος . ἄλσος Ινάχου κόρης. Den geweihten Platz bedeutetes Soph. Ο. Κ. 10 ἢ πρὸς βεβήλοις ἢ πρὸς ἄλσεσιν θεῶν. Vgl. Strab. IX S. 142 οἱ ποιηταὶ ἄλση καλοῦσι τὰ ἱερά, κἂν ᾖ ψιλά (nicht mit Bäumen bewachsen). ἐπι- στρέφου für ἐπιστρέφω Robortelli. Vgl. Eur. Hel. 89 τί δῆτα Νείλου τούσδ' ἐπιστρέφη γύας; Dobree schreibt ἐπιστρωφώ. Vgl. Eur. Med. 666 πόθεν γῆς τῆσδ᾽ ἐπιστρωφᾷ πέδον ;

518. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-324

33
34
Wenn βέβηλον betont wird, erregt die Wiederholung von ἄλσος keinen Anstoß. Weil vermutet βέβηλον ἂν πέδον, aber vgl. Prom. 268f. πῦρ . . φλογωπὸν πῦρ.

519-520. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-325

35
36
πτερωτῶν: Schol. δρακόντων. Aber der Gedanke ist zunächst folgender: Sei nur nicht allzu bange; es wird dich doch niemand durch die Luft entführen, wo es uns unmöglich wäre dich den Räubern zu entreißen." Die Danaiden nehmen die Worte des Königs im eigentlichen Sinne und verstehen unter den beflügelten Wesen der Luft Drachen um die Ägyptiaden in Gegensatz zu diesen zu stellen. Vgl. 770f. Die beflügelten Drachen sind ursprünglich Gewitterdämonen. Schütz denkt an eine sprich- wörtliche Redensart, die her- genommen sei von der Aussetzung von Kindern nach Eur. Ion 902, 917. Aber diese Beziehung liegt fern. — άρπαγαῖς σ' für ἅρπαγες Porson. Vielleicht hat Paley recht mit ἁρπαγῇ σ'. ἀλλ᾽ εἰ . . ἐχθίοσιν ( ἐκδώσεις, τί τοῦτο;).

521. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-326

37
38
fausta sit oratio fausta audienti (Hermann). Bona verba quaeso.

522. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-327

39
40
δυσθροεῖν (so Valckenaer für δυσφορεῖν): ,halte die Bitter- keit meiner Rede meiner Furcht zugute". Vgl. Sieb. 244f.

523. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-328

41
42
γυναικῶν (so für δ᾽ ἀνάκτων Linwood): zum Gedanken vgl. Sieb. 170 ff. W. Headlam vermutet ἀεὶ δ᾽ ἄναρκτον (oder ἀεὶ δύσαρκτον oder ἀεί γ᾽ ἄναρκτον). Hesych. ἐξαίσια· ὑπέρμετρα. ἐξαίσιον:

524. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-329

43
44
Der Ton liegt auf λέγων, da die Schmähung zurückgewiesen wird: „,Da du in dem, was schwerer ist, im Handeln uns erfreust, so behandle uns auch nicht in Worten unfreundlich." Umgekehrt Eur. Or. 287 τοῖς μὲν λόγοις ηὔφρανε, τοῖς δ᾽ ἔργοισιν οὔ. Die Erklärung von Schütz tu fac, ut non dicendo solum sive promittendo, sed agendo quoque animum nostrum exhilares" oder von Weil,,tu vero, ut verbis, sic etiam factis me iuva" verkennt den Charakter der Danaiden.

525. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-330

45
46
παῖδ' (gesetzt für χρόνον: deest pronomen neque Aeschylus χρόνον utraque brevi in medio trimetro posuisset, sagt Hermann. Stadtmüller zieht réxv vor) verhält sich kausal zum Gedanken.

526. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-331

47
48
Bei besonderen Anlässen wurde in Athen eine außerordent- liche Volksversammlung berufen, welche σύγκλητος ἐκκλησία hieß.

527. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-332

49
50
πατῶ (so für πιετω), εἶμι, wie Ag. 1297 πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς.

529. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-333

51
52
πρὸς ταῦτα, darauf hin, in Anbetracht dessen. Vgl. 255.

530. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-334

53
54
παραιτοῦ τυχεῖν ὧν ἔρως ἔχει σε. τῶν: zu 177. Diese Aufforderung gibt das Thema des folgenden Chorgesangs an.

531. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-335

55
56
πορσύνειν ist ein poetisches Wort, wenn es auch vereinzelt bei Herodot und Xenophon sich findet. ἐλεύσομαι: diese Form auch Prom. 880, Soph. O. K. 1206, Trach. 595.

532. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-336

57
58
τύχη πρακτήριος: zu 213.

533-607. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-337

59
60
erstes Stasimon: Gebet zu Gott (Zeus). Schütze uns gegen den Übermut der Männer; als Nachkommen der Io rufen wir zu dir als unserem Stammvater. Wir stehen jetzt wieder auf der Flur, von welcher Io fortgetrieben wurde hinauf zum Bosporus, über diesen nach Klein- asien, durch Phrygien, Mysien, Lydien, Pamphylien, Kilikien, Phönikien nach Ägypten, wo sie erschien zum Staunen der Be- wohner, welche sich über das niegesehene Wesen, halb Kuh, halb Frau, entsetzten. Dort in Ägypten aber legtest du deine heilende Hand auf sie und sie erhielt wieder ihre Gestalt und gebar von dir den Epaphos, den Ahnherrn unseres Geschlechts. Wir haben also ein Anrecht auf deine Hilfe, und du kannst helfen; denn wer ist mäch- tiger als Zeus, dessen Wort sofort zur Tat wird!" Auch hier benutzt der Dichter die Gelegenheit seine geographischen Kenntnisse zu ver- werten. Vgl. zu 261.

533. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-338

61
62
ἄναξ ἀνάκτων vom höchsten Herrn, wie der Perserkönig als König der Könige bezeichnet wurde. Vgl. die Strab. S. 730 zitierte Grabschrift ἐνθάδ' ἐγὼ κεῖμαι Κῦρος βασιλεὺς βασιλήων und Pers. 24.

534-535. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-339

63
64
τελέων τελειώτατον κράτος (der Gewaltigen höchste Macht) für τελέων τελεώτατε.

536-537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-340

65
66
γυναικῶν (für γενέσθω Todt) ἄλευσον ὕβριν, wehre den Frevelmut ab von uns Frauen. Schütz vermutete γένει σῷ (für γενέσθω) mit bedenklichem Hiatus. εὖ στυγήσας, mit dem Hasse, der solchem Übermute gebührt. Vgl. 80.

538. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-341

67
68
πορφυροειδεῖ wie Hom. Π391 ἅλα πορφυρέην, Eur. Tro. 124 ἅλα πορφυροειδέα. Das Epitheton weist hier auf Sturm hin, vgl. Hom. Ξ 16 ὡς δ᾽ ὅτε πορφύρῃ πέλαγος μέγα κύματι κωφῷ.

539. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-342

69
70
An die Stelle von τὴν μελανόζυγα (mit schwarzen Ruder- bänken, weil schwarze Ruderer darauf sitzen, 727 f.) vaõv tritt τ. μ. ἄταν, weil das Schiff das Ver- derben der Danaiden werden soll.

540. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-343

71
72
προστρόπαιον δ' (so für πρὸς γυναικῶν wie ποτιτρόπαιον (supplicem) 366.

541. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-344

73
74
παλαίφατον, altgefeiert, alt.

542. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-345

75
76
γένος φιλίας προγόνου (43) γυναικός, Stamm der geliebten Ahnfrau. Der

543-544. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-346

77
78
Erneuere in deinem Ge- dächtnis die uns freundliche Kunde; der du einst Io in Liebe berührtest, sei des wohl eingedenk." Vokativ πολυμνᾶστορ steht prädi- kativ wie in ὄλβιε, κῶρε, γένοιο Theokr. XVII 66, ἰὼ δύστηνε σύ, δύστηνε δῆτα .. φανείς Soph. Phil. 761 u. a.

545. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-347

79
80
Δίον (so Butler für δίας) γένος: vgl. 41, 588, 1068.

546. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-348

81
82
ἄποικοι (so Schütz für ἔνοικοι) wie Prom. 840 χθόνα Νειλῶτιν, οὗ τὴν μακρὰν ἀποικίαν, Ἰοῖ, πέπρωται σοί τε καὶ τέκνοις κτίσαι. Tournier vermutet τάσδ' ἀπὸ γᾶς μέτοικοι.