N. Wecklein, Libation Bearers, 204.comm-204

Search the Perseus Catalog for:

View: By Commline

← Previous Next →

Euripides ( El. 534 ) kritisiert auch dieses Erkennungsmittel: πῶς δ᾽ ἂν γένοιτ' ἂν ἐν κραταιλέῳ πέδῳ γαίας ποδῶν ἔκμακτρον; εἰ δ᾽ ἔστιν τόδε, δυοῖν ἀδελφοῖν ποὺς ἂν οὐ γένοιτ᾽ ἴσος, ἀνδρός τε καὶ γυναικός, ἀλλ᾽ ἄρσην κρατεῖ.

Libation Bearers. N. Wecklein. . 2026-09-07.

Current edition Experimental

Wecklein’s commentary on Choephoroi / Libation Bearers (1888; German; OCR draft) (German) (Explanatory commentary, pp. 163–234; single HW42J8 OCR witness, conservatively retained. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (8)

Χοηφóρoι First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 315-478 focus

str. 1

Ὀρέστης¹

ὦ πάτερ αἰνόπατες,² τί σοι
315

φάμενος ἢ τί ῥέξας

τύχοιμ᾽ ἂν ἕκαθεν³ οὐρίσας,

ἔνθα σ᾽ ἔχουσιν εὐναί;

σκότῳ φάος ἀντίμοι-

ρον;⁴ χάριτες δ᾽ ὁμοίως
320

κέκληνται γόος εὐκλεὴς

προσθοδόμοις Ἀτρείδαις.

323

str. 2

Χορός⁵

τέκνον, φρόνημα τοῦ

θανόντος οὐ δαμάζει

πυρὸς [ἡ⁶] μαλερὰ γνάθος,
325

φαίνει δ᾽ ὕστερον ὀργάς:

ὀτοτύζεται δ᾽ ὁ θνῄσκων,

ἀναφαίνεται δ᾽ ὁ βλάπτων.

πατέρων τε καὶ τεκόντων

γόος ἔνδικος ματεύει
330

τἄποιν᾽⁷ ἀμφιλαφὴς ταραχθείς.

332

ant. 1

Ἠλέκτρα

κλῦθὶ νυν, ὦ πάτερ, ἐν μέρει

πολυδάκρυτα πένθη.

δίπαις τοί σ᾽⁸ ἐπιτύμβιος⁹

θρῆνος ἀναστενάζει.
335

τάφος δ᾽ ἱκέτας δέδεκται

φυγάδας θ᾽ ὁμοίως.

τί τῶνδ᾽ εὖ, τί δ᾽ ἄτερ κακῶν;

οὐκ ἀτρίακτος ἄτα;

340

Χορός

ἀλλ᾽ ἔτ᾽ ἂν ἐκ τῶνδε θεὸς χρῄζων
340

θείη¹⁰ κελάδους εὐφθογγοτέρους:

ἀντὶ δὲ θρήνων ἐπιτυμβιδίων

παιὰν¹¹ μελάθροις ἐν βασιλείοις

νεοκρᾶτα φίλον κομίσειεν.¹²

345

str. 3

Ὀρέστης

εἰ γὰρ ὑπ᾽ Ἰλίῳ
345

πρός τινος Λυκίων, πάτερ,

δορίτμητος κατηναρίσθης,¹³

λιπὼν ἂν εὔκλειαν ἐν δόμοισι

τέκνων τ᾽ ἐν¹⁴ κελεύθοις

ἐπιστρεπτὸν αἰῶ¹⁵
350

κτίσας πολύχωστον ἂν εἶχες

τάφον διαποντίου γᾶς¹⁶

δώμασιν εὐφόρητον.

354

ant. 2

Χορός

φίλος φίλοισι τοῖς

ἐκεῖ καλῶς θανοῦσιν
355

κατὰ χθονὸς ἐμπρέπων

σεμνότιμος ἀνάκτωρ,

πρόπολός τε τῶν μεγίστων

χθονίων ἐκεῖ τυράννων:

βασιλεὺς γὰρ ἦν,¹⁷ ὄφρ᾽ ἔζης,¹⁸
360

μόριμον λάχος πιπλάντων¹⁹

χειροῖν²⁰ πεισιβρότοῳ τε βάκτρῳ.²¹

363

ant. 3

Ἠλέκτρα

μηδ᾽ ὑπὸ Τρωίας

τείχεσι φθίμενος, πάτερ,

μετ᾽ ἄλλῳ²² δουρικμῆτι λαῷ
365

παρὰ Σκαμάνδρου πόρον τεθάφθαι.²³

πάρος δ᾽ οἱ κτανόντες

νιν οὕτως δαμῆναι

<φίλοις²⁴>, θανατηφόρον αἶσαν

πρόσω²⁵ τινὰ πυνθάνεσθαι
370

τῶνδε πόνων ἄπειρον.

372

Χορός²⁶

ταῦτα μέν, ὦ παῖ, κρείσσονα χρυσοῦ,

μεγάλης δὲ τύχης καὶ ὑπερβορέου

μείζονα φωνεῖς: δύνασαι²⁷ γάρ.

ἀλλὰ διπλῆς γὰρ τῆσδε μαράγνης²⁸
375

δοῦπος ἱκνεῖται: τῶν μὲν ἀρωγοὶ

κατὰ γῆς ἤδη, τῶν δὲ κρατούντων

χέρες οὐχ ὅσιαι στυγερῶν τούτων,

†πᾶσι δὲ μᾶλλον γεγένηται.²⁹

380

str. 4

Ὀρέστης

τοῦτο διαμπερὲς οὖς³⁰
380

ἵκεθ᾽³¹ ἅπερ τι³² βέλος.

Ζεῦ Ζεῦ, κάτωθεν ἀμπέμπων

ὑστερόποινον ἄταν

βροτῶν τλάμονι καὶ πανούργῳ

χειρί, τοκεῦσι δ᾽ ὅμως τελεῖται.
385
386

str. 5

Χορός

ἐφυμνῆσαι γένοιτό μοι πυκά-

εντ᾽³³ ὀλολυγμὸν ἀνδρὸς

θεινομένου, γυναικός τ᾽

ὀλλυμένας: τί γὰρ κεύθω φρενὸς οἷον³⁴ ἔμπας

ποτᾶται; πάροιθεν δὲ πρῴρας
390

δριμὺς ἄηται κραδίας³⁵

θυμὸς ἔγκοτον στύγος.

394

ant. 4

Ὀρέστησ???³⁶

καὶ πότ᾽³⁷ ἂν ἀμφιθαλὴς

Ζεὺς ἐπὶ χεῖρα βάλοι,
395

φεῦ φεῦ, κάρανα δαΐξας;

πιστὰ γένοιτο χώρᾳ.

δίκαν δ᾽ ἐξ ἀδίκων ἀπαιτῶ.

κλῦτε δὲ Γᾶ χθονίων τε τιμαί.³⁸

400

Χορός

ἀλλὰ νόμος³⁹ μὲν φονίας σταγόνας
400

χυμένας ἐς πέδον ἄλλο προσαιτεῖν

αἷμα. βοᾷ γὰρ λοιγὸς Ἐρινὺν⁴⁰

παρὰ τῶν πρότερον⁴¹ φθιμένων ἄτην

ἑτέραν ἐπάγουσαν ἐπ᾽ ἄτῃ.

405

str. 6

Ἠλέκτρα???

πόποι δᾶ⁴² νερτέρων τυραννίδες <τ᾽>,⁴³
405

ἴδετε πολυκρατεῖς Ἀραὶ τεθυμένων,⁴⁴

ἴδεσθ᾽ Ἀτρειδᾶν τὰ λοίπ᾽ ἀμηχάνως

ἔχοντα καὶ δωμάτων

ἄτιμα. πᾷ τις τράποιτ᾽ ἄν,⁴⁵ ὦ Ζεῦ;

410

ant. 5

Χορός⁴⁶

πέπαλται⁴⁷ δ᾽ αὖτέ μοι φίλον κέαρ
410

τόνδε κλύουσαν οἶκτον.

καὶ τότε μὲν δύσελπις,

σπλάγχνα δέ μοι⁴⁸ κελαινοῦ-

ται πρὸς ἔπος κλυούσᾳ.

ὅταν δ᾽ αὖτ᾽ ἐπ᾽ ἀλκῆς ἐπάρῃ <μ᾽
415

ἐλπίς,> ἀπέστασεν ἄχος

προσφανεῖσά⁴⁹ μοι καλῶς.

418

ant. 6

Ὀρέστησ???⁵⁰

τί δ᾽ ἂν φάντες⁵¹ τύχοιμεν; ἢ⁵² τάπερ

πάθομεν ἄχεα⁵³ πρός γε τῶν τεκομένων;

πάρεστι σαίνειν, τὰ δ᾽ οὔτι θέλγεται.
420

λύκος γὰρ ὥστ᾽ ὠμόφρων

ἄσαντος ἐκ ματρός ἐστι θυμός.

423

str. 7

Χορός

ἔκοψα κομμὸν Ἄριον ἔν τε Κισσίας⁵⁴

νόμοις ἰηλεμιστρίας,⁵⁵

ἀπριγδόπληκτα πολυπλάνητα⁵⁶ δ᾽ ἦν⁵⁷ ἰδεῖν
425

ἐπασσυτεροτριβῆ τὰ χερὸς ὀρέγματα

ἄνωθεν ἀνέκαθεν, κτύπῳ δ᾽ ἐπερρόθει

κροτητὸν ἀμὸν καὶ πανάθλιον κάρα.

429

str. 8

Ἠλέκτρα

ἰὼ⁵⁸ δαΐα

πάντολμε μᾶτερ, δαΐαις ἐν ἐκφοραῖς
430

ἄνευ πολιτᾶν ἄνακτ᾽,

ἄνευ δὲ πενθημάτων

ἔτλας ἀνοίμωκτον ἄνδρα θάψαι.

434

str. 9

Ὀρέστης⁵⁹

ταφὰς ἀτίμους⁶⁰ ἔλεξας, οἴμοι.

πατρὸς δ᾽ ἀτίμωσιν ἆρα⁶¹ τείσει
435

ἕκατι μὲν δαιμόνων,

ἕκατι δ᾽ ἀμᾶν χερῶν.

ἔπειτ᾽ ἐγὼ νοσφίσας ὀλοίμαν.⁶²

439

ant. 9

Χορός⁶³

ἐμασχαλίσθη⁶⁴ δέ γ᾽, ὡς τόδ᾽ εἰδῇς,⁶⁵

ἔπρασσε δ᾽ ᾇπέρ⁶⁶ νιν ὧδε θάπτει,
440

μόρον κτίσαι⁶⁷ μωμένα

ἄφερτον⁶⁸ αἰῶνι σῷ.

κλύεις⁶⁹ πατρῴους δύας ἀτίμους.⁷⁰

445

ant. 7

Ἠλέκτρα⁷¹

λέγεις πατρῷον μόρον: ἐγὼ δ᾽ ἀπεστάτουν
445

ἄτιμος, οὐδὲν ἀξία.

μυχῷ⁷² δ᾽ ἄφερκτος πολυσινοῦς κυνὸς δίκαν

ἑτοιμότερα γέλωτος ἀνέφερον λίβη,

χέουσα⁷³ πολύδακρυν γόον κεκρυμμένα.

τοιαῦτ᾽ ἀκούων ἐν φρεσὶν γράφου, <πάτερ.⁷⁴ >
450
451

ant. 8

Χορός⁷⁵

δι᾽ ὤτων δὲ συν-

τέτραινε μῦθον ἡσύχῳ φρενῶν⁷⁶ βάσει.

τὰ μὲν γὰρ οὕτως ἔχει,

τὰ δ᾽ αὐτὸς ὄργα⁷⁷ μαθεῖν.

πρέπει δ᾽ ἀκάμπτῳ μένει καθήκειν.
455
456

str. 10

Ὀρέστης

σὲ τοι λέγω, ξυγγενοῦ, πάτερ, φίλοις.⁷⁸

Ἠλέκτρα

ἐγὼ δ᾽ ἐπιφθέγγομαι κεκλαυμένα.

Χορός

στάσις δὲ πάγκοινος ἅδ᾽ ἐπιρροθεῖ:

ἄκουσον ἐς φάος μολών,

ξὺν δὲ γενοῦ πρὸς ἐχθρούς.
460
461

ant. 10

Ὀρέστης

Ἄρης Ἄρει ξυμβαλεῖ,⁷⁹ Δίκᾳ Δίκα.

Ἠλέκτρα

ἰὼ θεοί, κραίνετ᾽ ἐνδίκως <δίκας⁸⁰>.

Χορός

τρόμος μ᾽ ὑφέρπει κλύουσαν εὐγμάτων.

τὸ μόρσιμον μένει πάλαι,

εὐχομένοις δ᾽ ἂν ἔλθοι.
465
466

str. 11

Χορός

ὦ⁸¹ πόνος ἐγγενὴς

καὶ παράμουσος Ἄτας⁸²

αἱματόεσσα πλαγά.

ἰὼ δύστον᾽ ἄφερτα κήδη:

ἰὼ δυσκατάπαυστον ἄλγος.
470
471

ant. 11

Χορός

δώμασιν ἔμμοτον

τῶνδ᾽ ἄκος,⁸³ οὐδ᾽ ἀπ᾽ ἄλλων

ἔκτοθεν, ἀλλ᾽ ἀπ᾽ αὐτῶν,

διώκειν ἔριν⁸⁴ αἱματηράν.

θεῶν <τῶν⁸⁵> κατὰ γᾶς ὅδ᾽ ὕμνος.
475
476

Χορός

ἀλλὰ κλύοντες, μάκαρες χθόνιοι,

τῆσδε κατευχῆς πέμπετ᾽ ἀρωγὴν

παισὶν προφρόνως ἐπὶ νίκῃ.⁸⁶⁸⁷

479

Χοηφóρoι Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 315-478 focus

Ὀρέστης

ὦ πάτερ αἰνόπατερ, τί σοι
315

φάμενος ἢ τί ῥέξας

τύχοιμʼ ἂν ἕκαθεν οὐρίσας,

ἔνθα σʼ ἔχουσιν εὐναί,

σκότῳ φάος ἀντίμοι-

ρον; χάριτες δʼ ὁμοίως
320

κέκληνται γόος εὐκλεὴς

προσθοδόμοις Ἀτρείδαις.

323

Χορός

τέκνον, φρόνημα τοῦ

θανόντος οὐ δαμάζει

πυρὸς ἡ μαλερὰ γνάθος,
325

φαίνει δʼ ὕστερον ὀργάς·

ὀτοτύζεται δʼ ὁ θνῄσκων,

ἀναφαίνεται δʼ ὁ βλάπτων.

πατέρων τε καὶ τεκόντων

γόος ἔνδικος ματεύει
330

τὸ πᾶν ἀμφιλαφής ταραχθείς.

332

Ἠλέκτρα

κλῦθὶ νυν, ὦ πάτερ, ἐν μέρει

πολυδάκρυτα πένθη.

δίπαις τοί σʼ ἐπιτύμβιος

θρῆνος ἀναστενάζει.
335

τάφος δʼ ἱκέτας δέδεκται

φυγάδας θʼ ὁμοίως.

τί τῶνδʼ εὖ, τί δʼ ἄτερ κακῶν;

οὐκ ἀτρίακτος ἄτα;

340

Χορός

ἀλλʼ ἔτʼ ἂν ἐκ τῶνδε θεὸς χρῄζων
340

θείη κελάδους εὐφθογγοτέρους·

ἀντὶ δὲ θρήνων ἐπιτυμβιδίων

παιὰν μελάθροις ἐν βασιλείοις

νεοκρᾶτα φίλον κομίσειεν.

345

Ὀρέστης

εἰ γὰρ ὑπʼ Ἰλίῳ
345

πρός τινος Λυκίων, πάτερ,

δορίτμητος κατηναρίσθης·

λιπὼν ἂν εὔκλειαν ἐν δόμοισι

τέκνων τʼ ἐν κελεύθοις

ἐπιστρεπτὸν αἰῶ
350

κτίσας πολύχωστον ἂν εἶχες

τάφον διαποντίου γᾶς

δώμασιν εὐφόρητον,

354

Χορός

φίλος φίλοισι τοῖς

ἐκεῖ καλῶς θανοῦσιν
355

κατὰ χθονὸς ἐμπρέπων

σεμνότιμος ἀνάκτωρ,

πρόπολός τε τῶν μεγίστων

χθονίων ἐκεῖ τυράννων·

βασιλεὺς γὰρ ἦσθʼ, ὄφρʼ ἔζης,
360

μόριμον λάχος πιπλάντων

χεροῖν πεισίβροτόν τε βάκτρον.

363

Ἠλέκτρα

μηδʼ ὑπὸ Τρωίας

τείχεσι φθίμενος, πάτερ,

μετʼ ἄλλῳ δουρικμῆτι λαῷ
365

παρὰ Σκαμάνδρου πόρον τεθάφθαι.

πάρος δʼ οἱ κτανόντες

νιν οὕτως δαμῆναι

φίλοις, θανατηφόρον αἶσαν

πρόσω τινὰ πυνθάνεσθαι
370

τῶνδε πόνων ἄπειρον.

372

Χορός

ταῦτα μέν, ὦ παῖ, κρείσσονα χρυσοῦ,

μεγάλης δὲ τύχης καὶ ὑπερβορέου

μείζονα φωνεῖς· δύνασαι γάρ.

ἀλλὰ διπλῆς γὰρ τῆσδε μαράγνης
375

δοῦπος ἱκνεῖται· τῶν μὲν ἀρωγοὶ

κατὰ γῆς ἤδη, τῶν δὲ κρατούντων

χέρες οὐχ ὅσιαι στυγερῶν τούτων·

παισὶ δὲ μᾶλλον γεγένηται.

380

Ὀρέστης

τοῦτο διαμπερὲς οὖς
380

ἵκεθʼ ἅπερ τι βέλος.

Ζεῦ Ζεῦ, κάτωθεν ἀμπέμπων

ὑστερόποινον ἄταν

βροτῶν τλάμονι καὶ πανούργῳ

χειρὶ—τοκεῦσι δʼ ὅμως τελεῖται.
385

386

Χορός

ἐφυμνῆσαι γένοιτό μοι πυκά-

εντʼ ὀλολυγμὸν ἀνδρὸς

θεινομένου, γυναικός τʼ

ὀλλυμένας· τί γὰρ κεύθω φρενὸς οἷον ἔμπας

ποτᾶται; πάροιθεν δὲ πρῴρας
390

δριμὺς ἄηται κραδίας

θυμὸς ἔγκοτον στύγος.

394

Ἠλέκτρα

καί πότʼ ἂν ἀμφιθαλὴς

Ζεὺς ἐπὶ χεῖρα βάλοι,
395

φεῦ φεῦ, κάρανα δαΐξας;

πιστὰ γένοιτο χώρᾳ.

δίκαν δʼ ἐξ ἀδίκων ἀπαιτῶ.

κλῦτε δὲ Γᾶ χθονίων τε τιμαί.

400

Χορός

ἀλλὰ νόμος μὲν φονίας σταγόνας
400

χυμένας ἐς πέδον ἄλλο προσαιτεῖν

αἷμα. βοᾷ γὰρ λοιγὸς Ἐρινὺν

παρὰ τῶν πρότερον φθιμένων ἄτην

ἑτέραν ἐπάγουσαν ἐπʼ ἄτῃ.

405

Ὀρέστης

πόποι δὴ νερτέρων τυραννίδες,
405

ἴδετε πολυκρατεῖς Ἀραὶ φθινομένων,

ἴδεσθʼ Ἀτρειδᾶν τὰ λοίπʼ ἀμηχάνως

ἔχοντα καὶ δωμάτων

ἄτιμα. πᾷ τις τράποιτʼ ἄν, ὦ Ζεῦ;

410

Χορός

πέπαλται δαὖτὲ μοι φίλον κέαρ
410

τόνδε κλύουσαν οἶκτον

καὶ τότε μὲν δύσελπις,

σπλάγχνα δέ μοι κελαινοῦ-

ται πρὸς ἔπος κλυούσᾳ.

ὅταν δʼ αὖτʼ ἐπʼ ἀλκῆς ἐπάρῃ μʼ
415

ἐλπὶς, ἀπέστασεν ἄχος

προσφανεῖσά μοι καλῶς.

418

Ἠλέκτρα

τί δʼ ἂν φάντες τύχοιμεν ἢ τά περ

πάθομεν ἄχεα πρός γε τῶν τεκομένων;

πάρεστι σαίνειν, τὰ δʼ οὔτι θέλγεται.
420

λύκος γὰρ ὥστʼ ὠμόφρων

ἄσαντος ἐκ ματρός ἐστι θυμός.

423

Χορός

ἔκοψα κομμὸν Ἄριον ἔν τε Κισσίας

νόμοις ἰηλεμιστρίας,

ἀπριγδόπληκτα πολυπλάνητα δʼ ἦν ἰδεῖν
425

ἐπασσυτεροτριβῆ τὰ χερὸς ὀρέγματα

ἄνωθεν ἀνέκαθεν, κτύπῳ δʼ ἐπερρόθει

κροτητὸν ἀμὸν καὶ πανάθλιον κάρα.

429

Ἠλέκτρα

ἰὼ ἰὼ δαΐα

πάντολμε μᾶτερ, δαΐαις ἐν ἐκφοραῖς
430

ἄνευ πολιτᾶν ἄνακτʼ,

ἄνευ δὲ πενθημάτων

ἔτλας ἀνοίμωκτον ἄνδρα θάψαι.

434

Ὀρέστης

τὸ πᾶν ἀτίμως ἔλεξας, οἴμοι.

πατρὸς δʼ ἀτίμωσιν ἆρα τείσει
435

ἕκατι μὲν δαιμόνων,

ἕκατι δʼ ἀμᾶν χερῶν;

ἔπειτʼ ἐγὼ νοσφίσας ὀλοίμαν.

439

Χορός

ἐμασχαλίσθη δέ γʼ, ὡς τόδʼ εἰδῇς·

ἔπρασσε δʼ, ᾇπέρ νιν ὧδε θάπτει,
440

μόρον κτίσαι μωμένα

ἄφερτον αἰῶνι σῷ.

κλύεις πατρῴους δύας ἀτίμους.

445

Ἠλέκτρα

λέγεις πατρῷον μόρον· ἐγὼ δʼ ἀπεστάτουν
445

ἄτιμος, οὐδὲν ἀξία·

μυχῷ δʼ ἄφερκτος πολυσινοῦς κυνὸς δίκαν

ἑτοιμότερα γέλωτος ἀνέφερον λίβη,

χέουσα πολύδακρυν γόον κεκρυμμένα.

τοιαῦτʼ ἀκούων ἐν φρεσὶν γράφου ˘ ¯.
450

451

Χορός

διʼ ὤτων δὲ συν-

τέτραινε μῦθον ἡσύχῳ φρενῶν βάσει.

τὰ μὲν γὰρ οὕτως ἔχει,

τὰ δʼ αὐτὸς ὄργα μαθεῖν.

πρέπει δʼ ἀκάμπτῳ μένει καθήκειν.
455

456

Ὀρέστης

σὲ τοι λέγω, ξυγγενοῦ, πάτερ, φίλοις.

Ἠλέκτρα

ἐγὼ δʼ ἐπιφθέγγομαι κεκλαυμένα.

Χορός

στάσις δὲ πάγκοινος ἅδʼ ἐπιρροθεῖ·

ἄκουσον ἐς φάος μολών,

ξὺν δὲ γενοῦ πρὸς ἐχθρούς.
460

461

Ὀρέστης

Ἄρης Ἄρει ξυμβαλεῖ, Δίκᾳ Δίκα.

Ἠλέκτρα

ἰὼ θεοί, κραίνετʼ ἐνδίκως δίκας.

Χορός

τρόμος μʼ ὑφέρπει κλύουσαν εὐγμάτων.

τὸ μόρσιμον μένει πάλαι,

εὐχομένοις δʼ ἂν ἔλθοι.
465

466

Χορός

ὦ πόνος ἐγγενὴς

καὶ παράμουσος Ἄτας

αἱματόεσσα πλαγά.

ἰὼ δύστονʼ ἄφερτα κήδη·

ἰὼ δυσκατάπαυστον ἄλγος.
470

471

Χορός

δώμασιν ἔμμοτον

τῶνδʼ ἄκος, οὐδʼ ἀπʼ ἄλλων

ἔκτοθεν, ἀλλʼ ἀπʼ αὐτῶν,

διʼ ὠμὰν ἔριν αἱματηράν.

θεῶν τῶν κατὰ γᾶς ὅδʼ ὕμνος.
475

476

Χορός

ἀλλὰ κλύοντες, μάκαρες χθόνιοι,

τῆσδε κατευχῆς πέμπετʼ ἀρωγὴν

παισὶν προφρόνως ἐπὶ νίκῃ.

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 195 focus

φεῦ.

εἴθ᾽ εἶχε φωνὴν ἔμφρον᾽ ἀγγέλου δίκην,
195

ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ ᾿κινυσσόμην,

ἀλλ᾽ ἢ σάφ᾽ ἦν μοι τόνδ᾽ ἀποπτύσαι πλόκον,

εἴπερ γ᾽ ἀπ᾿ ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος,

ἢ ξυγγενὴς ἂν εἶχε συμπενθεῖν ἐμοὶ

ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.
200

ἀλλ᾽ εἰδότας μὲν τοὺς θεοὺς καλούμεθα,

οἵοισιν ἐν χειμῶσι ναυτίλων δίκην

στροβούμεθ᾽· εἰ δὲ χρὴ τυχεῖν σωτηρίας,

σμικροῦ γένοιτ᾽ ἂν σπέρματος μέγας πυθμήν.

καὶ μὴν στίβοι γε, δεύτερον τεκμήριον,
205

ποδῶν ὅμοιοι τοῖς τ᾽ ἐμοῖσιν ἐμφερεῖς.

καὶ γὰρ δύ᾽ ἐστὸν τώδε περιγραφὰ ποδοῖν,

αὐτοῦ τ᾽ ἐκείνου καὶ συνεμπόρου τινός.

πτέρναι τενόντων θ᾽ ὑπογραφαὶ μετρούμεναι

ἐς ταυτὸ συμβαίνουσι τοῖς ἐμοῖς στίβοις.
210

πάρεστι δ᾽ ὠδὶς καὶ φρενῶν καταφθορά.

ΟΡ.

εὔχου τὰ λοιπὰ, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.

ΗΛ.

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

ΟΡ.

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.
215

ΗΛ.

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

ΟΡ.

σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ᾽ ἐκπαγλουμένην.

ΗΛ.

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

ΟΡ.

ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν, ὦ ξέν, ἀμφί μοι πλέκεις;
220

ΟΡ.

αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

ΟΡ.

κἀν τοῖς ἐμοῖσιν, εἴπερ ἐν τοῖς σοῖς ἐγώ.

ΗΛ.

ὡς ὄντ' Ὀρέστην ἄρα σ᾽ ἐγὼ προσεννέπω;

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Gottfried Hermann, 1852.) — 195 focus

φεῦ.
190

εἴθ' εἶχε φωνὴν ἔμφρον᾽ ἀγγέλου δίκην,

ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ κινυσσόμην,

ἀλλ᾽ ἦν σαφηνῆ τόνδ᾽ ἀποπτύσαι πλόκον,

εἴπερ γ᾽ ἀπ' ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος,

ἢ ξυγγενὴς ὤν, εἶχε συμπενθεῖν ἐμοὶ
195

ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.

Χορός

ἀλλ᾽ εἰδότας μὲν τοὺς θεοὺς καλούμεθα,

οἵοισιν ἐν χειμῶσι ναυτίλων δίκην

στροβούμεθ᾽· εἰ δὲ χρὴ τυχεῖν σωτηρίας,

σμικροῦ γένοιτ' ἂν σπέρματος μέγας πυθμήν.
200

Ἠλέκτρα

καὶ μὴν στίβοι γε, δεύτερον τεκμήριον,

ποδῶν ὁμοῖοι τοῖς τ' ἐμοῖσιν ἐμφερεῖς.

καὶ γὰρ δύ᾽ ἐστὸν τώδε περιγραφὰ ποδοῖν,

αὐτοῦ τ᾽ ἐκείνου καὶ συνεμπόρου τινός.

205

πτέρναι τενόντων θ' ὑπογραφαὶ μετρούμεναι

εἰς ταὐτὸ συμβαίνουσι τοῖς ἐμοῖς στίβοις.

πάρεστι δ᾽ ὠδὶς καὶ φρενῶν καταφθορά.

Ὀρέστης

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεςφόρους

Ὀρέστης

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.
210

Ἠλέκτρα

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

Ὀρέστης

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.

Ἠλέκτρα

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

Ὀρέστης

σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ' ἐκπαγλουμένην.

Ἠλέκτρα

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;
215

Ὀρέστης

ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ᾽ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

Ἠλέκτρα

ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν', ὦ ξέν', ἀμφί μοι πλέκεις;

Ὀρέστης

αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.

Ἠλέκτρα

ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις;

Ὀρέστης

κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽, εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.
220

Ἠλέκτρα

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην γάρ σ᾽ ἐγὼ προςεννέπω;

ΧΟΗΦΟΡΟΙ (OCR draft) Experimental (ΧΟΗΦΟΡΟΙ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 195 focus

Φεῦ·

εἴθ' εἶχε φωνὴν εὔφρον' ἀγγέλου δίκην,
195

ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ 'κινυσσόμην μἠκηνυσσόμην,

ἀλλ' εὖ σάφ' ἦν ἢ σαφηνῆ τόνδ' ἀποπτύσαι πλόκον,

εἴπερ γ' ἀπ' ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος,

ἢ ξυγγενὴς ὢν εἶχε συμπενθεῖν ἐμοί,

ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.
200

Ἀλλ' εἰδότας μὲν τοὺς θεοὺς καλούμεθα

οἵοισιν ἐν χειμῶσι ναυτίλων δίκην δίκηι (ηι in rasura)

στροβούμεθ'· εἰ δὲ χρὴ τυχεῖν σωτηρίας,

σμικροῦ γένοιτ' ἂν σπέρματος μέγας πυθμήν.

ΧΟΗΦΟΡΟΙ

ΗΛΕΚΤΡΑ

Καὶ μὴν στίβοι γε, δεύτερον τεκμήριον,
205

ποδῶν ποδῶν δ' ὁμοῖοι τοῖς τ' ἐμοῖσιν ἐμφερεῖς·

καὶ γὰρ δύ' ἐστὸν τώδε περιγραφὰ ποδοῖν,

αὐτοῦ τ' ἐκείνου καὶ συνεμπόρου τινός·

πτέρναι τενόντων θ' ὑπογραφαὶ μετρούμεναι

ἐς ταὐτὸ συμβαίνουσι τοῖς ἐμοῖς στίβοις.
210

Πάρεστι δ' ὠδὶς καὶ φρενῶν καταφθορά.

ΟΡΕΣΤΗΣ
¹

Εὔχου τὰ λοιπὰ τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα τυγχάνειν καλῶς.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ ;

ΟΡΕΣΤΗΣ

Ἐς Εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου -χου πάλαι.
215

ΗΛΕΚΤΡΑ

Καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν ;

ΟΡΕΣΤΗΣ

Σύνοιδ' Ὀρέστην πολλά σ' ἐκπαγλουμένην -μένης.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων ;

ΟΡΕΣΤΗΣ

Ὅδ' εἰμί· μὴ μάτευ' μάστευ' ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Ἀλλ' ἦ δόλον τιν', ὦ ξέν', ἀμφί μοι πλέκεις ;
220

ΟΡΕΣΤΗΣ

Αὐτὸς κατ' αὐτοῦ τἄρα ταρρα μηχανορραφῶ.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Ἀλλ' ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις ;

ΟΡΕΣΤΗΣ

Κἀν τοῖς ἐμοῖς ἐμοῖσιν ἄρ', εἴπερ ἄν γε τοῖσι σοῖς.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Ὡς ὄντ' Ὀρέστην τάδε λέγω σε προυννέπειν τάδ' ἐγώ σε προυννέπω ;

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. N. Wecklein, 1885.) — 195 focus

φεῦ. εἴθ᾽ εἶχε φωνὴν ἔμφρον᾽ ἀγγέλου δίκην,

¹²³⁴⁵⁶⁷⁸

ἔπεμψε χαίτην ἔπεμψε χαίτην Victorius ἔπεμψεν καὶ τὴν Μ. πατρί Turnebus. οὐχ Μ. ψαύσει ψαύσει Turnebus ψαύδει Μ, ει scr. m. καρδίας καρδία Scaliger καρδίαν Heimsoeth. ἐπαίσθην ἐπαίσθην Canter ἐπαίθην Μ. πλημυρίδος Μ. ἐμή γε Porson. σαίνομαι, prioribus tribus literis ab alia manu in litura scriptis, Μ. ἔμφρον᾽ ἔμφρον᾽ Αuratus εὔφρον Μ.

ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ κινυσσόμην,

195

ἀλλ᾽ εὖ σάφ᾽ ἦν ἢ τόνδ᾽ ἀποπτύσαι πλόκον,

εἴπερ γ᾽ ἀπ᾽ ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος,

ἢ ξυγγενὴς ὢν εἶχε συμπενθεῖν ἐμοί,

ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.

ἀλλ᾽ εἰδότας μὲν τοὺς θεοὺς καλούμεθα,

200

οἵοισιν ἐν χειμῶσι ναυτίλων δίκην

στροβούμεθ᾽· εἰ δὲ χρὴ τυχεῖν σωτηρίας,

σμικροῦ γένοιτ᾽ ἂν σπέρματος μέγας πυθμήν.

καὶ μὴν στίβοι γε, δεύτερον τεκμήριον,

ποδῶν δ᾽ ὅμοιοι τοῖς τ᾿ ἐμοῖσιν ἐμφερεῖς

205

καὶ γὰρ δύ᾽ ἐστὸν τώδε περιγραφὰ ποδοῖν,

αὐτοῦ τ᾽ ἐκείνου καὶ συνεμπόρου τινός.

πτέρναι, τενόντων θ᾽ ὑπογραφαὶ μετρούμεναι

εἰς ταὐτὸ συμβαίνουσι τοῖς ἐμοῖς στίβοις.

πάρεστι δ᾽ ὠδὶς καὶ φρενῶν καταφθορά.

210

ΟΡ.

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

⁹¹⁰¹¹¹²¹³¹⁴¹⁵¹⁶¹⁷

μὴ 'κινυσσόμην μὴ 'κινυσσόμην Turnebus μὴκηνυσσόμην Μ. σάφ᾽ ἦν σάφ᾽ ἦν * Wellauer σαφηνῆ Μ. post 210 transponit Weil (post 209 collocabat Butler). δίκην δίκην Ald. δίκης (ηι in ras.) Μ. d'delet Turnebus. Versibus 206. 207 de Kirchhoffi coniectura post 210 transpositis verba δ' ὅμοιοι . . ἐμφερεῖς | πτέρνα delenda videntur. ὅμοιοι ὅμοιοι Μ, ὁμοῖοι m. paragraphis praefixis personarum vices in M notantur, nisi quod v. 218 Orestis nota praescripta.

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.

ΗΛ.

ἐπεὶ τί νῦν ἔκατι δαιμόνων κυρῶ;

ΟΡ.

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.

ΗΛ.

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;
215

ΟΡ.

σύνοιδ' Ὀρέστην πολλά σ' ἐκπαγλουμένην.

ΗΛ.

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

ΟΡ.

ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ᾿ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἢ δόλον τιν᾽, ὦ ξέν', ἀμφί μοι πλέκεις;

ΟΡ.

αὐτὸς κατ' αὐτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.
220

ΗΛ.

ἀλλ' ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

ΟΡ.

καν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽, εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.

ΗΛ.

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην τάδ᾽ ἐγὼ σε προυννέπω;

ΟΡ.

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Martin L. West, 1990.) — 195 focus

φεῦ·
195

εἴθ᾽ εἶχε φωνὴν ἔμφρον᾽ ἀγγέλου δίκην,
195

ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ κινυσσόμην,

ἀλλ᾽ εὖ σάφ᾽ ἦν ἢ τόνδ᾽ ἀποπτύσαι πλόκον,

εἴπέρ γ’ ἀπ’ ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος,

ἢ ξυγγενὴς ὢν εἶχε συμπενθεῖν ἐμοί,

ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.
200

ἀλλ᾽ εἰδότας μὲν τοὺς θεοὺς καλούμεθα,

οἵοισιν ἐν χειμῶσι ναυτίλων δίκην

στροβούμεθ’· εἰ δὲ χρὴ τυχεῖν σωτηρίας,

σμικροῦ γένοιτ’ ἂν σπέρματος μέγας πυθμήν.

καὶ μὴν στίβοι γε, δεύτερον τεκμήριον,
205

¹²³⁴⁵⁶⁷⁸⁹¹⁰¹¹¹²¹³¹⁴¹⁵

ΗΛ.

†ποδῶν δ᾽ ὁμοῖοι† τοῖς τ᾽ ἐμοῖσιν ἐμφερεῖς.

καὶ γὰρ δύ᾽ ἐστὸν τώδε περιγραφὰ ποδοῖν,

αὐτοῦ τ᾽ ἐκείνου καὶ ξυνεμπόρου τινός·

⟨. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .⟩

πτέρναι τενόντων θ᾽ ὑπογραφαὶ μετρούμεναι

εἰς ταὐτὸ συμβαίνουσι τοῖς ἐμοῖς στίβοις·
210

πάρεστι δ᾽ ὠδὶς καὶ φρενῶν καταφθορά.

ΟΡ.

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.

ΗΛ.

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

ΟΡ.

εἰς ὄψιν ἥκεις ὦνπερ ἐξηύχου πάλαι.
215

ΗΛ.

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένην βροτῶν;

ΟΡ.

σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ᾽ ἐκπαγλουμένην.

ΗΛ.

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

ΟΡ.

ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάστευ᾽ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν᾽ ὦ ξέν᾽ ἀμφί μοι πλέκεις;
220

ΟΡ.

αὐτὸς κατ᾽ αὐτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις;

ΟΡ.

κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽, εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.

¹⁶¹⁷¹⁸¹⁹²⁰²¹²²²³²⁴

ΗΛ.

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην γάρ σ᾽ ἐγὼ προσεννέπω;

Aeschyli Choephori (OCR draft) Experimental (Aeschyli Choephori. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 195 focus

φεῦ.

εἴθ᾽ εἶχε φωνὴν ἔμφρον᾿ ἀγγέλου δίκην,

ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ ᾿κινυσσόμην,

195

ἀλλ᾽ εὖ σάφ᾽ ἦν ἢ τόνδ᾽ ἀποπτύσαι πλόκον,

εἴπερ γ᾿ ἀπ᾿ ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος,

ἢ ξυγγενὴς ὢν εἶχε συμπενθεῖν ἐμοί,

ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.

ἀλλ᾽ εἰδότας μὲν τοὺς θεοὺς καλούμεθα,

200

οἷοισιν ἐν χειμῶσι ναυτίλων δίκην

στροβούμεθ᾽· εἰ δὲ χρὴ τυχεῖν σωτηρίας,

σμικροῦ γένοιτ᾽ ἂν σπέρματος μέγας πυθμήν.

ΗΛ.

καὶ μὴν στίβοι γε, δεύτερον τεκμήριον,

ποδῶν [ δ’] ὁμοῖοι τοῖς τ’ ἐμοῖσιν ἐμφερεῖς·
205

καὶ γὰρ δύ᾽ ἐστὸν τώδε περιγραφὰ ποδοῖν,

αὐτοῦ τ’ ἐκείνου καὶ συνεμπόρου τινός.

πτέρναι τενόντων θ’ ὑπογραφαὶ μετρούμεναι

εἰς ταὐτὸ συμβαίνουσι τοῖς ἐμοῖς στίβοις.

πάρεστι δ’ ὠδὶς καὶ φρενῶν καταφθορά.
210

ΟΡΕΣΤΗΣ

εὔχου τὰ λοιπὰ τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα τυγχάνειν καλῶς.

ΗΛ.

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

ΟΡ.

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.

ΗΛ.

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένηι βροτῶν,
215

ΟΡ.

σύνοιδ᾽ Ορέστην πολλά σ’ ἐκπαγλουμένην.

ΗΛ.

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

ΟΡ.

ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ᾿ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἢ δόλον τιν᾽, ὦ ξέν᾽, ἀμφί μοι πλέκεις;

ΟΡ.

αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.
220

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις;

ΟΡ.

κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽, εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.

ΗΛ.

ὡς ὄντ᾿ Ορέστην τάδε σ’ ἐγὼ προσεννέπω;

Translations (10)

Libation Bearers Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926. (Modernized by Perseus.)) — 315-476 focus

Orestes

O father, unhappy father, by what word or deed of mine can I succeed in sailing from far away to you, where your resting-place holds you, a light to oppose your darkness?
315

Yet a lament in honor of the Atreidae who once possessed our house is none the less a joyous service.
320

323

Chorus

My child, the fire’s ravening jaw does not overwhelm the wits of the dead man,

but afterwards he reveals what stirs him. The murdered man has his dirge; the guilty man is revealed. Justified lament for fathers and for parents,
325

when raised loud and strong, makes its search everywhere.
330

332

Electra

Hear then, O father, as in turn we mourn with plentiful tears. Look, your two children mourn you

in a dirge over your tomb. As suppliants and exiles as well they have sought a haven at your sepulchre. What of these things is good, what free of evil? Is it not hopeless to wrestle against doom?
335

340

Chorus

Yet heaven, if it pleases, may still turn our utterance to more joyfully sounding strains. In place of dirges over a tomb, a song of triumph within the royal halls will welcome back a reunited friend.¹
340

345

Orestes

Ah, my father, if only beneath Ilium ’s walls you had been slain, slashed by some Lycian spearman! Then you would have left a good name for your children in their halls,
345

and in their maturity you would have made their lives admired by men. And in a land beyond the sea you would have found a tomb heaped high with earth, no heavy burden for your house to bear—
350

354

Chorus

—Welcomed there below by your comrades

who nobly fell, a ruler of august majesty, distinguished even beneath the earth, and minister of the mightiest, the deities who rule in the nether world.²
355

For in your life you were a king of those who have the power to assign the portion of death,³ and who wield the staff all mortals obey.
360

363

Electra

No, not even beneath the walls of Troy , father,

would I wish you to have fallen and to be entombed beside Scamander’s waters among the rest of the host slain by the spear. I wish rather that his murderers had been killed by their own loved ones, just as they killed you,
365

so that someone in a distant land who knew nothing of these present troubles should learn of their fatal doom.
370

372

Chorus

In this, my child, your wish is better than gold. It surpasses great good fortune, even that of the supremely blesssed;⁴ for it is easy to wish.

But now the lash of this double scourge⁵ comes home: our cause already has its champions beneath the earth, while the hands of our loathsome opponents, though they have the mastery, are unholy. The children have won the day.
375

380

Orestes

This has pierced the earth and reached your ear⁶ as if it were an arrow. O Zeus, O Zeus, who send long-deferred retribution up from below onto the reckless and wicked deeds done by the hands of mortals. . . .
380

And yet it will be accomplished for our father’s sake.⁷
385

386

Chorus

May it be mine to raise a hearty shout in triumph over the man when he is stabbed and over the woman as she perishes! Why should I try to keep hidden what nevertheless hovers before my soul?

Full against the prow of my heart wrath blows sharply in rancorous hate.
390

394

Electra

And when will mighty Zeus bring down his hand on them

and split their heads open? Let it be a pledge to the land! After injustice I demand justice as my right. Hear, O Earth, and you honored powers below!
395

400

Chorus

And it is the eternal rule that drops of blood spilled on the ground demand yet more blood. Murder cries out on the Fury, which from those killed before brings one ruin in the wake of another.
400

405

Orestes

Alas, you sovereign powers of the world below, behold, you potent Curses of the slain, behold the remnants of the line of Atreus in their helpless plight, cast out from house and home in dishonor. Which way can we turn, O Zeus?
405

410

Chorus

But again my heart throbs as I hear this pitiful lament. At once I am devoid of hope and my viscera are darkened at the words I hear.
410

But when hope once again lifts and strengthens me, it puts away my distress and dawns brightly on me.
415

418

Electra

To what could we more fittingly appeal than to those very miseries we have endured from the woman herself who bore us?

She may fawn upon us, but they are past all soothing. For like a fierce-hearted wolf the temper we have acquired from our mother is implacable.
420

423

Chorus

On my breast I beat⁸ an Arian⁹ dirge in just the same fashion as a Cissian¹⁰ wailing woman.

With clenched fists, raining blows thick and fast, my outstretched hands could be seen descending from above, from far above, now on this side, now on that, till my battered and wretched head resounded with the strokes.
425

429

Electra

Away with you, cruel

and utterly brazen mother! You dared to give your husband a most cruel burial: unmourned, without lamentation, a king unattended by his people.
430

434

Orestes

Ah me, your words spell utter dishonor.

Yet with the help of the gods, and with the help of my own hands, will she not atone for the dishonor she did my father? Let me only take her life, then let me die!
435

439

Chorus

Yes, and I would have you know he was brutally mangled.¹¹

And even as she buried him in this way, she acted with intent to make the manner of his death a burden on your life past all power to bear. You hear the story of the ignominious outrage done to your father.
440

445

Electra

My father was murdered just as you say. But all the while I was kept sequestered, despised, accounted a worthless thing. Kennelled in my room as if I were a vicious cur, I gave free vent to my streaming tears, which came more readily than laughter, as in my concealment I poured out my lament in plentiful weeping.
445

Hear my tale and inscribe it on your heart.
450

451

Chorus

Yes, let it sink deep into your ears, but keep inside a quiet steadfastness of soul. So far things are so. But you yourself be eager to resolve what is to follow.

You must enter the contest with inflexible wrath.
455

456

Orestes

Father, I call on you; side with your loved ones!

Electra

And I in tears join my voice to his.

Chorus

And let all our company blend our voices to echo the prayer. Hear! Come to the light!

Side with us against the foe!
460

461

Orestes

Ares will encounter Ares; Right will encounter Right.

Electra

O you gods, judge rightly the plea of right!

Chorus

A shudder steals over me as I hear these prayers. Doom has long been waiting,

but it will come in answer to those who pray.
465

466

Chorus

Ah, inbred trouble and bloody stroke of ruin striking a discord! Ah, lamentable and grievous sorrows!

Ah, the unstaunched pain!
470

471

Chorus

Our house has a cure to heal these woes, a cure not from outside, from the hands of others, but from itself, by fierce, bloody strife.

This hymn is for the gods beneath the earth.
475

476

Chorus

O you blessed powers below, hear this supplication of ours, and with a favorable will send forth to these children your aid for victory!

The Libation Bearers (OCR draft) Experimental (The Libation Bearers. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 195 focus

Alas! would to heaven that it had an intelligent voice, like a messenger, that I might not be agitated by distracted thoughts ; but it were clear for me either to spurn this lock of hair when clearly recognized, if indeed it had been severed from the head of a foe, or that, if it claim kin to me, it might be able to bewail with me an ornament to this tomb and an honour to my father . But we invoke the gods, who know in what tempests, like vessels, we are tossed to and fro; and if it is our destiny to attain safety, a great stock might be produced from a tiny seed. And in very truth here are tracks too, a second sign, like to feet, and bearing a resemblance to my own. For there are also here two prints of footsteps, both of himself and of some fellow-traveller. The heels and the impress of the tendons being measured, coincide exactly with my footsteps. But pains (as of a woman in travail) and prostration of mind is upon me.

ORESTES
Orestes coming forward.

Pray thou, uttering to the gods prayers that shall bring their accomplishment, that what remains may turn out well.

ELECTRA

But what have I now attained as respects the favour of the gods?

ORESTES

You have come to the sight of those whom for a long time you used to pray to see.

ELECTRA

And on whom of mortals is it that thou knowest me to have called?

ORESTES

I know that thou hast full oft had sad longings for Orestes.

ELECTRA

And what, then, do I attain the object of my prayers?

ORESTES

I am he: search not for any one more dear to thee than I am.

ELECTRA

But, stranger, art thou not weaving some trick around me?

ORESTES

Truly then I am framing schemes against myself.

ELECTRA

But thou fain wouldst scoff at my calamities?

ORESTES

Ay, and at my own also, if indeed at thine.

ELECTRA

As being Orestes, am I then addressing thee with these words?

ORESTES

LES CHOÉPHORES (OCR draft) Experimental (LES CHOÉPHORES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 195 focus

,
malgré tout, je sens l'espoir me caresser. Ah ! si elle avait au moins la douce voix d'un messager, afin que je ne fusse plus ballottée entre deux pensées et que je pusse, en confiance, ou la jeter avec horreur, si elle fut coupée sur un front ennemi, ou, si elle est bien de mon frère, l'associer
à mon deuil, pour orner cette tombe et honorer un père ! Mais les dieux que nous invoquons savent, eux, quels orages nous emportent en leur tourbillon comme des marins en détresse, et, s'ils veulent que nous échappions au naufrage, du plus petit germe peut jaillir, immense, l'arbre du salut !

Elle replace avec soin la boucle sur le tombeau, et, en se baissant, elle aperçoit des traces de pas. LES CHOÉPHORES

ÉLECTRE

Mais voici un second indice : des empreintes !... analogues, semblables à celles de mes pas ! Oui, ces traces trahissent deux hommes : lui-même, sans doute, et un compagnon ! Talons, contours des muscles du pied, quand on les com-
pare, sont pareilles à mes propres empreintes. Une angoisse me prend, où ma raison succombe.

Oreste s'avance. Pylade reste à quelques pas derrière lui.

ORESTE

Adresse au Ciel le vœu de conserver la chance que toujours tu formules des vœux qu'il réalise.

ÉLECTRE

Quelle grâce vient donc de m'accorder le Ciel ?

ORESTE

Te voilà devant ceux que réclamaient tes vœux !

ÉLECTRE

Quel mortel sais-tu donc que mon âme appelait ?

ORESTE

C'est Oreste, je sais, qu'invoquaient tes transports.

ÉLECTRE

En quoi mes vœux, ici, sont-il donc satisfaits ?

ORESTE

C'est moi : ne cherche pas un mortel plus chéri.

ÉLECTRE

Étranger, contre moi trames-tu quelque ruse ?

ORESTE

Contre moi-même alors j'en serais l'artisan.

ÉLECTRE

Sans doute tu te veux rire de mes misères ?

ORESTE

Des miennes donc aussi, si je riais des tiennes.

ÉLECTRE

Est-ce vraiment Oreste qui parle par ta voix ?

ORESTE

Ainsi,

The Choephoræ (OCR draft) Experimental (The Choephoræ. Robert Potter, 1779.) — 195 focus

Ah, had they but a voice, cou'd they but ſpeak

That I no more might fluctuate with these doubts

240

Perplex’d and troubled; cou’d they plainly tell me

If they were ſhorn from a foe’s hated head,

Or fondly mix their kindred griefs with mine,

A grace and honour to my father's tomb!

But to the Gods, that know what furious ſſtorms
245

Burſt o'er me, like a ſhipwreck’d mariner,

I make appeal: if haply ought of ſafety

Remains, from this ſmall root the vig’rous trunk

May ſpread its ſhelt'ring branches.

Further mark
250

Th' impreſſion of these feet c

; they ſhow that two

Trod here; himſelf perchance and his attendant;

One of th' exact dimenſions with my own.

But all is anguish and perplexity.

ORESTES, PYLADES, ELECTRA, CHORUS. ORESTES.

In other preſſures beg the fav’ring Gods
255

To hear thy vows, and ſhow’r their bleſſings on thee.

ELECTRA.

What bleſſing from them have I now obtain’d?

ORESTES.

Thou ſeeſt before thee whom but late thine eyes

Moſt wiſh'd to ſee.

ELECTRA.

And doſt thou know the name,
260

Which with fond joy my tongue delights to utter?

ORESTES.

Thy fervent vows, I know, are for Oreſtes.

ELECTRA.

And of those vows what have I yet obtain’d?

ORESTES.

ORESTES.

I am Oreſtes: ſeek no firmer friend.

ELECTRA.

With wily trains thou wou’dſt enſnare me, ſtranger.
265

ORESTES.

Then ſhou'd I ſpread these trains againſt myſelf.

ELECTRA.

But thou wou’dſt mock me in my miſeries.

ORESTES.

To mock thy miſeries were t' inſult my own.

ELECTRA.

Am I indeed converſing with Oreſtes?

ORESTES.

Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 195 focus

Deh!, questo riccio intelligibil voce,

come un araldo, avesse, ed io nel dubbio

non dovessi ondeggiare: anzi mi fosse

chiaro se fu da un odïoso capo

reciso, ed io lungi da me lo scagli;

o se fraterno, a comun lutto, a fregio

di questa tomba, a onor del padre, resti.

Ora i Numi invochiamo, essi che vedono

da che tempeste, a guisa di nocchieri,
40

siamo aggirate: e se ci attende il porto,

da picciol seme nascerà gran tronco.

Un altro segno

orme di piedi simili,

anzi uguali alle mie. Due son le impronte,

di lui, d'un suo compagno. E le calcagna

e le impronte dei tendini, combaciano

con l'orme mie. Che ansia! Io già vaneggio!

Dal loro nascondiglio escono improvvisamente Oreste e Pilade.

ORESTE

Chiedi ai Celesti a cui volgi i tuoi voti

che il resto di tue preci esaudiscano.
50

ELETTRA

Ed in che cosa esaudita or m'hanno?

ORESTE

Tu vedi quelli che veder chiedevi.

ELETTRA

Sai che alcun dei mortali io chiami? E quale?

ORESTE

Oreste! E so che ardente brama n'hai.

ELETTRA

E come il voto esaudito fu?
55

ORESTE

Io sono! Non cercar piú fido amico.

ELETTRA

Qualche inganno mi tendi, o forestiero?

ORESTE

Contro me stesso tramerei l'inganno.

ELETTRA

Vuoi farti beffa delle mie sciagure?

ORESTE

Con le tue, delle mie mi farei beffa!
60

ELETTRA

Parlar ti debbo come fossi Oreste?

ORESTE

Aeschylus, Choephori: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Choephori: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 195 focus

Siue habuit uocem, prudentem nuncij inſtar,

Vt duplex cura exiſlens ne imaginarer.

Sed manifeſtam hanc cæſariem eijce,

180

Siquidem ab hoſtis capite eſt detonſa.

Alioqui cognatus exiſtens luxiſſet mecum,

Effigiem huius ſepulchri, & honorem patris.

Sed ſcientes deos inuocamus.

In talibus tempeſtatibus nautarum inſtar
185

Agitamur, fiue oportet ſalutem aſſequi,

Sitq; magnus ramus pueri ſeminis.

Attamen uestigia secundum prabent ſignum

Pedum, fimilia meis fimilibus.

Etenim duæ funt hic pedum deſcriptiones,
190

Ipſius & illius, uenientis alicuius

Calcanei, tendonumq; ſubſcriptiones menſuratæ,

In hoc conueniunt cum uestigijs meis.

Adeſt uerò dolor, & mentium corruptio.

Cho.

Opta reliqua, à dijs perfectas
195

Preces nuncians aſſequi pulchrè.

Ele.

Etiam nunc dæmonum gratia aſſequar.

Cho.

In conspectu corũ uenies quorum optasti diu.

Ele.

Quem uerò noſti mihi uocanti mortalium?

Cho.

Nouiter Oreſtem diu te admirantem.
200

Ele.

Et ad hoc uidelicet aſſequor uota.

Ore.

Hic sum, ne quære me maiorem amicum.

Ele.

Sed certè dolum aliquē pro me ô hoſpes texis?

Ore.

Ipſe in ipſo ſane machinamentum texo.

Ele.

Sed in meis malis uis ridere.
205

Ore.

Et in meis ſane ſi in his tuis.

Ele.

Tanquam Oreſtem ego te alloquor.

Ore.

Aeschylus, Die Totenspende: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Die Totenspende: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 195 focus

Ach,

195 ach hättest du nur eine Stimme, Lockenhaar,

daſs nicht der Zweifel meinen Busen schütterte,

ich fester Hand dich von mir würfe, wenn das Haupt

mir feindlich wäre, dem das Eisen dich entrifs,

doch wärst du mir befreundet, klagten wir vereint

200 zu Vaters Ehren, zu des Vaters Trauerschmuck.

Indess die Götter kennen ja des Zweifels Sturm,

der meines Herzens Schifflein hin und wider wirft,

und ist Erlösung uns beschieden, wächst geschwind

aus kleinstem Samenkorne höchsten Segens Baum.

Indem sie die Locke wieder aufs Grab legt, bemerkt sie die Fufsspuren.

Elektra.

205 Doch sieh, ein neues Zeichen. Die Fufsspuren hier

sind auch ganz ähnlich, sind den meinen ganz verwandt.

207 Die Spuren beider Füfse sind es, da und da.

209 Und wenn ich hier der Ferse Schwung und hier den

Druck

210 des Trittes messe, pafst er ganz zu meinem Fufs.

Es schwinden mir die Sinne, Krampf durchzuckt die

Brust.

Orestes mit Pylades vortretend.

Orestes.

Nur für die Zukunft bitte noch um Trefferglück,

dafs du vom Himmel flehest, was er geben mag.

Elektra.

Was hätte mir der Götter Gnade schon bescheert?

Orestes.

215 Den du zu sehen längst dich sehntest, er ist da.

Elektra.

Was weifst du, welches Mannes Anblick ich erfleht?

Orestes.

Ich weifs, Orestes nanntest du dein Liebstes oft.

Elektra.

Wenn ich es that, wieso ist mein Gebet erfüllt?

Orestes.

Ich bin es. Sieh' des Blutes nächsten Freund in mir.

Elektra.

220 Du bist mir fremd; versuchst du mich mit Hinterlist?

Orestes.

Dann führ' ich Arges auch im Schilde wider mich.

Elektra.

Mit meinem Elend willst du spielen, mir zum Hohn.

Orestes.

Wenn deines, ist mein eigen Elend mir ein Spiel.

Elektra.

Du wärst Orestes? Ihn begrüfst' ich hier in dir?

Orestes.

225

The Libation Bearers (OCR draft) Experimental (The Libation Bearers. Anna Swanwick, 1886.) — 205 focus

ORESTES

Sold doubly was I, scion of free sire.

English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, The Libation-Bearers — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 195 focus

Ah well-a-day, that this dumb hair had voice

To glad mine ears, as might a messenger,

Bidding me sway no more 'twixt fear and hope,

Clearly commanding, Cast me hence away,

Clipped was I from some head thou lovest not;
235

Or, I am kin to thee, and here, as thou,

I come to weep and deck our father's grave.

Aid me, ye gods! for well indeed ye know

How in the gale and counter-gale of doubt,

Like to the seaman's bark, we whirl and stray.
240

But, if God will our life, how strong shall spring,

From seed how small, the new tree of our home!—

Lo ye, a second sign—these footsteps, look,—

Like to my own, a corresponsive print;

And look, another footmark,—this his own,
245

And that the foot of one who walked with him.

Mark, how the heel and tendons' print combine,

Measured exact, with mine coincident!

Alas, for doubt and anguish rack my mind.

Orestes (approaching suddenly).

Pray thou, in gratitude for prayers fulfilled,
250

Fair fall the rest of what I ask of heaven.

Electra.

Wherefore? what win I from the gods by prayer?

Orestes.

This, that thine eyes behold thy heart's desire.

Electra.

On whom of mortals know'st thou that I call?

Orestes.

I know thy yearning for Orestes deep.
255

Electra.

Say then, wherein event hath crowned my prayer?

Orestes.

I, I am he; seek not one more akin.

Electra.

Some fraud, O stranger, weavest thou for me?

Orestes.

Against myself I weave it, if I weave.

Electra.

Ah, thou hast mind to mock me in my woe!
260

Orestes.

'Tis at mine own I mock then, mocking thine.

Electra.

Speak I with thee then as Orestes' self?

Orestes.

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 195 focus

Ach!

O daß sie sprechen könnte, klar, dem Boten gleich;

Dann würd' ich nicht von Zweifeln hinundhergewogt!
200

Mit offnem Abscheu würs' ich weg die Locke hier,

Wofern sie abgeschnitten war von Feindeshaupt,

Und, stammte sie vom Bruder, dann wehklagte sie

Mit mir, zum Preis dem Vater, als des Grabes Schmuck!

Wohlan, die Götter rufen wir, sie wissen ja,
205

In welchen Sturmeswirbeln wir, Meerschiffern gleich,

Umtreiben! Dennoch, sollen wir gerettet sein,

Dann sproßt aus kleinem Samen auch ein großer Stamm.

(Sie steigt hastig die Stufen des Grabhügels hinab.)

Doch nun ein zweites Zeichen, seht die Tritte da

Von gleichen Füßen, ähnlich ganz den meinigen !
210

Denn zweier Füße Spuren find' ich eingedrückt,

Des Bruders hier und eines Fahrtgenossen dort.

Und mess' ich Sohlen und der Fersen Niß genau,

So passen seine Tritte ganz in meinen Fuß.

Wie faßt mich Angst, Irrsal umwölkte meinen Geist!
215
(Orestes und Pylades treten aus ihrem Hinterhalte hervor.)

Orestes.
(Zu Elektra tretend.)

Gelobe du den Göttern frommen Dank zu weih'n,

Und fleh' um Himmelssegen auch für's Andere!

Elektra.

Was hätte Göttergnade denn mir schon gewährt?

Orestes.

Vor Augen steht dir, was du dir vorlängst erfleht.

Elektra.

Und welchen Menschen weißt du daß ich sehnend rief?
220

Orestes.

Ich weiß, Oresten hast du heiß und oft ersehnt.

Elektra.

Und wie denn also wäre mein Gebet erfüllt?

Orestes.

Ich bin es; suche Keinen, der dir theurer ist.

Elektra.

Mit einem Truge, Fremdling, wohl umstrickst du mich?

Orestes.

Zu meinem eignen Leide spänn' ich solchen Trug.
225

Elektra.

Du willst des Unheils spotten, das mich niederdrückt?

Orestes.

Auch meines Unheils, spottet' ich des deinigen!

Elektra.

Du bist Orestes? Also sprach ich jetzt mit dir?

Orestes.

Notes on the current edition

Libation Bearers

1. Single-witness OCR: uncollated; flagged readings require scan review.

Commentary

Critical apparatus to The Libation Bearers (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Libation Bearers.) focus

1-5. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-1

NA Initium Choephororum, quo codices et veteres editiones Aeschyli carent, Stanleius exhibuit ex Ranis Aristophanis v. 1155. seqq. indicatum iam a Cantero. Haec verba,

πατρῷ' ἐποπτεύων κράτη

, quae ipse Aeschylus apud Aristophanem sic interpretatur,

τὸν ἐριούνιον Ἑρμῆν προςεῖπε, κἀδήλου λέγων ὁτιὴ πατρῷον τοῦτο κέκτηται γέρας

, sic debent accipi ut ea ibidem Euripides intelligit,

τὸν Ἑρμῆν, ὡς ὁ πατὴρ ἀπώλετο αὐτοῦ βιαίως ἐκ γυναικείας χερὸς δόλοις λαθραίοις, ταῦτ᾽ ἐποπτεύων ἔφη

. Scholiastes Aristophanis

Ἀρίσταρχος δέ φησι τῶν ἐξηγήσεων τοῦ στίχου τὴν προτέραν κατὰ τὸν ποιητὴν εἶναι, ἣν ὁ Εὐριπίδης ἔφη· τὰ τοῦ ἐμοῦ πατρὸς κράτη ἐποπτεύων, ὃς κρατηθεὶs ὑπὸ τῶν περὶ Αἴγισθον ἀπώλετο.

2. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-2

ξύμμαχος

σύμμαχος

est apud Thomam Magistrum, qui hunc versum p. 41, 6. ed. Ritsch. affert.

3. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-3

ἐς γῆν

εἰς γῆν

pars librorum Aristophanis et Thomas M. p. 169, 12. 199, 1.

4. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-4

NA Apud Aristophanem, postquam de versibus secundo et tertio disceptatum est, pergere Aeschylum Bacchus iubet,

ἴθι πέραινε σύ, Αἰσχύλε, ἀνύσας· σὺ δ᾽ ἐς τὸ κακὸν ἀπόβλεπε

. Pergit igitur Aeschylus,

τύμβου δ᾽ ἐπ᾽ ὄχθῳ τῷδε κηρύσσω πατρὶ κλύειν, ἀκοῦσαι

. Itaque Stanleius haec statim versui tertio continuavit. Dubitari potest rectene an secus. Nam et illa,

ἥκω γὰρ ἐς γῆν τήνδε καὶ κατέρχομαι

, nimis nude posita videri possunt, quam ut credibile sit poetam statim haec subiecisse,

τύμβου δ᾽ ἐπ᾽ ὄχθῳ τῷδε κηρύσσω πατρί

, neque ex Aristophanis verbis hoc certum efficias, versus ita sese statim excepisse, ut criticis visum est. Facit enim Aristophanes ea recitantem Aeschylum, in quibus aliquid reprehendi possit. Quod si quae intermedia inter hos versus erant, quae nihil continebant quod reprehenderet Euripides, ne poterant quidem ab Aeschylo recitari. In illis autem, quae supra commemoravi ab Euripide dicta ut

πατρῷα κράτη

explicaret, tam tragica est et Aeschylea oratio, tamque conveniens huic loco sententia, ut non inepte quis suspicari possit haec ab Aeschylo in hunc fere modum conformata fuisse,

ἥκω γὰρ ἐς γῆν τήνδε καὶ κατέρχομαι, τλήμων Ὀρέστης, κρυπτὸν εἰςβαλὼν πόδα, οὗ δὴ βιαίως ἐκ γυναικείας χερὸς δόλοις λαθραίοις ὄλβος ὤλλυται πατρός. τύμβου δ᾽ ἐπ᾽ ὄχθῳ τῷδε κηρύσσω πατρὶ κλύειν, ἀκοῦσαι.

Legebatur apud Aristophanem

τύμβου δ᾽ ἐπ᾽ ὄχθῳ τάδε γε κηρύσσω πατρί

, numeris quales in tam antiqua tragoedia ferri nequeunt. Itaque pridem iudicaveram scribendum esse

τῷδε

, quum hanc ipsam lectionem in Ravennate libro esse intellexi, ex quo eam Porsonus recepit. Idem praebet Venetus, nec longe discedunt alii,

τῷ δὲ

, vel

τάδε

, omisso

γέ

, exhibentes.

6-7. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-5

NA Haec e scholiis ad Pindari Pyth. IV. 145. sumpsit Stanleius. Respicit ad haec verba Eustathius p. 165, 6. et 1194, 55.

8-9. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-6

NA Hi versus, prolati primum a G. Dindorfio in adnotatione ad Euripidis Alc. v. 768. accesserunt ex codice Vat. 909. ubi hoc scholion ad Euripidis Alc. v. 784. adscriptum est (p. 277. ed. Cob.)

οὐδ᾽ ἐξέτεινα χεῖρ᾽

. σεσημείωται ὅτι καὶ Αἰσχύλος ὡς γινόμενον τοῦτο συνίστησιν ἐν ταῖς Χοηφόροις τὸ ἐκτείνειν τὰς χεῖρας, λέγει δὲ Ὀρέστης “

οὐ γὰρ παρὼν ᾤμωξα σόν, πάτερ, μόρον, οὐδ᾽ ἐξέτεινα χεῖρ᾽ ἐπ' ἐκφορᾷ

(

ἐπ' ἐκφορὰν

codex)

νεκροῦ

.”

10. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-7

λεύσσω Hic versus cum reliqua fabula in M. G. Ald. Turn. statim versui 1118. Agamemnonis,

ἠνυτόμαν τροφαῖς

, continuatur. Exciderunt enim e codice M. folia sex. Primus Robortellus haec non ad Agamemnonem pertinere, sed Choephoros esse intellexit.

ΟΡ.

huic versui etiam Turnebus praefixit.

λεύσω

G. Ald.

11. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-8

φάρεσιν

φάρεσι

Ald.

βάρεσι

Turn.

12. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-9

ποίᾳ

ποῖα

G. Ald.

τοίᾳ

Rob. ξυμφορᾷ

ξυμφορὰ

Ald.

13. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-10

δόμοισι

δόμοις

Rob. πῆμα

πῆμα

ex M. G. Rob. recepi.

πόμα

vitiose Ald. unde Turn. fecit

πτῶμα

, quod reliquas editiones occupavit. προςκυρεῖ

προσκυνεῖ

vitium Ald. Turn. Hesychius

προσκυρεῖ, προσεγγίζει

14. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-11

τῷ 'μῷ

τ' ᾠμῷ

Rob.

15. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-12

μειλίγματα Libri

μειλίγμασιν

. Emendavit Casaubonus. Pers. v. 612.

παιδὸς πατρὶ πρευμενεῖς χοὰς φέρουσ', ἅπερ νεκροῖσι μειλικτήρια

16. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-13

ἄλλο

ἄλλοι

Rob.

17. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-14

στείχειν

M. Rob. Omittunt hoc verbum G. Ald.

ὁρᾶν

ex coniectura posuit Turn. λυγρῷ

λυγρῷ

omittit Rob.

20. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-15

ἐκποδών

ἐκποδὼν

Stanleius.

ἐκποδῶν

M. Rob.

ἐκ ποδῶν

G. Ald. Turn.

22. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-16

ἰαλτὸς

ἴαλτος

M. G. Ald. Rob. Emendavit accentum Turn. ἔβην

ἔβην

Rob. Turn.

ἔβη

M. G. Ald.

23. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-17

χοὰς

M. G. Ald. Rob. Turn.

χοᾶς

Vict. Defendi potest

χοάς

, pendens e

προπομπός

, sed veri simile est Aeschylum

χοᾶν

scripsisse, ut Casaubonus voluit. προπομπὸς Libri

πρόπομπος

. Emendavit accentum Vict. σὺν κτύπῳ

σὺν κτύπῳ

Arnaldus.

συγκύπτῳ

σὺν κύπτῳ

G. Ald.

συγκόπτῳ

Rob.

συγκύπτῳ

Turn.

24. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-18

πρέπει παρῇσι φοίνιος διωγμός

πρέπει παρηὶς φοίνισσαμυγμοῖς

πρέπει παρηὶς φοίνισσα γωγμοῖς

G. Ald. Inde

πρέπει παρηὶς φοίνισσα γ' ὠγμοῖς

Turn. Veterem scripturam Rob. adnotavit hanc,

πρέπει παρηὶς φοίνισσα γωγμοῖς

, Sophiani coniecturam hanc attulit,

πρέπει παρηὶς φοίνισσ᾽ ἀμυγμοῖς

, ipse edidit

πρέπει παρηὶς φοίνισσ'

, omisso quarto vocabulo. Stanleius, nisi iam ante eum Auratus aut Scaliger (nam in Choephoris caremus schedis Spanhemii),

πρέπει παρηὶς φοινίοις ἀμύγμοις

scribendum censuit, idque Schützius, Porsonus, ceteri receperunt. At in hoc versu spondei tolerari nequeunt, quum primi quattuor versus systema e puris iambis factum comprehendant. Scribendum erat

πρέπει παρῇσι φοίνιος διωγμός,

conspicua est in genis cruenta vis unguium, recenti sulco.

26. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-19

ἰυγμοῖσι

δι' οἰγμοῖσι

M. G. Ald. Rob.

δ᾽ ὠγμοῖσι

Turn. Emendavit Canterus.

28. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-20

ἄλγεσιν Libri

ἄλγεσι

. Porsonus

ἄλγεσιν

, ut est apud Etym. M. p. 403, 47.

ἔφλαδον, σημαίνει τὸ ἐσχίσθην, ἢ ἐθλάσθην, ἢ διερρήγνυντο, ὡς φησιν Αἰσχύλος “λινοφθόροι ὑφασμάτων λακίδες ἔφλαδον ὑπ᾽ ἄλγεσιν.”

Iungendum est

λινοφθόροι ὑφασμάτων

, i. e. φθείρουσαι τὰ τῶν ὑφασμάτων λίνα. Constructio autem haec est (male enim post

ἄλγεσιν

virgulam ponunt),

πρόστερνοι στολμοὶ λακίδες ἔφλαδον

, i. e. ὥςτε λακίδες γενέσθαι. Schol. partim recte,

τὸ ἑξῆς, οἱ δὲ στολισμοὶ τῶν ὑφασμάτων πρὸς τοῖς στέρνοις λινοφθόροι λακίδες ἐρράγησαν

. Eodem modo Aeschylus locutus est in Persis v. 836.

πάντα γὰρ κακῶν ὑπ᾽ ἄλγους λακίδες ἀμφὶ σώματι στημορραγοῦσι ποικίλων ἐσθημάτων

, i. e. πάντα λακίδες ὄντα.

29. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-21

πρόστερνοι

πρόστελνοι

sic M.

πρόστελνοι

G. Ald. Rob. Emendavit Turnebus.

31. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-22

τορὸς δὲ φοῖτος ὀρθόθριξ Libri

τορὸς γὰρ φοῖβος

(sic etiam M.)

ὀρθόθριξ

, nisi quod Turn.

φόβος

posuit. Heathio auctore Schutzius et Porsonus

τορὸς γὰρ ὀρθόθριξ φόβος

. Si sic legitur, turbat mox

περὶ φόβῳ

, quod Schützius in secunda editione scripsit

περὶ φόνῳ

. Sed

φόβος

illud e Turnebi ingenio, non e veteribus libris ductum est. Scholiastae quidem ad v. 34. haec est adnotatio,

ἐκ τῶν τῆς καρδίας μυχῶν περισσῶς τῷ φόβῳ ἀναλακεῖν καὶ βοῆσαι τὴν Κλυταιμνήστραν ἐποίησεν ὁ σαφὴs φόβος δὲ ὀνείρων μαντευόμενος

, ut

φόβος

legisse videri possit: sed nihil obstat quin eum

φοῖβος

ut alius vocabuli interpretationem posuisse existimemus. Scripsit autem Aeschylus

τορὸς δὲ φοῖτος ὀρθόθριξ.

In eandem emendationem incidit Bambergerus.

34. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-23

ἔλακε

Rob. Turn.

ἔλαχε

M. G. Ald. codex Robortelli, sed in M. G.

e supra adscriptum.

περὶ φόβῳ

, prae timore. Infra v. 541.

ἀμφὶ τάρβει

. Pers. v. 697.

περὶ τάρβει

. Euripides Or. v. 815.

θανάτου ἀμφὶ φόβῳ

35. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-24

γυναικείοισιν Libri

γυναικίοισιν

. Correxit Victorius. βαρὺς πίτνων

βαρὺς πιτνῶν

M. Rob.

βαρὺ πιτνῶν

G. Turn.

βαρυπιτνών

Ald.

βαρὺς πίτνων

Blomfieldius ex Elmsleii sententia.

36. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-25

κριταὶ δὲ Libri

κριταὶ τῶνδ᾽ ὀνειράτων

. In M. est

κρίται

, sed

ab alia manu in litura scriptum est. Porsonus post

κριταί

inseruit

τε

, Schützius ex Arnaldi sententia

δέ

, quod praestat.

37. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-26

ἔλακον

ἔλαχον

M. G. Ald. Rob. Correxit Turnebus.

39. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-27

ἐγκοτεῖν In

ἐγκοτεῖν

in M.

factum.

40. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-28

τοιάνδε

M. Rob.

τοιάνδε

τοιὰν δὲ

Ald. Turn. χάριν ἀχάριτον Deinde

χάριν ἀχάριτον

Elmsleius ad Soph. Oed. Col. v. 836. Libri

χάριν ἀχάριν

41. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-29

ἰὼ γαῖα μαῖα

M. G. Ald. Turn. Agnoscit hoc scholiastes, qui

ὦ γῆ μήτηρ

adscripsit. Recte vero Rob.

ἰὼ γαῖα γαῖα

. Illud ineptum. μωμένα με ἰάλλει Deinde

μωμέν αμιλλεί

, accentus in

et spiritu, ut videtur, in

deletis, M.

μωμένα μιλλεῖ

G. Ald. Rob.

μωμένα μυλλεῖ

Turn. Emendavit Stanleius.

42. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-30

τόδ'

G. Ald.

τόδε

M. Rob. Omittit Turn. ἐκβαλεῖν Deinde

ἐκβάλλειν

libri, nisi quod

ἐκβάλλεν

Turn. Correxit Stanleius.

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-31

λύτρον Libri

λυγρόν

. Emendavit Canterus.

44. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-32

πάνοιζυς

πανοϊζὺς

M. G. Rob.

πανοίξυς

Ald. Turn. idque e codice suo affert Robortellus. Scribendum

πάνοιζυς

. V. Lob. Paralip. p. 251.

48. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-33

θανάτοισιν Libri

θανάτοισι

49. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-34

ἀδάματον Libri

ἀδάμαντον

, quod olim correxi.

50. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-35

φρενός τε

Vict.

φρένες τε

M. G.

φρένε τε

Ald.

φρέννεσθε

codex Robortelli.

φρένας τε

Rob.

φρενῶν τε

Turn. In

περαῖνον

αι

ab alia manu in litura habet.

51. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-36

ἀφίσταται In

ἀφίσταται

in M. alia manus

με

super adscripsit. Stanleius aliique interrogative haec dici voluerunt,

φοβεῖται δὲ τίς;

Recte scholiastes

τοῦτο δὲ θέλει εἰπεῖν, ὅτι ἡ αἰδώς, ἣν περὶ Ἀγαμέμνονος εἶχον οἱ δῆμοι, νῦν εἰς φόβον ἐτράπη, ἐκεῖνον γὰρ ᾐδοῦντο καὶ ἐφίλουν, τὸν δὲ φοβοῦνται ὡς τύραννον διατελούμενον

. Hoc enim chorus dicit, maiestas inexpugnabilis, invicta, non debellata olim in auribus animisque popularibus versata destitit: metuit autem aliquis (man ist in furcht).

52. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-37

ἐν βροτοῖς In

ἐν βροτοῖς

in M.

factum. Habere autem

ἐν βροτοῖς

, non

ἐμβροτοῖς

, videtur M.

ἐν βροτοῖσι

Rob. Deinde

θεός τε καὶ θεοῦ

, omisso

καί

, vitium Ald. unde

θεός τε θεοῦ

Turn.

53. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-38

ῥοπὴ

M. Rob. Turn.

ῥοπῇ

G. Ald. δίκας Deinde

δίκαν

M. G. Ald. Rob.

δίκας

recte Turn. Scholiastes

ἡ δὲ τῆς δίκης ῥοπὴ τοὺς μὲν ἐπισκοπεῖ ταχέως καὶ ἀμύνεται, ἄλλοις δὲ ἐν ἀμφιβόλῳ ἐᾷ τὴν τιμωρίαν, οὐκ ἀθρόως αὐτοὺς ἀμυνομένη, ὥςτε τοὺς ἠδικημένους ὑπ' αὐτῶν λυπεῖσθαι, ἄλλους δὲ σκότος καλύπτει, ὡς μηδ' ὁρᾶσθαι ὑπ᾽ αὐτῆς. ὁμοίως ὁ φόνος πέπηγε καὶ οὐ διαρρεῖ, ἀλλ᾽ ἐπέξεισιν ἑαυτόν.

54. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-39

τοὺς μὲν

τοῖς μὲν

M. G. Ald. Rob.

τοὺς μὲν

recte Turn. cum scholiasta.

56. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-40

μένει χρονίζοντ' ἀτυχής

μένει. χρονίζοντ᾽ ἄχη βρύει

M. sed

ἄχη

ab alia manu in litura scriptum est; fuisse antea

videtur:

autem ita scriptum, ut

εὐ

videri possit negligentius inspicienti. Hinc

μένει χρονίζοντ᾽ εὐχὴ βρύει

G. Ald. et codex Robortelli et

μένει χρονίζον τεύχη βρύει

Ald. et

μένει, χρονίζον τ' εὐχῇ βρύει

Turn.

μένει, κρονίζοντ'

(voluit

χρονίζοντ'

, ut in adnotatione scripsit)

ἄχη βρύει

cum Sophiano Robortellus. Multa hic temere tentata sunt. Possis suspicari Aeschylum scripsisse

μένει χρονίζοντα βρύειν

, ut haec sit sententia, sed conversio iustitiae subita respicit hos in luce; alia in confiniis tenebrarum exspectat morata efflorescere; alios cassa tenet nox. Sed veri similius est

βρύει

, quod scholiastes

ἀνθεῖ

interpretatur, ex versu 61. ubi

βρύειν

legitur, per errorem huc translatum esse, ut versus 57. post illum versum 61. perperam repetitus est. Aeschylum igitur scripsisse puto

ῥοπὴ δ᾽ ἐπισκοπεῖ δίκας ταχεῖα τοὺς μὲν ἐν φάει, τὰ δ᾽ ἐν μεταιχμίῳ σκότου μένει χρονίζοντ᾽ ἀτυχῆς τοὺς δ᾽ ἄκραντος ἔχει νύξ.

Sed conversio iustitiae subita respicit hos in luce (i. e. sed iustitia subito se convertit in hos qui in luce versantur: Clytaemnestram et Aegisthum intelligit); alii inter lucem et tenebras infelices morantur (infelix exsilio Orestes); alios (Agamemnonem) cassa nox tenet.

58. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-41

αἵματ'

δι' αἵματ'

M. G. Ald. et codex Robortelli.

δι' αἷμά τ'

ex coniectura Rob. Turn. et ita edd. ante Porsonum, qui pluralem restituit. ἐκποθένθ' Deinde

ἐκποθένθ'

e Schützii emendatione Porsonus.

ἐκποθὲν

ceteri.

59. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-42

τίτας

τὶ τὰς

vitium Ald. πέπηγεν οὐ Deinde

πέπηγεν οὐ

M. Rob. Turn.

πεπηγμένου

G. Ald. διαρρύδαν Deinde libri

διαρρυδῶν

. Blomfieldius

διαρρυδάν

. Scribendum erat

διαρρύδαν

. Scholiastam, cuius haec est interpretatio,

ἀντὶ τοῦ οὐ διαρρέων

, adverbium legisse animadvertit Lobeckius Paral. p. 156.

60-61. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-43

διαλγὴς δ' ἄτα διαφέρει τὸν αἴτιον παναρκέτας νόσου βρύειν Libri

διαλγὴς ἄτη

, nisi quod Robortellus

αἴτη

ex suo codice affert. Recte Schützius in secunda editione

διαλγὴs δ᾽ ἄτα

. In G. ante

διαφέρει

hoc signum est,

[

, minio scriptum, quo librarius indicare voluit

ἄτη

διαφέρει

, inter quae verba paene nullum in codice spatium est, maiore spatio disiungenda fuisse, quo spatio versuum fines notantur. Mox iterum tale spatium est inter

αἴτιον

παναρκέτας

. Asulanus igitur signo isto et spatio, quod post

αἴτιον

est, librarium verba ista

διαφέρει τὸν αἴτιον

expungenda indicasse ratus omisit ea in editione Ald. posuitque pro iis, quod in codice ut interpretatio supra scriptum est,

διασπαράσσει

. Itaque Turnebus quoque haec ita exhibuit,

διαλγὴς ἄτη διασπαράσσει, παναρκέτας νόσου βρύειν

, correcto vitio Aldinae, quae

παναλκέτας

habet. Scholiastes autem, qui

διασπαράσσει

διαφέρει

adscripsit, quae interpretatio etiam in M. addita est, male haec interpretatus est. Hoc dicit poeta, graviter dolitura noxa differt auctorem (i. e. differt auctori poenam), ut satietate malorum abundet. Post hunc versum in libris repetitus legitur versus 57.

τοὺς δ᾽ ἄκραντος ἔχει νύξ

. Adscriptum est in M. G.

τοῦτο ὥςπερ ἐπαδόμενόν ἐστιν

62. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-44

θιγόντι Libri

οἴγοντι

. Stephani Scaligerique emendatio,

θιγόντι

, vel metri caussa recipi debebat. Recepit eam Blomfieldius: sed male idem ex Bothii sententia

οὔτι

, quod libri habent, in

οὔτε

mutavit. Neque enim

θιγόντι

ad ea pertinere potest, quae sequuntur,

πόροι τε πάντες etc

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-45

διαίνοντες Libri

βαίνοντες

. Scribendum

διαίνοντες

, quod etiam Lachmannus vidit. χερομυσῆ Deinde

τὸν χαιρομυσῆ

M. G. Rob.

τὸν χαιρομισῆ

Ald.

τὸν χειρομισῆ

Turn.

τὸν χειρομυσῆ

Pauwius aliique.

τὸν χερομυσῆ

scribendum esse vidit Porsonus.

65. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-46

φόνον καθαρσίοις ἴοιεν ἂν μάτην. Libri

φόνον καθαίροντες ἰοῦσαν ἄτην

. Scholiastes

ἀντὶ τῆς ἐπιούσης αὐτῷ ἄτης. Ἀττικῶν δὲ τὸ πρὸς αἰτιατικὴν συντάσσειν, καθαίρω σε τὸν φόνον· τὸ δὲ κοινόν, καθαίρω σε τοῦ φόνου

. Scaligero

ἐλοῦσαν μάτην

scribendum videbatur, quod ferri non magis potest quam quod Godefrido Müllero in mentem venit,

ἔθυσαν μάτην

. Aoristus enim id quod factum est indicat tamquam exemplum eius quod fieri soleat: quod autem non est factum, non potest pro exemplo esse. Heathius

ῥέουσι μάτην

scribendum coniecit; alii alia, quae tacere praestat. Corruptum esse apparet non finem tantum versus, sed etiam

καθαίροντες

. Nam nec spondeus ferri potest, quum puri ubique iambi sint, et, si recte in praecedente versu

διαίνοντες

scripsimus, de quo non videtur dubitandum esse, ipsum

καθαίροντες

propter formam et significationem displiceat necesse est. Videtur autem

καθαίροντες

ex interpretatione natum esse. Aeschylum scripsisse puto

φόνον καθαρσίοις ἴοιεν ἂν μάτην.

66. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-47

ἀμφίπτολιν

M. G.

ἀμφὶ πτόλιν

Ald. Rob. Turn.

Ἀνάγκαν ἀμφίπτολιν

Blomfieldius,

τὸν ἀμφιτειχῆ λεών

, quod est in Sept. c. Theb. v. 273. comparans, perperam interpretatur necessitatem urbi circumdatam, quum ab hostibus obsidione capta esset. Neque satis recte scholiastes

τὴν ἐκ διαφόρων πόλεων ἀνάγκην, ὅ ἐστι πόλεμον. ὡς “ἀμφιμάτορας κόρους” φησὶν ὁ Εὐριπίδης

(Androm. v. 467.).

ἐκ διαφόρων γὰρ πόλεων ἦσαν οἱ Ἕλληνες

. Immo intelligitur duplicis sedis necessitas, quam dii imposuerunt his mulieribus, ut ex patria abductae in aliena urbe servitutem paterentur. Haec autem verba,

ἀνάγκαν — αἶσαν

, parenthesin esse et Stanleius intellexit et scholiastes.

68. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-48

πατρῴων τάνδ' ἐςᾶγον αἶσαν

πατρῴων δούλιον ἐς ἄγον αἶσαν

M. G. Ald. In M. in

ἄγον

inter

aliquid erasum.

δούλιον ἐς ἄγον αἶσαν

ex codice suo Robortellus affert.

ἐςᾶγον

emendate Rob. Turn. Vitium in hoc versu arguit metri insolentia. Blomfieldius

δουλίαν

scripsit. Portus

δούλειον

voluerat. Immo

δούλιον

ortum esse puto ex adscripta interpretatione

δουλείαν

. Aeschylus enim scripsisse videtur

πατρῴων τάνδ᾽ ἐςᾶγον αἶσαν.

69-70. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-49

δίκαια καὶ μὴ 'μαῖς πρέπον τύχαις βίου βίᾳ φερομένων αἰνέσαι

δίκαια καὶ μὴ δίκαια πρέποντ᾽ ἀρχὰς βίου

M. G. Ald.

ἀρκᾶς βίου

ex codice affert Robortellus: ipse ex Sophiani coniectura

ἀρχαῖς βίου

dedit.

ἀρχαὶ βίου

Turn. Deinde

βίαι

vel

βίᾳ

M. G. Ald. Rob. Turn.

βίᾳ

ex codice affert Rob. Hic quoque metrum vitia ostendit. Atque alterum quidem

δίκαια

ab interprete adscriptum esse videtur. Quam suspicionem confirmat fortasse scholiastes, cuius haec est adnotatio,

εἴτε δικαίως εἴτε μή. ἐστὶ δὲ παροιμία· “δοῦλε, δεσποτῶν ἄκουε καὶ δίκαια κἄδικα.”

Deinde

πρέποντ᾽ ἀρχὰς βίου

vix possunt intelligi. Scholiastae legisse videntur

ἀπ' ἀρχᾶς

. Eorum enim hae sunt adnotationes, una ad v. 66.

τὸ ἑξῆς, ἐμοὶ δὲ πρέποντα καὶ ὀφειλόμενά ἐστιν ἀπαρχὰς

(sic etiam M.)

βίου τὰ τῶν βίᾳ με φερομένων αἰνέσαι πικρὸν φρενῶν στύγος κρατούσῃ. ἀνάγκην γάρ μοι οἱ θεοὶ προςήνεγκαν

: altera ad v. 69.

πρέποντά μοι ἐστι καὶ ὀφειλόμενα, ἐξότε τοῦτον ἐπανῄρημαι τὸν βίον, τὰ τῶν πρὸς βίαν κεκτημένων ἐπαινέσαι, καλυπτούσῃ τὴν κατ' αὐτῶν ἀποστύγησιν καὶ μηδὲ παρρησίᾳ τὸν δεσπότην κλαιούσῃ

, cui adnotationi quod in ed. Rob. praefixum est lemma,

πρέποντ᾽ ἀρχαίου βίου

, non legitur in codicibus M. G. Apparet iam scholiastas depravatam scripturam invenisse. Certa emendatione vereor ne non possint hi versus restitui: sed veri simile puto Aeschylum scripsisse

ἐμοὶ δ᾽, (ἀνάγκαν — αἶσαν) δίκαια καὶ μὴ 'μαῖς πρέπον τύχαις βίου βίᾳ φερομένων αἰνέσαι

. Nam

πρέπον τύχαις

scribendum esse probabilis est Schützii coniectura.

βίᾳ φερόμενοι

quum dicuntur domini, non severi in chorum significantur, sed violenti in Agamemnonem eiusque liberos.

70. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-50

πικρὸν

Vict. et ita scholiastes.

πικρῶν

M. G. Ald. Rob. Turn.

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-51

κρατούσῃ

Ald. δακρύων ὑφειμάτων Deinde

δακρύω δ᾽ ὑφ᾽ εἱμάτων

M. Rob. Turn.

δακρύω δ᾽ ὑφειμάτων

G. Ald. Corrupta haec esse vidit Porsonus ad Eur. Med. v. 1218. Non potest enim dubitari quin trimeter iambicus restituendus sit. Scribendum

δακρύων ὑφειμάτων

, qui genitivi pertinent ad

πένθεσιν

72. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-52

ματαίοισι

ματαίαισι

ante correctionem G. δεσποτᾶν Deinde libri

δεσπόταν

. Correxit Stanleius.

73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-53

παχνουμένῃ

πένθεσιν παχνουμένην

M. Rob.

πένθεσι παχνουμένην

G. Ald.

πένθεσι παχνουμένη

Turn. Scribendum erat

πένθεσιν παχνουμένῃ

. Itaque hanc epodum ita conformavi,

ἐμοὶ δ᾽ ἀνάγκαν γὰρ ἀμφίπτολιν θεοὶ προςήνεγκαν· ἐκ γὰρ οἴκων πατρῴων τάνδ᾽ ἐςᾶγον αἶσαν) δίκαια καὶ μὴ 'μαῖς πρέπον τύχαις βίου βίᾳ φερομένων αἰνέσαι, πικρὸν φρενῶν στύγος κρατούσῃ, δακρύων ὑφειμάτων, ματαίοισι δεσποτᾶν τύχαις, κρυφαίοις πένθεσιν παχνουμένη.

Me vero (duplicis enim sedis necessitatem addidere dii: nam ex patriis aedibus in hanc duxerunt sortem) iusta et iniusta eorum, qui violenti feruntur, pro mea conditione decet approbare, acerbo compresso animi odio, lacrimarumque veste celatarum propter temeraria dominorum fata occultis doloribus horrescentem.

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-54

πάρεστε

πάρετε

Ald. προςτροπῆς

προτροπῆς

G. Ald.

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-55

γένεσθε

γένεσθαι

, sed

αι

supra adscripto, M.

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-56

τύμβῳ χέουσα

τύφῳ δὲ χέουσα

M. G.

τύφῳ δὲ χέουσα

codex Robortelli. In M. adscriptum

οἶμαι τύμβῳ

. In G.

τύφῳ

vocabuli ultima syllaba punctis notata et

μβῳ

supra scriptum.

τύμβῳ δὲ χέουσα

Ald. Rob.

τύμβῳ χέουσα

emendate Turn.

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-57

εὔφρον' In

εὔφρον'

in M.

factum est. κατεύξωμαι Deinde

κατεύξομαι

M. G. Ald. Rob. Emendavit Turnebus.

81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-58

τῶνδ'

Vict. et, ut videtur, M.

τῶν δ'

G. Ald. Rob. Turn.

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-59

τόνδε In

τόνδε

in M.

factum.

83-85. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-60

ὡς νόμος βροτοῖς, ἔσθλ᾽ ἀντιδοῦναι τοῖσι πέμπουσιν τάδε στέφη, δόσιν γε τῶν κακῶν ἐπαξίαν; Libri

ὡς νόμος βροτοῖς ἔστ᾽ ἀντιδοῦναι τοῖσι πέμπουσι τάδε στέφη δόσιν τε τῶν κακῶν ἐπαξίαν

. In his

πέμπουσιν

emendate scripsit Victorius. Elmsleio in addendis ad Eur. Heracl. v. 387. scribendum videbatur

ὡς νόμος βροτοῖς, ἔσθλ᾽ ἀντιδοῦναι τοῖσι πέμπουσιν τάδε στέφη, δόσιν τε τῶν καλῶν ἐπαξίαν;

ἔσθλ᾽ ἀντιδοῦναι

verum videtur: sed deinde scribendum est

δόσιν γε τῶν κακῶν ἐπαξίαν

. Vidit hoc etiam Stanleius in curis secundis,

δόσιν γε

scribendum esse. Ad

τῶν κακῶν

scholiastes haec adnotavit παρ' ὑπόνοιαν.

ἔδει γὰρ τῶν καλῶν εἰπεῖν

87. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-61

χύσιν

λύσιν

Ald. quum in G.

sic scriptum sit, ut negligenter intuenti

videri possit.

88. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-62

καθάρμαθ' ὥς τις

καθάρμαθ᾽ ὥς τις

Turn. et, ut videtur, M.

κάθαρμαθ', ὥς τις

Rob.

κάθαρμα θ' ὥςτις

κάθαρμα θ' ὅς τις

Ald. ἐκπέμψας Deinde

ἐκπέμψαις

ἐκ πέμψαις

Ald. πάλιν δικοῦσα

Πάλιν

δικοῦσα

pertinere animadvertit Turnebus, qui

πάλιν - | δικοῦσα

dedit. Scholiastes

στείχω πάλιν

coniunxit.

89. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-63

ὄμμασιν

ὄμμασι

solus Turn.

90. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-64

τῆσδ'

τῆς δ'

divisim Ald. ἔστε

ἐστὲ

Rob. Ceteri recte

ἔστε

95-100. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-65

NA In libris hi versus hoc ordine leguntur

λέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχοις ὑπέρτερον. ΧΟ. αἰδουμένῃ σοί, βωμὸν ὡς, τύμβον πατρὸς λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον. ΗΛ. λέγοις ἄν, ὥςπερ ἠδέσω τάφον πατρός. ΧΟ. φθέγγου χέουσα σεμνὰ τοῖσιν εὐφροσιν.

Varietas lectionis haec est. In secundo versu

αἰδουμένη σοι

Ald. Rob. Deinde

βωμὸν

vitiose Ald. Tum

ὡς

G. Ald. Rob. In tertio versu

τὸν

omittit Rob. In quarto

ἠδέσω

vitium Aldinae. In quinto

εὔφροσιν

Turn. Ceteri

εὐφρόσιν

. Sed haec non una ratione corrupta esse vix opus est ut doceamus. Primum horum versuum Schützius, quum prius alia tentasset, in secunda editione ut spurium uncis inclusit, non indicans cur id fecerit. Illud certum est, hoc loco, quo hic versus in libris omnibus legitur, eum ab Aeschylo collocari non potuisse. Nam ne quid de eo dicam, quod quum Electra ante ubique plurali numero usa esset, singularis subito illatus aliquid duri habet, maxime haec duo sede sua exire hunc versum iubent, unum, quod ista iam saepius dictorum repetitio valde ieiuna est, alterum, quod orationes, qualis haec est Electrae, quum generali sententia concluduntur, ea ipsa sententia finiri solent. Et quis est qui non sentiat quam praeclare Electra orationem hoc dicto conclusisset,

μὴ κεύθετ᾽ ἔνδον καρδίας φόβῳ τινός. τὸ μόρσιμον γὰρ τόν τ' ἐλεύθερον μένει καὶ τὸν πρὸς ἄλλης δεσποτούμενον χερός.

Quibus verbis quis credat tam inutilem pannum adsui potuisse, qualis hic est,

λέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχεις ὑπέρτερον.

Nam

ἄν

certe scribendum erat, id quod Iacobsii ad Anthol. Pal. p. 581. monitu fecit Blomfieldius. Sed maiora etiam vitia sunt in tribus sequentibus versibus. Nam cur tandem chorus de sua erga Agamemnonem pietate hic loquitur, ubi non de ea re sermo est, utrum chorus Agamemnonem colat necne, sed quo pacto Electra pie sacra debeat peragere? Turpissimus vero versus est is qui sequitur,

λέγοις ἄν, ὥςπερ ᾐδέσω τάφον πατρός.

Eum Schützius sic est interpretatus, dicas velim pro ea quam profiteris erga patris sepulcrum reverentia. Sumamus hanc esse huius versus sententiam, quam verba tamen, quae omni sensu carent, non admittunt: quid aliud Electra quam traducere videbitur chori pietatem, quippe ibi a choro iactatam, a se commemoratam, ubi longe alia dicenda erant? Haec si recte disputata sunt, planum est et ordinem versuum perturbatum et aliis eos vitiis inquinatos esse. Itaque primum illum versum,

λέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχοις ὑπέρτερον

, quum a librario ad simile alius versus initium oculis aberrante omissus esset, postea alieno loco additum, et praeterea depravatum esse existimo. Videor autem mihi quod dignum Aeschylo esset effecisse ita his versibus conformatis omnibusque choro redditis,

ΧΟ. αἰδουμένῃ σοὶ βωμὸν ὡς τύμβον πατρὸς λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον. λόγους ἂν οἷςπερ ᾐδέσω τάφον πατρὸς στέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχεις ὑπέρτερον· φθέγγου χέουσα σεμνὰ τοῖσιν εὐφροσιν.

Quod scripsi

λόγους ἂν οἷςπερ ἠδέσω τάφον πατρός

, conferenda sunt quae de collocatione particulae

ἂν

dixi in libro de ea particula IV. cap. 7. In eo versu, qui intercidit,

χοάς

vel simile vocabulum fuit.

102. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-66

αὑτήν

αὐτὴν

Ald. Sed G. cum reliquis

αὑτήν

. V. ad Soph. Trach. v. 451. χὥςτις Deinde

χὥςτις

χ' ὡς τις

Ald. Rob.

χ' ὥς τις

Turn.

102

103. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-67

τἄρ'

τ' ἄρ'

M. (sic M.) G. Ald. Rob.

γ' ἄρ'

Turn. Vict. Inde Porsonus

γ' ἆρ'

. Scribendum potius

τἄρ'

. Ita Dindorfius. Deinde fortasse scribendum est

ἐπεύξωμαι

, ut v. 78. dictum est

κατεύξωμαι

. Idem coniecit Dobraeus Adv. II. p. 26.

103

ZZZZ

105. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-68

τίν'

est ecquem.

105

106. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-69

κεἰ

G. Ald. Rob. Turn. idque Schützius et Porsonus restituerunt.

κ' εἰ

M. sed ut ante rasuram

καὶ εἰ

fuerit.

καὶ

, omisso

εἰ

, Vict. Cant. Stanl.

106

112. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-70

ἁπλωστί Libri

ἁπλῶς τι

. Scribendum putavi

ἁπλωστί

. V. ad Suppl. v. 447.

112

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-71

μού 'στιν

καὶ ταῦτα μούστιν

M. G.

καὶ ταῦτα μοῦστιν

Ald. Turn.

καὶ ταῦτα μοῦστιν

Rob.

εὐσεφ

, vitium Aldinae.

113

114. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-72

πῶς δ' οὔ

πῶς δ᾽ οὔ;

scripserunt Stanleius, Schützius, Porsonus, alii.

114

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-73

NA Hunc versum, quem libri post versum 159. habent, hic reposui, certa, ut mihi videtur, emendatione. V. Opusc. II. p. 79. Libri

μεγίστη

. Emendavit Stanleius.

115

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-74

ἄρηξον, Ἑρμῆ χθόνιε Libri

Ἑρμῆ χθόνιε κηρύξας ἐμοί

. Lacunae signum in fine versus posuit Robortellus, post

χθόνιε

Canterus, in initio versus Stanleius. Suppletur aptissime

ἄρηξον

. V. Opusc. VII. p. 50. Non recte Nauckius in Philologo II. p. 149. scribendum esse putavit

ἐριούνι᾽ Ἑρμῆ χθόνιε, κηρύξας ἐμοί

. Nam quod apud Aristophanem in Ranis Aeschylus dicit,

οὐ δήτ' ἐκεῖνον, ἀλλὰ τὸν ἐριούνιον Ἑρμῆν χθόνιον προςεῖπε

, minime parodia est huius loci, sed aperte hoc tantum Aeschylus docet,

χθονίου

nomine se in initio Choephororum

τὸν ἐριούνιον

significasse.

116

118. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-75

αἱμάτων

πατρῴων δ᾽ ὀμμάτων

δ᾽ ὀμμάτων πατρῴων

G. Ald.

πατρῴων δ᾽ ὀμμάτων

Rob. Vict.

πατρῴων ὀμμάτων

Turn.

πατρώων δωμάτων

Schützius ex coniectura Stanleii. Requiritur

πατρῴων αἱμάτων

. Vidit hoc etiam H. L. Ahrens.

118

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-76

ἣ

ᾗ τὰ πάντα

vitium Aldinae.

κατὰ παντὰ

, omisso

ἣ

, Rob. Hoc dicit, tellurem, quae omnia gignit et, ubi maturuerunt fruges, rursus earum semen recipit.

119

121-124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-77

κἀγὼ ... φίλον τ' Ὀρέστην ... φίλον τ' Ὀρέστην φῶς ἀνάξομεν δόμοις Libri

κἀγώ

. Manifestum est scribi debere

κἀγώ

, quod pertinet ad praecedentia:

κλύειν εὐχάς, ἃ

(pro

ἃς

)

ἐγὼ λέγω

. Deinde

χέρνιβας βροτοῖς

M. Rob.

χέρνιβας βοτοῖς

G. Ald. Turn. Ad ultimum vocabulum in M. G.

γρ. νεκροῖς

supra adscriptum est, interpretatio exquisitioris vocabuli. Tenui quod olim in Observationibus criticis scribendum esse dixi,

χέρνιβας φθιτοῖς

. Pers. v. 218.

δεύτερον δὲ χρὴ χοὰς γῇ τε καὶ φθιτοῖς χέασθαι

, et v. 518.

ἔπειτα γῇ τε καὶ φθιτοῖς δωρήματα ἥξω λαβοῦσα πέλανον ἐξ οἴκων ἐμῶν

. Quae sequuntur, vulgo ita leguntur,

λέγω, καλοῦσα πατέρ', ἐποίκτειρόν τ' ἐμέ, φίλον τ' Ὀρέστην, πῶς ἀνάξομεν δόμοις.

In Ald. scriptum est

πάτερ

, in Rob.

πάτερ

vocativo casu,

πατέρ'

in ceteris. Deinde

ἐποίκτειρον τ᾽ ἔμε

Ald. Rob.

ἐποίκτειρόν τ' ἐμὲ

Turn. Vict. et, ut videtur, M.

ἐποικτείροντἔμε

G. Ad

πῶς

scholiastes adnotavit

ἀντὶ τοῦ ὅπως

, et

βασιλεύσομεν

ἀνάξομεν

, inepte. Non possunt probari coniecturae, quae de his versibus a me ipso olim aut ab aliis prolatae sunt. Exciderunt aliquot versus, quum librarius ab uno versu, cuius hoc erat initium,

φίλον τ' Ὀρέστην

, ad idem alius versus initium aberrasset. Scripsi igitur

κἀγὼ χέουσα τάσδε χέρνιβας φθιτοῖς λέγω, καλοῦσα πατέρ', ἐποικτείροντ᾽ ἐμὲ φίλον τ' Ὀρέστην ... φίλον τ' Ὀρέστην φῶς ἀνάξομεν δόμοις.

Iubeo patrem, mei carique Orestis misertum, (providere ut vincamus) carumque Orestem aliquo modo in domum reducamus.

125. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-78

πεπραμένοι Libri

πεπραγμένοι

. Scholiastes

νενικημένοι, κατηγωνισμένοι

. Emendavit Casaubonus. ἀλώμεθα Deinde

ἀλώμεθα

Vict. et, ut videtur, M.

ἀλώμεθα

G. Ald. Rob. Turn.

125

129. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-79

φεύγων

Rob. Turn.

φεύγειν

M. G. Ald. codex Robortelli.

129

130. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-80

πόνοισι

Rob.

πόνοισιν

M. G. Ald. Turn. χλίουσιν Deinde

χλίουσι

Ald. Turn. μέγα Denique

μέγα

Turn.

μέτα

M. Ald. Rob.

μετα

sine accentu G.

130

132. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-81

καὶ σὺ κλῦθί μου

et mox

σωφρονεστέραν

vitia Aldinae.

132

136. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-82

σοῦ Libri

λέγω φανῆναί σου πάτερ τιμάορον

. Scholiastes

τοῖς δ᾽ ἐχθροῖς σου λέγω σε φανῆναι τιμωρόν

. Porsonus ante

πάτερ

obelum apposuit. Cantero scribendum videbatur

φανῆναί σ᾽, ὦ πάτερ

Σέ

recepit Blomfieldius. Recte vero libri, nisi quod praestat fortasse

φαvῆναι σοῦ

136

137. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-83

ἀντικατθανεῖν δίκῃ Libri

ἀντικατθανεῖν δίκην

. In M. adscriptum

γρ. ἀντικατακτανεῖν

. Idem

ἀντικατακτανεῖν

supra scriptum in G. commemoratumque ex scholiis a Turnebo. Recte Scaliger

ἀντικακτανεῖν δίκῃ

137

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-84

καλῆς

ἐν μέπω

vitium Ald. Deinde libri

τῆς κακῆς ἀρᾶς

. Emendaverunt Schützius et Blomfieldius.

138

139. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-85

κείνοις

κείνους

Rob.

139

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-86

τῶνδ'

τῶν

Rob. Turn.

τῶν

, supra adscripto

δ᾽

, M.

τῶν δ᾽

G. Ald.

140

144. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-87

ἐξαυδωμένας

ἐξαυδομένας

G. Ald.

144

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-88

καναχὲς

κἀναχὲς

G. Ald.

145

146. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-89

ὀλομένῳ

ὀλυμένῳ

Ald. In G. ambiguum est utrum

ὀλυμένῳ

scriptum sit, an, ut in ceteris,

ὀλομένῳ

146

147-151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-90

δεσπότᾳ πρὸς ἕρμα γᾶς τόδε κεδνῶν, κακῶν δ᾽ ἀπότροπον ἄγος ἀπεύχετον κεχυμένων χοᾶν· κλῦε δέ μοι, σέβας, κλύ᾽, ὦ δέσποτ᾽, ἐξ ἀμαυρᾶς φρενός.

δέσποτα

vitium Ald. Deinde libri

πρὸς ἔρυμα τόδε κακῶν κεδνῶν τ᾽ ἀπότροπον ἄλγος ἀπεύχετον κεχυμένων χοᾶν

. In G. Ald.

χοᾶν

scriptum est. Nisi aperte haec antistrophica essent, prorsus incerta fluctuaret emendatio. Primo

ἔρυμα

Stanleius tumulum interpretatur, eodemque modo

τὸν τάφον

adscriptum est in M. G. Sed id dicendum fuisse

ἕρμα

ad Soph. Ant. v. 841. significavi. Scribendum videtur

πρὸς ἕρμα γᾶς τόδε κεδνόν

. Deinde librorum scripturam

ἄλγος

ἄγος

mutavit Victorius. Scholiastae enim haec est adnotatio,

τὸ ἑξῆς· ἐκκεχυμένων χοᾶν πρὸς ἔρυμα τόδε ἵετε δάκρυ ἄγος ἀπεύχετον (τὸ δάκρυ γὰρ ἀπευκτὸν ἄγος εἶπεν) ἀπότροπον τῶν ἡμετέρων κακῶν καὶ τῶν ἀγαθῶν τῶν ἐχθρῶν.

Receperunt

ἄγος

omnes post Victorium editores. Sed requiritur potius

ἅγος

. Hesychius

ἅγος, ἅγνισμα θυσίας. Σοφοκλῆς Φαίδρᾳ

. Scribendum erat

κακῶν δ᾽ ἀπότροπον ἅγος ἀπεύχετον κεχυμένων χοᾶν

. Deinde libri

κλύε δέ μοι κλύε. σεβάς, ὦ δέσποτα ἐξ ἀμαυρᾶς φρενός

, nisi quod

ἀμαυρᾶς

est in G. Ald.

κλύε

emendato accentu Porsonus,

σέβας ὦ δέσποτα

Turnebus. Mutato verborum ordine dochmiorum numerus restituendus erat. Itaque sic hanc stropham scripsi,

ἵετε δάκρυ καναχὲς ὀλόμενον ὀλομένῳ δεσπότᾳ πρὸς ἕρμα γᾶς τόδε κεδνόν· κακῶν δ᾽ ἀπότροπον ἅγος ἀπεύχετον κεχυμένων χοᾶν· κλῦε δέ μοι σέβας, κλύ᾽, ὦ δέσποτ᾽, ἐξ ἀμαυρᾶς φρενός.

Míttite lacrimam stridulam miseram misero domino ad sacrum huncce tumulum: malorum autem averruncam consecrationem effusarum inferiarum abominor: audi vero mihi reverentiam (i. e. preces), audi, domine, ex tenebroso corde.

152-153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-91

ὀτοτοτοτοτοτοῖ, ὀτοτοτοτοῖ, ἰώ, Libri

ὀτοτοτοτοτοτοτοῖ ἰώ

. Mutavi haec sic ut strophici versus postulabant.

156-158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-92

Σκυθικά τ' ἐν χερὶ παλίντονα ἐν ἔργῳ βέλη 'πιπάλλων Ἄρης σχέδιά τ' αὐτόκωπα νωμῶν ξίφη;

Σκυθικά

(

ς supra scriptum videtur)

τ' ἐν χεροῖν

Σκυθικὰ τ᾿ ἐν χεροῖν

Rob.

Σκύθης τάτ᾽ ἐν χεροίν

G. Ald. Turn. Deinde libri

παλίντον' ἐν ἔργῳ βέλη 'πιπάλλων Ἄρης σχέδιά τ' αὐτόκωπα νωμῶν βέλη

, nisi quod

ἔνεργα βέλη

habet Turn. in G. autem

ἐν ἔργῳ βέλει

antea scriptum fuerat, sed ultima syllaba et correcta est et supra scriptum

. Praeterea

πιπάλλων

G. Ald. Fortasse ex hoc loco Hesychius

πιπάλων, κραδαίνων, πάλλων

, habet. In M. adscriptum in margine

ἐν τῷ ἔργῳ, ἐν τῷ βάλλειν

, et in altera margine

σὺν ἔργῳ πάλλων, ὅ ἐστι μὴ μόνον φέρων, ἀλλὰ καὶ πράττων

. Deinde ad v. 158. in M. adscriptum

γρ. ἕτοιμα

, quod in G. omisso

γρ

. scriptum supra

αὐτόκωπα

. In repetito

βέλη

iure haeserunt critici. Recte Pauwius

νωμῶν ξίφη

, ex scholio, quod in M. G. ad

αὐτόκωπα

adscriptum est,

τὰ ἀφ' ἑαυτῶν ἔχοντα τὴν λαβὴν ξίφη. σχέδια δὲ ἐκ τοῦ σχεδὸn φονεύοντα καὶ οὐ πόρρωθεν ὥςπερ τὰ βέλη

. Scribendum est

Σκυθικά τε χερὶ παλίντονα ἐν ἔργῳ βέλη πιπάλλων Ἄρης σχέδιά τ᾽ αὐτόκωπα νωμῶν ξίφη;

Hei hei, quis hastipotens vir liberator aedium Scythicaque manu recurva in opere arma quassans Mars et comminus manubriata vibrans tela?

159. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-93

γαπότους

Turnebus.

ἀπότου

M. G. Ald.

εὐπότους

Rob. Hanc orationem Electrae tribuit Turnebus: choro continuant M. G. Ald. Rob. Post hunc versum in libris hic legitur

κήρυξ μεγίστη

(sic)

τῶν ἄνω τε καὶ κάτω

. Adscriptum in M. G.

ὡς ἐν μέσῳ ἱδρυμένων

. Robortellus et hunc versum et versus 158. 159. 160. asteriscis notavit, de qua re in adnotatione ante v. 160. interposita ita scribit, "Locus hic omnino mancus est, et ideo signavimus. haec videntur verba esse Electrae.

νέου δὲ μύθου

.” Versum, qui non suo loco legebatur, supra collocavi ante v. 116.

159

161. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-94

ὀρχεῖται Hinc usque ad v. 176. G. Ald. personarum vices invertunt. In M. lineolae singulis versibus praefixae sunt.

ἂν, ὀρχεῖται

Turn.

ἀνορχεῖται

M. G. Ald. Rob.

161

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-95

τομαῖον

τόμαιον

162

164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-96

ἐστὶ

τόδ᾽ ἐπὶ

Ald.

164

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-97

παλαιὰ

καρδία

165

166. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-98

κείραιτό νιν Speciosa magis quam vera est Dobraei in Adv. II. p. 27. coniectura,

πλὴν ἑνός

. Nam sic statim chorus quaerere debebat

μῶν οὖν Ὀρέστου κρύβδα δῶρον ᾖ τόδε;

Separatim

πλὴν ἐμοῦ

et quasi obiter pronuntiandum est.

κείρετό νιν

, supra scripto ab alia manu

νιν

, M.

κείρετό νιν

G. Ald. Rob.

κείραιτό νιν

Turn. V. ad Soph. Αi. v. 1222.

166

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-99

ἐχθροὶ

ἐχθροῖς

, errorem Aldinae, repetit Turn.

167

170. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-100

αὐτοῖσιν ἡμῖν

M. G. Ald. Rob. Quod quum egregie conveniat indoli Graecae linguae, non debebat a Turnebo in

αὐταῖσιν ἡμῶν

mutari. Ridet haec Euripides in Electra v. 520. seqq. Aristophanes Nub. v. 530.

νῦν οὖν, Ἠλέκτραν κατ᾽ ἐκείνην, ἡδ᾽ ἡ κωμῳδία ζητοῦσ᾽ ἦλθ᾽, ἦν που 'πιτύχῃ θεαταῖς οὕτω σοφοῖς. γνώσεται γάρ, ἤνπερ ἴδῃ, τἀδελφοῦ τὸν βόστρυχον

, ubi scholiastae Aeschyli Choephoros memorant.

170

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-101

ἦν

κρύβδα

G. Ald. Quod libri habent

ἦν

mutavit Scholefieldius. Fr. Frankius in comm.I. de particulis negantibus linguae Graecae p. 19.

ἦ

scribendum putavit. Euripides Iph. Αul. v. 321.

μῶν τρέσας οὐκ ἀνακαλύψεις βλέφαρον, Ἀτρέως γεγώς;

171

174. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-102

χαίτην

ἔπεμψεν καὶ τὴν

M. G. Ald. Rob.

ἔπεμψε καὶ τὴν

Turn. Emendate

ἔπεμψε χαίτην

Vict. πατρί In fine versus

πατρὸς

M. G. Ald. Rob. Emendavit Turnebus.

174

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-103

αὖ

οὐχ

G. Ald. Turn.

οὐκ

, supra ab alia manu

adscripto M.

οὐκ

Rob. Idem

ἦσσον

. Ald.

ἥσσον

. Ceteri

ἧσσον

. Deinde libri

εὖ δάκρυτά μοι

. Recte Emperius

αὖ δάκρυτά μοι

. Aliud est enim, quod infra v. 673. legitur,

ἀνδρὸς εὖ κεκλαυμένου

175

176. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-104

ψαύσει In G. Ald. quum praecedens versus Electrae tribuatur, huic chori nota adscripta est.

ψαύσει

, supra adscripto ab alia manu

, M.

ψαύσει

Turn.

ψαύσῃ

G. Ald. Rob.

176

177. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-105

προςέστη ... καρδίᾳ Transtulit hinc quaedam in Electram Sophocles a v. 902.

προσέστη

M. Rob.

πρόσεστι

G. Turn.

προςέπι

Ald. Deinde libri

καρδίας

. Scholiastes

κίνησις τῆς χολῆς τῆς κατ' αὐτόν

(

αὐτήν

Blomfieldius). Scribendum est, ut Stanleius sive potius Scaliger vidit,

καρδίᾳ

177

178. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-106

ἐπαίσθην

Canterus.

ἐπαίθην

M. G. Ald. Rob. In M. G. ad hunc versum adscriptum est hoc scholion,

ὡς βέλει ἐκρούσθην ἐξ ἐναντίας τιτρώσκοντι

. Ei scholio in editione Robortelliana lemma praefixum est, quod M. G. non habent,

ἐπώσθην

. Id receperunt Turn. Vict. διανταίῳ Deinde

διαλαίῳ

codex Robortelli, quod Robortellus probare se dicit: edidit tamen e Sophiani emendatione

διανταίῳ

. Et habent

διανταίῳ

M. et ceteri.

178

179. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-107

δίψιοι Schützius

διψίων

. Quod libri habent,

δίψιοι

, scholiastes in eandem sententiam interpretatur,

πρώην ἄγευστοι. ὡς δίψιον Ἄργος, τὸ ποτὲ ἄνυδρον

. Si Electra sibi, ut malis adsuetae, lacrimas exaruisse diceret, pluribus verbis uteretur. Verior est igitur alia interpretatio, quae in M. G. illud scholion antecedit,

ποθειναί μοι

. Nam

δίψιοι

sunt plenae desiderii. Desideraverat Electra Orestem.

179

180. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-108

ἄφρακτοι

M. G. Ald. Rob.

ἄφραστοι

ex ed. Turn. propagatum. δυςχίμου

δυσχύμου

Turn. πλημμυρίδος

πλημμυρίδος

, sed altero

supra adscripto, M.

180

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-109

ἐλπίσω

ἐλπίζω

Ald. ut habuerat G. in quo

mutatum est, sed sic ut etiamnum leviter intuenti

videri possit.

181

183-185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-110

κατανοῦσ᾽

error Ald. Deinde libri

ἐκείρατο ἐμὴ δὲ μήτηρ

, nisi quod

ἐμή

habet G.

ἐμῇ

Ald. Porsonus

ἐμή γε μήτηρ

. Defendit vulgatum Elmsleius ad Eur. Med. v. 940. Perstiti in ea sententia, quam in adnotatione ad versum illum Medeae (Opusc. III. p. 225. seq.) professus sum, excidisse videri ante haec verba,

ἐμὴ δὲ μήτηρ

, versum hac ferme sententia,

ἡ τοῦ μὲν αἰσχυντῆρος Αἰγίσθου δάμαρ

186. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-111

πεπαμένη

Ald.

186

187. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-112

σαίνομαι

ἐγὼ δὲ πῶς

, ut in interrogatione, scribendum putarunt Schützius et Blomfieldius. Recte scholiastes

λείπει, οὐκ ἔχω

. Electra cogitabunda secum hoc dicere instituit,

ὅπως μὲν αἰνέσω, εἶναι τόδ᾽ ἀγλάϊσμα Ὀρέστου, οὐκ ἔχω· σαίνομαι δ᾽ ὑπ᾽ ἐλπίδος

. Illud autem

οὐκ ἔχω

omissum est similiter atque in Luciani Dial. mort. I. 2. p. 332.

ἀλλ᾽ ἀπαγγελῶ ταῦτα, ὦ Διόγενες· ὅπως δὲ εἰδῶ μάλιστα ὁποῖος τις ἐστι τὴν ὄψιν

. Simili ellipsi explicandum est Terentii illud

hoc quid sit

in Andria I. 2, 20. In

σαίνομαι

priores tres litterae in M. ab alia manu in litura scriptae.

σαίνομαι

Ald.

187

191. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-113

εἴθ'

Ald. ἔμφρον' Deinde

εὔφρον'

Ald. Ceteri

εὔφρον'

. Auratus recte

ἔμφρον'

191

192. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-114

κινυσσόμην

μὴ κηνυσσόμην

M. G. Ald. Rob.

μὴ κινυσσόμην

Turn. Coronidem addiderunt Schützius et Porsonus. Corruptam scripturam ita interpretatur scholiastes

ἐφανταζόμην. κήνυμα

(ita M. G.)

γὰρ τὸ εἴδωλον

. Hesychius

κηνυσσόμην, εἴδωλον ἐγενόμην

. Photius

κήνυγμα, σκιὰ καὶ εἴδωλον

. Hesychius

κήνυγμα, τὸ κενὸn τοῦ σώματος, οἷον σκιὰ καὶ εἴδωλον, φάντασμα ἀσθενὲς καὶ ἀχρεῖον

. V. Aesch. Prom. v. 157.

192

193. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-115

ἀλλ᾽ ἦν σαφηνῆ ... ἀποπτύσαι Libri

ἀλλ᾽ εὖ σαφηνή

. Schol.

εὖ ἀντὶ τοῦ ἀκριβῶς

. Schützius

ἀλλ᾽ ἢ σάφ' ἦν μοι

. Porsonus Adv. p. 159.

ἀλλ' εὖ σάφ' ἤδη

et cum Rob.

ἀποπτύξαι

. Recepi

ἀλλ᾽ ἦν σαφηνῆ

, coniecturam Erfurdtii ad Soph. Ai. p. 626. Deinde

ἀποπτύσαι

in M. ita scriptum, ut etiam

ἀποπρύσαι

(non

ἀποπρίσαι

) legi possit.

ἀπόπτυσα

G. sed cum interpretatione

μισῆσαι

, quae etiam in M. adscripta est.

ἀπέπτυσα

Ald.

ἀποπτύξαι

Rob.

ἀποπτύσαι

ex scholiis Turn.

193

194. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-116

εἴπερ γ'

εἴπερ γ' ἀπ' ἐχθροῦ

M. Rob. (sic Rob.)

εἴπερ ἀπ᾿ ἐχθροῦ

G. Turn.

εἴπερ ἀπεχθροῦ

Ald.

194

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-117

εἶτα Libri

ἢ ξυγγενὴs ὢν εἶχε συμπενθεῖν ἐμοί

. Schützius in proximo versu

τιμὴν

edidit, quae etiam Porti aliorumque coniectura fuit. Non hoc, sed

εἶχε

mutandum erat. Inepti illi qui

εἶχε

pro

ἐδύνατο

dictum putant.

Ἔχω συμπενθεῖν

non potest dici nisi ab eo qui materiam habet lugendi: ubi de facultate sermo est, necessario

δύνασθαι

dicendum est. Scripsisse videtur Aeschylus

ἢ ξυγγενὴς ὤν, εἶτα συμπενθεῖν ἐμοὶ ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.

Recte, si sensum spectes, ad ultimum versum scholiastes adnotavit

λείπει ἡ εἰς

. Sic igitur bene procedunt hi versus,

εἴθ᾽ εἶχε φωνὴν ἔμφρον᾽ ἀγγέλου δίκην, ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ κινυσσόμην, ἀλλ᾽ ἦν σαφηνῆ τόνδ᾽ ἀποπτύσαι πλόκον, εἴπερ γ᾽ ἀπ' ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος, ἢ ξυγγενὴς ὤν, εἶτα συμπενθεῖν ἐμοὶ ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.

Utinam perspicuam vocem nuntii instar haberet, quone anceps animi penderem, sed aperte hunc cincinnum abominarer, si ab inimico capite esset, aut, si esset cognatus, tum mecum doleret in huius tumuli ornamentum et honorem patris.

195

197-200. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-118

NA Hos quattuor versus, qui vulgo Electrae continuantur, choro tribuendos esse censui.

198. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-119

δίκῃ

οἵοισιν

G. Ald. In fine versus

δίκηι

, sed

ab alia manu in litura scripto, M.

δίκῃ

δίκην

Ald. Rob. Turn.

198

201. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-120

NA Ridet haec Euripides El. v. 532. seqq.

201

202. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-121

ποδῶν ὁμοῖοι

ποδῶν δ᾽ ὁμοῖοι

M. G. Ald. Rob. Deletum

δ'

a Turnebo.

202

203. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-122

τώδε περιγραφή

τάδε

G. Ald.

περιγραφὰ

πέρι γραφὰ

Ald.

203

Wecklein’s commentary on Choephoroi / Libation Bearers (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 163–234; single HW42J8 OCR witness, conservatively retained. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

1-21. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-1

Prolog Orestes und Pylades stehen am Grabe des Agamemnon, welches, wie es scheint, an der Grenze von Bühne und Orchestra seitwärts angebracht ist. Bei V. 10 kommt Elektra mit dem Chore aus dem Atridenpalaste, welchen die Hauptdekoration vorstellt. Orestes und Pylades treten zur Seite. Während der Chor in die Orchestra hinabsteigt und sich dort bei dem Grabe aufstellt, nähert sich Elektra dem Grabhügel auf der Bühne. - V. 18 f. wird das aufregende Moment der Handlung angegeben.

1-2. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-2

Hermes χθόνιος (Soph. Αi. 832, Eur. Alk. 743) hat als ψυχοπομπός das Amt, die Sache der abgeschiedenen Seelen auf der Oberwelt zu wahren. Vgl. 124. Auf dem Grabmal war vielleicht eine Säule ( Ερμής) angebracht. Vgl. Cic. de legg. 11 26. - χθόνιε : zu Ag. 1590 . ἐποπτεύειν wie Ag. 1579 , Cho. 983 , Eum. 220 , ἐπωπᾶν Cho. 689 , Eum. 275 , ἐπισκόπους Cho. 126 , ἐφορᾶν Soph. El. 175 von dem zornigen Blicke strafgerechter Götter. Vgl. ἔπις θεῶν. Die richtige Erklärung ,in unwilligem Hinblick auf die Vergewaltigung meines Vaters (vgl. 126) werde mir Retter" u. s. w. legt Aristophanes Frö. 1141 dem Euripides in den Mund: πότερ᾽ οὖν τὸν Ἑρμῆν, ὡς ὁ πατὴρ ἀπώλετο αὐτοῦ βιαίως ἐκ γυναικείας χερὸς δόλοις λαθραίοις, ταῦτ᾽ ἐποπτεύειν ἔφης während er zum Scherze Aschylos selbst eine falsche Erklärung geben lafst: οὐ δῆτ᾽ ἐκεῖνος, ἀλλὰ τὸν ἐριούνιον Ἑρμῆν χθόνιον προσείπε, κἀδήλου λέγων ὁτιὴ πατρῷον τοῦτο κέκτηται γέρας. Vgl. Schol. zu d. St. Αρίσταρχος δέ φησι τῶν ἐξηγή σεων τοῦ στίχου τὴν προτέραν κατὰ τὸν ποιητὴν εἶναι, ἣν ὁ Εὐριπίδης ἔφη· τὰ τοῦ ἐμοῦ πατρὸς κράτη ἐποπτεύων, ὃς κρατηθεὶς ὑπὸ τῶν περὶ Αἴγισθον ἀπώλετο.

3. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-3

Die Tautologie, welche bei Aristophanes Euripides rügt: ἥκω γὰρ ἐς γῆν, φησί, καὶ κατέρχομαι· ἥκω δὲ ταὐτόν ἐστι τῷ κατέρχομαι (1156 f.), war jedenfalls ursprünglich nicht vorhanden. Es wird etwa, damit auch yao seine richtige Beziehung erhält, geheifsen haben: κατέρχομαι | πολυφθόρον πρὸς δῶμα Πελοπιδών τόδε πατρὸς τιμω ρὸς καὶ δόμων καταστάτης, so dafs die Rechtfertigung, welche dort Aschylos giebt: ἥκειν μὲν ἐς γῆν ἔσθ' ὅτῳ μετῆν πάτρας· χωρὶς γὰρ ἄλλης συμφορᾶς ἐλήλυθεν· φεύγων δ᾽ ἀνὴρ ἥκει τε καὶ κατέρχεται (1163 ff), gleichfalls nur als ein Scherz erscheint. Ebenso verhält es sich mit dem gegen die folgende Stelle ausgesprochenen Tadel: rovd ἕτερον αὖ δὶς λέγει, κλύειν ἀκοῦσαι, ταὐτὸν ὂν σαφέστατα (1173 f.), denn augenscheinlich hatte ἀκοῦσαι ein Objekt, etwa παιδὸς ὀρφανοῦ λιτάς: meinen Ruf zu hören, mein Flehen zu vernehmen."

6. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-4

⁴

Erfurdt ergänzt φέρω δέ. πλόκαμος θρεπτήριος, die Locke, welche beim Eintritt in das Mannesalter zum Dank für die Jugendpflege dem Απόλλων κουροτρόφος und den Flufsgöttern des Landes geweiht wurde. Vgl. Hom. Ψ 141 Αχιλλεὺς . . ἀπεκείρατο χαίτην, τήν ῥα Σπερχειῷ ποταμῷ τρέφε τηλεθόωσαν und Eustath. zu d. St. ἔθος ἦν τρέφειν κόμην τους νέους μέχρι καὶ ἀκμῆς, εἶτα κείρειν αὐτὴν ἐγ χωρίοις ποταμοῖς· ἐποίουν δὲ οὕτω τιμῶντες τὸ καλὸν ὕδωρ, Schol. zu Pind. Pyth. IV 145 τὰς γὰρ πρώτας κόμας τοῖς ποταμοῖς ἀπεκείροντο κτέ.

7. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-5

⁵

πλόκαμος πενθητήριος, vgl. Eur. Suppl. 974

πένθιμοι κουραὶ καὶ στέφανοι κόμας

. Locken wurden den Lieben gleich nach dem Tode ( Soph. Ai. 1173 , Eur. Alk. 101 χαίτη τ᾽ οὔτις ἐπὶ προθύροις του μαῖος, ἃ δὴ νεκύων πένθει πίτνει) und öfter am Grabe zur Erinnerung geweiht ( Soph. El. 449 ff. ).

9. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-6

⁶

Vgl. Eur. Αlk. 767 οὐδ᾽ ἐφεσπόμην (der Leiche der Alkestis) οὐδ᾽ ἐξέτεινα χεῖρ᾽ ἀποιμώζων ἐμὴν δέσποιναν, Suppl. 772

ἀλλ᾽ εἶμ᾽

, ἐπαρῶ χεῖρ᾽ ἀπαντήσας νεκροῖς " Αιδου τε μολπὰς ἐκχέω δακρυρρόους. Das Ausstrecken und Ringen der Hände war also ein Gestus der Totentrauer.

10. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-7

⁷

Vor diesem Vers ist nebst anderem wahrscheinlich auch das aufserhalb des Trimeters stehende ἔα als Ausdruck der Überraschung ausgefallen. Vgl. Prom. 314

ἔα

, τί χρῆμα;

12. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-8

⁸

προσεικάσω: vgl. Ag. 1123

κακῷ δέ τῷ προσεικάζω τάδε

ich vermute irgend ein Unglück dahinter).

13. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-9

⁹

Hesych. προσκυρεῖ· προσεγγίζει.

14. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-10

¹⁰

ἢ . . ἐπεικάσας τύχω: „Oder soll ich vermuten, um das Rechte zu treffen?" Vgl. zu Ag. 1200 . Das konjunktivische Verhältnis bezieht sich auf das Particip. Vgl. Eur. Iph. Τ. 1321 πῶς ἔλειζον ὀνομάσας τύχω; Hipp 826 τίνα λόγον, τάλας, τίνα τύχαν σέθεν .. προσαν δῶν τύχω; Herod. VIII 101 συμβού λευσον δκότερα ποιέων ἐπιτύχω εὖ βουλευσάμενος, Eum. 681

πῶς τιθείσ

' ἄμομφος ὦ; Anders ist Soph. Εl. 663 ἡ καὶ δάμαρτα τήνδ᾽ ἐπεικάζων κυρῶ κείνου; aufzufassen und κυρῶ als Indikativ zu betrachten.

15. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-11

¹¹

νερτέροις μειλίγματα wie Pers. 613

χοὰς φέρουσ

', ἅπερ νεκροῖσι μειλικτήρια. Doch möchte man hier νερτέρων μειλίγματα oder νερτέροις δωρήματα erwarten.

16-17. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-12

¹²

δοκῶ στείχειν (ich glaube, dafs sie daher schreitet) wie Ag. 596 u. ö., wenn es nicht ursprünglich (nach der Vermutung von Turnebus und Hartung) ὁρᾶν oder βλέπειν für στείχειν geheifsen hat.

18. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-13

¹³

πρέπειν, hervorstechen, auffallen. - Vgl. Hom. Γ 351 Ζεῦ ἄνα, δὸς τίσασθαι. Aspectus Electrae lugentis excitat in Orestis animo desiderium ultionis (Klausen).

19. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-14

¹⁴

θέλων, πρόφρων. Vgl. 520, 761, 789, Suppl. 155

θέλουσα δ

' αὖ θέλουσαν ἁγνά μ' ἐπιδέτω Διὸς κόρα.

21. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-15

¹⁵

¹⁶

προστροπή: ἱκέτις πρόσοδος Schol. 2282 Parodos. Der Chor, welcher an blutig geritzten Wangen und zerfetzten Kleidern die Zeichen der im Auftrag der Klyt. angestellten Totenklage trägt, motiviert sein Auftreten und stellt in Zusammenhang damit Betrachtungen an über die Schuld der Klyt. und die Folgen der Schuld.

22. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-16

¹⁷

¹⁸

Ιαλτός wie πλαγκτός Ag. 598 . Schol. ὑπὸ Κλυταιμήστρας πεμφθεῖσα (nicht auf eigenen Antrieb). Vgl. 44 1.

23. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-17

¹⁹

χοὰς προπομπός: zu Ag. 1075 . κόπῳ, κοπετῷ Schol. Vgl. 425 f. und Soph. Αi. 631 χερόπλακτοι δ' ἐν στέρνοισι πεσοῦνται δοῦποι καὶ πολιᾶς ἄμυγμα χαίτας, Eur. Tro. 794 τάδε σοι δίδομεν πλήγματα κρατὸς στέρνων τε κόπους.

24-25. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-18

²⁰

²¹

Auf den blutigen Wangen sind sichtbare Spuren des Zerfleischens die Ritzen, welche der Nagel frisch gerissen hat." Vgl. Hom. Τ 285 χερσὶ δ᾽ ἄμυσσεν στή θεά τ' ἠδ᾽ ἁπαλὴν δειρὴν ἰδὲ καλὰ πρόσωπα, Eur. Androm. 826 σπάραγμα κόμας ὀνύχων τε δάι᾽ ἀμύγ ματα θήσομαι, Εl. 146 κατὰ μὲν φίλαν ὄνυχι τεμνομένα δέραν, Οι. 961 τιθεῖσα λευκὸν ὄνυχα διὰ παρηίδων und zu ἄλοκι Eur. Suppl. 826

κατὰ μὲν ὄνυξιν ἠλοκίσμεθα

. Nach Plut. Sol. c. 21 hob Solon ἀμυχὰς κοπτομένων καὶ τὸ θρηνεῖν πεποιημένα καὶ τὸ κωκύειν ἄλλον ἐν ταφαῖς ἑτέρων auf.

26. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-19

²²

²³

δι' . . κέαρ ist eine Zwischenbemerkung, die sich an νεοτόμῳ anschliefst, wozu δι' αἰῶνος den Gegensatz bildet: die äufseren Zeichen der Trauer sind neu, der innere und geheime (80 f.) Schmerz dauert die ganze Zeit über." Ebenso steht die Parenthese αἰῶνα δ᾽ ἐς τρίτον μένει Sept. 730 in Gegensatz zu ὠκύποινον. Ζυ δι' αἰῶνος vgl. Ag. 559 .

27. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-20

²⁴

Zu Fetzen durch Zerreifsen des linnenen Gewebes ( λινοφθόροι ὑφασμάτων s. v. a. τὰ τῶν ὑφασμά των λίνα φθείρουσαι) schlitzte unter dem Ausdruck des Schmerzes das Gewand vor der Brust, auf welches infolge eines unheimlichen Vorfalles Schläge gefallen sind." Es steht also λινοφθόροι λακίδεςals proleptisches Prädikat. Zu στολμοὶ πέπλων vgl. Eur. Alk. 216 μέσ λανα στολμὸν πέπλων, Androm. 148 στολμόν τε χρωτὸς τόνδε ποικίλων πέπλων. Zum Gedanken vgl. Pers. 1061

πέπλον δ᾽ ἔρεικε κολπίαν ἀκμῇ χεροῖν

. Glatter würde der Text sein, wenn es nach den Vermutungen von Heimsöth und Keck προστέρνων στολμῶν, οἴκων . . πεπληγμένων hiefse, so dafs πρ. στολμῶν von λακίδες abhängig und οἴκων.. πεπληγμένων wie Ag. 1660

δαίμονος χηλῇ βαρείᾳ δυστυχῶς πεπληγμένοι

gesagt wäre.

32. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-21

²⁵

²⁶

Es folgt die Erklärung der ἀγέλαστοι συμφοραί: Nicht ein in Rätseln sprechender, sondern ein deutlicher Phöbos (Wahrsager), der macht, dafs die Haare zu Berge stehen, nicht der Phöbos, der in Delphi, sondern ein Phobos, der im Traume dem Hause weissagt, der Grimm schnaubt im Schlafe, liefs in tiefer Nacht aus dem Innern des Hauses vor Angst einen Aufschrei ertönen, indem er sich schwer auf das Frauengemach stürzte." D. h. der Aufschrei, welchen die von bösen Träumen geingtigte ( περὶ φόβῳ) und gequälte ( ἐξ ὕπνου κότον πνέων) Klytämestra erschallen liefs, ist wie eine prophetische Stimme. Ebenso sagt der Chor Soph. Εl. 475 εἶσιν ἁ πρόμαντις Δίκα κτἑ., nachdem er den Traum der Klyt. vernommen hat. Der Traum und der Grund des Schreiens wird 525 ff. genauer angegeben. Mit τορὸς Φοῖβος ὀνειρόμαντις vgl. das zu Ag. 82 Angeführte. Ζη ὀρθόθριξ vgl. Sept. 551

τριχὸς δ᾽ ὀρθίας πλόκαμος ἵστα ται

, Soph. Oed. Κ. 1624 ὥστε πάν τας ὀρθίας στῆσαι . . τρίχας. δὲ: zu Ag. 437 . περὶ φόβῳ (übermannt von Furcht) wie 545 ἀμφὶ τάρβει, Pers. 697

σέβομαι δ᾽ ἀντία λέξαι σέθεν ἀρχαίῳ περὶ τάρβει

, Soph. frg. 147 ἀμφὶ θυμῷ, Eur. Or. 825 θανάτου γὰρ ἀμφὶ φόβῳ Τυν δαρὶς ἰάχησε.

38. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-22

²⁷

²⁸

θεόθεν ὑπέγγυοι: ἐκ θεῶν ἠσφαλισμένοι τὴν μαντείαν Schol., als θεομάντεις, deren Aussage durch göttliche Eingebung verbürgt ist, nicht als θυμομάντεις ( Pers. 227 ).

39-40. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-23

²⁹

τοὺς γᾶς νέρθεν allgemein von Agamemnon.

42. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-24

³⁰

Dafür eine Gunsterweisung, die nicht als Gunst aufgenommen wird, zur Abwendung des Schlimmen suchend u. s. w. τοιάνδε ist dem Sinne nach von τοιῶνδε, wie Schütz schreiben wollte, nicht verschieden. χάρις ἀχάριτος wie ἄχαρις χάρις Ag. 1545 , Prom. 561 . Vgl. zu Ag. 1137 . Die Erklärung giebt Soph. Εl. 442 σκέψαι γὰρ εἴ σοι προσφι λῶς αὐτῇ δοκεῖ γέρα τάδ᾽ οὖν τάφοισι δέξασθαι νέκυς, ὑφ᾽ ἧς θανών ἄτιμος ὥστε δυσμενὴς ἐμασχαλίσθη κτέ. γαῖα μαία ( ὦ γῆ μήτηρ Schol., vgl. ὦ γαῖα μήτερ Eur. Hipp. 601) ruft der Chor aus, weil er die Absicht der Klyt. als frivol erkennt.

45-46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-25

³¹

Der Zwischensatz bezieht sich auf die Bezeichnung δύσθεος.

47. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-26

³²

³³

τί γὰρ κτἑ. giebt die Begründung von ἀχάριτον, worin das Vergebliche des Versuchs die Unterirdischen zu versöhnen ausgesprochen ist.

50-51. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-27

³⁴

βροτοστυγεῖς, den Menschen grauenvoll, dagegen Prom. 825

Γοργόνες βροτοστυγείς

, den Menschen feindlich. Wie φάος, lux, Heil und Segen, so bedeutet δνόφοι Unsegen, welcher auf dem Hause ruht, weil die Besitzer sich ihrer Schuld bewufst sind und im Gefühle allgemeiner Mifsachtung keine frohe Stunde haben. Vgl. Εum. 380.

53-54. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-28

³⁵

Für δυόφοι βροτοστυγεῖς folgt die Erklärung: „Die früher unbezwingliche, unüberwindliche, unnahbare Ehrfurcht vor dem königlichen Hause, welche Ohr und Herz des Volkes durchdrang, weicht jetzt. Und mancher scheut sich nunmehr solches Glück königlicher Stellung zu geniefsen, während sonst königliche Macht den Menschen als Gott und als mehr denn Gott erscheint." δι᾽ ὤτων φρενός τε, weil sich die Ehrfurcht in Reden und in der Gesinnung zeigt. περαίνειν steht im Sinne von περᾶν, vgl. Pind. Pyth. Χ 28 περαίνει πρὸς ἔσχατον πλόον.

59-73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-29

³⁶

Begründung ( δὲ wie 32) zu φοβεῖται δέ τις τόδ᾽ εὐτυχεῖν: Die Entscheidung der strafenden Gerechtigkeit erschaut schnell die offenbaren Verbrecher; solche aber, deren Schuld sich im Zwielicht birgt, erwartet erst mit der Zeit die Strafe; andere aber deckt wirkungslose (d. h. die Bestrafung ver- eitelnde) Nacht. Der Mord ist offenbar durch das Blutmal, das nicht zerfliefst; der mit Seelenschmerz verbundene Aufschub bewirkt bei dem Mörder nur üppige Blüte der Krankheit (vgl. zu 381 ff.); kein Versteck giebt es für ihn und wenn alle Ströme der Erde sich vereinigen, können sie das Blutmal seiner Hand nicht rein waschen." Den drei Gliedern ταχεία ἐν φάει, χρονίζοντας ἐν μεταιχμίῳ σκότου, ἄκραντος — νύξ entsprechen die drei Glieder des Gegensatzes: immer sichtbare Spur ( ἐν φάει), Aufschub ( χρονίζοντας), Versteck ( νύξ). Anderes Unrecht wird bald gleich, bald spät, manchmal auch gar nicht bestraft, den Mord erwartet unter allen Umständen die Strafe. Aschylos liebt es, durch solchen Kontrast das Verbrechen des Mordes als das schwerste hervorzuheben. Vgl. zu Ag. 990 und besonders Eum. 648 Fesseln kann man lösen: der Tote aber steht nicht wieder auf; dafür allein hat Vater Zeus keine Sühne geschaffen; alles andere nimmt er nicht so schwer." τὰ δ᾽ ἐν μεταιχμίῳ σκ. χρονίζοντας um des Versmarses willen statt der gewöhnlichen Wendung τοὺς δὲ . . χρονίζοντας. — ἐν μεταιχμίω σκότου scil. καὶ φάους, wie sich aus dem Vorhergehenden ergiebt. Vgl. Aristoph. Vö. 187 ἐν μέσω δήπουθεν ἀήρ ἐστι γῆς (scil. καὶ οὐρανοῦ). ἅπαξ ποθέν wie Αg. 1004 πεσὸν ἅπαξ, Eum. 651

ἀνδρὸς δ᾽ ἐπειδὰν αἷμ᾽ ἀνασπάσῃ κόνις ἅπαξ θανόντος

. – φόνος πέπηγεν: haec e populari quadam superstitione intellegenda sunt, ad nostram etiam aetatem propagata, qua maculam ex sanguine hominis iniuste caesi in terram effuso semper manere nec elui posse fingebant (Schütz). διαφέρει, differt, hält hin. - Das dunkle Wort παναρκέτας (vgl. zu Eum. 529 ) erklärt der Schol. τῆς εἰς πάντα τὸν χρόνον ἀρκούσης αὐτῷ. Vgl. Suid. παναρκέος· τοῦ μεγάλου καὶ δυνατοῦ und πανταρκής Pers. 857 . Mit βρύειν vgl. ἀνθεῖ 1007. Genet. wie Soph. Oed. K. 17 x ρος . . βρύων δάφνης ἐλαίας ἀμπέλου. Der Infin. steht konsekutiv. νυμφικῶν ἑδωλίων wie πωλικῶν εδωλίων Sept. 441 von den παρθε νῶνες. Als Versteck erscheint die Frauenwohnung auch Sol. eleg. 4, 30 εἰ καί τις φεύγων ἐν μυχῷ ᾖ θα λάμου, Eur. Iph. Τ. 825 λόγχην . ἐν παρθενῶσι τοῖσι σοῖς κεκρυμμέ νην. πόροι τε πάντες κτ.: vgl Soph. Oed. Τ. 1227 οἶμαι γὰρ οὔτ᾽ ἂν Ἴστρον οὔτε Φᾶσιν ἂν νίψαι καθαρμῷ τήνδε τὴν στέγην κτέ. διαίνοντες, anfeuchtend, konnte Der hier mit καθαίροντες erklärt werden, welches statt des ergänzten ῥοαῖσιν in den Handschriften steht. · ᾐόνησαν: aus einer anderen Stelle des Asch. (frg. 366 Dind.) wird γόνησας angeführt und mit ἔλουσας erklärt. Der Potentialis der Vergangenheit steht ähnlich wie der s. g. gnomische Aorist.

74. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-30

³⁷

ἀνάγκαν ἀμφίπτολιν von der Knechtschaft, infolge deren sie von einer Stadt, ihrem Vaterlande, in eine andere Stadt abgeführt worden sind. Der Schol. verweist auf ἀμφιμάτορας κόρους Eur. Androm. 466 (Geschwister, die von zwei Müttern, aber einem Vater stammen). Vgl. Hesych. ἀμφιμήτορες· οἱ ἐκ πολλῶν (vielmehr ἐξ ἄλλων, wie Buresch verbessert) μητέρων γεγονότες ἀδελφοί. Αἰσχύλος Ηρακλείδαις. Vgl. auch τῆς ἀναγκαίας τύχης Soph. Ai. 485 .

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-31

³⁸

³⁹

ἐσᾶγον αἶσαν: vgl. Hom. Ω 719 εἰσάγαγον κλυτὰ δώματα, ζ 91 εἴ ματα . . ἐσφόρεον μέλαν ὕδωρ, Eur. Hik. 876 χρυσὸν . . οὐκ εἰσεδέξατ' οἶκον, Iph. Τ. 742 εἰσβήσω σκάφος, Hel. 1566 εἰσέθεντο σέλματα, Herc. 850 οὗ γέ μ᾽ εἰσπέμπεις δόμους.

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-32

⁴⁰

⁴¹

Schol. ἔστι δὲ παροιμία· δοῦλε, δεσποτῶν ἄκουε καὶ δίκαια κἄδικα.

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-33

⁴²

⁴³

πρέποντα ( ἐστὶν ἐπ᾿ ἀρχᾶς βίου, es kommt mir zu bei der Abhängigkeit meines Lebens. Krüger I 68, 40, 4.

79. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-34

⁴⁴

⁴⁵

βία φρενῶν (mit innerem Widerstreben) wie Sept. 599 , Suppl. 806

βία καρδίας

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-35

⁴⁶

ὑφ᾽ εἱμάτων, um die Thranen zu verbergen ( κρυφαίοις πέν θεσιν 82).

81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-36

⁴⁷

δεσπόταν wie Eur. frg. 831 δακρύειν τοὺς προσήκοντας φίλους. Der Dativ ματαίοισι τύχαις steht kausal (ob des frevlen Geschicks).

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-37

⁴⁸

παχνουμένη: vgl. Hom. P 112 τοῦ δ᾽ ἐν φρεσὶν ἄλκιμον ἦτορ παχνοῦται, Hes. W. u. Τ. 360 τό γ ἐπάχνωσεν φίλον ἦτορ, Eur. Hipp. 803 λύπῃ παχνωθείσ', Ον. Her. XV 112 adstrictum gelido frigore pectus erat.

83-582. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-38

⁴⁹

erstes Epeisodion, geteilt durch einen Kommos (305— 476). Anagnorismos und Vorbereitung der Rache.

83. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-39

⁵⁰

δωμάτων εὐθήμονες: Schol. εὖ τιθεῖσαι τὰ κατὰ τὸν οἶκον. Über den Gen. s. Krüger II 47,26,6.

86. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-40

⁵¹

κηδείους χοάς wie 536, Spenden zur Totentrauer, nicht συγγενικάς, wie der Schol. erklärt. Vgl. κηδείου τριχός 225 (Trauerhaar).

87. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-41

⁵²

εὔφρονα, Verständiges, gut Gedachtes.

88. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-42

⁵³

⁵⁴

Vgl. Eur. Or. 116 nai otão' ἐπ᾿ ἄκρου χώματος λέξον τάδε· Ελένη σ᾿ ἀδελφὴ ταῖσδε δωρεῖται χοαῖς. — πὰρ für παρὰ ist zur Gewinnung eines für Äschylos geeigneteren Rhythmus (von H. Wolf) nach Eum. 229 hergestellt.

92. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-43

⁵⁵

τοῦτο τοὔπος, diese Bitte.

94. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-44

⁵⁶

στέφη hier von den Spenden. Vgl. Soph. Εl. 53 πατρὸς τύμβον . . λοιβαῖσι πρῶτον καὶ καρατόμοις χλι δαῖς στέψαντες. Die Menschen verstehen gewöhnlich unter ἴσα Gutes, hier aber werden κακά daraus (Schol. παρ᾽ ὑπόνοιαν· ἔδει γὰρ τῶν καλῶν εἰπεῖν). Diese Pointe wird durch yè gehoben.

95. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-45

⁵⁷

ἀτίμως, so dafs die Spende dem Toten nicht Ehre, sondern Unehre bringt und ihn gegen die Spenderin erbittert. ώσπερ οὖν wie 887.

97. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-46

⁵⁸

καθάρμαθ'. . πάλιν (retro) δικοῦσα (hinter mich werfend) .. ὄμ μασιν: τοῦτο πρὸς τὸ παρ' Αθηναίοις ἔθος, ὅτι καθαίροντες οἰκίαν ὀστρακίνῳ θυματηρίῳ ῥίψαντες ἐν ταῖς τριόδοις ἀμεταστρεπτεὶ ἀνεχώρουν. Vgl. Theokr. 24, 93 συλλέξασα κόνιν πυρὸς ἀμφιπόλων τις ῥιψάτω εὖ μάλα πᾶσαν ὑπὲρ ποταμοῖο φέ ρουσα ῥωγάδος ἐκ πέτρας ὑπερούριον, ἂψ δὲ νέεσθαι ἄστρεπτος, Verg. Ecl. VIII 101 rivoque fluenti transque caput iace; nec respexeris, Ovid Fast. V 437 ff. Auch in Deutschland findet sich die Sitte, dafs man Unglück bedeutende Dinge hinter sich über das Haus weg wirft, ohne umzuschauen.

99. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-47

⁵⁹

μεταίτιαι wie 872 ἀναίτιαι. Blomfield setzt an beiden Stellen die gebräuchliche Form. Aber vgl. 909 παραιτία, Soph. Trach. 447

τῇ μεταιτία

und zu Ag. 1527 .

100. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-48

⁶⁰

νομίζομεν, vgl. βίον νομίζων 1001.

102. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-49

⁶¹

Schol. ἀντὶ τοῦ οὐδὲν πείσεσθε παρὰ τὸ μόρσιμον.

104. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-50

⁶²

Der unnütze und in den Worten εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχεις ὑπέρτερον (si quid novisti rectius istis Hor. epist. I 6, 67) hier unpassende Vers scheint von Schütz mit Recht als Interpolation bezeichnet worden zu sein. Vgl. auch 107.

107. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-51

⁶³

Dicas velim pro ea quam profiteris erga patris sepulcrum reverentia (Schütz). Vgl. Soph. Oed. T. 205

ὥσπερ μ

' ἀραῖον ἔλαβες, ὧδ', ἄναξ, ἐρῶ.

108. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-52

⁶⁴

⁶⁵

κεδνά: vgl. Eur. Or. 1138 κέδν᾿ ἀρώμενοι τυχεῖν.

110. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-53

⁶⁶

αὐτήν (dich selbst): zu Ag. 827 .

111-112. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-54

⁶⁷

σοὶ τἄρα d. i. du gehöret zu denen, welche den Agisthos hassen. Der furchtsame Chor (vgl. 872) bestätigt es nicht direkt:,,das lege dir in Gedanken nach eigenem Wissen zurecht".

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-55

⁶⁸

τῇδε στάσει: Schol. τῇ συ στάσει ἡμῶν. Vgl. Ag. 1105 , Cho. 456 , Eum. 311 .

114. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-56

⁶⁹

ὅμως gestellt wie Pers. 298

λέξον καταστάς

, κεἰ στένεις κακοῖς ὅμως. Krüger II 56, 13, 2.

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-57

⁷⁰

εὖ τοῦτο, scil. ἔλεξας.

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-58

⁷¹

τοῖς αἰτίοις wird mit αὐτοῖς 118 wieder aufgenommen.

118. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-59

⁷²

ἐλθεῖν: aus dem vorhergehenden τί φῶ; ergänzt sich εἰπέ (bete, wünsche).

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-60

⁷³

⁷⁴

δικαστὴν ἢ δικηφόρον: κριτὴν ἢ τιμωρόν Schol. Es bedarf des Richters nicht, weil die Schuld offenkundig ist.

120. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-61

⁷⁵

Schlichtweg etwa so dich ausdrückend" u. s. w. Meineke vermutet ἁπλῶς πιφαύσκουσ'.

121. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-62

⁷⁶

⁷⁷

εὐσεβῆ θεῶν πάρα, so dafs kein νεμεσᾶν von Seite der Götter eintritt.

122. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-63

⁷⁸

πῶς δ᾽ οὐκ εὐσεβές ἐστι παρὰ θεῶν, τὸν ἐχθρὸν ἀνταμεί βεσθαι κακοῖς. Vgl. Archiloch. frg. 65 ἓν δ᾽ ἐπίσταμαι μέγα τὸν κακῶς τι δρῶντα δεινοῖς ἀνταμείβεσθαι κακοῖς uud zu Eur. Med. 809.

124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-64

⁷⁹

ἄρηξον, welches in der Handschrift fehlt, ist von Klausen er- gänzt. κηρύξας ἐμοί, indem du für mich laut ihnen zurufst, dafs .. sollen. Vgl. Soph. Εl. 1066 ὦ χθο νία βροτοῖσι Φάμα, κατά μοι βόασον οἰκτρὰν ἔπα τοῖς ἔνερθ' Ατρεί δαις κτέ.

126. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-65

⁸⁰

ἐπισκόπους: zu 1.

128. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-66

⁸¹

κῦμα ( κύημα Schol.) λαμβάνει, von dem Samen befruchtet wird. Ebenso Eum. 662 .

129. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-67

⁸²

⁸³

χέρνιβας, λοιβάς, χοάς, λουτρά. Vgl. Soph. Εl. 84 πατρὸς χέοντες λουτρά.

131. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-68

⁸⁴

⁸⁵

πεισμ᾽ ἄναψον: knüpfe für unser irrendes Schifflein (132) ein Haltseil an im Hause. Vgl. Eur. Med. 770 ἐκ τοῦδ᾽ ἀναψόμεσθα πρυμνήτην κάλων, Herc. 478 ὡς ἀνημμένοι κάλως πρυμνησίοισι βίον ἔχοιτ᾽ εὐδαίμονα, Anthol. XII 159 ἐν σοὶ τἀμά, Μυΐσκε, πρυμνήσι” ἀνῆπται, Julian Caes. p. 54 πείσμα καὶ ὅρμον ζῶντι σαυτῷ παρασκευάζων, Heliod. Aeth. VÍI p. 351 πᾶν πείσμα διέρρηκται, πᾶσα ἐλπίδος ἄγκυρα παντοίως ἀνέσπασται.

132. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-69

⁸⁶

πεπραμένοι, übers Meer verkauft. Vgl. 253. Da Elektra wie eine Sklavin gehalten ist (135), fühlt sie ihr Los dem des Orestes gleich.

135. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-70

⁸⁷

ἀντίδουλος wie ἀντίπαις Eum. 38 .

136. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-71

⁸⁸

φεύγων ἐστίν, das s. g. σχῆμα Χαλκιδικόν, vgl. 238, Eum. 549

προτίων καὶ αἰδόμενος ἔστω

137. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-72

⁸⁹

πόνος von dem durch Arbeit Erworbenen, wie Pers. 753

πολὺς πλούτου πόνος

, Eur. Ion 1088 ἄλλων πόνον εἰσπεσών. · χλίουσι, sie lassen sich's wohl sein, sie schwelgen. μέγα wie τιμᾶν μέγα 254, Εum. 994, σεβίζειν μέγα Eum. 12 .

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-73

⁹⁰

σὺν τύχῃ τινί (mit solchem Glücke wie ich es im Sinne habe), vgl. Sept. 459

σὺν τύχῃ δέ τῳ

, Soph. Αi. 853 σὺν τάχει τινί, Oed. T. 80

ἐν τύχῃ γέ τῳ

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-74

⁹¹

Der Akk. σωφρονεστέραν .. εὐσεβεστέραν schliefst sich an den Infin. an. Doch vgl. Anhang. Ansprechend vermutet F. W. Schmidt σωφρονεστέραν τρόπους, da πολύ matt und unpassend ist.

143. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-75

⁹²

⁹³

τιμωρόν σου, einer der dich rächt.

144. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-76

⁹⁴

Wenn δίκην richtig ist, mufs es als Apposition zum Inhalt des Satzes betrachtet werden. Vgl. Krüger I 57, 10, 10. Man erwartet ἀνταμύνασθαι oder ἀντιτίσασθαι δίκην, wobei δίκην Akk. des inneren Objekts und τιμάορον Subjekt wäre. Weil denkt an den Ausfall eines Verses: δίκην | τίνοντας ὧν ἔδρασαν ἀξίαν κακῶν.

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-77

⁹⁵

⁹⁶

Die gute Bitte geht voraus und folgt nach; die schlimme, welche den Mördern ( κείνοις) gilt, steht in der Mitte. Die fromme Beterin kann nicht mit schlimmen Worten enden.

147. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-78

⁹⁷

Pers. 225

ἐσθλά σοι πέμπειν τέκνῳ τε γῆς ἔνερθεν ἐς φάος

150. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-79

⁹⁸

ἐπανθίζειν: Schol. στέφειν ὡς ἄνθεσιν, scil. χοάς. Vgl. Pers. 622

ἀλλ᾽

, ὦ φίλοι, χοαῖσι ταῖσδε νερτέρων ὕμνους ἐπευφημεῖτε.

151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-80

⁹⁹

¹⁰⁰

Schol. ὅτι (d. i. σημείωσαι ὅτι ἐπ᾽ ἀποθανόντος παιᾶνα εἶπεν κακῶς. καὶ Εὐριπίδης (Alk. 424) παιᾶνα τῷ κάτωθεν ασπόνδῳ θεῷ. Vgl. Soph. Οed. Τ. 5 ὁμοῦ δὲ παιάνων τε καὶ στεναγμάτων und Ag. 650 .

152-163. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-81

¹⁰¹

¹⁰²

Dieses (nach der Überlieferung wenigstens) nicht antistrophische Lied, dessen Mafs Dochmien untermischt mit Kretikern und Jamben bilden, wird, wie es scheint, von dem Koryphaios allein oder von dem Koryphaios als Halbchorführer und (von 158 an) von dem anderen Halbchorführer vorgetragen, während die übrigen Choreuten den Gesang mit dem Ausdruck des Schmerzes begleiten.

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-82

¹⁰³

¹⁰⁴

Schol. καναχηδὸν δακρύετε von dem Rieseln der Thränen. Vgl. Eur. Hipp. 1464 πολλῶν δακρύων ἔσται πίτυλος.

153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-83

¹⁰⁵

¹⁰⁶

μελόμενον (angelegen, lieb): Eur. Iph. Τ. 182 μοῦσαν νέκυσι με λομέναν, Phoen. 1302 Ζαχὰν μελομέναν νεκροῖς.

154. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-84

¹⁰⁷

¹⁰⁸

πρὸς (an) τόδ᾽ ἔρυμα gehört zu κεχυμένων. ἔρυμα: τὸν τάφον Schol. Der Grabhügel ist ein Schutz und Schirm ( Eum. 704 , Suppl. 87 ), der Schlimmes abwehrt und des Guten Sühne herbeifleht. κακῶν ἀπότροπον wie 42. -Wegen ἐπεύχετον mit dem Objekt ἄγος zu Ag. 1075 . Doch ist die Lesart unsicher. Vgl. Anhang.

156-157. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-85

¹⁰⁹

¹¹⁰

σέβας (Gegenstand der Ver - ehrung) μοι wie Eur. Iph. Α. 633 ὦ σέβας ἐμοὶ μέγιστον, Αγαμέμνων ἄναξ. Vgl. Ag. 520 . κλύε (nämlich die Klagen) ἐξ ἀμαυρᾶς φρε νός (welche kommen umdunkelter Seele). aus gramVgl. Ag. 551 .

160. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-86

¹¹¹

Ein Ares (ein Rächer, der Blut vergierst, zu Ag. 1511 f. ), welcher thatkräftig sowohl von dem Bogen als von dem Schwerte Gebrauch macht. Σκυθικά παλίν τονα βέλη: nach einem Bruchstück des Agathon bei Athen. X p. 454 d Σκυθικῷ τε τόξῳ τὸ τρίτον (der dritte Buchstabe des Namens Θησεύς) ἦν προσεμφερές war der skythische Bogen einem nicht unähnlich, weil dessen Enden stark aufwärts gebogen waren. παλίντονα τόξα auch Hom. Θ 266, Herod. VII 69, Soph. Trach. 511 . σχέδια αὐτόκωπα βέλη, die Waffe für den Nahkampf, die man gleich am eigenen Griff fafst, nicht erst durch andere Mittel, wie den Pfeil durch den Bogen, in Bewegung setzt. Zu αὐτόκωπα vgl. Hesych. αὐτόλαβον· ἑαυτοῦ λαβὴν ἔχον.

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-87

¹¹²

Aristot. Poet. c. 16 p. 1455ª 4 τετάρτη δὲ (scil. ἀναγνώρισις) ἡ ἐκ συλλογισμοῦ, οἷον ἐν Χοηφόροις, ὅτι ὅμοιός τις ἐλήλυθεν, ὅμοιος δὲ οὐ δεὶς ἀλλ᾽ ἢ ὁ Ὀρέστης, οὗτος ἄρα ἐλήλυθεν.

166. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-88

¹¹³

ὀρχεῖται: ebenso wird 1022 F. das Herzklopfen als ein Tanz des Herzens, der das Spiel der Furcht begleitet, bezeichnet.

169. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-89

¹¹⁴

εὐξύμβολον . . δοξάσαι, vgl. Prom. 792

οὐ γὰρ ῥητὸν αὐδᾶσθαι τόδε

, Aristoph. V. 1713 οὐ φατὸν λέγειν.

170. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-90

¹¹⁵

Suppl. 365

σὺ δὲ παρ᾽ ὀψιγόνου μάθε γεραροφρονῶν

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-91

¹¹⁶

ὅστις κείραιτο: zu Ag. 625 . Elektra will den Gedanken des Chors auf Orestes lenken: „Ich allein könnte die Locke geweiht haben und thatsächlich gleicht die Locke meinen Haaren; da ich es nicht gethan habe, wie ihr wilst, muls man an Orestes denken.“ Vgl. Soph. Εl. 907 ἐξεπίσταμαι (Chrysothemis, welche die Locke gefunden hat, spricht) μή του τόδ' ἀγλάισμα πλὴν κείνου μολεῖν. τῷ γὰρ προσήκει πλήν γ᾽ ἐμοῦ καὶ σοῦ τόδε κἀγὼ μὲν οὐκ ἔδρασα, τοῦτ᾽ ἐπίσταμαι οὐδ᾽ αὖ σύ κτέ. und dazu Schol. τὸ μὲν ἀπὸ τῆς ὄψεως τοῦ βοστρύχου κινεῖσθαι ἐπὶ τὴν ἀλήθειαν γελοῖον· πιθανῶς οὖν ἐπάγει, ὅτι οὐδενὶ ἄλλῳ ἢ τῷ πάνυ συνημ μένῳ κατὰ γένος τὰ τοιαῦτα προσήκει.

173. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-92

¹¹⁷

¹¹⁸

ὅδε, ὁ πλόκαμος. ρος hier s. v. a. ὅμοιος. ὁμόπτε

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-93

¹¹⁹

αὐτοῖσιν (Krüger I 43, 1, 3) ἡμῖν mit der bei Ausdrücken der Gleichheit geläufigen Brachylogie. Vgl. Hom. P 51 κόμαι Χαρίτεσσιν ὁμοῖαι. Die Kritik, welche Euripides El. 527 an diesem Erkennungsmittel übt: χαίτης πῶς συνοίσεται πλόκος, ὃ μὲν παλαίστραις ἀνδρὸς εὐγενοῦς τραφείς, ὃ δὲ κτενισμοῖς θῆλυς; ἀλλ᾽ ἀμήχανον. πολλοῖς δ᾽ ἂν εὕροις βοστρύχους ὁμοπτέρους καὶ μὴ γεγῶσιν αἵματος ταὐτοῦ, γέρον, ist zwar an und für sich gerechtfertigt, läfst aber die Naivetät der Äschyleischen Poesie aufser acht.

176. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-94

¹²⁰

μῶν .. ᾖ wie μὴ ᾖ (Krüger I 54, 8, 13), am Ende ist es u. s. w. μῶν οὖν wie Eur. Androm. 82 u. a.

179. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-95

¹²¹

ἔπεμψε, welches im Gegensatz zu μολείν steht, ist zu betonen. κουρίμην χάριν πατρός (als Liebesgabe von abgeschnittenen Haaren für den Vater) wie 4tos εὐκταίαν χάριν Ag. 1386 .

182. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-96

¹²²

¹²³

προσέστη καρδίαν : zu Ag. 825 . men.

184-185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-97

¹²⁴

δίψιοι σταγόνες von den ,heifsen" Thränen. ἄφρακτοι: der Thränenstrom ist nicht zu hem δυσχίμου πλημμυρίδος: der unaufhaltsam hervorbrechende Thränenstrom erinnert an eine stürmisch bewegte Flut. Eur. Alk. 184 πᾶν δὲ δέμνιον ὀφθαλμοτέγκτῳ δεύεται πλημμυρίδι.

188. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-98

¹²⁵

νιν, scil. πλόκαμον.

189-190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-99

¹²⁶

¹²⁷

ἐπώνυμον φρόνημα: Sept. 523

ὠμόν

, οὔτι παρθένων ἐπώνυμου, φρόνημα, Soph. Εl. 1194 μήτηρ καλεῖται· μητρὶ δ᾽ οὐδὲν ἐξισοῖ.

191. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-100

¹²⁸

ἄντικρυς (ins Gesicht, entschieden): Hom. Η 362 ἄντικρυ δ' ἀπόφημι.

192. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-101

¹²⁹

ἀγλάϊσμα (Grabesschmuck): vgl. Soph. Εl. 908 καὶ νῦν θ᾽ ὁμοίως καὶ τότ᾽ ἐξεπίσταμαι μή του τόδ᾽ ἀγλάϊσμα πλὴν κείνου μολεῖν.

193. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-102

¹³⁰

¹³¹

Elektra hat οὐκ ἔχω im Sinne, verschweigt aber das ungünstige Wort.

194. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-103

¹³²

¹³³

εἶχε, scil. ὁ πλόκαμος.

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-104

¹³⁴

ἐκινυσσόμην (hin- und herschwankte), vgl. Krüger 1 54, 8, 8.

196. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-105

¹³⁵

εὖ σάφα wie Pers. 786

εὖ γὰρ σαφῶς τόδ᾽ ἴστε

. Vgl. zu Ag. 1395 und Eum. 520 . ή: das zweite Glied wird anders gewendet, so dafs die Abhängigkeit von Der (kon σάφ᾽ ἦν wegfällt. sekutive) Infin. ἀποπτύσαι hängt von εὖ σάφ' ἦν in dem Sinne eine sichere Entscheidung gegeben wäre" ab.

199. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-106

¹³⁶

ἄγαλμα τιμήν ist Apposition zum Inhalt des Satzes ( συμπενθεῖν). Vgl. 509 und zu Ag. 235 f.

204. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-107

¹³⁷

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Current edition Experimental

Ἠλέκτρα ἰὼ 58 δαΐα πάντολμε μᾶτερ, δαΐαις ἐν ἐκφοραῖς 430 ἄνευ πολιτᾶν ἄνακτ᾽, ἄνευ δὲ πενθημάτων ἔτλας ἀνοίμωκτον ἄνδρα θάψαι. 434

Ὀρέστης 59 ταφὰς ἀτίμους 60 ἔλεξας, οἴμοι. πατρὸς δ᾽ ἀτίμωσιν ἆρα 61 τείσει 435 ἕκατι μὲν δαιμόνων, ἕκατι δ᾽ ἀμᾶν χερῶν. ἔπειτ᾽ ἐγὼ νοσφίσας ὀλοίμαν. 62 439

Χορός 63 ἐμασχαλίσθη 64 δέ γ᾽, ὡς τόδ᾽ εἰδῇς, 65 ἔπρασσε δ᾽ ᾇπέρ 66 νιν ὧδε θάπτει, 440 μόρον κτίσαι 67 μωμένα ἄφερτον 68 αἰῶνι σῷ. κλύεις 69 πατρῴους δύας ἀτίμους. 70 445

Χορός 75 δι᾽ ὤτων δὲ συν- τέτραινε μῦθον ἡσύχῳ φρενῶν 76 βάσει. τὰ μὲν γὰρ οὕτως ἔχει, τὰ δ᾽ αὐτὸς ὄργα 77 μαθεῖν. πρέπει δ᾽ ἀκάμπτῳ μένει καθήκειν. 455 456

Ὀρέστης σὲ τοι λέγω, ξυγγενοῦ, πάτερ, φίλοις. 78

Ἠλέκτρα ἐγὼ δ᾽ ἐπιφθέγγομαι κεκλαυμένα.

Χορός στάσις δὲ πάγκοινος ἅδ᾽ ἐπιρροθεῖ: ἄκουσον ἐς φάος μολών, ξὺν δὲ γενοῦ πρὸς ἐχθρούς. 460 461

Ὀρέστης Ἄρης Ἄρει ξυμβαλεῖ, 79 Δίκᾳ Δίκα.

Ἠλέκτρα ἰὼ θεοί, κραίνετ᾽ ἐνδίκως <δίκας 80 >.

Χορός τρόμος μ᾽ ὑφέρπει κλύουσαν εὐγμάτων. τὸ μόρσιμον μένει πάλαι, εὐχομένοις δ᾽ ἂν ἔλθοι. 465 466

Χορός ὦ 81 πόνος ἐγγενὴς καὶ παράμουσος Ἄτας 82 αἱματόεσσα πλαγά. ἰὼ δύστον᾽ ἄφερτα κήδη: ἰὼ δυσκατάπαυστον ἄλγος. 470 471

Χορός δώμασιν ἔμμοτον τῶνδ᾽ ἄκος, 83 οὐδ᾽ ἀπ᾽ ἄλλων ἔκτοθεν, ἀλλ᾽ ἀπ᾽ αὐτῶν, διώκειν ἔριν 84 αἱματηράν. θεῶν <τῶν 85 > κατὰ γᾶς ὅδ᾽ ὕμνος. 475 476

Χορός ἀλλὰ κλύοντες, μάκαρες χθόνιοι, τῆσδε κατευχῆς πέμπετ᾽ ἀρωγὴν παισὶν προφρόνως ἐπὶ νίκῃ. 86 87 479

Ἠλέκτρα καί πότʼ ἂν ἀμφιθαλὴς Ζεὺς ἐπὶ χεῖρα βάλοι, 395 φεῦ φεῦ, κάρανα δαΐξας; πιστὰ γένοιτο χώρᾳ. δίκαν δʼ ἐξ ἀδίκων ἀπαιτῶ. κλῦτε δὲ Γᾶ χθονίων τε τιμαί.

Ἠλέκτρα ἰὼ ἰὼ δαΐα πάντολμε μᾶτερ, δαΐαις ἐν ἐκφοραῖς 430 ἄνευ πολιτᾶν ἄνακτʼ, ἄνευ δὲ πενθημάτων ἔτλας ἀνοίμωκτον ἄνδρα θάψαι.

Ὀρέστης τὸ πᾶν ἀτίμως ἔλεξας, οἴμοι. πατρὸς δʼ ἀτίμωσιν ἆρα τείσει 435 ἕκατι μὲν δαιμόνων, ἕκατι δʼ ἀμᾶν χερῶν; ἔπειτʼ ἐγὼ νοσφίσας ὀλοίμαν.

Χορός ἐμασχαλίσθη δέ γʼ, ὡς τόδʼ εἰδῇς· ἔπρασσε δʼ, ᾇπέρ νιν ὧδε θάπτει, 440 μόρον κτίσαι μωμένα ἄφερτον αἰῶνι σῷ. κλύεις πατρῴους δύας ἀτίμους.

Χορός διʼ ὤτων δὲ συν- τέτραινε μῦθον ἡσύχῳ φρενῶν βάσει. τὰ μὲν γὰρ οὕτως ἔχει, τὰ δʼ αὐτὸς ὄργα μαθεῖν. πρέπει δʼ ἀκάμπτῳ μένει καθήκειν. 455

Ὀρέστης σὲ τοι λέγω, ξυγγενοῦ, πάτερ, φίλοις.

Ἠλέκτρα ἐγὼ δʼ ἐπιφθέγγομαι κεκλαυμένα.

Χορός στάσις δὲ πάγκοινος ἅδʼ ἐπιρροθεῖ· ἄκουσον ἐς φάος μολών, ξὺν δὲ γενοῦ πρὸς ἐχθρούς. 460

Ὀρέστης Ἄρης Ἄρει ξυμβαλεῖ, Δίκᾳ Δίκα.

Ἠλέκτρα ἰὼ θεοί, κραίνετʼ ἐνδίκως δίκας.

Χορός τρόμος μʼ ὑφέρπει κλύουσαν εὐγμάτων. τὸ μόρσιμον μένει πάλαι, εὐχομένοις δʼ ἂν ἔλθοι. 465

Χορός ὦ πόνος ἐγγενὴς καὶ παράμουσος Ἄτας αἱματόεσσα πλαγά. ἰὼ δύστονʼ ἄφερτα κήδη· ἰὼ δυσκατάπαυστον ἄλγος. 470

Χορός δώμασιν ἔμμοτον τῶνδʼ ἄκος, οὐδʼ ἀπʼ ἄλλων ἔκτοθεν, ἀλλʼ ἀπʼ αὐτῶν, διʼ ὠμὰν ἔριν αἱματηράν. θεῶν τῶν κατὰ γᾶς ὅδʼ ὕμνος. 475

Χορός ἀλλὰ κλύοντες, μάκαρες χθόνιοι, τῆσδε κατευχῆς πέμπετʼ ἀρωγὴν παισὶν προφρόνως ἐπὶ νίκῃ.

ΟΡ. εὔχου τὰ λοιπὰ, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

ΗΛ. ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

ΟΡ. εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι. 215

ΗΛ. καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

ΟΡ. σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ᾽ ἐκπαγλουμένην.

ΗΛ. καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

ΟΡ. ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛ. ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν, ὦ ξέν, ἀμφί μοι πλέκεις; 220

ΟΡ. αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.

ΗΛ. ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

ΟΡ. κἀν τοῖς ἐμοῖσιν, εἴπερ ἐν τοῖς σοῖς ἐγώ.

ΗΛ. ὡς ὄντ' Ὀρέστην ἄρα σ᾽ ἐγὼ προσεννέπω;

Ὀρέστης εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεςφόρους

Ὀρέστης εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς. 210

Ἠλέκτρα ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

Ὀρέστης εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.

Ἠλέκτρα καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

Ὀρέστης σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ' ἐκπαγλουμένην.

Ἠλέκτρα καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων; 215

Ὀρέστης ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ᾽ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

Ἠλέκτρα ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν', ὦ ξέν', ἀμφί μοι πλέκεις;

Ὀρέστης αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.

Ἠλέκτρα ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις;

Ὀρέστης κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽, εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς. 220

Ἠλέκτρα ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην γάρ σ᾽ ἐγὼ προςεννέπω;

ΟΡΕΣΤΗΣ 1 Εὔχου τὰ λοιπὰ τοῖς θεοῖς τελεσφόρους εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα τυγχάνειν καλῶς.

ΗΛΕΚΤΡΑ Ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ ;

ΟΡΕΣΤΗΣ Ἐς Εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου -χου πάλαι. 215

ΗΛΕΚΤΡΑ Καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν ;

ΟΡΕΣΤΗΣ Σύνοιδ' Ὀρέστην πολλά σ' ἐκπαγλουμένην -μένης.

ΗΛΕΚΤΡΑ Καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων ;

ΟΡΕΣΤΗΣ Ὅδ' εἰμί· μὴ μάτευ' μάστευ' ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛΕΚΤΡΑ Ἀλλ' ἦ δόλον τιν', ὦ ξέν', ἀμφί μοι πλέκεις ; 220

ΟΡΕΣΤΗΣ Αὐτὸς κατ' αὐτοῦ τἄρα ταρρα μηχανορραφῶ.

ΗΛΕΚΤΡΑ Ἀλλ' ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις ;

ΟΡΕΣΤΗΣ Κἀν τοῖς ἐμοῖς ἐμοῖσιν ἄρ', εἴπερ ἄν γε τοῖσι σοῖς.

ΗΛΕΚΤΡΑ Ὡς ὄντ' Ὀρέστην τάδε λέγω σε προυννέπειν τάδ' ἐγώ σε προυννέπω ;

φεῦ. εἴθ᾽ εἶχε φωνὴν ἔμφρον᾽ ἀγγέλου δίκην,

ΟΡ. εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

ΗΛ. ἐπεὶ τί νῦν ἔκατι δαιμόνων κυρῶ;

ΟΡ. εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.

ΗΛ. καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν; 215

ΟΡ. σύνοιδ' Ὀρέστην πολλά σ' ἐκπαγλουμένην.

ΗΛ. καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

ΟΡ. ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ᾿ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛ. ἀλλ᾽ ἢ δόλον τιν᾽, ὦ ξέν', ἀμφί μοι πλέκεις;

ΟΡ. αὐτὸς κατ' αὐτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ. 220

ΗΛ. ἀλλ' ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

ΟΡ. καν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽, εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.

ΗΛ. ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην τάδ᾽ ἐγὼ σε προυννέπω;

Ἠλέκτρα

ἰὼ⁵⁸ δαΐα

πάντολμε μᾶτερ, δαΐαις ἐν ἐκφοραῖς
430

ἄνευ πολιτᾶν ἄνακτ᾽,

ἄνευ δὲ πενθημάτων

ἔτλας ἀνοίμωκτον ἄνδρα θάψαι.

434

Ὀρέστης

σὲ τοι λέγω, ξυγγενοῦ, πάτερ, φίλοις.⁷⁸

Ἠλέκτρα

ἐγὼ δ᾽ ἐπιφθέγγομαι κεκλαυμένα.

Χορός

στάσις δὲ πάγκοινος ἅδ᾽ ἐπιρροθεῖ:

ἄκουσον ἐς φάος μολών,

ξὺν δὲ γενοῦ πρὸς ἐχθρούς.
460
461

Ὀρέστης

Ἄρης Ἄρει ξυμβαλεῖ,⁷⁹ Δίκᾳ Δίκα.

Ἠλέκτρα

ἰὼ θεοί, κραίνετ᾽ ἐνδίκως <δίκας⁸⁰>.

Χορός

τρόμος μ᾽ ὑφέρπει κλύουσαν εὐγμάτων.

τὸ μόρσιμον μένει πάλαι,

εὐχομένοις δ᾽ ἂν ἔλθοι.
465
466

Χορός

ὦ⁸¹ πόνος ἐγγενὴς

καὶ παράμουσος Ἄτας⁸²

αἱματόεσσα πλαγά.

ἰὼ δύστον᾽ ἄφερτα κήδη:

ἰὼ δυσκατάπαυστον ἄλγος.
470
471

Χορός

δώμασιν ἔμμοτον

τῶνδ᾽ ἄκος,⁸³ οὐδ᾽ ἀπ᾽ ἄλλων

ἔκτοθεν, ἀλλ᾽ ἀπ᾽ αὐτῶν,

διώκειν ἔριν⁸⁴ αἱματηράν.

θεῶν <τῶν⁸⁵> κατὰ γᾶς ὅδ᾽ ὕμνος.
475
476

Χορός

ἀλλὰ κλύοντες, μάκαρες χθόνιοι,

τῆσδε κατευχῆς πέμπετ᾽ ἀρωγὴν

παισὶν προφρόνως ἐπὶ νίκῃ.⁸⁶⁸⁷

479

Ἠλέκτρα

ἰὼ ἰὼ δαΐα

πάντολμε μᾶτερ, δαΐαις ἐν ἐκφοραῖς
430

ἄνευ πολιτᾶν ἄνακτʼ,

ἄνευ δὲ πενθημάτων

ἔτλας ἀνοίμωκτον ἄνδρα θάψαι.

Ὀρέστης

τὸ πᾶν ἀτίμως ἔλεξας, οἴμοι.

πατρὸς δʼ ἀτίμωσιν ἆρα τείσει
435

ἕκατι μὲν δαιμόνων,

ἕκατι δʼ ἀμᾶν χερῶν;

ἔπειτʼ ἐγὼ νοσφίσας ὀλοίμαν.

Χορός

ἐμασχαλίσθη δέ γʼ, ὡς τόδʼ εἰδῇς·

ἔπρασσε δʼ, ᾇπέρ νιν ὧδε θάπτει,
440

μόρον κτίσαι μωμένα

ἄφερτον αἰῶνι σῷ.

κλύεις πατρῴους δύας ἀτίμους.

Χορός

διʼ ὤτων δὲ συν-

τέτραινε μῦθον ἡσύχῳ φρενῶν βάσει.

τὰ μὲν γὰρ οὕτως ἔχει,

τὰ δʼ αὐτὸς ὄργα μαθεῖν.

πρέπει δʼ ἀκάμπτῳ μένει καθήκειν.
455

Ὀρέστης

σὲ τοι λέγω, ξυγγενοῦ, πάτερ, φίλοις.

Ἠλέκτρα

ἐγὼ δʼ ἐπιφθέγγομαι κεκλαυμένα.

Χορός

στάσις δὲ πάγκοινος ἅδʼ ἐπιρροθεῖ·

ἄκουσον ἐς φάος μολών,

ξὺν δὲ γενοῦ πρὸς ἐχθρούς.
460

Ὀρέστης

Ἄρης Ἄρει ξυμβαλεῖ, Δίκᾳ Δίκα.

Ἠλέκτρα

ἰὼ θεοί, κραίνετʼ ἐνδίκως δίκας.

Χορός

τρόμος μʼ ὑφέρπει κλύουσαν εὐγμάτων.

τὸ μόρσιμον μένει πάλαι,

εὐχομένοις δʼ ἂν ἔλθοι.
465

Χορός

ὦ πόνος ἐγγενὴς

καὶ παράμουσος Ἄτας

αἱματόεσσα πλαγά.

ἰὼ δύστονʼ ἄφερτα κήδη·

ἰὼ δυσκατάπαυστον ἄλγος.
470

Χορός

δώμασιν ἔμμοτον

τῶνδʼ ἄκος, οὐδʼ ἀπʼ ἄλλων

ἔκτοθεν, ἀλλʼ ἀπʼ αὐτῶν,

διʼ ὠμὰν ἔριν αἱματηράν.

θεῶν τῶν κατὰ γᾶς ὅδʼ ὕμνος.
475

Χορός

ἀλλὰ κλύοντες, μάκαρες χθόνιοι,

τῆσδε κατευχῆς πέμπετʼ ἀρωγὴν

παισὶν προφρόνως ἐπὶ νίκῃ.

ΟΡ.

εὔχου τὰ λοιπὰ, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

ΗΛ.

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

ΟΡ.

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.
215

ΗΛ.

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

ΟΡ.

σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ᾽ ἐκπαγλουμένην.

ΗΛ.

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

ΟΡ.

ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν, ὦ ξέν, ἀμφί μοι πλέκεις;
220

ΟΡ.

αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

ΟΡ.

κἀν τοῖς ἐμοῖσιν, εἴπερ ἐν τοῖς σοῖς ἐγώ.

ΗΛ.

ὡς ὄντ' Ὀρέστην ἄρα σ᾽ ἐγὼ προσεννέπω;

Ὀρέστης

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεςφόρους

Ὀρέστης

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.
210

Ἠλέκτρα

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

Ὀρέστης

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.

Ἠλέκτρα

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

Ὀρέστης

σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ' ἐκπαγλουμένην.

Ἠλέκτρα

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;
215

Ὀρέστης

ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ᾽ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

Ἠλέκτρα

ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν', ὦ ξέν', ἀμφί μοι πλέκεις;

Ὀρέστης

αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.

Ἠλέκτρα

ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις;

Ὀρέστης

κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽, εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.
220

Ἠλέκτρα

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην γάρ σ᾽ ἐγὼ προςεννέπω;

ΟΡΕΣΤΗΣ
¹

Εὔχου τὰ λοιπὰ τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα τυγχάνειν καλῶς.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ ;

ΟΡΕΣΤΗΣ

Ἐς Εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου -χου πάλαι.
215

ΗΛΕΚΤΡΑ

Καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν ;

ΟΡΕΣΤΗΣ

Σύνοιδ' Ὀρέστην πολλά σ' ἐκπαγλουμένην -μένης.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων ;

ΟΡΕΣΤΗΣ

Ὅδ' εἰμί· μὴ μάτευ' μάστευ' ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Ἀλλ' ἦ δόλον τιν', ὦ ξέν', ἀμφί μοι πλέκεις ;
220

ΟΡΕΣΤΗΣ

Αὐτὸς κατ' αὐτοῦ τἄρα ταρρα μηχανορραφῶ.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Ἀλλ' ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις ;

ΟΡΕΣΤΗΣ

Κἀν τοῖς ἐμοῖς ἐμοῖσιν ἄρ', εἴπερ ἄν γε τοῖσι σοῖς.

ΗΛΕΚΤΡΑ

Ὡς ὄντ' Ὀρέστην τάδε λέγω σε προυννέπειν τάδ' ἐγώ σε προυννέπω ;

ΟΡ.

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

ΗΛ.

ἐπεὶ τί νῦν ἔκατι δαιμόνων κυρῶ;

ΟΡ.

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.

ΗΛ.

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;
215

ΟΡ.

σύνοιδ' Ὀρέστην πολλά σ' ἐκπαγλουμένην.

ΗΛ.

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

ΟΡ.

ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάτευ᾿ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἢ δόλον τιν᾽, ὦ ξέν', ἀμφί μοι πλέκεις;

ΟΡ.

αὐτὸς κατ' αὐτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.
220

ΗΛ.

ἀλλ' ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

ΟΡ.

καν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽, εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.

ΗΛ.

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην τάδ᾽ ἐγὼ σε προυννέπω;

ΟΡ.

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.

ΗΛ.

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

ΟΡ.

εἰς ὄψιν ἥκεις ὦνπερ ἐξηύχου πάλαι.
215

ΗΛ.

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένην βροτῶν;

ΟΡ.

σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ᾽ ἐκπαγλουμένην.

ΗΛ.

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

ΟΡ.

ὅδ᾽ εἰμί· μὴ μάστευ᾽ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

ΗΛ.

ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν᾽ ὦ ξέν᾽ ἀμφί μοι πλέκεις;
220