Aeschylus Supplices 40

Robert Potter (Translator)

To thee, th' avenging pow'r
Ador'd beyond the waves of this wide main,
Raiſe we the ſolemn ſtrain,
Her progeny, that crop'd each various flow'r
Which deck'd the fragrant mead,
45
Till Jove's ſoft touch her alter'd ſhape caress'd,
And ſooth'd her ſoul to reſt:
Thereto we add thy fateappointed name,
Epaphus of mighty fame,

Supplices. Aeschylus. Robert Potter (Translator). London. 1779.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Current edition Experimental

The Suppliants (OCR draft) (English) (The Suppliants. Robert Potter, 1779.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (9)
Ἱκέτιδες First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 40-175f focus
Ἱκέτιδες Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 40-167a focus
Greek (Editio princeps, 1518) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliants, 1518 edition. Native printed lineation, page markers, and automated correspondence to the Perseus/Smyth edition.) — 40 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Joannes Cornelius de Pauw, 1745.) — 40 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 40 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Gottfried Hermann, 1852.) — 40 focus
νῦν δ᾽ ἐπικεκλομένα
40
Δῖον πόρτιν ὑπερ-
πόντιον τιμάορ', νιν
ἀνθονομούσας προγόνου βοός, ἐξ ἐπιπνοίας
Ζηνὸς ἔφαψιν, ἐπωνυμίᾳ δ᾽ ἐπε-
κραίνετο μόρσιμος αἰὼν
45
εὐλόγως, Ἔπαφόν τ' ἐγέννασεν.
1
ΙΚΕΤΙΔΕΣ (OCR draft) Experimental (ΙΚΕΤΙΔΕΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 40 focus
Νῦν δ' ἐπικεκλομένα ἐπικεκλομέναι
40
Δῖον πόρτιν ὑπερ-
πόντιον τιμάορ᾽ ἵνιν τ' ἀνθονομού-
σας
άνθονομουστας 1
προγόνου βοὸς ἐξ ἐπιπνοίας ἐπιπνοίαις
Ζηνός· ἐφάψει ἔφαψιν ἐπωνυμία δ' ἐπε-
κραίνετο μόρσιμος αἰών
45
εὐλόγως, Επαφον δ' ἐγέννασεν·
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. N. Wecklein, 1885.) — 40 focus
Aeschyli Supplices (OCR draft) Experimental (Aeschyli Supplices. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 40 focus
νῦν δ᾽ ἐπικεκλομένα
Δῖον πόρτιν ὑπερπόντιον τιμάορ᾽, ἶνιν [τ᾽]
ἀνθονομούσας προγόνου βοός, ἐξ ἐπιπνοίας
Ζηνὸς ἔφαψιν, ἐπωνυμίαι δ᾽ ἐπε-
κραίνετο μόρσιμος αἰών
45
Translations (8)
Suppliant Maidens Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 40-165a focus
The Suppliant Women. (OCR draft) Experimental (The Suppliant Women.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 40 focus
But now invoking 2 the divine calf, my avenger beyond the sea, and the son of the flower-cropping heifer, our progenitor, from the breathing of Jove. But the fated time rightly confirmed the touch [of Jove] in the name [of her son,] and brought forth Epaphus;
LES SUPPLIANTES (OCR draft) Experimental (LES SUPPLIANTES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 40 focus
ils se heurtent à une mer farouche et périssent,
Avant d'avoir, malgré le Ciel qui le défend, asservi les
nièces d'un père, en montant dans des lits qui ne les veu- lent pas !
Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 40 focus
Il rampollo divino
ora s'invochi, il vindice
torello oltremarino,
45
concetto al tocco e all'alito
di Giove, sopra i floridi
paschi, dalla giovenca progenitrice nostra:
ché giunse il di' scritto nei fati, ed Èpafo
die' a luce: il nome suo l'origin mostra.
50
Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 40 focus
Nunc uerò inuocantes
Iouis uirulum ſuper pontium ultorem filium
Contraria lege progenitoris
Bonis ex inſpiratione
Iouis congreſsum denominatione
45
Perfecta est fatalis uita
Confeſso, Epaphum generatione exiſtentem dicens.
The Suppliants (OCR draft) Experimental (The Suppliants. Anna Swanwick, 1886.) — 40 focus
Chorus
Brief be my tale and clear. Of Argive race,— 270
Seed of the heifer in her offspring blest,
We boast ourselves. All this will I confirm.
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliant Maidens — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 40 focus
And now on her I call,
Mine ancestress, who far on Egypt's shore
A young cow's semblance wore,—
A maiden once, by Hera's malice changed!
60
And then on him withal,
Who, as amid the flowers the grazing creature ranged,
Was in her by a breath of Zeus conceived;
And, as the hour of birth drew nigh,
By fate fulfilled, unto the light he came;—
65
And Epaphus for name,
Born from the touch of Zeus, the child received.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 40 focus
Jetzt im Gebete zu dir
40
Ruf' ich, o Sprößling des Zeus,
Du mein Hort jenseits des Meeres,
Welchen die grasweidende Sterke gebar von Kronions
Rührendem Hauch, den im Namen bewährte die Zeit des vollendenden Schicksals,
Da sich Epaphos ihrem Schooß entwand !
45

Commentary

Critical apparatus to The Suppliant Women (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Suppliant Women.) focus

41. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-32

ὑπερπόντιον:
ὑπερπόντιον
etiam M.
41

42. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-33

τιμάορ': Delevi ' post
ινιν
, quod in principio sequentis versus positum libri habent, ortum fortasse ex τῆς. Rationi repugnat copula. Videntur Attici
ἶνιν
ultima longa dixisse, fortasse etiam in nominativo, ut
κόνις κόνιν, ὄφις ὄφιν
. Si ita est,
ἴνις
et
ἴνιν
scribendum erit. Certe nullum correptionis exemplum novi, nisi Alexandrini Lycophronis v. 570. ὧν οἶδ᾽ ὁ Ροιοῦς ἶνις εὐνάζων μένος. Vocabulum
τιμάορα
non praeteriit Lobeckius Paralip. p. 216.
42

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-34

ἀνθονομούσας:
ἀνθονόμους
(ultimae syllabae supra adscriptum
ος
in M.)
τᾶς
Μ. Ε.
ἀνθονόμους ταῖς
G.
ἀνθονόμους τὰς
Rob. Emendavit Porsonus.
43

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-35

ἐξ ἐπιπνοίας:
ἐξ ἐπιπνοίαις
Μ. G.
43

44. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-36

NA: Male haec explicat scholiastes. Secundum nomen a contactu impositum, inquit chorus, exibat iustum tempus, ut consentaneum erat: h. e. a contactu, quo gravida facta est Io, exactis iustis mensibus peperit puerum, cui ab illo contactu nomen Epaphi inditum est.
44

46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-37

εὐλόγως:
εὐλόγως
omittit E.
46

46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-38

τ' ἐγέννασεν:
δ᾽ ἐγέννασε ἐόντ'
Μ. quod manus secunda in
δὲ γέννασ ἐόντ'
mutavit.
τε γέννασε όντ'
G. cuius scriptura male intellecta
τε γεννέας ὄντ'
Αld.
δ᾽ ἐγένασ᾽ ἐόντ᾽
Ε.
δὲ γέννας ἐόντ'
Rob. Emendavit Porsonus.
46

48. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-39

νῦν:
γῦν
pro
νῦν
Rob.
48

48. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-40

ποιονόμοις: Idem
πιονόμοις
.
48

50. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-41

γονέων ἐπιδείξω: Libri
τά τε νῦν ἐπιδείξω
. Sed τά τε νῦν non solum vix explicari potest, sed etiam vitii arguitur tertium posito νῦν. Quare
γονέων
scripsi. Id est quod scholiastes significavit: ὃν ἐπικαλουμένη νῦν ἐν Αργει δείξω πιστὰ τεκμήρια, ὡς οὐ ξένος ὢν ἐλεύσεται, ἀλλ᾽ εἰς προγόνων γῆν.
50

51-52. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-42

γαιονομοῖσι δ᾽ ἄελπτα περ: Libri
τά τ' ανόμοια οἶδ᾽ ἄελπτά περ
, nisi quod
ήδ'
pro
οἶδ'
habet Rob. qui suo iudicio
ἄελπθ᾽ ἅπερ
scripsit. Illis
τατανομοικοιδ'
aperte continetur
γαιονόμοισι δ'
.

55. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-43

ἔγγαιος:
ἔγγεος
Ε.
55

55. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-44

ἀΐων: et
αϊών
, cuius et spiritus et accentus in G. erasus: nam
αιων
Μ. Inde
αiων
Ald.
55

56. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-45

ἀκούειν: Libri
ἀκούων
. Heathius
ἀκούειν
.
56

56. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-46

Τηρείας: et
τηρείας
.
Τηρείας
scribendum esse monui Opusc. III. p. 216. Recte autem scholiastes Τηρεΐας μήτιδος pro ipso Tereo dictum accepit. Contortum et perversum est, quod quidam voluerunt, Philomelam dici μήτιδος οἰκτράν.
56

58. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-47

κιρκηλάτας ἀηδόνος:
κιρκηλάτου τ' ἀηδονῆς
(
ἀηδόνης
Μ.) M. G. E. P. Rob.
κιρκηλάτου τ᾿ ἀηδόνος
Turn. Hoc quum lusciniam a Philomela distinguat, quod ineptum est,
κιρκηλάτοι
autem scribi nequeat, ut in Opusc. III. p. 216. monui,
κιρκηλάτας ἀηδόνος
scripsi. Sic v. 131.
ἀδμήτας ἀδμήτα
. Doctissime atque accuratissime de hoc genere disputavit Lobeckius in Paralipomenis diss. VII. cuius §. 2. p. 458. in hac forma versatur. Et quod in codicibus est
ἀηδόνης
vel
ἀηδονῆς
ortum videtur ex
is
ad
κιρκηλάτου
adscripto.
58

59. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-48

ἅτ᾽ ἀπὸ χλωρῶν πετάλων ἐγρομένα:
Ατοποχώρων
(sed prius o in rasura)
ποταμῶν τ' ἐργομένα
Μ.
ἃ τοποχώρων ποταμῶν τὸ ἐργομένα
G. E. et Ald. nisi quod haec male lecto compendio
εργομία
habet.
ἅ τἀπὸ χώρων, ποταμῶν τὸ ἐργομένα
Rob.
ἃ τόπων, χώρων, ποταμῶν τ᾽ ἐργομένα
Turn. Vulgo inde a Victorio
ν' ἀπὸ χώρων ποταμῶν τ᾽ εἰργομένα
. A quibusnam locis? et num aquatilis avis est luscinia? Reposui quod Homerus praeivit Od. XIX. 518. ὡς δ᾽ ὅτε Πανδαρίου κούρη χλωρὶς ἀηδὼν καλὸν ἀείδησιν ἔαρος νέον ἱσταμένοιο, δενδρέων ἐν πετάλοισي καθεζομένη πυκινοῖσιν. Neque
εἰργομένα
recte dicitur quae accipitrem fugit. Codicum scriptura
Εργομένα
monstrat
ἐγρομένα
, quod scholiastes interpretatus est διωκομένη. Fabulae testes qui memoravit Meursius de regibus Atheniensium II. c. 4. 5. neglexit hunc locum et Eustathium p. 1875, 3. quibus adde Eudociam p. 376. et Stephani Thes. in v. ἀηδόνειος.
59

60. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-49

πενθεῖ νέοικτον οἶτον ἠθέων: Libri
πενθεῖ νέον οἶκτον ἠθέων
. Strophicus versus indicabat scribendum esse
πενθεῖ νέοικτον οἶτον ἠθέων
. Opponuntur inter se luctus quod expulsa e consueta sede est et lamenta ob necem filii. Ceterum v. ad v. 327.
60

61. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-50

ξυντίθησι:
ξυντίθησι
pro
ἐντίθησι
dictum videtur, ut sit addit, quod dici poterat ἐντίθησι, ut in Agam. 1220.
καμοῦ μισθὸν ἐνθήσειν κότῳ ἐπεύχεται
.
61

61. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-51

αὐτοφόνως:
αὐτοφόνως
, ut videtur, a prima manu M.
61

62. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-52

NA:
ἓν ἐν
Μ. ex correctione et ceteri. Emendavit Porsonus.
62

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-53

τὼς:
τως
ex
τῶς
factum in M.
τω
G.
64

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-54

φιλόδυρτος:
φιλοδύρτοις
libri. Correxit Porsonus post Heathium.
64

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-55

Ἰαονίοισι:
λαονίοισι
primis tribus. litteris in rasura M.
ἰανοίοισι
Ald. quod Turn. in
αἰνοῖσι
mutavit.
64

66. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-56

ἁπαλὰν:
ἀπελὰν
Ε.
66

66. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-57

εἱλοθερῆ: Libri
νειλοθερή
. Quod si quis defendere volet, comparare poterit Αλιθέρσης Od. II. 157. et apud Pausaniam VII. 4, 1. Sed verum videtur quod Emperius invenit
εἱλοθερή
.
66

67. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-58

γοεδνὰ: Libri
γόεδνα
.
67

68. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-59

δεῖμα, μένουσα: Libri
δειμαίνουσα
, contra metrum et impedita sententia.
68

69. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-60

ἀερίας: Stephanus Byzantius Αερία, ἡ Αἴγυπτος, παρὰ τὸν ἀέρα. καὶ γὰρ ἠερόεσσαν αὐτήν φασιν. οἱ ἄνθρωποι Αέριοι, καὶ Αερίτης, ἐκ τῆς ἀέρος γενικῆς.
69

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-61

θεοὶ γενέται: Libri
θεοὶ οἱ γενέται
. Correxit Porsonus.
71

72. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-62

ἢ καὶ:
ἡ
(spiritu, ut videtur, a secunda manu)
καὶ
Μ.
ἢ
(eo quo scholia atramento)
καὶ
G. in quo
ἣ
in margine adscriptum.
ἢ βαὶ
Ρ.
καὶ
omisso
ἢ
Ε.
ἢ καὶ
Rob.
72

73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-63

ἐτύμως:
ἑτοίμως
M. Ald. Turn. Rob.
ετύμως
G.
ἐτύμως
Arnaldus.
73

73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-64

στέγοντες:
στυγόντες
Μ. Ε. Rob. Ald.
σταγόνες
G. Inde a Turnebo
στυγοῦντες
. Scripsi
στέγοντες
et addidi εὖ, quod Heathius addi volebat.
73

74. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-65

ἔνδικοι νόμοις: Librorum scriptura
ένδικοι γάμοις
quoniam non apla est, Bambergerus coniecit
έκδικοι
. At ea vox non videtur tragicis ultores significasse. Reposui quod scholiastes legit
ἔνδικοι νόμοις
. Iustos erga leges deos esse vult. Leges autem intelligi eas, quibus tuti sunt qui ad deorum aras confugerunt, docent quae statim sequuntur.
74

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-66

κἀκ πολέμου:
κἀκ πτολέμου
Μ.
κακ πολέμου
Rob.
κακοπτολέμου
Ε. G.
75

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-67

ἀρῆς φυγάσιν:
ἄρης φυγάσιν
Μ. sed ut prius fuerit
φυγάσιν
, et E. P. Rob.
ἀρῆς φυγάσιν
G. lonicum ut
ἀρῆς
mox est v. 78.
θείῃ
.
76

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-68

ἰθείῃ: Libri
εἰ θείη
, nisi quod ex P. Faehsius affert
εἴθ' εἴη
. Posui
ἐθείῃ
, recta voluntate Iovis. Hesychius εὐθεῖα, δικαιοσύνη.
78

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-69

πάντα τοι:
πάνταιτοι
Μ.
πάντα τοι
G.
πάντῃ τοι
Rob.
80

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-70

κἂν:
κὰν
Μ. G.
80

80-81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-71

μελαίνα τε τύχα:
μέλαιναι ξυντύχαι
M. G.
μέλαιναι ξὺν τύχα
Ε.
μέλαινα ξυντύχα
Rob.
μέλαιναι ξὺν τύχαι
Ald.
μέλαιναι ξυντυχίας
Turn.
μελαίνα ξὺν τύχα
Porsonus. Scripsi sententiae et metri indicio
μελαίνα τε τύχα
. Interpretis est
ξύν
, sive is hanc praepositionem, sive
ξυντυχίαν
adscripsit. Vbique, inquit, Iovis voluntas etiam in tenebris atraque sorte conflictantibus lucet.

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-72

ἀσφαλὲς:
ἀσφαλὲς
Μ. G. E. P. Rob.
ἀσφαλῶς
Turn.
82

85. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-73

κατιδεῖν:
κατειδεῖν
Μ. G. unde
κάτει δεῖν
Ald.
κατιδεῖν
Rob. Turn.
85

86. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-74

NA:
δὲ ἀπιδών
M. G. E. Rob.
δὲ ἐπιδών
P. Emendavi in Elem. doctr. metr. p. 236.
86

88-92. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-75

βίαν δ᾽ οὔτις ἐξαλύξει τὰν ἄπονον δαιμονίων. μνῆμον ἄνω φρόνημά πως αὐτόθεν ἐξέπραξεν ἔμπας ἑδράνων ἀφ᾽ ἁγνῶν.: Libri
βίαν δ᾽ οὔτιν᾽ ἐξοπλίζει τὴν ἄποινον δαιμονίων. ἥμενον ἄνω
(ita etiam M.)
φρόνημά πως
(
φρόνημα πῶς
Rob.
φρονήμάτοως
, sed το in
πω
mutato G.)
αὐτόθεν ἐξέπραξεν ἔμπας ἑδράνων ἐφ᾽ ἁγνῶν
. Auratus
οὔτις
, credo ut
ἐξοπλίζει
significaret armis eruit, cuius significationis exemplum ex Appiano affertur. Ea hic eo minus admitti potest, quod hoc verbum v. 655. 672. usitata armandi significatione dictum est. Sententia bona Wellauerus coniecerat
βίαν δ᾽ οὔτιν ἐξοπλίζει. πᾶν ἀπονον δαιμονίων
, quod recepit Paleius ita ut
δαιμόνιον
scriberet. At id Aeschylus dixisset
βίαν οὔτιν ἐξοπλίζων
, addidissetque
δέ
ad
πᾶν
. Sententiam perspexisse videtur Auratus: verum etiam si
ἐξοπλίζει
eo quo volebat significatu dictum esset, tamen non indicativus praesentis, sed aut futurum aut optativus addito
ἄν
poni debebat. Quare adscito
οὔτις
, quoniam
οὔτινα
cum
τὰν ἄπονον
nullo modo coniungi potuit, scripsi
βίαν δ᾽ οὔτις ἐξαλύξει τὴν ἄπονον δαιμονίων
. Dictum est
δαιμονίων
ut apud Euripidem πολλαὶ μορφαὶ τῶν δαιμονίων. Quod sequitur in libris
ἥμενον ἄνω
etiam si non repugnaret metro, languidum esset
ἥμενον
, quum sequatur
ἑδράνων ἀφ᾽ ἁγνῶν
. Itaque
μνῆμον
posui.
Ἔμπας
dixit, referendum ad
βίαν τὴν ἄπονον
. Postremo
ἀφ᾽ ἁγνῶν
scribendum esse vidit nescio quis a Spanhemio memoratus et Wordsworthius, Homerica comparans, in Museo philol. I. p. 211.

93. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-76

εἰς ὕβριν: Libri
ἐς ὕβριν
.
93

94. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-77

οἵα: Libri
οἷα
.
94

95. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-78

δι' ἀμὸν:
δὲ ἁμὸν
Μ. G. E. Rob.
ὁμὸν
ex P. adnotavit Fachsius.
95

95. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-79

τεθαλὼς:
τὸ θάλος
M. G. Rob.
τὸ θάλλος
Ε. Ρ. et ed. Porsoniana. Correxit Bothius.
95

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Suppliants, explanatory commentary pp. 24–120. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

1-181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-1

1
2
3 Die
Parodos. An Stelle des προλογίζων wie in den Persern hat der Chor zunächst die Aufgabe die vorausliegenden Begebenheiten und das Motiv der Handlung (Flucht vor den Söhnen des Ägyptos, welche die Danaiden zur Ehe zwingen wollen) anzugeben. Dann richtet er an Götter und Menschen, an das stammverwandte Argos die Bitte um Schutz gegen Ver- gewaltigung vonseiten der die Danaiden verfolgenden Ägyptiaden. Damit wird das Ziel der Handlung bezeichnet. Endlich dient die Paro- dos zur Charakteristik des Chors, um dessen Schicksal sich die Hand- lung dreht (zu 118-181). Parodos zerfällt in drei Teile. Die anapästische Partie 1-39 trägt der Koryphäos vor, die melische 40-117 der Gesamtchor; von der zweiten melischen Partie 118-181, deren drei Strophen mit Ephymnien (zu 134) schließen, scheint jeder der drei oroixo ein Strophenpaar ge- sungen zu haben, während die Ephymnien dem Gesamtchor zu- fielen. Vgl. Jahrb. f. Philol. Suppl. XIII S. 219 ff. Als Schutz- flehende sind die Danaiden durch einen mit weißer Wolle umwundenen Olivenzweig gekennzeichnet (21f.), den sie in der linken Hand halten (197-199). Ihre Tracht ist ägyp- tisch (240 ff.). Während der Paro- dos steht Danaos auf dem hohen Götteraltare und späht bald nach Idem Meere bald nach dem Lande hin (184).

40-117. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-25

4
5
zweiter Teil der Pa- rodos:,,Jetzt den Epaphos, den Sprößling des Zeus, da anrufend, WO vorzeiten die Ahnmutter Io weidete, werde ich von meiner Abstammung den Bewohnern des Landes sichere Beweise geben. Ich fürchte aber und daher weine und klage ich wie die Nachtigall, welche um den Verlust ihres früheren Daseins (in Menschen- gestalt) und um den Tod ihres Sohnes weint -, es möchten die Freunde in Argos meine Bitte um Schutz abweisen. Wohlan denn, Götter meines Stammes, verhelft ihr mir zu meinem Rechte, wenn nicht aus Rücksicht auf mich, so doch aus Haß gegen den Übermut der Vettern, wenn sie mich von eurem Altare reißen wollen. Auch im Kriege finden die Besiegten Schutz an den Altären der Götter. Meinem Gotte gebe ich ganz und gar mich hin. Seine Ratschlüsse sind unerforschlich; aber sein Wille geschieht unfehlbar. Ein Licht ist er in der Finsternis des Unglücks, dagegen stürzt er die Frevler herab von dem hohen Turm des Glücks in seiner Allmacht, in welcher er seine Gedanken sofort zur Tat macht ohne sich vom Sitze zu rühren. Möge er herabblicken auf den menschlichen Übermut, welcher von rasender Leidenschaft sich zu allem Frevel fortreißen läßt, wenn dieser auch zum Verderben führen mu.

41. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-27

6
7
Δῖον πόρτιν ( Διὸς πόρτιν wie 317, Schol. τὸν Ἔπαφον. Zwar wird πόρτις wie πῶλος, μόσχος, δάμαλις von jungen Mädchen und Knaben gebraucht wie νεοσσοί von Kindern, aber es hat hier doch eine besondere Beziehung auf die πρό- γονος βοῦς, die Ahnmutter Io. ὑπερπόντιον τιμάορα (Schol. βοηθόν) enthält nach ἐπικεκλομένη den Sinn: er möge über das Meer zu Hilfe kommen". Vgl. Eur. Phoen. 676 καὶ σέ, τὸν προμάτορος Ιούς ποτ᾽ ἔκγονον Ἔπαφον, ὦ Διὸς γένεθλον, ἐκάλεσ᾽ ἐκάλεσα βαρβάρῳ βοᾷ, ἐώ, βαρβάροις λιταῖς, βᾶθι βᾶθι τάνδε γᾶν. Die alleinstehende Form τι- μάρα, welche dem Versmaß dient, scheint durch die nicht zutreffende Analogie von χρυσάορος, χρυσάωρ veranlaßt zu sein. Vgl. Lobeck Paralip. S. 216. ἶνιν für ἶνίν τ' Hermann. Wahrscheinlich ist um der Responsion willen ΐνιν zu schreiben, vgl. zu κόνιν 186.

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-28

8
9
ἀνθονομούσης: vgl. Ov. Met. I 632 frondibus arboreis et amara pascitur herba (die verwandelte Ιο). — προγόνου: vgl. Eur. Phoen. 828 Ιὼ & κεράεσσα προμάτωρ. 441. ἐξ ἐπιπνοίας Ζηνός gehört zu ivv: Sprößling infolge des Anhauchs von Zeus". ἔφαψιν ( Ζηνός) tritt appositionell zu ίνιν, Produkt der Berührung, durch Berührung erzeugt. — ἐπωνυμία . . εὐλόγως: dem, was nach der Be- rührung benannt werden sollte, er- füllte sich die normale Zeit, so daß der Name (Epaphos) gut paßte, d. h.,, nach der Berührung, durch welche Io empfing, verging bis zur Geburt die normale Zeit, sodaß der Name des Sprößlings mit Recht von der Berührung hergenommen wurde". Ζη μόρσιμος vgl. Eur. Bakch. 99 ἔτεκεν δ᾽, ἁνίκα Μοῖραι τέλεσαν, ταυρόκερων θεόν, κι εύ λόγως unten 258 εὐλόγως ἐπώνυμον, Fragm. 6 ἦ καὶ Παλικῶν εὐλόγως μενεῖ φάτις; Πάλιν γὰρ ἥξουσ᾽ ἐκ σκότου τόδ' ἐς φάος.

49. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-29

10
11
ὅντε: die epische Form wie 64 ἅτε, 568 ὅντε, bei Aschylos auch im Trimeter Pers. 300 ὥστε, 764 ούτε. – Hesych. ἐπιλεξαμένη ἐπικαλεσαμένη. τόποις,

50-51. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-30

12
13
ἐν ποιονόμοις auf der Grasweide der Ahnmutter. Vgl. 548. · μνασαμένα ( μνησθεῖσα, vgl. Cho. 621 ἐπεμνασάμην) τῶν . πόνων, Schol. τῆς ᾿Ιοᾶς τοὺς πόνους ἐγὼ διηγουμένη, der Leiden ge- denkend, welche Hera über lo ver- hängte, und ihrer weiten Wande- rungen.

53. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-31

14
15
γενετᾶν (so Paley für τά τε νῦν, Hermann γονέων): vgl. θεοὶ γενέται 79, εἰς ἐμὲ καὶ γενέταν (,, Erzeuger) ἐμόν Eur. Or. 1011, γενέτα πάτερ Tro. 1288. γαιονό- μοισι δ' (so Hermann für τά τ' ἀνόμοια οἶδ', Dindorf & γαιονόμοι- σιν): vgl. πεδιονόμοις Sieb. 258. λόγου (so Martin für λόγους nach dem Schol. προϊόντος τοῦ λόγου) ἐν μήκει: bei längerer Auseinander- setzung. ,,Den Bewohnern des Landes werden die Wahrzeichen freilich überraschend und unglaub- haft (im Anfang) erscheinen, aber im Laufe der Darlegung wird man sie anerkennen."

58-59. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-32

16
17
Der Gedanke ,,ich klage wie die um ihr Kind (Itys oder Itylos) klagende Nachtigali wird in sinniger und gefühlvoller Weise weiter ausgeführt. Vgl. Aesch. Ag. 1137 ἀμφὶ δ᾽ αὐτᾶς θροεῖς νόμον ἄνομον, οἷά τις ξουθὰ ἀκόρετος βοᾶς φοιταλέαις φρεσὶν Ιτυν Ιτυν στέ νουσ᾽ ἀμφιθαλῆ κακοῖς ἀηδὼν βίον, Soph. Εl. 147, Eur. Fragm. 773, 23, Aristoph. Vög. 210ff. Die unab- lässige Klage der Nachtigall benutzt schon Homer τ 516 zum Vergleiche: κεῖμαι ἐνὶ λέκτρῳ, πυκιναὶ δέ μοι ἀμφ' ἀδινὸν κῆς ὀξεῖαι μελεδῶνες ὀδυρομένην ἐρέθουσιν. ὡς δ᾽ ὅτε Πανδάρεω κούρη χλωρηὶς ἀηδὼν καλὸν ἀείδησιν ἔαρος νέον ἱσταμέ- νοιο, δενδρέων ἐν πετάλοισι καθεζο- μένη πυκινοῖσιν, ἥ τε θαμὰ τρω- πῶσα (d. i. ἐλελιζομένη Aristoph. α. Ο. 213) χέει πολυηχέα φωνήν, παῖδ᾽ ὀλοφυρομένη Ιτυλον φίλον, ὅν ποτε χαλκῷ κτεῖνε δι' ἀφραδίας κοῦρον Ζήθοιο ἄνακτος. Die Sage von Prokne, der Tochter des Pan- dion, kennt Hesiod "E. x. 'H. 568 τὸν ( Αρκτούρον) δὲ μέτ᾽ ὀρθογόν Πανδιονὶς ώρτο χελιδὼν ἐς φάος ἀνθρώποις, ἔαρος νέον ἱσταμένοιο. Die Sage ist von Sophokles im Τηρεύς behandelt worden. Vgl. Ov. Metam. VI 411 ff. εἰ ἐγγάϊός τις οἰωνοπόλων κυρεῖ πέλας . . ἀίων, wenn ein Mann des Landes, einer von denen, welche auf die Stim- men der Vögel achten, in der Nähe ist und unsere Klage hört. Zu ἐγγάϊος vgl. Schol. zu ἐγγαίαν Pers. 924: ἐγχωρίαν. οἶκτον für οἶκτον οἰκτρὸν Schwenk. οἰωνοπόλων: Schol. τῶν φωνὰς οἰωνῶν γινωσκόν των, also Vogelschauer in weiterem Sinne. Vgl. Eur. Iph. Τ. 1089 ὄρνις ἃ . . ἔλεγον οἰκτρὸν ἀείδεις, εὐξύ- νετον ξυνετοῖσι βοάν. An das Ver- stehen der Vogelstimmen (Porphyr. de abstin. S. 190, 7 Ν. παιδός, ὃς πάντα ξυνίει τὰ φθέγματα τῶν ὀρνίθων) ist nicht zu denken.

60. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-33

18
19
τίς: Schol. πλεονάζει τὸ τις. Vgl. Aristoph. Ach. 569 εἴτε τις ἔστι ταξίαρχος . ., βοηθησάτω τις. Pearson vermutet τιν' ( ὄπα). ἀκούειν für ἀκούων Heath.

61-62. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-34

20
21
Τηρεΐας ἀλόχου wie Ag. 1500 ᾿Αγαμεμνονίαν ἄλοχον nach Homeri- scher Weise. οἰκτρᾶς ist bezeich- nendes Epitheton für die Nachti- gall, vgl. Soph. Αi. 629 οἰκτρᾶς γόον ὄρνιθος ἀηδοῦς. Der Schol. erklärt Τηρείας μήτιδος als Um- schreibung für Τηρέως. Bothe be- trachtet μήτιδος als gen. relat. zu οἰκτρᾶς „bejammernswert ob ihres Sinnes und Entschlusses", was Her- mann als contortum et perversum bezeichnet. Mit Recht Welcker Tril. S. 503 Μῆτις als Eigennamen zu erklären, indem er auf Antonin. Lib. 11 verweist, wo der Gemahl der Nachtigall Πολύ- τεχνος heißt. Ob Aschylos, da er Μῆτις für Πρόκνη setzte, an das attische Königsgeschlecht der Me- tioniden gedacht hat, ist fraglich. scheint

63. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-35

22
23
κιρκηλάτας (so Hermann für κιρκηλάτου τ): Schol. τῆς ὑπὸ κίρκων ἐλαυνομένης. Das Epitheton scheint an die Fabel vom Habicht ( ἔρηξ, κίρκος) und der Nachtigall bei Hesiod "E. x. 'H. 203 ff. zu er- innern, da sonst kein Grund vor- liegt die Nachtigall als vom Habicht verfolgt zu bezeichnen. Vgl. A. Pischinger, Der Vogelgesang bei den griech. Dichtern, Eichstätt 1901, S. 38. Wegen der Feminin- form vgl. ἀδμήτα 155, περικλύστα Pers. 599, Lobeck Paralip. p. 458.

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-36

24
25
άτε, ἥτε, τι 49. - ἀπὸ χώρων προτέρων (so Martin für ποταμῶν τ', zu welcher Lesart Hermann be- merkt: num aquatilis avis lus- cinia?) ἐργομένα (wie Hom. Ρ 571 ἐργομένη, Victorius schreibt εἰργο- μένα): die in eine Nachtigall ver- wandelte Gattin des Tereus ist wie die Danaiden von ihrer früheren Stätte verdrängt und klagt jetzt in neuer Weise, in Vogelweise ihr Heimweh. Andere schreiben ἀπὸ χλωρῶν πετάλων ἐργομένα (Her- mann) oder ἀπὸ χώρων πατρίων εἰργομένα (Haecker) oder ἀπὸ χλωρῶν πετάλων τεγγομένα (Tucker) oder ἀπὸ χόρτων ποταμῶν τ᾽ εἰργομένα (Neuman). Die zu 58 angeführte Stelle des Homer legt die Ver- mutung ἐπὶ χλωρῶν πετάλων ἑζομένα nahe. Doch gibt die in den Text gesetzte Lesart einen Vergleichungs- punkt zu dem Schicksal Danaiden. ἐργομένη: διωκομένη. der Schol.

65. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-37

26
27
W. Headlam vermutet γόον οἰκτρόν für νέον οἶκτον. Aber νέον erhält eine Beziehung in Ικονίοισι νόμοισι 71. ἠθέων: Schol. τῶν συνήθων τόπων wie zu Hom. Ζ 511 ῥίμφα ἑ γοῦνα φέρει μετά τ᾽ ἤθεα καὶ νομὸν ἵππων : ἐπὶ τοὺς συνήθεις τόπους. Die Bedeutung Wohn- stätte" hat das Wort im Ionischen (Herodot). Vgl. Eur. Hel. 274 έs βάρβαρ᾽ ἤθη. Sie klagt um das verlorene Heim in Attika, nach welchem sie auch als Gattin des Tereus sich sehnte. Vgl. Paus. X 4,6 λέγουσιν οἱ Φωκεῖς ὡς τῇ Φιλο- μήλῃ καὶ ὄρνιθι οὔσῃ Τηρέως δεῖμα καὶ τῆς πατρίδος ἔπεστι τῆς Τηρέως.

66-67. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-38

28
29
ξυντίθησι wie συντιθεὶς γέλων πολύν Soph. Αi. 303 ( συμμιγνὺς τοῖς λόγοις): sie verbindet damit, sie beweint zugleich — αὐτοφόνως wird durch das folgende πρὸς χειρὸς ἔθεν näher erklärt. Ebenso αὐτοκτόνως Ag. 1635 (mit eigener Hand tötend), anders Sieb. 721 (durch gegenseitigen Mord).

69. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-39

30
31
δυσμάτορος κότου, weil sie als Rabenmutter ihn umbrachte im Ingrimm gegen Tereus um Rache zu nehmen für die Mißhand- lung der Schwester. Vgl. Hom. ψ 97 μῆτερ ἐμὴ δύσμητερ, ἀπηνέα θυμὸν ἔχουσα.

70. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-40

32
33
τώς auch 678, Sieb. 471, 624, bei Sophokles und Euripides nirgends. — φιλόδυρτος: vgl. Soph. Εl. 1077 & πάνδυρτος ἀηδών.

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-41

34
35
Ιαονίοισι νόμοισι (Schol. ἀντὶ τοῦ φωνῇ Ἑλληνικῇ) hat Bezug auf νέον 65, gleichfalls wie die Nachti- gall in veränderter Weise, nicht in ägyptischer. Westphal denkt an die s. g. Ionische Harmonie. Pearson schreibt ἀηδονίοισι νόμοισι nach Fragm. 291 θρηνεῖ δὲ γόον τὸν ἀηδόνιον.

72-73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-42

36
37
δάπτω, ἀμύσσω. — νειλοθερῆ: Schol. τὴν ἐν Νείλῳ θερισθεῖσαν, ὅ ἐστι βλαστήσασαν ἐν Αἰγύπτῳ· ἀπὸ τῶν σταχύων δὲ ἡ μεταφορά, viel- mehr am Nil gebräunt, von der ägyptischen Sonne verbrannt". Da aber die Wortbildung eine ganz ungewöhnliche ist, spricht die Änderung von Bothe ειλοθερή (,, sonnenverbrannt") sehr an ( είλο- θερῆ andere Form für εἱληθερῆ, vgl. εἱλόπεδον Hom. η 123). Das Zerkratzen der Wange und das Zerschlagen der Brust war wie das Zerreißen des Gewandes mit dem s. g. ἰάλεμος verbunden, welcher Cho. 422 als Κισσία ηλεμιστρία be- zeichnet wird. Vgl. Soph. Ai. 627 ff. Ein solcher ἰάλεμος folgt 118 f.

74. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-43

38
39
ἀπειρόδακρυν, an Tränen und Leiden nicht gewöhnt (nicht, wie andere erklären, endlos weinend, grenzenlos traurig "). Vgl. ἀπειρόκακος, ἀπειρόδροσος, ἀπειρο- πόλεμος, ἀπειρότοκος u. a. Den Ge- danken, daß derjenige das Unglück weit stärker empfinde, welcher nur angenehme Verhältnisse kenne, spricht Äschylos auch Sieb. 350 mit δμωίδες καινοπήμονες aus öfters Euripides, Herc. 1291, Alk. 926, Hel. 417, Tro. 638, Iph. T. 1117, Fragm. 285, 15. καρδίαν als Spondeus ( κάρζαν) wie 807, Sieb.275.

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-44

40
41
γοεδνὰ ἀνεμίζομαι, Schol. τῶν γόων τὸ ἄνθος ἀποδρέπομαι, nicht summos cruciatus perpetior, sondern ich lerne das Klagen. kennen",,,ich erfahre, was Jammer heißt", was ich bisher nicht wußte ( ἀπειρόδακρυν καρδίαν). Das Wort γοεδνός findet sich nur bei Aschy- los (200, Pers. 1048, 1058, 1064). Žu ἀνθεμίζομαι vgl. Cho. 150 ὑμᾶς δὲ κωκυτοῖς ἐπανθίζειν (nämlich τὰς χοάς, Schol. στέφειν ὡς ἄνθεσιν) νόμος.

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-45

42
43
,, ängstlich besorgt, ob einer der Freunde (Verwandten in Argos) sich meiner Flucht aus Aerien (Ägypten) annimmt“, d. h. ,in Sorge, wir möchten bei unseren Freunden keinen Schutz finden". nicht,, in Furcht, wir möchten von unseren Vettern, den Söhnen des Ägyptos, verfolgt werden". δειμαίνουσα φίλους εἴ τις entspricht der bei Verben des Fürchtens ge- bräuchlichen Anticipation des Sub- jekts des abhängigen Satzes. Mit δειμαίνουσα εἰ (ob) vgl. 745, Eur. Med. 184 φόβος εἰ πείσω. Αερία, ἡ Αἴγυπτος, παρὰ τὸν ἀέρα· καὶ γὰρ ἠερόεσσαν αὐτήν φασιν. οἱ ἄνθρωποι Αέριοι καὶ Ἀερίτης, ἐκ τῆς ἀέρος γενικῆς Steph. Βyz., vgl. Hesych. ἀερία· ὁμίχλη, παρὰ Αἰ- τωλοῖς. Θάσον τε τὴν νῆσον καὶ Αἴγυπτον καὶ Λιβύην καὶ Κρήτην καὶ Σικελίαν ( Θεσσαλίαν nach dem Schol. zu Apoll. Rh. I 580) καὶ Αιθιοπίαν καὶ Κύπρον οὕτως ἐκάλουν, Apoll. Rh. IV 267 und 270, Gell. N. A. XIV 6, 4. Nach dem Schol. zu unserer Stelle: ἀερίας ἀπὸ γῆς· σκοτεινῆς· μέλαινα γάρ ἐστιν und Plut. ."Io. nai '06. K. 33 S. 364 C τὴν Αἴγυπτον ἐν τοῖς μάλιστα μελάγγειον οὖσαν, ὥσπερ τὸ μέλαν τοῦ ὀφθαλμοῦ, Χημίαν (Chemi) καλοῦσι ist Αερία γῆ das Land der schwarzen Erde", wie im Gegensatze dazu Arabien in ägyp- tischen Inschriften das Land der roten Erde" heißt.

79. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-46

44
45
θεοὶ γενέται, θεοὶ γενέθλιοι, di gentiles, vgl. Eur. Ion 1130 θύσας γενέταις θεοῖσιν. Vor allem gilt die Anrufung dem Ζεὺς γεννή τωρ (212).

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-47

46
47
εὖ ἰδόντες, Schol. καλῶς τὸ δίκαιον ὁρῶντες. καὶ Ἡσίοδος ( Ε. κ. Η. 9) „, κλύθι ἰδὼν ἀΐων τε“, vgl. εὖ στυγήσας 537.

81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-48

48
49
Oder wenn ihr uns auch nicht volle Erfüllung unseres Rechts gewährt, wenn ihr nur den Über- mut aufrichtig haßt, werdet ihr unserer Ehe Gerechtigkeit wider- fahren lassen", d. i. wir fordern von euch nicht das, wozu ihr als unsere Stammgötter verpflichtet wäret, wir fordern nur, was der Gottheit überhaupt zukommt, Haß und Ahndung des Frevelmuts. Die ionische Form τέλεος findet sich öfters bei Äschylos. περ (50 Hartung für παρ') gehört eigent- lich zu aloa (,, obwohl es uns ge- bührt"). ἐτύμως wie Sieb. 902 ἐτύμως δακρυχέων ἐκ φρενός. στυγόντες: die Form ἔστυγον Hom. P 694 und x 113. Die Änderung von Turnebus στυγοῦντες ist also unnötig.

85. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-49

50
51
ἔστιν κἀκ ist nach Enger von Linke) für ἔστι δὲ κἀκ um der Responsion willen geschrieben. Auch für die im Kriege zum Weichen Gebrachten ( ἐκ πολέμου τειρομένοις s. v. a. πολέμῳ τειρομένοις καὶ ἐξ αὐτοῦ φεύγουσι) ist der Altar, wenn sie zu ihm ihre Zu- flucht nehmen ( φυγάσιν), eine Schutz- wehr gegen Verderben, als Gegen- stand der Ehrfurcht vor den Göttern". · ἀρῆς ῥῦμα, Schol. ῥῦμα τῆς βλάβης. Die ionische Form scheint gewählt zu sein, weil das Homerische ἀρῆς ἀλκτῆρα γενέσθαι (Schol. βλάβης) und ἀρὴν ἀμύνειν vorschwebt. Plut. π. δεισιδ. S. 166 Ε πολεμίους οἱ φεύγοντες, ἂν ἀγάλματος λάβωνται ναοῦ, θαρροῦσι.

88. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-50

52
53
εὔθ᾽ εἴην (so Pauw für εἰθείη): ,,(Ich stamme von Zeus:) möge ich doch dem Zeus in voller Wahrheit angehören." Das Verhältnis der Abstammung wird in das religiöse Verhältnis zu Zeus umgewandelt und so der Übergang von dem mythologischen Zeus zu Zeus als höchstem Vertreter göttlichen Wesens und Inbegriff göttlicher Macht und Weisheit gewonnen. Mit εὖ παναληθῶς vgl. εὖ σάφα Eum. 196, εὖ σαφῶς Pers. 786.

89-90. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-51

54
55
,,Des Zeus Verlangen (Sinnen und Streben) ist nicht leicht zu erfassen." Schol. γνωμικῶς παρὰ τὸ „ ἀνὴρ δέ κεν οὔτι Διός νόον εἰρύσσαιτο (Hom. Θ 143), welche Stelle erklärt wird wie Ψ 81 ματα φίλη, χαλεπόν σε θεῶν αἰειγενετάων δήνεα εἴρυσθαι (an dich reißen, erkunden) μάλα περ πολύιδριν ἐοῦσαν. Vgl. unten 1068 τί δὲ μέλλω φρένα Δίαν καθορᾶν, ὄψιν ἄβυσσον, Eur. Tro. 885 ὅστις ποτ᾽ εἶ σύ δυστόπαστος εἰδέναι, Ζεύς, εἴτε ἀνάγκη φύσεως εἴτε νοῦς βροτῶν.

95-96. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-53

56
57
Schol. τὸ ἐπὶ νώτῳ πίπτειν τοὺς παλαιστὰς ἄσχημόν ἐστιν. Aber mit dem Fall eines Ringers kann die Erfüllung der Pläne des Zeus Nach kaum verglichen werden. Soph. Fragm. 809 ἀεὶ γὰρ εὖ πί- πτουσιν οἱ Διὸς κύβοι scheint der Ausdruck vom Würfelspiel entlehnt zu sein und πίπτειν ἐπὶ νώτῳ einen ungünstigen Fall des Würfels zu bezeichnen. Sicher fällt und nicht auf den Rücken, was Haupte des Zeus zur Vollendung bereift ist" bedeutet also ,alle Pläne des Zeus gehen sicher in Erfüllung". Vgl. Hom. Α 526 οὐ γὰρ ἐμὸν παλινάγρετον οὐδ᾽ ἀπατη‐ λὸν οὐδ᾽ ἀτελεύτητον, ὅ τι κεν κε- φαλῇ κατανεύσω. Allerwege im traun erglänzt er auch in der Fin- sternis bei dunklem Geschicke den sterblichen Menschen", d. h.,,auch das Dunkel schwerer Trübsal er- leuchtet er, da diejenigen, welche auf das gerechte Walten der Götter vertrauen, Trost in der Hoffnung besserer Tage finden". Der Dichter entwickelt eine Art Theodicee. Den Gedanken, welcher gegen eine gött- liche Vorsehung vorgebracht wird, daß es den Guten schlecht, den Schlechten gut gehe, sucht der Dichter auch Eum. 553 zu ent- kräften: ἑκὼν δ᾽ ἀνάγκας ἄτερ δί- καιος ὢν οὐκ ἄνολβος ἔσται· πανώ- λεθρος δ᾽ οὔποτ᾽ ἂν γένοιτο. εἰ κρανθῇ für ἢν κρανθῇ wie 130 ὁπόθι ἀπῇ, Sieb. 243 ἄνδρας ὧν ἁλῷ πό- λις. — μερόπεσσι λαοῖς nachdem Homerischen μερόπεσσι βροτοῖσιν, μερόπων ἀνθρώπων („, Uber die Be- deutung von μέροψ handelt Meh- liß in dem Progr. von Eisleben 1900, welcher die Bedeutung,, gesittet" darin findet).