Libation Bearers. Aeschylus. Ettore Romagnoli (Translator). Bologna. 1922.
Sponsored by Perseus Project, Tufts University.
Funding provided by Schmidt Sciences.
Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) (Italian) (Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.)
Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.
865.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-556
γυναικείους: γυναικείους M. Rob. Turn. γυναικίους G. Ald. γυναικείας scripserat Vict. Recte Blomfieldius γυναικείους restituit. Male autem idem Blomfieldius de ανδρωνίτιδι et γυναικωνίτιδι cogitavit. Ex hospitalibus egressus est servus, et aperiri iubet regias aedes.
865
866.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-557
χαλᾶτε· καὶ μάλ᾽ ἡβῶντός γε δεῖ: χαλᾶτα, sed postremo a deinde in e mutato, G. Deinde libri καὶ μάλ᾽ ἡβῶντος δὲ δεῖ. Recte Blomfieldius καὶ μάλ' ἡβῶντός γε δεῖ, obtemperans ille quidem Porsoni decreto, de quo ad Prom. v. 977. dictum est. Recte iunguntur και et δέ, ubi dé sententiam prioribus adneclit, και autem est etiam: non possunt coniungi, ubi, ut hic, nectendae orationi inservit zaí. Ceterum male interpretes hic de robusto homine agi putant, tamquam si firmissime clausae essent fores. Atqui aperit has fores Clytaemnestra, mulier. Poeta intelligit celerem.
866
867.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-558
οὐχ ὥςτ᾽ ἀρῆξαι ... διαπεπραγμένῳ: οὐχ ὥστ᾽ ἀρήξαι emendavit Porsonus. Libri οὐχ ὡς δ᾽ ἀφῆξαι. Deinde διαπεπραγμένων M. G. Ald. Rob. διαπεπραγμένῳ scribendum esse vidit Turn. Id legit scholiastes, qui sic interpretatur, τῷ σφαγέντι.
867
869.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-559
ἀϋτῶ ... καθεύδουσιν: αυτώ Vict. ex M. αὐτῷ Turn. αὐτῷ G. Ald. et codex Robortelli. αὐλῶ ex sua coniectura Rob. καθεύδουσι Ald. Turn.
869
870.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-560
ποῖ Κλυταιμνήστρα: ποῦ Blomfieldius, ut Elmsleius voluerat. Non mutandum ποῖ, quod est quo erasit? Deinde κλυταιμνήστρας G. All.
870
871.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-561
ἐπὶ ξυροῦ πέλας: ἐπὶ ξυροῦ πέλας M. Rob. Turn. ἐπὶ ξυρὸν πέλας G. Ald. Verum fortasse est quod Abreschio videbatur restituendum esse επιξήνου πέλας. Comparavit quod dictum est in Agamemnone v. 1236. βωμοῦ πατρώου δ᾽ ἀντ᾽ ἐπίξηνον μένει θερμῷ κοπείσῃ φοινία προσφάγματι.
871
872.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-562
αὐχὴν ... πρὸς δίκην πεπληγμένος: αὐχὴν Μ. G. Rob. ἀρχὴν error Ald. unde ἀρχὴ Turn. Deinde πρὸς δίκη πεπληγμένος Μ. πρὸς δίκην πεπληγμένος G. Ald. Rob. πρὸς δίκην πεπληγμένης Turn. Scribendum putavi πρὸς δίκης πεπληγμένος.
872
873.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-563
τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα;: Linea praefixa in M. κλ. in ceteris.
873
874.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-564
λέγω: Linea praefixa in M. Oresti hunc versum tribuunt G. Ald. Rob. Οι. praefixum a Turn. λέγω M. G. Ald. Rob. λόγῳ Turn. quod obtinuit donec Schützius λéyw restituit.
874
875.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-565
οἴ 'γώ: Linea praefixa in M. κλ. in celeris. Hic et v. 881. of 'γὼ Canterus. σὲ ἐγὼ M. Turn. οἱ ἐγὼ G. Rob. οἱ ἐγὼ Αld.
875
877.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-566
δοίη ... ἀνδροκμῆτα: δοίη praeter primam litteram in litura scriptum est in M. ἀνδροκμήτα M. Rob. ἀνδρόκμητα G. Ald. Turn.
877
878.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-567
εἰ νικῶμεν: εἰ νικῶμεν recte Turn. ή νικῶμεν M. G. Ald. Rob.
878
880.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-568
ματεύω· τῷδε δ᾽ ... ἔχει: Hinc etiam usque ad v. 884. personae lineis tantum distinctae in M. μαντεύω Rob. τῶιδεδ᾽, litteris εδ' in rasura scriptis, M. ἔχοι Ald.
880
882.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-569
τοίγαρ ἐν ταὐτῷ τάφῳ: τοὶ γὰρ ἐν ταυτῷ τῷ τάφῳ Rob.
882
883.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-570
κείσει: Libri κείσῃ.
883
884.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-571
τόνδε δ᾽ αἴδεσαι: τόνδε δ᾽ αἰδεσαι Rob. ex Sophiani emendatione et Turn. τόνδε δήσεται Μ. G. Ald. codex Robortelli.
884
885.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-572
πρὸς ᾧ σὺ πολλὰ δὴ βρίζων: πρὸς ᾧ σὲ πολλὰ Rob. πρὸς ὠκύ (sic mihi relatum: alii ὴν vel ὴν ex M. afferunt) πολλὰ Μ. πρὸς ὠκύπολλα G. Ald. πρὸς ὃ καὶ πολλὰ Turn. In G. ante correctionem δ᾽ ὑβρίζων pro δὴ βρίζων scriptum erat.
885
886.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-573
οὔλοισιν ... εὐτραφὲs: οὔλλοισιν Αld. ούλοισιν Rob. Deinde libri εὐτραφές. Sed Tzetzes in Exegesi Iliadis p. 62, 13. οὐλον καθ᾽ ἡμᾶς καὶ τὸ μέρος τοῦ σώματος, ὡς φησιν Αἰσχύλος “ούλοισιν ἐξήμελξας εὐτρεφὲς γάλα.” Eodem modo apud eundem scriptum est in Chil. XII. 808. Eadem forma ex M. aliisque libris restituenda videtur in Sept. c. Th. v. 290. quamquam res incerta est. V. Lob. ad Phryn. p. 577.
886
887.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-574
Πυλάδη: Inde ab hoc versu etiam M. personarum nomina habet.
887
888.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-575
ποῦ δαὶ τὰ λοιπὰ Λοξίου: Hunc et sequentes tres versus Ald. per errorem Clytaemnestrae tribuit, G. ut ceteri Pyladae. Scholiastes μετεσκεύασται ὁ ἐξάγγελος εἰς Πυλάδην, ἵνα μὴ δ' λέγωσιν. Sic M. ut Tyrwhittus ad Arist. Poet. §. 10. scribendum vidit: legebatur ἵνα μὴ διλέγωσιν. In G. scriptum ἵνα μηδὲν λέγωσιν. V. Opusc. VII. p. 346. seq. In Aeschyli versu ποῦ δαὶ τὰ λοιπὰ Vict. ex M. ποῦ δὲ τὰ λοιπὰ G. Ald. Rob. ποῦ δῆτα λοιπά Turn. Porsonus ποῦ δὴ τὰ λοιπά. Non sollicitandum videtur δαί. Deinde λοξία G. Ald.
888
889.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-576
πιστά τ᾽: Scripsi πιστά τ'. Libri πιστὰ δ᾽.
889
890.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-577
ἅπαντας: ἅπαντες Rob. typographi errore.
890
891.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-578
παραινεῖς μοι καλῶς: παραινεῖσμον vitium Ald. Porsonus in supplemento praefationis ad Hecubam p. XXXIII. non illibenter se accepturum esse dixit, si quis bonae notae codex παραινέσαι καλῶς daret. Id equidem valde dubito an non scripserit Aeschylus. Probabilius puto quod in Elem. doctr. metr. p. 115. suspicari aliquem posse dixi, καὶ παρήνεσας καλῶς.
891
893.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-579
κρείσσον᾽ ἡγήσω: κρείσσον ἡγήσω Turn. κρέσσον ἡγήσω M. G. Rob. κρέσσανηγήσω Αld.
893
894.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-580
συγκάθευδ᾽: συγκάθευδε plene Rob.
894
896.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-581
σὺν δὲ: Libri νῦν δέ. Recte Auratus σὺν δέ, quod suum fecit Stanleius.
896
897.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-582
πατροκτονοῦσα: πατρωκτονοῦσα G. Ald.
897
898.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-583
παραιτία: παρ' αἰτία G.
898
899.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-584
ἐπόρσυνεν: ἐπόρσυνε Turn.
899
900.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-585
σεβίζει: Libri σεβίζη.
900
901.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-586
γάρ ... ἐs τὸ: yao omittit Ald. Eadem male intellecta codicis scriptura ènì pro ἐς τό.
901
902.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-587
οὔτοι σ᾽ ἀπέρριψ᾽: Libri tis. Schützius, distinctione posita post aлégon'. in fine versus signa posuit interpellatae orationis. At nusquam ita quidem in Graeca tragoedia sermo cuiusquam interpellatur. Porsonus signum interrogationis in fine versus posuit. At, nisi fallor, tum diei debebat o yao, non outo. Dicuntur haec sine interrogatione, recteque explicantur a scholiasta, οὐκ ἔστιν ἀπορρίψαι τὸ δορυξένοις ἐκδοῦναι (sic M. G.) ngòç ȧratooqýr. Haec enim, non sane te abieci in domum hospitis, breviter dicta sunt pro his, in hospitis domum quum te misi, profecto non abieci. Intellexit hoc etiam Pauwius..
902
904.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-588
ὁ τῖμος: Hine rursus lineis personas distinguit M. ὁ τῆμος Canterus Stephani adnotationem secutus. ὁ τιμος sine accentu M. ὅτιμος G. Ald. Rob. quos Turn. ó ròs Vict. Eustathius p. 563, 25. č ἰστέον ὅτι ὡςπερ φθογγή φθόγγος, χολή χόλος, τιμή τίμος παρὰ τῇ κωμῳδία τὸ τίμημα, ποθή πόθος, ὠνή ώνος, βολὴ βόλος, καὶ ἕτερα, οὕτω πύλη πύλος ἀρσενικῶς. Vitium Ald. ἀντειδεξάμην.
904
905.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-589
αἰσχύνομαí σοι ... ὀνειδίσαι: αἰσχύνομαί σοι Canterus. Libri αἰσχύνομαί σου. In ὀνειδίσαι littera / ex η facta in M.
905
906.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-590
μὴ ἀλλ᾽ εἴφ᾽ ὁμοίως: Libri 22' sig' (ɛiq' Turn.) duoiws. Canterus '2' iq' duolos. Delevi u, quod nihil est nisi error librarii, qui ad sequentem versum, qui hac vocula µ incipit, aberrans, statim animadverso errore abstitit et versum scripsit eum quem debebat.
906
909.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-591
δέ γ': de y' M. 7' ab alia manu in litura scripto. ' vitium Ald.
909
912.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-592
φύλαξαι: φύλαξαι Μ. φυλάξαι Rob. φυλάξω G. Ald. Turn.
912
914.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-593
τύμβον: Tußov vitium Ald. Scholiastes παροιμίαν εἶναι τοῦτο φασί, πρὸς τύμβον τε (sic M. G.) κλαίειν καὶ πρὸς ἄνδρα νήπιον.
914
915.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-594
τόνδε σοὐρίζει μόρον: Libri τόνδε σ' ὁρίζει μόρον, nisi quod μόνον est in Rob. Elmsleii ad Med. p. SS. emendatio est vorde oovoice μógov, i. e. ooi ὁρίζει.
915
916.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-595
οἴ 'γώ: oy Canterus. Libri ut v. 875. 881.
916
917.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-596
ἦ κάρτα μάντις: M. G. Rob. Turn. vitium Ald. In libris recte hic versus Oresti tribuitur, lineola praefixa in M. Male autem proximum versum zaves- náde Clytaemuestrae libri tribuunt. Eum Oresti recte reddidit Stanleius: sed idem priorem versum zάora Clytemnestrae orationi adiunxit, quo facto neque nexus sententiarum aptus est, et aequabilitas colloquii turbatur. Neque vero Wellauero assentiendum est, qui inter hos duos versus 917. et 918. unum versum, qui Clytaemnestrae fuerit, excidisse putat. Immo duos Orestes habet versus, ut in fine colloquii.
917
918.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-597
ἔκανες ὃν οὐ χρῆν: závesy öv M. Rob. In M. inter z et a aliquid, fortasse T, erasum, ν' ἀνὲς γ᾿ ὃν G. κἂν ἐς γ' ὃν Αld. κἂν ἐς γ᾿ ὃν Turn. Heathii rudis emendatio, zarés 7' ör, recepta est a Porsono, Schützio, Blomfieldio. Participio zaróv non utuntur tragici praeter metri necessitatem. Quare non potest probari Pauwii. κανοῦσ᾽ ὃν οὐ χρῆν. Recepi quod in praef. ad Eur. Bacchas p. XX. proposui, ἔκανες ὃν οὐ χρῆν.
918
919.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-598
στένω μὲν ... τῶνδε: Linea praefixa in M. Oresti hi quattuor versus tribuuntur in G. Ald. Rob. Chori nomen adscripsit Turnebus. στένω μὲν Μ. G. Ald. Rob. Vulgo ex Turn. coniectura στένωμεν. Deinde τῶνδε M. Rob. Turn. τόνδε G. Ald.
919
920.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-599
ἐπήκρισεν: ἐπήκρισεν Μ. G. Ald. Rob. v omisit Turn. Scholiastes hoc verbum recte interpretatur ἐπ' ἄκρον ἦλθε. Paullo aliter Hesychius, ἐπήκρισεν, ἐπ' ἄκρον ἤγαγε, τέλος ἐπέθηκεν. Quae, nescius ad Aeschylum pertinere, repetiit Eustathius p. 1636, 47. ἀκρίζειν, τὸ τὰ ἄκρα ἐπιπορεύεσθαι. ὃ καὶ ἐξακρίζειν Ευριπίδης φησίν (Or. v. 275.). ἕτερος δέ τις ἐπήκρισε φησὶν ἀντὶ τοῦ ἐπ᾿ ἄκρον ἤγαγε καὶ τέλος ἐπέθηκεν.
920
921.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-600
αἱρούμεθα: Libri αἱρούμεθα. Vera videtur Musgravii emendatio, αιτούμεθα.
921
923.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-601
ἔμολε μὲν δίκα: Linea praefixa in M. Chori nomen in G. Ald. Rob. Hoc carmen Canterus in stropham et antistropham atque epodum divisit, quae epodus ab his verbis, κρατεῖται πως τὸ θεῖον (ν. 952.) inciperet. At manifestum est haec verba, πάρα τὸ φῶς ἰδεῖν (ν. 955. 966.) non potuisse non in eadem stropharum sede repeti. Sed quae fuerit stropharum huius carminis dispositio, certo dici non potest, quum aut unus aut plures versus interciderint. Si unus tantum versiculus excidit post illa verba, zu- μαιπετεῖς ἔκεισθ' κεί (ν. 958.), hic fuit stropharum ordo, α. β'. α. γ. β. γ. et haec stropharum initia, Σ σερ. α'. ν. 923. ἔμολε μὲν δίκα. στρ. β'. ν. 930. ἐπολολύξατ', ὤ. ἀντ. α'. ν. 934. ἔμολε δ᾽ ᾧ μέλει. στρ. γ'. ν. 941. τάπερ ὁ Λοξίας. ἀντ. β'. ν. 956. μέγα τ' ἀφῃρέθην. στρ. γ'. ν. 959. τάχα δὲ παντελής. Eandem carminis formam H. L. Ahrens constituit, secutusque est Franzius. Neque caret haec descriptio probabilitate, quum dochmii, ex quibus hoc carmen fere compositum est, certe a diversis chori partibus recitatum esse doceant. Tamen probabilius mihi visum est post illa verba, χαμαιπετεῖς ἔκεισθ᾽ ἀεί (ν. 958.) nihil excidisse, plures autem versus interiisse post haec verba, μέγαν έχων μυχὸν χθονός (ν. 942,), post quae verba magna est in libris et manifesta perturbatio, Eo igitur loco si plures versus exciderunt, haec fuisse videtur carminis forma, d'. α'. β. β'.
923
924.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-602
βαρύδικος: βαρύδικος Vict. ex M. καρύδικος G. Ald. Rob. καρίδικος Turn.
924
927.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-603
ἔλαχε δ᾽ ἐς τὸ πᾶν: ἔλακε δ' ἐς τὸ πᾶν Μ. G. Rob. ἔλακε δ᾽ ἐτὸ πᾶν Αld. ἔλακε δὲ τὸ πᾶν Turn. Scholiastes ἤλασεν δὲ εἰς τὸ τέλος τοῦ δρόμου, ὃ ἐστιν ἤνυσε τὸν ἀγῶνα. ἀφίκετο, φησίν, εἰς τὸ τέλος τοῦ ἀγῶνος. Legit igitur ἔλασε, quod Pauwius, Seidlerus de vers. dochm. p. 88. Boeckhius de metris Pindari p. 322. probarunt. Schützio serfbendum videbatur έλαχε δὴ τὸ πᾶν. Ει έλαχε quidem verum esse videtur: sed servandum erat ἐς τὸ πᾶν, omnino.
927
929.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-604
θεόθεν εὖ φραδαῖσιν ὡρμημένος: θεόθεν εὐφραδαῖσιν Μ. G. θεόθεν ἀφραδαῖσιν Rob. Θεόθεν ἐφραδαῖσιν Αld. θεόθεν δὲ φραδαῖσιν Turn. Scribendum erat θεόθεν εὖ φραδαῖσιν. Hesychius φραδαῖσι (φράδεσι codex), βουλαῖς. Deinde quruéros Ald.
929
930.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-605
ἐπολολύξατ', ὦ,: Libri ἐπολολυξάτω. Recte Seidlerus ἐπολολύξατ᾽, ὦ, misi quod ὤ scribendum erat.
930
931.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-606
ἀναφυγὰς ... τριβᾶς: Libri ἀναφυγάς οι τριβάς. Scholiastes ὡς τῶν οἴκων φυ- γόντων τὰς συντριβὰς τῶν οίκων (sic M. G.). Stanleio scribendum videbatur ἀναφυγᾶς et τριβᾶς. Horum posterius primus Schutzius recte recepit.
931
932-933.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-607
ὑπαὶ δυοῖν ... μιαστόροιν, δυςοίμου τύχας: ὑπὸ δοιοῖν μιαιστόροιν sic M. in quo libro etiam Pers. v. 721. 737. Sept. c. Th. v. 896. δοιοῖν pro δυοῖν scriptum est. ὑπὸ δυοῖν μιαιστόροιν G. Ald. Rob. Τurn. ὑπὸ δυοῖν μιαστόροιν Victorius. ὑπαὶ scribendum esse olim indicavi. Quae sequuntur verba, δυςοίμου τύχας, cum ἀναφυγάς iunxit scholiastes, qui haec adscripsit, δυςπορεύτου τύχης. τὸ δὲ ἑξῆς, τὰς ἀναφυγὰς τῶν κακῶν τὰς ἀπὸ τῆς δυςοίμου τύχης. Postquam dictum erat ἀναφυγὺς κακῶν καὶ κτεάνων τριβᾶς ὑπαὶ δυοῖν μαστόροιν, sine pondere haec adiiciuntur, δυςοίμου τύχας. Maque videtur aliquid excidisse, quo haec melius connexa erant. Potuit autem post 4YOIN facillime excidere 4YCIN. Quare sic haec scribenda esse existimavi, ἐπολολύξατ᾽, ὦ, δεσποσύνων δόμων ἀναφυγὰς κακῶν καὶ κτεάνων τριβᾶς ὑπαὶ δυοῖν * λύσιν* μαστόροιν δυςοίμου τύχας. i. e. καὶ κτεάνων τριβᾶς λύσιν ὑπὸ δυςοίμου τύχας δυοῖν μαστό- goιν, solutam consumptionem opum per infelicem fortunam duorum impiorum. Hesychius δύςοιμος, ἐπὶ κακῷ ἥκουσα, ἢ δύσοδος.
936.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-608
ἔθιγε δ᾽ ἐν μάχῃ χερὸς ἐτήτυμος: ἔθιγε δὲ μάχαι Μ. ἔθιγε δὲ μάχα G. Rob. ἔθιγε δὲ μάλα Ald. Turn. ἔθιγε δὲ μάχα Victorius. Recte Pauwius ἔθιγε δ᾽ ἐν μάχα. Libri ἐτήτυμος, nisi quod ἐτίτυμος Ald. Recte Blomfieldius recepit Scaligeri emendationem, ἐτητύμως.
936
937.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-609
κόρα: κόρα M. G. Ald. κούρα Turn. κόρας Rob.
937
940.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-610
ὀλέθριον πνέουσ᾽ ἐπ' ἐχθροῖς κότον: ὀλεύθριον Ald. Deinde libri πνέουσ' ἐν ἐχθροῖς κότον, nisi quod πνέουσα ἐν plene scriptum est in editione Robortelli, qui in corrigendis πνέουσαν pro πνέουσα legendum dicit. Non recte Auratus πνέουσαν ἐχθροῖς κότον scribendum putavit. Nam haec tantum, Λίχαν δέ νιν προςαγορεύομεν βροτοὶ τυχόντες καλῶς, in parenthesi posita sunt. Scribendum est, ut Schiitzius quoque vidit, πνέουσ' ἐπ' ἐχθροῖς κότον. Nam ἐπί hic quidem multo rectius dicitur quam ἐν.
940
941-944.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-611
ἅπερ ὁ Λοξίας ὁ Παρνάσσιος μέγαν ἔχων μυχὸν χθονός, ...: Libri sine lacunae indicio τάπερ ὁ λοξίας ὁ παρνάσσιος | μέγαν ἔχων μυχὸν χθονὸς ἐπ᾽ ὄχθει | ἄξεν ἀδόλως δολίας (sic, ut videtur, etiam M.) | βλαπτομέναν ἐν χρόνοις θεῖσαν ἐποίχεται. Videtur post μέγαν ἔχων μυχὸν χθονὸς intercidisse finis antistrophae primae atque initium strophae secundae. Mirum est autem post χθονός et ad sensum et ad metrum verba locum habere, quae ut iambicum tetrametrum brachycatalecticum nescio unde affert Marius Plotius p. 2645. ὁ Πύθιος μεσομφάλοις (scriptum est μεσομφάλιος) θεὸς παρ' ἐσχάραις. Alium Aeschyli versum (Sept. c. Th. 270.) idem grammaticus paullo ante p. 2643. attulerat. Itaque quum strophae versibus ἀναφυγὰς κακῶν καὶ κτεάνων τριβᾶς ὑπαὶ δυοῖν * λύσιν* μαστόροιν haec bene respondeant μέγαν ἔχων μυχὸν χθονός, * ὁ Πύθιος μεσομφάλοις θεὸς παρ' ἐσχάραις*, ausus sum hoc carminis complementum recipere. Vltimus huius antistrophae versus talis fuisse videtur, πιφαύσκων ἔφα. Similia leguntur in Sept. e. Th. v. 726. Ἀπόλλωνος — τρὶς εἰπόντος ἐν μεσομφάλοις Πυθικοῖς χρηστηρίοις.
945-951.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-612
... ἃ δόλιά σε δολίαν βλαπτομένα χρονισθεῖσαν ἐποίχεται: Si recte hoc carmen descripsi, excidit initium alterius strophae, i. e. versus quattuor et pars quinti. In libris, ut dixi, post χθονός statim haec sequuntur, ἐπ᾽ ὄχθει | ἄξεν ἀδόλως δολίας [ βλαπτομέναν ἐν χρόνοις ] θεῖσαν ἐποίχεται. In his δολίαν recte scriptum est in editione Victorii, et dicit Franzius doλíar esse etiam in M. quem librum doλías ut ceteros habere mihi relatum est. Legit autem δολίαν scholiastes, qui haec adnotavit, τὴν Κλυταιμήστραν τὴν δολίως βλάπτουσαν καὶ ἐπὶ πολὺν χρόνον τὸν οἶκον ἐποίχεται ἡ δίκη. Alia adnotatio haec est, ἐπέξηλθε τὴν δίκην βλαπτομένην ἐκ πολλοῦ Ὀρέστης. Olim conieci scripsisse Aeschylum . . . . ἐπ' ἐχθροξένοις δόλοισιν δόλια βλαπτομέναν χρονισθεῖσαν ἐποίχεται. Nunc veri similius puto ita fere haec scripta fuisse, . . . . ἐπ' ἐχθρόφρον ἔταξεν, ἃ δόλιά σε δολίαν βλαπτομένα χρονισθεῖσαν ἐποίχεται. Sed quum primorum verborum emendatio prorsus incerta sit, ea tantum recepi quae certiora sunt, ů δόλια σε δολίαν βλαπτομένα χρονισθεῖσαν ἐποίχεται.
952-953.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-613
ZZZ
κρατείτω δ᾽ ἔπος τὸ θεῖον, τὸ μή με ὑπουργεῖν κακοῖς: κρατεῖται πως (sic Μ. κρατεῖται πῶς G. Ald. Rob. κρατεῖται πως Turn.) τὸ θεῖον παρὰ τὸ μὴ ὑπουργεῖν κακοῖς Μ. G. Ald. Rob. Turn. Scholiastes συμβάλλεται οὖν τὸ θεῖον τοῖς μὴ ὑπουργοῦσι τοῖς κακοῖς. Scribendum videtur κρατείτω δ᾽ ἔπος τὸ θεῖον, τὸ μή μ' ὑπουργεῖν κακοῖς. Vincat divina sententia, ne opem feram improbis.
954.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-614
ἄξια δ᾽: Omnes άξιον δ'. Scripsi ἄξια δ'.
954
955.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-615
πάρα τὸ φῶς ἰδεῖν: πάρα τὸ φῶς ἰδεῖν Schutzius. πάρα τε φῶς ἰδεῖν M. Rob. παρά τε φῶς ἰδεῖν G. Ald. παρὰ τὸ φῶς ἰδεῖν Turn.
955
956.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-616
μέγα τ' ἀφῃρέθην ψάλιον οἰκιῶν: Libri μέγαν τ' ἀφηρέθην ψάλιον οἴκων. Recte Porsonus μέγα τ' ἀφῃρέθην. Scriptum fuerat μέγα etiam in G. sed postea librarius ν addidit. Deinde libri ψάλιον οἴκων. Scribendum esse ψάλιον οἰκετῶν vidit etiam Franzius.
956
957.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-617
ἄναγε μάν, δόμοι· πολὺν: ἀναγεμὰν δόμοις M. G. Ald. ἄναγε μὴν δόμοις Rob. ἀνὰ γεμὼν Turn. Scribendum ἄναγε μάν, δόμοι. Blomfieldius, recepto quod conieceram δόμοι, scripsit ἄνα γε μάν. Versum γε μάν hic non satis aptum, ἄναγε autem, erige te vel erigile vos, similiter dictum est ut άπαγε. Deinde πολύν M. G. Turn. πολλὺν Ald. πλὴν Rob.
957
958.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-618
χαμαιπετεῖς ἔκεισθ᾽ ἀεί: χαμαιπετεῖσε κεῖσθ᾽ αἰεὶ Μ. G. χαμαιπετεῖσε κεῖθ᾽ αἰεὶ Rob. χαμαιπετεῖσε κεῖσθ᾽ ἀεὶ Ald. χαμαιπετῆ σε κεῖσθ᾽ ἀεὶ Turn. Scribendum erat χαμαιπετεῖς ἔκεισθ' αεί. Viderunt hoc etiam Wellauerus et Blomfieldius.
958
959.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-619
χρόνος ἀμείψεται: Elmsleio ad Med. p. 86. audacter, ut ait, χρόνος in χορός mutanti assensus est Blomfieldius. Nihil mutandum. Scholiastes non male, quamquam non satis accurate, ὁ πάντα τελῶν χρόνος τὰ πρόθυρα τῶν οίκων ἀλλάξει ἀπὸ κατηφείας εἰς λαμπρότητα. Aliud scholion ad ἀμείψεται adscriptum, ἀλλαγήσεται, οὐχ ὁμοίως ἔσται τοῖς πρώην ἐν τῷ οἴκῳ ἡμῶν.
959
960.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-620
δωμάτων, ὅταν ... ἀφ': δομάτων G. Deinde ὅτ' ἂν M. G. Ald. Rob. Deinde ἀμφ' M. Ceteri ἀφ'.
960
961-962.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-621
μύσος ἅπαν ἐλάσῃ καθαρμοῖσιν ἀτᾶν ἐλατηρίοις: μύσος πᾶν ἐλάσει, ad et supra adscripto η, M. Ceteri μύσος πᾶν ἐλάσῃ. Deinde omnes καθαρμοῖς ἅπαν ἐλατήριον. Scholiastes τὸ ἐλαῦνον τοὺς ἀσεβεῖς, ἢ τὸ ἀπελαθῆναι ὀφεῖλον. ἐλατήριον δὲ τὸ καθαρτικόν φάρμακον. Stanleius corrigebat καθαρμὸς ἄτας ἐλατήριος. Melius Schutzius καθαρμοῖς ἀτῶν ἐλατηρίοις. Scribendum μύσος ἅπαν ἐλάσῃ καθαρμοῖσιν ἀτᾶν ἐλατηρίοις.
963-965.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-622
τύχα δ᾽ εὐπροςωποκοίτᾳ τὸ πᾶν ἰδεῖν, θρεομένοις μέτοικοι δόμων πεσοῦνται πάλιν: τύχα δ᾽ εὐπροσώπωικοίται Μ. τύχα δ᾽ εὐπροσώπω κοίτα G. Ald. sed in G. τύχα sic scriptum est, ut aut a in et, aut et in a mutatum esse videatur. τύχα δ᾽ εὐπροσώπῳ κοίτα Rob. Turn. Scholiastes ἡ δὲ τύχη νῦν ἐν εὐόπτῳ κοίτῃ, τοῦτ' ἔστιν ἐν ἀγαθῇ καταστάσει πρὸς τὸ ἰδεῖν τὰ νῦν γεγονότα καὶ ἑτέρων λεγόντων ἀκοῦσαι. λείπει τὸ ἐστί. Scribendum τύχα δ᾽ εὐπροςωποκοίτα. Deinde post τὸ πᾶν libri habent ἰδεῖν ἀκοῦσαι θρεομένοις. Scripsi ἰδεῖν θρευμένοις, de qua forma dixi ad Sept. c. Theb. v. 78. deleto ἀκοῦσαι, quod interpretis verbum est, haec ita intelligentis, ac si scriptum esset ἰδεῖν θρεομένων. Ita scholiastam haec intellexisse apparet. Deinde μετοικοδόμων πεσοῦνται πάλιν M. Rob. μετ' οἰκοδόμων πεσοῦνται πάλιν G. Ald, Turn, Apertum erat scribi debere μέτοικοι δόμων, et vidit id ante me Scaliger. Legit hoc scholiastes, quamquam non recte sie interpretatur, οἱ νῦν τοὺς δόμους οἰκοῦντες πεσοῦνται εἰς τὸ ἔμπα- λιν τῆς πρώτης τύχης. τοῦτο δὲ ἀπὸ τῶν κύβων μετήγαγεν. Παque scripsi τύχα δ' εὐπροςωκοίτα τὸ πᾶν ἰδεῖν θρευμένοις μέτοικοι δόμων πεσοῦνται πάλιν. Prospera ad videndum narrantibus fortuna revertentur restituti aedibus.
837-934.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-443
drittes Epeisodion: Vollzug der Rache. Ägisthos tritt rechts auf (ohne Gefolge).
864.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-457
ἐΰν: Hesych.
ἐΰς·
ἀγαθός,
καλός,
μέγας. Vgl. Soph.
Εl. 72
ἀρχέπλουτον καὶ καταστάτην δόμων.
865-866.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-458
μόνος steht nur in Gegensatz
z
α
δισσοίς ohne Rücksicht auf Pylades. -
ἔφεδρος hiefs beim Ringkampf derjenige, welcher den Ausgang des Kampfes von zwei anderen abwartete, um es mit dem aufzunehmen, der Sieger blieb. Hier sind es zwei Gegner, mit denen Orestes nach der Überwältigung des Agamemnon zu ringen hat.
867.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-459
ἅπτειν πάλην wie
μάχην συνάπτειν.
868.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-460
Das Wehegeschrei des Agisthos erschallt aus dem Innern.
869.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-461
a: zu 10.
872.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-462
ἀναίτιαι: zu 99.
873.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-463
εἶναι: vgl.
Ag. 1079
.
874.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-464
Ein Diener kommt wehklagend aus der Mittelthüre und pocht an die rechte Thüre, die Thüre der Frauenwohnung.
877.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-465
πύλας μοχλοῖς χαλᾶτε: durch Losmachen der in die Pfosten eingefügten Querbalken (
μοχλοί) wird das Thor geöffnet. Vgl. Aristoph. Lys. 310
τοὺς μοχλούς χαλῶσιν, Eur.
Οι 1571
μοχλοῖς δ᾽ ἄραρε κλῇθρα, Hipp. 808
χαλᾶτε κλήθρα,
πρόσπο λοι,
πυλωμάτων,
ἐκλύεθ᾽ ἁρμούς, Med. 1314
χαλᾶτε κλῇδας ὡς τάχι στα,
πρόσπολοι, Iph.
Τ. 99
κλῇθρα λύσαντες μοχλοῖς.
878.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-466
δεῖ, um zu helfen, nicht
εἰς τὸ χαλάσαι τὰς πύλας (Schol.).
879.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-467
οὐχ ὡς γ᾽ ἀρῆξαι, nicht freilich um einem Umgebrachten zu helfen, setzt der Diener hinzu, da ihm einfällt, dafs sein Hilferuf nach einem kräftigen Manne nunmehr zwecklos ist.
τι γάρ; wie
Ag. 1134
.
880.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-468
Vgl.
Sept. 184
ἤκουσας ἢ οὐκ ἤκουσας ἢ κωφῇ λέγω; -
καθ εύδουσιν μάτην wie
θνῄσκοντες μάτην 845, indem der bereits im Verbum liegende Begriff der Wirkungslosigkeit eigens betont wird.
881.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-469
Bei
ποι ergänzt sich ein Verbum des Gehens und ist es nicht nötig mit Elmsley
лov zu setzen.
882.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-470
ἐπιξήνου (Hackblock):
Ag. 1276
.
883.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-471
πρὸς δίκην:
Ag. 299
.
884.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-472
βοὴν ἵστης:
Soph. Phil.1263
θόρυβος ἵσταται βοῆς, Eur. Herakl. 656
βοὴν ἔστησας,
Οr. 1529
στῆσαί σε κραυγήν, Iph.
Α. 1039
ἔστασεν Ζαχάν.
885.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-473
Schol.
ὁ τῷ λόγῳ τεθνηκως Ὀρέστης ἀπέκτεινε τὸν ζῶντα Αίγι σθον. Nachgeahmt von Soph.
Εl. 1478
ΟΡ.
οὐ γὰρ αἰσθάνῃ πάλαι ζῶντας θανοῦσιν οὔνεκ᾽ ἀνταυδᾷς ἴσα;
ΑΙΓ.
οἴμοι ξυνῆκα τοὔπος. 1
η anderem Sinne heifst es ebd. 1419
ζῶσιν οἱ γᾶς ὑπαὶ κείμενοι (von Agamemnon).
886.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-474
ἐξ αἰνιγμάτων, trotz der Rätsel.
888.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-475
δοίη τις πέλεκυν: auf einem Vasenbild in Berlin (Gerhard Etrur. u. Camp. Vasenbilder Taf. 24 oder Baumeister Denkm. d. kl. Altert. II S. 1113) hat Klytä mestra, stehend hinter Orestes, welcher eben den Ägisthos auf dem Throne ersticht, das Doppelbeil zum Schlage erhoben. Der Diener ab, der gleich nachher als Pylades auftritt.
890.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-476
ἐνταῦθα . .
τοῦ δ᾽ ἀφ.
κακοῦ, soweit im Unglück, dafs ich in dieser unglücklichen Lage bin.
Soph. Phil. 899
ἀλλ᾽ ἐνθάδ'
ἤδη τοῦδε τοῦ πάθους κυρῶ.
891.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-477
Orestes und Pylades treten aus der Mittelthüre. Durch die offene Thüre sieht man die Leiche des Agisthos.
σὲ καὶ ματεύω, scil.
ὥσπερ καὶ ἥκεις.
892.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-478
φίλτατ' . .
βία wie
φίλε τέκνον bei Homer. Krüger I $ 58, 1, 2,
893-894.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-479
τοιγάρ in seiner gewöhnlichen Bedeutung,,zum Lohne, zur Strafe dafür".
τάφῳ, nicht
λέχει.
θανοῦσα κτἑ., wenn du tot bist, dann ist dafür gesorgt, dafs du nicht an ihm zur Verräterin wirst wie an Agamemnon.,
895-896.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-480
ὦ παῖ . .
τέκνον: zu 264. Eur.
Οr. 527
ἐξέβαλλε μαστὸν ἱκετεύουσά σε μήτηρ,
El. 1206
&
τάλαιν'
ἐμῶν πέπλων ἐλάβετ᾽,
ἔδειξε μαστὸν ἐν φοναῖσιν·
βοὴν δ᾽ ἔλασκε τάνδε,
πρὸς γένυν ἐμὰν τιθεῖσα χεῖρα·
τέκος ἐμόν,
λιταίνω, dazu Hom. X 82
Εκτορ,
τέκνον ἐμόν,
τάδε τ'
αἴδεο καί μ᾽ ἐλέησον αὐτήν,
εἴ ποτέ τοι λαθικηδέα μαζὸν ἐπέσχον. Bei Sophokles ruft Klyt. einfach:
ὦ τέκνον τέκνον,
οἴκτειρε τὴν τεκοῦσαν.
βρίζων ἅμα oder
ἅμα βρίζων (im Schlafe): Krüger I § 56,
898.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-481
Eur.
El. 967
τί δῆτα δρῶμεν;
μητέρ'
ή φονεύσομεν;
899.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-482
Eur. Tro. 423
ποῦ δ᾽ ᾿Απόλλωνος λόγοι κτέ.
τὰ λοιπά d. i. wo bleibt das, was weiter von den Aufträgen des Loxias auszuführen ist? Mit der Ermordung des Ägisthos ist ein Teil derselben erfüllt.
900.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-483
πιστὰ εὐορκώματα: Schol.
τὰ ὁρκωμόσια ἃ συνωμόσαμεν. Auf die Richtigkeit dieser Erklärung weist
πιστά bin (Weil will
εὐορκώματα auf den Orakelspruch des Apollon beziehen nach
Ag. 1283
).
901.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-484
Alle als Feinde halte förderlicher denn die Götter d. i. weniger schlimm ist es mit der ganzen Welt verfeindet zu sein als mit den Göttern.
902.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-485
Der Rhythmus des Verses würde besser, wenn man mit Hermann
παρήνεσας καλῶς schriebe.
903.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-486
πρός, gegenüber, angesichts. Vgl.
Εum. 1006. - Richtig bemerkt der Schol.:
πιθανῶς δέ,
ἵνα μὴ ἐν φανερῷ ἡ ἀναίρεσις γένηται.
καὶ
904-905.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-487
καὶ ζῶντα γὰρ κτἑ. ist Begründung des Folgenden, wie wenn es hiefse:
τούτῳ θανόντι ζῶντα ..
ἡγήσω πατρός κάθευδε. Der Gedanke kehrt wieder Eur.
El. 1144
νυμφεύσῃ δὲ κἀν "
Αιδου δόμοις,
ώπερ ξυνηΰδες ἐν φάει.
συγ-
907.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-488
D. i. wie ich dich grofs gezogen habe, so will ich auch mit dir altern und dir liegt die Pflicht des
γηροβοσκεῖν ob.
909.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-489
Soph.
Εl. 428
ἡ γὰρ Δίκη νιν (scil.
Ιφιγένειαν)
εἷλεν,
οὐκ ἐγὼ μόνη. In anderer Weise heifst es Hom.
Τ 86
ἐγὼ δ᾽ οὐκ αἴτιός εἰμι,
ἀλλὰ Ζεὺς καὶ μοίρα καὶ ἠεροφοίτις ἐρινύς.
912.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-490
D. i. wie kann ich in dir die Mutter achten? Vgl. 189 f.
913.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-491
,,Das kann man keine Verstofsung nennen, wenn man jemanden in ein gastfreundliches Haus zum Auferziehen giebt.“
916.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-492
τοῦτο: er meint die Heirat des Agisthos.
917.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-493
μὴ αἰσχύνου)
ἀλλ᾽ (
μάλλ wie Aristoph. Vö. 109, Frö. 103; bei den Tragikern sonst nicht. „Du brauchst dich nicht zu scheuen; du mufst aber ebenso auch von den Verirrungen deines Vaters sprechen."
μάτας (Verirrungen): Schol.
ὅτι Κασάνδραν ἐπέγημεν. Aber vgl. auch
Ag. 1440
Χρυσηΐδων μείλιγμα τῶν ὑπ᾽ Ἰλίου.
918.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-494
D. h. der Mann, der draufsen lange Jahre kämpft und Strapazen erduldet, ist anders zu beurteilen. als die zu Hause sitzende Frau. Eur. Med. 248
λέγουσι δ᾽ ἡμᾶς ὡς ἀκίνδυνον βίον ζῶμεν κατ'
οἴκους,
οἱ δὲ μάρνανται δορί.
919.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-495
Ag. 852 f.
920.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-496
Vgl. Hes. Theog. 594 f., wo die Frauen mit den Drohnen im Bienenstocke verglichen werden.
921-922.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-497
Eur.
Οr. 825
θανάτου γὰρ ἀμφὶ φόβῳ Τυνδαρὶς ἰάχησε τά λαινα·
τέκνον,
οὐ τολμᾷς ὅσια κτείνων σὰν ματέρα. Die Schande eines
μητραλοίας weist Orestes zurück.
923.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-498
μητρὸς . .
κύνας: aus dem Fluche der Mutter erstehen die Erinyen. Vgl. 1052 und zu
Ag. 1103
. Den Grund dieser Bezeichnung s.
Εum. 246.
924.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-499
Uber die Stellung von
δέ κα
Ag. 1084
.
925.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-500
ζώσα dient nur zur Hebung des gegensätzlichen
τύμβον. Vgl. Soph.
Αi. 1385
οὐδ᾽ ἔτλης παρὼν θανόντι τῷδε ζῶν ἐφυβρίσαι.
πρὸς τύμβον: nach dem Schol. gab es ein Sprichwort:
ταὐτὸ πρὸς τύμ βον τε κλάειν καὶ πρὸς ἄνδρα νήπιον. Orestes ist taub und achtet auf Thränen so wenig wie das Grab.
θρηνεῖν πρός wie
λέγειν πρός. Eur. Hel. 1054
οἰκτισαίμεθα κουραῖσι καὶ θρήνοισι πρὸς τὸν ἀνόσιον.
926.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-501
πατρὸς αἶσα, das Geschick des Vaters, durch welches die ewigen Satzungen verletzt sind. Vgl. -
πορσύνει wie 910.
927.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-502
ὄφιν: zu 542. 910.
928.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-503
κάρτα μάντις wie
ἄγαν ἀλη θόμαντις
Ag. 1240
.
929.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-504
Eur.
Οr. 413
οὐ δεινὰ πάσχειν δεινὰ τοὺς εἰργασμένους. S. oben zu 312 f. Der Klyt, folgen Orestes und Pylades in den Palast.
931.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-505
ἐπήκρισε: Schol.
ἐπ᾿ ἄκρον ἦλθε. Vgl. zu
Ag. 1282
.
αἱρούμεθα: zu
Ag. 1653
. Wenn ich auch das Schicksal der beiden beklage, so gebe ich mich doch, nachdem Orestes durch Blutvergiefsen vielem Blutvergiefsen im Hause des Agamemnon die Krone aufgesetzt hat, damit zufrieden, dafs das Kleinod des Hauses erhalten bleibt.
933.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-506
ὀφθαλμὸν οίκων:
Pers. 171
ἀμφὶ δ᾽ ὀφθαλμῷ φόβος·
ὅμμα γὰρ δόμων νομίζω δεσπότου παρουσίαν,
Eum. 1026
, Pind. OI. VI 16
ποθέω στρατιᾶς ὀφθαλμὸν ἐμᾶς.
934-970.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-507
drittes Stasimon, ein Jubelgesang über den Sieg des Rechts und die Befreiung des königlichen Hauses: Wie dem Hause des Priamos, so ist auch dem Hause des Agamemnon der Rächer erschienen, in der Person des ins Elend verstofsenen Orestes, den Apollon hersandte, dem Hermes und Dike im Kampfe beistanden. Jubel erschalle, dafs das herrschaftliche Haus dem Unheil und dem Zustande, wo sein Besitztum von zwei Mördern vergeudet wurde, entronnen ist. Der Spruch des Apollon ging dem alten Schaden zu Leibe. Die Gottheit dient nicht den Schlechten. Es ziemt sich, das himmlische Walten zu ehren. Hell ist es geworden, frei sind wir wieder. Bald wird das Haus vollständig gesühnt und gereinigt sein und die günstige Wendung des Geschicks läfst auf den Ruf hoffen: „Usurpatoren des Hauses werden gestürzt werden. Hell ist es geworden, frei sind wir wieder." Der Vortrag jedes Strophenpaares scheint einem Halbchore, der der Ephymnien dem Gesamtchore zuzukommen. An diesen Gesang erinnert in mehrfacher Hinsicht das dritte Stasimon der Soph. Elektra 1384—1397.
934.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-508
χρόνῳ (mit der Zeit, endlich), entsprechend dem 66 ff., 382 u. ö. ausgesprochenen Grundsatze, dafs das göttliche Strafgericht, wenn es auch säume, doch nicht ausbleibe. Vgl.
βλάβαν ἐγχρονισθεῖ σαν 955.
937.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-509
διπλοῦς λέων: der Rächer erscheint in der Doppelperson des Orestes und Pylades. Vgl. Eur. Or. 1400
ἦλθον δόμους λέοντες Ελλανες δύο διδύμω (gleichfalls von Orestes und Pylades), Hom. K 297 Odysseus und Diomedes
βάν ῥ᾽ ἴμεν ὥς τε λέοντε δύω διὰ νύκτα μέλαι ναν ἀμ φόνον,
ἀν νέκυας,
διά τ'
ἔντεα καὶ μέλαν αἷμα.
Αρης: zu
Ag. 1512
.
938.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-510
Schol.
ἤλασεν δὲ εἰς τὸ τέλος τοῦ δρόμου,
ἐστιν,
ἤνυσε τὸν ἀγῶνα.
939.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-511
πυθόχρηστος, Schol.
ὁ ὑπὸ Πυθοῦς χρησθεὶς Ὀρέστης, d. h. durch den Spruch des Gottes angewiesen. Vgl. Eur. Ion 1218
ὁ πυθόχρηστος Λοξίου νεανίας, Plut. Mor. p. 163
Β πυθόχρηστον τῆς ἀποικίας ἡγεμόνα.
940.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-512
θεόθεν εὖ φραδαῖσιν ὡρμημένος s. v. a.
θεῶν φραδαῖς εὖ ὡρ μημένος. Hesych.
φραδαῖσι·
βουλαῖς. Orestes war durch Ratschlüsse der Götter, nicht durch böse Leidenschaft angetrieben.
941-942.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-513
δόμων ist von
ἀναφυγᾷ κακῶν κτέ. abhängig. Wie
κακῶν wird auch
τριβᾶς von
ἀναφυγᾷ regiert und
ὑπὸ δυοῖν μαστόροιν gehört zu
κτεάνων τριβᾶς wie zu
κτεάνων τριβομένων. - Zu
κτεάνων τριβᾶς vgl. Soph.
Εl. 1290
πατρώαν κτῆσιν Αίγισθος δόμων ἀντλεῖ,
τὰ ροιν.
δ᾽ ἐκχεῖ,
τὰ δὲ διασπείρει μάτην.
δυσοίμου τύχας ist Apposition zu
τριβᾶς, beziehungsweise zu dem ganzen Ausdruck
κτεάνων ..
μιαστόHesych.
μάστωρ μιαρός,
λυμεών. Eur.
Εl. 683
χώσοι στυγοῦ σιν ἀνοσίους μάστορας. —
δύσοιμος leiten der Schol. (
δυσπορεύτου) und Hesych. (
δύσοδος) von
οἶμος ab, Blomfield von
οἴμη oder
οἶμος (cantus), s. v. a.
δύσθροος,
δυσβάϋκτος,
δυσκέλαδος.
945-946.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-514
ᾧ μέλει..
ποινά, derjenige, dem die listig ersonnene Bufse trugvollen Kampfes am Herzen liegt, d. i. Hermes.
947.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-515
Dike hat die Hand des Orestes geleitet:
δικαίως γὰρ Ορέ στης ἠμύνατο Schol. —
ἐτήτυμος Διὸς κόρα Δίκα:
ἐτήτυμος sowie das folgende
τυχόντες καλῶς (verum nomen adsecuti, vgl. zu
Ag. 690
γλῶσσαν ἐν τύχᾳ νέμων) zeigt, dafs der Dichter mit der Etymologie
Διός)
κόρ)
α =
Δίκα spielt und das Verhältnis der Dike zu Zeus idealer auffafstals Hesiod Theog. 901
δεύτερον ἠγάγετο λιπαρὴν Θέμιν,
ἣ τέκεν Ὥρας Εὐνομίην τε Δίκην τε καὶ Εἰρήνην τεθαλυίαν. Mit
ἐτήτυμος κορα vgl.
Soph. Trach. 1064
γενοῦ μοι παῖς ἐτήτυμος γεγώς.
ἐν ἐχθροῖς: vgl.
γέλωτ᾽ ἐν σοὶ γελῶ
Soph. Ant. 551
,
ἐν θανοῦσιν ὑβρι στὴς γένῃ
Αi. 1092. Schütz vermutet
ἐπ᾿ ἐχθροῖς.
952-953.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-516
τάπερ ..
θρίαξεν,
ἐποίχεται s. v. a.
ὁ χρησμὸς Λοξίου ἐποίχεται. Vgl. Soph.
Οed.
Τ. 469
ἔνοπλος γὰρ ἐπ᾿ αὐτὸν ἐπενθρώσκει πυρὶ καὶ στεροπαῖς ὁ Διὸς γενέτας κτέ.
μυχόν: vgl.
Eum. 39
, 170, 180, Eur.
Οr. 331
μεσόμφαλοι μυχοί.
χθονὸς ἐπ'
ὀμφαλῷ : vgl. 1034,
Eum. 40
ἐπ᾽ ὀμφαλῷ, 166
γᾶς ὀμφαλόν,
Sept. 733
ἐν μεσομφάλοις Πυθικοῖς χρηστηρίοις, Pind. Pyth. V 74
μέτ σον ὀμφαλόν, Soph. Oed.
Τ. 898
γᾶς ἐπ᾽ ὀμφαλόν, Eur. Ion 223
ἆρ'
ὄντως μέσον ὀμφαλόν γᾶς Φοίβου κατέχει δόμος; Med. 668
ομφαλόν γῆς θεσπιῳδόν. Einen weilsen Stein von der Form eines abgestumpften Kegels, der im Tempel des Apollon lag, erklärten die Delpher als Mittelpunkt der Erde (Strabon IX p. 420, Paus. X 16, 3). Vgl. die Darstellung desselben auf einem Vasengemälde Rochette, Monum. inéd. pl. 37 oder Baumeister, Denkm. d. kl. Altert. II S. 1110.
θρίαξεν,
ἐμαντεύσατο. Hesych.
θριάζειν·
φυλλολογεῖν,
ἐνθουσιᾶν,
ἐνθουσιά ζειν.
Εὐριπίδης Λικυμνίῳ καὶ Σοφοκλῆς Ὀδυσσεῖ μαινομένῳ, Zenob. VIII 14
τί σοι ὁ ᾿Απόλλων κεκιθάρικεν (
τεθρίακεν Meineke,
ἐντεθρίακεν Nauck):
τὸ κεκιθάρικεν οἷον ἐμαντεύσατο κτέ.,
Εtym.
Μ. p. 455, 45. Die dorische Form wie
Suppl. 38
σφετεριξάμενοι.
δολίαν βλάβαν, den heimtückischen Schaden, dem schwer beizukommen ist. Mit
ἐγχρονισθεῖσαν vgl. Plat. Gorg. 480
Α΄ ὅπως μὴ ἐγχρονισθὲν τὸ νόσημα τὴν ψυχὴν ἀνίατον ποιήσει.
956-957.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-517
Der Text ist unsicher. Vgl. Anhang.
κρατεῖται (
ὥστε ὑπουρ γεῖν.
959.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-518
πάρα τὸ φῶς ἰδεῖν im Gegensatz zu 51
δνόφοι καλύπτουσι δόμους. Vgl. Soph.
Αi. 708
πάρα λευκὸν εὐάμερον πελάσαι φάος ..
νεῶν.
960.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-519
ψάλιον (frenum) wie
Ag. 137
στόμιον μέγα Τροίας.
οἰκίων,
οἴκων.
961.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-520
ἄνα (auf!) wie Hom.
Σ 178
ἀλλ᾽ ἄνα μηδ᾽ ἔτι κεῖσο, Soph.
Αi. 178
ἀλλ᾽ ἕνα ἐξ ἑδράνων.
ἄνα γε μήν wie
ὅρα γε μήν Soph.
Οed.
Κ. 587. Vgl. auch
εὖ γε (brav!).
963-964.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-521
,,Bald wird die alles vollendende Zeit über die Schwelle des Hauses treten" d. h. bald wird die Zeit dem Hause volle Sühne und Reinheit bringen. Vgl. Soph.
Εl. 1510
ὦ σπέρμ'
Ατρέως,
ὡς πολλὰ παθὸν δι'
ἐλευθερίας μόλις ἐξῆλθες τῇ νῦν ὁρμῇ τελεωθέν. (Anders der Scholiast:
ἀλλάξει ἀπὸ κατηφείας εἰς λαμπρότητα.)