Aeschylus Agamemnon 944

Herbert Weir Smyth (Translator)

View: By Scene

Agamemnon. Aeschylus. Herbert Weir Smyth (Translator). New York. 1926.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by The Annenberg CPB/Project.

Current edition Perseus

Agamemnon (English) (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926. (Modernized by Perseus.))

Editions (8)
Ἀγαμέμνων First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 975-1033 focus
Ἀγαμέμνων Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 944 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 944 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Gottfried Hermann, 1852.) — 944 focus
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ (OCR draft) Experimental (ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 944 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. N. Wecklein, 1885.) — 944 focus
ἀλλ᾽ εἰ δοκεῖ σοι ταῦθ', ὑπαί τις ἀρβύλας
935
λύοι τάχος, πρόδουλον ἔμβασιν ποδός,
καὶ τοῖσδέ μ' ἐμβαίνονθ᾽ ἁλουργέσιν θεῶν
μή τις πρόσωθεν ὄμματος βάλοι φθόνος·
πολλὴ γὰρ αἰδὼς σωματοφθορεῖν ποσὶν
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Martin L. West, 1990.) — 944 focus
ἀλλ᾽ εἰ δοκεῖ σοὶ ταῦθ᾽, ὑπαί τις ἀρβύλας
λύοι τάχος, πρόδουλον ἔμβασιν ποδός·
945
καὶ τοῖσδέ μ’ ἐμβαίνονθ᾽ ἁλουργέσιν θεῶν
μή τις πρόσωθεν ὄμματος βάλοι φθόνος.
πολλὴ γὰρ αἰδὼς δωματοφθορεῖν ποσίν
φθείροντα πλοῦτον ἀργυρωνήτους θ' ὑφάς.
τούτων μὲν οὕτω· τὴν ξένην δὲ πρευμενῶς
950
τήνδ᾽ εἰσκόμιζε· τὸν κρατοῦντα μαλθακῶς
θεὸς πρόσωθεν εὐμενῶς προσδέρκεται.
ἑκὼν γὰρ οὐδεὶς δουλίωι χρῆται ζυγῶι·
αὕτη δέ, πολλῶν χρημάτων ἐξαίρετον
ἄνθος, στρατοῦ δώρημ᾽ ἐμοὶ ξυνέσπετο.
955
ἐπεὶ δ’ ἀκούειν σοῦ κατέστραμμαι τάδε,
εἶμ᾽ εἰς δόμων μέλαθρα πορφύρας πατῶν.
Aeschyli Agamemnon (OCR draft) Experimental (Aeschyli Agamemnon. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 944 focus
Translations (10)
Agamemnon Perseus (Aeschylus. The poetical works of Robert Browning, Volume 13. Browning, Robert, translator; Berdoe, Edward, editor. London: Smith, Elder and Co., 1889.) — 944 focus
The Agamemnon (OCR draft) Experimental (The Agamemnon. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 944 focus
Well, if thou will have it so, let some one loose quickly my sandals, that do service to the treading of my foot, lest some envy from the eyes of the gods afar smite me as I trample in these sea-grained vestments, for 'tis great shame to waste my substance, by spoiling with my feet my wealth, and tissues bought with silver. Thus much for this ; but do thou with kindness conduct within this stranger maid : God from afar graciously regards him that is mild in victory. For no one willingly submits to the yoke of slavery. But she, choice flower of many possessions, gift of the army, hath accompanied me. Since then I have been reduced to submit to thee in this, I will go into the halls of my palace, treading on purple.
AGAMEMNON (OCR draft) Experimental (AGAMEMNON. Paul Mazon, 1920-1925.) — 944 focus
la victoire.
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Robert Potter, 1779.) — 944 focus
If ſuch thy will, haſte ſome one, from my feet
Unlooſe these high-bound buſkins,
leſt ſome God
Look down indignant, if with them I preſs
These veſts ſea-tinctur’d: Shame it were to ſpoil
1075
With unclean tread their rich and coſtly texture.
Of these enough. This ſtranger, let her find
A gentle treatment: from high Heav’n the God
Looks with an eye of favour on the victor
That bears his high ſtate meekly;
1080
for none wears
Of his free choice the yoke of ſlavery.
And ſhe, of many treaſures the prime flow’r
Selected by the troops, has follow’d me.
Well, ſince I yield me vanquiſh’d by thy voice,
1085
I go, treading on purple, to my houſe.
Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 944 focus
Poi che tu vuoi cosí, presto, i calzari
servi del piede mi disciolga alcuno :
ché qualche invidioso occhio di Nume
non mi colpisca da lontano, mentre
sulla porpora incedo.
1100
Assai vergogna
per me sarebbe calpestare, struggere
questi tappeti, compri a peso d'oro,
e rovinar la casa mia. Ma basta.
Indica Cassandra.
Questa straniera accogli or nella casa
1105
benignamente: ché da lunge il Nume
benigno mira chi soave impera:
poi che al giogo servil nessuno piegasi
per suo volere.
E' questo il fiore eletto
1110
fra molti beni, è il dono dell' esercito,
e m' ha seguito.
Or via, poi che m' indussi
ad ascoltarti, nella casa entrare
debbo movendo il piè sovra la porpora.
1115
Scende dal carro e s'avvia sopra i tappeti.
Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 944 focus
Aeschylus, Agamemnon: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 944 focus
das dem verschlag'nen Schiffer unverhofft erscheint,
900 der Tag der Frühlingswonne nach dem Wintersturm,
945
das Quellgeriesel für den durst'gen Wandersmann —
was ist nicht alles köstlich, so's Erlösung bringt.
Ja, solches Preises halt' ich meinen Gatten wert,
und niemand leg' es mir als Übertreibung aus:
905 zu schwer hab' ich bisher gelitten. Trauter Freund,
950
so steige denn herunter von dem Wagensitz;
allein der Fuß, der Troia auf den Nacken trat,
darf nicht den Staub berühren.
Mägde, tummelt euch,
die Tücher breitet auf den Weg, wie ich befahl,
955
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Anna Swanwick, 1886.) — 944 focus
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 944 focus
Then, if thou wilt, let some one stoop to loose
Swiftly these sandals, slaves beneath my foot:
1095
And stepping thus upon the sea's rich dye,
I pray, Let none among the gods look down
With jealous eye on me—reluctant all,
To trample thus and mar a thing of price,
Wasting the wealth of garments silver-worth.
1100
Enough hereof: and, for the stranger maid,
Lead her within, but gently: God on high
Looks graciously on him whom triumph's hour
Has made not pitiless. None willingly
Wears the slave's yoke—and she, the prize and flower
1105
Of all we won, comes hither in my train,
Gift of the army to its chief and lord.
—Now, since in this my will bows down to thine,
I will pass in on purples to my home.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos, Band I, Agamemnon. Independent Donner line citations, Smyth card correspondence, twelve located textual notes and opening metrical facsimiles. Unfinished OCR proofreading and note attribution are documented in the review inventory.) — 944 focus
So löse, wenn du's also willst, ein Sklave schnell
Die Sohle mir, des Fußes treue Dienerin!
Daß nur der Neid aus eines Gottes Auge nicht
Fernher mich treffe, wandl' ich auf dem Purpur hier!
905
Ich fürchte sehr, daß meines Hauses Glück erbleicht,
Tritt solch' Gewebe reicher Pracht mein Fuß in Staub.
Genug-davon! (auf Kassandra deutend) Die fremde Jungfrau führe mir
Liebreich in's Haus ein! Auf den milden Herrscher sieht
Ein Gott aus fernen Himmelshöh'n huldreich herab.
910
Freiwillig fügt sich Keiner ja dem Sklavenjoch.
Die schönste Blum' aus reichen Schäßen ausgewählt,
Des Heeres Gabe, folgte sie nach Argos mir.
Nun weil ich folgsam deinem Wort mich beugen will,
Schreit' ich zum Königshause hin den Purpurpfad.
915

Notes on the current edition

Agamemnon

1. That is, when the summer heat is ripening the grapes.

Commentary

Critical apparatus to Agamemnon (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Agamemnon.) focus

944-945. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-555

NA Farn. hoc ordine,
| ποτᾶται ἄμισθος ἀοιδά. | μαντιπολεῖ δ᾽ ἀκέλευστος. |

946. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-556

ἀποπτύσαι
ἀποπτύσας
Flor. Vict.
ἀποπτύσαι
, cum glossa
ὥστε ἀποπτύειν τοῦτο
, Farn. Id in textum intulit Boissonadus. Scaligeri et Casauboni coniecturam,
ἀποπτύσαι
, constructionis mutatione non perspecta, receperunt Porsonus et Blomfieldius.
946

948. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-557

θ'
θ'
Farn. Vict. Ex Flor.
ξ'
mihi enotatum est. Auratus
θ'
. Scaligerum
θ'
corrigentem recte secuti sunt Porsonus atque alii.
948

950-952. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-558

χρόνος δέ τοι πρυμνησίων ξὺν ἐμβολαῖς ψαμμίας ἀκάτας παρήβησεν.
χρόνος δ᾽ ἐπεὶ
Flor. Vict.
χρονὸς δ᾽ ἐπὶ
Farn. Deinde libri
ξυνεμβόλοις
. Deinde
ψαμμίας ἀκάτας
Farn. Vict.
ψαμμίας ἀκάτα
Flor. Tum
παρήβησεν
Flor. Vict.
παρήβησ'
Farn. Scaliger
ἐπὶ
et
ξὺν ἐμβόλοις
. Schneiderus in lexico Graeco
ξυνεμβολαῖς
. Quod in adnotatione ad Humboldti interpretationem posui,
χρόνος δ᾽ ἐπὶ πρυμνησίων ξυνεμβολαῖς ψαμμίας ἀκάτας παρήβησεν
, nec Blomfieldius intellexit nec Wellauerus.
Ψαμμίας ἀκάτας
non accusativum, sed genitivum, nec
παρήβησεν
activum, sed, ut est, neutrale esse volui, constructionem autem verborum hanc,
χρόνος δὲ παρήβησεν ἐπὶ ξυνεμβολαῖς πρυμνησίων ψαμμίας ἀκάτας
, tempus defloruit post communem iniectionem rudentum navis in arena stantis, i. e. postquam subductae in arenam alligataeque sunt naves. Defloruisse dicit tempus, quia, si quid adversi secundum Calchantis vaticinium accidere oportebat, effluxisse videtur spatium quo id evenire erat consentaneum.
Ἐπί
cum dativo iunctum, ut sit post, ne H. Stephanum in Thesauro dicam, observatum ab interpretibus ad Lucianum t. I. p. 538. Non puto tamen id scriptum ab Aeschylo esse, non solum quod apta numerorum dispositio duas istas syllabas potius ad praecedentia referri, quam coniungi cum sequentibus postulat, sed etiam propter productionem brevis syllabae, cui locus est absoluto numero, ut v. 953. non ubi perpetuatur. Quare scribendum duxi
χρόνος δέ τοι πρυμνησίων ξὺν ἐμβολαῖς ψαμμίας ἀκάτας παρήβησεν.
Vocabulum
ξυνεμβολή
legitur in Persis v. 390.
εὐθὺς δὲ κώπης ῥοθιάδος ξυνεμβολῇ ἔπαισαν ἅλμην βρύχιον ἐκ κελεύματος.
Apparet coniunctam multorum iniectionem ita vocari. Sed eo ipso non aptus hic videtur pluralis numerus
ξυνεμβολαῖς
: recte diceretur
ξυνεμβολή
. Quare praeferendum iudicavi
ξὺν ἐμβόλαις
. Intelligi autem rudentes, quibus naves in arenam subductae alligatae fuerant, patet ex eis quae sequuntur
εὖθ᾽ ὑπ᾽ Ἴλιον ὦρτο ναυβάτας στρατός
. Dubitari potest
ἀκάτας
an
ἀκάτου
scribendum sit. Nescio an inusitatiore forma usum dicam Aeschylum. Habet
ἀκάταν
codex Palatinus Anthologiae X. 9, 2. ubi Iacobsius eum Huschkio in Anal. crit. p. 228.
ἄκατον
scripsit.

953. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-559

εὖθ'
ἣνθ'
in Flor. esse dicitur.
953

957. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-560

τὸν δ'
τόνδ'
Farn. Recte
τὸν δ'
Vict. ὅμως Deinde libri
ὅπως
. Stanleius recte
ὅμως
. Notandum prima syllaba correpta
ὑμνῳδεῖ
. Possit quis suspicari scribendum esse
μελῳδεῖ
. Hesychius
μελῳδοῦσι, μετ' ᾠδῆς ὑμνοῦσιν
. Sed eadem syllaba correpta
ὑμνήσω
invenitur in Euripidis Bacchis v. 71. et
εὔυμνος
apud Epicharmum Hephaestionis p. 15.
957

958. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-561

Ἐρινύος Libri
ἐριννύς
. Genitivum posui in libro de metris p. 433. Item Porsonus.
958

961-964. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-562

οὔτι ... τελεσφόροις δίναις κυκλούμενον κέαρ Libri
οὔτοι
. Casauboni et Abreschii emendatio est
οὔτι
. Post
ματάζει
, quod ex grammaticorum praecepto scripsi
μάταια
, nulla in antiquis editionibus interpunctio.
Σπλάγχνα
explicat poeta per
κέαρ
, quod
τελεσφόροις δίναις κυκλούμενον πρὸς ἐνδίκοις φρεσίν
dicit, paullo quidem tumidius, sed tamen ut pateat sententia: non fallitur animus, cor eventum ferentibus fluctibus ad veracia agitatum praecordia, i. e. cor motu suo, qui non vano ex timore nascitur, recte praesaga pulsat praecordia. Quod ad numeros attinet,
τελεσφόροις
singulari versu dici et sententiae vis interpunctioque strophicorum docet, nec recte sequentibus adiiceretur, trimetro non puro. Initii versus enim index est syllaba longa in anacrusi.

965-966. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-563

εὔχομαι δ' ἀπ' ἐμᾶς τὸ πᾶν ἐλπίδος ψύθη πεσεῖν ἐς τὸ μὴ τελεσφόρον.
εὔχομαι δ᾽ ἀπ' ἐμᾶς τοι ἐλπίδος
Farn. atque ita edidit Vict. nisi quod
τοι
in
τε
mutavit.
εὔχομαι δ᾽ ἐξ ἐμᾶς ἐλπίδος
Flor. Deinde
ψύθη
Flor. Farn.
ψυδῆ
Vict. quod emendavit H. Stephanus.
Ψύθη
substantivum esse puto, ut v. 457. Nec minus apud Callimachum fr. 184. ubi Hemsterhusio placebat
ψυδές
. Scripsi
εὔχομαι δ᾽ ἀπ' ἐμᾶς τὸ πᾶν ἐλπίδος ψύθη πεσεῖν ἐς τὸ μὴ τελεσφόρον.
Certa enim emendatione me restituisse puto
τὸ πᾶν
, quod et sententia postulat et latere videtur in
τοι
, non addito, ut puto a Triclinio, sed relicto ex
τὸ πᾶν
in detrito margine.
Ἐλπίδος
hic sic dicit poeta, ut cogitationem futuri significet: est enim
ἀπ᾽ ἐλπίδος, ἀπ' ἐλπίδων, ἐξ ἐλπίδων
, secus quam quis futurum putavit. Sophocles El. v. 1127.
ὡς σ' ἀπ' ἐλπίδων οὐχ ὧνπερ ἐξέπεμπον εἰςεδεξάμην.
Trach. v. 666.
οὐκ οἶδ' · ἀθυμῶ δ᾽ εἰ φανήσομαι τάχα κακὸν μέγ' ἐκπράξασ᾽ ἀπ' ἐλπίδος καλῆς.
Euripides Inone apud Stobaeum CV. 1.
ὑπόπτερος δ᾽ ὁ πλοῦτος· οἷς γὰρ ἦν ποτε, ἐξ ἐλπίδων πίπτοντας ὑπτίους ὁρῶ.

968-970. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-564

μάλα γέ τοι τὸ πολέος γ' ὑγίας ἀκόρεστον τέρμα· νόσος γὰρ ἀεὶ γείτων ὁμότοιχος ἐρείδει.
μάλα γάρ τοι τῆς πολλᾶς ὑγιείας
Flor. Vict. In Flor. haec,
μάλα γάρ τοι τᾶς πολλᾶς
, itemque
τέρμα νόσος γὰρ
, serius adscripta videri adnotatum est.
μάλα γε
(supra scripto
γὰρ τοὶ δὴ
)
τῆς πολλᾶς ὑγιείας
Farn. Deinde libri
νόσος γὰρ γείτων
. Lacunae signum post
γὰρ
posuit Porsonus. Vix dubitari potest quin perierit, quod Blomfieldius inserendum esse putavit,
ἀεί
. Illud autem certum est, primum horum versuum paeonicum esse. Hinc scripsi
μάλα γέ τοι τὸ πολέος γ᾽ ὑγίας ἀκόρεστον τέρμα. νόσος γὰρ ἀεὶ γείτων ὁμότοιχος ἐρείδει.
De illa forma
πολέος
ceteris copiosius dixit scholiastes Arati ad Phaen. v. 19. De
ὑγιείας
dubitare non sinunt
ἱερεία
et tot alia utramque terminationem habentia nomina.
Γέ τοι
patet non ad proxime praegressam sententiam, sed ad ea referri quae hanc praecedunt. Sin gravius hic peccatum est, coniici potest scripsisse Aeschylum
μάλα τὸ τῆς ὑπεράγαν ὑγείας
. Quod sequitur
ἀκόρεστον
Auratus in
ἀχάριστον
, Schutzius in
ἀπάρεστον
mutandum censuerunt: quorum prius errat Wellauerus quum ab Humboldto probatum existimat.
Ἀκόρεστον
, immodicum, in malam partem accipiendum est.

Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

774-965. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-439

drittes Epeisodion. 6* Der siegreiche Agamemnon erscheint auf einem Wagen. Zur Seite sitzt ihm Kasandra, als Seherin gekennzeichuet durch weifses Gewand, den χιτών ὀρθοστάδιος (Poll. IV 18, 119), über dem sie ein Netz von Wollenfäden ἄγρηνον (Poll. IV 18, 116, Hesych. u. d. W.) trägt (1269), dann durch Scepter und den mit Wolle umwickelten Lorbeerkranz, der um den Hals auf die Brust herabhängt (1264, Hom. A 15 und Schol. zu Aristoph. Plut. 39, vgl. Wieseler Zeitschr. f. d. Altertumsw. 1848 S. 108 f.). Über Purpurteppiche, die Klytämestra hinbreiten läfst, schreitet Agamemnon später in den Palast. So wird der tragische Eindruck durch den Kontrast des Glanzes und Glückes gesteigert. Die Anapäste recitiert der Chorführer.

945. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-540

ἐξαίρετον: Hom. Β 227 πολλαὶ δὲ γυναῖκες εἰσὶν ἐνὶ κλισίῃς ἐξαίρετοι, Eur. Tro. 249 ἐξαίρετόν νιν ἔλαβεν ᾿Αγαμέμνων ἄναξ.

947. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-541

Der konsekutive Infin. bei κατέστραμμαι (,,ich habe mich unterkriegen lassen" Schneidewin) wie Herod. VII 51 Κῦρος Ἰωνίην πᾶσαν κατεστρέψατο δασμοφόρον εἶναι Πέρσησι.

949. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-542

Unerschöpflich wie das Meer ist der Purpursaft, den das Meer hervorbringt. Das Haus besitzt unerschöpfliche Mittel, um solchen Purpursaft zu kaufen. Also kann das Haus den Verlust solcher Purpurteppiche leicht verschmerzen.

950. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-543

ἰσάργυρον, mit Silber aufgewogen. Athen. XII 526 Ο Θεόπομπος δ᾽ ἐν πεντεκαιδεκάτη ἱστοριῶν χιλίους φησὶν ἄνδρας αὐτῶν (von den Lydern) ἁλουργεῖς - φοροῦντας στολὰς ἀστυπολεῖν· ὃ δὴ καὶ βασιλεῦσι σπάνιον τότ᾽ ἦν καὶ περισπούδαστον. ἰσοστάσιος γὰρ ἦν ἡ πορφύρα πρὸς ἄργυρον ἐξεταζομένη.

951. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-544

πορφύρα παγκαίνιστος est purpura, cuius talis est copia, ut ea semper recenti quivis uti possit (Blomfield).

952. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-545

1
Wohlstand ist vorhanden, um davon (von dem Purpur) zu haben. Der Infinitiv steht konsekutiv. Vgl. Eur. Hipp. 346 οὐ μάντις εἰμὶ τἀφανῆ γνῶναι σαφῶς, Krüger I 55, 3, 3.

955-956. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-546

προυνεχθέντος ( αὐτοῦ scil. τοῦ πατησμοῦ) wie nachher μηχανωμένης ( ἐμοῖ), Krüger I 47, 4, 3. — δόμοισι ist, wie die Stellung zeigt, abhängig von προυνεχθέντος: wenn solches Opfer dem Hause an heiliger Stätte geboten worden wäre, da ich Lohn für das Zurückbringen dieses Lebens zu bewerkstelligen suchte (d. i. da ich das Orakel fragte, welches Opfer ich bringen müsse, um dieses Mannes Rückkehr zu erlangen). Mit δόμοισι προυνεχθέντος vgl. Herod. V 62 προφέρειν ( τὴν Πυθίην) σφι τὰς ᾿Αθήνας ἐλευθεροῦν.

957-958. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-547

Denn mit der Wurzel des Baumes kam Laub ins Haus, das seinen Schatten ausbreitet gegen das Hundsgestirn. ἵκετο ἐς δόμους bezieht sich auf die Ankunft des Agamemnon: „denn nachdem du ins Haus gekommen bist, ist gleichsam die Wurzel des Baumes vorhanden, der uns mit seinen Zweigen Schatten bietet gegen Sonnenglut." ὑπερτείνασα: über das Zusammenfallen der Haupt- und Nebenhandlung vgl. 301, 405, 1038, Krüger 1 53, 6, 8, Koch 101 Anm. 1.

959-960. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-548

σοῦ μολόντος, als wenn θάλπος μὲν ἔμολε folgte wie nachher ψῦχος πέλει. Vgl. zu 653. σημαίνεις μολόν: du bist das Wahrzeichen, dafs gekommen ist. Ansprechend vermutet F. W. Schmidt θερμαίνει δόμον. Schneidewin erinnert an ein von Goethe behandeltes arabisches Gedicht, wo es heifst: ,, Sonnenhitze war er am kalten Tag und brannte der Sirius, war er Schatten und Kühlung."

962. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-549

τότ᾽ ἤδη, dann schon, nicht erst zur Winterszeit. Vgl. jedoch Anhang.

963. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-550

ἀνδρὸς τελείου: des Mannes als der Krone des Hauses. Vgl. Pers. 172 ὄμμα γὰρ δόμων νομίζω δεσπότου παρουσίαν.

964. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-551

τέλει, als τέλειος. Vgl. zu 517. Klyt. spricht dieses, nachdem Agamemnon bereits in das Haus getreten ist. Nach dem folgenden Verse folgt sie ihm.

965. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-552

Vgl. Cho. 776 μέλει θεοῖσιν ὧνπερ ἂν μέλῃ πέρι, wornach worr Mähly auch hier τῶνπερ ἂν μέλῃ πέρι vermutet ( τελεῖν könnte aus dem vorausgehenden Verse stammen. Die Attraktion des Relativs findet sich bei den Formen, die mit τ anlauten, nirgends sonst).

966-1018. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-553

drittes Stasimon: „Von dem Augenblicke an, wo die Griechen in Aulis die Anker lichteten, hat sich meiner eine ängstliche Beklemmung bemächtigt, die mich nicht einmal jetzt verläſst, obwohl ich die siegreiche Rückkehr des Agamemnon mit eigenen Augen sehe. Ohne Grund ist diese Besorgnis nicht, welche dem Rechtsgefühl entspringt (wenn ich auch wünsche, daſs sie nicht in Erfüllung gehe). Denn der Schaden, den man an der Gesundheit nimmt, ist wieder heilbar und Verlust von Vermögen läfst sich ersetzen; aber vergossenes Menschenblut ist unersetzlich: der Tote steht nicht wieder auf. Gerne hätte ich dem König diese Bedenken vorgetragen; aber die erhabene Würde des Königs gestattet solche Rede nicht und so muſs ich meine heilsame Mahnung im unruhigen Herzen verschliefsen." So giebt dieser Chorgesang im Anschluſs an den dritten Teil der Parodos die Schuld an, welche Agamemnon durch seinen Tod sühnt.

967-968. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-554

προστατήριον καρδίας statt des prosaischen πρὸ καρδίας.

969. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-555

Es orakelt ungeheifsen unbezahlt mein Gesang d. h. unwillkürlich komme ich immer wieder auf meine düsteren Ahnungen zurück. ἄμισθος, anders als die χρησμολόγοι ( τὸ μαντικὸν γὰρ πᾶν φιλάργυρον γένος Soph. Ant. 1055 ). Vgl. Cho. 729 . -

970. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-556

ἀποπτύσας, als ob θαρσεῖν ἔχω folgte für θάρσος φίλον θρόνον. Ζυ 653. Mit θάρσος ίζει vgl. Eur. Alk. 604 πρὸς δ᾽ ἐμᾶ ψυχᾷ θάρσος ἦσται, mit φρενὸς φίλον (das Homerische Epitheton) θρόνον Plat. Staat VIII p. 553 В ἐπὶ κεφαλὴν ὠθεὶ ἐκ τοῦ θρόνου τοῦ ἐν τῇ ἑαυτοῦ ψυχῇ φιλοτιμίαν.