Miles
Cave praéterbitas ullas aedis, quin roges,
senex híc ubi habitat Periphanes Platenius.
incertus tuom cave ad me rettuleris pedem.
Periphanes
Adulescens, si istunc hominem, quem tu quaeritas,
440
tibi commonstrasso, ecquam abs te inibo gratiam?
Miles
Virtute belli armatus promerui, ut mihi
omnis mortalis agere deceat gratias.
Periphanes
Non repperisti, adulescens, tranquillum locum,
ubi tuas virtutes explices, ut postulas.
445
nam strenuiori deterior si praedicat
suas pugnas, de illius illae fiunt sordidae.
sed istúm quem quaeris Periphanem Platenium,
ego sum, si quid vis.
Miles
Nempe quem in adulescentia
memorant apud réges armis, arte duellica
450
divitias magnas indeptum?
Periphanes
Immo si audias
meas púgnas, fugias manibus dimissis domum.
Miles
Pol égo magis unum quaero, meas cui praedicem,
quam illum qui memoret suas mihi.
Periphanes
Hic non est locus;
proin tu alium quaeras cui centones sarcias.
455
atque haec stultitiast me illi vitio vortere
egomet quod factitavi in adulescentia,
cum militabam: pugnis memorandis meis
eradicabam hominum auris, quando occeperam.
Miles
Animum advorte, ut quod ego ad te advenio intellegas.
meam amicam audivi te esse mercatum.
Periphanes
Attatae,
nunc demum scio ego hunc qui sit: quem dudum Epidicus
mihi praedicavit militem. adulescens, itast
ut dicis, emi.
460
Miles
Volo te verbis pauculis,
si tibi molestum non est.
Periphanes
Non edepol scio,
molestum necne sit, nisi dicis quid velis.
Miles
Mi illam ut tramittas, argentum accipias: adest.
nam quid ego apud te vera parcam proloqui?
ego illám volo hodie facere libertam meam,
465
mihi concubina quae sit.
Periphanes
Te absolvam brevi:
argenti quinquaginta mi illa empta est minis;
si sexaginta mihi denumerantur minae,
tuas póssidebit mulier faxo ferias;
atque ita profecto, ut eam ex hoc exoneres agro.
470
Miles
Estne empta mi istis legibus?
Periphanes
Habeas licet.
Miles
Conciliavisti pulchre.
Periphanes
Heus, fóras educite
quam introduxistis fidicinam. atque etiam fides,
ei quae accessere, tibi addam dono gratiis.
age accipe hanc sis.
475
Miles
Quae te intemperiae tenent?
quas tu mihi tenebras trudis? quin tu fidicinam
produci íntus iubes.
Periphanes
Haec ergo est fidicina.
hic alia nullast.
Miles
Non mihi nugari potes.
quin tu huc producis fidicinam Acropolistidem?
Periphanes
Haec inquamst.
480
Miles
Non haec inquamst. non novisse me
meam rere amicam posse?
Periphanes
Hanc, inquam, filius
meus deperibat fidicinam.
Miles
Haec non est ea.
Periphanes
Quid? non est?
Miles
Non est.
Periphanes
Vnde haec igitur gentiumst?
equidem hercle argentum pro hac dedi.
Miles
Stulte datum
reor et peccatum largiter.
485
Periphanes
Immo haec east.
nam servom misi, qui illum sectari solet
meum gnátum: is ipse hanc destinavit fidicinam.
Miles
Em istíc homo te articulatim concidit, senex,
tuos servos.
Periphanes
Quid? concidit?
Miles
Sic suspiciost,
nam pro fidicina haec cerva supposita est tibi.
490
senex, tibi os est sublitum plane et probe.
ego illám requiram iam ubi ubi est.—
Periphanes
Bellator, vale.
euge, euge, Epidice, frugi es, pugnavisti, homo es,
qui me emunxisti mucidum, minimi preti.
mercatus te hodie est de lenone Apoecides?
495
Fidicina
Fando ego istunc hominem numquam audivi ante hunc diem,
neque me quidem emere quisquam ulla pecunia
potuit: plus iam sum libera quinquennium.
Periphanes
Quid tibi negotist meae domi igitur?
Fidicina
Audies.
conducta veni, ut fidibus cantarem seni,
500
dum rem divinam faceret.
Periphanes
Fateor me omnium
hominum esse Athenis Atticis minimi preti.
sed tu novistin fidicinam Acropolistidem?
Fidicina
Tam facile quam me.
Periphanes
Vbi habitat?
Fidicina
Postquam liberast
ubi habitet dicere admodum incerte scio.
505
Periphanes
Eho an libera illa est? quis eam liberaverit,
volo scíre, si scis.
Fidicina
Id quod audivi audies.
Stratippoclem aiunt Periphanai filium
absentem curavisse ut fieret libera.
Periphanes
Perii hercle, si istaec vera sunt; planissume
510
meum exenteravit Epidicus marsuppium.
Fidicina
Haec sic audivi. numquid me vis ceterum?
Periphanes
Malo cruciatu ut pereas atque abeas cito.
Fidicina
Fides non reddis?
Periphanes
Neque fides neque tibias.
propera igitur fugere hinc, si te di amant.
515
Fidicina
Abiero.
flagitio cum maiore post reddes tamen.—
Periphanes
Quid nunc? qui in tantis positus sum sententiis, †
eamne egó sinam impune? immo etiam si alterum
tantum perdundumst, perdam potius quam sinam
me impune irrisum esse, habitum depeculatui
520
ei sic data esse verba praesenti palam!
atque mé minoris facio prae illo, qui omnium
legum atque iurum fictor, conditor cluet;
is etiam sese sapere memorat: malleum
sapientiorem vidi excusso manubrio.
525
Epidicus. T. Maccius Plautus. ed. Friedrich Leo. Berlin. 1895.
Sponsored by Perseus Project, Tufts University.
Funding provided by The National Endowment for the Humanities.