Aeschylus Seven Against Thebes 321

Ioannes Sanravius (Translator)

Miserum enim, urbem antiquam
295
Plutoni mittere, captam hasta,
Seruilem tenui puluere,
A'uiro Achæo diuimitus depopulatam,
Dedecus erit:
manu basq; captas ducere, heu heu
300
Puellas matronas, equorum more,
Circum rumpentium uela capillorum.
Clamat urbs uacua,
Predâ corruptâ clamore mixta.
Atrocem fortunam timeo.
305

Seven Against Thebes. Aeschylus. Ioannes Sanravius (Translator). Basileae. 1555.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) (Latin) (Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (7)
Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 288-368 focus
Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 288-368 focus
Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 321 focus
Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Gottfried Hermann, 1852.) — 321 focus
οἰκτρὸν γὰρ πόλιν ὧδ᾽
ὠγυγίαν Ἀΐδᾳ προϊάψαι δορὸς ἄγραν,
δουλίαν, ψαφαρᾷ σποδῷ
ὑπ᾽ ἀνδρὸς Ἀχαιοῦ θεόθεν
305
περθομέναν ἀτίμως,
τὰς δὲ κεχειρωμένας ἄγεσθαι,
ἢ ἔ,
νέας τε καὶ παλαιὰς
ἱππηδὸν πλοκάμων, περιρ-
310
ρηγνυμένων φαρέων.
βοᾷ δὲ καὶ κενουμένα πόλις,
λαΐδος ὀλλυμένας μιξοθρόου·
βαρείας τις τύχας προταρβῶν.
ἀντ. β'.
ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ (OCR draft) Experimental (ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 321 focus
Οἰκτρὸν γὰρ πόλιν ὧδ' ὠγυγίαν
Str. 2.
Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. N. Wecklein, 1885.) — 321 focus
οἰκτρὸν γὰρ πόλιν ὧδ᾽ ὠγυγίαν
Ἀίδα προϊάψαι δορὸς ἄγραν,
δουλίαν ψαφαρᾷ σποδῷ
310
ὑπ᾽ ἀνδρὸς Ἀχαιοῦ θεόθεν
περθομέναν ἀτίμως.
τὰς δὲ κεχειρωμένας ἄγεσθαι,
ἔ ἔ, νέας τε καὶ παλαιὰς
ἱππηδὸν πλοκάμων, περιρ-
315
ρηγνυμένων φαρέων.
βοᾷ δ᾽ ἐκκενουμένα πόλις,
λαΐδος ὀλλυμένας μιξοθρόου.
βαρείας τοι τύχας προταρβῶ.
2
Aeschyli Septem contra Thebas (OCR draft) Experimental (Aeschyli Septem contra Thebas. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 321 focus
Translations (7)
Seven Against Thebes Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 288-365 focus
The Seven against Thebes. (OCR draft) Experimental (The Seven against Thebes.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 321 focus
For sad it is to send prematurely to destruction an ancient city, a prey of slavery to the spear, ingloriously overthrown in crumbling ashes by an Achaean according to the will of heaven; and for its women to be dragged away captives, alas! alas! both the young and the aged, like horses by their hair, while their vestments are rent about their persons. And the emptied city cries aloud, while its booty is wasted amid confused clamours;—verily I fearfully forebode heavy calamities.
LES SEPT CONTRE THÈBES (OCR draft) Experimental (LES SEPT CONTRE THÈBES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 321 focus
vous implorent.
Il serait lamentable qu'une aussi vieille cité se vît jeter à l'Hadès, proie asservie par la lance, et, avec l'aveu des
The Seven Chiefs against Thebes (OCR draft) Experimental (The Seven Chiefs against Thebes. Robert Potter, 1779.) — 321 focus
Hear then the mournful, solemn strain:
For dreadful were its fate, should this strong wall,
335
This ancient, rampir'd city, fall,
And spread its light dust o'er th' encumber'd plain,
Beneath the proud Achaian spear,
Dishonour'd, sunk, the waste of war.
Should the fresh virgin's bloom, the matron's age,
340
By the fierce victor's firey rage,
'Their robes all rent, their bleeding bosoms bare,
Be drag'd by their looseflowing hair,
Like horses, a reluctant prize;
The desolated streets reechoing to their cries,
345
Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 321 focus
Tristo sarebbe, questa vetusta città, precipite
preda alle cúspidi,
piombar nell'Ade, conversa in cenere,
distrutta schiava fra indegni vincoli,
355
come gli Dei
vollero, e oprarono gli uomini Achei.
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Seven against Thebes — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 321 focus
For pity and sorrow it were that this immemorial town
Should sink to be slave of the spear, to dust and to ashes gone down,
280
By the gods of Achaean worship and arms of Achaean might
Sacked and defiled and dishonoured, its women the prize of the fight—
That, haled by the hair as a steed, their mantles dishevelled and torn,
The maiden and matron alike should pass to the wedlock of scorn!
I hear it arise from the city, the manifold wail of despair—
285
Woe, woe for the doom that shall be—as in grasp of the foeman they fare!
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 321 focus
O Leid, stürzte die ehrwürdige Stadt
300
In den Hades hinab, Beute des Speeres,
Dienstbar, düsterer Asche Raub,
Nach göttlichem Rath schmählich vertilgt
Unter der Macht Achäa's,
Würden die Frau'n weggeschleppt in Knechtschaft,
305
Alle, jung und alte,
Gleich Kampfrossen am Haar,
Ihr hinflatternd Gewand rings zerfest!
Weit hallt umher die menschenöde Stadt,
Wenn der Entführten Geschrei sterbend sich mischt:
310
Vor solch graunvollem Loose beb' ich.
Zweite Gegenstrophe.

Commentary

Critical apparatus to Seven Against Thebes (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Seven Against Thebes.) focus

295. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-422

ἀνδρολέτειραν:
ἀνδρ᾽ ὁλέτηραν
G.
295

296. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-423

ἄταν, ῥίψοπλον ἄταν:
zaiταgioдλov άtav
a pr. manu M. ex quo sec. manus
zai Tàν óíþолhov йtav
fecit, idque in ceteris libris omnibus est, nisi quod
zai tv
est in Ven. B. ultimum autem vocabulum in G.
urtav
scribitur. Ineptissimum
xai tàv
ferri non potest. Dedi quod olim in Observationibus criticis proposui,
ἦταν, ρίψοπλον ἄταν
. Quamquam dubitari potest, an scripserit Aeschylus, quod cum formis litterarum magis congrueret,
ἀνδρολέτειραν κάκαν, ῥίψοπλον ἄταν
, ita quidem, ut
iyonλov arar
per appositionem, explicandis praecedentibus verbis, adiectum putetur. Virgines has non dedecet ignaviam optare hosti.
296

297. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-424

ἐμβαλόντες:
ἐμβαλλόντες
sic G.
βαλλόντες
Ald.
βαλόντες
Lips. Turn.
297

297. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-425

ἄροισθε:
ἄροιτε
Arund.
ἄρ᾽ οἶσθ᾽ ἂν
Ven. B.
297

298. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-426

τοῖςδε πολίταις:
τοῖςδε πολίταις
Blomfieldius, et sic G. Ceteri
τοις de no-kitais
, quorum dativorum utrique in Vit.
v
supra adscriptum est.
298

299. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-427

ῥύτορες:
Qúτoges
M. adscripto supra ad
o
a recentiore manu
7
. Ceteri
φυτῆρες
. Verum esse videtur
ούτορες
. Sic hic versus strophico accurate respondet.
299

300. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-428

τε στάθητ᾽: Sed post
vedoor
excidit vocabulum. Quare in initio sequentis versus lacunae signa posui.
Tε
vocalem a recentiore manu in litura habet in M. Omittit
Tε
Cantabr. 2.
orά
M. Cantabr. 1. Par. A. B. Vulgo
orάnte
, et sic G. Vit. ex correctione, quum antea in utroque fuisset
orάoite
, quod Par. E. F. habent.
orά9te
, supra scripto
ot
, Lips.
300

301. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-429

λιταῖσιν:
λιταῖς
Vind. 2. 4.
λυταῖς
Par. E.
301

302. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-430

ὧδ᾽:
'
M. Arund. Cantabr. 1. Par. K. L. Ven. B. idemque adscriptum, ut videtur, in Par. B.
Ty ad'
fuerat in G. sed
&
erasum est. Ceteri
d'
, idque in M. recentior manus supra adscripsit.
302

303. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-431

Ἀΐδᾳ:
dida
a pr. manu,
didau
a recentiore M.
aida
G. Lips. Ven. B. et supra ultimam syllabam scripto
Vit
.
aida
Ven. A. et sic vel
aida
Cantabr. 1. Colb. 1. 2. Par. E. H. K. L.
ïda
Ald. Rob.
idi
Aug. Turn.
303

303. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-432

προϊάψαι:
προσάψαι
G.
303

304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-433

δουλίαν:
δουλίαν
margo Aldinae apud Burtonum. Libri omnes
δουλείαν
.
304

304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-434

ψαφαρᾷ:
yagrou
Ven. B.
σπαqaçã
, adscripto in margine
pagaçã
, Lips.
304

305. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-435

ἀνδρὸς:
ὑπ' ἀνδρός τ'
G.
305

306. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-436

περθομέναν:
πορθουμένων
G. Par. E. Vind. 3. 4. Male haec interpungi et intelligi video. Coniungunt enim
δουλίαν ψαφαρᾷ σποδῷ
. Hoc dicit poeta, miserabile est urbem tam antiquam ab hostili hasta servam ad Orcum detrudi, atro cinere (i. e. flammis) ab Achivo viro deorum voluntate turpiter expugnatam.
306

307. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-437

τὰς δὲ κεχειρωμένας:
τάσδε
G.
τάς δε
Ald. Rob.
τὰ
Par. L.
κεχηρωμένας
, ad η a recentiore manu et supra scripto, M.
κεχηρωμένα
Par. L.
τὰς δέ κεν ἠχρειωμένας
Ven. Β. γρ.
τὰς δέ κεν ἠχρειωμέναις
Par. B.
307

308. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-438

ἢ ἔ:
yeo
Par. E. Ald. M. et sic bis habent Arund. Cantabr. 1. Colb. 1. 2. Par. L. N. Ven. B. quater Vit. Lips. Cantabr. 2. Par. E. ter G. Ald. Rob. Turn.
308

310-311. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-439

περιρρηγνυμένων:
περιρηγνυμένων
M. a sec. manu et Cantabr. 1. Par. A. B. L. Rob.
περιρηγνυμένων
M. a pr. manu et Par. Ε. N. Colb. 1.
πέρι φηγνυμένων
Vit. Ox. Ven. A. Ald.
περιερηγμένων
Par. G. γρ.
περὶ ἐρηγμένων
Par. B.
περιερρηγμένων
Turn. et sic Lips. in quo hoc et sequens vocabulum a sec. manu in margine scriptum est.
περιρρηγνυμένων
, sed eraso ε ante ρ, G.

311. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-440

NA:
φαρέων
iambi mensuram habet.
311

312. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-441

βοᾷ δὲ καὶ κενουμένα πόλις:
βοᾷ δ' ἐκκενουμένα πόλις
M. Turn. et sic reliqui, ut videtur, plerique libri.
ἐκκενουμένῃ
Vit. Lips. Ald. Rob.
ἐκκενωμένα
Ox.
ἐκκεινουμένα
, ad ει supra scripto, G. Deest huic versui syllaba ad mensuram antistrophici, in quo δὲ cum Brunckio delere durum est. Paene nulla mutatione facta scripsi
βοᾷ δὲ καὶ κενουμένα πόλις
.
312

313. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-442

λαΐδος ὀλλυμένας: Ad
α
in
λαΐδος
a recentiore manu
η
supra adscriptum in M. et Cantabr. 2. In margine M. ab alia recentiore manu
λείας
adscriptum est.
λῄδος
Ox. Ven. A. Ald. Turn.
ὀλυμμένας
Par. G.
ὀλλυμένης
Mosc. 1.
κτεινομένης
Mosc. 2.
313

314. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-443

βαρείας τις τύχας προταρβῶν:
βαρείας τοι
M. Vit. Lips.
βαρείας τε
G.
βαρείας
omissa particula Ox. Par. C. E. N. Colb. 1. Ven. A. Ald. Rob. Turn. Deinde libri
προταρβώ
, nisi quod
προταρβῷ
habent Ald. Rob. Mirum quantum hic versus friget, sive chori haec, sive civitatis verba esse putes. Equidem non dubium esse puto quin poeta scripserit
βαρείας τις τύχας προταρβών
, ut illud τις explicatio sit eorum quae praecedunt, hoc modo, clamitat, dum diripitur, civitas, pereuntis flebilis turbae gravem metuentes sortem cives. Similiter, ut hic, male insereretur chori ipsius aliqua sententia in fine tertiae strophae et tertiae antistrophae.
314

315-317. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-444

κλαυτὸν δ᾽ ἀρτιτρόποις ὠμοδρόπων νομίμων προπάροιθεν διαμεῖψαι δωμάτων στυγερὰν ὁδόν:
κλαυστὸν δ’
Rob.
κλαυτόν τ'
Ox. Deinde libri
ἀρτιτρόποις
, sed in M. ad
τ
a secunda manu
δ
supra adscriptum est. Vtramque lectionem scholia memorant. In proximo versu
ὠμοτρόπων
habent Vit. Rob. γρ.
ὠμοτρόπων
Par. B. Ceteri
ὠμοδρόπων
. Prorsus corrupte, nisi typographi quoque errores accesserunt, Par. E.
αὐτοτρόποις ἀυμοδρόπων
. Haeserunt in hoc loco et veteres interpretes et recentiores. Verissimum est
ἀρτιδρόποις
, quo significantur puellae quibus modo ab hostibus erepta est virginitas. Simili verbo utitur Aeschylus in Suppl. v. 339.
κλάδοισι νεοδρόποις
. Nihil tritius quam florem de virginitate dici, ideoque etiam decerpere. Pindarus Pyth. IX. 109.

315-317. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-445

χρυσοστεφάνου δέ οἱ ἥβας καρπὸν ἀνθήσαντ' ἀποδρέψαι ἔθελον: [Quoted from Pindar.]

316. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-446

προπάροιθεν:
προπάροιθε
Cantabr. 1. 2. Ven. B.
316

318. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-447

τί τὸν φθίμενον γὰρ προλέγω:
τὶ τὸν
Ald. Rob.
φθήμενον
Lips.
γάρ τοι
pro
γὰρ
G. Ad
προ
in
προλέγω
in M. recentior manus
περισσόν
supra adscripsit. In M. Vit. post
τί
interpunctum est, ut in editionibus inde a Turn. fieri solet. Sed insolens est nudum τί; Ex codicis G. scriptura hoc effici potest,
τί γάρ ; φθίμενόν τοι προλέγω βέλτερα τῶνδε πράσσειν;
Et potest hoc verum videri. Eadem sententia est Blomfieldii. Suspiceris autem ita etiam scholiastam legisse, cuius haec est adnotatio, τί γὰρ δεῖ πολλὰ λέγειν; ὁ προτεθνηκώς εὐτυχῶς πράσσει πλέον τοῦ ζῶντος. Potest tamen reliquorum omnium librorum scriptura defendi, si haec omnia coniunguntur atque ita intelliguntur, quid enim opus est dicere, mortuum meliore conditione frui?
318

320. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-448

εὖτε πτόλις: Hunc versum et duos sequentes omittit Par. L.
εἶτε πτόλις
Arund. Rob. et sic Porsonus. Ceteri
εὖτε πόλις
. Brunckius posuerat
εὖτ᾽ ἂν πόλις
.
320

321. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-449

ἒ ἔ:
έ έ
Μ. et sic bis à G. Vit. Lips. Ven. Β. Αld. Rob. Turn. quater Par. E.
αι αι
Taur. Omittit interiectiones Par. K.
321

322. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-450

δυςτυχῆ τε πράσσει:
δυστυχεῖ τε
Ven. Β.
δυςτυχῆ γε
Brunckius, parum memor Graecos πολλὰ καὶ κακά dicere.
πράσσει
M. G. Vit. Lips. et
πάσχει
superscripto Par. G.
πράσσεις
Par. E.
πράσσειν
Οx. Ald. Rob. Turn.
322

324. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-451

τὰ δὲ πυρφορεῖ:
τὰ δὲ πυρφορεῖ
Μ. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Colb. 2. Par. L. Ven. B. Rob. Ad
πυρφορεῖ
in M. recentior manus
καίεται
supra adscripsit.
τὰ δὲ καὶ πυρφορεῖ
G. Turn.
τάδε, καὶ πυρφορεῖ
Αld.
πυρφορεῖς
Par. E.
324

325. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-452

χραίνεται:
δὲ
Brunckius male delevit. V. ad v. 312. Non videtur omissum esse in Par. B. sed negligens fuisse Faehsius. γρ.
κρίνεται
Par. Β.
αἴνεται ἄταν
ex Par. E. affertur.
325

326. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-453

ἐπιπνεῖ:
δ᾽ ἐπιπνεῖ
M. G. Lips. Rob. Turn.
δ᾽ ἐπιτνεῖ
Vit. Ald.
δὲ πιτνεῖ
Cantabr. I. Par. A. B. Ven. B. Brunckius glossam affert
ἐμπίπτει
et in Par. B. etiam
ἐπίπνει
reperiri scribit: Fachsius haec adnotavit,
ἐπιπνεῖ
. γρ.
πιτνεῖ
.
ἐμπίπτει
.
326

328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-454

ἂν ἄστυ· πρότι δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτις:
ἂν ἄστυ
M. Rob.
ἀνὰ ἄστυ
G. Vit. Ven. A. Ald. Turn.
ἀνὰ ἄστυμα
Lips. Deinde vulgo sequitur
ποτὶ πτόλιν δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτες
.
328

328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-455

πρότι δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτις: Ιn Μ.
ποτιπτόλιν
scriptum.
πρὸ τί πτόλιν
Taur. et ex emendatione G. quum antea
ποτί πτόλιν
fuisset.
ποτὶ πτόλιν
Lips. Turn.
ποτὶ πόλιν
Vit. Ox. Ven. A. B. Ald. Rob.
ὁρκάνα
M. Vit. Cantabr. 1. Par. A. B. L. et supra adscripto Lips.
ὁρκάνη
Ald. Rob. Turn.
ὁρκάνε
G. Vind. 1.3. Omisso
πτόλιν
vel
πόλιν
, quod interpretis est, scripsi
πρότι δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτις
.
328

329. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-456

πρὸς ἀνδρὸς δ᾽ ἀνὴρ ἀμφὶ δορὶ καίνεται:
δ'
a recentiore, ut videtur, manu additum in G. Post
ἀνὴρ
sequitur vulgo
δορὶ καίνεται
. Ex Par. E.
δόρυ
enotatum.
κλίνεται
, supra scripto a recentiore manu
και
, M. et supra scripto
καίνεται
Par. L.
κραίνεται
Lips.
καίνεται δορὶ
Vit. Sola Rob. editio
ὑπὸ δορὶ καίνεται
. Accommodandus erat hic versus antistrophico. Quare scripsi
πρὸς ἀνδρὸς δ᾽ ἀνὴρ ἀμφὶ δορὶ καίνεται
. Facillime
ἀμφὶ
inter
ἀνὴρ
et
δορὶ
excidere potuit.
329

330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-457

βλαχαὶ δ' αἱματόεσσαι:
βλαχαὶ
M. Vit. Lips. Turn.
βληχαὶ
G. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. C. K. Ask. A. Ald. Rob.
αἱματόεσαι
Lips.
330

331. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-458

τῶν ἐπιμαστιδίων:
τῶνδ᾽
Par. E.
ἐπὶ μαστίδι
Lips.
ἐπιμαστιγίδων
sic G.
331

332. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-459

ἀρτιτρεφεῖς:
ἀρτιτρεφεῖς
M. Vit. Lips. Par. A. Ven. B. Rob.
ἀρτιβρεφεῖς
G. Ox. Par. B. H. Ven. A. Ald. Turn.
ἀντιστραφεῖς
Par. E. Vagitum dicit infantium, quos modo matres occisae mammis admoverant.
332

333. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-460

διαδρομᾶν:
ἁρπαγαὶ δὲ
Ald.
διαδρομὰς
G. Mosc. 1. Taur. Vere poetica est et optime cum sequentibus congruens explicatio, ad quam animum attollere ausus est alter scholiastes, et rapinae fiunt, sorores' discursalionum.
333

334. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-461

ξυμβολεῖ:
ξυμβολεῖ
Μ. Vit. Turn. In M. non
βάλλει
, sed
ἄλλος
a recentiore manu supra adscriptum est.
ξυμβλεῖ
Par. F.
ξυμβαλεῖ
Cantabr. 1. Ox. Ven. A. Vind. 4. Ald. Rob. et
λ
superscripto Mosc. 1.
ξυμβαλῇ
Lips.
συμβαλεῖ
Par. E.
ξυμβάλλει
G. (sic G.) Mosc. 2. Par. L. Ven. B. (sic) Vind. 1. 3.
ξυμβαλεῖ
correctum in
ξυμβάλλει
, οι γρ.
ξυμβαλεῖ
Par. B. Hesychius
συμβολεῖ, συντυγχάνει
.
334

335. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-462

καλεῖ:
λαλεῖ
Cantabr. 1.
335

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Seven Against Thebes, explanatory commentary pp. 15–100. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

274-355. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-197

1
2
erstes Stasimon: Die Jungfrauen bringen es nicht über sich, der Mahnung des Eteo- kles zu gehorchen. In ihrer Angst führen sie sich den allgemeinen Sturmangriff auf die Stadt vor Augen und rufen die Götter um Hilfe an. Welches schönere Land könnt ihr für unser Land ein- tauschen? Bringt deshalb Verderben über die Feinde, verleiht Sieg den Bürgern. Beklagenswert wäre es, wenn eine so uralte Stadt von Hellenen geknechtet würde und die Greuel der Plünderung erdulden müßte". Diese Greuel werden mit den lebhaftesten Farben geschildert nach Hom. I 592 κατέλεξεν ἅπαντα κήδε' ὅσ' ἀνθρώποισι πέλει τῶν ἄστυ ἁλώῃ· ἄνδρας μὲν κτείνουσι, πόλιν δέ τε πῦρ ἀμαθύνει, τέκνα δέ τ' ἄλλοι ἄγουσι βαθυζώνους τε γυναῖκας, Χ 61 κακὰ πόλλ' ἐπιδόντα, υἷάς τ' ὀλλυμένους ἑλκηθείσας τε θύγατρας καὶ θαλάμους κεραϊζο- μένους καὶ νήπια τέκνα βαλλόμενα προτὶ γαίῃ. - Den Gesang trägt wohl der Gesamtchor vor.

295. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-207

3
4
εὐτραφής, das Wachstum fördernd. Um dieser Eigenschaft willen wurde den Flußgöttern des Landes ebenso wie dem Απόλλων κουροτρόφος beim Eintritt in das Mannesalter der πλόκαμος (Cho. 6) geweiht. Vgl. Hom. Ψ 141.

296. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-208

5
6
ὅσων: diese Attraktion findet sich seltener bei Äschylos, gar nicht in den Hiketides. Ποσειδῶν: Schol. ὅτι τῆς ὑγρᾶς οὐ σίας δεσπότης Ποσειδῶν. — γαιήο- χοs das Homerische Epitheton. Nach Hes. Theog. 337 sind die Flüsse Kinder des Okeanos und der Tethys.

299. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-209

7
8
πρὸς τάδε (im Hinblick dar- auf, um deswillen) wie Pers. 732.

300. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-210

9
10
τοῖσι μέν, als ob es nach- her hieße: ἐμβάλοιτε, τοῖς δὲ πολί- ταις κῦδος ἄροισθε.

301-302. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-211

11
12
,, mannenvertilgendes, waf- fenwegwerfendes Unheil". καταρρί ψοπλος von der Person übertragen. Mit καταρρίψοπλος vgl. δίψασπις, Strab. XIII 600 Αλκαϊός φησιν ὁ ποιητὴς ἔν τινι ἀγῶνι κακῶς φερότ μενον ἑαυτὸν τὰ ὅπλα ρίψαντα φυγεῖν (Hor. carm. Η 7, 10). Lo- winski vermutet ἀνδρολέτειραν κῆρα, ῥίψοπλον ἄταν, vgl. 761 τὴν ἁρπα ξάνδραν κῆρα.

303-304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-212

13
14
κῦδος ἄροισθε (von ἄρνυ μαι) τοῖσδε πολίταις, ,, ihr möget unseren Mitbürgern Siegesruhm ver- schaffen", vgl. Hom. a 240, § 370 ᾧ παιδὶ μέγα κλέος ἤρατ᾽ ὀπίσσω. Der Schol. gibt die Erklärung πάνυ ἂν ὑμνοῖσθε παρὰ τῶν πολιτῶν nach Hom. Δ 95 πᾶσι δέ κε Τρώ εσσι (bei allen Troern) χάριν καὶ κῦδος ἄροιο. Aber diesem Sinn entspricht nicht das vorausgehende μέν (300), auch nicht die für die Götter weniger passende Bedeutung von κῦδος; endlich würde man dann ἀρεῖσθε oder ἄροισθ' ἄν er- warten, wie der Schol. ὑμνοῖσθε ἄν hat.

305. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-213

15
16
ἔστε τ' ist von Ritschl ein- gesetzt um des Sinnes und der Re- εἴεδροι (94) sponsion willen. στάθητε: last euch durch unsere Bitten) bewegen fest an euren Stätten zu verbleiben (laßt eure Heiligtümer nicht zerstören, damit ihr nicht auszuwandern braucht). ὀξυγόοις λιταίσιν, Schol. διὰ τὰς ὀξυθρηνήτους λιτὰς ἡμῶν.

308. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-214

17
18
ὠγυγίαν wie Pers. 38 τὰς ὠγυγίους Θήβας.

309. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-215

19
20
Αίδα προϊάψαι (d. i. dem Untergange weihen) nach dem Homerischen " Αϊδι προΐαψεν ( Λ 3). δορὸς ἄγραν Schol. διὰ δόρατος ἀγρευθείσαν ( δοριάλωτον).

310. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-216

21
22
Zu zerbröckeltem Staube ( σποδῷ dynam. Dativ) von Acher- volk (vgl. 71f.) bis auf die Stätten der Götter schmählich verbrannt". θεόθεν „,samt den Göttern" wie ῥιζόθεν „,samt der Wurzel" Vgl. 569 πόλιν πατρώαν καὶ θεοὺς τοὺς ἐγγενεῖς πορθεῖν. Heimsöth ver- mutet πεδόθεν.

313-314. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-217

23
24
τάς wird näher bestimmt durch νέας τε καὶ παλαιάς. — ἓ ἔ: Schol. διέκοψεν τὸν λόγον τῷ θρήνῳ. νέας ist einsilbig zu lesen wie häufig νεάνις, νεανίας, νεανικός zwei- bez. dreisilbig (Eum. 957, Eur. Phoen. 147, Aristoph. Wesp. 1067,

315-316. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-218

25
26
ἱππηδόν nicht ὑπὸ ἱππέων σύρεσθαι τῶν πλοκάμων (Schol.), sondern δίκην ἵππων (ein anderer Schol.):,, an den Haaren wie Pferde manchmal an den Mähnen fortge- zerrt werden". Vgl. Hik. 437 άyo- μέναν ἱππηδὸν ἀμπύκων πολυμίτων τ' ἐπιλαβὰς ἐμῶν, Verg. Αen. II 403 trahebatur passis Priameia virgo crinibus a templo Cassandra ady- tisque Minervae. φαρέων steht als Iambus.

317-318. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-219

27
28
Die Stadt, welche ent- völkert wird, ertönt von dem wirren Geschrei der gefangenen Frauen, welche geschändet werden". ληΐς bedeutet das gleiche wie ληϊάδες γυναῖκες Hom. Υ 193 ληϊάδας δὲ γυναῖκας, ἐλεύθερον ἦμαρ ἀπούρας, ἦγον. ὀλλυμένας: Schol. πορθου- μένας, vgl. Eur. Phoen. 564 ὄψει δὲ πολλὰς αἰχμαλωτίδας κόρας βία πρὸς ἀνδρῶν πολεμίων πορθου- μένας.

319. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-220

29
30
προταρβῶ wie προφοβοῦμαι ( πολέμους) Hik. 1005, θάνατον προ- ταρβοῦσα Eur. frg. 360, 25, „ich sehe mit Entsetzen vorher".

320. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-221

31
32
,,Beweinenswert ist es für sie gleichgepflückt vor der Zeit un- reif gepflückter Herblinge Naß ein- zutauschen, d. h. als unreif gepflückte Herblinge gekeltert zu werden“. Diese Allegorie, durch welche das vorausgehende ὀλλυμένας ausge- führt wird, ist durch den Gebrauch von οπώρα nahegelegt: Hik. 1009 τέρειν' οπώρα δ' εὐφύλακτος οὐδα μῶς, Chaerem. fr. 12 S. 785 Ν. πολ- λὴν ὀπώραν Κύπριδος εἰσορᾶν πα- ρῆν ἄκραισι περκάζουσαν οἰνάνθαις χρόνου. Auf unsere Stelle bezieht sich augenscheinlich die Notiz von Eustath. opusc. S. 355, 28 ed. Taf. ἐν μετοπώρῳ γὰρ οὐ μόνον καινόν, ἐάν, ὡς ἡ παροιμία, ἄνθος ἀναφυῇ, ἀλλὰ καὶ ἐάν κατ' Αἰσχύλον ἀρτί- δροπος οπώρα νεάζουσα τρυγηθῇ. Daraus ist der Text ὀμφάκων τρυ γερὰν δρόσον gewonnen statt des handschriftlichen δωμάτων στυγε ρὰν ὁδόν. Mit ἀρτίδροπος vgl. Hik. 358 κλάδοισι νεοδρόποις, mit δρό- σου Pind. Οl. VII 2 ἀμπέλου δρόσω.

323. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-222

33
34
τί: Schol. τί γὰρ δεῖ πολλὰ λέγειν, vielmehr was sage ich be- weinenswert; mehr als das; denn wer tot ist, ist besser daran als diese, die geschändet werden". Blomfeld vermutet τί γάρ; φθί- μενόν του προλέγω. In προλέγω hebt πρό den in βέλτερα τῶνδε πράσσειν legenden Begriff des Vor- zugs pleonastisch hervor. Vgl. Pind. Nem. II 18 ἐξοχώτατοι προλέγονται. Die Form βέλτερος, βέλτατος ist bei Äschylos die gewöhnliche, nicht βελτίων, βέλτιστος. - βέλτερα πράσ σειν wie Ag. 1444 ἄτιμα δ᾽ οὐκ ἐπραξάτην, Eur. El. 1359 εὐδαίμονα πράσσει.

325-326. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-223

35
36
γάρ begründet den Haupt- gedanken κλαυτὸν κτἑ. ( τί; τὸν πράσσειν steht parenthetisch). εὖτε δαμασθῇ: zu 243. Vgl. Ag. 762 ὅτε τὸ κύριον μόλῃ und unten 750, Eur. Phoen. 563 ὄψει δαμασθὲν ἄστυ Θηβαίων τόδε. πολλὰ δυ- στυχῆ τε für πολλὰ καὶ δυστυχῆ wie Soph. Phil. 583 πόλλ' ἐγὼ κεί- νων υπο δρῶν ἀντιπάσχω χρηστά τε.

327-328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-224

37
38
ἄγει, schleppt als Ge- fangenen fort, vgl. ἄγειν καὶ φέρειν (plündern). τὰ δέ, weil an die Stelle von Personen ( ἄλλον) Gegen- stände treten: anderes steckt er (ein anderer) in Brand". φορεῖ hier transitiv, Heimsöth Vermutet πυρπολεῖ. πυρ-

330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-225

39
40
μαινόμενος ἐπιπνεῖ (in wil- der Raserei tobt): vgl. Soph. Ant. 135 πυρφόρος, ὃς τότε μαινομένα ξὺν ὁρμα βακχεύων ἐπέπνει. λαοδάμας: κυρίως τὸ ἐπίθετον Αρεως εἴρηται. Wenigstens heißt Ares βροτολοιγός.

331. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-226

41
42
μιαίνων εὐσέβειαν, d. h. nichts Heiliges wird geachtet und geschont.

332. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-227

43
44
κορκορυγαί: Schol. ταραχαί. κεκωμώδηται δὲ ἡ λέξις, vgl. Ari- stoph. Frie. 991 λῦσον δὲ μάχας καὶ κορκορυγάς, Lys. 491, Wo. 387. ἄστη (um des Versmaßes willen für das überlieferte άorv gesetzt) von den verschiedenen Teilen (Straßen) der Stadt. ποτὶ, näm- lich ἄστη (überliefert ist ποτὶ πτόλιν δ', verbessert von Hermann), gegen die Stadt ist eine Umwallung ge- richtet, welche sie wie ein Jagd- netz umschließt. Schol. ὁρκάνη τὸ θηρατικὸν δίκτυον ὃ καὶ σαργάνη καλεῖται, Phot. ὁρκάνη· ὁ περιέχων τοῖχος οἴκησιν ἢ χωρίον, λέγεται δὲ ἀπὸ τοῦ ἕρκος ὅ ἐστι περίβολον φράγμα. Versteht man ὁρκάνη vom Jagdnetz, so hat man die Ausdrucks- weise, welche zu 64 besprochen ist: „nicht eine δρκάνη gewöhnlicher Art, sondern wallartig".

334. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-228

45
46
Schol. παρά τό Ομηρικὸν κ ἀνὴρ δ᾽ ἄνδρ᾽ ἐδνοπάλιζεν“

335. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-229

47
48
Das blutige Geblöke (Schol. ἐπὶ τῶν ἄσημα φθεγγομένων νέων τὴν βληχὴν ἔθηκεν) von Säug- lingen, die gerade an der Mutter- brust genährt werden" ist das Wimmern von Kindern, die von der Mutterbrust gerissen und ge- tötet werden. Jüngere Handschriften geben ἀρτιβρεφείς.