Aeschylus, Seven Against Thebes, Edmund Doidge Anderson Morshead (Translator), 203

Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Ah, but I shudder, child of Oedipus!

I heard the clash and clang!

The axles rolled and rumbled; woe to us

Fire-welded bridles rang!
170

Eteocles

Say—when a ship is strained and deep in brine,

Did e'er a seaman mend his chance, who left

The helm, t' invoke the image at the prow?

Chorus

Seven Against Thebes. Aeschylus. Edmund Doidge Anderson Morshead (Translator). . .

Current edition Experimental

English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) (English) (Aeschylus, Seven against Thebes — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (7)

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 203-244 focus

str. 1

Χορος

ὦ φίλον Οἰδίπου τέκος, ἔδεισ᾽ ἀκού-

σασα τὸν ἁρματόκτυπον ὄτοβον¹ ὄτοβον,

ὅτε² τε σύριγγες ἔκλαγξαν ἑλίτροχοι,
205

ἱππικῶν τ᾽ ἄπυον³ πηδαλίων διὰ στόμα

πυριγενετᾶν χαλινῶν.

Ετεοκλης

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ ʼς πρῷραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηὗρε μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς⁴ κύματι;
210
211

ant. 1

Χορος

ἀλλ᾽ ἐπὶ δαιμόνων πρόδρομος ἦλθον ἀρ-

χαῖα βρέτη, θεοῖσι πίσυνος,⁵ νιφάδος

ὅτ᾽ ὀλοᾶς νιφομένας βρόμος ἐν πύλαις:

δὴ τότ᾽ ἤρθην φόβῳ πρὸς μακάρων λιτάς, πόλεως

ἵν᾽ ὑπερέχοιεν ἀλκάν.
215

Ετεοκλης

πύργον στέγειν εὔχεσθε πολέμιον δόρυ.

Χορος

οὔκουν⁶ τάδ᾽ ἔσται πρὸς θεῶν;

Ετεοκλης

ἀλλ᾽ οὖν θεοὺς

τοὺς τῆς ἁλούσης πόλεος⁷ ἐκλείπειν λόγος.⁸

219

str. 2

Χορος

μήποτ᾽ ἐμὸν κατ᾽ αἰῶνα λίποι⁹ θεῶν

ἅδε πανάγυρις, μηδ᾽ ἐπίδοιμι τάνδ᾽
220

ἀστυδρομουμέναν πόλιν καὶ στράτευμ᾽

ἁπτόμενον πυρὶ δαΐῳ.¹⁰

Ετεοκλης

μή μοι θεοὺς καλοῦσα βουλεύου κακῶς:

πειθαρχία γάρ ἐστι τῆς εὐπραξίας

μήτηρ, γονῆς¹¹ σωτῆρος: ὧδ᾽ ἔχει λόγος.
225
226

ant. 2

Χορος

ἔστι: θεοῦ¹² δ᾽ ἔτ᾽ ἰσχὺς καθυπερτέρα:

πολλάκι δ᾽ ἐν κακοῖσι τὸν¹³ ἀμάχανον

κἀκ χαλεπᾶς δύας ὕπερθ᾽ ὀμμάτων

κρημναμενᾶν νεφελᾶν¹⁴ ὀρθοῖ.¹⁵

Ετεοκλης

ἀνδρῶν τάδ᾽ ἐστί, σφάγια καὶ χρηστήρια
230

θεοῖσιν ἕρδειν, πολεμίων πειρωμένων:¹⁶

σὸν δ᾽ αὖ τὸ σιγᾶν καὶ μένειν εἴσω δόμων.

233

str. 3

Χορος

διὰ θεῶν πόλιν νεμόμεθ᾽ ἀδάματον,¹⁷

δυσμενέων δ᾽ ὄχλον πύργος ἀποστέγει.

τίς¹⁸ τάδε νέμεσις στυγεῖ;
235

Ετεοκλης

οὔτοι φθονῶ σοι δαιμόνων τιμᾶν γένος:

ἀλλ᾽ ὡς πολίτας μὴ κακοσπλάγχνους τιθῇς,

εὔκηλος ἴσθι μηδ᾽ ἄγαν ὑπερφοβοῦ.

239

ant. 3

Χορος

ποτίφατον¹⁹ κλύουσα πάταγον ἀνάμιγα²⁰

ταρβοσύνῳ φόβῳ τάνδ᾽ ἐς ἀκρόπτολιν,²¹
240

τίμιον ἕδος, ἱκόμαν.

Ετεοκλης

μή νυν, ἐὰν θνῄσκοντας ἢ τετρωμένους

πύθησθε, κωκυτοῖσιν ἁρπαλίζετε.

τούτῳ γὰρ Ἄρης βόσκεται, φόνῳ βροτῶν.

245

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 203-244 focus

Χορός

ὦ φίλον Οἰδίπου τέκος, ἔδεισʼ ἀκού-

σασα τὸν ἁρματόκτυπον ὄτοβον ὄτοβον,

ὅτε τε σύριγγες ἔκλαγξαν ἑλίτροχοι,
205

ἱππικῶν τʼ ἀπύαν πηδαλίων διὰ στόμα

πυριγενετᾶν χαλινῶν.

Ἐτεοκλής

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ ʼς πρῷραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηὗρε μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι ;
210

211

Χορός

ἀλλʼ ἐπὶ δαιμόνων πρόδρομος ἦλθον ἀρ-

χαῖα βρέτη, θεοῖσι πίσυνος, νιφάδος

ὅτʼ ὀλοᾶς νειφομένας βρόμος ἐν πύλαις·

δὴ τότʼ ἤρθην φόβῳ πρὸς μακάρων λιτάς, πόλεως

ἵνʼ ὑπερέχοιεν ἀλκάν.
215

Ἐτεοκλής

πύργον στέγειν εὔχεσθε πολέμιον δόρυ.

οὐκοῦν τάδʼ ἔσται πρὸς θεῶν· ἀλλʼ οὖν θεοὺς

τοὺς τῆς ἁλούσης πόλεος ἐκλείπειν λόγος.

219

Χορός

μήποτʼ ἐμὸν κατʼ αἰῶνα λίποι θεῶν

ἅδε πανάγυρις, μηδʼ ἐπίδοιμι τάνδʼ
220

ἀστυδρομουμέναν πόλιν καὶ στράτευμʼ

ἁπτόμενον πυρὶ δαΐῳ.

Ἐτεοκλής

μή μοι θεοὺς καλοῦσα βουλεύου κακῶς·

πειθαρχία γάρ ἐστι τῆς εὐπραξίας

μήτηρ, γυνὴ σωτῆρος· ὧδʼ ἔχει λόγος.
225

226

Χορός

ἔστι· θεοῦ δʼ ἔτʼ ἰσχὺς καθυπερτέρα·

πολλάκι δʼ ἐν κακοῖσι τὸν ἀμάχανον

κἀκ χαλεπᾶς δύας ὕπερθʼ ὀμμάτων

κρημναμενᾶν νεφελᾶν ὀρθοῖ.

Ἐτεοκλής

ἀνδρῶν τάδʼ ἐστί, σφάγια καὶ χρηστήρια
230

θεοῖσιν ἕρδειν πολεμίων πειρωμένους ·

σὸν δʼ αὖ τὸ σιγᾶν καὶ μένειν εἴσω δόμων.

233

Χορός

διὰ θεῶν πόλιν νεμόμεθʼ ἀδάματον,

δυσμενέων δʼ ὄχλον πύργος ἀποστέγει.

τίς τάδε νέμεσις στυγεῖ;
235

Ἐτεοκλής

οὔτοι φθονῶ σοι δαιμόνων τιμᾶν γένος·

ἀλλʼ ὡς πολίτας μὴ κακοσπλάγχνους τιθῇς,

εὔκηλος ἴσθι μηδʼ ἄγαν ὑπερφοβοῦ.

239

Χορός

ποτίφατον κλύουσα πάταγον ἀνάμιγα

ταρβοσύνῳ φόβῳ τάνδʼ ἐς ἀκρόπτολιν,
240

τίμιον ἕδος, ἱκόμαν.

Ἐτεοκλής

μή νυν, ἐὰν θνῄσκοντας ἢ τετρωμένους

πύθησθε, κωκυτοῖσιν ἁρπαλίζετε.

τούτῳ γὰρ Ἄρης βόσκεται, φόνῳ βροτῶν.

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 203 focus

ΧΟ.

ὦ φίλον Οἰδίπου τέκος, ἔδεισ᾽ ἀκού-

203-207. 211-215.

σασα τὸν ἁρματόκτυπον ὄτοβον ὄτοβον,

ὅτε τε σύριγγες ἔκλαγξαν ἑλίτροχοι,

205

ἱππικῶν τ᾽ ἄπυον πηδαλίων δία

στόμια πυριβρεμετᾶν χαλινῶν.

ΕΤ.

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ᾽ς πρῶραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηύρε μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι;
210

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Gottfried Hermann, 1852.) — 203 focus

Χορὸς Παρθένων
στρ. α'.

ὦ φίλον Οἰδίπου τέκος, ἔδεισ᾽ ἀκού-

σασα τὸν ἁρματόκτυπον ὄτοβον, ὄτοβον,
185

ὅτε τε σύριγγες ἔκλαγξαν ἑλίτροχοι,

ἱππικῶν τ᾽ ἀγρύπνων

πηδαλίων δία στόμια

πυριγενετᾶν χαλινῶν.

Ἐτεοκλῆς

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ εἰς πρῷραν φυγὼν
190

πρύμνηθεν εὗρε μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι;

ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ (OCR draft) Experimental (ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 203 focus

ΧΟΡΟΣ

Ὦ φίλον Οἰδίπου τέκος, ἔδεισ' ἀκού-

Str. 1.

σασα τὸν ἁρματόκτυπον ὄτοβον ὄτοβον,

ὅτι τε σύριγγες ἔκλαγξαν ἑλίτροχοι,
205

ἱππικῶν τ' ἀγρύπνων ἀύπνων

πηδαλίων διὰ στόμα,

πυριγενετᾶν χαλινῶν.

ΕΤΕΟΚΛΗΣ

Τί οὖν ; ὁ ναύτης ἆρα μὴ 'ς γ' εἰς πρώραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηὗρεν μηχανὴν σωτηρίας,
210

ΕΠΤΑ ΕΠΙ ΘΗΒΑΣ

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι ;

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. N. Wecklein, 1885.) — 203 focus

ὦ φίλον Οἰδίπου τέκος, ἔδεισ᾽ ἀκού-

185

σασα τὸν ἁρματόκτυπον

ὄτοβον, ὅτε τε σύ-

ριγγες ἔκλαγξαν ἑλίτροχοι,

ἱππικῶν τ᾽ ἀύπνων

πηδαλίων διὰ στόμα

190

πυριγενετᾶν χαλινῶν.

ΕΤ.

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ 'ς πρῷραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηὗρεν μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ ἐν κύματι;

ΧΟ.

1

Aeschyli Septem contra Thebas (OCR draft) Experimental (Aeschyli Septem contra Thebas. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 203 focus

ΧΟ.

ὦ φίλον Οἰδίπου τέκος, ἔδεισ᾽ ἀκού-

σασα τὸν ἁρματόκτυπον

ὄτοβον, ὅτε τε σύριγγες ἔκλαγξαν ἑλίτροχοι,
205

ἱππικόν τ᾽ ἄπυον

πηδαλίων διὰ στόμα

πυριγενετᾶν χαλινοί.

ΕΤ.

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ ἐς πρῶιραν φυγών

πρύμνηθεν ηὗρεν μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίωι πρὸς κύματι; –
210

Translations (8)

Seven Against Thebes Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 203-242 focus

Chorus

Dear son of Oedipus, I grew afraid when I heard the clatter of the crashing chariots,

when the hubs screamed as they whirled around the wheel, and when I heard the sound of the steering gear, fire-forged bits, in the horses’ mouths.
205

Eteocles

Well, then, has a helmsman ever found a way to safety by fleeing from stern to prow,

when his ship is foundering in high seas?
210

211

Chorus

But trusting in the gods I came in haste to their ancient statues, when the deadly blizzard of falling stones thundered against the gates. Just then I set out in fear to pray to the Blessed Ones

that they spread their protection over the city.
215

Eteocles

Pray that the rampart withstand the enemy spear. Yes, the outcome is in the gods’ hands—but then, it is said that the gods of a captured city abandon it.

219

Chorus

Never so long as I live may this divine assembly abandon us,

nor may I live to see the city overrun and the army seizing it with hostile fire!
220

Eteocles

When you invoke the gods, do not be ill-advised. For Obedience is

the mother of Success, wife of Salvation—as the saying goes.
225

226

Chorus

So she is, but the power of god is supreme, and often in bad times it raises the helpless man out of harsh misery even when stormclouds are lowering over his eyes.

Eteocles

It is the man’s duty to offer victims and sacrifices to the gods when they test their enemy; your duty is to be silent and to remain inside the house.
230

233

Chorus

By the will of the gods we inhabit an unconquered city, and the rampart withstands the enemy throng.

What indignation makes you resent this?
235

Eteocles

I do not begrudge your honor of the divine race; but lest you make the citizens cowardly, be calm and do not be overly fearful.

239

Chorus

When I heard the strange and jumbled clashes,

I came in trembling fear to this citadel, our seat of worship.
240

Eteocles

If, then, you hear that men are dying or wounded, do not seize on the news with loud wailing. For this is the food of Ares, human blood.

The Seven against Thebes. (OCR draft) Experimental (The Seven against Thebes.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 203 focus

O dear son of Œdipus, I felt terror when I heard the din from the clatter of the cars, when the wheel-whirling naves rattled, and [the din] of the fire-wrought bits, the rudders of the horses, passing through their mouths that know no rest.

Eteocles

What then? does the mariner who flees from the stern to the prow

find means of escape, when his bark is labouring against the billow of the ocean?

Chorus

LES SEPT CONTRE THÈBES (OCR draft) Experimental (LES SEPT CONTRE THÈBES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 203 focus

O cher enfant d'Œdipe, je prends peur à ouïr le fracas, le fracas des chars sonores, le cri qu'ont
poussé les essieux en ébranlant les roues, et aussi le frein des chevaux, qui jamais ne s'endort dans leurs bouches, le mors, fils de la flamme ¹ !

ÉTÉOCLE

Eh quoi ! est-ce en fuyant de la poupe à la proue qu'un marin trouva jamais la manœuvre qui doit le
sauver, à l'heure où peine la nef sous l'assaut du flot marin ?

LES SEPT CONTRE THÈBES

LE CHŒUR

Non,

The Seven Chiefs against Thebes (OCR draft) Experimental (The Seven Chiefs against Thebes. Robert Potter, 1779.) — 203 focus

Dear to thy country, son of Oedipus,

My soul was seiz'd with terror, when I heard

The rapid car roll on, its whirling wheels

Grating harsh thunder; and the iron curb

Incessant clashing on the barbed steed.

215

ETEOCLES.

What! should the pilot, when the lab'ring bark q

Scarce rides the swelling surge, forsake the helm,

And seek his safety from the sculptur'd prow?

CHORUS.

Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 203 focus

Figlio d'Edipo, m'invase terrore,

225

rombare udendo il frastuono dei cocchi

che turbinarono, i mozzi stridettero.

E dalle fauci suonâr secchi i ferrei

timoni equini, temprati alla fiamma.

ETEOCLE

E che? Forse il nocchier, fuggendo a poppa,
230

e lasciando la prua, troverà scampo,

quando i marosi fiaccano la nave?

CORO

Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 203 focus

O chare Oedipi fili, timui audiens

Curruum ftrepitum, strepitum,

Tube clanxerunt flexe,

Equitumq; uigilum clauorum per os

Fabrilium frenorum.

190

Eteocles

Quid igitur nauta in proram fugiens

Ex puppi, inuenit machinationem falutis

Nauis labor antis in marino fluctus?

Cho.

Seven Against Thebes (OCR draft) Experimental (Seven Against Thebes. Anna Swanwick, 1886.) — 203 focus

ISMENE

Where shall we lay the twain?

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 203 focus

O du, des Oedipus theuerer Sohn, mit Graun

Vernahm ich der heranrasselnden Wagen Gedröhn,
185

Als die räderumrollende Nabe scholl,

Als am stetswachen Steuer das Gebiß der Nosse klang,

Am flammengebornen Zügel.

Eteokles.

Wie? Rettet wohl der Schiffer, der vom Steuer weg

Zum Vorderdecke flüchtet, sich vom Untergang,
190

Wenn ringend auf der Meeresflut umtreibt der Kiel ?

Der Chor.
Erste Gegenstrophe.

Commentary

Critical apparatus to Seven Against Thebes (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Seven Against Thebes.) focus

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-250

αὔειν:

ἀΰειν

Rob.

167

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-251

λακάζειν:

λακίζειν

Mosc. 2. Οx.

167

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-252

μισήματα:

μιμήματα

Ven. Α. Ox. Scholiastae

σωφρόνων μισήματα

accusativum esse putarunt, pendentem ex

αὔξειν

λακάζειν

. Vocativum esse, ipsasque virgines increpari, vix dubitare poterit qui Valckenarii ad Hippolyti v. 406. adnotationem legerit, huius tamen loci non memoris.

167

168. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-253

εὐεστοῖ: Inter

εὐεστοί

φίλῃ

litura in M.

εὐεστῆ

G. Lips. Taur. γρ.

εὐετῇ

ex Par. B. Faehsius affert.

εὐετοῖ

Par. N. Colb. 1.

168

168. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-254

φίλῃ:

φίλα

Taur. et

supra adscripto G.

168

169. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-255

τῷ γυναικείῳ φυτῷ: Non credo Aeschylum scripsisse

τῷ γυναικείῳ γένει

, quod plerique libri habent. Nam non modo supervacaneus, verum ne recte quidem additus est articulus.

τω γυναικείω γένει

, non addito ad

τω

accentu, Μ.

φίλῳ

pro

γένει

habent Lips. Par. E.

φύλω γένει

Par. C.

φύλῳ

cum glossa

γένει

Vind. 2. 4.

γένει. γρ. φύλῳ

Par. B. γρ.

καὶ φύλῳ

schol. Vit. Hinc patet scriptum fuisse

ξύνοικος εἴην τῳ γυναικείῳ φυτῷ

, alicui mulieri. Nam

qutóv

etiam de hominibus dici constat.

169

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-256

οἴκῳ:

ἥκω

pro

οἴκῳ

Ald.

171

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-257

πλέον:

πόλεως

Par. Κ.

πλείον

Par. E.

171

172. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-258

τάςδε:

τὰς

pro

τάςδε

G. Taur.

172

172. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-259

φυγὰs:

βοὺς

Rob. et adscripto

φυγάς

Vind. 2. 4.

φυγάς

, ut ceteri, Vit. sed adscriptum est γρ.

βοάς

172

173. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-260

διερροθήσατ᾽:

διερροθήσαιτ'

Par. E.

διερεθίσατ'

, adscripta glossa

ενε-βάλετε

G. et cum glossa

ἐνεβάλλετε

, adscripto autem supra γρ.

διερροθήσατ'

, Taur.

διερρησατ'

Rob.

κακὴν

Lips.

173

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Seven Against Thebes, explanatory commentary pp. 15–100. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

166-274. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-122

erstes Epeisodion. Eteokles, welcher die im Volke durch die Angstrufe der Jungfrauen (des Chors) entstandene Entmuti- gung wahrgenommen hat (174f.), kommt zurück, weist die Jung- frauen zurecht und lehrt sie die rechte Weise des Gebetes. Die Szene dient der Charakteristik des Eteokles.

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-124

⁴

Schol. καθ' ὑπόκρισιν (d. i. ironisch) ἀναγνωστέον, ἢ ὡς ἐν ἐρωτήσει μετ' ἐπιτιμήσεως, natürlich das letztere, da ὑμᾶς ἐρωτῶ vor- hergeht. - ἀρωγά für ἄριστα Weil: kann das helfen und dem Staat zum Heile sein?"

169. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-125

⁵

⁶

πρὸς βρέτη θεῶν: die Prä- position wird bei den Tragikern häufig nachgestellt, wenn eine attri- butive Bestimmung folgt, hier der Gen. wie Prom. 680 ποίμνας βου- στάσεις τε πρὸς πατρός.

170. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-126

⁷

⁸

σωφρόνων μισήματα erklärt der Schol. ( ταῦτα, προσπίπτειν τοῖς ξοάνοις καὶ βοᾶν wohl mit Recht als Apposition zum Inhalt des vor- hergehenden Satzes. Denn das vor- ausgehende θρέμματ' οὐκ ἀνασχετά ist der Auffassung als Vokativ nach Eum. 73, wo die Erinyen μισήματ' ἀνδρῶν καὶ θεῶν Ὀλυμπίων heißen, und Soph. Εl. 289 ὦ δύσθεον μίσημα nicht günstig.

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-127

⁹

¹⁰

ἐν εὐεστοί φίλῃ auch Ag. 920. Schol. εὐδαιμονία, εὐετηρία, Hesych. εὐεστώ· εὐθηνία, ἀπὸ τοῦ εὖ εἶναι.

173. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-128

¹¹

¹²

κρατοῦσα: aus γυναικείῳ er- gänzt sich γυνή (generell): „hat die Frau die Oberhand, so ist sie ein trotziges Wesen, mit dem nie- mand auskommen kann; glaubt sie sich in Gefahr, so ist sie im öffent- lichen wie im Familienleben ein noch größeres Unheil (d. h. im Glücke übermütig, im Unglück gleich ver- zagt). Ähnlich Eur. Fragm. 276 γυναῖκές ἐσμεν· τὰ μὲν ὄκνω νικώ- μεθα, τὰ δ᾽ οὐκ ἂν ἡμῶν θράσος ὑπερβάλοιτό τις.

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Ah, but I shudder, child of Oedipus! I heard the clash and clang! The axles rolled and rumbled; woe to us Fire-welded bridles rang! 170

Eteocles Say—when a ship is strained and deep in brine, Did e'er a seaman mend his chance, who left The helm, t' invoke the image at the prow?

Chorus

Current edition Experimental

Ετεοκλης τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ ʼς πρῷραν φυγὼν πρύμνηθεν ηὗρε μηχανὴν σωτηρίας, νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς 4 κύματι; 210 211

Ετεοκλης πύργον στέγειν εὔχεσθε πολέμιον δόρυ.

Χορος οὔκουν 6 τάδ᾽ ἔσται πρὸς θεῶν;

Ετεοκλης ἀλλ᾽ οὖν θεοὺς τοὺς τῆς ἁλούσης πόλεος 7 ἐκλείπειν λόγος. 8 219

Χορος μήποτ᾽ ἐμὸν κατ᾽ αἰῶνα λίποι 9 θεῶν ἅδε πανάγυρις, μηδ᾽ ἐπίδοιμι τάνδ᾽ 220 ἀστυδρομουμέναν πόλιν καὶ στράτευμ᾽ ἁπτόμενον πυρὶ δαΐῳ. 10

Ετεοκλης μή μοι θεοὺς καλοῦσα βουλεύου κακῶς: πειθαρχία γάρ ἐστι τῆς εὐπραξίας μήτηρ, γονῆς 11 σωτῆρος: ὧδ᾽ ἔχει λόγος. 225 226

Χορος ἔστι: θεοῦ 12 δ᾽ ἔτ᾽ ἰσχὺς καθυπερτέρα: πολλάκι δ᾽ ἐν κακοῖσι τὸν 13 ἀμάχανον κἀκ χαλεπᾶς δύας ὕπερθ᾽ ὀμμάτων κρημναμενᾶν νεφελᾶν 14 ὀρθοῖ. 15

Ετεοκλης ἀνδρῶν τάδ᾽ ἐστί, σφάγια καὶ χρηστήρια 230 θεοῖσιν ἕρδειν, πολεμίων πειρωμένων: 16 σὸν δ᾽ αὖ τὸ σιγᾶν καὶ μένειν εἴσω δόμων. 233

Χορος διὰ θεῶν πόλιν νεμόμεθ᾽ ἀδάματον, 17 δυσμενέων δ᾽ ὄχλον πύργος ἀποστέγει. τίς 18 τάδε νέμεσις στυγεῖ; 235

Ετεοκλης οὔτοι φθονῶ σοι δαιμόνων τιμᾶν γένος: ἀλλ᾽ ὡς πολίτας μὴ κακοσπλάγχνους τιθῇς, εὔκηλος ἴσθι μηδ᾽ ἄγαν ὑπερφοβοῦ. 239

Χορος ποτίφατον 19 κλύουσα πάταγον ἀνάμιγα 20 ταρβοσύνῳ φόβῳ τάνδ᾽ ἐς ἀκρόπτολιν, 21 240 τίμιον ἕδος, ἱκόμαν.

Ετεοκλης μή νυν, ἐὰν θνῄσκοντας ἢ τετρωμένους πύθησθε, κωκυτοῖσιν ἁρπαλίζετε. τούτῳ γὰρ Ἄρης βόσκεται, φόνῳ βροτῶν. 245

Ἐτεοκλής τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ ʼς πρῷραν φυγὼν πρύμνηθεν ηὗρε μηχανὴν σωτηρίας, νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι ; 210

Ἐτεοκλής πύργον στέγειν εὔχεσθε πολέμιον δόρυ. οὐκοῦν τάδʼ ἔσται πρὸς θεῶν· ἀλλʼ οὖν θεοὺς τοὺς τῆς ἁλούσης πόλεος ἐκλείπειν λόγος.

Χορός μήποτʼ ἐμὸν κατʼ αἰῶνα λίποι θεῶν ἅδε πανάγυρις, μηδʼ ἐπίδοιμι τάνδʼ 220 ἀστυδρομουμέναν πόλιν καὶ στράτευμʼ ἁπτόμενον πυρὶ δαΐῳ.

Ἐτεοκλής μή μοι θεοὺς καλοῦσα βουλεύου κακῶς· πειθαρχία γάρ ἐστι τῆς εὐπραξίας μήτηρ, γυνὴ σωτῆρος· ὧδʼ ἔχει λόγος. 225

Χορός ἔστι· θεοῦ δʼ ἔτʼ ἰσχὺς καθυπερτέρα· πολλάκι δʼ ἐν κακοῖσι τὸν ἀμάχανον κἀκ χαλεπᾶς δύας ὕπερθʼ ὀμμάτων κρημναμενᾶν νεφελᾶν ὀρθοῖ.

Ἐτεοκλής ἀνδρῶν τάδʼ ἐστί, σφάγια καὶ χρηστήρια 230 θεοῖσιν ἕρδειν πολεμίων πειρωμένους · σὸν δʼ αὖ τὸ σιγᾶν καὶ μένειν εἴσω δόμων.

Χορός διὰ θεῶν πόλιν νεμόμεθʼ ἀδάματον, δυσμενέων δʼ ὄχλον πύργος ἀποστέγει. τίς τάδε νέμεσις στυγεῖ; 235

Ἐτεοκλής οὔτοι φθονῶ σοι δαιμόνων τιμᾶν γένος· ἀλλʼ ὡς πολίτας μὴ κακοσπλάγχνους τιθῇς, εὔκηλος ἴσθι μηδʼ ἄγαν ὑπερφοβοῦ.

Χορός ποτίφατον κλύουσα πάταγον ἀνάμιγα ταρβοσύνῳ φόβῳ τάνδʼ ἐς ἀκρόπτολιν, 240 τίμιον ἕδος, ἱκόμαν.

Ἐτεοκλής μή νυν, ἐὰν θνῄσκοντας ἢ τετρωμένους πύθησθε, κωκυτοῖσιν ἁρπαλίζετε. τούτῳ γὰρ Ἄρης βόσκεται, φόνῳ βροτῶν.

ΧΟ. ὦ φίλον Οἰδίπου τέκος, ἔδεισ᾽ ἀκού- 203-207. 211-215.

ΕΤ. τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ᾽ς πρῶραν φυγὼν πρύμνηθεν ηύρε μηχανὴν σωτηρίας, νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι; 210

Ἐτεοκλῆς τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ εἰς πρῷραν φυγὼν 190 πρύμνηθεν εὗρε μηχανὴν σωτηρίας, νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι;

ΕΤΕΟΚΛΗΣ Τί οὖν ; ὁ ναύτης ἆρα μὴ 'ς γ' εἰς πρώραν φυγὼν πρύμνηθεν ηὗρεν μηχανὴν σωτηρίας, 210

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι ;

ΕΤ. τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ 'ς πρῷραν φυγὼν πρύμνηθεν ηὗρεν μηχανὴν σωτηρίας, νεὼς καμούσης ποντίῳ ἐν κύματι;

ΧΟ. 1

ΕΤ. τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ ἐς πρῶιραν φυγών πρύμνηθεν ηὗρεν μηχανὴν σωτηρίας, νεὼς καμούσης ποντίωι πρὸς κύματι; – 210

Chorus Dear son of Oedipus, I grew afraid when I heard the clatter of the crashing chariots, when the hubs screamed as they whirled around the wheel, and when I heard the sound of the steering gear, fire-forged bits, in the horses’ mouths. 205

Eteocles Well, then, has a helmsman ever found a way to safety by fleeing from stern to prow, when his ship is foundering in high seas? 210

Chorus But trusting in the gods I came in haste to their ancient statues, when the deadly blizzard of falling stones thundered against the gates. Just then I set out in fear to pray to the Blessed Ones that they spread their protection over the city. 215

Eteocles Pray that the rampart withstand the enemy spear. Yes, the outcome is in the gods’ hands—but then, it is said that the gods of a captured city abandon it.

Chorus Never so long as I live may this divine assembly abandon us, nor may I live to see the city overrun and the army seizing it with hostile fire! 220

Eteocles When you invoke the gods, do not be ill-advised. For Obedience is the mother of Success, wife of Salvation—as the saying goes. 225

Chorus So she is, but the power of god is supreme, and often in bad times it raises the helpless man out of harsh misery even when stormclouds are lowering over his eyes.

Eteocles It is the man’s duty to offer victims and sacrifices to the gods when they test their enemy; your duty is to be silent and to remain inside the house. 230

Chorus By the will of the gods we inhabit an unconquered city, and the rampart withstands the enemy throng. What indignation makes you resent this? 235

Eteocles I do not begrudge your honor of the divine race; but lest you make the citizens cowardly, be calm and do not be overly fearful.

Chorus When I heard the strange and jumbled clashes, I came in trembling fear to this citadel, our seat of worship. 240

Eteocles If, then, you hear that men are dying or wounded, do not seize on the news with loud wailing. For this is the food of Ares, human blood.

Eteocles What then? does the mariner who flees from the stern to the prow find means of escape, when his bark is labouring against the billow of the ocean?

Chorus

ÉTÉOCLE Eh quoi ! est-ce en fuyant de la poupe à la proue qu'un marin trouva jamais la manœuvre qui doit le sauver, à l'heure où peine la nef sous l'assaut du flot marin ?

LE CHŒUR Non,

ETEOCLES. What! should the pilot, when the lab'ring bark q Scarce rides the swelling surge, forsake the helm, And seek his safety from the sculptur'd prow?

CHORUS.

ETEOCLE E che? Forse il nocchier, fuggendo a poppa, 230 e lasciando la prua, troverà scampo, quando i marosi fiaccano la nave?

CORO

Eteocles Quid igitur nauta in proram fugiens Ex puppi, inuenit machinationem falutis Nauis labor antis in marino fluctus?

Cho.

ISMENE Where shall we lay the twain?

O du, des Oedipus theuerer Sohn, mit Graun Vernahm ich der heranrasselnden Wagen Gedröhn, 185 Als die räderumrollende Nabe scholl, Als am stetswachen Steuer das Gebiß der Nosse klang, Am flammengebornen Zügel.

Eteokles. Wie? Rettet wohl der Schiffer, der vom Steuer weg Zum Vorderdecke flüchtet, sich vom Untergang, 190 Wenn ringend auf der Meeresflut umtreibt der Kiel ?

Der Chor. Erste Gegenstrophe.

Commentary

Stable identifiers

Ah, but I shudder, child of Oedipus!

I heard the clash and clang!

The axles rolled and rumbled; woe to us

Fire-welded bridles rang!
170

Eteocles

Say—when a ship is strained and deep in brine,

Did e'er a seaman mend his chance, who left

The helm, t' invoke the image at the prow?

Ετεοκλης

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ ʼς πρῷραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηὗρε μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς⁴ κύματι;
210
211

Ετεοκλης

πύργον στέγειν εὔχεσθε πολέμιον δόρυ.

Χορος

οὔκουν⁶ τάδ᾽ ἔσται πρὸς θεῶν;

Ετεοκλης

ἀλλ᾽ οὖν θεοὺς

τοὺς τῆς ἁλούσης πόλεος⁷ ἐκλείπειν λόγος.⁸

219

Χορος

μήποτ᾽ ἐμὸν κατ᾽ αἰῶνα λίποι⁹ θεῶν

ἅδε πανάγυρις, μηδ᾽ ἐπίδοιμι τάνδ᾽
220

ἀστυδρομουμέναν πόλιν καὶ στράτευμ᾽

ἁπτόμενον πυρὶ δαΐῳ.¹⁰

Ετεοκλης

μή μοι θεοὺς καλοῦσα βουλεύου κακῶς:

πειθαρχία γάρ ἐστι τῆς εὐπραξίας

μήτηρ, γονῆς¹¹ σωτῆρος: ὧδ᾽ ἔχει λόγος.
225
226

Χορος

ἔστι: θεοῦ¹² δ᾽ ἔτ᾽ ἰσχὺς καθυπερτέρα:

πολλάκι δ᾽ ἐν κακοῖσι τὸν¹³ ἀμάχανον

κἀκ χαλεπᾶς δύας ὕπερθ᾽ ὀμμάτων

κρημναμενᾶν νεφελᾶν¹⁴ ὀρθοῖ.¹⁵

Ετεοκλης

ἀνδρῶν τάδ᾽ ἐστί, σφάγια καὶ χρηστήρια
230

θεοῖσιν ἕρδειν, πολεμίων πειρωμένων:¹⁶

σὸν δ᾽ αὖ τὸ σιγᾶν καὶ μένειν εἴσω δόμων.

233

Χορος

διὰ θεῶν πόλιν νεμόμεθ᾽ ἀδάματον,¹⁷

δυσμενέων δ᾽ ὄχλον πύργος ἀποστέγει.

τίς¹⁸ τάδε νέμεσις στυγεῖ;
235

Ετεοκλης

οὔτοι φθονῶ σοι δαιμόνων τιμᾶν γένος:

ἀλλ᾽ ὡς πολίτας μὴ κακοσπλάγχνους τιθῇς,

εὔκηλος ἴσθι μηδ᾽ ἄγαν ὑπερφοβοῦ.

239

Χορος

ποτίφατον¹⁹ κλύουσα πάταγον ἀνάμιγα²⁰

ταρβοσύνῳ φόβῳ τάνδ᾽ ἐς ἀκρόπτολιν,²¹
240

τίμιον ἕδος, ἱκόμαν.

Ετεοκλης

μή νυν, ἐὰν θνῄσκοντας ἢ τετρωμένους

πύθησθε, κωκυτοῖσιν ἁρπαλίζετε.

τούτῳ γὰρ Ἄρης βόσκεται, φόνῳ βροτῶν.

245

Ἐτεοκλής

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ ʼς πρῷραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηὗρε μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι ;
210

Ἐτεοκλής

πύργον στέγειν εὔχεσθε πολέμιον δόρυ.

οὐκοῦν τάδʼ ἔσται πρὸς θεῶν· ἀλλʼ οὖν θεοὺς

τοὺς τῆς ἁλούσης πόλεος ἐκλείπειν λόγος.

Χορός

μήποτʼ ἐμὸν κατʼ αἰῶνα λίποι θεῶν

ἅδε πανάγυρις, μηδʼ ἐπίδοιμι τάνδʼ
220

ἀστυδρομουμέναν πόλιν καὶ στράτευμʼ

ἁπτόμενον πυρὶ δαΐῳ.

Ἐτεοκλής

μή μοι θεοὺς καλοῦσα βουλεύου κακῶς·

πειθαρχία γάρ ἐστι τῆς εὐπραξίας

μήτηρ, γυνὴ σωτῆρος· ὧδʼ ἔχει λόγος.
225

Χορός

ἔστι· θεοῦ δʼ ἔτʼ ἰσχὺς καθυπερτέρα·

πολλάκι δʼ ἐν κακοῖσι τὸν ἀμάχανον

κἀκ χαλεπᾶς δύας ὕπερθʼ ὀμμάτων

κρημναμενᾶν νεφελᾶν ὀρθοῖ.

Ἐτεοκλής

ἀνδρῶν τάδʼ ἐστί, σφάγια καὶ χρηστήρια
230

θεοῖσιν ἕρδειν πολεμίων πειρωμένους ·

σὸν δʼ αὖ τὸ σιγᾶν καὶ μένειν εἴσω δόμων.

Χορός

διὰ θεῶν πόλιν νεμόμεθʼ ἀδάματον,

δυσμενέων δʼ ὄχλον πύργος ἀποστέγει.

τίς τάδε νέμεσις στυγεῖ;
235

Ἐτεοκλής

οὔτοι φθονῶ σοι δαιμόνων τιμᾶν γένος·

ἀλλʼ ὡς πολίτας μὴ κακοσπλάγχνους τιθῇς,

εὔκηλος ἴσθι μηδʼ ἄγαν ὑπερφοβοῦ.

Χορός

ποτίφατον κλύουσα πάταγον ἀνάμιγα

ταρβοσύνῳ φόβῳ τάνδʼ ἐς ἀκρόπτολιν,
240

τίμιον ἕδος, ἱκόμαν.

Ἐτεοκλής

μή νυν, ἐὰν θνῄσκοντας ἢ τετρωμένους

πύθησθε, κωκυτοῖσιν ἁρπαλίζετε.

τούτῳ γὰρ Ἄρης βόσκεται, φόνῳ βροτῶν.

ΧΟ.

ὦ φίλον Οἰδίπου τέκος, ἔδεισ᾽ ἀκού-

203-207. 211-215.

ΕΤ.

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ᾽ς πρῶραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηύρε μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι;
210

Ἐτεοκλῆς

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ εἰς πρῷραν φυγὼν
190

πρύμνηθεν εὗρε μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι;

ΕΤΕΟΚΛΗΣ

Τί οὖν ; ὁ ναύτης ἆρα μὴ 'ς γ' εἰς πρώραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηὗρεν μηχανὴν σωτηρίας,
210

ΕΤ.

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ 'ς πρῷραν φυγὼν

πρύμνηθεν ηὗρεν μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίῳ ἐν κύματι;

ΧΟ.

1

ΕΤ.

τί οὖν; ὁ ναύτης ἆρα μὴ ἐς πρῶιραν φυγών

πρύμνηθεν ηὗρεν μηχανὴν σωτηρίας,

νεὼς καμούσης ποντίωι πρὸς κύματι; –
210

Chorus

Dear son of Oedipus, I grew afraid when I heard the clatter of the crashing chariots,

when the hubs screamed as they whirled around the wheel, and when I heard the sound of the steering gear, fire-forged bits, in the horses’ mouths.
205

Eteocles

Well, then, has a helmsman ever found a way to safety by fleeing from stern to prow,

when his ship is foundering in high seas?
210

Chorus

But trusting in the gods I came in haste to their ancient statues, when the deadly blizzard of falling stones thundered against the gates. Just then I set out in fear to pray to the Blessed Ones

that they spread their protection over the city.
215

Eteocles

Pray that the rampart withstand the enemy spear. Yes, the outcome is in the gods’ hands—but then, it is said that the gods of a captured city abandon it.

Chorus

Never so long as I live may this divine assembly abandon us,

nor may I live to see the city overrun and the army seizing it with hostile fire!
220

Eteocles

When you invoke the gods, do not be ill-advised. For Obedience is

the mother of Success, wife of Salvation—as the saying goes.
225

Chorus

So she is, but the power of god is supreme, and often in bad times it raises the helpless man out of harsh misery even when stormclouds are lowering over his eyes.

Eteocles

It is the man’s duty to offer victims and sacrifices to the gods when they test their enemy; your duty is to be silent and to remain inside the house.
230

Chorus

By the will of the gods we inhabit an unconquered city, and the rampart withstands the enemy throng.

What indignation makes you resent this?
235

Eteocles

I do not begrudge your honor of the divine race; but lest you make the citizens cowardly, be calm and do not be overly fearful.

Chorus

When I heard the strange and jumbled clashes,

I came in trembling fear to this citadel, our seat of worship.
240

Eteocles

If, then, you hear that men are dying or wounded, do not seize on the news with loud wailing. For this is the food of Ares, human blood.

Eteocles

What then? does the mariner who flees from the stern to the prow

find means of escape, when his bark is labouring against the billow of the ocean?

ÉTÉOCLE

Eh quoi ! est-ce en fuyant de la poupe à la proue qu'un marin trouva jamais la manœuvre qui doit le
sauver, à l'heure où peine la nef sous l'assaut du flot marin ?

LE CHŒUR

Non,

ETEOCLES.

What! should the pilot, when the lab'ring bark q

Scarce rides the swelling surge, forsake the helm,

And seek his safety from the sculptur'd prow?

ETEOCLE

E che? Forse il nocchier, fuggendo a poppa,
230

e lasciando la prua, troverà scampo,

quando i marosi fiaccano la nave?

Eteocles

Quid igitur nauta in proram fugiens

Ex puppi, inuenit machinationem falutis

Nauis labor antis in marino fluctus?

ISMENE

Where shall we lay the twain?

O du, des Oedipus theuerer Sohn, mit Graun

Vernahm ich der heranrasselnden Wagen Gedröhn,
185

Als die räderumrollende Nabe scholl,

Als am stetswachen Steuer das Gebiß der Nosse klang,

Am flammengebornen Zügel.

Eteokles.

Wie? Rettet wohl der Schiffer, der vom Steuer weg

Zum Vorderdecke flüchtet, sich vom Untergang,
190

Wenn ringend auf der Meeresflut umtreibt der Kiel ?

Der Chor.
Erste Gegenstrophe.