Aeschylus, Seven Against Thebes, Ioannes Sanravius (Translator), 686

Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Quid infaniuisti fili? ne te repletum animo

655

Hasta infanum nocumentum ferat:

Mali uerò eijce amoris imperium.

Eteocles

Postquam negotium tantopere inſtigat Deus,

Eat ſecundis uentis fluctum Cocyti affecutum,

Phœbo inuifum omne Laij genus.
660

Cho.

Seven Against Thebes. Aeschylus. Ioannes Sanravius (Translator). Basileae. 1555.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) (Latin) (Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (7)

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 686-711 focus

str. 1

Χορος

τί μέμονας,¹ τέκνον; μή τί² σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος³ ἄτα φερέτω: κακοῦ δ᾽

ἔκβαλ᾽⁴ ἔρωτος ἀρχάν.

Ετεοκλης

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός,

ἴτω κατ᾽ οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν
690

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

692

ant. 1

Χορος

ὠμοδακής σ᾽ ἄγαν ἵμερος ἐξοτρύ-

νει πικρόκαρπον ἀνδροκτασίαν⁵ τελεῖν

αἵματος οὐ θεμιστοῦ.

Ετεοκλης

φίλου γὰρ ἐχθρά⁶ μοι πατρὸς μέλαιν᾽⁷ ἀρὰ
695

ξηροῖς ἀκλαύτοις⁸ ὄμμασιν προσιζάνει,

λέγουσα κέρδος πρότερον ὑστέρου μόρου.

698

str. 2

Χορος

ἀλλὰ σὺ μὴ ᾽ποτρύνου: κακὸς οὐ κεκλή-

σει βίον εὖ κυρήσας: μελάναιγις ἐκ δ᾽⁹

εἶσι δόμων Ἐρινύς, ὅταν ἐκ χερῶν
700

θεοὶ θυσίαν δέχωνται.

Ετεοκλης

θεοῖς μὲν ἤδη πως παρημελήμεθα,

χάρις δ᾽ ἀφ᾽ ἡμῶν ὀλομένων θαυμάζεται:

τί οὖν ἔτ᾽ ἂν σαίνοιμεν ὀλέθριον μόρον;

705

ant. 2

Χορος

νῦν ὅτε σοι παρέστακεν: ἐπεὶ δαίμων
705

λήματος ἐν τροπαίᾳ¹⁰ χρονίᾳ μεταλ-

λακτὸς ἴσως ἂν ἔλθοι θαλερωτέρῳ¹¹

πνεύματι: νῦν δ᾽ ἔτι ζεῖ.

Ετεοκλης

ἐξέζεσεν¹² γὰρ Οἰδίπου κατεύγματα:

ἄγαν δ᾽ ἀληθεῖς ἐνυπνίων φαντασμάτων
710

ὄψεις, πατρῴων χρημάτων δατήριοι.¹³

712

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 686-711 focus

Χορός

τί μέμονας, τέκνον; μή τί σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δʼ

ἔκβαλʼ ἔρωτος ἀρχάν.

Ἐτεοκλής

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτʼ ἐπισπέρχει θεός,

ἴτω κατʼ οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν
690

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

692

Χορός

ὠμοδακής σʼ ἄγαν ἵμερος ἐξοτρύ-

νει πικρόκαρπον ἀνδροκτασίαν τελεῖν

αἵματος οὐ θεμιστοῦ.

Ἐτεοκλής

φίλου γὰρ ἐχθρά μοι πατρὸς τάλαινʼ ἀρὰ
695

ξηροῖς ἀκλαύτοις ὄμμασιν προσιζάνει,

λέγουσα κέρδος πρότερον ὑστέρου μόρου.

698

Χορός

ἀλλὰ σὺ μὴ ʼποτρύνου· κακὸς οὐ κεκλή-

σῃ βίον εὖ κυρήσας· μελάναιγις δʼ· οὐκ

εἶσι δόμων Ἐρινύς, ὅταν ἐκ χερῶν
700

θεοὶ θυσίαν δέχωνται;

Ἐτεοκλής

θεοῖς μὲν ἤδη πως παρημελήμεθα,

χάρις δʼ ἀφʼ ἡμῶν ὀλομένων θαυμάζεται·

τί οὖν ἔτʼ ἂν σαίνοιμεν ὀλέθριον μόρον;

705

Χορός

νῦν ὅτε σοι παρέστακεν· ἐπεὶ δαίμων
705

λήματος ἐν τροπαίᾳ χρονίᾳ μεταλ-

λακτὸς ἴσως ἂν ἔλθοι θελεμωτέρῳ

πνεύματι· νῦν δʼ ἔτι ζεῖ.

Ἐτεοκλής

ἐξέζεσεν γὰρ Οἰδίπου κατεύγματα·

ἄγαν δʼ ἀληθεῖς ἐνυπνίων φαντασμάτων
710

ὄψεις, πατρῴων χρημάτων δατήριοι.

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 686 focus

ΧΟ.

τί μέμονας, τέκνον; μή τί σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ᾽

ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.

ΕΤ.

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεὸς,

ἴτω κατ' οὗρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν
690

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Gottfried Hermann, 1852.) — 686 focus

Χορὸς Παρθένων
στρ. α'.

τί μέμονας τέκνον; μήτι σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω, κακοῦ δ᾽

ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.

Ἐτεοκλῆς

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός,
670

ἴτω κατ᾽ οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχόν,

Ἐτεοκλῆς

Φοίβῳ στυγηθέν, πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ (OCR draft) Experimental (ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 686 focus

Τί μέμονας, τέκνον; μή τί σε θυμοπλη-

Str. 1.

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ'

ἔκβαλ' ἔρωτος ἀρχάν.

ΕΤΕΟΚΛΗΣ

Ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ' ἐπισπέρχει θεός,
690

ἴτω κατ' οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. N. Wecklein, 1885.) — 686 focus

τί μέμονας, τέκνον; μήτι σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ᾽

ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.
675

ΕΤ.

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός,

ἴτω κατ᾽ οὗρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

ΧΟ.

Aeschyli Septem contra Thebas (OCR draft) Experimental (Aeschyli Septem contra Thebas. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 686 focus

ΧΟ.

τί μέμονας, τέκνον; μήτι σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ

δ᾽ ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.

ΕΤ.

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός,

ἴτω κατ᾿ οὐρον κύμα Κωκυτοῦ λαχόν
690

Φοίβωι στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος. –

Translations (7)

Seven Against Thebes Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 686-710 focus

Chorus

For what are you so eager, child? Do not let mad lust for battle fill your soul and carry you away. Reject this evil passion while it is still young.

Eteocles

Since God hastens the deed so urgently,

let the whole race of Laius, hated by Phoebus, be swept on the wind to Cocytus’ destined flood!
690

692

Chorus

A savage desire eats away at you, drives you to murder, blood-sacrifice proscribed by divine law, whose only fruit is bitterness.

Eteocles

True, my own beloved father’s hateful, ruinous curse hovers before my dry, unweeping eyes, and informs me of benefit preceding subsequent death.¹
695

698

Chorus

No, do not let yourself be driven to it. You will not be called a coward if you retain life nobly. Will not the avenging Erinys in her dark aegis

leave your house, when the gods receive sacrifice from your hands?
700

Eteocles

The gods, it seems, have already banished us from their care, yet they admire the grace we offer them when we perish. So then, why should we cringe and shy away from deadly fate?

705

Chorus

It is only at this moment that death stands close by you, for the divine spirit may change its purpose even after a long time and come on a gentler wind. But now it still seethes.
705

Eteocles

Yes, the curses of Oedipus have made it seethe in fury.

Too true were the phantoms in my sleeping visions, predicting the division of our father’s wealth!
710

The Seven against Thebes. (OCR draft) Experimental (The Seven against Thebes.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 686 focus

Why art thou eager, my son? let not Até, full of wrath, raging with the spear, hurry thee away—but banish the first impulse of [evil] passion.

Eteocles

Since the deity with all power urges on the matter, let the whole race of Laius, abhorred by Phoebus, having received for its portion the wave of Cocytus, drift down with the wind.

Chorus

LES SEPT CONTRE THÈBES (OCR draft) Experimental (LES SEPT CONTRE THÈBES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 686 focus

ton cœur et t'emporter. Rejette, déjà en son principe, cette convoitise mauvaise.

ÉTÉOCLE

Puisque le Ciel lui-même précipite les choses, qu'elle aille donc, au gré du vent qui la pousse,
vers son lot, l'onde du Cocyte, la race odieuse à Phoibos, la race entière de Laïos !

LE CHŒUR

Ah ! de quelle dent cruelle te mord donc le désir qui t'entraîne

The Seven Chiefs against Thebes (OCR draft) Experimental (The Seven Chiefs against Thebes. Robert Potter, 1779.) — 686 focus

Ah, whither doſt thou rush? Let not revenge,

790

That wildly raving ſhakes the furious ſpear,

Tranſport thee thus. Check this hot tide of paſſion.

ETEOCLES.

No: ſince the God impels me, I will on.

And let the race of Laius, let them all,

Abhor'd by Phœbus, in this ſtorm of fate
795

Sink down to deep Cocytus' dreary flood.

CHORUS.

Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 686 focus

Figlio, che smanî? Con impeto rabido,

770

te non travolga la furia belligera!

Scrolla il dominio di brama funesta!

ETEOCLE

Poi che gli eventi incalza un Dio, rapito

dai venti sia di Laio il seme tutto,

odio di Febo, sul fatal Cocito.
775

1 Antistrofe I

CORO

English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Seven against Thebes — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 686 focus

Ah, what is thy desire?

Let not the lust and ravin of the sword

Bear thee adown the tide accursed, abhorred!

Fling off thy passion's rage, thy spirit's prompting dire!

Eteocles

Nay—since the god is urgent for our doom,
700

Let Laïus' house, by Phoebus loathed and scorned,

Follow the gale of destiny, and win

Its great inheritance, the gulf of hell!

Chorus

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 686 focus

Und du beharrst, o Kind? Daß dich im Zorne doch

Des Kampfs wilde Lust nicht fortreiße! Nein,

Tilg' im Beginn die Mordgier!

Eteokles.

Weil doch zum Ausgang ungestüm hindrängt ein Gott,

So fahre Lajos' ganzes Haus, von Phöbos' Haß
665

Verfolgt, Kokytos' düstre Flut im Sturm hinab!

Zweiter Halbchor.
Erste Gegenstrophe.

Commentary

Critical apparatus to Seven Against Thebes (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Seven Against Thebes.) focus

655. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-745

ἄρχοντί τ':

ἄρχοντι γὰρ

Colb. 1.

655

656. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-746

ξὺν:

σὺν

erat ante Brunckium.

χωρὶς

Par. E.

ξυστήσομαι

Taur.

656

657. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-747

αἰχμήν ... πετρῶν:

αἰχμὴν

G. aliique, ut videtur, codices et Ald. Rob. Turn.

αἰχμῆς

M. Vit. Lips. Arund. Par. H. Colb. 1. idque habuit etiam alter scholiastes.

πτερῶν

G. Cantabr. 1. Rob. et a pr. manu Vit. Adscriptum hoc in Arund. Cantabr. 2. Vind. 4. et in Lips. qui in textu

καὶ πετρῶν

bis habet.

πετρῶν

M. et a sec. manu Vit. et sic cum reliquis plerisque, ut videtur, codicibus Ald. Turn. Commemorat utramque scripturam alter scholiastes,

πτερῶν προβλήματα

interpretans

τοὺς ὀϊστούς

, quod dicere debebat, nisi re vera dixit,

τῶν ὀϊστῶν

. Valckenarius ad Phoen. v. 786. si

πτέρα

sagittae dicerentur, non adspernandam ratus

πτερῶν

, servandum tamen arbitratur

πετρῶν

. Quae ei lectioni firmandae affert, eorum similia multa colligi possunt, sed sine fructu. Mirum enim et paene absonum est scutum dici tutamen adversus eiusmodi telorum genus, quo non de more, sed rarius et casu utebantur. Hoc sensere, opinor, qui

αἰχμῆς καὶ πετρῶν προβλήματα

scripserunt. Sed hi alia ratione hunc versum vitiarunt, omnem ei vim et virtutem detrahentes. Quare equidem

πτερῶν

revocavi, quamvis non meminerim alius loci, ubi sagittae

πτερά

dicantur. Sed cur minorem volemus Aeschyli audaciam esse quam Latinorum poetarum, quos pennum pro sagitta dicere notissimum est? Et

πτερώματα

certe sagittae sunt in Lycophronis v. 56.

τοῖς Τευταρείοις βουκόλου πτερώμασιν,

quem versum afferens Eustathius p. 172, 30. interpretatur

ἤγουν τοῖς τοῦ Τευτάρου Σκύθου ὀϊστοῖς

657

659. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-748

ὀργὴν ... ὁμοῖος ... αὐδωμένῳ:

ὁρμὴν

Colb. 1. Par. N. et a sec. manu Vit. qui a pr. manu habuerat

ὀργὴν

, ut ceteri. Adscriptum

ὁρμήν

etiam in Par. B.

ὅμοιος

ὁμοίως

Ald.

αὐδουμένῳ

αὐδομένῳ

Vit. In M. hoc scholion adscriptum est,

τὸν τρόπον τῷ ἀδελφῷ σου βλασφημούμενος

, et in altera parte

ὑπὸ σοῦ

. Alter scholiastes interpretatur

τῷ κακωνύμῳ Πολυνείκῃ

. Glossa in G.

λέγοντι

, in Vit.

κακίστως λεγομένῳ

. Praestat active intelligere

αὐδωμένῳ

, ut spectentur quae dixisse Polynicen rettulerat nuntius, velle illum cum fratre congredi.

659

661. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-749

χεῖρας:

χέρας

Μ. G. Vit.

661

662. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-750

ἀνδροῖν δ᾽ ὁμαίμοιν ... αὐτοκτόνος: Ad ultimas syllabas in

ἀνδροῖν

ὁμαίμοιν

in Lips. ω adscriptum.

αὐτόκτονος

a pr. manu M. recentior accentum correxit.

αὐτοκτόνως

Οχ. Taur.

αὐτοκτόνως

Lips. Nominativo utitur poeta quasi dicturus

θάνατος οὐ γηράσκει

662

663. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-751

γῆρας:

γῆρας

M. Par. B. Rob. Turn. idemque adscriptum in Vit. Lips. Par. B. C.

πέρας

G. Vit. Lips. Cantabr. 2. Mosc. 2. Par. G. E. N. Colb. 1. Ven. A. B. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald.

663

664-666. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-752

εἴπερ κακὸν φέροι τις αἰσχύνης ἄτερ, ἔστω· μόνον γὰρ κέρδος ἐν τεθνηκόσιν· κακῶν δὲ κᾆσχρῶν οὔ τιν' εὐκλείαν ἐρεῖς:

φέροι

M. Vit. et cum reliquis, ut videtur, plerisque codicibus Vict.

φέρη

φέρει

Lips. Cantabr. 1. 2. Ven. B. Ald. Rob. Turn. Scholiastes, cuius haec est in M. adnotatio,

εἰ ὅλως τις ἀτυχεῖ, καλὸν τὸ δίχα αἰσχύνης

, iungit

αἰσχύνης ἄτερ ἔστω

. Εt sic interpunxit Turnebus.

μόνον κέρδος γὰρ

Vit.

ἓν

G. Ox. Vind. 1. 2. 3.4. et a recentiore manu M. a prima enim

ἓν

habuerat, ut ceteri. Secunda manus hoc scholion adscripsit,

ἡ εὔκλεια ἓν κέρδος, τὸ αὐτὸν ἐκδικῆσαι ἀδικούμενον. ἐὰν δὲ ἀνεκδίκητος ἀποθάνῃ, ἕνεκά γε τῶν εἰς αὐτὸν γενομένων κακῶν καὶ αἰσχρῶν, ἄδοξος

. Postea recentior manus haec adscripsit,

τοῦτο γὰρ μόνον τὸ ἕν, κέρδος· τὸ φέρειν κακὸν ἐμέ

(si ita legendum est obscurius scriptum vocabulum).

τόδε κακὸν καὶ αἰσχρόν

. Deinde

τεθνηκόσιν

Μ.

τεθνηκόσι

ceteri, nisi quod

τεθνηκότι

, adscripto

τεθνηκόσι

, habet Par. B. Denique

κ' αἰσχρῶν

Μ. G. Vit. Lips. Ald. Turn.

κ' αἰσχρῶς

Rob. Non puto dici, quod volunt,

μόνον γὰρ κέρδος τοῦτο ἐν τεθνηκόσιν

. Hoc si poeta voluisset, non

γάρ

, sed

τόδε

posuisset. Sed, si haec ita scripsit, hoc dicit, sententia ex philosophia deprompta, si quis infelix sit sine turpitudine, esto: nam lucrum omne apud inferos quaerendum est (si ibi non punimur: sola quae post mortem est vita consideranda est). At infelicitas cum turpitudine coniuncta nusquam in honore est. Sed recte videtur Schutzius mutari iubere ordinem versuum, ut ultimus sit

ἔστω· — τεθνηκόσιν

. Sane, inquit, declinarem fratrem, si malum hoc, non punire ferocientem, sine turpitudine ferre possem: sed quae mala simulque turpia sunt, non dicas laudanda. Esto (congrediar cum fratre): solum enim apud inferos lucrum est, i. e. in morte.

667. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-753

τί μέμονας τέκνον; μήτι σε:

τί μέμονας

M. Arund. Cantabr. 2. Par. L. In M. ad ο a recentiore manu ε supra adscriptum est, itemque in Cantabr. 2.

τί μέμηνας

G. Vit. Taur. Ald. Turn. et ο ad η supra adscripto Lips.

τί μαινας

Vind. 2. 4.

μέμηνας

explicat prior scholiastes,

μέμονας

μέμηνας

alter: in M. nullum est scholion.

τί καὶ μέμονας

Rob. unde Porsonus

καὶ μέμονας

fecit.

τέκος

Par. H. et adscripto γρ.

τέκνον

Par. B.

μήτι σε

Ald. Rob. Turn.

μήτις σε

M. G. Vit. Lips. Par. A. B. Taur. Vind. 1.2.3.

θυμοπληθὺς

G. Vit.

θυμοπλήθος

Rob.

667

668. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-754

δορίμαργος ... ἄτα:

δορὶ μάργος

, supra scripto a recentiore manu

δορίμαργος

, M.

δορύμαργος

Cantabr. 1. 2. Par. L. Vind. 2. 4.

ἄτη

Lips. Cantabr. 1.2. Par. C. Ald. Rob. Turn. In M. ad α recentior manus η supra adscripsit.

668

669. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-755

ἔκβαλ᾽:

ἔκβαλ'

, ut tamen alterum λ ab alia manu additum videtur, M.

ἔκβαλε

Cantabr. 2. Omittit hoc vocabulum Lips.

669

671. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-756

Κωκυτοῦ:

κωκυτὸν

Lips.

παρὰ κωκυτοῦ

Par. L.

671

672. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-757

Φοίβῳ ... πᾶν:

φοίβῳ

, ad ο supra adscripto ου, Lips.

πᾶν

omittit Ven. A.

Λαΐου

Colb. 1.

672

673. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-758

ἵμερος ἐξοτρύνει:

θυμὸς

pro

ἵμερος

Rob. Sic etiam Brunckius, haud dubie codices secutus, nam Robortelli editione carebat.

ἐποτρύνει

Cantabr. 2. Par. L. (si Faehsio fides) Rob. Brunckius. π ad ξ recentior manus in M. supra adscripsit.

673

674. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-759

πικρόκαρπον ἀνδροκτασίαν:

πικρόκακον

Rob.

ἀνδροκτασίαν

M. a pr. manu: recentior

κλ

supra adscripsit.

674

675. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-760

οὐ θεμιστοῦ:

οὐ θεμιστὸν

M. et hoc Brunckius restituit, quum in Par. B. hanc adnotationem,

γρ. ἄθεμιστον

, invenisset.

οὐ θέμιστον

Lips. Ceteri

οὐ θεμιτόν

. In M. ad

ὸν

recentior manus

οῦ

supra adscripsit.

675

676. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-761

ἐχθρά ... τελεῖ ἀρὰ:

γὰρ καὶ

Rob.

ἐχθρὰ

Arund. Cantabr. 1.2. Mosc. 1. Par. A. E. F. K. L. Colb. 1. Ven. B. Vind. 2. Rob. γρ.

ἐχθρά

Par. B.

αἰσχρὰ

M. G. Vit. Lips. Par. B. Ald. Turn.

μοι

Par. K.L.

τελεῖ ἄρα

sic M. sed ut prius

ἀρὰ

scriptum fuisse videatur: recentior manus

τελεία

supra adscripsit.

τελεῖ ἀρὰ

G. Vit. Ox. Taur. Ald.

τελεῖ ἄρα

Lips.

τελεία ἀρὰ

Par. K. L.

τελεῖ ἀρὰ

Rob.

ἀρὰ τέλει

Colb. 1.

τέλει ἄρα. γρ. καὶ οὕτως. τελεῖ. τελευτᾷ ἀρά. τὸ τελεῖ ἀντὶ τοῦ τελειοῦται

ex Par. B. Faehsius affert.

τελεῖν ἀρὰ

Turn.

τέλει ἀρὰ

inde a Victorio edebatur. Bonum esset

τελεία

, si ultima syllaba elidi posset. Itaque Turnebi scripturam recepi, ut

τελεῖν

cum

ὄμμασιν προςιζάνει

coniungeretur, quod horum haec vis est, monet me. Idem putavit Blomfieldius. Respondet Eteocles his verbis ad ea quae chorus dixerat,

ἵμερός σε ἐξοτρύνει ἀνδροκτασίαν τελεῖν

. Wordsworthius in Museo philologico I. p. 222.

τάλαιν' ἀρὰ

scribendum esse coniecit, comparans Eur. Hipp. 1236.

πατρὸς τάλαιν' ἀρά

676

677. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-762

ξηροῖς ... ὄμμασιν προςιζάνει:

ξηροῖσι

Colb. 1. et

τ'

a recentiore manu addito Vit.

ὄμμασιν

Porsonus.

ὄμασι

ὄμμασι

ceteri.

προςιζάνει

a pr. manu M. correxit sec. manus.

677

678. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-763

πρότερον ὑστέρου μόρου:

προτέρους ὑστέρου μόρου

Vit. a pr. manu: sec. manus

μόρου

μόρον

mutavit. Habent

μόρον

G. Colb. 1. Ald. Turn. sed G. cum glossa

θανάτου

. Hoc dicit, instigant me patris dirae, lucrum prius commemorantes secutura morte, i. e. hortantur vindictam sumere quamvis moriturum.

678

679. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-764

μὴ 'ποτρύνου· κακὸς:

μὴ ἐποτρύνου

Vit. Par. G.

κακὸς δ᾽ οὐ

Vind. 2. 3. 4.

δειλὸς οὐ

Arund. Par. K. L. Ask. A. Ven. B. Rob. et adscripto γρ.

κακός

Colb. 2.

κακὸς γο, δειλός

Par. B. Libri

κεκλήσῃ

679

680. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-765

βίον εὖ κυρήσας· μελάναιγὶς:

βίον εὖ κυρήσας

, bene se habens quod ad vitam attinet, i. e. recte instituens vitam.

πατρὸς

ante

μελαναιγίς

inserunt Vind. 2. 4. Post

μελαναιγίς

libri

δ'

habent. Deleverunt Arnaldus Animadv. crit. p. 196. et Pauwius.

680

681. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-766

εἶσι δόμους Ἐρινύς, ὅταν ἐκ: Ad

εἰσι

in M. recentior manus

οὐκ

supra adscripsit.

δόμους

Brunckius.

δόμον

M. Lips. Par. A.

δόμων

ceteri.

ἐρινὺς

Μ.

Ἐριννὺς

vulgo.

ὅταν

Arund. Cantabr. 1.2.

ὅτ' ἂν

a pr. manu M. mutatum in

οὔτ' ἂν

ab alia, fortasse secunda, manu.

ὅτ' ἂν

a pr. manu Vit. mutatum a sec. manu in

οὔτ' ἂν

, quod reliqui libri habent praeter Ald. in qua

οὔ τ' ἂν

, et Rob. in qua

οὐ ἂν

est. Scribendum fortasse est

ἀφ' ὅτου χερῶν

681

682. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-767

δέχωνται:

δέχονται

Par. C. Rob.

682

684. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-768

ὀλομένων θαυμάζεται: In

ὀλομένων

alterum ο in litura habet M.

ὀλλομένων

Vit. Inter

ὀλομένων

θαυμάζεται

supra versum

οὐ

adscriptum in G.

οὐ θαυμάζεται

Taur. Vind. 1.

684

685. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-769

τί οὖν ... σαίνοιμεν:

τί γ' οὖν

Cantabr. 1.

τί νῦν

Blomfieldius. V. ad v. 190.

ἂν σαίνοιμεν

ante sec. manus emendationem habuisse videtur M.

σαίνομεν μόρον ὀλέθριον

, sed cum glossa

κολακεύοιμεν

, G.

685

686-689. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-770

νῦν ὅτε σοι παρέστακεν· ἐπεὶ κλύδων, λήματος ἐντροπαίᾳ χρονίᾳ μεταλλακτός, ἴσως ἂν ἔλθοι θαλερωτέρῳ πνεύματι· νῦν δ᾽ ἔτι ζεῖ:

νῦν ὅτι

Rob. V. ad Suppl. v. 614.

παρέστηκεν

ad α supra adscripto η Lips.

παρέστηκε

G. Vit. Ox. Par. C.

ἐπεὶ δαίμων λήματος

libri omnes, nisi quod

λήμματος

habet Colb. 2.

ἀντροπαίᾳ

G. Vit. Lips. et cum reliquis, ut videtur, paene omnibus codicibus Rob.

ἀντροπαίᾳ

a pr. manu M. recentior manus acutum accentum adscripsit.

ἀντροπαίου

, cum glossa

τοῦ ἰσχυροῦ

, Mosc. 1.

ἐν τροπαίᾳ

Ald. Turn.

χρόνια

M. sed ut accentus antea in altera syllaba fuerit, α autem non sit certum.

χρόνια

G. Vit. Lips. Arund. Ox. Ald. Turn.

χρονία. γρ. χρόνια καὶ βραδέως καί ποτε

ex Par. B. Faehsius affert.

χρόνια

Rob.

χρονίᾳ

editum inde a Cantero. Verbis

μεταλλακτὸς ἴσως

in Vit. supra adscripta est haec adnotatio,

μεταλακτὸς Ἀττικὸν ὁ τοιοῦτος θυμός

. Deinde

ἂν ἔλθοι

Colb. 2. Par. L.

θαλλωτέρῳ

, litteris αλ in litura, Μ.

θαλερωτέρῳ

ceteri omnes, et ita recentior manus in M. correxit. Lips. Rob. Scholiastae, quorum nulla est in M. adnotatio, nihil frugi ad hos versus afferunt. Qui quum vocabulum

δαίμων

et per

τύχη

et per

θυμός

interpretentur, videri possunt aliam lectionem secuti esse. Neque credibile est Aeschylum

δαίμων

scripsisse, dochmii forma parum accurate strophicae respondente.

Θαλερωτέρῳ

in G. explicat glossa

ἰσχυροτέρῳ

, in Vit.

χλωροτέρῳ

. Sed hoc alienum est ab horum versuum sententia, quae id postulat, quod prior scholiastes per

ἀσθενεστέρῳ καὶ ἀναπεπτωκότι πνεύματι

, alter per

μαλακωτέρῳ

expressit. Verum ita non potest dici

θαλερώτερόν πνεῦμα

. Aliena enim sunt quae Blomfieldius in glossario attulit. Quare scripsi

νῦν ὅτε σοι παρέστακεν· ἐπεὶ κλύδων, λήματος ἀντροπαίᾳ χρονίᾳ μεταλλακτός, ἴσως ἂν ἔλθοι χαλαρωτέρῳ πνεύματι· νῦν δ᾽ ἔτι ζεῖ

. Nunc in tua potestate est (licet tibi adhuc evitare mortem): nam aestus. sera consilii conversione mutatus, remissiore fortasse veniat flamine: nunc autem ferret adhuc. Praestat autem fortasse scribere

ἀντροπαίᾳ

, ut

ἂν

μεταλλακτός

pertineat: nam

ἀνατροπαία

non tam mutatio est, quam eversio.

690. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-771

ἐξέζεσαν ... κατεύγματα:

ἐξέζεσαν

Μ. G. Lips. Ox. Par. C. E. Ald. Rob. Turn.

ἐξέζησαν

Par. L.

ἐξέζεσεν

Vit. et plerique, ut videtur, reliqui codices. Et videtur hoc in M. alia manus α in ε mutato fecisse. Ita editur inde a Victorio. Hoc dicit, fervefecerunt enim animi aestum dirae patris. Recte autem se habet pluralis

ἐξέζεσαν

, quum

κατεύγματα

personae vicem gerant.

κατεύματα

Lips.

ματεύματα

, cum glossa

αἱ ἀραί

, G.

690

691. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-772

ἀληθεῖς ἐνυπνίων φαντασμάτων:

ἀληθεῖς

ἀληθὴς

Lips.

ἐνυπνίων φαντασμάτων

Μ. G. Vit. Lips. Par. B. Ald. (in qua

φαντασμάντων

) Turn.

φαντασμάτων ἐνυπνίων

Cantabr.2.

φασμάτων ἐνυπνίων

Arund. Cantabr. 1. Par. A. Rob. et adscriptum in Par. B.

691

692. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-773

δατήριοι:

δοτήρια

a pr. manu M. secunda manus

οι

fecit, recentior primae syllabae

δα

supra adscripsit.

δατήριον

Αld. De hoc somnio dictum fuisse necesse est in praegressa tragoedia Oedipo.

692

693. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-774

πείθου γυναιξί, καίπερ οὐ στέργων ὅμως:

πειθὸς

Lips.

πιθοῦ

Blomfieldius. V. ad Prom. v. 276.

γυναιξὶν

Μ.

καίπερ μὴ

Par. L. Rob.

ὁμῶς. γρ. νόμους

Par. B.

693

694. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-775

ὧν ἄνη τις· οὐδὲ χρὴ μακράν:

ἄνη τίς

, a recentiore manu supra adscripto

τις

, Μ.

ἄνη τις

teste Blomfieldio Arund. Id praefixum scholio in M. et hoc, commemoratum a Stephano, primus dedit Canterus.

ἄνυτις

Vit. Cantabr. 1. 2. Οx. Par. G. F. L. Ald. Rob. Turn.

ἄνυσις

G. Lips. Par. E. H. N. Colb. 1. Taur. Vind. 1. 2. 3. 4.

οὐ δὲ

Rob.

μακρὰ

Par. N. Rob. γρ.

μακρά

Par. B. Ante

μακράν

in Lips. supra insertum

λέγειν

, cum glossa

πολυλογεῖν

694

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Seven Against Thebes, explanatory commentary pp. 15–100. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

356-706. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-238

zweites Epeiso- dion. Eteokles tritt auf mit Me- II lanippos (395), Megareus (459), Lasthenes (607f.), um die Mit- teilung des Kundschafters (66 ff.) entgegenzunehmen, vgl. Einl. S. 9 f. Die erste Szene, der Mittelpunkt des Stückes, gibt eine glänzende Schilderung der sieben feindlichen und der ihnen an den sieben Toren entgegenstehenden Thebanischen Heerführer. In der zweiten Szene macht der Chor den vergeblichen Versuch Eteokles von dem greuel- vollen Zweikampf mit dem Bruder zurückzuhalten. Damit gibt dieses Epeisodion die ethische Moti- vierung für den Untergang der argivischen Heerführer und der feindlichen Brüder. Wie auch sonst bei Äschylos da, wo dem Dialoge antistrophische Chorika eingefügt sind, Symmetrie des Dialogs sich nachweisen läßt, so hat Ritschl (Jahrb. f. Philol. Bd. 77. 1858. S. 761.) symmetrische An- lage auch in den sieben Reden des Boten und Erwiderungen des Eteokles wahrgenommen. Da an einigen Stellen der Text unsicher oder lückenhaft ist, läßt sich die Verszahl nicht bei allen Partien mit voller Bestimmtheit feststellen. Doch scheint mit Beiseitelassung der zwei ankündigenden Verse des Boten 362f., denen die zwei zur nächsten Szene überleitenden Verse des Eteokles 662 f. entsprechen, die Gliederung der ganzen Partie 364 661 folgende zu sein: Π IV ΑΓ20- ΕΤ20 | στρ. α' | ΑΓ14- ΕΤ14 | ἀντ. α' | ΑΓ14- ΕΤ14 | στρ. β' | ΑΓ20- ΕΤ20| αντ. β|| V VI VII ΑΓ22- ΕΤ 22 | στρ. γ΄ | ΑΓ 29- ΕT 29 | αντ. γ΄ | ΑΓ 22- ΕΤ 22.

655. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-455

⁴

κακουχία, Schol. κακώσει.

657. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-456

⁵

⁶

πανδίκως, ganz wahrbaftig. Vgl. ἐνδίκως 392.

660-661. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-457

⁷

⁸

ἐνδικώτερος wird durch den folgenden Vers erklärt: als Führer und als Bruder habe ich die nächste Anwartschaft darauf". Mit μᾶλλον ἐνδικώτερος vgl. Hik. 285 μᾶλλον ἐμφερέστεραι, Hom. Ω 243 ῥηίτεροι μᾶλλον, Soph. Ant. 86 μᾶλλον ἐχθίων, 1210 μᾶλλον άσσον, Eur. Hek. 377 μᾶλλον εὐτυχέστερος, Hipp. 485 μᾶλλον ἀλγίων, Andok. IV § 5 μᾶλλον δικαιότερον.

662. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-458

⁹

¹⁰

Mit ἐχθρὸς σὺν ἐχθρῷ στή- σομαι hebt Eteokles neuerdings an, um daran die folgende Aufforderung, die er an seinen Diener richtet, zu knüpfen.

663. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-459

¹¹

¹²

προβλήματα (zu 527): Die Beinschienen schützen gegen Lan- zenstöße und Steinwürfe. Vgl. Alkä, Fragm. 15 Bgk. λαμπραί κναμίδες, ἄρκος ἰσχυρῶ βέλευς. Die übrige Rüstung hat Eteokles bereits an- gelegt. Vgl. Eur. Phoen. 778 προσ- πόλοις δ᾽ ἐμοῖς λέγω· ἐκφέρετε τεύχη πάνοπλά τ' ἀμφιβλήματα.

666. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-460

¹³

¹⁴

κάκιστ' αὐδωμένῳ, Schol, βλασφημουμένῳ ὑπὸ σοῦ: laß dir nicht selber das leidenschaft- liche Wesen zuschulden kommen, das du deinem Bruder zum schwer- sten Vorwurf machst". Stadtmüller vermutet κάκιστα μωμένῳ.

668-669. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-461

¹⁵

¹⁶

αὐτοκτόνος wie αὐτόχειρι σὺν μιάσματι Soph. Ant. 172, αὐ τοκτονοῦντε ebd. 56 von dem Wechselmord der beiden Brüder. Statt μίασμά ἐστιν οὐ γηράσκον folgt eine ausdrucksvollere Wen- dung, Schol. ὑπερβατὸν δέ ἐστιν, ἵν ᾖ, αἷμα γὰρ τοῦτο κάθαρσιν οὐκ ἐπιδέχεται. Vgl. Cho. 518 τὰ πάντα γάρ τις ἐκχέας ἀνθ' αἵματος ἑνός, μάτην ὁ μόχθος (statt μάτην μοχθεί). Zu dem Gebrauch von γῆρας vgl. Soph. Ο. Κ. 954 θυμοῦ γὰρ οὐδὲν γῆρας ἐστιν ἄλλο πλὴν θανεῖν. vom

671. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-462

¹⁷

¹⁸

Der Satz μόνον γὰρ . . τεθ- νηκόσιν erläutert das vorhergehende κακόν: ,,Das Wegbleiben Kampfe, welches du forderst, ist für mich ein Unheil, da mir nur im Tode Heil erscheint (vgl. 684). Dieses Unheil könnte ich hinnehmen, wenn es nicht Schande mit sich brächte. Unheil und Schande zu- sammen aber wirst du nicht als beifallswert erklären". εὐκλείαν um des Versmaßes willen für εὔκλειαν wie δυσκλείαν Eur. Tro. 133, ανοία Soph. Fragm. 524, 5, ἀνοία Eur. Andr. 519.

673-698. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-463

¹⁹

²⁰

eine kommosartige Partie. Das Flehen des Koryphaios steigert seine Eindringlichkeit zu lyrischer Weise, an welcher sich der Gesamtchor oder Halbchöre be- teiligen. Jeder Strophe und Anti- strophe schließen sich drei Trimeter des Eteokles an.

673-674. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-464

²¹

²²

Blaydes vermutet ποῖ μέ- μονας; μή . . φερέτω, es soll dich nicht leidenschaftbefriedigen- des kampflüsternes Unheil fort- reißen" d. h.,, laß dich nicht von verderblicher Rachsucht und Kampf- gier fortreißen". Mit θυμοπληθής vgl. θυμὸν πληρῶσαι Soph. Phil.

675. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-465

²³

²⁴

Ersticke die sündhafte Be- gierde im Keime" (principiis obsta): βροτοὺς θρασύνει γὰρ αἰσχρόμητις τάλαινα παρακοπὰ πρωτοπήμων Ag.

²⁵

²⁶

Hesych. ἐπισπέρχειν· ἐπισ πεύδειν, ἐπείγειν.

677-678. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-466

²⁷

²⁸

,,So fahre mit günstigem Fahrwinde zum Kokytos, wohin es gehört, vom Hasse des Phöbos ver- folgt das Geschlecht des ganze Laios." κατ' οὖρον wie 839, Pers. 484. ἴτω κατ᾽ οὖρον auch Soph. Trach. 468, aber in verblaster Be- deutung ( ταῦτα μὲν χαίρειν κελεύω), während hier das Bild durch κῦμα Κωκυτοῦ λαχόν ausgeprägt ist und κατ' οὖρον den Sarkasmus des Ge- dankens steigert. Vgl. Eur. Phoen. ΙΟΚ. πατρὸς οὐ φεύξεσθ Ερινυς; ΕΤ. ἐρρέτω πρόπας δόμος. 679f, ἄγαν ὠμοδακής ἵμερος πικρό- καρπος (so Paley für -ov nach dem Schol. ἡ ἄλογος ἄγαν ἐπιθυμία παρορμᾷ ἡ πικρὸν τὸν καρπὸν ἔχουσα κτέ·), allzu grimmige Gier (Rachsucht), die bittere Früchte bringt. - ανδροκτασία, ein Ho- merisches Wort (E 909, H 237).

681. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-467

²⁹

³⁰

οὐ θεμιστοῦ wie οὐ θεμιστῶς Cho. 642. Die negative Ausdrucks- weise dient zur Hervorhebung des Begriffs. Vgl. οὐχ ἑνός 100. λήματος αὖ τροπαία χρονία μεταλ- λακτὸς ἴσως ἂν ἔλθοι θελεμωτέρῳ

682-683. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-468

³¹

³²

φίλου ἐχθρά (so jüngere Handschriften, der Med. gibt αἰσχρά) wie Fragm. 201 ἐχθροῦ πατρός μοι τοῦτο ( χαῖρε?) φίλτατον τέκνον. μέλαιν (so Weil für τελεῖ, Words- worth τάλαιν') αρά wie 817, vgl. 964. Die Αρά ist eine schwarze Erinys, wie überhaupt die Erinyen, die Töchter der Nacht (Eum. 69), dunkel sind (ebd. 52). Das gespen- stische Wesen tränenlos ( ἄκλαυτος für ἀκλαύστοις Butler) mit trockenen Augen, da es kein Erbarmen kennt, weicht nicht von ihm, bis der Fluch erfüllt ist. προσιζάνει wie ein Alp.

684. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-469

³³

³⁴

κέρδος ist ähnlich wie νικᾶν Soph. Αi. 1357, παρανικᾶν Cho. 599 und νικᾶσθαι oben 501 mit dem Gen. verbunden in der Bedeutung eines Komparativa ( κρείττω): „ einen früheren Tod als Gewinn vor einem späteren (als besser denn einen späteren) erklärend". Vgl. Soph. Ant. 461 εἰ δὲ τοῦ χρόνου πρόσθεν θανοῦμαι, κέρδος αὔτ᾽ ἐγὼ λέγω.

686-687. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-470

³⁵

³⁶

εὖ κυρήσας, Schol. εὐτυχή- σας, εὖ πράξας. Das Epitheton μελάναιγις weist auf die ursprüng- liche Bedeutung der Ερινὺς ἀερο- φοίτις (Hom. I 571) als der dunk- len Gewitterwolke hin. ἐκ δ' (30 Weil für οὐκ εἶσι für δ' ἔξεισι (zu 41): die Erinys wird aus deinem Hause weichen, wenn die Götter aus deinen Händen Opfer entgegen- nehmen" d. i. der fromme Sinn kann den Fluch sühnen.

689-690. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-471

³⁷

³⁸

παρημελήμεθα wie Eum. 300 παρημελημένον ἔρρειν: „, den Göttern sind wir gleichgültig; nur unser Untergang kann ihnen noch eine Freude bereiten". Das Hauptgewicht des Gedankens liegt in ὀλομένων: Schol. τὴν ἀπώλειαν ἡμῶν ἐν χάρι- της μοίρα λαμβάνουσιν.

691. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-472

³⁹

⁴⁰

tí ovv: zu 192. σαίνοι- μεν: zu 370.

692. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-473

⁴¹

⁴²

,,Jetzt im Augenblick hat es dich überkommen deinen Sinn aufschwellend; mit der Zeit wird sich wieder ein Umschlag des Sinnes nach der anderen Seite mit ruhigerem Hauche einstellen; jetzt kocht es noch in dir". νῦν ὅτε (s. v. a. νῦν ἔστιν ὅτε), nunc cum maxime wie Hik. 638 νῦν ὅτε καὶ θεοὶ Διογενεῖς κλύοιτε. — Mit παρέστακεν vgl. Dem. 23, 103 τὸ ψήφισμα . . τοῖς στρα- τηγοῖς . . δέος καὶ φόβον παριστάν. ἐποιδάνον (geschrieben für ἐπεὶ δαίμων): vgl. Hom. I 554 χόλος, ὅς τε καὶ ἄλλων οἰδάνει ἐν στήθεσσι νόον πύκα περ φρονεόντων, 646 ἀλλά μοι οἰδάνεται κραδίη χόλῳ. αὖ τροπαία (für ἀντροπαία): vgl. Αg. 229 φρενός πνέων δυσσεβῆ τροπαίαν, Cho. 771 τροπαίαν Ζεὺς κακῶν θήσει ποτέ. μεταλλακτός, welches eigentlich zu λήματος ge- hört, als Femin. aus metrischen Gründen wie πλαγκτός οὖσ' Ag. 598 u. Ö. θελεμωτέρῳ (so Coning- ton für θαλωτέρων, welches eine späte Hand in θαλερωτέρωι ver- ändert hat): vgl. Hesych. θέλεμον· ἥσυχον und θελέμως· ἡσύχως. Heim- söth vermutet μαλακωτέρῳ, Badham θεμερωτέρῳ. zum

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Eteocles Postquam negotium tantopere inſtigat Deus, Eat ſecundis uentis fluctum Cocyti affecutum, Phœbo inuifum omne Laij genus. 660

Cho.

Current edition Experimental

Χορος τί μέμονας, 1 τέκνον; μή τί 2 σε θυμοπλη- θὴς δορίμαργος 3 ἄτα φερέτω: κακοῦ δ᾽ ἔκβαλ᾽ 4 ἔρωτος ἀρχάν.

Ετεοκλης ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός, ἴτω κατ᾽ οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν 690 Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος. 692

Χορος ὠμοδακής σ᾽ ἄγαν ἵμερος ἐξοτρύ- νει πικρόκαρπον ἀνδροκτασίαν 5 τελεῖν αἵματος οὐ θεμιστοῦ.

Ετεοκλης φίλου γὰρ ἐχθρά 6 μοι πατρὸς μέλαιν᾽ 7 ἀρὰ 695 ξηροῖς ἀκλαύτοις 8 ὄμμασιν προσιζάνει, λέγουσα κέρδος πρότερον ὑστέρου μόρου. 698

Χορος ἀλλὰ σὺ μὴ ᾽ποτρύνου: κακὸς οὐ κεκλή- σει βίον εὖ κυρήσας: μελάναιγις ἐκ δ᾽ 9 εἶσι δόμων Ἐρινύς, ὅταν ἐκ χερῶν 700 θεοὶ θυσίαν δέχωνται.

Ετεοκλης θεοῖς μὲν ἤδη πως παρημελήμεθα, χάρις δ᾽ ἀφ᾽ ἡμῶν ὀλομένων θαυμάζεται: τί οὖν ἔτ᾽ ἂν σαίνοιμεν ὀλέθριον μόρον; 705

Χορος νῦν ὅτε σοι παρέστακεν: ἐπεὶ δαίμων 705 λήματος ἐν τροπαίᾳ 10 χρονίᾳ μεταλ- λακτὸς ἴσως ἂν ἔλθοι θαλερωτέρῳ 11 πνεύματι: νῦν δ᾽ ἔτι ζεῖ.

Ετεοκλης ἐξέζεσεν 12 γὰρ Οἰδίπου κατεύγματα: ἄγαν δ᾽ ἀληθεῖς ἐνυπνίων φαντασμάτων 710 ὄψεις, πατρῴων χρημάτων δατήριοι. 13 712

Χορός τί μέμονας, τέκνον; μή τί σε θυμοπλη- θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δʼ ἔκβαλʼ ἔρωτος ἀρχάν.

Ἐτεοκλής ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτʼ ἐπισπέρχει θεός, ἴτω κατʼ οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν 690 Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

Χορός ὠμοδακής σʼ ἄγαν ἵμερος ἐξοτρύ- νει πικρόκαρπον ἀνδροκτασίαν τελεῖν αἵματος οὐ θεμιστοῦ.

Ἐτεοκλής φίλου γὰρ ἐχθρά μοι πατρὸς τάλαινʼ ἀρὰ 695 ξηροῖς ἀκλαύτοις ὄμμασιν προσιζάνει, λέγουσα κέρδος πρότερον ὑστέρου μόρου.

Χορός ἀλλὰ σὺ μὴ ʼποτρύνου· κακὸς οὐ κεκλή- σῃ βίον εὖ κυρήσας· μελάναιγις δʼ· οὐκ εἶσι δόμων Ἐρινύς, ὅταν ἐκ χερῶν 700 θεοὶ θυσίαν δέχωνται;

Ἐτεοκλής θεοῖς μὲν ἤδη πως παρημελήμεθα, χάρις δʼ ἀφʼ ἡμῶν ὀλομένων θαυμάζεται· τί οὖν ἔτʼ ἂν σαίνοιμεν ὀλέθριον μόρον;

Χορός νῦν ὅτε σοι παρέστακεν· ἐπεὶ δαίμων 705 λήματος ἐν τροπαίᾳ χρονίᾳ μεταλ- λακτὸς ἴσως ἂν ἔλθοι θελεμωτέρῳ πνεύματι· νῦν δʼ ἔτι ζεῖ.

Ἐτεοκλής ἐξέζεσεν γὰρ Οἰδίπου κατεύγματα· ἄγαν δʼ ἀληθεῖς ἐνυπνίων φαντασμάτων 710 ὄψεις, πατρῴων χρημάτων δατήριοι.

ΧΟ. τί μέμονας, τέκνον; μή τί σε θυμοπλη- θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ᾽ ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.

ΕΤ. ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεὸς, ἴτω κατ' οὗρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν 690 Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

Χορὸς Παρθένων στρ. α'. τί μέμονας τέκνον; μήτι σε θυμοπλη- θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω, κακοῦ δ᾽ ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.

Ἐτεοκλῆς ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός, 670 ἴτω κατ᾽ οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχόν,

Ἐτεοκλῆς Φοίβῳ στυγηθέν, πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

Τί μέμονας, τέκνον; μή τί σε θυμοπλη- Str. 1. θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ' ἔκβαλ' ἔρωτος ἀρχάν.

ΕΤΕΟΚΛΗΣ Ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ' ἐπισπέρχει θεός, 690 ἴτω κατ' οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

τί μέμονας, τέκνον; μήτι σε θυμοπλη- θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ᾽ ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν. 675

ΕΤ. ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός, ἴτω κατ᾽ οὗρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

ΧΟ.

ΧΟ. τί μέμονας, τέκνον; μήτι σε θυμοπλη- θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ᾽ ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.

ΕΤ. ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός, ἴτω κατ᾿ οὐρον κύμα Κωκυτοῦ λαχόν 690 Φοίβωι στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος. –

Chorus For what are you so eager, child? Do not let mad lust for battle fill your soul and carry you away. Reject this evil passion while it is still young.

Eteocles Since God hastens the deed so urgently, let the whole race of Laius, hated by Phoebus, be swept on the wind to Cocytus’ destined flood! 690

Chorus A savage desire eats away at you, drives you to murder, blood-sacrifice proscribed by divine law, whose only fruit is bitterness.

Eteocles True, my own beloved father’s hateful, ruinous curse hovers before my dry, unweeping eyes, and informs me of benefit preceding subsequent death. 1 695

Chorus No, do not let yourself be driven to it. You will not be called a coward if you retain life nobly. Will not the avenging Erinys in her dark aegis leave your house, when the gods receive sacrifice from your hands? 700

Eteocles The gods, it seems, have already banished us from their care, yet they admire the grace we offer them when we perish. So then, why should we cringe and shy away from deadly fate?

Chorus It is only at this moment that death stands close by you, for the divine spirit may change its purpose even after a long time and come on a gentler wind. But now it still seethes. 705

Eteocles Yes, the curses of Oedipus have made it seethe in fury. Too true were the phantoms in my sleeping visions, predicting the division of our father’s wealth! 710

Eteocles Since the deity with all power urges on the matter, let the whole race of Laius, abhorred by Phoebus, having received for its portion the wave of Cocytus, drift down with the wind.

Chorus

ÉTÉOCLE Puisque le Ciel lui-même précipite les choses, qu'elle aille donc, au gré du vent qui la pousse, vers son lot, l'onde du Cocyte, la race odieuse à Phoibos, la race entière de Laïos !

LE CHŒUR Ah ! de quelle dent cruelle te mord donc le désir qui t'entraîne

ETEOCLES. No: ſince the God impels me, I will on. And let the race of Laius, let them all, Abhor'd by Phœbus, in this ſtorm of fate 795 Sink down to deep Cocytus' dreary flood.

CHORUS.

ETEOCLE Poi che gli eventi incalza un Dio, rapito dai venti sia di Laio il seme tutto, odio di Febo, sul fatal Cocito. 775

CORO

Ah, what is thy desire? Let not the lust and ravin of the sword Bear thee adown the tide accursed, abhorred! Fling off thy passion's rage, thy spirit's prompting dire!

Eteocles Nay—since the god is urgent for our doom, 700 Let Laïus' house, by Phoebus loathed and scorned, Follow the gale of destiny, and win Its great inheritance, the gulf of hell!

Chorus

Und du beharrst, o Kind? Daß dich im Zorne doch Des Kampfs wilde Lust nicht fortreiße! Nein, Tilg' im Beginn die Mordgier!

Eteokles. Weil doch zum Ausgang ungestüm hindrängt ein Gott, So fahre Lajos' ganzes Haus, von Phöbos' Haß 665 Verfolgt, Kokytos' düstre Flut im Sturm hinab!

Zweiter Halbchor. Erste Gegenstrophe.

Commentary

Stable identifiers

Eteocles

Postquam negotium tantopere inſtigat Deus,

Eat ſecundis uentis fluctum Cocyti affecutum,

Phœbo inuifum omne Laij genus.
660

Χορος

τί μέμονας,¹ τέκνον; μή τί² σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος³ ἄτα φερέτω: κακοῦ δ᾽

ἔκβαλ᾽⁴ ἔρωτος ἀρχάν.

Ετεοκλης

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός,

ἴτω κατ᾽ οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν
690

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

692

Χορος

ὠμοδακής σ᾽ ἄγαν ἵμερος ἐξοτρύ-

νει πικρόκαρπον ἀνδροκτασίαν⁵ τελεῖν

αἵματος οὐ θεμιστοῦ.

Ετεοκλης

φίλου γὰρ ἐχθρά⁶ μοι πατρὸς μέλαιν᾽⁷ ἀρὰ
695

ξηροῖς ἀκλαύτοις⁸ ὄμμασιν προσιζάνει,

λέγουσα κέρδος πρότερον ὑστέρου μόρου.

698

Χορος

ἀλλὰ σὺ μὴ ᾽ποτρύνου: κακὸς οὐ κεκλή-

σει βίον εὖ κυρήσας: μελάναιγις ἐκ δ᾽⁹

εἶσι δόμων Ἐρινύς, ὅταν ἐκ χερῶν
700

θεοὶ θυσίαν δέχωνται.

Ετεοκλης

θεοῖς μὲν ἤδη πως παρημελήμεθα,

χάρις δ᾽ ἀφ᾽ ἡμῶν ὀλομένων θαυμάζεται:

τί οὖν ἔτ᾽ ἂν σαίνοιμεν ὀλέθριον μόρον;

705

Χορος

νῦν ὅτε σοι παρέστακεν: ἐπεὶ δαίμων
705

λήματος ἐν τροπαίᾳ¹⁰ χρονίᾳ μεταλ-

λακτὸς ἴσως ἂν ἔλθοι θαλερωτέρῳ¹¹

πνεύματι: νῦν δ᾽ ἔτι ζεῖ.

Ετεοκλης

ἐξέζεσεν¹² γὰρ Οἰδίπου κατεύγματα:

ἄγαν δ᾽ ἀληθεῖς ἐνυπνίων φαντασμάτων
710

ὄψεις, πατρῴων χρημάτων δατήριοι.¹³

712

Χορός

τί μέμονας, τέκνον; μή τί σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δʼ

ἔκβαλʼ ἔρωτος ἀρχάν.

Ἐτεοκλής

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτʼ ἐπισπέρχει θεός,

ἴτω κατʼ οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν
690

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

Χορός

ὠμοδακής σʼ ἄγαν ἵμερος ἐξοτρύ-

νει πικρόκαρπον ἀνδροκτασίαν τελεῖν

αἵματος οὐ θεμιστοῦ.

Ἐτεοκλής

φίλου γὰρ ἐχθρά μοι πατρὸς τάλαινʼ ἀρὰ
695

ξηροῖς ἀκλαύτοις ὄμμασιν προσιζάνει,

λέγουσα κέρδος πρότερον ὑστέρου μόρου.

Χορός

ἀλλὰ σὺ μὴ ʼποτρύνου· κακὸς οὐ κεκλή-

σῃ βίον εὖ κυρήσας· μελάναιγις δʼ· οὐκ

εἶσι δόμων Ἐρινύς, ὅταν ἐκ χερῶν
700

θεοὶ θυσίαν δέχωνται;

Ἐτεοκλής

θεοῖς μὲν ἤδη πως παρημελήμεθα,

χάρις δʼ ἀφʼ ἡμῶν ὀλομένων θαυμάζεται·

τί οὖν ἔτʼ ἂν σαίνοιμεν ὀλέθριον μόρον;

Χορός

νῦν ὅτε σοι παρέστακεν· ἐπεὶ δαίμων
705

λήματος ἐν τροπαίᾳ χρονίᾳ μεταλ-

λακτὸς ἴσως ἂν ἔλθοι θελεμωτέρῳ

πνεύματι· νῦν δʼ ἔτι ζεῖ.

Ἐτεοκλής

ἐξέζεσεν γὰρ Οἰδίπου κατεύγματα·

ἄγαν δʼ ἀληθεῖς ἐνυπνίων φαντασμάτων
710

ὄψεις, πατρῴων χρημάτων δατήριοι.

ΧΟ.

τί μέμονας, τέκνον; μή τί σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ᾽

ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.

ΕΤ.

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεὸς,

ἴτω κατ' οὗρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν
690

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

Χορὸς Παρθένων
στρ. α'.

τί μέμονας τέκνον; μήτι σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω, κακοῦ δ᾽

ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.

Ἐτεοκλῆς

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός,
670

ἴτω κατ᾽ οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχόν,

Ἐτεοκλῆς

Φοίβῳ στυγηθέν, πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

Τί μέμονας, τέκνον; μή τί σε θυμοπλη-

Str. 1.

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ'

ἔκβαλ' ἔρωτος ἀρχάν.

ΕΤΕΟΚΛΗΣ

Ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ' ἐπισπέρχει θεός,
690

ἴτω κατ' οὖρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

τί μέμονας, τέκνον; μήτι σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ δ᾽

ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.
675

ΕΤ.

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός,

ἴτω κατ᾽ οὗρον κῦμα Κωκυτοῦ λαχὸν

Φοίβῳ στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος.

ΧΟ.

τί μέμονας, τέκνον; μήτι σε θυμοπλη-

θὴς δορίμαργος ἄτα φερέτω· κακοῦ

δ᾽ ἔκβαλ᾽ ἔρωτος ἀρχάν.

ΕΤ.

ἐπεὶ τὸ πρᾶγμα κάρτ᾽ ἐπισπέρχει θεός,

ἴτω κατ᾿ οὐρον κύμα Κωκυτοῦ λαχόν
690

Φοίβωι στυγηθὲν πᾶν τὸ Λαΐου γένος. –

Chorus

For what are you so eager, child? Do not let mad lust for battle fill your soul and carry you away. Reject this evil passion while it is still young.

Eteocles

Since God hastens the deed so urgently,

let the whole race of Laius, hated by Phoebus, be swept on the wind to Cocytus’ destined flood!
690

Chorus

A savage desire eats away at you, drives you to murder, blood-sacrifice proscribed by divine law, whose only fruit is bitterness.

Eteocles

True, my own beloved father’s hateful, ruinous curse hovers before my dry, unweeping eyes, and informs me of benefit preceding subsequent death.¹
695

Chorus

No, do not let yourself be driven to it. You will not be called a coward if you retain life nobly. Will not the avenging Erinys in her dark aegis

leave your house, when the gods receive sacrifice from your hands?
700

Eteocles

The gods, it seems, have already banished us from their care, yet they admire the grace we offer them when we perish. So then, why should we cringe and shy away from deadly fate?

Chorus

It is only at this moment that death stands close by you, for the divine spirit may change its purpose even after a long time and come on a gentler wind. But now it still seethes.
705

Eteocles

Yes, the curses of Oedipus have made it seethe in fury.

Too true were the phantoms in my sleeping visions, predicting the division of our father’s wealth!
710

Eteocles

Since the deity with all power urges on the matter, let the whole race of Laius, abhorred by Phoebus, having received for its portion the wave of Cocytus, drift down with the wind.

ÉTÉOCLE

Puisque le Ciel lui-même précipite les choses, qu'elle aille donc, au gré du vent qui la pousse,
vers son lot, l'onde du Cocyte, la race odieuse à Phoibos, la race entière de Laïos !

LE CHŒUR

Ah ! de quelle dent cruelle te mord donc le désir qui t'entraîne

ETEOCLES.

No: ſince the God impels me, I will on.

And let the race of Laius, let them all,

Abhor'd by Phœbus, in this ſtorm of fate
795

Sink down to deep Cocytus' dreary flood.

ETEOCLE

Poi che gli eventi incalza un Dio, rapito

dai venti sia di Laio il seme tutto,

odio di Febo, sul fatal Cocito.
775

Ah, what is thy desire?

Let not the lust and ravin of the sword

Bear thee adown the tide accursed, abhorred!

Fling off thy passion's rage, thy spirit's prompting dire!

Eteocles

Nay—since the god is urgent for our doom,
700

Let Laïus' house, by Phoebus loathed and scorned,

Follow the gale of destiny, and win

Its great inheritance, the gulf of hell!

Und du beharrst, o Kind? Daß dich im Zorne doch

Des Kampfs wilde Lust nicht fortreiße! Nein,

Tilg' im Beginn die Mordgier!

Eteokles.

Weil doch zum Ausgang ungestüm hindrängt ein Gott,

So fahre Lajos' ganzes Haus, von Phöbos' Haß
665

Verfolgt, Kokytos' düstre Flut im Sturm hinab!

Zweiter Halbchor.
Erste Gegenstrophe.