Agamemnon. Aeschylus. Ioannes Sanravius (Translator). Basileae. 1555.
Sponsored by Perseus Project, Tufts University.
Funding provided by Schmidt Sciences.
Table of Contents
Search the Perseus Catalog for:
Search the Perseus Catalog for:
Current edition Experimental
Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) (Latin) (Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.)
Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.
Editions (8)
Ἀγαμέμνων First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 782-974 focus
Χορός
ἄγε δή, βασιλεῦ, Τροίας πτολίπορθ᾽,
1
Ἀτρέως γένεθλον,
πῶς σε προσείπω; πῶς σε σεβίζω
785
μήθ᾽ ὑπεράρας μήθ᾽ ὑποκάμψας
καιρὸν χάριτος;
πολλοὶ δὲ βροτῶν τὸ δοκεῖν εἶναι
προτίουσι δίκην παραβάντες.
τῷ δυσπραγουντι δ᾽ ἐπιστενάχειν
790
πᾶς τις ἕτοιμος: δῆγμα
2
δὲ λύπης
οὐδὲν ἐφ᾽ ἧπαρ προσικνεῖται:
καὶ ξυγχαίρουσιν ὁμοιοπρεπεῖς
ἀγέλαστα πρόσωπα βιαζόμενοι.
ὅστις δ᾽ ἀγαθὸς προβατογνώμων,
795
οὐκ ἔστι λαθεῖν ὄμματα φωτός,
τὰ δοκοῦντ᾽ εὔφρονος ἐκ διανοίας
ὑδαρεῖ σαίνειν φιλότητι.
σὺ δέ μοι τότε μὲν στέλλων στρατιὰν
Ἑλένης ἕνεκ᾽, οὐ γάρ <σ᾽>
3
ἐπικεύσω,
800
κάρτ᾽ ἀπομούσως ἦσθα γεγραμμένος,
οὐδ᾽ εὖ πραπίδων οἴακα νέμων
†θράσος ἑκούσιον†
4
ἀνδράσι θνῄσκουσι κομίζων.
νῦν δ᾽ οὐκ ἀπ᾽ ἄκρας φρενὸς οὐδ᾽ ἀφίλως
805
εὔφρων πόλις
5
εὖ τελέσασιν.
γνώσει δὲ χρόνῳ διαπευθόμενος
τόν τε δικαίως καὶ τὸν ἀκαίρως
πόλιν οἰκουροῦντα πολιτῶν.
810
ἄγε δή, βασιλεῦ, Τροίας πτολίπορθ᾽,
1
Ἀτρέως γένεθλον,
πῶς σε προσείπω; πῶς σε σεβίζω
785
μήθ᾽ ὑπεράρας μήθ᾽ ὑποκάμψας
καιρὸν χάριτος;
πολλοὶ δὲ βροτῶν τὸ δοκεῖν εἶναι
προτίουσι δίκην παραβάντες.
τῷ δυσπραγουντι δ᾽ ἐπιστενάχειν
790
πᾶς τις ἕτοιμος: δῆγμα
2
δὲ λύπης
οὐδὲν ἐφ᾽ ἧπαρ προσικνεῖται:
καὶ ξυγχαίρουσιν ὁμοιοπρεπεῖς
ἀγέλαστα πρόσωπα βιαζόμενοι.
ὅστις δ᾽ ἀγαθὸς προβατογνώμων,
795
οὐκ ἔστι λαθεῖν ὄμματα φωτός,
τὰ δοκοῦντ᾽ εὔφρονος ἐκ διανοίας
ὑδαρεῖ σαίνειν φιλότητι.
σὺ δέ μοι τότε μὲν στέλλων στρατιὰν
Ἑλένης ἕνεκ᾽, οὐ γάρ <σ᾽>
3
ἐπικεύσω,
800
κάρτ᾽ ἀπομούσως ἦσθα γεγραμμένος,
οὐδ᾽ εὖ πραπίδων οἴακα νέμων
†θράσος ἑκούσιον†
4
ἀνδράσι θνῄσκουσι κομίζων.
νῦν δ᾽ οὐκ ἀπ᾽ ἄκρας φρενὸς οὐδ᾽ ἀφίλως
805
εὔφρων πόλις
5
εὖ τελέσασιν.
γνώσει δὲ χρόνῳ διαπευθόμενος
τόν τε δικαίως καὶ τὸν ἀκαίρως
πόλιν οἰκουροῦντα πολιτῶν.
Ἀγαμέμνων
πρῶτον μὲν Ἄργος καὶ θεοὺς ἐγχωρίους
810
δίκη προσειπεῖν, τοὺς ἐμοὶ μεταιτίους
νόστου δικαίων θ᾽ ὧν ἐπραξάμην πόλιν
Πριάμου: δίκας γὰρ οὐκ ἀπὸ γλώσσης θεοὶ
κλύοντες ἀνδροθνῆτας Ἰλίου φθορὰς
6
εἰς αἱματηρὸν τεῦχος οὐ διχορρόπως
815
ψήφους ἔθεντο: τῷ δ᾽ ἐναντίῳ κύτει
ἐλπὶς προσῄει χειρὸς οὐ πληρουμένῳ.
καπνῷ δ᾽ ἁλοῦσα νῦν ἔτ᾽ εὔσημος πόλις.
ἄτης θύελλαι ζῶσι: συνθνῄσκουσα δὲ
σποδὸς προπέμπει πίονας πλούτου πνοάς.
820
τούτων θεοῖσι χρὴ πολύμνηστον χάριν
τίνειν, ἐπείπερ καὶ πάγας ὑπερκότους
ἐφραξάμεσθα
7
καὶ γυναικὸς οὕνεκα
πόλιν διημάθυνεν Ἀργεῖον δάκος,
ἵππου νεοσσός, ἀσπιδοστρόφος λεώς,
825
πήδημ᾽ ὀρούσας ἀμφὶ Πλειάδων δύσιν:
ὑπερθορὼν δὲ πύργον ὠμηστὴς λέων
ἄδην ἔλειξεν αἵματος τυραννικοῦ.
θεοῖς μὲν ἐξέτεινα φροίμιον τόδε:
τὰ δ᾽ ἐς τὸ σὸν φρόνημα, μέμνημαι κλύων,
830
καὶ φημὶ ταὐτὰ
8
καὶ συνήγορόν μ᾽ ἔχεις.
παύροις γὰρ ἀνδρῶν ἐστι συγγενὲς τόδε,
φίλον τὸν εὐτυχοῦντ᾽ ἄνευ φθόνου σέβειν.
δύσφρων γὰρ ἰὸς καρδίαν προσήμενος
ἄχθος διπλοίζει τῷ πεπαμένῳ νόσον,
835
τοῖς τ᾽ αὐτὸς αὑτοῦ πήμασιν βαρύνεται
καὶ τὸν θυραῖον ὄλβον εἰσορῶν στένει.
εἰδὼς λέγοιμ᾽ ἄν, εὖ γὰρ ἐξεπίσταμαι,
ὁμιλίας κάτοπτρον, εἴδωλον σκιᾶς,
δοκοῦντας εἶναι κάρτα πρευμενεῖς ἐμοί.
840
μόνος δ᾽ Ὀδυσσεύς, ὅσπερ οὐχ ἑκὼν ἔπλει,
ζευχθεὶς ἕτοιμος ἦν ἐμοὶ σειραφόρος:
εἴτ᾽ οὖν θανόντος εἴτε καὶ ζῶντος πέρι
λέγω. τὰ δ᾽ ἄλλα πρὸς πόλιν τε καὶ θεοὺς
κοινοὺς ἀγῶνας θέντες ἐν πανηγύρει
845
βουλευσόμεσθα. καὶ τὸ μὲν καλῶς ἔχον
ὅπως χρονίζον εὖ μενεῖ βουλευτέον:
ὅτῳ δὲ καὶ δεῖ φαρμάκων παιωνίων,
ἤτοι κέαντες ἢ τεμόντες εὐφρόνως
πειρασόμεσθα πῆμ᾽ ἀποστρέψαι νόσου.
9
850
νῦν δ᾽ ἐς μέλαθρα καὶ δόμους ἐφεστίους
ἐλθὼν θεοῖσι πρῶτα δεξιώσομαι,
οἵπερ πρόσω πέμψαντες ἤγαγον πάλιν.
νίκη δ᾽ ἐπείπερ ἕσπετ᾽, ἐμπέδως μένοι.
855
πρῶτον μὲν Ἄργος καὶ θεοὺς ἐγχωρίους
810
δίκη προσειπεῖν, τοὺς ἐμοὶ μεταιτίους
νόστου δικαίων θ᾽ ὧν ἐπραξάμην πόλιν
Πριάμου: δίκας γὰρ οὐκ ἀπὸ γλώσσης θεοὶ
κλύοντες ἀνδροθνῆτας Ἰλίου φθορὰς
6
εἰς αἱματηρὸν τεῦχος οὐ διχορρόπως
815
ψήφους ἔθεντο: τῷ δ᾽ ἐναντίῳ κύτει
ἐλπὶς προσῄει χειρὸς οὐ πληρουμένῳ.
καπνῷ δ᾽ ἁλοῦσα νῦν ἔτ᾽ εὔσημος πόλις.
ἄτης θύελλαι ζῶσι: συνθνῄσκουσα δὲ
σποδὸς προπέμπει πίονας πλούτου πνοάς.
820
τούτων θεοῖσι χρὴ πολύμνηστον χάριν
τίνειν, ἐπείπερ καὶ πάγας ὑπερκότους
ἐφραξάμεσθα
7
καὶ γυναικὸς οὕνεκα
πόλιν διημάθυνεν Ἀργεῖον δάκος,
ἵππου νεοσσός, ἀσπιδοστρόφος λεώς,
825
πήδημ᾽ ὀρούσας ἀμφὶ Πλειάδων δύσιν:
ὑπερθορὼν δὲ πύργον ὠμηστὴς λέων
ἄδην ἔλειξεν αἵματος τυραννικοῦ.
θεοῖς μὲν ἐξέτεινα φροίμιον τόδε:
τὰ δ᾽ ἐς τὸ σὸν φρόνημα, μέμνημαι κλύων,
830
καὶ φημὶ ταὐτὰ
8
καὶ συνήγορόν μ᾽ ἔχεις.
παύροις γὰρ ἀνδρῶν ἐστι συγγενὲς τόδε,
φίλον τὸν εὐτυχοῦντ᾽ ἄνευ φθόνου σέβειν.
δύσφρων γὰρ ἰὸς καρδίαν προσήμενος
ἄχθος διπλοίζει τῷ πεπαμένῳ νόσον,
835
τοῖς τ᾽ αὐτὸς αὑτοῦ πήμασιν βαρύνεται
καὶ τὸν θυραῖον ὄλβον εἰσορῶν στένει.
εἰδὼς λέγοιμ᾽ ἄν, εὖ γὰρ ἐξεπίσταμαι,
ὁμιλίας κάτοπτρον, εἴδωλον σκιᾶς,
δοκοῦντας εἶναι κάρτα πρευμενεῖς ἐμοί.
840
μόνος δ᾽ Ὀδυσσεύς, ὅσπερ οὐχ ἑκὼν ἔπλει,
ζευχθεὶς ἕτοιμος ἦν ἐμοὶ σειραφόρος:
εἴτ᾽ οὖν θανόντος εἴτε καὶ ζῶντος πέρι
λέγω. τὰ δ᾽ ἄλλα πρὸς πόλιν τε καὶ θεοὺς
κοινοὺς ἀγῶνας θέντες ἐν πανηγύρει
845
βουλευσόμεσθα. καὶ τὸ μὲν καλῶς ἔχον
ὅπως χρονίζον εὖ μενεῖ βουλευτέον:
ὅτῳ δὲ καὶ δεῖ φαρμάκων παιωνίων,
ἤτοι κέαντες ἢ τεμόντες εὐφρόνως
πειρασόμεσθα πῆμ᾽ ἀποστρέψαι νόσου.
9
850
νῦν δ᾽ ἐς μέλαθρα καὶ δόμους ἐφεστίους
ἐλθὼν θεοῖσι πρῶτα δεξιώσομαι,
οἵπερ πρόσω πέμψαντες ἤγαγον πάλιν.
νίκη δ᾽ ἐπείπερ ἕσπετ᾽, ἐμπέδως μένοι.
Κλυταιμήστρα
ἄνδρες πολῖται, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
855
οὐκ αἰσχυνοῦμαι τοὺς φιλάνορας τρόπους
λέξαι πρὸς ὑμᾶς: ἐν χρόνῳ δ᾽ ἀποφθίνει
τὸ τάρβος ἀνθρώποισιν. οὐκ ἄλλων πάρα
μαθοῦσ᾽, ἐμαυτῆς δύσφορον λέξω βίον
τοσόνδ᾽ ὅσον περ οὗτος ἦν ὑπ᾽ Ἰλίῳ.
860
τὸ μὲν γυναῖκα πρῶτον ἄρσενος δίχα
ἧσθαι δόμοις ἔρημον ἔκπαγλον κακόν,
πολλὰς κλύουσαν κληδόνας
10
παλιγκότους:
καὶ τὸν μὲν ἥκειν, τὸν δ᾽ ἐπεσφέρειν κακοῦ
κάκιον ἄλλο πῆμα, λάσκοντας δόμοις.
865
καὶ τραυμάτων μὲν εἰ τόσων ἐτύγχανεν
ἁνὴρ
11
ὅδ᾽, ὡς πρὸς οἶκον ὠχετεύετο
εἰ δ᾽ ἦν τεθνηκώς, ὡς ἐπλήθυον λόγοι,
τρισώματός τἂν
14
Γηρυὼν ὁ δεύτερος
870
[πολλὴν ἄνωθεν, τὴν κάτω γὰρ οὐ λέγω,]
15
χθονὸς τρίμοιρον χλαῖναν ἐξηύχει λαβεῖν,
16
ἅπαξ ἑκάστῳ κατθανὼν μορφώματι.
τοιῶνδ᾽ ἕκατι κληδόνων παλιγκότων
πολλὰς ἄνωθεν ἀρτάνας ἐμῆς δέρης
875
ἔλυσαν ἄλλοι πρὸς βίαν λελημμένης.
17
ἐκ τῶνδέ τοι παῖς ἐνθάδ᾽ οὐ παραστατεῖ,
ἐμῶν τε καὶ σῶν κύριος πιστωμάτων,
18
ὡς χρῆν, Ὀρέστης: μηδὲ θαυμάσῃς τόδε.
τρέφει γὰρ αὐτὸν εὐμενὴς δορύξενος
880
Στρόφιος ὁ Φωκεύς, ἀμφίλεκτα πήματα
ἐμοὶ προφωνῶν, τόν θ᾽ ὑπ᾽ Ἰλίῳ σέθεν
κίνδυνον, εἴ τε δημόθρους ἀναρχία
βουλὴν καταρρίψειεν,
19
ὥστε σύγγονον
βροτοῖσι τὸν πεσόντα λακτίσαι πλέον.
885
τοιάδε μέντοι σκῆψις οὐ δόλον φέρει.
887
ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
πηγαὶ κατεσβήκασιν, οὐδ᾽ ἔνι σταγών.
ἐν ὀψικοίτοις δ᾽ ὄμμασιν βλάβας ἔχω
τὰς ἀμφί σοι κλαίουσα λαμπτηρουχίας
890
ἀτημελήτους αἰέν. ἐν δ᾽ ὀνείρασιν
λεπταῖς ὑπαὶ κώνωπος ἐξηγειρόμην
ῥιπαῖσι θωύσσοντος, ἀμφί σοι πάθη
ὁρῶσα πλείω τοῦ ξυνεύδοντος χρόνου.
νῦν ταῦτα πάντα τλᾶσ᾽ ἀπενθήτῳ φρενὶ
895
λέγοιμ᾽ ἂν ἄνδρα τόνδε τῶν σταθμῶν κύνα,
σωτῆρα ναὸς πρότονον, ὑψηλῆς στέγης
στῦλον
20
ποδήρη, μονογενὲς τέκνον πατρί,
καὶ γῆν φανεῖσαν ναυτίλοις παρ᾽ ἐλπίδα,
κάλλιστον ἦμαρ εἰσιδεῖν ἐκ χείματος,
900
ὁδοιπόρῳ διψῶντι πηγαῖον ῥέος.
τερπνὸν δὲ τἀναγκαῖον ἐκφυγεῖν ἅπαν.
τοιοῖσδέ τοί νιν
21
ἀξιῶ προσφθέγμασιν.
φθόνος δ᾽ ἀπέστω: πολλὰ γὰρ τὰ πρὶν κακὰ
ἠνειχόμεσθα. νῦν δέ μοι, φίλον κάρα,
905
ἔκβαιν᾽ ἀπήνης τῆσδε, μὴ χαμαὶ τιθεὶς
τὸν σὸν πόδ᾽, ὦναξ, Ἰλίου πορθήτορα.
δμῳαί, τί μέλλεθ᾽, αἷς ἐπέσταλται τέλος
πέδον κελεύθου στρωννύναι πετάσμασιν;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος
910
ἐς δῶμ᾽ ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται δίκη.
τὰ δ᾽ ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνῳ νικωμένη
θήσει δικαίως σὺν θεοῖς εἱμαρμένα.
914
ἄνδρες πολῖται, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
855
οὐκ αἰσχυνοῦμαι τοὺς φιλάνορας τρόπους
λέξαι πρὸς ὑμᾶς: ἐν χρόνῳ δ᾽ ἀποφθίνει
τὸ τάρβος ἀνθρώποισιν. οὐκ ἄλλων πάρα
μαθοῦσ᾽, ἐμαυτῆς δύσφορον λέξω βίον
τοσόνδ᾽ ὅσον περ οὗτος ἦν ὑπ᾽ Ἰλίῳ.
860
τὸ μὲν γυναῖκα πρῶτον ἄρσενος δίχα
ἧσθαι δόμοις ἔρημον ἔκπαγλον κακόν,
πολλὰς κλύουσαν κληδόνας
10
παλιγκότους:
καὶ τὸν μὲν ἥκειν, τὸν δ᾽ ἐπεσφέρειν κακοῦ
κάκιον ἄλλο πῆμα, λάσκοντας δόμοις.
865
καὶ τραυμάτων μὲν εἰ τόσων ἐτύγχανεν
ἁνὴρ
11
ὅδ᾽, ὡς πρὸς οἶκον ὠχετεύετο
εἰ δ᾽ ἦν τεθνηκώς, ὡς ἐπλήθυον λόγοι,
τρισώματός τἂν
14
Γηρυὼν ὁ δεύτερος
870
[πολλὴν ἄνωθεν, τὴν κάτω γὰρ οὐ λέγω,]
15
χθονὸς τρίμοιρον χλαῖναν ἐξηύχει λαβεῖν,
16
ἅπαξ ἑκάστῳ κατθανὼν μορφώματι.
τοιῶνδ᾽ ἕκατι κληδόνων παλιγκότων
πολλὰς ἄνωθεν ἀρτάνας ἐμῆς δέρης
875
ἔλυσαν ἄλλοι πρὸς βίαν λελημμένης.
17
ἐκ τῶνδέ τοι παῖς ἐνθάδ᾽ οὐ παραστατεῖ,
ἐμῶν τε καὶ σῶν κύριος πιστωμάτων,
18
ὡς χρῆν, Ὀρέστης: μηδὲ θαυμάσῃς τόδε.
τρέφει γὰρ αὐτὸν εὐμενὴς δορύξενος
880
Στρόφιος ὁ Φωκεύς, ἀμφίλεκτα πήματα
ἐμοὶ προφωνῶν, τόν θ᾽ ὑπ᾽ Ἰλίῳ σέθεν
κίνδυνον, εἴ τε δημόθρους ἀναρχία
βουλὴν καταρρίψειεν,
19
ὥστε σύγγονον
βροτοῖσι τὸν πεσόντα λακτίσαι πλέον.
885
τοιάδε μέντοι σκῆψις οὐ δόλον φέρει.
ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
πηγαὶ κατεσβήκασιν, οὐδ᾽ ἔνι σταγών.
ἐν ὀψικοίτοις δ᾽ ὄμμασιν βλάβας ἔχω
τὰς ἀμφί σοι κλαίουσα λαμπτηρουχίας
890
ἀτημελήτους αἰέν. ἐν δ᾽ ὀνείρασιν
λεπταῖς ὑπαὶ κώνωπος ἐξηγειρόμην
ῥιπαῖσι θωύσσοντος, ἀμφί σοι πάθη
ὁρῶσα πλείω τοῦ ξυνεύδοντος χρόνου.
νῦν ταῦτα πάντα τλᾶσ᾽ ἀπενθήτῳ φρενὶ
λέγοιμ᾽ ἂν ἄνδρα τόνδε τῶν σταθμῶν κύνα,
σωτῆρα ναὸς πρότονον, ὑψηλῆς στέγης
στῦλον
20
ποδήρη, μονογενὲς τέκνον πατρί,
καὶ γῆν φανεῖσαν ναυτίλοις παρ᾽ ἐλπίδα,
κάλλιστον ἦμαρ εἰσιδεῖν ἐκ χείματος,
900
ὁδοιπόρῳ διψῶντι πηγαῖον ῥέος.
τερπνὸν δὲ τἀναγκαῖον ἐκφυγεῖν ἅπαν.
τοιοῖσδέ τοί νιν
21
ἀξιῶ προσφθέγμασιν.
φθόνος δ᾽ ἀπέστω: πολλὰ γὰρ τὰ πρὶν κακὰ
ἠνειχόμεσθα. νῦν δέ μοι, φίλον κάρα,
905
ἔκβαιν᾽ ἀπήνης τῆσδε, μὴ χαμαὶ τιθεὶς
τὸν σὸν πόδ᾽, ὦναξ, Ἰλίου πορθήτορα.
δμῳαί, τί μέλλεθ᾽, αἷς ἐπέσταλται τέλος
πέδον κελεύθου στρωννύναι πετάσμασιν;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος
910
ἐς δῶμ᾽ ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται δίκη.
τὰ δ᾽ ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνῳ νικωμένη
θήσει δικαίως σὺν θεοῖς εἱμαρμένα.
Ἀγαμέμνων
Λήδας γένεθλον, δωμάτων ἐμῶν φύλαξ,
ἀπουσίᾳ μὲν εἶπας εἰκότως ἐμῇ:
915
μακρὰν γὰρ ἐξέτεινας: ἀλλ᾽ ἐναισίμως
αἰνεῖν, παρ᾽ ἄλλων χρὴ τόδ᾽ ἔρχεσθαι γέρας:
καὶ τἄλλα μὴ γυναικὸς ἐν τρόποις ἐμὲ
ἅβρυνε, μηδὲ βαρβάρου φωτὸς δίκην
χαμαιπετὲς βόαμα προσχάνῃς ἐμοί,
920
μηδ᾽ εἵμασι στρώσασ᾽ ἐπίφθονον πόρον
τίθει: θεούς τοι τοῖσδε τιμαλφεῖν χρεών:
ἐν ποικίλοις δὲ θνητὸν ὄντα κάλλεσιν
βαίνειν ἐμοὶ μὲν οὐδαμῶς ἄνευ φόβου.
λέγω κατ᾽ ἄνδρα, μὴ θεόν, σέβειν ἐμέ.
925
χωρὶς ποδοψήστρων τε καὶ τῶν ποικίλων
κληδὼν ἀυτεῖ: καὶ τὸ μὴ κακῶς φρονεῖν
θεοῦ μέγιστον δῶρον. ὀλβίσαι δὲ χρὴ
βίον τελευτήσαντ᾽ ἐν εὐεστοῖ φίλῃ.
εἰ πάντα δ᾽ ὣς πράσσοιμ᾽
22
ἄν, εὐθαρσὴς ἐγώ.
930
Λήδας γένεθλον, δωμάτων ἐμῶν φύλαξ,
ἀπουσίᾳ μὲν εἶπας εἰκότως ἐμῇ:
915
μακρὰν γὰρ ἐξέτεινας: ἀλλ᾽ ἐναισίμως
αἰνεῖν, παρ᾽ ἄλλων χρὴ τόδ᾽ ἔρχεσθαι γέρας:
καὶ τἄλλα μὴ γυναικὸς ἐν τρόποις ἐμὲ
ἅβρυνε, μηδὲ βαρβάρου φωτὸς δίκην
χαμαιπετὲς βόαμα προσχάνῃς ἐμοί,
920
μηδ᾽ εἵμασι στρώσασ᾽ ἐπίφθονον πόρον
τίθει: θεούς τοι τοῖσδε τιμαλφεῖν χρεών:
ἐν ποικίλοις δὲ θνητὸν ὄντα κάλλεσιν
βαίνειν ἐμοὶ μὲν οὐδαμῶς ἄνευ φόβου.
λέγω κατ᾽ ἄνδρα, μὴ θεόν, σέβειν ἐμέ.
925
χωρὶς ποδοψήστρων τε καὶ τῶν ποικίλων
κληδὼν ἀυτεῖ: καὶ τὸ μὴ κακῶς φρονεῖν
θεοῦ μέγιστον δῶρον. ὀλβίσαι δὲ χρὴ
βίον τελευτήσαντ᾽ ἐν εὐεστοῖ φίλῃ.
εἰ πάντα δ᾽ ὣς πράσσοιμ᾽
22
ἄν, εὐθαρσὴς ἐγώ.
930
Κλυταιμήστρα
καὶ μὴν τόδ᾽ εἰπὲ μὴ παρὰ γνώμην ἐμοί.
καὶ μὴν τόδ᾽ εἰπὲ μὴ παρὰ γνώμην ἐμοί.
Ἀγαμέμνων
γνώμην μὲν ἴσθι μὴ διαφθεροῦντ᾽ ἐμέ.
γνώμην μὲν ἴσθι μὴ διαφθεροῦντ᾽ ἐμέ.
Κλυταιμήστρα
ηὔξω θεοῖς δείσας ἂν ὧδ᾽ ἔρδειν τάδε;
ηὔξω θεοῖς δείσας ἂν ὧδ᾽ ἔρδειν τάδε;
Ἀγαμέμνων
εἴπερ τις, εἰδώς γ᾽ εὖ τόδ᾽ ἐξεῖπον τέλος.
εἴπερ τις, εἰδώς γ᾽ εὖ τόδ᾽ ἐξεῖπον τέλος.
Κλυταιμήστρα
τί δ᾽ ἂν δοκεῖ
23
σοι Πρίαμος, εἰ τάδ᾽ ἤνυσεν;
935
τί δ᾽ ἂν δοκεῖ
23
σοι Πρίαμος, εἰ τάδ᾽ ἤνυσεν;
935
Ἀγαμέμνων
ἐν ποικίλοις ἂν κάρτα μοι βῆναι δοκεῖ.
24
ἐν ποικίλοις ἂν κάρτα μοι βῆναι δοκεῖ.
24
Κλυταιμήστρα
μή νυν τὸν ἀνθρώπειον αἰδεσθῇς
25
ψόγον.
μή νυν τὸν ἀνθρώπειον αἰδεσθῇς
25
ψόγον.
Ἀγαμέμνων
φήμη γε μέντοι δημόθρους μέγα σθένει.
φήμη γε μέντοι δημόθρους μέγα σθένει.
Κλυταιμήστρα
ὁ δ᾽ ἀφθόνητός γ᾽ οὐκ ἐπίζηλος πέλει.
ὁ δ᾽ ἀφθόνητός γ᾽ οὐκ ἐπίζηλος πέλει.
Ἀγαμέμνων
οὔτοι γυναικός ἐστιν ἱμείρειν μάχης.
940
οὔτοι γυναικός ἐστιν ἱμείρειν μάχης.
940
Κλυταιμήστρα
τοῖς δ᾽ ὀλβίοις γε καὶ τὸ νικᾶσθαι πρέπει.
τοῖς δ᾽ ὀλβίοις γε καὶ τὸ νικᾶσθαι πρέπει.
Ἀγαμέμνων
ἦ καὶ σὺ νίκην τήνδε δήριος τίεις;
ἦ καὶ σὺ νίκην τήνδε δήριος τίεις;
Κλυταιμήστρα
πιθοῦ: κράτος μέντοι πάρες γ᾽
26
ἑκὼν ἐμοί.
944
πιθοῦ: κράτος μέντοι πάρες γ᾽
26
ἑκὼν ἐμοί.
Ἀγαμέμνων
ἀλλ᾽ εἰ δοκεῖ σοι ταῦθ᾽, ὑπαί τις ἀρβύλας
λύοι τάχος, πρόδουλον ἔμβασιν ποδός.
945
καὶ τοῖσδέ μ᾽ ἐμβαίνονθ᾽ ἁλουργέσιν θεῶν
μή τις πρόσωθεν ὄμματος βάλοι φθόνος.
πολλὴ γὰρ αἰδὼς δωματοφθορεῖν
27
ποσὶν
φθείροντα πλοῦτον ἀργυρωνήτους θ᾽ ὑφάς.
950
τήνδ᾽ ἐσκόμιζε: τὸν κρατοῦντα μαλθακῶς
θεὸς πρόσωθεν εὐμενῶς προσδέρκεται.
ἑκὼν γὰρ οὐδεὶς δουλίῳ χρῆται ζυγῷ.
αὕτη
29
δὲ πολλῶν χρημάτων ἐξαίρετον
ἄνθος, στρατοῦ δώρημ᾽, ἐμοὶ ξυνέσπετο.
955
ἐπεὶ δ᾽ ἀκούειν σοῦ κατέστραμμαι τάδε,
εἶμ᾽ ἐς δόμων μέλαθρα πορφύρας πατῶν.
ἀλλ᾽ εἰ δοκεῖ σοι ταῦθ᾽, ὑπαί τις ἀρβύλας
λύοι τάχος, πρόδουλον ἔμβασιν ποδός.
945
καὶ τοῖσδέ μ᾽ ἐμβαίνονθ᾽ ἁλουργέσιν θεῶν
μή τις πρόσωθεν ὄμματος βάλοι φθόνος.
πολλὴ γὰρ αἰδὼς δωματοφθορεῖν
27
ποσὶν
φθείροντα πλοῦτον ἀργυρωνήτους θ᾽ ὑφάς.
τήνδ᾽ ἐσκόμιζε: τὸν κρατοῦντα μαλθακῶς
θεὸς πρόσωθεν εὐμενῶς προσδέρκεται.
ἑκὼν γὰρ οὐδεὶς δουλίῳ χρῆται ζυγῷ.
αὕτη
29
δὲ πολλῶν χρημάτων ἐξαίρετον
ἄνθος, στρατοῦ δώρημ᾽, ἐμοὶ ξυνέσπετο.
955
ἐπεὶ δ᾽ ἀκούειν σοῦ κατέστραμμαι τάδε,
εἶμ᾽ ἐς δόμων μέλαθρα πορφύρας πατῶν.
Κλυταιμήστρα
ἔστιν θάλασσα, τίς δέ νιν κατασβέσει;
τρέφουσα πολλῆς πορφύρας ἰσάργυρον
30
κηκῖδα παγκαίνιστον, εἱμάτων βαφάς.
960
οἶκος δ᾽ ὑπάρχει τῶνδε σὺν θεοῖς, ἄναξ,
31
ἔχειν: πένεσθαι δ᾽ οὐκ ἐπίσταται δόμος.
πολλῶν πατησμὸν δ᾽ εἱμάτων
32
ἂν ηὐξάμην,
δόμοισι προυνεχθέντος ἐν χρηστηρίοις,
ψυχῆς κόμιστρα τῆσδε μηχανωμένῃ.
33
965
ῥίζης γὰρ οὔσης φυλλὰς ἵκετ᾽ ἐς δόμους,
σκιὰν ὑπερτείνασα σειρίου κυνός.
καὶ σοῦ μολόντος δωματῖτιν ἑστίαν,
θάλπος μὲν ἐν χειμῶνι σημαίνεις μολόν:
34
ὅταν δὲ τεύχῃ Ζεὺς ἀπ᾽
35
ὄμφακος πικρᾶς
970
οἶνον, τότ᾽ ἤδη ψῦχος ἐν δόμοις πέλει,
ἀνδρὸς τελείου δῶμ᾽ ἐπιστρωφωμένου.
Ζεῦ, Ζεῦ τέλειε, τὰς ἐμὰς εὐχὰς τέλει:
μέλοι δέ τοι σοὶ τῶνπερ ἂν μέλλῃς τελεῖν.
975
ἔστιν θάλασσα, τίς δέ νιν κατασβέσει;
τρέφουσα πολλῆς πορφύρας ἰσάργυρον
30
κηκῖδα παγκαίνιστον, εἱμάτων βαφάς.
960
οἶκος δ᾽ ὑπάρχει τῶνδε σὺν θεοῖς, ἄναξ,
31
ἔχειν: πένεσθαι δ᾽ οὐκ ἐπίσταται δόμος.
πολλῶν πατησμὸν δ᾽ εἱμάτων
32
ἂν ηὐξάμην,
δόμοισι προυνεχθέντος ἐν χρηστηρίοις,
ψυχῆς κόμιστρα τῆσδε μηχανωμένῃ.
33
965
ῥίζης γὰρ οὔσης φυλλὰς ἵκετ᾽ ἐς δόμους,
σκιὰν ὑπερτείνασα σειρίου κυνός.
καὶ σοῦ μολόντος δωματῖτιν ἑστίαν,
θάλπος μὲν ἐν χειμῶνι σημαίνεις μολόν:
34
ὅταν δὲ τεύχῃ Ζεὺς ἀπ᾽
35
ὄμφακος πικρᾶς
970
οἶνον, τότ᾽ ἤδη ψῦχος ἐν δόμοις πέλει,
ἀνδρὸς τελείου δῶμ᾽ ἐπιστρωφωμένου.
Ζεῦ, Ζεῦ τέλειε, τὰς ἐμὰς εὐχὰς τέλει:
μέλοι δέ τοι σοὶ τῶνπερ ἂν μέλλῃς τελεῖν.
Ἀγαμέμνων Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 782-974 focus
782
810
855
887
914
944
Χορός
ἄγε δή, βασιλεῦ, Τροίας πτολίπορθʼ,
Ἀτρέως γένεθλον,
πῶς σε προσείπω; πῶς σε σεβίζω
785
μήθʼ ὑπεράρας μήθʼ ὑποκάμψας
καιρὸν χάριτος;
πολλοὶ δὲ βροτῶν τὸ δοκεῖν εἶναι
προτίουσι δίκην παραβάντες.
τῷ δυσπραγοῦντι δʼ ἐπιστενάχειν
790
πᾶς τις ἕτοιμος· δῆγμα δὲ λύπης
οὐδὲν ἐφʼ ἧπαρ προσικνεῖται·
καὶ ξυγχαίρουσιν ὁμοιοπρεπεῖς
ἀγέλαστα πρόσωπα βιαζόμενοι.
ὅστις δʼ ἀγαθὸς προβατογνώμων,
795
οὐκ ἔστι λαθεῖν ὄμματα φωτός,
τὰ δοκοῦντʼ εὔφρονος ἐκ διανοίας
ὑδαρεῖ σαίνειν φιλότητι.
σὺ δέ μοι τότε μὲν στέλλων στρατιὰν
Ἑλένης ἕνεκʼ, οὐ γάρ
σʼ ἐπικεύσω,
800
κάρτʼ ἀπομούσως ἦσθα γεγραμμένος,
οὐδʼ εὖ πραπίδων οἴακα νέμων
θράσος ἐκ θυσιῶν
ἀνδράσι θνῄσκουσι κομίζων.
νῦν δʼ οὐκ ἀπʼ ἄκρας φρενὸς οὐδʼ ἀφίλως
805
εὔφρων πόνος εὖ τελέσασιν.
γνώσῃ δὲ χρόνῳ διαπευθόμενος
τόν τε δικαίως καὶ τὸν ἀκαίρως πόλιν οἰκουροῦντα πολιτῶν.
810
ἄγε δή, βασιλεῦ, Τροίας πτολίπορθʼ,
Ἀτρέως γένεθλον,
πῶς σε προσείπω; πῶς σε σεβίζω
785
μήθʼ ὑπεράρας μήθʼ ὑποκάμψας
καιρὸν χάριτος;
πολλοὶ δὲ βροτῶν τὸ δοκεῖν εἶναι
προτίουσι δίκην παραβάντες.
τῷ δυσπραγοῦντι δʼ ἐπιστενάχειν
790
πᾶς τις ἕτοιμος· δῆγμα δὲ λύπης
οὐδὲν ἐφʼ ἧπαρ προσικνεῖται·
καὶ ξυγχαίρουσιν ὁμοιοπρεπεῖς
ἀγέλαστα πρόσωπα βιαζόμενοι.
ὅστις δʼ ἀγαθὸς προβατογνώμων,
795
οὐκ ἔστι λαθεῖν ὄμματα φωτός,
τὰ δοκοῦντʼ εὔφρονος ἐκ διανοίας
ὑδαρεῖ σαίνειν φιλότητι.
σὺ δέ μοι τότε μὲν στέλλων στρατιὰν
Ἑλένης ἕνεκʼ, οὐ γάρ
σʼ ἐπικεύσω,
800
κάρτʼ ἀπομούσως ἦσθα γεγραμμένος,
οὐδʼ εὖ πραπίδων οἴακα νέμων
θράσος ἐκ θυσιῶν
ἀνδράσι θνῄσκουσι κομίζων.
νῦν δʼ οὐκ ἀπʼ ἄκρας φρενὸς οὐδʼ ἀφίλως
805
εὔφρων πόνος εὖ τελέσασιν.
γνώσῃ δὲ χρόνῳ διαπευθόμενος
τόν τε δικαίως καὶ τὸν ἀκαίρως πόλιν οἰκουροῦντα πολιτῶν.
Ἀγαμέμνων
πρῶτον μὲν Ἄργος καὶ θεοὺς ἐγχωρίους
810
δίκη προσειπεῖν, τοὺς ἐμοὶ μεταιτίους
νόστου δικαίων θʼ ὧν ἐπραξάμην πόλιν
Πριάμου· δίκας γὰρ οὐκ ἀπὸ γλώσσης θεοὶ
κλύοντες ἀνδροθνῆτας Ἰλίου φθορὰς
ἐς αἱματηρὸν τεῦχος οὐ διχορρόπως
815
ψήφους ἔθεντο· τῷ δʼ ἐναντίῳ κύτει
ἐλπὶς προσῄει χειρὸς οὐ πληρουμένῳ.
καπνῷ δʼ ἁλοῦσα νῦν ἔτʼ εὔσημος πόλις.
ἄτης θύελλαι ζῶσι· συνθνῄσκουσα δὲ
σποδὸς προπέμπει πίονας πλούτου πνοάς.
820
τούτων θεοῖσι χρὴ πολύμνηστον χάριν
τίνειν, ἐπείπερ καὶ πάγας ὑπερκότους
ἐφραξάμεσθα καὶ γυναικὸς οὕνεκα
πόλιν διημάθυνεν Ἀργεῖον δάκος,
ἵππου νεοσσός, ἀσπιδηφόρος λεώς,
825
πήδημʼ ὀρούσας ἀμφὶ Πλειάδων δύσιν·
ὑπερθορὼν δὲ πύργον ὠμηστὴς λέων
ἄδην ἔλειξεν αἵματος τυραννικοῦ.
θεοῖς μὲν ἐξέτεινα φροίμιον τόδε·
τὰ δʼ ἐς τὸ σὸν φρόνημα, μέμνημαι κλύων,
830
καὶ φημὶ ταὐτὰ καὶ συνήγορόν μʼ ἔχεις.
παύροις γὰρ ἀνδρῶν ἐστι συγγενὲς τόδε,
φίλον τὸν εὐτυχοῦντʼ ἄνευ φθόνου σέβειν.
δύσφρων γὰρ ἰὸς καρδίαν προσήμενος
ἄχθος διπλοίζει τῷ πεπαμένῳ νόσον,
835
τοῖς τʼ αὐτὸς αὑτοῦ πήμασιν βαρύνεται
καὶ τὸν θυραῖον ὄλβον εἰσορῶν στένει.
εἰδὼς λέγοιμʼ ἄν, εὖ γὰρ ἐξεπίσταμαι
ὁμιλίας κάτοπτρον, εἴδωλον σκιᾶς
δοκοῦντας εἶναι κάρτα πρευμενεῖς ἐμοί.
840
μόνος δʼ Ὀδυσσεύς, ὅσπερ οὐχ ἑκὼν ἔπλει,
ζευχθεὶς ἕτοιμος ἦν ἐμοὶ σειραφόρος·
εἴτʼ οὖν θανόντος εἴτε καὶ ζῶντος πέρι λέγω.
τὰ δʼ ἄλλα πρὸς πόλιν τε καὶ θεοὺς
κοινοὺς ἀγῶνας θέντες ἐν πανηγύρει
845
βουλευσόμεσθα. καὶ τὸ μὲν καλῶς ἔχον
ὅπως χρονίζον εὖ μενεῖ βουλευτέον·
ὅτῳ δὲ καὶ δεῖ φαρμάκων παιωνίων,
ἤτοι κέαντες ἢ τεμόντες εὐφρόνως
πειρασόμεσθα πῆμʼ ἀποστρέψαι νόσου.
850
νῦν δʼ ἐς μέλαθρα καὶ δόμους ἐφεστίους
ἐλθὼν θεοῖσι πρῶτα δεξιώσομαι,
οἵπερ πρόσω πέμψαντες ἤγαγον πάλιν.
νίκη δʼ ἐπείπερ ἕσπετʼ, ἐμπέδως μένοι.
855
πρῶτον μὲν Ἄργος καὶ θεοὺς ἐγχωρίους
810
δίκη προσειπεῖν, τοὺς ἐμοὶ μεταιτίους
νόστου δικαίων θʼ ὧν ἐπραξάμην πόλιν
Πριάμου· δίκας γὰρ οὐκ ἀπὸ γλώσσης θεοὶ
κλύοντες ἀνδροθνῆτας Ἰλίου φθορὰς
ἐς αἱματηρὸν τεῦχος οὐ διχορρόπως
815
ψήφους ἔθεντο· τῷ δʼ ἐναντίῳ κύτει
ἐλπὶς προσῄει χειρὸς οὐ πληρουμένῳ.
καπνῷ δʼ ἁλοῦσα νῦν ἔτʼ εὔσημος πόλις.
ἄτης θύελλαι ζῶσι· συνθνῄσκουσα δὲ
σποδὸς προπέμπει πίονας πλούτου πνοάς.
820
τούτων θεοῖσι χρὴ πολύμνηστον χάριν
τίνειν, ἐπείπερ καὶ πάγας ὑπερκότους
ἐφραξάμεσθα καὶ γυναικὸς οὕνεκα
πόλιν διημάθυνεν Ἀργεῖον δάκος,
ἵππου νεοσσός, ἀσπιδηφόρος λεώς,
825
πήδημʼ ὀρούσας ἀμφὶ Πλειάδων δύσιν·
ὑπερθορὼν δὲ πύργον ὠμηστὴς λέων
ἄδην ἔλειξεν αἵματος τυραννικοῦ.
θεοῖς μὲν ἐξέτεινα φροίμιον τόδε·
τὰ δʼ ἐς τὸ σὸν φρόνημα, μέμνημαι κλύων,
830
καὶ φημὶ ταὐτὰ καὶ συνήγορόν μʼ ἔχεις.
παύροις γὰρ ἀνδρῶν ἐστι συγγενὲς τόδε,
φίλον τὸν εὐτυχοῦντʼ ἄνευ φθόνου σέβειν.
δύσφρων γὰρ ἰὸς καρδίαν προσήμενος
ἄχθος διπλοίζει τῷ πεπαμένῳ νόσον,
835
τοῖς τʼ αὐτὸς αὑτοῦ πήμασιν βαρύνεται
καὶ τὸν θυραῖον ὄλβον εἰσορῶν στένει.
εἰδὼς λέγοιμʼ ἄν, εὖ γὰρ ἐξεπίσταμαι
ὁμιλίας κάτοπτρον, εἴδωλον σκιᾶς
δοκοῦντας εἶναι κάρτα πρευμενεῖς ἐμοί.
840
μόνος δʼ Ὀδυσσεύς, ὅσπερ οὐχ ἑκὼν ἔπλει,
ζευχθεὶς ἕτοιμος ἦν ἐμοὶ σειραφόρος·
εἴτʼ οὖν θανόντος εἴτε καὶ ζῶντος πέρι λέγω.
τὰ δʼ ἄλλα πρὸς πόλιν τε καὶ θεοὺς
κοινοὺς ἀγῶνας θέντες ἐν πανηγύρει
845
βουλευσόμεσθα. καὶ τὸ μὲν καλῶς ἔχον
ὅπως χρονίζον εὖ μενεῖ βουλευτέον·
ὅτῳ δὲ καὶ δεῖ φαρμάκων παιωνίων,
ἤτοι κέαντες ἢ τεμόντες εὐφρόνως
πειρασόμεσθα πῆμʼ ἀποστρέψαι νόσου.
850
νῦν δʼ ἐς μέλαθρα καὶ δόμους ἐφεστίους
ἐλθὼν θεοῖσι πρῶτα δεξιώσομαι,
οἵπερ πρόσω πέμψαντες ἤγαγον πάλιν.
νίκη δʼ ἐπείπερ ἕσπετʼ, ἐμπέδως μένοι.
Κλυταιμήστρα
ἄνδρες πολῖται, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
855
οὐκ αἰσχυνοῦμαι τοὺς φιλάνορας τρόπους
λέξαι πρὸς ὑμᾶς· ἐν χρόνῳ δʼ ἀποφθίνει
τὸ τάρβος ἀνθρώποισιν. οὐκ ἄλλων πάρα
μαθοῦσʼ, ἐμαυτῆς δύσφορον λέξω βίον
τοσόνδʼ ὅσον περ οὗτος ἦν ὑπʼ Ἰλίῳ.
860
τὸ μὲν γυναῖκα πρῶτον ἄρσενος δίχα
ἧσθαι δόμοις ἔρημον ἔκπαγλον κακόν,
πολλὰς κλύουσαν κληδόνας παλιγκότους·
καὶ τὸν μὲν ἥκειν, τὸν δʼ ἐπεσφέρειν κακοῦ
κάκιον ἄλλο πῆμα, λάσκοντας δόμοις.
865
καὶ τραυμάτων μὲν εἰ τόσων ἐτύγχανεν
ἀνὴρ ὅδʼ, ὡς πρὸς οἶκον ὠχετεύετο
φάτις, τέτρηται δικτύου πλέον λέγειν.
εἰ δʼ ἦν τεθνηκώς, ὡς ἐπλήθυον λόγοι,
τρισώματός τἂν Γηρυὼν ὁ δεύτερος
870
πολλὴν ἄνωθεν, τὴν κάτω γὰρ οὐ λέγω,
χθονὸς τρίμοιρον χλαῖναν ἐξηύχει λαβεῖν,
ἅπαξ ἑκάστῳ κατθανὼν μορφώματι.
τοιῶνδʼ ἕκατι κληδόνων παλιγκότων
πολλὰς ἄνωθεν ἀρτάνας ἐμῆς δέρης
875
ἔλυσαν ἄλλοι πρὸς βίαν λελημμένης.
ἐκ τῶνδέ τοι παῖς ἐνθάδʼ οὐ παραστατεῖ,
ἐμῶν τε καὶ σῶν κύριος πιστωμάτων,
ὡς χρῆν, Ὀρέστης· μηδὲ θαυμάσῃς τόδε.
τρέφει γὰρ αὐτὸν εὐμενὴς δορύξενος
880
Στρόφιος ὁ Φωκεύς, ἀμφίλεκτα πήματα
ἐμοὶ προφωνῶν, τόν θʼ ὑπʼ Ἰλίῳ σέθεν
κίνδυνον, εἴ τε δημόθρους ἀναρχία
βουλὴν καταρρίψειεν, ὥστε σύγγονον
βροτοῖσι τὸν πεσόντα λακτίσαι πλέον.
885
τοιάδε μέντοι σκῆψις οὐ δόλον φέρει.
887
ἄνδρες πολῖται, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
855
οὐκ αἰσχυνοῦμαι τοὺς φιλάνορας τρόπους
λέξαι πρὸς ὑμᾶς· ἐν χρόνῳ δʼ ἀποφθίνει
τὸ τάρβος ἀνθρώποισιν. οὐκ ἄλλων πάρα
μαθοῦσʼ, ἐμαυτῆς δύσφορον λέξω βίον
τοσόνδʼ ὅσον περ οὗτος ἦν ὑπʼ Ἰλίῳ.
860
τὸ μὲν γυναῖκα πρῶτον ἄρσενος δίχα
ἧσθαι δόμοις ἔρημον ἔκπαγλον κακόν,
πολλὰς κλύουσαν κληδόνας παλιγκότους·
καὶ τὸν μὲν ἥκειν, τὸν δʼ ἐπεσφέρειν κακοῦ
κάκιον ἄλλο πῆμα, λάσκοντας δόμοις.
865
καὶ τραυμάτων μὲν εἰ τόσων ἐτύγχανεν
ἀνὴρ ὅδʼ, ὡς πρὸς οἶκον ὠχετεύετο
φάτις, τέτρηται δικτύου πλέον λέγειν.
εἰ δʼ ἦν τεθνηκώς, ὡς ἐπλήθυον λόγοι,
τρισώματός τἂν Γηρυὼν ὁ δεύτερος
870
πολλὴν ἄνωθεν, τὴν κάτω γὰρ οὐ λέγω,
χθονὸς τρίμοιρον χλαῖναν ἐξηύχει λαβεῖν,
ἅπαξ ἑκάστῳ κατθανὼν μορφώματι.
τοιῶνδʼ ἕκατι κληδόνων παλιγκότων
πολλὰς ἄνωθεν ἀρτάνας ἐμῆς δέρης
875
ἔλυσαν ἄλλοι πρὸς βίαν λελημμένης.
ἐκ τῶνδέ τοι παῖς ἐνθάδʼ οὐ παραστατεῖ,
ἐμῶν τε καὶ σῶν κύριος πιστωμάτων,
ὡς χρῆν, Ὀρέστης· μηδὲ θαυμάσῃς τόδε.
τρέφει γὰρ αὐτὸν εὐμενὴς δορύξενος
880
Στρόφιος ὁ Φωκεύς, ἀμφίλεκτα πήματα
ἐμοὶ προφωνῶν, τόν θʼ ὑπʼ Ἰλίῳ σέθεν
κίνδυνον, εἴ τε δημόθρους ἀναρχία
βουλὴν καταρρίψειεν, ὥστε σύγγονον
βροτοῖσι τὸν πεσόντα λακτίσαι πλέον.
885
τοιάδε μέντοι σκῆψις οὐ δόλον φέρει.
Κλυταιμήστρα
ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
πηγαὶ κατεσβήκασιν, οὐδʼ ἔνι σταγών.
ἐν ὀψικοίτοις δʼ ὄμμασιν βλάβας ἔχω
τὰς ἀμφί σοι κλαίουσα λαμπτηρουχίας
890
ἀτημελήτους αἰέν. ἐν δʼ ὀνείρασιν
λεπταῖς ὑπαὶ κώνωπος ἐξηγειρόμην
ῥιπαῖσι θωύσσοντος, ἀμφί σοι πάθη
ὁρῶσα πλείω τοῦ ξυνεύδοντος χρόνου.
νῦν ταῦτα πάντα τλᾶσʼ ἀπενθήτῳ φρενὶ
895
λέγοιμʼ ἂν ἄνδρα τόνδε τῶν σταθμῶν κύνα,
σωτῆρα ναὸς πρότονον, ὑψηλῆς στέγης
στῦλον ποδήρη, μονογενὲς τέκνον πατρί,
καὶ γῆν φανεῖσαν ναυτίλοις παρʼ ἐλπίδα,
κάλλιστον ἦμαρ εἰσιδεῖν ἐκ χείματος,
900
ὁδοιπόρῳ διψῶντι πηγαῖον ῥέος·
τερπνὸν δὲ τἀναγκαῖον ἐκφυγεῖν ἅπαν.
τοιοῖσδέ τοί νιν ἀξιῶ προσφθέγμασιν.
φθόνος δʼ ἀπέστω· πολλὰ γὰρ τὰ πρὶν κακὰ
ἠνειχόμεσθα. νῦν δέ μοι, φίλον κάρα,
905
ἔκβαινʼ ἀπήνης τῆσδε, μὴ χαμαὶ τιθεὶς
τὸν σὸν πόδʼ, ὦναξ, Ἰλίου πορθήτορα.
δμῳαί, τί μέλλεθʼ, αἷς ἐπέσταλται τέλος
πέδον κελεύθου στρωννύναι πετάσμασιν;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος
910
ἐς δῶμʼ ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται δίκη.
τὰ δʼ ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνῳ νικωμένη
θήσει δικαίως σὺν θεοῖς εἱμαρμένα.
914
ἔμοιγε μὲν δὴ κλαυμάτων ἐπίσσυτοι
πηγαὶ κατεσβήκασιν, οὐδʼ ἔνι σταγών.
ἐν ὀψικοίτοις δʼ ὄμμασιν βλάβας ἔχω
τὰς ἀμφί σοι κλαίουσα λαμπτηρουχίας
890
ἀτημελήτους αἰέν. ἐν δʼ ὀνείρασιν
λεπταῖς ὑπαὶ κώνωπος ἐξηγειρόμην
ῥιπαῖσι θωύσσοντος, ἀμφί σοι πάθη
ὁρῶσα πλείω τοῦ ξυνεύδοντος χρόνου.
νῦν ταῦτα πάντα τλᾶσʼ ἀπενθήτῳ φρενὶ
λέγοιμʼ ἂν ἄνδρα τόνδε τῶν σταθμῶν κύνα,
σωτῆρα ναὸς πρότονον, ὑψηλῆς στέγης
στῦλον ποδήρη, μονογενὲς τέκνον πατρί,
καὶ γῆν φανεῖσαν ναυτίλοις παρʼ ἐλπίδα,
κάλλιστον ἦμαρ εἰσιδεῖν ἐκ χείματος,
900
ὁδοιπόρῳ διψῶντι πηγαῖον ῥέος·
τερπνὸν δὲ τἀναγκαῖον ἐκφυγεῖν ἅπαν.
τοιοῖσδέ τοί νιν ἀξιῶ προσφθέγμασιν.
φθόνος δʼ ἀπέστω· πολλὰ γὰρ τὰ πρὶν κακὰ
ἠνειχόμεσθα. νῦν δέ μοι, φίλον κάρα,
905
ἔκβαινʼ ἀπήνης τῆσδε, μὴ χαμαὶ τιθεὶς
τὸν σὸν πόδʼ, ὦναξ, Ἰλίου πορθήτορα.
δμῳαί, τί μέλλεθʼ, αἷς ἐπέσταλται τέλος
πέδον κελεύθου στρωννύναι πετάσμασιν;
εὐθὺς γενέσθω πορφυρόστρωτος πόρος
910
ἐς δῶμʼ ἄελπτον ὡς ἂν ἡγῆται δίκη.
τὰ δʼ ἄλλα φροντὶς οὐχ ὕπνῳ νικωμένη
θήσει δικαίως σὺν θεοῖς εἱμαρμένα.
Ἀγαμέμνων
Λήδας γένεθλον, δωμάτων ἐμῶν φύλαξ,
ἀπουσίᾳ μὲν εἶπας εἰκότως ἐμῇ·
915
μακρὰν γὰρ ἐξέτεινας· ἀλλʼ ἐναισίμως
αἰνεῖν, παρʼ ἄλλων χρὴ τόδʼ ἔρχεσθαι γέρας·
καὶ τἄλλα μὴ γυναικὸς ἐν τρόποις ἐμὲ
ἅβρυνε, μηδὲ βαρβάρου φωτὸς δίκην
χαμαιπετὲς βόαμα προσχάνῃς ἐμοί,
920
μηδʼ εἵμασι στρώσασʼ ἐπίφθονον πόρον
τίθει· θεούς τοι τοῖσδε τιμαλφεῖν χρεών·
ἐν ποικίλοις δὲ θνητὸν ὄντα κάλλεσιν
βαίνειν ἐμοὶ μὲν οὐδαμῶς ἄνευ φόβου.
λέγω κατʼ ἄνδρα, μὴ θεόν, σέβειν ἐμέ.
925
χωρὶς ποδοψήστρων τε καὶ τῶν ποικίλων
κληδὼν ἀυτεῖ· καὶ τὸ μὴ κακῶς φρονεῖν
θεοῦ μέγιστον δῶρον. ὀλβίσαι δὲ χρὴ
βίον τελευτήσαντʼ ἐν εὐεστοῖ φίλῃ.
εἰ πάντα δʼ ὣς πράσσοιμʼ ἄν, εὐθαρσὴς ἐγώ.
930
Λήδας γένεθλον, δωμάτων ἐμῶν φύλαξ,
ἀπουσίᾳ μὲν εἶπας εἰκότως ἐμῇ·
915
μακρὰν γὰρ ἐξέτεινας· ἀλλʼ ἐναισίμως
αἰνεῖν, παρʼ ἄλλων χρὴ τόδʼ ἔρχεσθαι γέρας·
καὶ τἄλλα μὴ γυναικὸς ἐν τρόποις ἐμὲ
ἅβρυνε, μηδὲ βαρβάρου φωτὸς δίκην
χαμαιπετὲς βόαμα προσχάνῃς ἐμοί,
920
μηδʼ εἵμασι στρώσασʼ ἐπίφθονον πόρον
τίθει· θεούς τοι τοῖσδε τιμαλφεῖν χρεών·
ἐν ποικίλοις δὲ θνητὸν ὄντα κάλλεσιν
βαίνειν ἐμοὶ μὲν οὐδαμῶς ἄνευ φόβου.
λέγω κατʼ ἄνδρα, μὴ θεόν, σέβειν ἐμέ.
925
χωρὶς ποδοψήστρων τε καὶ τῶν ποικίλων
κληδὼν ἀυτεῖ· καὶ τὸ μὴ κακῶς φρονεῖν
θεοῦ μέγιστον δῶρον. ὀλβίσαι δὲ χρὴ
βίον τελευτήσαντʼ ἐν εὐεστοῖ φίλῃ.
εἰ πάντα δʼ ὣς πράσσοιμʼ ἄν, εὐθαρσὴς ἐγώ.
930
Κλυταιμήστρα
καὶ μὴν τόδʼ εἰπὲ μὴ παρὰ γνώμην ἐμοί.
καὶ μὴν τόδʼ εἰπὲ μὴ παρὰ γνώμην ἐμοί.
Ἀγαμέμνων
γνώμην μὲν ἴσθι μὴ διαφθεροῦντʼ ἐμέ.
γνώμην μὲν ἴσθι μὴ διαφθεροῦντʼ ἐμέ.
Κλυταιμήστρα
ηὔξω θεοῖς δείσας ἂν ὧδʼ ἔρδειν τάδε.
ηὔξω θεοῖς δείσας ἂν ὧδʼ ἔρδειν τάδε.
Ἀγαμέμνων
εἴπερ τις, εἰδώς γʼ εὖ τόδʼ ἐξεῖπον τέλος.
εἴπερ τις, εἰδώς γʼ εὖ τόδʼ ἐξεῖπον τέλος.
Κλυταιμήστρα
τί δʼ ἂν δοκεῖ σοι Πρίαμος, εἰ τάδʼ ἤνυσεν;
935
τί δʼ ἂν δοκεῖ σοι Πρίαμος, εἰ τάδʼ ἤνυσεν;
935
Ἀγαμέμνων
ἐν ποικίλοις ἂν κάρτα μοι βῆναι δοκεῖ.
ἐν ποικίλοις ἂν κάρτα μοι βῆναι δοκεῖ.
Κλυταιμήστρα
μή νυν τὸν ἀνθρώπειον αἰδεσθῇς ψόγον.
μή νυν τὸν ἀνθρώπειον αἰδεσθῇς ψόγον.
Ἀγαμέμνων
φήμη γε μέντοι δημόθρους μέγα σθένει.
φήμη γε μέντοι δημόθρους μέγα σθένει.
Κλυταιμήστρα
ὁ δʼ ἀφθόνητός γʼ οὐκ ἐπίζηλος πέλει.
ὁ δʼ ἀφθόνητός γʼ οὐκ ἐπίζηλος πέλει.
Ἀγαμέμνων
οὔτοι γυναικός ἐστιν ἱμείρειν μάχης.
940
οὔτοι γυναικός ἐστιν ἱμείρειν μάχης.
940
Κλυταιμήστρα
τοῖς δʼ ὀλβίοις γε καὶ τὸ νικᾶσθαι πρέπει.
τοῖς δʼ ὀλβίοις γε καὶ τὸ νικᾶσθαι πρέπει.
Ἀγαμέμνων
ἦ καὶ σὺ νίκην τήνδε δήριος τίεις;
ἦ καὶ σὺ νίκην τήνδε δήριος τίεις;
Κλυταιμήστρα
πιθοῦ· κράτος μέντοι πάρες γʼ ἑκὼν ἐμοί.
944
πιθοῦ· κράτος μέντοι πάρες γʼ ἑκὼν ἐμοί.
Ἀγαμέμνων
ἀλλʼ εἰ δοκεῖ σοι ταῦθʼ, ὑπαί τις ἀρβύλας
λύοι τάχος, πρόδουλον ἔμβασιν ποδός.
945
καὶ τοῖσδέ μʼ ἐμβαίνονθʼ ἁλουργέσιν θεῶν
μή τις πρόσωθεν ὄμματος βάλοι φθόνος.
πολλὴ γὰρ αἰδὼς δωματοφθορεῖν ποσὶν
φθείροντα πλοῦτον ἀργυρωνήτους θʼ ὑφάς.
τούτων μὲν οὕτω· τὴν ξένην δὲ πρευμενῶς
950
τήνδʼ ἐσκόμιζε· τὸν κρατοῦντα μαλθακῶς
θεὸς πρόσωθεν εὐμενῶς προσδέρκεται.
ἑκὼν γὰρ οὐδεὶς δουλίῳ χρῆται ζυγῷ.
αὕτη δὲ πολλῶν χρημάτων ἐξαίρετον
ἄνθος, στρατοῦ δώρημʼ, ἐμοὶ ξυνέσπετο.
955
ἐπεὶ δʼ ἀκούειν σοῦ κατέστραμμαι τάδε,
εἶμʼ ἐς δόμων μέλαθρα πορφύρας πατῶν.
ἀλλʼ εἰ δοκεῖ σοι ταῦθʼ, ὑπαί τις ἀρβύλας
λύοι τάχος, πρόδουλον ἔμβασιν ποδός.
945
καὶ τοῖσδέ μʼ ἐμβαίνονθʼ ἁλουργέσιν θεῶν
μή τις πρόσωθεν ὄμματος βάλοι φθόνος.
πολλὴ γὰρ αἰδὼς δωματοφθορεῖν ποσὶν
φθείροντα πλοῦτον ἀργυρωνήτους θʼ ὑφάς.
τούτων μὲν οὕτω· τὴν ξένην δὲ πρευμενῶς
τήνδʼ ἐσκόμιζε· τὸν κρατοῦντα μαλθακῶς
θεὸς πρόσωθεν εὐμενῶς προσδέρκεται.
ἑκὼν γὰρ οὐδεὶς δουλίῳ χρῆται ζυγῷ.
αὕτη δὲ πολλῶν χρημάτων ἐξαίρετον
ἄνθος, στρατοῦ δώρημʼ, ἐμοὶ ξυνέσπετο.
955
ἐπεὶ δʼ ἀκούειν σοῦ κατέστραμμαι τάδε,
εἶμʼ ἐς δόμων μέλαθρα πορφύρας πατῶν.
Κλυταιμήστρα
ἔστιν θάλασσα, τίς δέ νιν κατασβέσει;
τρέφουσα πολλῆς πορφύρας ἰσάργυρον
κηκῖδα παγκαίνιστον, εἱμάτων βαφάς.
960
οἶκος δʼ ὑπάρχει τῶνδε σὺν θεοῖς ἅλις
ἔχειν· πένεσθαι δʼ οὐκ ἐπίσταται δόμος.
πολλῶν πατησμὸν δʼ εἱμάτων ἂν ηὐξάμην,
δόμοισι προυνεχθέντος ἐν χρηστηρίοις,
ψυχῆς κόμιστρα τῆσδε μηχανωμένῃ.
965
ῥίζης γὰρ οὔσης φυλλὰς ἵκετʼ ἐς δόμους,
σκιὰν ὑπερτείνασα σειρίου κυνός.
καὶ σοῦ μολόντος δωματῖτιν ἑστίαν,
θάλπος μὲν ἐν χειμῶνι σημαίνεις μολόν·
ὅταν δὲ τεύχῃ Ζεὺς ἀπʼ ὄμφακος πικρᾶς
970
οἶνον, τότʼ ἤδη ψῦχος ἐν δόμοις πέλει,
ἀνδρὸς τελείου δῶμʼ ἐπιστρωφωμένου.
Ζεῦ, Ζεῦ τέλειε, τὰς ἐμὰς εὐχὰς τέλει·
μέλοι δέ τοι σοὶ τῶν περ ἂν μέλλῃς τελεῖν.
ἔστιν θάλασσα, τίς δέ νιν κατασβέσει;
τρέφουσα πολλῆς πορφύρας ἰσάργυρον
κηκῖδα παγκαίνιστον, εἱμάτων βαφάς.
960
οἶκος δʼ ὑπάρχει τῶνδε σὺν θεοῖς ἅλις
ἔχειν· πένεσθαι δʼ οὐκ ἐπίσταται δόμος.
πολλῶν πατησμὸν δʼ εἱμάτων ἂν ηὐξάμην,
δόμοισι προυνεχθέντος ἐν χρηστηρίοις,
ψυχῆς κόμιστρα τῆσδε μηχανωμένῃ.
965
ῥίζης γὰρ οὔσης φυλλὰς ἵκετʼ ἐς δόμους,
σκιὰν ὑπερτείνασα σειρίου κυνός.
καὶ σοῦ μολόντος δωματῖτιν ἑστίαν,
θάλπος μὲν ἐν χειμῶνι σημαίνεις μολόν·
ὅταν δὲ τεύχῃ Ζεὺς ἀπʼ ὄμφακος πικρᾶς
970
οἶνον, τότʼ ἤδη ψῦχος ἐν δόμοις πέλει,
ἀνδρὸς τελείου δῶμʼ ἐπιστρωφωμένου.
Ζεῦ, Ζεῦ τέλειε, τὰς ἐμὰς εὐχὰς τέλει·
μέλοι δέ τοι σοὶ τῶν περ ἂν μέλλῃς τελεῖν.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 763 focus
φιλεῖ δὲ τίκτειν ὕβρις μὲν παλαιὰ νεά-
ζουσαν ἐν κακοῖς βροτῶν ὕβριν
765
τότ᾽ ἢ τόθ᾽, ὅταν τὸ κύριον μόλη
νεαρὰ φάους κότον,
δαίμονά τε τὰν ἄμαχον, ἀπόλεμον, ἀνίερον
θράσος μελαίνας μελάθροισιν" Ατας,
770
εἰδομέναν τοκεῦσιν.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Gottfried Hermann, 1852.) — 763 focus
φιλεῖ δὲ τίκτειν ὕβρις
μὲν παλαιὰ νεά-
ζουσαν ἐν κακοῖς βροτῶν ὕβριν
735
τότ᾽ ἢ τόθ', ὁπόταν τὸ κύριον μόλῃ
φάος, νέας
δαίμονά τε τὰν ἄμαχον, ἀπόλεμον, ἀνίερον,
θράσος μελαίνας μελάθροισιν Ἄτας,
εἰδομέναν τοκεῦσιν.
740
ἀντ. δ'.
φιλεῖ δὲ τίκτειν ὕβρις
μὲν παλαιὰ νεά-
ζουσαν ἐν κακοῖς βροτῶν ὕβριν
735
τότ᾽ ἢ τόθ', ὁπόταν τὸ κύριον μόλῃ
φάος, νέας
δαίμονά τε τὰν ἄμαχον, ἀπόλεμον, ἀνίερον,
θράσος μελαίνας μελάθροισιν Ἄτας,
εἰδομέναν τοκεῦσιν.
740
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ (OCR draft) Experimental (ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 763 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. N. Wecklein, 1885.) — 763 focus
φιλεῖ δὲ τίκτειν ὕβρις μὲν παλαιὰ νεά-
760
ζουσαν ἐν κακοῖς βροτῶν
ὕβριν τότ᾽ ἢ τόθ᾽, ὅτε τὸ κύριον μόλῃ
νεαρὰ φάους κότον, δαίμονά τε τὸν ἄμαχον, ἀπόλεμον,
ἀνίερον θράσος μελαί-
νας μελάθροισιν ἄτας,
765
εἰδομέναν τοκεῦσιν.
4
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Martin L. West, 1990.) — 763 focus
φιλεῖ δὲ τίκτειν ὕβρις μὲν παλαιὰ νεά-
ζουσαν ἐν κακοῖς βροτῶν
765
ὕβριν τότ᾽ ἢ τόθ᾽, ὅτε τὸ κύριον μόληι
φάος, κότον νεώρη,
δαίμονά τε τὰν ἄμαχον ἀπόλεμον,
ἀνίερον θράσος μελαί-
770
νας μελάθροισιν Ἄτας,
εἰδομέναν τοκεῦσιν.
Aeschyli Agamemnon (OCR draft) Experimental (Aeschyli Agamemnon. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 763 focus
φιλεῖ δὲ τίκτειν ὕβρις μὲν παλαιὰ νεά-
ζουσαν ἐν κακοῖς βροτῶν
ὕβριν, τότ᾽ ἤδη δ᾽, ὅτε τὸ κύριον μόληι
760
φάος, τέκεν νεάρης
δαίμον᾽ ἑτέραν ἄμαχον ἀπόλεμον ἀνίερον,
θράσος μελαίνας μελάθροισιν Ἄτας,
εἰδομέναν τοκεῦσιν. –
Apparatus Criticus
ἄμαχον ἄμαχον δ᾽ προσεθρέφθη προσετράφη πάραυτα δ᾽ παραυτὰ δ᾽ οὖν (δ᾽) suppl. Porson παρακλίνασ᾽ παρακλίνουσ᾽ πικρὰς πικροῦ ἐν βροτοῖς τοῖς βρ. τὸ δυσσεβὲς γὰρ γὰρ δυσσεβές δ᾽ ἀπ᾿ δ᾽ ἀπ᾿ scripsi γὰρ ἤδη δ᾽ ἤδη δ᾽ scripsi ἢ τόθ'Translations (8)
Agamemnon Perseus (Aeschylus. The poetical works of Robert Browning, Volume 13. Browning, Robert, translator; Berdoe, Edward, editor. London: Smith, Elder and Co., 1889.) — 810-974 focus
AGAMEMNON.
First, indeed,
Argos
, and the gods, the local,
810
’T is right addressing — those with me the partners
In this return and right things done the city
Of Priamos: gods who, from no tongue hearing
The rights o’ the cause, for
Ilion
’s fate man-slaught’rous
Into the bloody vase, not oscillating,
815
Put the vote-pebbles, while, o’ the rival vessel,
Hope rose up to the lip-edge: filled it was not.
By smoke the captured city is still conspicuous:
Até’s burnt offerings live: and, dying with them,
The ash sends forth the fulsome blasts of riches.
820
Of these things, to the gods grace many-mindful
’T is right I render, since both nets outrageous
We built them round with, and, for sake of woman,
It did the city to dust — the Argeian monster,
The horse’s nestling, the shield-bearing people
825
That made a leap, at setting of the Pleiads,
And, vaulting o’er the tower, the raw-flesh-feeding
Lion licked up his fill of blood tyrannic.
I to the gods indeed prolonged this preface;
But — as for
thy thought, I remember hearing —
830
I say the same, and thou co-pleader hast me.
Since few of men this faculty is born with —
To honour, without grudge, their friend, successful.
For moody, on the heart, a poison seated
Its burthen doubles to who gained the sickness:
835
By his own griefs he is himself made heavy,
And out-of-door prosperity seeing groans at.
Knowing, I’d call (for well have I experienced)
Fellowship’s mirror,
phantom of a shadow,
Those seeming to be mighty gracious to me:
840
While just Odusseus — he who sailed not willing —
When joined on, was to me the ready trace-horse.
This of him, whether dead or whether living,
I say. For other city-and-gods’ concernment —
Appointing common courts, in full assemblage
845
We will consult. And as for what holds seemly —
How it may lasting stay well, must be counselled:
While what has need of medicines Paionian
We, either burning or else cutting kindly,
Will make endeavour to turn pain from sickness.
850
And now into the domes and homes by altar
Going, I to the gods first raise the right-hand —
They who, far sending, back again have brought me.
And Victory, since she followed, fixed remain she!
855
First, indeed,
Argos
, and the gods, the local,
810
’T is right addressing — those with me the partners
In this return and right things done the city
Of Priamos: gods who, from no tongue hearing
The rights o’ the cause, for
Ilion
’s fate man-slaught’rous
Into the bloody vase, not oscillating,
815
Put the vote-pebbles, while, o’ the rival vessel,
Hope rose up to the lip-edge: filled it was not.
By smoke the captured city is still conspicuous:
Até’s burnt offerings live: and, dying with them,
The ash sends forth the fulsome blasts of riches.
820
Of these things, to the gods grace many-mindful
’T is right I render, since both nets outrageous
We built them round with, and, for sake of woman,
It did the city to dust — the Argeian monster,
The horse’s nestling, the shield-bearing people
825
That made a leap, at setting of the Pleiads,
And, vaulting o’er the tower, the raw-flesh-feeding
Lion licked up his fill of blood tyrannic.
I to the gods indeed prolonged this preface;
But — as for
thy thought, I remember hearing —
830
I say the same, and thou co-pleader hast me.
Since few of men this faculty is born with —
To honour, without grudge, their friend, successful.
For moody, on the heart, a poison seated
Its burthen doubles to who gained the sickness:
835
By his own griefs he is himself made heavy,
And out-of-door prosperity seeing groans at.
Knowing, I’d call (for well have I experienced)
Fellowship’s mirror,
phantom of a shadow,
Those seeming to be mighty gracious to me:
840
While just Odusseus — he who sailed not willing —
When joined on, was to me the ready trace-horse.
This of him, whether dead or whether living,
I say. For other city-and-gods’ concernment —
Appointing common courts, in full assemblage
845
We will consult. And as for what holds seemly —
How it may lasting stay well, must be counselled:
While what has need of medicines Paionian
We, either burning or else cutting kindly,
Will make endeavour to turn pain from sickness.
850
And now into the domes and homes by altar
Going, I to the gods first raise the right-hand —
They who, far sending, back again have brought me.
And Victory, since she followed, fixed remain she!
KLUTAIMNESTRA.
Men, citizens, Argeians here, my worships!
855
I shall not shame me, consort-loving manners
To tell before you: for in time there dies off
The diffidence from people. Not from others
Learning, I of myself will tell the hard life
I bore so long as this man was ’neath
Ilion
.
860
First: for a woman, from the male divided,
To sit at home alone, is monstrous evil —
Hearing the many rumours back-revenging:
And for now This to come, now That bring after
Woe, and still worse woe, bawling in the household!
865
And truly, if so many wounds had chanced on
My husband here, as homeward used to dribble
Report, he’s pierced more than a net to speak of!
While, were he dying (as the words abounded)
A triple-bodied Geruon the Second,
870
Plenty above — for loads below I count not —
Of earth a three-share cloak he’d boast of taking,
Once only dying in each several figure!
Because of suchlike rumours back-revenging,
Many the halters from my neck, above head,
875
Others than
I loosed — loosed from neck by main force!
From this cause, sure, the boy stands not beside me —
Possessor of our troth-plights, thine and mine too —
As ought Orestes: be not thou astonished!
For, him brings up our well-disposed guest-captive
880
Strophios the Phokian — ills that told on both sides
To me predicting — both of thee ’neath
Ilion
The danger, and if anarchy’s mob-uproar
Should overthrow thy council; since ’t is born with
Mortals, — whoe’er has fallen, the more to kick him.
885
Such an excuse, I think, no cunning carries!
887
Men, citizens, Argeians here, my worships!
855
I shall not shame me, consort-loving manners
To tell before you: for in time there dies off
The diffidence from people. Not from others
Learning, I of myself will tell the hard life
I bore so long as this man was ’neath
Ilion
.
860
First: for a woman, from the male divided,
To sit at home alone, is monstrous evil —
Hearing the many rumours back-revenging:
And for now This to come, now That bring after
Woe, and still worse woe, bawling in the household!
865
And truly, if so many wounds had chanced on
My husband here, as homeward used to dribble
Report, he’s pierced more than a net to speak of!
While, were he dying (as the words abounded)
A triple-bodied Geruon the Second,
870
Plenty above — for loads below I count not —
Of earth a three-share cloak he’d boast of taking,
Once only dying in each several figure!
Because of suchlike rumours back-revenging,
Many the halters from my neck, above head,
875
Others than
I loosed — loosed from neck by main force!
From this cause, sure, the boy stands not beside me —
Possessor of our troth-plights, thine and mine too —
As ought Orestes: be not thou astonished!
For, him brings up our well-disposed guest-captive
880
Strophios the Phokian — ills that told on both sides
To me predicting — both of thee ’neath
Ilion
The danger, and if anarchy’s mob-uproar
Should overthrow thy council; since ’t is born with
Mortals, — whoe’er has fallen, the more to kick him.
885
Such an excuse, I think, no cunning carries!
As for myself — why, of my wails the rushing
Fountains are dried up: not in them a drop more!
And in my late-to-bed eyes I have damage,
Bewailing what concerned thee, those torch-holdings
890
For ever unattended to. In dreams — why,
Beneath the light wing-beats o’ the gnat, I woke up
As he went buzzing — sorrows that concerned thee
Seeing, that filled more than their fellow-sleep-time.
Now, all this having suffered, from soul grief-free
895
I would style this man here the dog o’ the stables,
The saviour forestay of the ship, the high roof’s
Ground-prop, son sole-begotten to his father,
— Ay, land appearing to the sailors past hope,
Loveliest day to see after a tempest,
900
To the wayfaring-one athirst a well-spring,
— The joy, in short, of ’scaping all that ’s — fatal!
I judge him worth addresses such as these are
— Envy stand off! — for many those old evils
We underwent. And now, to me — dear headship! —
905
Dismount thou from this car, not earthward setting
The foot of thine, O king, that’s
Ilion
’s spoiler!
Slave-maids, why tarry? — whose the task allotted
To strew the soil o’ the road with carpet-spreadings.
Immediately be purple-strewn the pathway,
910
So that to home unhoped may lead him — Justice!
As for the rest, care shall — by no sleep conquered —
Dispose things — justly (gods to aid!) appointed.
914
As for myself — why, of my wails the rushing
Fountains are dried up: not in them a drop more!
And in my late-to-bed eyes I have damage,
Bewailing what concerned thee, those torch-holdings
890
For ever unattended to. In dreams — why,
Beneath the light wing-beats o’ the gnat, I woke up
As he went buzzing — sorrows that concerned thee
Seeing, that filled more than their fellow-sleep-time.
Now, all this having suffered, from soul grief-free
895
I would style this man here the dog o’ the stables,
The saviour forestay of the ship, the high roof’s
Ground-prop, son sole-begotten to his father,
— Ay, land appearing to the sailors past hope,
Loveliest day to see after a tempest,
900
To the wayfaring-one athirst a well-spring,
— The joy, in short, of ’scaping all that ’s — fatal!
I judge him worth addresses such as these are
— Envy stand off! — for many those old evils
We underwent. And now, to me — dear headship! —
905
Dismount thou from this car, not earthward setting
The foot of thine, O king, that’s
Ilion
’s spoiler!
Slave-maids, why tarry? — whose the task allotted
To strew the soil o’ the road with carpet-spreadings.
Immediately be purple-strewn the pathway,
910
So that to home unhoped may lead him — Justice!
As for the rest, care shall — by no sleep conquered —
Dispose things — justly (gods to aid!) appointed.
AGAMEMNON.
Offspring of Leda, of my household warder,
Suitably to my absence hast thou spoken,
915
For long the speech thou didst outstretch! But aptly
To praise — from others ought to go this favour.
And for the rest, —-not me, in woman’s fashion,
Mollify, nor — as mode of barbarous man is —
To me gape forth a groundward-falling clamour!
920
Nor, strewing it with garments, make my passage
Envied! Gods, sure, with these behoves we honour:
But, for a mortal on these varied beauties
To walk — to me, indeed, is nowise fear-free.
I say — as man, not god, to me do homage!
925
Apart from foot-mats both and varied vestures,
Renown is loud, and — not to lose one’s senses,
God’s greatest gift. Behoves we him call happy
Who has brought life to end in loved well-being.
If all things I might manage thus — brave man, I!
930
Offspring of Leda, of my household warder,
Suitably to my absence hast thou spoken,
915
For long the speech thou didst outstretch! But aptly
To praise — from others ought to go this favour.
And for the rest, —-not me, in woman’s fashion,
Mollify, nor — as mode of barbarous man is —
To me gape forth a groundward-falling clamour!
920
Nor, strewing it with garments, make my passage
Envied! Gods, sure, with these behoves we honour:
But, for a mortal on these varied beauties
To walk — to me, indeed, is nowise fear-free.
I say — as man, not god, to me do homage!
925
Apart from foot-mats both and varied vestures,
Renown is loud, and — not to lose one’s senses,
God’s greatest gift. Behoves we him call happy
Who has brought life to end in loved well-being.
If all things I might manage thus — brave man, I!
930
KLUTAIMNESTRA.
Come now, this say, nor feign a feeling to me!
Come now, this say, nor feign a feeling to me!
AGAMEMNON.
With feeling, know indeed, I do not tamper!
With feeling, know indeed, I do not tamper!
KLUTAIMNESTRA
Vowed’st thou to the gods, in fear, to act thus?
Vowed’st thou to the gods, in fear, to act thus?
AGAMEMNON.
If any, I well knew resolve I outspoke.
If any, I well knew resolve I outspoke.
KLUTAIMNESTRA.
What think’st thou Priamos had done, thus victor?
935
What think’st thou Priamos had done, thus victor?
935
AGAMEMNON.
On varied vests — I do think — he had passaged.
On varied vests — I do think — he had passaged.
KLUTAIMNESTRA
Then, do not, struck with awe at human censure ....
Then, do not, struck with awe at human censure ....
AGAMEMNON.
Well, popular mob-outcry much avails too.
Well, popular mob-outcry much avails too.
KLUTAIMNESTRA.
Ay, but the unenvied is not the much valued.
Ay, but the unenvied is not the much valued.
AGAMEMNON.
Sure, ’t is no woman’s part to long for battle.
940
Sure, ’t is no woman’s part to long for battle.
940
KLUTAIMNESTRA.
Why, to the prosperous, even suits a beating.
Why, to the prosperous, even suits a beating.
AGAMEMNON.
What? thou this beating us in war dost prize too?
What? thou this beating us in war dost prize too?
KLUTAIMNESTRA.
Persuade thee! power, for once, grant
me — and willing!
944
Persuade thee! power, for once, grant
me — and willing!
AGAMEMNON.
But if this seem so to thee — shoes, let someone
Loose under, quick — foot’s serviceable carriage!
945
And me, on these sea-products walking, may no
Grudge from a distance, from the god’s eye, strike at!
For great shame were my strewment-spoiling — riches
Spoiling with feet, and silver-purchased textures!
Of these things, thus then. But this female-stranger
950
Tenderly take inside! Who conquers mildly
God, from afar, benignantly regardeth.
For, willing, no one wears a yoke that’s servile:
And she, of many valuables, outpicked
The flower, the army’s gift, myself has followed.
955
So, — since to hear thee, I am brought about thus, —
I go into the palace — purples treading.
But if this seem so to thee — shoes, let someone
Loose under, quick — foot’s serviceable carriage!
945
And me, on these sea-products walking, may no
Grudge from a distance, from the god’s eye, strike at!
For great shame were my strewment-spoiling — riches
Spoiling with feet, and silver-purchased textures!
Of these things, thus then. But this female-stranger
950
Tenderly take inside! Who conquers mildly
God, from afar, benignantly regardeth.
For, willing, no one wears a yoke that’s servile:
And she, of many valuables, outpicked
The flower, the army’s gift, myself has followed.
955
So, — since to hear thee, I am brought about thus, —
I go into the palace — purples treading.
KLUTAIMNESTRA.
There is the sea — and what man shall exhaust it? —
Feeding much purple’s worth-its-weight-in-silver
Dye, ever fresh and fresh, our garments’ tincture;
960
At home, such wealth, king, we begin — by gods’ help —
With having, and to lack, the household knows not.
Of many garments had I vowed a treading
(In oracles if fore-enjoined the household)
Of this dear soul the safe-return-price scheming!
965
For, root existing, foliage goes up houses,
O’erspreading shadow against Seirios dog-star;
And, thou returning to the hearth domestic,
Warmth, yea, in winter dost thou show returning.
And when, too, Zeus works, from the green-grape acrid,
970
Vine — then, already, cool in houses cometh —
The perfect man his home perambulating!
Zeus, Zeus Perfecter, these my prayers perfect thou!
Thy care be — yea — of things thou mayst make perfect!
There is the sea — and what man shall exhaust it? —
Feeding much purple’s worth-its-weight-in-silver
Dye, ever fresh and fresh, our garments’ tincture;
960
At home, such wealth, king, we begin — by gods’ help —
With having, and to lack, the household knows not.
Of many garments had I vowed a treading
(In oracles if fore-enjoined the household)
Of this dear soul the safe-return-price scheming!
965
For, root existing, foliage goes up houses,
O’erspreading shadow against Seirios dog-star;
And, thou returning to the hearth domestic,
Warmth, yea, in winter dost thou show returning.
And when, too, Zeus works, from the green-grape acrid,
970
Vine — then, already, cool in houses cometh —
The perfect man his home perambulating!
Zeus, Zeus Perfecter, these my prayers perfect thou!
Thy care be — yea — of things thou mayst make perfect!
The Agamemnon (OCR draft) Experimental (The Agamemnon. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 763 focus
But ancient insolence is wont to engender in the wicked among mortals insolence that sprouts afresh one time or another, when the doomed hour arrives: fresh Insolence [is wont to engender] darkness from
1
from light, the unconquerable fiend unhallowed Daring in the halls of black
Atè
2
, like to its parents.
AGAMEMNON (OCR draft) Experimental (AGAMEMNON. Paul Mazon, 1920-1925.) — 763 focus
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Robert Potter, 1779.) — 763 focus
The old injustice joys to breed
Her young, inſtinct with villainous deed;
The young her deſtin’d hour will find
To ruſh in miſchief on mankind:
865
She too in Ate’s murky cell,
Brings forth the hideous child of hell,
A burden to th’ offended ſky,
The pow’r of bold impiety.
Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 763 focus
Strofe IV
E la vetusta Tracotanza genera,
a sciagura degli uomini,
Tracotanza di giovane
vigor, poi che del nascere
875
giunse il giorno fatale,
dimonia ineluttabile, invincibile,
empia audacia, che stermina
le case, a quella simile
ond' essa ebbe natale.
880
4
4
Aeschylus, Agamemnon: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 763 focus
Wie war das kleine zahm,
der Kinder Spielgesell', der Greise Lust.
Oft schaukelt' er's im Arm,
760
als wär's ein Kind. Da leckt' es seine Hand
und blickte fromm, und wenn es hungrig war,
725
so wedelt' es und bat.
Doch als es älter ward,
da zeigte sich die eingeborene Art.
765
Was war der Pflege Dank?
730
Es schuf das Mahl sich in der Lämmer Mord.
Die Herde lag zerstört,
der Hof voll Blutes, das Gesinde schrie:
erwachsen war des Hauses Höllengast,
770
735
Oft schaukelt' er's im Arm,
760
als wär's ein Kind. Da leckt' es seine Hand
und blickte fromm, und wenn es hungrig war,
725
so wedelt' es und bat.
Doch als es älter ward,
da zeigte sich die eingeborene Art.
765
Was war der Pflege Dank?
730
Es schuf das Mahl sich in der Lämmer Mord.
Die Herde lag zerstört,
der Hof voll Blutes, das Gesinde schrie:
erwachsen war des Hauses Höllengast,
770
735
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 763 focus
Some past impiety, some gray old crime,
Breeds the young curse, that wantons in our ill,
880
Early or late, when haps th' appointed time—
And out of light brings power of darkness still,
A master-fiend, a foe, unseen, invincible;
A pride accursed, that broods upon the race
And home in which dark Atè holds her sway—
885
Sin's child and Woe's, that wears its parents' face,
Some past impiety, some gray old crime,
Breeds the young curse, that wantons in our ill,
880
Early or late, when haps th' appointed time—
And out of light brings power of darkness still,
A master-fiend, a foe, unseen, invincible;
A pride accursed, that broods upon the race
And home in which dark Atè holds her sway—
885
Sin's child and Woe's, that wears its parents' face,
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos, Band I, Agamemnon. Independent Donner line citations, Smyth card correspondence, twelve located textual notes and opening metrical facsimiles. Unfinished OCR proofreading and note attribution are documented in the review inventory.) — 763 focus
Denn gerne zeugt Uebermuth ewigfort Uebermuth,
Der im Leid des Lebens fröhlich grünt,
Heut' oder morgen Licht in Nacht umwandelnd, wann die Stunde kommt,
730
Zeugt den unbezwingbar unheil'gen Gott, den Frevelmuth,
Ihn, der mit Leid finster das Haus umlagert
In der Gestalt des Vaters.
Vierte Gegenstrophe.
Denn gerne zeugt Uebermuth ewigfort Uebermuth,
Der im Leid des Lebens fröhlich grünt,
Heut' oder morgen Licht in Nacht umwandelnd, wann die Stunde kommt,
730
Zeugt den unbezwingbar unheil'gen Gott, den Frevelmuth,
Ihn, der mit Leid finster das Haus umlagert
In der Gestalt des Vaters.
Commentary
Critical apparatus to Agamemnon (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Agamemnon.) focus
1066-1068.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-625
NA In Ald. puncto post
τελεῖς, item post
πόσιν, commate post
φαιδρύνασα interpunctum. Sic etiam Turn. deleta tamen post
πόσιν interpunctione. Rob. et Vict. signa interrogandi habent post
τελεῖς et post
φαιδρύνασα, quod in Rob.
φαιδρύνασ' scriptum est. Stanleium, qui post
τελεῖς virgulam, post
φαιδρύνασα signum interrogandi posuit, Porsonus aliique secuti sunt. Vellem Blomfieldius, qui abruptae orationis signum post
φαιδρύνασα posuit, etiam post
τελεῖς signo interrogandi distinxisset.
Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus
1056-1176.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-593
Kommos, welcher die Vorgänge im Innern des Hauses gewissermafsen auf die Bühne verlegt, bestehend aus drei Teilen. Im ersten Teile (1056-1100), welcher die Vorbereitung der blutigen That beschreibt, spricht der Chor (d. i. Chorführer) nur in Trimetern, während die Partieen der Kasandra melisch sind. Kasandra steigt jetzt vom Wagen. Über
d
ᾶ zu
Eum. 844. -
1066.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-598
οὐ μόλις, nicht zur Not, sondern ganz und gar. Vgl.
Eum. 866
, Eur. Hel. 334
θέλουσαν οὐ μόλις καλεῖς. 1210 f.
- T
τὸ δεύτερον: vgl.
1068.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-599
τὸ θεῖον, divinatio.