Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Χορὸς Παρθένων
ἀντ. β'.

πέποιθα δὴ τὸν Διὸς ἀντίτυπον

ἔχοντ᾽ ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

δαίμονος, ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖς τε καὶ

δαροβίοισι θεοῖσιν,
505

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὴν ἰάψειν.

Seven Against Thebes. Aeschylus. Gottfried Hermann (Editor). Lipsiae. 1852.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by The Annenberg CPB/Project.

Current edition Experimental

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) (Greek) (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Gottfried Hermann, 1852.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (6)

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 417-630 focus

str. 1

Χορος

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται: τρέμω δ᾽ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

422

Αγγελος

τούτῳ μὲν οὕτως εὐτυχεῖν δοῖεν θεοί:¹

Καπανεὺς δ᾽ ἐπ᾽ Ἠλέκτραισιν εἴληχεν πύλαις,

γίγας ὅδ᾽ ἄλλος τοῦ πάρος λελεγμένου

μείζων, ὁ κόμπος δ᾽ οὐ κατ᾽ ἄνθρωπον φρονεῖ,
425

πύργοις δ᾽ ἀπειλεῖ δείν᾽, ἃ μὴ κραίνοι τύχη:

θεοῦ τε γὰρ θέλοντος ἐκπέρσειν πόλιν

καὶ μὴ θέλοντός φησιν, οὐδὲ τὴν Διὸς

Ἔριν πέδοι² σκήψασαν ἐμποδὼν σχεθεῖν.

τὰς δ᾽ ἀστραπάς τε καὶ κεραυνίους βολὰς
430

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν προσῄκασεν:

ἔχει δὲ σῆμα γυμνὸν ἄνδρα πυρφόρον,

φλέγει δὲ λαμπὰς διὰ χερῶν ὡπλισμένη:

χρυσοῖς δὲ φωνεῖ γράμμασιν “Πρήσω πόλιν.”

τοιῷδε φωτὶ πέμπε—τίς ξυστήσεται,
435

τίς ἄνδρα κομπάσαντα³ μὴ τρέσας μενεῖ;

Ετεοκλης

καὶ τῷδε κόμπῳ⁴ κέρδος ἄλλο τίκτεται.

τῶν τοι ματαίων ἀνδράσιν φρονημάτων

ἡ γλῶσσ᾽ ἀληθὴς γίγνεται⁵ κατήγορος.

Καπανεὺς δ᾽ ἀπειλεῖ δρᾶν παρεσκευασμένος,
440

θεοὺς⁶ ἀτίζων, κἀπογυμνάζων στόμα

χαρᾷ ματαίᾳ θνητὸς ὢν εἰς οὐρανὸν

πέμπει γεγωνὰ⁷ Ζηνὶ κυμαίνοντ᾽ ἔπη:

πέποιθα δ᾽ αὐτῷ ξὺν δίκῃ τὸν πυρφόρον⁸

ἥξειν κεραυνόν, οὐδὲν ἐξῃκασμένον
445

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν τοῖς ἡλίου.

ἀνὴρ δ᾽ ἐπ᾽ αὐτῷ, κεἰ στόμαργός ἐστ᾽ ἄγαν,

αἴθων τέτακται λῆμα, Πολυφόντου βία,

φερέγγυον φρούρημα, προστατηρίας

Ἀρτέμιδος εὐνοίαισι σύν τ᾽ ἄλλοις θεοῖς.
450

λέγ᾽ ἄλλον ἄλλαις ἐν πύλαις εἰληχότα.

452

ant. 1

Χορος

ὄλοιθ᾽ ὃς πόλει μεγάλ᾽ ἐπεύχεται,

κεραυνοῦ δέ νιν⁹ βέλος ἐπισχέθοι,

πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν θ᾽

ἑδωλίων <μ᾽¹⁰> ὑπερκόπῳ¹¹
455

δορί ποτ᾽ ἐκλαπάξαι.

457

Αγγελος

[καὶ μὴν τὸν ἐντεῦθεν λαχόντα πρὸς πύλαις]¹²

λέξω: τρίτῳ γὰρ Ἐτεόκλῳ τρίτος πάλος

ἐξ ὑπτίου ᾽πήδησεν εὐχάλκου κράνους,

πύλαισι Νηίσταισι προσβαλεῖν λόχον.
460

ἵππους δ᾽ ἐν ἀμπυκτῆρσιν ἐμβριμωμένας

δινεῖ, θελούσας πρὸς πύλαις πεπτωκέναι.

φιμοὶ δὲ συρίζουσι βάρβαρον βρόμον,¹³

μυκτηροκόμποις πνεύμασιν πληρούμενοι.

ἐσχημάτισται¹⁴ δ᾽ ἀσπὶς οὐ σμικρὸν¹⁵ τρόπον:
465

ἀνὴρ [δ᾽¹⁶] ὁπλίτης κλίμακος προσαμβάσεις¹⁷

στείχει πρὸς ἐχθρῶν πύργον, ἐκπέρσαι θέλων.

βοᾷ δὲ χοὖτος γραμμάτων ἐν ξυλλαβαῖς,

ὡς οὐδ᾽ ἂν Ἄρης σφ᾽ ἐκβάλοι πυργωμάτων.

καὶ τῷδε φωτὶ πέμπε τὸν φερέγγυον
470

πόλεως ἀπείργειν τῆσδε δούλιον¹⁸ ζυγόν.

Ετεοκλης

πέμποιμ᾽ ἂν ἤδη τόνδε, σὺν τύχῃ δέ τῳ:

καὶ δὴ πέπεμπται¹⁹ κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων,

Μεγαρεύς, Κρέοντος σπέρμα τοῦ σπαρτῶν²⁰ γένους,

ὃς οὔτι μάργων ἱππικῶν φρυαγμάτων
475

βρόμον φοβηθεὶς ἐκ πυλῶν χωρήσεται,

ἀλλ᾽ ἢ θανὼν τροφεῖα πληρώσει χθονί,

ἢ καὶ δύ᾽ ἄνδρε καὶ πόλισμ᾽ ἐπ᾽ ἀσπίδος

ἑλὼν λαφύροις δῶμα κοσμήσει πατρός.

κόμπαζ᾽ ἐπ᾽ ἄλλῳ, μηδέ μοι φθόνει λόγων.²¹
480
481

str. 2

Χορος

ἐπεύχομαι τῷδε²² μὲν εὐτυχεῖν, ἰὼ

πρόμαχ᾽ ἐμῶν δόμων, τοῖσι δὲ δυστυχεῖν.

ὡς δ᾽ ὑπέραυχα βάζουσιν²³ ἐπὶ πτόλει

μαινομένᾳ φρενί, τώς νιν

Ζεὺς νεμέτωρ ἐπίδοι κοταίνων.
485
486

Αγγελος

τέταρτος ἄλλος, γείτονας πύλας ἔχων

Ὄγκας Ἀθάνας, ξὺν βοῇ παρίσταται,

Ἱππομέδοντος σχῆμα καὶ μέγας τύπος:

ἅλω δὲ πολλήν, ἀσπίδος κύκλον λέγω,

ἔφριξα δινήσαντος: οὐκ ἄλλως ἐρῶ.
490

ὁ σηματουργὸς δ᾽ οὔ τις εὐτελὴς ἄρ᾽ ἦν

ὅστις τόδ᾽ ἔργον ὤπασεν πρὸς ἀσπίδι,

Τυφῶν᾽ ἱέντα πύρπνοον διὰ στόμα

λιγνὺν μέλαιναν, αἰόλην πυρὸς κάσιν:

ὄφεων δὲ πλεκτάναισι περίδρομον κύτος
495

προσηδάφισται κοιλογάστορος κύκλου.

αὐτὸς δ᾽ ἐπηλάλαξεν, ἔνθεος δ᾽ Ἄρει

βακχᾷ πρὸς ἀλκὴν Θυιὰς²⁴ ὣς φόνον²⁵ βλέπων.

τοιοῦδε φωτὸς πεῖραν εὖ φυλακτέον:

φόβος γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται.
500

Ετεοκλης

πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτ᾽²⁶ ἀγχίπτολις,

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ᾽ ὕβριν,

εἴρξει νεοσσῶν ὣς δράκοντα δύσχιμον:

Ὑπέρβιος δέ, κεδνὸς Οἴνοπος τόκος,

ἀνὴρ κατ᾽ ἄνδρα τοῦτον ᾑρέθη, θέλων
505

ἐξιστορῆσαι μοῖραν ἐν χρείᾳ τύχης,

οὔτ᾽ εἶδος οὔτε θυμὸν οὔθ᾽²⁷ ὅπλων σχέσιν

μωμητός, Ἑρμῆς δ᾽ εὐλόγως ξυνήγαγεν.

ἐχθρὸς γὰρ ἁνὴρ²⁸ ἀνδρὶ τῷ ξυστήσεται,

ξυνοίσετον δὲ πολεμίους ἐπ᾽ ἀσπίδων
510

θεούς: ὁ μὲν γὰρ πύρπνοον Τυφῶν᾽ ἔχει,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπ᾽ ἀσπίδος

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων:

κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά που νικώμενον.

τοιάδε μέντοι προσφίλεια δαιμόνων.
515

πρὸς τῶν κρατούντων δ᾽ ἐσμέν, οἱ δ᾽ ἡσσωμένων,

εἰ Ζεύς γε Τυφῶ καρτερώτερος μάχῃ:

εἰκὸς δὲ²⁹ πρᾶξαι³⁰ κἄνδρας³¹ ὧδ᾽ ἀντιστάτας:

Ὑπερβίῳ τε πρὸς λόγον τοῦ σήματος³²

σωτὴρ γένοιτ᾽ ἂν Ζεὺς ἐπ᾽ ἀσπίδος τυχών.
520
521

ant. 2

Χορος

πέποιθα <δὴ³³> τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

δαίμονος,³⁴ ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖς τε καὶ

δαροβίοισι θεοῖσιν,³⁵

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὰν ἰάψειν.
525
526

Αγγελος

οὕτως γένοιτο. τὸν δὲ πέμπτον αὖ λέγω,

πέμπταισι προσταχθέντα Βορραίαις³⁶ πύλαις,

τύμβον κατ᾽ αὐτὸν Διογενοῦς Ἀμφίονος:

ὄμνυσι δ᾽ αἰχμὴν ἣν ἔχει μᾶλλον θεοῦ

σέβειν πεποιθὼς ὀμμάτων θ᾽ ὑπέρτερον,
530

ἦ μὴν λαπάξειν ἄστυ Καδμείων βίᾳ

Διός: τόδ᾽ αὐδᾷ μητρὸς ἐξ ὀρεσκόου

βλάστημα καλλίπρῳρον, ἀνδρόπαις ἀνήρ.

στείχει δ᾽ ἴουλος ἄρτι διὰ παρηίδων,

ὥρας φυούσης, ταρφὺς ἀντέλλουσα θρίξ.
535

ὁ δ᾽ ὠμόν, οὔτι παρθένων ἐπώνυμον,

φρόνημα, γοργὸν δ᾽ ὄμμ᾽ ἔχων, προσίσταται.

οὐ μὴν ἀκόμπαστός γ᾽ ἐφίσταται πύλαις:

τὸ γὰρ πόλεως ὄνειδος ἐν χαλκηλάτῳ

σάκει, κυκλωτῷ σώματος προβλήματι,
540

Σφίγγ᾽ ὠμόσιτον προσμεμηχανημένην

γόμφοις ἐνώμα, λαμπρὸν ἔκκρουστον δέμας,

φέρει δ᾽ ὑφ᾽ αὑτῇ φῶτα Καδμείων ἕνα,

ὡς πλεῖστ᾽ ἐπ᾽ ἀνδρὶ τῷδ᾽ ἰάπτεσθαι βέλη.

ἐλθὼν δ᾽ ἔοικεν οὐ καπηλεύσειν μάχην,
545

μακρᾶς κελεύθου δ᾽ οὐ καταισχυνεῖν³⁷ πόρον,

Παρθενοπαῖος Ἀρκάς: ὁ δὲ τοιόσδ᾽ ἀνὴρ

μέτοικος, Ἄργει δ᾽ ἐκτίνων καλὰς τροφάς,

πύργοις ἀπειλεῖ τοῖσδ᾽ ἃ μὴ κραίνοι θεός.

Ετεοκλης

εἰ γὰρ τύχοιεν ὧν φρονοῦσι πρὸς θεῶν,
550

αὐτοῖς ἐκείνοις ἀνοσίοις κομπάσμασιν:

ἦ τἂν πανώλεις παγκάκως τ᾽ ὀλοίατο.

ἔστιν δὲ καὶ τῷδ᾽, ὃν λέγεις τὸν Ἀρκάδα,

ἀνὴρ ἄκομπος, χεὶρ δ᾽ ὁρᾷ τὸ δράσιμον,

Ἄκτωρ ἀδελφὸς τοῦ πάρος λελεγμένου:
555

ὃς οὐκ ἐάσει γλῶσσαν ἐργμάτων ἄτερ

εἴσω³⁸ πυλῶν ῥέουσαν ἀλδαίνειν κακά,

οὐδ᾽ εἰσαμεῖψαι τεῖχος³⁹ ἐχθίστου δάκους

εἰκὼ φέροντα πολεμίας ἐπ᾽ ἀσπίδος:

ἣ ʼξωθεν⁴⁰ εἴσω τῷ φέροντι μέμψεται,
560

πυκνοῦ κροτησμοῦ τυγχάνουσ᾽ ὑπὸ πτόλιν.

θεῶν θελόντων κἂν⁴¹ ἀληθεύσαιμ᾽ ἐγώ.

563

str. 3

Χορος

ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων,

τριχὸς δ᾽ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται,

μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ⁴²
565

ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ⁴³

θεοὶ τούσδ᾽ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

568

Αγγελος

ἕκτον λέγοιμ᾽ ἂν ἄνδρα σωφρονέστατον,

ἀλκήν τ᾽ ἄριστον μάντιν, Ἀμφιάρεω βίαν:

Ὁμολωίσιν δὲ πρὸς πύλαις τεταγμένος
570

κακοῖσι βάζει πολλὰ Τυδέως βίαν:

τὸν ἀνδροφόντην, τὸν πόλεως ταράκτορα,

μέγιστον Ἄργει τῶν κακῶν διδάσκαλον,

Ἐρινύος κλητῆρα, πρόσπολον φόνου,

κακῶν τ᾽ Ἀδράστῳ τῶνδε βουλευτήριον.
575

καὶ τὸν σὸν αὖθις προσθροῶν⁴⁴ ἀδελφεόν,

ἐξυπτιάζων ὄμμα,⁴⁵ Πολυνείκους βίαν,

δίς τ᾽ ἐν τελευτῇ τοὔνομ᾽ ἐνδατούμενος,

καλεῖ. λέγει δὲ τοῦτ᾽ ἔπος διὰ στόμα:

“ἦ τοῖον ἔργον καὶ θεοῖσι προσφιλές,
580

καλόν τ᾽ ἀκοῦσαι καὶ λέγειν μεθυστέροις,

πόλιν πατρῴαν καὶ θεοὺς τοὺς ἐγγενεῖς

πορθεῖν, στράτευμ᾽ ἐπακτὸν ἐμβεβληκότα;

μητρός τε πηγὴν τίς κατασβέσει δίκη;

πατρὶς δὲ γαῖα σῆς ὑπὸ σπουδῆς δορὶ
585

ἁλοῦσα πῶς σοι ξύμμαχος γενήσεται;

ἔγωγε μὲν δὴ τήνδε πιανῶ χθόνα,

μάντις κεκευθὼς πολεμίας ὑπὸ⁴⁶ χθονός.

μαχώμεθ᾽, οὐκ ἄτιμον ἐλπίζω μόρον.”

τοιαῦθ᾽ ὁ μάντις ἀσπίδ᾽ εὔκυκλον νέμων⁴⁷
590

πάγχαλκον ηὔδα: σῆμα δ᾽ οὐκ ἐπῆν κύκλῳ.⁴⁸

οὐ γὰρ δοκεῖν ἄριστος, ἀλλ᾽ εἶναι θέλει,

βαθεῖαν ἄλοκα διὰ φρενὸς καρπούμενος,

ἐξ ἧς τὰ κεδνὰ βλαστάνει βουλεύματα.

τούτῳ σοφούς τε κἀγαθοὺς ἀντηρέτας
595

πέμπειν ἐπαινῶ. δεινὸς ὃς θεοὺς σέβει.

Ετεοκλης

φεῦ τοῦ ξυναλλάσσοντος ὄρνιθος βροτοῖς⁴⁹

δίκαιον ἄνδρα τοῖσι δυσσεβεστάτοις.⁵⁰

ἐν παντὶ πράγει δ᾽ ἔσθ᾽ ὁμιλίας κακῆς

κάκιον οὐδέν, καρπὸς οὐ κομιστέος:
600

ἄτης ἄρουρα θάνατον ἐκκαρπίζεται.

ἢ γὰρ ξυνεισβὰς πλοῖον εὐσεβὴς ἀνὴρ

ναύταισι θερμοῖς καὶ πανουργίᾳ τινὶ

ὄλωλεν ἀνδρῶν σὺν θεοπτύστῳ γένει,

ἢ ξὺν πολίταις ἀνδράσιν δίκαιος ὢν
605

ἐχθροξένοις τε καὶ θεῶν ἀμνήμοσιν,

ταὐτοῦ κυρήσας ἐκδίκοις⁵¹ ἀγρεύματος,

πληγεὶς θεοῦ μάστιγι παγκοίνῳ ʼδάμη.⁵²

οὕτως δ᾽ ὁ μάντις, υἱὸν Οἰκλέους λέγω,

σώφρων δίκαιος ἀγαθὸς εὐσεβὴς ἀνήρ,
610

μέγας προφήτης, ἀνοσίοισι συμμιγεὶς

θρασυστόμοισιν ἀνδράσιν βίᾳ φρενῶν,

τείνουσι πομπὴν⁵³ τὴν μακρὰν πάλιν μολεῖν,

Διὸς θέλοντος ξυγκαθελκυσθήσεται.

δοκῶ μὲν οὖν σφε μηδὲ προσβαλεῖν πύλαις,
615

οὐχ ὡς ἄθυμον⁵⁴ οὐδὲ λήματος κάκῃ,

ἀλλ᾽ οἶδεν ὥς σφε χρὴ τελευτῆσαι μάχῃ,

εἰ καρπὸς ἔσται θεσφάτοισι Λοξίου:

φιλεῖ δὲ σιγᾶν ἢ λέγειν τὰ καίρια.

ὅμως δ᾽ ἐπ᾽ αὐτῷ φῶτα, Λασθένους βίαν,
620

ἐχθρόξενον πυλωρὸν ἀντιτάξομεν,

γέροντα τὸν νοῦν, σάρκα δ᾽ ἡβῶσαν φύει,⁵⁵

ποδῶκες οἶμα,⁵⁶ χεῖρα δ᾽ οὐ βραδύνεται

παρ᾽ ἀσπίδος γυμνωθὲν ἁρπάσαι δόρυ.

θεοῦ δὲ δῶρόν ἐστιν εὐτυχεῖν βροτούς.
625
626

ant. 3

Χορος

κλύοντες θεοὶ δικαίας λιτὰς⁵⁷

ἡμετέρας τελεῖθ᾽, ὡς πόλις εὐτυχῇ,

δορίπονα κάκ᾽ ἐκτρέποντες <ἐς⁵⁸> γᾶς

ἐπιμόλους: πύργων δ᾽ ἔκτοθεν

βαλὼν Ζεύς σφε κάνοι κεραυνῷ.
630
631

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 417-630 focus

Χορός

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται· τρέμω δʼ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

422

Ἄγγελος

τούτῳ μὲν οὕτως εὐτυχεῖν δοῖεν θεοί·

Καπανεὺς δʼ ἐπʼ Ἠλέκτραισιν εἴληχεν πύλαις,

γίγας ὅδʼ ἄλλος τοῦ πάρος λελεγμένου

μείζων, ὁ κόμπος δʼ οὐ κατʼ ἄνθρωπον φρονεῖ,
425

πύργοις δʼ ἀπειλεῖ δείνʼ, ἃ μὴ κραίνοι τύχη·

θεοῦ τε γὰρ θέλοντος ἐκπέρσειν πόλιν

καὶ μὴ θέλοντός φησιν, οὐδὲ τὴν Διὸς

ἔριν πέδοι σκήψασαν ἐμποδὼν σχεθεῖν.

τὰς δʼ ἀστραπάς τε καὶ κεραυνίους βολὰς
430

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν προσῄκασεν·

ἔχει δὲ σῆμα γυμνὸν ἄνδρα πυρφόρον,

φλέγει δὲ λαμπὰς διὰ χερῶν ὡπλισμένη·

χρυσοῖς δὲ φωνεῖ γράμμασιν πρήσω πόλιν.

τοιῷδε φωτὶ πέμπε—τίς ξυστήσεται,
435

τίς ἄνδρα κομπάζοντα μὴ τρέσας μενεῖ;

Ἐτεοκλής

καὶ τῷδε κέρδει κέρδος ἄλλο τίκτεται.

τῶν τοι ματαίων ἀνδράσιν φρονημάτων

ἡ γλῶσσʼ ἀληθὴς γίγνεται κατήγορος·

Καπανεὺς δʼ ἀπειλεῖ, δρᾶν παρεσκευασμένος,
440

θεοὺς ἀτίζων, κἀπογυμνάζων στόμα

χαρᾷ ματαίᾳ θνητὸς ὢν εἰς οὐρανὸν

πέμπει γεγωνὰ Ζηνὶ κυμαίνοντʼ ἔπη·

πέποιθα δʼ αὐτῷ ξὺν δίκῃ τὸν πυρφόρον

ἥξειν κεραυνόν, οὐδὲν ἐξῃκασμένον
445

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν τοῖς ἡλίου.

ἀνὴρ δʼ ἐπʼ αὐτῷ, κεἰ στόμαργός ἐστʼ ἄγαν,

αἴθων τέτακται λῆμα, Πολυφόντου βία,

φερέγγυον φρούρημα, προστατηρίας

Ἀρτέμιδος εὐνοίαισι σύν τʼ ἄλλοις θεοῖς.
450

λέγʼ ἄλλον ἄλλαις ἐν πύλαις εἰληχότα.

452

Χορός

ὄλοιθʼ ὃς πόλει μεγάλʼ ἐπεύχεται,

κεραυνοῦ δέ νιν βέλος ἐπισχέθοι,

πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν

θʼ ἑδωλίων ὑπερκόπῳ
455

δορί ποτʼ ἐκλαπάξαι.

457

Ἄγγελος

καὶ μὴν τὸν ἐντεῦθεν λαχόντα πρὸς πύλαις

λέξω· τρίτῳ γὰρ Ἐτεόκλῳ τρίτος πάλος

ἐξ ὑπτίου ʼπήδησεν εὐχάλκου κράνους,

πύλαισι Νηίστῃσι προσβαλεῖν λόχον.
460

ἵππους δʼ ἐν ἀμπυκτῆρσιν ἐμβριμωμένας

δινεῖ, θελούσας πρὸς πύλαις πεπτωκέναι.

φιμοὶ δὲ συρίζουσι βάρβαρον τρόπον,

μυκτηροκόμποις πνεύμασιν πληρούμενοι.

ἐσχημάτισται δʼ ἀσπὶς οὐ σμικρὸν τρόπον·
465

ἀνὴρ δʼ· ὁπλίτης κλίμακος προσαμβάσεις

στείχει πρὸς ἐχθρῶν πύργον, ἐκπέρσαι θέλων.

βοᾷ δὲ χοὖτος γραμμάτων ἐν ξυλλαβαῖς,

ὡς οὐδʼ ἂν Ἄρης σφʼ ἐκβάλοι πυργωμάτων.

καὶ τῷδε φωτὶ πέμπε τὸν φερέγγυον
470

πόλεως ἀπείργειν τῆσδε δούλιον ζυγόν.

Ἐτεοκλής

πέμποιμʼ ἂν ἤδη τόνδε, σὺν τύχῃ δέ τῳ·

καὶ δὴ πέπεμπται κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων,

Μεγαρεύς, Κρέοντος σπέρμα τοῦ σπαρτῶν

γένους,

ὃς οὔτι μάργων ἱππικῶν φρυαγμάτων
475

βρόμον φοβηθεὶς ἐκ πυλῶν χωρήσεται,

ἀλλʼ ἢ θανὼν τροφεῖα πληρώσει χθονί,

ἢ καὶ δύʼ ἄνδρε καὶ πόλισμʼ ἐπʼ ἀσπίδος

ἑλὼν λαφύροις δῶμα κοσμήσει πατρός.

κόμπαζʼ ἐπʼ ἄλλῳ, μηδέ μοι φθόνει λέγων.
480

481

Χορός

ἐπεύχομαι τῷδε μὲν εὐτυχεῖν, ἰὼ

πρόμαχʼ ἐμῶν δόμων, τοῖσι δὲ δυστυχεῖν.

ὡς δʼ ὑπέραυχα βάζουσιν ἐπὶ πτόλει

μαινομένᾳ φρενί, τώς νιν

Ζεὺς νεμέτωρ ἐπίδοι κοταίνων.
485

486

Ἄγγελος

τέταρτος ἄλλος, γείτονας πύλας ἔχων

Ὄγκας Ἀθάνας, ξὺν βοῇ παρίσταται,

Ἱππομέδοντος σχῆμα καὶ μέγας τύπος·

ἅλω δὲ πολλήν, ἀσπίδος κύκλον λέγω,

ἔφριξα δινήσαντος· οὐκ ἄλλως ἐρῶ.
490

ὁ σηματουργὸς δʼ οὔ τις εὐτελὴς ἄρʼ ἦν

ὅστις τόδʼ ἔργον ὤπασεν πρὸς ἀσπίδι,

Τυφῶνʼ ἱέντα πύρπνοον διὰ στόμα

λιγνὺν μέλαιναν, αἰόλην πυρὸς κάσιν·

ὄφεων δὲ πλεκτάναισι περίδρομον κύτος
495

προσηδάφισται κοιλογάστορος κύκλου.

αὐτὸς δʼ ἐπηλάλαξεν, ἔνθεος δʼ Ἄρει

βακχᾷ πρὸς ἀλκὴν Θυιὰς ὣς φόβον βλέπων.

τοιοῦδε φωτὸς πεῖραν εὖ φυλακτέον·

Φόβος γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται.
500

Ἐτεοκλής

πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτʼ ἀγχίπτολις,

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσʼ ὕβριν,

εἴρξει νεοσσῶν ὣς δράκοντα δύσχιμον·

Ὑπέρβιος δέ, κεδνὸς Οἴνοπος τόκος,

ἀνὴρ κατʼ ἄνδρα τοῦτον ᾑρέθη, θέλων
505

ἐξιστορῆσαι μοῖραν ἐν χρείᾳ τύχης,

οὔτʼ εἶδος οὔτε θυμὸν οὐδʼ ὅπλων σχέσιν

μωμητός, Ἑρμῆς δʼ εὐλόγως ξυνήγαγεν.

ἐχθρὸς γὰρ ἁνὴρ ἀνδρὶ τῷ ξυστήσεται,

ξυνοίσετον δὲ πολεμίους ἐπʼ ἀσπίδων
510

θεούς· ὁ μὲν γὰρ πύρπνοον Τυφῶνʼ ἔχει,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπʼ ἀσπίδος

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων·

κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά που νικώμενον.

τοιάδε μέντοι προσφίλεια δαιμόνων·
515

πρὸς τῶν κρατούντων δʼ ἐσμέν, οἱ δʼ ἡσσωμένων,

εἰ Ζεύς γε Τυφῶ καρτερώτερος μάχῃ·

εἰκὸς δὲ πράξειν ἄνδρας ὧδʼ ἀντιστάτας,

Ὑπερβίῳ τε πρὸς λόγον τοῦ σήματος

σωτὴρ γένοιτʼ ἂν Ζεὺς ἐπʼ ἀσπίδος τυχών.
520

521

Χορός

πέποιθα δὴ τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντʼ

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

δαίμονος, ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖς τε καὶ

δαροβίοισι θεοῖσιν,

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὰν ἰάψειν.
525

526

Ἄγγελος

οὕτως γένοιτο. τὸν δὲ πέμπτον αὖ λέγω,

πέμπταισι προσταχθέντα Βορραίαις πύλαις,

τύμβον κατʼ αὐτὸν Διογενοῦς Ἀμφίονος·

ὄμνυσι δʼ αἰχμὴν ἣν ἔχει μᾶλλον θεοῦ

σέβειν πεποιθὼς ὀμμάτων θʼ ὑπέρτερον,
530

ἦ μὴν λαπάξειν ἄστυ Καδμείων βίᾳ

Διός· τόδʼ αὐδᾷ μητρὸς ἐξ ὀρεσκόου

βλάστημα καλλίπρῳρον, ἀνδρόπαις ἀνήρ·

στείχει δʼ ἴουλος ἄρτι διὰ παρηίδων,

ὥρας φυούσης, ταρφὺς ἀντέλλουσα θρίξ.
535

ὁ δʼ ὠμόν, οὔτι παρθένων ἐπώνυμον,

φρόνημα, γοργὸν δʼ ὄμμʼ ἔχων, προσίσταται.

οὐ μὴν ἀκόμπαστός γʼ ἐφίσταται πύλαις·

τὸ γὰρ πόλεως ὄνειδος ἐν χαλκηλάτῳ

σάκει, κυκλωτῷ σώματος προβλήματι,
540

Σφίγγʼ ὠμόσιτον προσμεμηχανημένην

γόμφοις ἐνώμα, λαμπρὸν ἔκκρουστον δέμας,

φέρει δʼ ὑφʼ αὑτῇ φῶτα Καδμείων ἕνα,

ὡς πλεῖστʼ ἐπʼ ἀνδρὶ τῷδʼ ἰάπτεσθαι βέλη.

ἐλθὼν δʼ ἔοικεν οὐ καπηλεύσειν μάχην,
545

μακρᾶς κελεύθου δʼ οὐ καταισχυνεῖν πόρον,

Παρθενοπαῖος Ἀρκάς· ὁ δὲ τοιόσδʼ ἀνὴρ

μέτοικος, Ἄργει δʼ ἐκτίνων καλὰς τροφάς,

πύργοις ἀπειλεῖ τοῖσδʼ ἃ μὴ κραίνοι θεός.

Ἐτεοκλής

εἰ γὰρ τύχοιεν ὧν φρονοῦσι πρὸς θεῶν,
550

αὐτοῖς ἐκείνοις ἀνοσίοις κομπάσμασιν·

ἦ τἂν πανώλεις παγκάκως τʼ ὀλοίατο.

ἔστιν δὲ καὶ τῷδʼ, ὃν λέγεις τὸν Ἀρκάδα,

ἀνὴρ ἄκομπος, χεὶρ δʼ ὁρᾷ τὸ δράσιμον,

Ἄκτωρ ἀδελφὸς τοῦ πάρος λελεγμένου·
555

ὃς οὐκ ἐάσει γλῶσσαν ἐργμάτων ἄτερ

ἔσω πυλῶν ῥέουσαν ἀλδαίνειν κακά,

οὐδʼ εἰσαμεῖψαι θηρὸς ἐχθίστου δάκους

εἰκὼ φέροντα πολεμίας ἐπʼ ἀσπίδος·

ἣ ʼξωθεν εἴσω τῷ φέροντι μέμψεται,
560

πυκνοῦ κροτησμοῦ τυγχάνουσʼ ὑπὸ πτόλιν.

θεῶν θελόντων τἂν ἀληθεύσαιμʼ ἐγώ.

563

Χορός

ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων,

τριχὸς δʼ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται,

μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ
565

ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ

θεοὶ τοῦδʼ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

568

Ἄγγελος

ἕκτον λέγοιμʼ ἂν ἄνδρα σωφρονέστατον,

ἀλκήν τʼ ἄριστον μάντιν, Ἀμφιάρεω βίαν·

Ὁμολωίσιν δὲ πρὸς πύλαις τεταγμένος
570

κακοῖσι βάζει πολλὰ Τυδέως βίαν·

τὸν ἀνδροφόντην, τὸν πόλεως ταράκτορα,

μέγιστον Ἄργει τῶν κακῶν διδάσκαλον,

Ἐρινύος κλητῆρα, πρόσπολον φόνου,

κακῶν τʼ Ἀδράστῳ τῶνδε βουλευτήριον.
575

καὶ τὸν σὸν αὖθις προσθροῶν ὁμόσπορον,

ἐξυπτιάζων ὄμμα, Πολυνείκους βίαν,

δίς τʼ ἐν τελευτῇ τοὔνομʼ ἐνδατούμενος,

καλεῖ. λέγει δὲ τοῦτʼ ἔπος διὰ στόμα·

ἦ τοῖον ἔργον καὶ θεοῖσι προσφιλές,
580

καλόν τʼ ἀκοῦσαι καὶ λέγειν μεθυστέροις,

πόλιν πατρῴαν καὶ θεοὺς τοὺς ἐγγενεῖς

πορθεῖν, στράτευμʼ ἐπακτὸν ἐμβεβληκότα;

μητρός τε πηγὴν τίς κατασβέσει δίκη;

πατρίς τε γαῖα σῆς ὑπὸ σπουδῆς δορὶ
585

ἁλοῦσα πῶς σοι ξύμμαχος γενήσεται;

ἔγωγε μὲν δὴ τήνδε πιανῶ χθόνα,

μάντις κεκευθὼς πολεμίας ὑπὸ χθονός.

μαχώμεθʼ, οὐκ ἄτιμον ἐλπίζω μόρον.

τοιαῦθʼ ὁ μάντις ἀσπίδʼ εὐκήλως ἔχων
590

πάγχαλκον ηὔδα· σῆμα δʼ οὐκ ἐπῆν κύκλῳ.

οὐ γὰρ δοκεῖν ἄριστος, ἀλλʼ εἶναι θέλει,

βαθεῖαν ἄλοκα διὰ φρενὸς καρπούμενος,

ἐξ ἧς τὰ κεδνὰ βλαστάνει βουλεύματα.

τούτῳ σοφούς τε κἀγαθοὺς ἀντηρέτας
595

πέμπειν ἐπαινῶ. δεινὸς ὃς θεοὺς σέβει.

Ἐτεοκλής

φεῦ τοῦ ξυναλλάσσοντος ὄρνιθος βροτοῖς

δίκαιον ἄνδρα τοῖσι δυσσεβεστέροις.

ἐν παντὶ πράγει δʼ ἔσθʼ ὁμιλίας κακῆς

κάκιον οὐδέν, καρπὸς οὐ κομιστέος·
600

ἄτης ἄρουρα θάνατον ἐκκαρπίζεται.

ἢ γὰρ ξυνεισβὰς πλοῖον εὐσεβὴς ἀνὴρ

ναύταισι θερμοῖς καὶ πανουργίᾳ τινὶ

ὄλωλεν ἀνδρῶν σὺν θεοπτύστῳ γένει,

ἢ ξὺν πολίταις ἀνδράσιν δίκαιος ὢν
605

ἐχθροξένοις τε καὶ θεῶν ἀμνήμοσιν,

ταὐτοῦ κυρήσας ἐκδίκως ἀγρεύματος,

πληγεὶς θεοῦ μάστιγι παγκοίνῳ ʼδάμη.

οὕτως δʼ ὁ μάντις, υἱὸν Οἰκλέους λέγω,

σώφρων δίκαιος ἀγαθὸς εὐσεβὴς ἀνήρ,
610

μέγας προφήτης, ἀνοσίοισι συμμιγεὶς

θρασυστόμοισιν ἀνδράσιν βίᾳ φρενῶν,

τείνουσι πομπὴν τὴν μακρὰν πάλιν μολεῖν,

Διὸς θέλοντος ξυγκαθελκυσθήσεται.

δοκῶ μὲν οὖν σφε μηδὲ προσβαλεῖν πύλαις
615

οὐχ ὡς ἄθυμος οὐδὲ λήματος κάκῇ,

ἀλλʼ οἶδεν ὥς σφε χρὴ τελευτῆσαι μάχῃ,

εἰ καρπὸς ἔσται θεσφάτοισι Λοξίου·

φιλεῖ δὲ σιγᾶν ἢ λέγειν τὰ καίρια.

ὅμως δʼ ἐπʼ αὐτῷ φῶτα, Λασθένους βίαν,
620

ἐχθρόξενον πυλωρὸν ἀντιτάξομεν,

γέροντα τὸν νοῦν, σάρκα δʼ ἡβῶσαν φύει,

ποδῶκες ὄμμα, χεῖρα δʼ οὐ βραδύνεται

παρʼ ἀσπίδος γυμνωθὲν ἁρπάσαι δόρυ.

θεοῦ δὲ δῶρόν ἐστιν εὐτυχεῖν βροτούς.
625

626

Χορός

κλύοντες θεοὶ δικαίας λιτὰς

ἁμετέρας τελεῖθʼ, ὡς πόλις εὐτυχῇ,

δορίπονα κάκʼ ἐκτρέποντες ἐς γᾶς

ἐπιμόλους· πύργων δʼ ἔκτοθεν

βαλὼν Ζεύς σφε κάνοι κεραυνῷ.
630

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 521 focus

ΧΟ.

πέποιθα τὸν Ζηνὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

δαίμονος, ἐχθρὸν εἶκασμα βροτοῖς τε καὶ

δαροβίοισι θεοῖσι,

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὰν ἰάψειν.

525

ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ (OCR draft) Experimental (ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 521 focus

ΧΟΡΟΣ

Πέποιθα δὴ om. τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντ'

Ant. 2.

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

δαίμονος δαίμοσιν, ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖσι βροτοῖσί τε καὶ

δαροβίοισι θεοῖσιν,

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὴν ἰάψειν.
525

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. N. Wecklein, 1885.) — 521 focus

πέποιθα τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

δαίμονος, ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖς τε καὶ

510

δαροβίοισι θεοῖσι,

πρόσθε πυλῶν κεφαλὰν κάψειν.

¹²³⁴⁵⁶⁷⁸

fort. χρείᾳ δορός. οὐδ᾽ ὅπλων οὔθ᾽ ὅπλων ἀνὴρ ἀνὴρ ἀνδρὶ supra versum habet ξυστήσεται ξυντήσεται ξυνστήσεται Ζῆνά του β γ α δ praescripsit εἰκός γε πράξειν εἰκός γε πρᾶξιν (δὲ et ειν scr. m1) Versum eicit ἔχοντ᾽ ἔχοντα δαίμονος δαίμονος δαίμοσιν βροτοῖς βροτοῖς βροτοῖσί καὶ in proximo v. habet θεοῖσι θεοῖσιν

SEPTEM ADVERSUS THEBAS. 39

ΑΓ.

Aeschyli Septem contra Thebas (OCR draft) Experimental (Aeschyli Septem contra Thebas. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 521 focus

ΧΟΡΟΣ

πέποιθα (δὴ) τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

Apparatus Criticus

πρῶτον πρῶτον πρώτα ἀγχίπτολις ἐγχίπτολις γείτων γείτων πύλαισι εἴρξει εἴρξοι εἴρξειε νεοσσῶν νεοσσοῖς tamquam serpentem nido imminentem arcet Minerva eum, cuius impotentem furorem pro natura sua odit, ut dei plerique serpentem illum, cf. Ag. 55 Οἴνοπος Οἴνωπος οὐδ᾽ ὅπλων οὔθ᾽ ὅ. praestat in tertio membro οὐδέ. σχέσις = σχῆμα mirabile ξυστήσεται ξυνστήσ. ex ξυντήσ. ξυνοίσετον ξυνήσετον φλέγων φλέγον φέρων [κοὔπω ... νικώμενον.] οἶδε ἡσσημένον versum del Herm. factum ut orationem in loco vv. 515-20 concluderet ¹ [δ᾽] delevi Ζεύς γε Ζεύς τε καρτερώτερος καρτερώτατος εἰκὸς εἰκός γε πράξειν πρᾶξιν corr. m ἂν ἄν om (δὴ) δή om (suppl. Thomas) coniecturam fassus. ἔχοντ᾽ ἔχοντα om Tr

ΧΟ.

δαίμονος, ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖσι [τε] καὶ

δαροβίοισι θεοῖσι,

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὰν ἰάψειν.
525

Translations (8)

Seven Against Thebes Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 417-630 focus

Chorus

May the gods grant success to our champion, since he rises up in a just cause, to battle for his city! But I shudder

to watch the bloody deaths of men cut down for the sake of their own people.
420

422

Scout

Yes, may the gods so grant success to this man. Capaneus is stationed at the Electran gates, another giant of a man, greater than the one described before.

But his boast is too proud for a mere human, and he makes terrifying threats against our battlements—which, I hope, chance will not fulfil! For he says he will utterly destroy the city with god’s will or without it, and that not even conflict with Zeus, though it should fall before him in the plain, will stand in his way.
425

The god’s lightning and thunderbolts he compares to midday heat. For his shield’s symbol he has a man without armor bearing fire, and the torch, his weapon, blazes in his hands; and in golden letters he says I will burn the city.
430

Against such a man make your dispatch—who will meet him in combat, who will stand firm without trembling before his boasts?
435

Eteocles

Here too gain follows with interest from gain.¹ The tongue proves in the end to be an unerring accuser of men’s wicked thoughts.

Capaneus makes his threats, ready to act, irreverent toward the gods, and giving his tongue full exercise in wicked glee, he, though a mere mortal, sends a loud and swollen boast to Zeus in heaven. But I trust that the fire-bearing thunderbolt will justly come to him,
440

and when it comes it will not be anything like the sun’s mid-day heat. And against him, even though he is a big talker, a man of fiery spirit, mighty Polyphontes, is stationed, a dependable sentinel
445

with the good will of guardian Artemis and the other gods. Now tell me about another one allotted to other gates! Exit Polyphontes.
450

452

Chorus

Death to him who exults so arrogantly over the city! May the thunderbolt stop him before he leaps into my home

and plunders me from my maiden chambers with his outrageous spear!
455

457

Scout

Now I will tell you about the man who next drew station at the gates. The third lot leaped out of the upturned bronze helmet for Eteoclus,

to hurl his band against the Neistan gates. He whirls his horses as they snort through their bridles, eager to fall against the gate. Their muzzles whistle in a barbarian way, filled with the breath of their haughty nostrils.
460

His shield is decorated in great style: an armored man climbs a ladder’s rungs to mount an enemy tower that he wants to destroy. This one, too, shouts in syllables of written letters that even Ares could not hurl him from the battlements.
465

Send a dependable opponent against this man, too, to keep the yoke of slavery from our city.
470

Eteocles

I would send this man here, and with good fortune. Exit Megareus. Indeed, he has already been sent, his only boast in his hands, Megareus, Creon’s seed, of the race of the sown- men.

He will not withdraw from the gate in fear of the thunder of the horses’ furious snorting; but either he will die and pay the earth the full price of his nurture, or will capture two men and the city on the shield, and then adorn his father’s house with the spoils.
475

Tell me about another’s boasts and do not begrudge me the full tale!
480

481

Chorus

O champion of my home, I pray that this man will have good fortune, and that there will be bad fortune for his enemies. As they boast too much against the city in their frenzied mind,

so, too, may Zeus the Requiter look on them in anger!
485

486

Scout

Another, the fourth, has the gate near Onca Athena and takes his stand with a shout, Hippomedon, tremendous in form and figure. I shuddered in fear as he spun a huge disk—the circle of his shield, I mean—

I cannot deny it. The symbol-maker who put the design on his shield was no lowly craftsman: the symbol is Typhon, spitting out of his fire-breathing mouth a dark, thick smoke, the darting sister of fire.
490

And the rim of the hollow-bellied shield is fastened all around with snaky braids. The warrior himself has raised the war-cry and, inspired by Ares he raves for battle like a maenad, with a look to inspire fear. We must put up a good defense against the assault of such a man,
495

for already Rout is boasting of victory at the gate.
500

Eteocles

First Onca Pallas, who dwells near the city, close by the gate, and who loathes outrageousness in a man, will fend him off like a dangerous snake away from nestlings. Moreover, Hyperbius, Oenops’ trusty son,

is chosen to match him, man to man, as he is eager to search out his fate in the crisis that chance has wrought—neither in form, nor spirit nor in the wielding of his arms does he bear reproach. Hermes² has appropriately pitted them against each other. For the man is hostile to the man he faces in battle,
505

and the gods on their shields also meet as enemies. The one has fire-breathing Typhon, while father Zeus stands upright on Hyperbius’ shield, his lightening bolt aflame in his hand. And no one yet has seen Zeus conquered.
510

Such then is the favor of the divine powers: we are with the victors, they with the vanquished, if Zeus in fact proves stronger in battle than Typhon. And it is likely that the mortal adversaries will fare as do their gods; and so, in accordance with the symbol,
515

Zeus will be a savior for Hyperbius since he resides on his shield. Exit Hyperbius.
520

521

Chorus

I am sure that Zeus’ antagonist, since he has on his shield the unloved form of an earth-born deity, an image hated by both mortals and the long-lived gods,

will drop his head in death before the gate.
525

526

Scout

Let it be so! Next I describe the fifth man who is stationed at the fifth, the Northern gate opposite the tomb of Amphion, Zeus’s son. He swears by his spear which, in his confidence, he holds more to be revered than a god

and more precious than his eyes, that he will sack the city of the Cadmeans in spite of Zeus. He says this, the beautiful child of a mountain-bred mother—a warrior, half man, half boy, and his beard’s first growth is just now advancing on his cheeks,
530

his youth in first bloom, thick, upspringing hair. But now he makes his advance with a savage heart and a terrifying look, not at all like the maidens he’s named for.³Nor does he take his stand at the gate unboasting, but wields our city’s shame on his bronze-forged
535

shield, his body’s circular defence, on which the Sphinx who eats men raw is cleverly fastened with bolts, her body embossed and gleaming. She carries under her a single Cadmean, so that against this man chiefly our missiles will be hurled.
540

He does not seem to have come to do any petty trading in the battle, nor to shame the making of his long journey—he is Parthenopaeus of Arcadia . Such is the man, and aiming to make full payment for the fine support given him in Argos , his adopted land, he now threatens our fortifications—may God not fulfil his threats!
545

Eteocles

If only they would get from the gods what they wish for, because of those unholy boasts of theirs, then surely they would perish in utter ruin and misery. There is a man for this one, too, whom you name an Arcadian, a man who does not boast, but who knows the thing to do—
550

Actor, brother of him I named before. He will not allow words that lack deeds to overrun his gate and increase fear, nor will he let in a man who carries on his hostile shield the image of the ravenous, detested beast.
555

That beast outside his shield will blame the man who carries her into the gate, when she has taken a heavy beating beneath the city’s walls. If the gods are willing, what I speak may prove true! Exit Actor.
560

563

Chorus

His words penetrate to my heart, my hair stands on end

as I hear the loud threats of these loud-boasting, impious men. May the gods destroy them here in our land!
565

568

Scout

The sixth man I will name is of the highest moderation and a seer brave in combat, mighty Amphiaraus.

Stationed at the Homoloid gate, he repeatedly rebukes mighty Tydeus with evil names Murderer, maker of unrest in the city, principal teacher of evils to the Argives, summoner of vengeance’s Curse, servant of Slaughter, counselor to Adrastus in these evil plans. And next, with eyes looking upward, he addressed your own brother, mighty Polynices who shares your blood, and called him by name, dwelling twice upon its latter part.⁴ These were his words:
570

Will such a deed as this be pleasing to the gods, fine to hear of and to relate to those in the future—that you sacked the city of your ancestors and your native gods and launched a foreign army against them? What justice is it to drain dry the font of your existence?⁵
580

And how shall your fatherland, captured by the spear for the sake of your ambition, be won over to your cause? As for me, I will enrich this earth, a seer interred beneath enemy soil. Let us fight! I anticipate no dishonorable death.
585

So the seer spoke as untroubled he held his all-bronze shield. No symbol was fixed to his shield’s circle. For he does not wish to appear the bravest, but to be the bravest, as he harvests the fruit of his mind’s deep furrow, where his careful resolutions grow.
590

I advise you to send wise and brave opponents against him. He who reveres the gods is to be feared.
595

Eteocles

Ah, the pity of fate’s omen when it makes a just man associate with the irreverent! In all things, nothing is more evil

than evil partnership. Its fruit should not be gathered in: the field of recklessness yields a harvest of death. For it may be that a pious man, embarked shipboard with sailors hot for some crime, perishes along with the sort of men hated by the gods;
600

or, a man, though upright himself, when among fellow-citizens who hate all strangers and neglect the gods, may fall undeserving into the same trap as they, and be subdued, struck by the scourge of God that strikes all alike.
Just so the seer, Oecles’ son,
605

although a moderate, just, noble, reverent man and a great prophet, mixes with impious, rash-talking men against his own judgment, men stretching out in a procession that is long to retrace,⁶ and, if it is Zeus’s will, he will be be dragged down in ruin along with them.
610

So then, I expect that he will not even charge the gates: not because he lacks courage or is weak-willed, but because he knows that he must meet his end in battle, if the prophecies of Loxias are to come to fruition—the god usually either holds silent or speaks to the point.
615

Just the same, I will station a man against him, mighty Lasthenes, a gate-keeper who hates foreigners. He has the wisdom of an old man, but his body is at its prime: his eyes are quick, and he does not let his hand delay for his spear to seize what is left exposed by the shield.
620

Still it is God’s gift when mortals succeed. Exit Lasthenes.
625

626

Chorus

Gods, hear our just prayers and fulfil them, that the city may have good fortune! Turn aside the evils suffered in war onto those who invade our land! May Zeus strike them

with his thunderbolt outside the walls and slay them!
630

The Seven against Thebes. (OCR draft) Experimental (The Seven against Thebes.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 521 focus

I feel confident that he who hath upon his shield the adversary of Jove, the hateful form of the subterranean fiend, a semblance hateful both to mortals and the everliving gods, will have to leave his head before our gates.

Messenger

LES SEPT CONTRE THÈBES (OCR draft) Experimental (LES SEPT CONTRE THÈBES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 521 focus

s'abattre le front en avant.

LE MESSAGER

The Seven Chiefs against Thebes (OCR draft) Experimental (The Seven Chiefs against Thebes. Robert Potter, 1779.) — 521 focus

If ought of truth my ſoul inſpires,

580

This chief, that tow'ring o'er th' affrighted field

Bears on his ſculptur'd ſhield

Th' enormous monster, buried deep

Beneath a mountainous heap,

Rolling in vain his turbid fires,

585

Monster accurs'd, abhor'd

By Gods above, by men below;

This chief his head ſhall bow

Low at the gate beneath the victor's ſword.

SOLDIER.

Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 521 focus

Questi che sovra lo scudo il terrigeno

580

Dèmone infesto, rivale di Giove,

ha impresso, insegna nemica ai mortali

ed ai longevi Celesti, deh!, gitti

la testa mozza dinanzi alle porte !

ESPLORATORE

Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 521 focus

Confido iam Iouis imagině habentě contraria

Inuifum in ſcuto terreftris corpus

Demonis inimicum fimulachrum,mortalibusq;

Aclongeuis dijs.

495

Ante caput portas confracturum.

Nun.

English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Seven against Thebes — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 521 focus

High faith is mine that he whose shield

Bears, against Zeus, the thing of hate.
500

The giant Typhon, thus revealed,

A monster loathed of gods eterne

And mortal men—this doom shall earn

A shattered skull, before the gate!

The Spy

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 521 focus

Der Stolze dort, der den verhaften Feind

Des Zeus im Schild trägt, das Graun, in Erdklüften tief

Hausend, ein Gräuelbild sterblichen Menschen und

Ewigen Göttern, - am Thore

Wird er, ich hoffe, das Haupt zerschellen.
500

Der Bote.

Commentary

Critical apparatus to Seven Against Thebes (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Seven Against Thebes.) focus

1. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-1

Κάδμου πολῖται, χρὴ λέγειν τὰ καίρια,: Exemplum doovgoonμatos. Conspicitur enim in scena, vel potius in orchestra, populus Thebanus, personae mutae. Böttigerus in libello quem de personis Furiarum scripsit p. 124. seqq. nescio quae simulacra imaginatus est, quae vestibus amicta zw¶à nóçшлα et doоvgoonuara dicta fuerint: quo nihil fingi potuit quod magis absurdum esset. De ista voce praeter G. C. G. Schneideri libellum, cui titulus est das attische theaterwesen, p. 139. conferri possunt quae dixerunt Lambertus Bos Obs. crit. p. 67. cuius verba rettulit ad Luciani Icaromenippum c. 19. Reitzius t. II. p. 760. et C. Fr. Hermannus ad Lucianum de conscrib. hist. p. 23. Versum Aeschyli affert Aristides t. I. p. 342. sive t. 1. p. 528. ed. Dind.

2. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-2

πόλεως:

nóε

Paг. C. In G. virgula post

πόλεως

distinctum. Ald. Rob. Vict. post

лour

distinguunt. Respicit hunc versum Plato in Euthydemo p. 291. D. quo auctore quum Stephanus post

róεws

potius interpungi malebat, peccavit eo quod ferri posse alteram interpunctionem putavit.

3. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-3

νωμῶν:

νόμων

Lips.

βλέφαρα μὴ κοιμῶν ὕπνῳ

affert Eustathius p. 981, 50.

4. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-4

θεοῦ:

9ɛov

M. G. Vit. Lips. Colb. 1. 2. Ask. A. Par. E. H. K. L. Arund. Ox. Vind. 2. 3. 4. Ven. B. quod merito recepit Blomfieldius. Edd. vett.

θεῶν

5. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-5

αὖθ':

G. Par. E. Vind. 1. 2. 3. 4.

5. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-6

συμφορὰ:

ξυμφορὰ

6. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-7

Ἐτεοκλέης:

¿τεozλñ≤

M. a pr. manu (a sec. deletus circumflexus et

supra adscriptum) G. Vit. Lips. Ask. A. Par. N. Ven. A. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob.

6. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-8

ἂν εἷς:

v is

Ask. A. Cantabr. 1.

av eiç or

G. Ven. A. Ald. Rob.

6. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-9

πολὺς:

πολὺς

supra versum M.

πόν

Vit. Lips. Par. C. Ald. Rob.

7. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-10

ὑμνοῖθ᾽:

vµvɛî9'

Ald. et aliquot codices Thomae M. p. 205. ed. Ritsch. Alii Thomae codices

vurɛio'

. Eustathius p. 634, 11.

Alozókos “viµ-νεῖται ὑπ᾽ ἀστῶν φροιμίοις πολυρρόθοις.”

Idem ad Dionysii v. 1181.

καὶ Αἰσχύλος δὲ ἐξ ἀντιφράσεως τὸ κακολογεῖν ὑμνεῖν ἔφη ἐν τῷ “ὑμνεῖται ὑπ' ἀστῶν φροιμίοις πολυρρόθοις.

7. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-11

φροιμίοις:

γρυμίοις

Vit.

7. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-12

πολυρρόθοις:

πολυβρόμοις

Lips. sed adscriptum

γρ. πολυρρόθοις

. Valckenarium ad Phoen. v. 1346.

пalogós

coniicientem secutus est nimium fidelis assecla Brunckius.

8. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-13

οἰμώγμασίν θ᾽: Affert hunc versum scholion ad Aristoph. Plut. v. 58. a Brunckio editum.

οἰμώγμασι θ'

G. Lips. Cantabr. 1. 2.

ομόγμασι θ'

Vit.

8. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-14

ἀλεξητήριος:

λeğitios

G. Vit. Colb. 2. Par. E. N. Vind. 2. 3. 4. Ald. Rob. Turn. atque ita etiam M. sed ut ante rasuram

¿¿¿§ŋtýgios

scriptum fuisse videatur. Verba Eteoclis duplicem interpretationem admittunt, prouti

yévoto

aut ex praegresso optativo coniunctoque cum eo

pendere, aut, quod praestat, per se optandi potestate positum esse putatur. Aperte autem collocatio verborum praedicatum esse

ἐπώνυμος

postulat, hac sententia, Iuppiter averruncus vere averruncus fiat.

10. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-15

νῦν:

vir

omitut G.

11. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-16

ἔξηβον:

ὁ παρ' Αισχύλῳ ἔξηβος

memoratur Eustathio p. 727, 13. 1428, 21. Auratus et Grotius

χρόνον

12. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-17

βλαστημὸν:

βλάστημον

Μ. aliique, ut videtur, codices et Turn.

βλάστι-μον

G. Vit. Lips. Cantabr. 2. Mosc. 1. 2. Par. C. Ε. N. Vind. 2. 3. 4. Ald.

βλάστιμον τ'

Vind. 1. Rob.

βλάστημα γ'

Ven. B.

12. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-18

πολύν: Quod in fine versus G. Vit. Lips. Cantabr. 2. Colb. 1. Mosc. 1. 2. Vind. 1.2.3.4. Ald. habent

πολλήν

, pro quo in Aug.

πολλών

, in Par. Ε.

πολλὸν

scriptum est, refertur ad

ὥραν

. Αd

βλάστημα

autem

πολύ

, quod est in Ven. B. Cantabr. 1. Par. C. Masculinum

πολὺν

habent M. Rob. Turn. Stephanus alique scribendum putabant

βλάστημά τ' ἀλδαίνοντα σώματος πολύ

. Triclinius in scholiis Vindobonensibus, qui

βλάστιμον

scriptum videret, metri caussa scribebat

βλάστην μέν

, addens

οὕτω χρὴ γράφειν καὶ τόνδε τὸν στίχον καὶ τὸν ἑξῆς, ὡς διωρθώθησαν παρ' ἐμοῦ, ἵν' οἰκείως έχωσι πρός τε τὸ μέτρον καὶ τὴν σύνταξιν. οἱ γὰρ ἄλλως γράφοντες οὐ καλῶς γράφουσιν, ἀγνοοῦντες τὰ περὶ τῶν μέτρων.

Sed quomodo scripserit cetera, non est mihi indicatum. Praeterea quem Blomfieldius Bigoti codicem vocat, cuius scripturas Musgravius secum communicatas habuerit, ex cuius libro eas exscripserit Porsonus,

αλδαίνειν τε

. Ea vero Aurati correctio est, et, nisi secutus Auratum est, Grotii. Nimis secure et lexicographi et editores Aeschyli

βλάστημον

substantivum esse crediderunt, quo usus sit Aeschylus etiam in Suppl. v. 303.

τίν᾽ οὖν ἔτ᾽ ἄλλον τῆςδε βλάστημον λέγεις;

Quo in versu Rob. habet

βλάστιμον

, agnoscendum autem certe adiectivum est. Hoc autem de quo disputamus loco non mirandum quod homines Graece docti scribendum putarunt

βλάστημά τ᾽ ἀλδαίνοντα σώματος πολύ

. Atque Eustathius, cui bis

ὁ ἔξηβος

ex hoc loco commemoratus est, in fine praecedentis versus interpunxerat, sicut factum est in editionibus veteribus. Scilicet

iis erat, ut Hesychius interpretatur,

ὁ ἔξω τῆς ἥβης, τριάκοντα πέντε ἐτῶν

, adolescentes, viros, senes nominari putantibus. Poterat quidem articulus omitti, qui ad

ἀλδαίνοντα

pertinebat, sed tamen nec satis recte senes per

quasi in cumulum additi essent, nec viri ut nominarentur opus erat, immo fortior est sententia omissis, quos per se consentaneum erat arma capere debere. Recte scholiastae

καὶ τὸν ἔξηβον χρόνῳ, τὸν ἔξω ἡλικίας, τὸν γέροντα

οι

ἤτοι τὸν γηραιὸν καὶ παρηβηκότα καὶ παρακμάσαντα ὑπὸ τοῦ χρόνου

. Nulla post

χρόνῳ

interpunctio est in codicibus M. et Vit. ut

ἐξήβον χρόνῳ

. vel pro adiectivo ad sequens substantivum pertinente, vel substantivi potestate positum sequenti alicui adiectivo iungi posse videatur. Sed hoc quidem modo Aeschylum orationem conformasse non est veri simile, sive

βλάστημον

adiectivi significatione eum posuisse putamus, sive, quod quis fortasse coniiciat, scripsisse

καὶ τὸν ἔξηβον χρόνῳ βλαστήμον, ἀλδαίνοντα σώματος πολύ

, quo adiectivo usus est Nicander Alexiph. v. 561.

ἠὲ χαμαιπίτυος βλαστήμονος ἄμμιγα κώνοις φύλλα καθεψηθέντα

. Verum ne substantivi quidem iusta forma est

βλάστημος

sive, ut G. Dindorfio visum est,

βλαστημάς

. Debebat enim in

σμός

terminari, ut

ὀρχη-σμός, πατησμός

, aliaque quae Lobeckius Paralip. p. 397. congessit. Quare scribendum duxi

βλαστησμόν

, coniungendumque cum eo

ἔξηβον

13. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-19

ὥραν τ᾽ ἔχονθ᾽ ἕκαστον, ὥς τις ἐμπρεπής,:

ὥραν ἔχονθ᾽ ἕκαστον

M. cum litura post

ἔχον

, addito autem

τ'

a recentiore manu post

ώραν

. Adscriptum est hoc scholion,

ώραν (sic) φροντίδα, ἵν' ᾖ ὁ νοῦς οὗτος, ἕκαστον ὑμῶν ἔχοντα φροντίδα τῆς πόλεως, ἢ ἕκαστον πρὸς τὴν ἡλικίαν βοηθεῖν τῇ πόλει, ὡς πρέπον ἐστίν

. Copulam omittunt G. Vit. (in Vit. scriptum

ἔχοντ'

) Lips. Cantabr. 1. Colb. 1. Ox. Par. A. B. Ν.

ὥραν ἕκαστον ἔχοντα

habent Mosc. 1. 2. Rob.

ὥραν τ' (9' Turn.) ἔχονθ᾽ ἕκαστον

Ven. A. Turn.

ώραν θ᾽ ἕκαστον ἔχοντα

Ald. Quod ex Bigoti libro, quicum Grotius consentit, affertur

ώραν ἔχειν

, coniecturam esse puto: certe Auratus

ώραν τ' ἔχειν

. Recte Brunckius ex Par. A. B. recepit

ώραν ἔχονθ᾽ ἕκαστον

. Ita etiam Par. N. Deinde

ὥστε

, sed cum litura post

τι

, et

inter

τι

a recentiore manu in htura addito, Μ.

ώς τις

Mosc. 2. Par. E. Ceteri libri ni fallor omnes

ὥς τι

vel ut Vit.

ὡς τὶ

, nisi quod in Par. Β.

ὡς τι

ώςτε

mutatum esse Fachsius dicit. Tum

ξυμπρεπές

G. Mirum est quod etiam Porsonus

&çre

adscivit, in quod coniectura inciderant Grotius et Stanleius. Id Graece dicendum erat

ὡς τὸ συμπρεπές

. Sic Euripides in Ione v. 1249.

ὥςπερ τὸ δίκαιον

. Scribendum putavi

ὡς τις ἐμπρεπής

14. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-20

ἀρήγειν:

πόλιν τ' ἀγείρειν

Par. G.

15. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-21

μὴ 'ξαλειφθῆναι ποτε: Inter

μας

αλειφθῆναι ποτε

litura est in M.

μὴ ἐξαλειφθῆναι ποτέ

Vit.

μὴ ξαλειφῆναι ποτέ

G. Mosc. 2.

μὴ ἐξαλειφῆναι ποτὲ

Lips.

16. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-22

τέκνοις τε:

τέκνοις τε

Μ. Rob. Τurn.

τέκνοισί τε

G. Vit. Lips. Par. C. N. Ald.

16. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-23

τροφῷ:

τέκνοισί γε

Mosc. 2. Idem

τροφών

17. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-24

ἣ:

ἃ γὰρ

Par. A.

ἡ γαρ

ἡ γὰρ

Μ. Vit. Lips. Par. Β. ceterique, ut videtur, codices et editiones veteres, pronomine accentu recte notato.

17. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-25

νέους:

νέους θ'

Lips.

18. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-26

πανδοκοῦσα:

προσδοκοῦσα

G. Vind. 1. 3.

δοκοῦσα

Colb. 2. Ceteri

παν-δοκοῦσα

, de quo verbo dixi Opusc. V. p. 200. Comprobatur verbum substantivo, quo Plato de leg. XI. p. 918. D. usus est,

πανδοκεία

, sive

πανδόκεια

. V. Lobeckii Pathol. proleg. p. 42.

18. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-27

παιδείας: Libri

παιδείας

. Εx Victorii editione

παιδίας

in posteriores manavit.

18. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-28

ὄτλον: In

ὄτλον

Μ.

litteram in litura habet.

19. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-29

οἰκητῆρας:

οἰκηστῆρας

G. et sie aut

οἰκιστήρας

, nam ambiguum est, e correctione Lips.

oizyτñas

Mosc. 2. Aug. et ante correctionem Lips. Ceteri

οἰκιστῆρας

, quod interpretantur glossae

οικήτορας

εποίκους

. Non exputo cur

oizioτnous

scripsisse Aeschylum dicam, vocabulo nec proprio nec quod sciam alibi apud tragicos invento. Blomfieldius quum Aeschylum, si altero uti voluisset,

οικήτορας

potius quam

οἰκητῆρας

dicturum fuisse putavit, non meminerat

oiztoa

scriptum in Sophoclis Oed. Col. v. 627. Nihil proficimus Schwenckii defensione, inusitatos significatus a tragicis captari memorantıs. Quare veram scripturam

oizy-Tous

esse arbitror, mutatam errore antiqui librarii in usitatius vocabulum.

19. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-30

ἀσπιδηφόρους:

ἀσπιδοφόρους

Rob.

20. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-31

γένοισθε:

yérnode

G. Mosc. 2. Par. E. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Turn. Singulari attractione dictum est

πιστοὺς ὅπως γένοισθε

. V. ad Eur. Iph. Taur. v. 925.

21. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-32

μὲν:

omittunt Ven. A. Ox. Ald.

21. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-33

τόδ᾽: Ex Par. E.

To oòv d'

affertur.

21. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-34

ῥέπει:

ρέποι

Vit.

22. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-35

τὸν:

omittit

Mosc. 1. pro quo alterum nominant Butlerus et Wellauerus.

22. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-36

πυργηρουμένοις:

τάνδε

Αld.

avoyvqovµévois

G. Cantabr. 1. Par. L.

23. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-37

καλῶς:

xalos

Cantabr. 2.

23. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-38

πόλεμος:

πολέμως

Par. L. sive

πόλεως

, ut Faehsius dicit.

23. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-39

κυρεῖ:

κυροῦ

Par. K.

24. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-40

φησίν:

qroi

Lips. Incipit ut usitata ratione dicturus

ὡς ὁ μάντις φησὶ νυκτηγορεῖσθαι μεγίστην προςβολήν

, sed statim mutat.

25. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-41

νωμῶν:

νωμῶ

Rob.

25. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-42

φρεσίν:

grool

M. G. Vit. Lips. Cantabr. 1.2. Rob.

25. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-43

πυρὸς δίχα:

Avoòç diya

si Aeschylus sic dixisset, ut Tiresiam non ex igne vaticinatum significaret, perinepte ignem commemorasset, ubi potius sine oculorum lumine illum volatus avium notasse dicendum erat. Non dissensit Aeschylus ab Sophocle in Antigona v. 1005. atque Euripide in Phoenissis v. 954. sed quod dixit

avoòs díza

est praeter signa ex igne capla, ut

diza oírov

dictum est a Dionysio Halic. ant. Rom. VII. 19. p. 1357, 7.

26. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-44

ἀψευδεῖ:

ἀψευδῆ

Mosc. 1. 2.

27. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-45

τοιῶνδε:

τοιῶν

Aug.

δεσπότης τοιῶνδε

Colb. 1. Par. N.

28. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-46

Ἀχαΐδα:

azarida

M. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Par. B. Ven. B.

29. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-47

νυκτηγορεῖσθαι:

vvxτуogo9

Lips. Par. E.

29. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-48

κἀπιβουλεύειν:

κἀπιβουλεύσειν

Vit. aliique, ut videtur, codices et Ald. Rob. Turn.

zůлißovλevoε

Lips.

zάлißov-λeve

M. G. Arund. Cantabr. 1. Mosc. 2. Par. L. Ven. B. Vind. 1. 3. quod agnoscere videntur etiam scholiastae, qui

βουλεύεσθαι εἰ ἐπιβουλεύε-9a

interpretantur. Praetulit praesens Blomfieldius non, ut temere Wellauerus ait, sine caussa. Si quid mutandum esset, aptius futuro esset

κἀπιβουλεῦσαι

30. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-49

πύλας:

Tókus

, adscripto tamen

zúλaç

, Par. E.

30. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-50

πυργωμάτων:

πυργημάτων

Mose. 2. Ad ultimas syllabas vocabulorum

πύλας

πυργωμάτων

in M. a recentiore manu supra adscriptum est

, et legisse

лvkær πυργώματα

videtur scholiastes, qui

προμαχεώνας

interpretatur. Defendi vulgata potest v. 33.

31. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-51

ὁρμᾶσθε πάντες, σοῦσθε σὺν παντευχίᾳ,: Hunc versum omittit Lips.

32. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-52

πληροῦτε:

πληροῦται

Lips.

πληροῦνται

Par. E.

32. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-53

θωρακεῖα:

Jwgazia

Lips.

32. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-54

σέλμασιν:

σέλμασιν

Μ. pro vulgato

σέλμασι

33. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-55

πυλῶν:

nolλær

G. sed primae syllabae supra adscriptum.

33. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-56

ἐξόδοις:

ἐξό-dovs

, supra scripto

ois

, Ven. B.

ἐπ᾿ ἐξόδοις

Lips.

33. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-57

στάθητε:

ταγεῦσαι

Rob.

34. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-58

εὖ θαρσεῖτε:

εὐθαρσεῖτε

Μ. G. Vit. Lips.

εὖ θαρσεῖτε

Ald. Rob. Turn. V. Valckenarium ad Phoen. v. 1331. p. 447.

35. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-59

ἄγαν:

άγαν γ'

Ven. Β.

36. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-60

κατοπτῆρας:

κατοπτῆρα

Μ. a pr. manu: recentior

addidit.

κακοπτῆρας

, sed ad alterum

supra scripto

, G.

xаµлτñoɑs

Par. E.

38. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-61

ληφθῶ:

Ald.

quidem, sed

supra scripto, Lips.

39. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-62

Ἐτεόκλεες:

'Eréozλes

G. Vit. Par. E. Ven. A. Vind. 2. 4. Ald. Rob.

Etεο-κλῆς

Vind. 1.

39. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-63

φέριστε:

ἄριστε

Vind. 3. Interpunctio editionis Victorianae,

Ετεόκλεες, φέριστε Καδμείων ἄναξ

, recte a Blomfieldio aliisque sic mutata est, ut

'ETEózhɛeç qéQITE

coniungerentur. In Lips. virgula est post

καδμείων

. Eupolis

Πόλεσιν

apud scholiastam Aristophanis ad Pacem v. 1046.

Ἱερόκλεες βέλτιστε, χρησμῳδῶν ἄναξ

. Animadvertit imitationem G. Dindorfius. *

40. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-64

σαφῆ τἀκεῖθεν:

σαφῆ τε τὰ κεῖθεν

Οχ.

σαφῶς τἀκεῖθεν

Ask. A.

41. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-65

δ᾽ εἴμ᾽:

M. Lips. Ven. A. B. Ald. Rob.

42. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-66

ἑπτὰ: Haec usque ad

dozouóτour

affert Longinus cap. 15. Versus 42-56. Stobaeus VII. 11. Versus 42. 43. scholiastes Aristophanis ad Lysistr. v. 188.

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-67

ἐς μελάνδετον σάκος: Vtitur his verbis Aristides t. II. p. 317. ed. Iebb. sive p. 417. ed. Dind. Apud Stobaeum et Longinum ac scholiastam Aristophanis

Els

scriptum est. Codex Longini Vaticanus 194.

εἰς μέλαν σε τοῦ κύ-κος

, cod. Vat. 1471.

εἰς μέλαν σε τὸ σακος

, ad

σα

supra scripto

τα

. Vnde coniici posse

zúros

animadvertit Blomfieldius. Sed quo gravior res ipsa, eo aptius proprium vocabulum, quod praeter ceteros habet etiam scholiastes Baroccianus Euripidis ad Or. 809.

ès uɛhúrdetov oúzos

afferens.

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-68

σάκος:

oázzoç

Cantabr. 1. et fortasse Par. E.

44. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-69

χερσὶ:

Egoir

Ald. Rob.

yaoi

Stobaei codex A.

44. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-70

ταυρείου:

ταυρίου

Ald. Turn.

45. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-71

Ἄρη:

M. Arund. Stobaeus, Longini optimus Paris. et Vat. 1.

ågon i

G.`

"onv t'

Lips. Cantabr. 1. 2. Colb. 1. 2. Ox. Par. C. Ven. A. B. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob. edd. Longini.

oony '

Vit. Par. N.

Any

omissa copula Turn. et posteriores.

Aon

tragicis vindicandum putabat Valckenarius ad Phoen. v.1013. p. 367. Contra Porsonus ad Phoen. v. 134. hoc Aeschyli versu

Any

flagitari ratus, ubique

'Aoŋy

praeferebat, ut in eadem fabula v. 950. 1020. Contrarium probat optimorum librorum scriptura (v. ad v. 53.), copula autem ad

'Evvo

eodem modo omissa est, quo

ούτε

οὐ

οὔτε

iungi solent.

45. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-72

Φόβον:

góvov

Arund. Cantabr. 1. Ven. B. Vind. 2. Rob. et supro scripto Colb. 2.

46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-73

ὡρκωμότησαν:

ὡρκομότησαν

ὡρκωμώτησαν

Αld.

46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-74

πόλει:

πόλεις

Par. G.

46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-75

κατασκαφὰς:

κατασκαφὰς

Μ.

κατασφαγάς

, adscripto

κατασκαφάς

Par. B.

47. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-76

λαπάξειν: Eustathius p. 68, 27. de verbo

αλαπάζειν

disserens,

γίνεται δὲ ἐκ τοῦ λαπάζω πλεονασμῷ τοῦ α. παρὰ γοῦν τῷ Αἰσχύλῳ εὕρηται τὸ ῥῆμα χωρὶς τοῦ α

47. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-77

Καδμείων: Ex Par. C. affertur

κάμει

, fortasse pro

καδμεῖον

48. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-78

τήνδε:

την

omittit Par. E.

πρόσθε

pro

τήνδε

Stobaeus.

48. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-79

φυράσειν:

φυράσσειν

G. Cantabr. 2. Ox. Par. G. N.

49. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-80

μνημεῖα δ᾽ αὑτῶν:

σημεῖα δ᾽ αὐτῶν

Stobaeus.

μνημεῖα, τὰ οἴκαδε πεμπό-μενα ὑπὸ τῶν ἐν πολέμῳ τετελευτηκότων τοῖς οἰκείοις

Hesychius.

49. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-81

ἐς δόμους:

εἰς δόμους

Μ. et Stobaeus.

ἐν δόμοις

Colb. 1.

50. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-82

πρὸς ἅρμ᾽:

πρὸς ἅρματ'

Colb. 1. Par. Β. Κ. Ν. Sic etiam Vit. e correclione : antea

πρὸς ἁρμ'

erat scriptum.

πρὸς δ᾽ ἅρμ᾽

G. Par. C. Ask. A. Ven. A. (Bekkero teste) Rob.

50. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-83

χερσὶν:

χεροῖν

G. Par. B. Ald. Rob.

51. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-84

διὰ στόμα:

διὰ στόματος

Colb. 1. Par. N.

ἀνὰ στόμα

Stobaeus.

52. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-85

ἀνδρείᾳ:

ἀνδρία

Cantabr. 2. et Stobaeus.

53. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-86

λεόντων: In

λεόντων

a recentiore manu in rasura habet.

53. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-87

Ἄρη:

ἄρη

M. et Stobaci codex A. Idem ex regio Aeschyli codice Spanhemius affert.

ἄρρην

Par. N. Ceteri

ἄρην

. V. ad v. 45.

54. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-88

πίστις: Stobaeus

καὶ τῷδε πίστις

, sed Schowii libri

καὶ τῶνδε πίστις

Ει πίστις

etiam Colb. 2. Reliqui libri

πίστις

. Sic etiam scholiastae videntur legisse. Recte vero

πίστις

a Schutzio Bothioque receptum est. Facto comprobatum iri dicere debebat, non auditurum rem esse Eteoclem audivit enim modo ex ipso nuntio.

54. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-89

χρονίζεται:

οὐ μόνω χαρίζεται

Stobaei codex A.

55. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-90

κληρουμένους:

κληρονόμους

Lips.

55. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-91

ἔλειπον:

δ᾽ ἔλειπον

Μ. Vit. Turn.

δ' ἔλιπον

G. Lips. Cantabr. 2. Ox. Par. A. B. C. E. N. Vind. 1. 3. 4. Ald. Rob. et edd. vett. Stobaei. Brunckius, quod in Par. B. suprascriptum esset

γάρ

, edidit

κληρουμένους γὰρ ἔλιπον

56. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-92

πύλας:

πύλαις

Par. G.

56. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-93

ἄγοι:

άγῃ

G. Cantabr. 2. Colb. 2. Mosc. 1. Par. E. L. Vind. 1. 2. 4. et

supra scripto Colb. I.

ἄγει

Aug. Vind. 3.

58. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-94

ἐξόδοισι:

ἐπεξόδοισι

Μ. G.

ἐπ᾿ ἐξόδοις

Lips.

58. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-95

τάγευσαι:

ταγεῦσαι

Rob.

60. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-96

κονίει:

κονιεῖ

Μ. G. Vit. Lips. Ald.

60. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-97

ἀργηστὴς:

πεδία γὰρ ἀργιστής

Vit. et

ἀργιστής

etiam G.

61. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-98

πνευμόνων:

πνευμάτων

G. Aug. Mosc. 2. Vind. 1. 3. Ceteri

πνευμόνων

, praeter M. qui

πλευμόνων

habet, ut Brunckius edidit. V. Pors. ad Eur. Or. v. 271.

62. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-99

ναὸς:

ναός

restituit Porsonus et hic et, ubi idem versus legitur, in Euripidis Medea v. 523. Et habent

ναός

M. Colb. 2. Ven. Β.

νεως

Vit. Ceteri

νηός

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-100

Ἄρεως:

ἄρεως

M. Ceteri

ἄρεος

, quam formam non usurpari nisi metri caussa monuit Elmsleius ad Bacch. v. 302. et ad Oed. Col. v. 947. Gregorius Cor. de dial. Aeol. 31.

Αρεος διὰ τοῦ ὁ μικροῦ κλίνουσιν, ὡς παρ' Ὁμήρῳ καὶ Σοφοκλεί

. Sane Sophocles ita, ubi metrum poscebat.

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-101

χερσαῖον:

χερσαίου

, sic, supra scripto

, Vit.

χερσαίου

Par. G. Ald. Turn. et adscriptum, ut videtur, in Par. B. Recte

χερσαίον

Μ. celerique codd. et Rob.

65. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-102

τῶνδε:

Tarde

M. Rob. et supra scripto

τόνδε

Mosc. 1.

Tòv de

Mosc. 2.

Tórde

G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Par. C. Ven. A. B. Vind. 2. 4. Ald. Turn. et

supra scripto Par. N.

supra scripto Colb. 1.

65. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-103

ὅςτις:

ὡς τις

G. Lips. Ven. B. Vind. 2. Rob. et adscriptum in Par. B. N.

65. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-104

λαβέ:

λάβαι

, supra scripto

, Lips. Ceteri

háße

67. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-105

σαφηνείᾳ:

oagnvɛía

oaqnreía

Vit. Cantabr. 2. Ox. Ask. A. Par. B. Rob.

oagrvía

G. Lips. Ald. Turn.

ougýrɛí áλóyov

Cantabr. 1. In Vit. inter

καὶ

σαφηνείᾳ

supra adscriptum

σύ

68. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-106

εἰδὼς τὰ:

εἰδὼς σὺ τὰ

Ox. Ven. A. Ald. Rob.

68. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-107

ἔσει: Libri

ἔσῃ

69. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-108

πολισσοῦχοι:

πολισοῦχοι

G. Lips. Vind. 1. 2. 3. 4.

πολιοῦχοι

, supra scripto

πολισσούχοι

, Vit.

70. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-109

Ἐρινὺς:

ἐρινὺς

M. Vulgo

Εριννύς

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-110

μοι πόλιν γε:

μή μου

Rob.

Thy nóv

Par. E. et

yɛ

omisso Vind. 2. 4. Elmsleio ad Eur. Med. v. 175.

μntoi лódiv`ye

scribendum videbatur.

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-111

πρεμνόθεν:

лéμvoε

Blomfieldius et ante eum Valckenarius. Libri

πρυμνόθεν

, praeter Cantabr. 2. qui coniunctis duabus scripturis

noɛvμvóðɛv

habet.

72. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-112

δῃάλωτον:

δάλωτον

Brunckius. Libri

δη άλωτον

73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-113

δόμους:

Suovs

Mosc. 2. Ald.

74. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-114

γῆν τε:

τε γῆν δὲ

Colb. 1.

τε γῆν τε

Lips. Ox. Ald.

τε γῆν

, altero

Tε

omisso, Ven. A.

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-115

ζυγοῖσι δουλειοῖσι:

Svyołoι Sovkɛíoɩɩ

M. G. Vit. Cantabr. 2. Par. A. B. C. N. Colb. 1.

ζυγοῖσι δουλέοισι

Lips.

ζυγοῖσι δουλίοισι

Ald. Turn.

ζευγλῇσι dovλeino

Ox. Par. H. I. Ask. A. Vind. 2. 4. Rob.

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-116

σχεθεῖν: Librorum scripturam

σχέθειν

σχεθεῖν

mutavit Blomfieldius. V. Lobeckium Paral. p. 46. qui tamen fallitur, quum Etym. M. p. 456, 18. affert, quasi

ozé9w

inusitatum esse testetur: ibi

q9i9w

usitatum esse negatur. Iterat illud Lobeckius ad Buttmanni gramm. II. p. 63.

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-117

γένεσθε:

γένεσθε

Rob.

γένοισθε

Vind. 2. 4. Omittit hunc versum Mosc. 2. et, si recte notavi, G.

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-118

δαίμονας:

δαίμονα

Lips.

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-119

θρεῦμαι: De hoc chori carmine multa a multis diligentiane nescio an levitate infeliciore disputata esse dicam. Nominavit eos non meliorem viam ingressus Franciscus Passovius in ea dissertatione quae tertia in eius Opusculis est, p. 95. Quod ille refert ut a me dictum, virgines choricas haec oлоoúdny prodeuntes canere, non commemini me dixisse: ipsius Passovii hanc opinionem fuisse video. Singulas virgines separatim canere et metra ostendunt huic rei propria, et vero etiam multo magis sententiae neque vinculis inter se connexae et fere eosdem sensus, easdem preces ita repetentes, ut aperte non possint totius chori perpetuatam orationem continere. Praeterea strophae ita inter se modo similitudine metrorum, modo discrepantia initiorum et finium sunt distinctae, ut facile discerni singularumque ambitus determinari possit. Neque vero cogitandum est de antistrophica ratione ita, ut totum carmen ad eam exigatur. Priorem enim partem carminis 2201óστgogor esse oportebat, ut in magno repentinoque tumultu. Sed ea tamen nimia parumque decora virginibus perturbatio esset, si σлоgády singulae deinceps alia aliunde accurrerent. Immo totus simul chorus adveniebat, concitatior quidem, sed non sine ordine. Id eo cognoscitur, quod tres deinceps strophae, quae sunt octava, nona, decima, inter se similes sunt, item ut undecimae et duodecimae initia sibi respondent. Praeterea memorabile est, quod, ubi paullum remisit animorum consternatio, carmenque antistrophicum fieri coepit, prima duo antistropharum paria ex ternis partibus constant. Quo confirmatur, quod primae quoque totius carminis sex strophae cam comparationem habent, ut numerum ternarium ostendant. Ex his satis certo videtur colligi posse, zarà ¿ryà dispositum fuisse chorum. Itaque virginum dicta, quae sunt numero quinque et viginti, ita distribui, ut convenirent isti xava Lvyà stationi: quamquam sitne ea distributio illa ipsa, quam poeta fecit, pro certo affirmare non possum: non dissimilem tamen fuisse et ordo stropharum et inter sese comparatio ostendit. Putandum est autem tertium ordinem in medio stetisse, eique a lateribus adstitisse reliquos quattuor ordines, eam autem virginem, quae numero septima est, coryphaei partes habuisse.

9oέouai

M. Vit. Ald. Rob. Turn. et scholiastes Euripidis ad Phoen. v. 239. qui Triclinius est. Sed idem eadem dicens Triclinius in scholiis Vindobonensibus ad Aeschyli carmen cum G. Lips. Arund. Cantabr. 2. Mosc. 1. 2. Par. C. L. Vind. 1. 3.

9gɛvua

. Idem adscriptum, ut videtur, in Par. B. Hoc trochaei semanti pondere exordiendum erat carmen, non anapaesto.

9oovucu

Aug. quod suopte iudicio posuit Blomfieldius, vulgaria inferre in Aeschyli poemata solitus.

oɛvua

Par. E.

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-120

μεγάλ᾽ ἄχη:

uɛyákat yn

G. Vit. Cantabr. 1. Mosc. 2. Par. F. N. Colb. 1. 2. (in Colb. 2.

ab alia manu) Ven. B. Vind. 1. 2. 3. 4. Rob. Idem adscriptum, ut videtur, in Par. B.

uɛyák azn

recte M. Lips. Ald. Turn.

μɛ-yúλa

, addito a recentiore manu

, Cantabr. 1.

79. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-121

μεθεῖται: Quod in scholiis codicis Vit. legitur,

ἀφίεται, ἤδη ὁρμὴν ποι-eĩtai daì tùy nókır

, non putandum est indicium esse alius scripturae,

µɛdíɛtai

. Videtur interpres

aqɛitau

scripsisse non secus quam editus scholiastes, apud quem eodem errore legitur

ὁ ἱππικὸς στρατὸς συγκε-zwoŋtai xai ágíɛva

. G. Dindorfius specimine emendatae editionis, quod Zimmermanni diurnis antiquariis a. 1836. insertum est, aut imperitos criticos videtur ludificare voluisse, aut sese ipse ludos fecit. Tzetzes in Exegesi lliadis p. 72. seq. memoriae errore scripsit

otoutòs yào vò nhñ-θός ἐστι τῆς ἐκστρατείας, στρατόπεδον δὲ ὁ τόπος καὶ αἱ σκηναὶ τοῦ στρατοῦ. τοῦτο δὲ καὶ Αἰσχύλος σαφέστερον παριστᾷ λέγων “ῥεῖ δὲ στρατὸς στρατόπεδον λιπών.”

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-122

πολὺς ὅδε:

πολὺς ὅδε

Μ. Arund. Mose. 1. Par. L. Rob.

πολὺς ὧδε

G. Cantabr. 1. 2. Mosc. 2. Par. A. В.

πολὺς δ'åde

Ox. Ven. A. Ald. Turn. et ante correctionem Vit.

noλvs d'öde

Vit. ex correctione.

πολὺς δ᾽ ὅγε

Lips. Idem et

πολὺς δ᾽ ὧδε

adscriptum in Par. B.

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-123

λεὼς:

λαός

Lips. Cantabr. 1. et Blomfieldio teste Ask. A. Videtur hoc etiam in Vit. fuisse antequam in

λεως

mutaretur.

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-124

ἱππότας:

ἱππότης

, supra scripto

ας

, Vit.

81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-125

αἰθερία:

αἰθέρια

Vit.

αιθερία

Ald.

81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-126

φανεῖσ᾽:

φανεῖσα

G. Ald. Turn.

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-127

σαφὴς:

σαφής δ'

Vit. Par. G. N. Colb. 1. Ven. B. Vind. 3.

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-128

ἔτυμος:

έτυμος

Lips.

ἕτοιμος

Mosc. 2.

83-84. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-129

ἑλεδεμὰς πεδία ἐπ᾽ ὁπλόκτυπος βοὰ ποτᾶται:

ἐλεδέμας

sic a pr. manu M. ex quo recentior manus inserto

et addito in ultima syllaba accentu

ἐλεδεμνάς

fecit.

ἐλεδέμνας

ἐλεδεμνὰς

Vit. Ald.

ἐλϊδεμνὰς

Rob.

ἑλεδεμνάς

Lips. Turn.

ἑλαδάμνας

Par.G. Vrsinus ad Virg. Aen. XI. 879. habet

ἐλαδάμνας

. Deinde

πεδιοπλοκτύ-πος (sic a pr. manu: recentior πεδιοπλόκτυπος fecit) τι (eraso accentu) χρίμπτεται

M. Ad hanc scripturam refertur scholion codicis Vit.

χρίμπτεται δὲ καὶ πλησιάζει ἡμῖν τί, ἤτοι μικρόν τι, ἢ κατά τι ἡμῖν προςπελάζει ἡ βοή. — τινὲς δὲ ὠτὶ χρίμπτεται γράφουσιν, ήγουν τῇ ἀκοῇ ἡμῶν προςπελάζει βοή.

πεδιοπλόκτυπος δὲ χρίμπτεται

Vit. et Colb. 1. In Vit.

@τὶ

δὲ

supra scriptum est.

πεδιοπλόκτυπός τε ὠτὶ χρίμπτεται

G. Par. H. I. K. Ask. A. Taur. Ven. B. Sic etiam, nisi quod

ὦτι

enotatum est, Par. C. in quo

ὦσι

adscriptum. Ex Par. B. Fachsius affert

“τε ωτί. suprascr. ωσί. γρ. τί pro τε.”

ὠσὶ

eliam in Par. A. Brunckius invenisse videtur.

πεδιοπλόκτυπος ὠτὶ χρίμπτεται

Mosc. 1. Sie etiam Mosc. 2. nisi quod

χρίμπταται

habet.

πεδιοπλόκτυπος ὥστε χρίμπτεται

Colb. 2.

π. τε χρίμπτεται

Lips. Arund. Cantabr. 1. Οx. Ven. A. Ald. Turn.

π. τὲ χρίπτεται

Par. E.

πεδιοπλόκτυπός τ' ἐγχρίμπτεται

Rob. Deinde

βοᾶ

M. a pr. manu, post quam vocem litura apparet: recentior manus

Bod

fecit.

Boù

G. Mosc. 1. 2. Ox. Par. A. B. H. I. K. Ask. A. Colb. 1. Taur. Turn.

Boã

vel

Boğ

Lips. Arund. Cantabr. 1. Ven. A. B. Ald. Rob. In Vit. circumflexus a pr. manu in gravem mutatus est. Itaque vulgo edebatur

ἐλεδεμνὰς πεδιοπλόκτυπός τ᾽ ἐγχρίμπτεται βοά, ποτᾶται, βρέμει δ'

. Sed

ἐλεδεμνάς

vel

ἑλεδεμνάς

nihili vocabulum esse facile quivis concedet: quin si potuisset tale verbum componi, ineptissima esset eius interpretatio,

ἐλαύνων ἐμὲ ἐκ τῶν δεμνίων καὶ οὐκ ἐῶν καθεύδειν

, vel quod in M. adscripto

ζήτει

legitur

ἑλεδεμνὰς ἡ ἑλοῦσα ἀπὸ τῶν δεμνίων

. Itaque ego in Elem. doctr. metr. p. 269.

ἑλέδεμας

scripsi, ut in Agamemnone v. 666. de Helena est

Ελέναυς, ἕλανδρος, ἑλέπτολις

. Confirmatur haec emendatio quum eo quod in M. a prima manu

ἐλεδέμας

scriptum erat, tum scholio, quod in eodem codice recentior manus, quae saeculi XIV. est, adiecit,

ελεδεμὰς (sic scriptum) ἡ τὸ δέμας ἡμῶν (sic scriptum, non ἡμᾶς) τῷ φόβῳ λαμβάνουσα ἢ ταράττουσα

. Simile scholion in Vit. legitur,

ἐλεδεμνάς, ἀντὶ τοῦ τὸ δέμας καὶ τὸ σῶμα ἡμῶν τῷ φόβῳ λαμβάνουσα καὶ συσφίγγουσα καὶ κατέχουσα καὶ καταρράττουσα καὶ περιθλίβουσα

. Quod monet Lobeckius in Paralipomenis p. 226. contrarium esse

ελέδεμας

praecepto Herodiani p. 224. allato,

ἀπὸ τῶν εἰς ἃς οὐ γίνεται σύνθετον, ἀλλ᾽ ἀπὸ τῶν εἰς ος

, facilius ego credam Herodianum aut non meminisse Aeschylei verbi aut iam corruptam scripturam habuisse, quam Aeschylum non composuisse hoc modo vocabulum quod alio modo componi non poterat. Et Eustathium tamen p. 870, 2.

έτερούας

memorare observat Lobeckius p. 225. quod memoratur etiam in Theognosti can. in Crameri Anecd. Ox. II. p. 7, 22. Αd

πεδιοπλόκτυπος

in M. hoc scholion a manu saeculi XI. adscriptum est,

καὶ τὰ τῆς γῆς δέ μου πεδία κατακτυπούμενα τοῖς ποσὶ τῶν ἵππων καὶ τοῖς ὅπλοις (sic scriptum) ποιεῖ μου προςπελάζειν τὸν ἦχον τοῖς ὠσίν

. Hinc colligi potest

πεδί-ὁπλόκτυπα

scriptum fuisse. Videtur autem excidisse

διά

, ut aut hoc modo Aeschylus scripserit,

ἑλέδεμας δὴ διὰ πεδί᾽ ὁπλόκτυπ᾽ ὦ-τὶ χρίμπτει βοά·

similiterque scribendum esse coniecit Ritschelius in Passovii Opusc. p. 101. aut

ἑλέδεμας πεδία δὲ ὁπλόκτυπ᾽ ὦ-τὶ χρίμπτειν βοὰ ποτᾶται

, ut iungatur

ελέδεμας στὶ χρίμπτειν

, i. e.

ἀκούειν

. Hoc, ut probabilius, posui.

85. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-130

ἀμαχέτου:

αμαιμακέτου

margo Aldinae apud Burtonum.

85. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-131

ὀροτύπου:

ὀροτύπου

M. Par. L. et margo Aldinae.

ορροκτύπου

G. Taur. Ceteri

ὀροκτύπου

. Mira apud Hesychium interpretatio,

ὀροτύπου δίκην· ὅτι οἱ Γίγαντες ἀποσπῶντες ἀπὸ τῶν ὀρῶν κορυφὰς καὶ πέτρας ἔβαλλον

86. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-132

ἰὼ ἰὼ θεοὶ θεαί τ': Recte

ω ἰὼ θεοὶ θεαί '

Colb. 1. Par. N. Ter

et deinde

θεοὶ θεαί τ'

Μ. Vit. Lips. Rob. Quater

et deinde

θεοὶ θεαί τ'

Ald. Turn. Quater

ante

θεοί

, semel ante

θεαί τ'

Arund. Cantabr. 2. Colb. 2. Par. K. Ter

ante

θεοί

, semel ante

θεαί τ'

G. Par. G. Taur. Ter

ante

θεοί

, bis ante

θεαί τ'

Cantabr. L. Bis

ante

θεοί

, semel ante

θεαί τ'

Ven. Β.

86. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-133

ὀρόμενον:

ὀρρόμενον

G. Lips. Cantabr. 1. Ask. A. Par. E. Taur. Vindobonenses et adscripto

δρώμενον

Par. B.

ὁρώμενον

Par. G.

87. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-134

ἀλεύσατε:

ἀλεύσετε

, ad penultimam syllabam

a recentiore manu adscripto, M.

88. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-135

βοᾷ:

βοd

Arund. et gravi accentu in circumflexum mutato Lips.

89. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-136

εὐτρεπὴς:

εὐπρεπὴς

Ox. Ven. A. Ald. Turn.

εὐτερπής

Cantabr. 1.

εὐτρεπής

Vit. Lips. Cantabr. 2. Mosc. 2. Par. F. L. Taur. Rob. et simul cum

εὐπρεπής

Par. A. B.

εὐτρεπής

εὐπρεπής

rasura factum in M. Ask. A. correctione in G. Mirum est Hemsterhusium ad Lucianum t. I. p. 316. dubitari potuisse utra scriptura praeferenda esset, magis mirum Valckenario ad Phoen. v. 801. p. 299. genuinum visum esse

εὐπρεπής

propter Euripideum illud

ἀσπιδοφέρμονα θίασον εὔοπλον

. Tollenda est autem interpunctio post

εὐτρεπής

90. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-137

πόλιν: Timidae virgines iam muros superare exercitum putant,

πτόλιν

Μ.

91. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-138

ἄρα:

ἆρα

Cantabr. 1. et a pr. manu M.

91. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-139

ῥύσεται:

λεύσεται

Par. G.

91. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-140

ἄρ᾽:

ἆρ'

Cantabr. 1. et a pr. manu M. Omittunt

G. Arund. Colb. 2. Ox. Ven. A. B. Ald.

92. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-141

θεῶν ἢ θεᾶν: Omissus est hic versus in Colb. 1. Par. N.

θεῶν ἢ θεῶν

Μ. Ald. Turn.

θεῶν ἢ θεῶν

θεῶν ἢ θεαινῶν

Vit. Colb. 2. Par. E. Vind. 2. 4.

θεῶν ἢ θεαινᾶν

Lips. Cantabr. 1. 2. Par. G. Ven. B. cui in Lips.

ὢν

supra adscriptum.

θεῶν ἢ θεῶν ὦν

Par. H.

θεῶν ἢ θεαῖν

Aug.

τῶν θεῶν ἢ θεαινᾶν

Rob.

θεαινῶν

adscriptum in Mosc. 1. Ex Par. B.

Θεανῶν. γρ. θεαινῶν. γρ. θεαινᾶν

Faehsius affert.

93. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-142

πότερα δῆτ᾽ ἐγὼ ποτιπέσω βρέτη δαιμόνων;: Coniiciat quis fortasse scripsisse Aeschylum

πότερα δῆτ᾽ ἐγὼ πρότερα ποτιπέσω βρέτη δαιμόνων;

Verum nec vestigium talis scripturae in ullo libro est, nec, si ita scripsisset Aeschylus,

βρέτη

quam

βρέτεα

maluisset dicere, et scholiastae monent intelligendum esse

ἢ ἄλλο τι πράξομεν

. Confirmat hoc quod mox sequitur

ἀκμάζει βρετέων ἔχε-9

. Vt primi choreutarum ordinis secunda et tertia stropha totae ex dochmiis sunt, primam autem, quam media virgo canebat, trochaeus semantus praecedit, sic in altero ordine ca ratio servata est, ut secunda stropha integros dochmios contineat, prima et tertia catalexin habeant.

94-95. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-143

ἀκμάζει βρετέων ἔχεσθαι. τί μέλλομεν ἀγάστονοι;:

ἀκμάζει βρετέων ἔχεσθαι. τί

M. Lips. et sic inde a Victoria editum.

ἀκμάζει βρετέων δ᾽ ἔχεσθαι τί (vel δ᾽ ἔχεσθαι, τί

Vit. Cantabr. 2. Mosc. 1. (et omisso

τί

Mosc. 2.) Colb. 1. Par. C. N. Rob. Turn.

ἀκμάζει. βρετέων δ᾽ ἔχεσθε. τί

G. et omissa post

ἀκμάζει

interpunctuatione Ald.

βρετέων δ᾽ ἔχεσθε

Par. K. Ask. A. Vind. 1. 3.

βρωτέων δ᾽ ἔχεσθαι

Par. E.

96. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-144

ἀκούετ':

ἀκούτ'

Lips. Par. C.

96. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-145

ἀσπίδων: In Lips. ad

ἀσπίδων

adscripta est glossa

ἁρμάτων

, ut id suspiceris variam lectionem esse.

98. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-146

νῦν: Libri

viv

. Scribendum erat correpta syllaba

νύν

. Vsitata 10-cutio. Aristophanes Vesp. v. 402.

πότε δ᾽, εἰ μὴ νῦν, ἐπαρήξετέ μοι ;

Demosthenes Olynth. III. 16. p. 32, 26.

ἢ πότε ἃ δεῖ πράξετε, εἰ μὴ νῦν ;

98. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-147

λιτάν᾽: Libri

λιτάν

, nisi quod

λιτὴν

est in Ald. Rob. in G.

ἣν

supra scriptum. In M. huic vocabulo et

dupi

praepositioni gravis accentus a recentiore demum manu additus est: prima scripsit

ἀμφίλιταν

. Dixit

εἶχε λιτὰς

Nonnus VII. 25. Recte vero Seidlerus ex Suppl. v. 778.

λί-ταν ἕξομεν

, nisi quod

λιτάν'

, hoc accentu, scribendum videtur. Magis depravata scriptura in caussa fuisse videtur, ut apud Hesychium legamus

ἀμφιλίτην, τὴν λιτανευτικήν

98. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-148

ἕξομεν: In

έξομεν

inter

recentior manus

addidisse

videtur in M.

99. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-149

δέδορκα:

δέδορπα

Rob.

99. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-150

πάταγος οὐχ ἑνὸς:

πάταγος οὐχ ἑνὸς

M. Arund. Cantabr. 1. Mosc. 2. (sed in hoc

πάταχος

scriptum) Par. C. H. K. L. N. Colb. 1. et e correctione Vit. in quo

πάταγον

fuerat.

πάταγος οὐχ ἑνὸς. γρ. πά-ταγος δ᾽ οὐδενός

ex Par. B. Faelsius affert.

πάταγος

enotatum ex Par. E.

πάταγος δ᾽ οὐχ ἑνὸς

G. Lips. Cantabr. 2. Mose. 1. Par. A. Ven. B.

πάταγον δ᾽ οὐχ ἑνὸς

Ox. Ald. Turn.

πάταγον δὲ οὐχ ἑνὸς

Colb. 2.

πάταγον τ᾽ οὐχ ἑνὸς

Rob.

101. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-151

παλαίχθων:

παλαῖχθον

ex Par. A. B. Brunckius affert.

παλαίχθον

Par. N. Rob.

101

101. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-152

γᾶν τεάν:

Ἀττικὸν δὲ τῇ κλητικῇ ὦ Αρης. οἱ δὲ γράφουσιν ὦ Αρη

scholion codicis M.

γᾶν τεάν

ex Vit. recepi. Eodem ducit

τὴν τεὰν

quod habent M. (sic enim, omisso

yuv

, M.) Ox. et Faehsio teste Par. L. Ex Par. C.

τὰν τε

, ad

τε

supra scripto

, affertur.

γῆν τεὰν

Par. N.

τὴν γῆν τεὰν

Colb. 1.

τὴν τεὰν γᾶν

Lips. Cantabr. 1. 2. Par. A. B.

τὰν τεὰν γῆν

Par. F. Ven. Β.

τάν τε ἂν γῆν

Par. K.

τὰν σὰν γᾶν

G. Vind. 1. 3. Ald. Rob. Turn.

τὴν σὴν γῆν

Mosc. 1. Vind. 2. 4.

101

102. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-153

χρυσοπήληξ:

χρυσοπήληξ

Μ.

χρυσοπήλυς

G. Ald. Rob. Turn.

χρυσεο-πήληξ

Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Colb. 2. Par. F. N.

102

102. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-154

δαῖμον:

δαίμων

G. et ante lituram M.

102

102. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-155

ἔπιδ᾽, ἔπιδε πόλιν:

ἔπιδ᾽ ἔπιδε πόλιν

M. Vit. Lips. Ald. Turn.

ἔπιδ᾽ ἔπιδε πτόλιν

Rob.

ἐπιδ᾽ ἐπὶ πόλιν

Μosc. 1. 2.

επιδ᾽ ἐπιδ᾽ ἐπὶ πόλιν

G. Cantabr. 1. 2. Ven. Β.

τὴν πόλιν

ex Par. C. affertur.

102

103. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-156

ἅν ποτ᾽:

ἅμποτ'

Par. N.

103

103. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-157

εὐφιλήταν:

εὐφιλητῶν

a pr. manu M.

εὐφιλέταν

Par. N.

εὐφιλήτην

Mosc. 2.

ποτὲ φιλήτων

Cantabr. 1,

ποτὲ φιλιτίαν

Arund.

103

104. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-158

θεοὶ: Monosyllabum est

θεοί

. Nam haec et sequens stropha a dimetro trochaico catalectico exordium habet.

104

104. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-159

πολισσοῦχοι:

πολισσοῦχοι

G. aliique, ut videtur, et Ald. Rob. Turn.

πολισοῦχοι

Lips. Arund. Mose. 2.

πο-λινσοῦχοι

Par. Ε.

πολιοῦχοι

, supra scripto

σσοῦ

, Vit.

πολιοῦχοι. γρ. πολισοῦχοι

ex Par. B. Fachsius affert.

πολιτῦχοι

Par. C.

πολιάρχοι

Μ. Par. L. Comparavit haec verba,

πολισσούχοι χθονός

, Triclinius ad Sophoclis Ant. v. 154. cum Sophocleis

Θήβας ἐλελίχθων

104

105. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-160

ἴτ᾽, ἴτε:

79' ίτε

Vit. Lips. Ox. Par. G. Vind. 2. 3. 4. Commemorant hanc scripturam scholia. Idem a pr. manu erat in M. sed ad

✈

supra scriptum

, fortasse ab eadem manu: est autem ante hanc vocem litura.

ἴθιτε

Αld.

ἴδετε

Turn.

ἴτ᾽ ἴτε

recte G. et reliqui, ut videtur, plerique ac Rob.

105

105. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-161

ἴδετε: Consentiunt deinde libri in

ἴδετε

. Quare etiamsi dimeter dochmiacus effici posset, si

εἰςίδετε

(hoc enim praestaret: inepte Dindorfius

inserit) scriberetur, tamen id non esse faciendum ex eo apparet, quod in sequentibus alia quoque metra sunt ab antispasto incipientia.

105

106. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-162

ἱκέσιον:

ἱκέσσιον

G. Taur.

106

106. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-163

λόχον:

ὄχλον

Colb. 1. Par. N.

106

106. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-164

δουλοσύνας:

δουλοσύ-νας

Μ. G. Vit. Cantabr. 1. 2. Mosc. 1. Par. A. C.

ης

supra scriptum in G.

δουλοσύνης

Lips. Ald. Rob. Turn.

106

107. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-165

πτόλιν:

κύμα γὰρ

omittit Lips.

πόλιν

Vit. Lips. Ox. Par. N. Ald.

107

108. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-166

δοχμολόφων:

δοχμολόγων

, supra scripto

φων

, G. et supra scripto

δοχμο-λόφων

Taur. Hesychius

δοχμόλοφοι, οἱ ἐκ πλαγίου τοὺς λόγους έχον-τες

. Recte scholiastes

τῶν ἐπινευόντων τοῖς λόφοις

. Brunckius

δοχμολοφᾶν

, nescio an recte.

108

108. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-167

καχλάζει πνοαῖς:

πνόαις καχλάζει

καγχλάζει πνοαῖς

Ald.

καγχλάζει πνοαῖσιν

Rob.

108

109. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-168

Ἄρεος:

ἄρεως

Vit.

109

109. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-169

ὀρόμενον:

ὀρόμενον

M. Turn.

ὀρρόμενον

G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Colb. 2. Vindobonenses et Ald. Rob.

109

110. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-170

σὺ δ' ἀλλ᾽, ὦ Ζεῦ, Ζεῦ, πάτερ παντελές: Libri

ἀλλ᾽ ὦ ζεῦ πάτερ παντελές

. Sed quum haec stropha accurate sibi respondentem habeat antistropham, in qua duo sunt dochmii,

σύ τ' Αρης, φεῦ φεῦ, Κάδμου ἐπώνυμον

, non dubitavi quin addito

où d'

et geminato

Zev

scribendum esset

σὺ δ᾽ ἀλλ᾽, ὦ Ζεῦ, Ζεῦ, πάτερ παντελές

110

111. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-171

ἄρηξον:

ἄρρηξον

Colb. 1.

ἐπάρηξον

Par. E. Vind. 2. 4.

111

111. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-172

δαΐων:

δαίω

Par. E. Versus 111-152.

τέλειαί τε γᾶς

omissi in Ven. B.

111

112. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-173

Ἀργεῖοι δὲ:

doyɛor de

M. prioris vocabuli accentu omisso, ad

autem supra adscripto

ráo

. Falso enim narratur

yùo

particulae supra adscriptum esse

d'è

. Habet

etiam Par. L. Ceteri libri

doyɛîoi rào̟

. In antistrophico versu quum sit

xaì Kóñqıç åtɛ

, patet scribendum esse

Αργέτοι δέ

112

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-174

ἀρήϊων:

γὰρ ἀρηΐων

Ox.

γὰρ ἠτών

Ald.

ἀρκίων

affertur ex Par. C. Ε.

ἀργείων

Mosc. 1. adscripto

γρ. ἀρηΐων, ἤτοι πολεμικῶν

. Ceteri

δ᾽ ἀργίων

. Atticista Blomfieldius

αρείων

scripsit. Ego probem

ἀρῄων

. Animi caussa non silebo Wakefieldium, quem ad Lucr. II. 48. miseritum est editorum Aeschyli, qui

qóẞos

concoquere potuerint, quod ipse in

ψόφος

mutat.

113

114. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-175

διάδετοί τε δὴ γένυος ἱππίας:

διαδέτοι

, adscripto in margine a recentiore manu

διάδετοι

, M.

diúderoi

G. Vit. Lips. Cantabr. 2. Colb. 1. Par. N. Vind. 1. 2. 3. 4. Turn.

dia de toi

Ox. Par. L. Ald. In Par. B. Taur. haec adscripta sunt

γράφεται καὶ (δὲ καὶ Taur.) διὰ δέ τοι, καὶ συντάσσεται οὕτως, οἱ διὰ τῶν ἱππείων δέτοι (sic Par. B. δὲ Taur.) γενύων χαλινοὶ (κινύρονται φόβον addit Taur.).

διάδετοι τὲ

Rob.

διάδετοι δὲ

vulgo inde a Victorio. Incertum est utrum

habeat M. an omittat: sed videtur habere. Deinde libri

γενύων ἱππείων

, nisi quod

ἱππίων

habent Vit. (sic Vit.) et Mosc. 2. Scripsi

διάδετοί τε δὴ γένυος ἱππίας

, cui versui antistrophicus accurate respondet.

114

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-176

κινύρονται:

xrvigorta

G. Lips. Cantabr. 1. 2. Mosc. 2. Taur.

115

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-177

φόνον:

φόνον

M. G. Vit. Lips. Ald.

qóror

, supra scripto

, Mosc. 1.

góßor

Arund. Cantabr. 1. 2. Mosc. 2. Par. C. E. Taur. Vind. A. Rob. Turn. et

supra adscripto Coll. 2.

góẞo

Colb. 1. Par. N.

góẞov

Ask. A.

115

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-178

πρέποντες: Pro

πρέποντες

Rob. habet

προπέμπονται

, quam lectionem etiam Stephanus commemorat. Vulgatum habet etiam Thomas M. qui in v.

Eẞdóun

p. 133. ed. Ritsch. haec affert.

116

117. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-179

δορυσόοις:

Jogvoóos

Lips. Cantabr. 2. et Thomas.

dogioooors

Vit.

do-ovodois

Mosc. 2. Ceteri

dogrooóors

. In Par. B. adscriptum

yo. zai δορυσσοσάγεις ἤγουν ὡπλισμένοι

117

117. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-180

ἑβδόμαις:

ἑβδόμοις

εὐδόμαις

Par. C. Ald. Thomam M. qui

ἑβδόμαις

pro

ἑπτά

dictum ait, defensum ab Abreschio p. 88. vituperavit Valckenarius in diss. de Aristobulo p. 119. portam septimam

kuç vpíoraç

esse volens. Hic quoque ille longe quaesita captare quam reputare maluit omnem huic loco vim et virtutem detrahi, si uni portarum, non omnibus, adstare septem illi duces dicerentur. Quae Abreschius de illo genere loquendi attulit, iis addendus Schaeferus in Melet. crit. p. 97.

117

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-181

NA: Excidisse versum antistropha monstrat.

119

120. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-182

σύ τ᾽:

où d'

Lips.

120

120. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-183

κράτος:

κράτος

Ald. Rob.

120

121. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-184

ῥυσίπολις:

φυσίπολις

Lips. Mosc. 1.

φυσόπτολις

Par. N.

φυσίπτολις

M. G. Vit. et ceteri.

121

121. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-185

Παλλάς:

πολλὰς

Vit. Cantabr. 2. Colb. 1. Par. N. Ald. Rob.

121

121. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-186

ἵππιος:

ἵπτιος

Vit.

ἵππειος

Arund.

121

122. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-187

ποντομέδων:

ποντομέδων δ'

Mosc. 1.

122

123. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-188

ἰχθυβόλῳ:

izvẞólov

Mosc. 1. 2.

123

123. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-189

μαχανᾷ:

μαχανᾶ

, supra adscripto

ad primam et ultimam syllabam, M.

pazara

Vit. Cantabr. 1. Par. B. L. Ceteri

μηχανᾷ

123

123. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-190

Ποσειδῶν:

пoσridãν

M. Vit. et regius a Spanhemio collatus.

70σ1ð☎v

Par. N. Ceteri

лоσɛð@v

. Incertum esse dicit Brunckius, utrum Par. A.

ποσειδῶν

habeat.

123

124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-191

φόβων:

góẞor

G. Arund. Par. A. B. C. H. I. K. Ask. A.

qórov

Cantabr. 2. Par. L. et

Bov

supra scripto M.

góẞov

Vit. Lips. Ald. Rob. Turn.

124

124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-192

δίδου:

φόβου

pro

δίδου

iterat Lips.

124

125. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-193

Κάδμου ἐπώνυμον:

ἐπώνυμον κάδμου

Μ.

125

126. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-194

κήδεσαι:

κηδεύσαι τ'

sine accentu G.

κήδευσαί τ'

Taur.

κηδέσθητ'

, supra scripto

κήδεσαί τ'

Mosc. 1.

κηδέσθη τ'

a correctore, quum antea esset

κήδευσαι τ'

, Vit.

κήδευσέ τ'

Mosc. 1.

126

127. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-195

ἅτε:

ἅτε

supra scripto

127

127. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-196

γένους:

γένος

Vit.

127

128. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-197

γὰρ:

yao

praebent G. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. A. B. F. H. Ask. A. Colb. 1. Omittunt M. Vit. Lips. Ald. Rob. Turn.

128

128. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-198

αἵματος:

θυγατρὸς

post

αἵματος

addit Par. F.

128

129. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-199

λιταῖσί σε: Libri

λιταῖς σε

. A me repositum

λιταῖσί σε

receperunt editores.

129

129. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-200

θεοκλύτοις:

98ozhýτois

Par. F. id quod etiam alter scholiasta agnoscit. Ceteri

Θεοκλύτοις

. Apte comparat Abreschius

θεοκλυτεῖν

, de quo verbo interpretes Hesychii dixerunt.

129

130. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-201

ἀϋτοῦσαι: Libri omnes

άлvоvσα

. Moschus II. 98. (100.)

ȧvnäúortos

et 120. (126.)

vоrτεs

. Inconsiderate de mensura huius verbi disseruit Blomfieldius in glossario ad Promethei v. 613. Futurum et aoristus non possunt unquam breve

habere. Nec praesens aut imperfectum longa

esse possunt, nisi apud epicos, si sequens syllaba longa est, et ne id quidem aliter quam ut

non sit sub ictu. Ostendere id potest vel

ἠπύτα κήρυξ

. Εx quo consequitur hic scribendum esse cum Seidlero

αὐτοῦσαι

. In contrariam partem peccarunt librarii v. 132.

130

130. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-202

πελαζόμεσθα:

πελα-Couεoda

M, et ita primus edidit Victorius.

λalóµɛdɑ

G. Vit. Lips. Cantabr. 2. Colb. 1. Ox. Mosc. 1. 2. Par. L. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob. Turn.

130

131. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-203

Λύκει᾽:

λύκɛ

M. Rob. Turn.

λύzi

G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Colb. 2. Mosc. 1. Par. N. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Post

ἄναξ

Lips.

τε

addit.

131

131. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-204

Λύκειος:

λύκιος

, sed mutatum in

λύκειος

, sic M.

λύκει

Ald.

131

131. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-205

γενοῦ:

γενοῦ

post

στρατῷ δαΐῳ

habent Vind. 2. 4.

131

132. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-206

ἀϋτᾶς:

τῷ στρατῷ τῷ δαΐῳ

G. Mosc. 2.

avras

Mosc. 1. et supra scripto Cantabr. 2.

antas

Mosc. 2. Ceteri

aütus

. In Lips.

supra adscriptum est. Scholiastarum is qui interpretatur

Tor queτégor στεναγμῶν ἀκροατής

, legerat

αϊτάς

, quod nescio an exhibere voluerit librarius qui in codice Mosc. 1.

avrὰs

scripsit. Et scribendum esse

åttaç

coniecit Stanleius. Schützius in postrema editione

divas

dedit. De mensura huius verbi copiose disseruit Bachmannus ad Lycophr. v. 461. Putant

atta

vocativum media brevi posuisse Alcaeum in versibus ab Athenaeo X. p. 430. D. XI. p. 481. A. servatis. Aeschylum ne si licuisset quidem Atticis illud corripere, hic

dïtàs

scripturum fuisse credo. Valde enim nocet virtuti orationis nomen substantivum, ubi gravis simplicitas participium poscit. Neque vero

aütus

aut similis nominis genitivus ferri potest, ad quem scholiastae perinepte

Evɛzev

supplent. Dativum posuerat Aeschylus, cui ex sequente

adhaesit, verum non

άvtã

, sed

ἀñóó̟

. Hesychius

ἠπύη, φωνή

132

133. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-207

σύ τ':

omittunt Ox. Ven. A. Ald. Turn.

133

133. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-208

Λατογένεια:

λατογένεια

Μ. Cantabr. 1. Par. L. Taur. et

supra adscripto G. Lips. Colb. 2. Ceteri

λητογένεια

133

133. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-209

κούρα:

κούρα

, supra scripto

, G. Lips.

κούρη

, supra scripto

, Mosc. 1. Hic versus cum antistrophico comparatus invicto argumento ostendit veram esse eam huius metri rationem, quam a me monstratam contra Boeckhium defendit Weissenbornius.

133

134. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-210

Ἄρτεμι φίλα, τόξον εὐτυκάζου: Libri

tógov εð пv×ášov úgteµ qíka. è è è è

, nisi quod

ἐντυκάζου (sic)

M. habet, litteris quidem

in litura. Idem

ἐντυκάζου

adscriptum est in Par. B. Hinc

εvtvzážov

restituit L. Dindorfius in Stephani Thesauro in v.

εὔτυκτος

. Hesychius

εντύκαζον (pro εὐτυκάζου), εύτυκτον, ἔχει ἕτοιμον

. Post haec verba quum libri habeant

"Αρτεμι φίλα. è è è è

, dubitari potest utrum librarius aberraverit ad v. 139. an perverterit ordinem verborum. Hoc probabilius iudicavi, ut duo versus eodem metro essent: strophicus enim excidit. Quare scripsi

Αρτεμι φίλα, τόξον εὐτυκάζου

134

136. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-211

ὄτοβον:

Toẞor

recte Brunckius. Et sic M. Ceteri

tτoßov

, ante quod vocabulum Vit.

τὸ ἀκροξόνιον

addit.

136

137. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-212

ὦ πότνι᾽ Ἥρα: Libri

ὦ πότνια ἥρα

137

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-213

ἔλακον:

ἔλαβον

Par. E.

138

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-214

χνόαι:

zróur

adscriptum, ut videtur, in Par. B.

138

139. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-215

ἢ ἔ: Bis scribendum erat, dochmio monstrante. Ter habet Mosc. 2. ceteri quater.

139

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-216

δοριτίνακτος δ' αἰθὴρ: Libri

dogvtíraztos d' aidyo

, praeter Med. in quo

dogiri-vaxtos

(non omissa particula) scriptum est (recte, ut videtur, quamquam dubitat de hac re Lobeckius ad Ai. v. 211.) et Colb. 2. in quo

omissum est. Deleverunt etiam Porsonus et Blomfieldius. Fallitur tamen Wellauerus prorsus otiosam putans particulam. Immo necessaria est, quia

ἐπιμαίνεται

refertur ad praegressum alius virginis dictum,

ἔλακον ἀξό-vwv Boldoμérov zróa

. Adstrepit vero, inquit, isti curruum stridori tremefactus hastis aether. Quare post

alǹo

posui particulam.

140

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-217

ἐπιμαίνεται:

ἐπιμένεται

Mosc. 1.

ἐπισημαίνεται

adscriptum in Par. B.

140

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-218

τί πόλις ἄμμι:

τί πτόλις

Par. L.

καὶ πόλις

uuu

M. Vit. Colb. 2. et Faehsio teste Par. L.

ceteri.

141

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-219

πάσχει:

πάσχειν

Par. E.

141

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-220

γενήσεται:

τι γεν-νήσεται

Αld.

καὶ γεννήσεται

Mosc. 2.

141

142. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-221

ποῖ δὲ τέλος ἔτ᾽:

ποῖ δ᾽ ἔτι τέλος

M. Ald. Turn.

ποῖ δέτι τέλος

, ad

ποῖ

supra adscripto

, Lips.

πῆ δ᾽ ἔτι τέλος

Vit. Mosc. 1. Vind. 2. 3. 4.

ποῖ δέ τοι τέλος

Ask. A. Cantabr. 2.

ποῖ τι τέλος

Rob.

ποῖ τέλος

G. Taur. Recte Seidlerus

ποῖ δὲ τέλος ἔτ'

, ut melius congruens antistrophico. Est enim ex Cretico et dochmio compositus versus.

142

144. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-222

ἀκροβόλων: Triclinius, ut videtur, ambigit a Thebanisne an ab Argivis venire dicantur lapides. Magis mirum est, quod Blomfieldio in glossario placuit,

ἀκροβόλων λιθάδα

esse lapidum imbrem a velitibus iactum. Bothius non animadversis antistrophicis huic versui praeposuit illum,

κόναβος ἐν πύλαις χαλκοδέτων σακέων

, non male quidem, sed nulla tamen necessitate. Sunt haec de Thebanis potius quam de Argivis intelligenda. Egregie poeta omne periculum gradatim descripsit, primo e statione signa moventem exercitum hostium, deinde campum armis implentem ac magis magisque urbi appropinquantem, iam denique hac in stropha initium proelii, Thebanos lapidum iaculatione de moenibus se defendentes, in portis autem comminus consertam pugnam.

144

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-223

ὦ φίλ᾽ Ἄπολλον:

ὦ φίλτατ' ἄπολλον

Rob.

145

147. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-224

ἐκ Διόθεν: Libri

καὶ διόθεν

, praeter Robortelli editionem, in qua recte

ἐκ διόθεν

scriptum est. Excidisse verbum quod aut

πέλοι

vel

μόλοι

significaret, aut quale est

ἐπαιτῶ

, et fortasse hoc ipsum, et metrum prodit et sententia.

147

148-149. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-225

πολεμόκραντον ἁγνὸν τέλος ἐν μάχᾳ σύ τε, μάκαιρ᾽ ἄνασσ᾽ Ὄγκα, ὑπὲρ πόλεως:

πολεμόκρατον

Cantabr. 1. Par. E. N. Colb. 1.

πο-λεμόκραντον ἁγνὸν τέλος

purum et vacuum scelere exitum belli dicit, in mente habens odia fratrum. Libri

ἐν μάχαισί τε μάκαιρ' ἄνασσ' ὄγκα πρὸ πόλεως

, nisi quod

μάχεσι

habet Par. C. deinde

μάκερ

μάχαις'

Ald.

ἄνασ'

Lips. tum

ὄγγα

Mose. 1.

πρὸ πόλεως

autem omittunt Arund. Par. K. et Cantabr. 2. in quo recentior manus addidit. Aperte

ἐν μάχαισί τε

nihil aliud est quam

ἐν μάχα· σύ τε

. Deinde metrum ostendebat scribendum esse

ὑπὲρ πόλεως

, cuius interpretatio est

προ πόλεως

. Nam etsi

Onea

dicta est Minerva a vico portae ab isto vico dictae vicino, de quo Millerus in Orchomeno p. 121. disseruit, tamen hic significatur pro urbe i. e. pro civibus. Confirmat emendationem glossa in Vit. supra adscripta

ἡ ἐπάνω τῆς πόλεως ἱστορουμένη

. Et scholiastes,

γίνωσκε γὰρ ὅτι ἐζωγράφουν ταύτην πρὸ τῶν πυλῶν τῆς πόλεως. ἣν καὶ ὁ Λυκόφρων πυλαίτιδα λέγει διὰ τὸ ἄνωθεν ἱστο-ρεῖσθαι ταύτην τῶν τῆς πόλεως πυλῶν

. Sic codices et Rob. sed Stephanus

ἱστορεῖσθαι

ἵστασθαι

mutavit. Lycophronis versus est 356.

150. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-226

ἐπιρρύου:

ἐπιρύου

Οχ. Ald.

επιρρύου

ut ceteri M. sed

supra additum est. Correpta est autem huius verbi penultima syllaba, ut v. 285. 803.

150

151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-227

παναλκεῖς:

παναρκεῖς

, a recentiore manu

supra adscripto M. γρ.

παναρκεῖς

Par. Β.

παναλεῖς

Par. E.

151

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-228

τέλειαί τε:

τελείας τε

Lips. Rob.

θεαὶ τέλειαί τε

Mosc. 1.

152

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-229

γᾶς:

γῆς

Lips.

152

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-230

τῆσδε:

τάσδε

etiam M. non

τασδέ γε

152

153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-231

δορίπονον:

δορίπονον

Μ. et sie Vict.

δορύπονον

G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob. Turn.

153

153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-232

μὴ:

ἐφ'

Lips.

153

153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-233

προδῶθ᾽:

προδόθ᾽

Rob.

προθῶτ

153

154. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-234

ἑτεροφώνῳ:

ἑτεροφόνῳ

G. Par.N.

ἑτεροφρώνῳ

Par. C. γρ.

ἑτεροφρόνῳ

Par. B. Ceteri

ετεροφώνω

. Vt hic versus cum antistrophico congrueret, aliquando putavi scribendum esse

ἑτεροβάμονι

, quo simplicius esset

ἑτερο ήμονι

. Nunc antistrophicum potius versum mutandum esse censui.

154

155. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-235

πανδίκως:

πανδίκους

πανδίκως

habeat M. propter ambiguas litteras incertum est, videtur tamen

πανδίκως

potius esse.

πανδίκως

Vit. Par. Α. Β. C. N. Colb. 1. Ven. A. Ald. Turn.

πανδίκως

, sed supra adscripts

σκους

et γρ.

πανδήμους

, Mosc. 1.

πανδίκως

per

δικαίως

scholia explicant.

πανδόκους

Lips.

πανδίκους

G. Rob. quod per

δικαίας

scholion explicat. Praestat fortasse

πανδίκως

155

158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-236

λυτήριοί τ' ἀμφιβάντες: Libri

λυτήριοι ἀμφιβάντες

. Inserui copulam cum Seidlero.

158

158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-237

δείξαθ᾽:

δείξασθ'

G. Lips. Par. E.

158

159. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-238

φιλοπόλεις:

φιλόπολις

Αld.

φιλοπόλιδες

G. Par. L. Ceteri

φιλοπόλιες

. Emendarunt Wunderlichius et Seidlerus.

159

159. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-239

μέλεσθέ θ' ἱερῶν:

μέλεσθ᾽ ἱερῶν

Lips. Ald. Turn.

μέλλεσθ᾽ ἱερῶν

G. Taur.

μέλεσθε δ᾽ ἱερῶν

Μ. Vit. Colb. 1. Mosc. 1. Rob.

μέλλεσθέ θ᾽ ἱερῶν

Arund. Colb. 2. Recte Blomfieldius

μέλεσθέ θ' ἱερῶν

. Refertur enim ad

λυτήριοι τε

159

159. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-240

ἱερῶν:

ἱρῶν

Par. E.

159

160. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-241

μελόμενοι δ' ἀρήξατε: Libri

μελόμενοι δ᾽ ἀρήξατε

, nisi quod

μελλόμενοι

habent Ald. Rob. et

plene Vit. Non strophicus versus, sed hic depravatus est. Scripsisse videtur Aeschylus

μελόμενοι δὲ ἥξετε

. Cohaeret sententia sic,

δείξατε ὡς φιλοπόλεις ἐστέ, μέλεσθέ τε ἱερῶν δημίων, μελόμενοι δὲ ἥξετε

160

161. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-242

πόλεος:

πόλεος

Porsonus.

πόλιος

Lips.

πόλεων

Par. E. Ceteri

πόλεως

161

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-243

μνήστορες:

μνηστήρες. γρ. μνήστορες

Par. B.

162

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-244

ἔστε μοι: Quod Stephanus scribendum esse vidit,

ἔστε μοι

, erat iam in Ald. Rob. Ceteri, ut videtur, libri

ἐστέ μοι

162

163. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-245

θρέμματ᾽:

θρέματ'

Lips.

163

164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-246

ἄριστα:

ἀρεστὰ

scribendum esse suspicatur Dindorfius.

164

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-247

θάρσος:

θράσος

G. Par. G. Ox. Ald. Rob. Turn.

165

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-248

πυργηρουμένῳ:

πυργηρουμένω

πυργηρουμένη

factum in M.

πυργυρουμένῳ

Cantabr. 1. Par. L.

165

166. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-249

πολισσούχων:

πολισούχων

G. Lips. Par. C. Ald. Rob.

166

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-250

αὔειν:

ἀΰειν

Rob.

167

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-251

λακάζειν:

λακίζειν

Mosc. 2. Οx.

167

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-252

μισήματα:

μιμήματα

Ven. Α. Ox. Scholiastae

σωφρόνων μισήματα

accusativum esse putarunt, pendentem ex

αὔξειν

λακάζειν

. Vocativum esse, ipsasque virgines increpari, vix dubitare poterit qui Valckenarii ad Hippolyti v. 406. adnotationem legerit, huius tamen loci non memoris.

167

168. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-253

εὐεστοῖ: Inter

εὐεστοί

φίλῃ

litura in M.

εὐεστῆ

G. Lips. Taur. γρ.

εὐετῇ

ex Par. B. Faehsius affert.

εὐετοῖ

Par. N. Colb. 1.

168

168. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-254

φίλῃ:

φίλα

Taur. et

supra adscripto G.

168

169. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-255

τῷ γυναικείῳ φυτῷ: Non credo Aeschylum scripsisse

τῷ γυναικείῳ γένει

, quod plerique libri habent. Nam non modo supervacaneus, verum ne recte quidem additus est articulus.

τω γυναικείω γένει

, non addito ad

τω

accentu, Μ.

φίλῳ

pro

γένει

habent Lips. Par. E.

φύλω γένει

Par. C.

φύλῳ

cum glossa

γένει

Vind. 2. 4.

γένει. γρ. φύλῳ

Par. B. γρ.

καὶ φύλῳ

schol. Vit. Hinc patet scriptum fuisse

ξύνοικος εἴην τῳ γυναικείῳ φυτῷ

, alicui mulieri. Nam

qutóv

etiam de hominibus dici constat.

169

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-256

οἴκῳ:

ἥκω

pro

οἴκῳ

Ald.

171

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-257

πλέον:

πόλεως

Par. Κ.

πλείον

Par. E.

171

172. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-258

τάςδε:

τὰς

pro

τάςδε

G. Taur.

172

172. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-259

φυγὰs:

βοὺς

Rob. et adscripto

φυγάς

Vind. 2. 4.

φυγάς

, ut ceteri, Vit. sed adscriptum est γρ.

βοάς

172

173. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-260

διερροθήσατ᾽:

διερροθήσαιτ'

Par. E.

διερεθίσατ'

, adscripta glossa

ενε-βάλετε

G. et cum glossa

ἐνεβάλλετε

, adscripto autem supra γρ.

διερροθήσατ'

, Taur.

διερρησατ'

Rob.

κακὴν

Lips.

173

174. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-261

ὀφέλλεται:

ὀφέλλεται

Μ. Ox. Par. N. Colb. 1. Ven. A. et antequam corrigeretur G.

174

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-262

ὑφ᾽ αὑτῶν:

ὑπ' αὐτῶν

Lips. ed. Vict. Ceteri

ὑφ᾽ αὑτῶν

. Vtrumque scholia commemorant.

175

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-263

ἔνδοθεν:

ἔνδον

175

176. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-264

τοιαῦτά τἂν γυναιξὶ συνναίων ἔχοις: Hunc versum omittit M. Inde a Turnebo

τοιαῦτα δ᾽ ἂν

editum.

τοιαῦτ᾽ ἂν

G. (sic G.) Lips. Cantabr. 2. Mosc. 1. Par. L. Ald. Rob.

τοιαῦτα ἂν

Vit. Par. N.

τοιαῦτ᾽ ἐν

Par. E. Ven. A.

τοιαῦτά γ' ἂν

Cantabr. 1. Ven. B. Recte Blomfieldius

τοιαῦτά ταν

. V. Porsonum ad Med. v. 863.

έχεις

Mosc. 1.

176

177. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-265

ἀρχῆς:

τῆς

inter versus habet M.

177

177. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-266

ἀκούσεται:

ἀκούσηται

G. Vit. Par. E. Pro eo verbo

μεταίχμιον

e versu sequente repetit Rob.

177

178. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-267

χὤ τι τῶν μεταίχμιον:

χ' ὅτι τῶν μεταιχμίων

G. Taur.

ὅπερ ὑπάρχει τῶν μέσων

glossa in G. Attulit quaedam his similia Abreschius in Diluc. Thucyd. p. 599. Recte scholiastes hanc irati orationem esse dicit, sic loquentis, ut omnia comprehendat. Obversabantur tamen animo senes et pueri. Similiter Eum. v. 72.

αἷς οὐ μίγνυται θεῶν τις, οὐδ᾽ ἄνθρωπος, οὐδὲ θήρ ποτε

178

180. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-268

δήμου δ᾽ οὔ τι μὴ φύγῃ:

δ᾽ οὔτι δήμου

Par. E.

μὴ

supra scripto

οὐ

et addito

παρ-έλκει

Par. B.

φύγοι

180

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-269

μέλει:

μέλλει

G. Vit.

μήλλει

Par. N.

181

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-270

ἀνδρί:

amig

, supra scripto

dr-δρί

, Vit.

181

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-271

γυνὴ:

γυνὴ

vocabuli ultima littera in litura est in M.

181

183. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-272

ἤκουσας ἢ οὐκ ἤκουσας: Prius

ἤκουσας

omittunt Cantabr. 1. 2. Colb. 2. Par. C. H. Duo sunt orationis membra, primum

ἤκουσας ἢ οὐκ ἤκουσας

, quo significatur satisne percepisti? alterum autem

ἢ κωφῇ λέγω

, quod est an frustra loquor?

183

184. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-273

ἀκούσασα: Temere corrupit optimos numeros Bergkius in Diurnis antiquariis a. 1835. p. 948.

εισακούσασα

Vit. Colb. 2. Par. N.

184

185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-274

ὄτοβον, ὄτοβον:

ἔτοβον Ντοβον

Μ.

ὄττοβον ὄττοβον

G. Lips. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. G. E. F. N. Colb. 1. Ven. A. B. Ald. Turn.

ττοβον

semel Rob. et supra adscripto altero Vit.

185

186. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-275

ὅτε τε:

ὅτι γε

Colb. 1.

ὅτι

Ox. Ven. A. B. Ald. Ceteri

ὅτι τε

, praeter Par. L. in quo recte

orɛ Tε

scriptum est.

186

186. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-276

ἔκλαγξαν: Ad primam

ἔκλαγξαν

vocabuli syllabam a recentiore manu

supra adscriptum in M.

186

187-188. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-277

ἱππικῶν τ᾽ ἀγρύπνων πηδαλίων δία στόμια: Libri omnes et Triclinius infra ad v. 834. atque ad Sophoclis Oed. R. v. 863.

ἱππικῶν τ᾽ ἀΰπνων πηδαλίων διὰ στόμα

. Scribendum esse

αγρύπνων

δια στόμια

metrum indicio est. Atque

άyouлvov

etiam Seidlerus de v. dochm. p. 129. et Blomfieldius scripserunt. Vtitur hoc vocabulo Aeschylus in Prometheo v. 360.

ἀλλ᾽ ἦλθεν αὐτῷ Ζηνὸς ἄγρυπνον βέλος

. In

día oróuia

etiam Lachmannus incidit et antea Schützius, nisi quod hic novum vocabulum,

diaorópa

, finxit. Est autem

στόμιον

ferrum quod ori equorum inseritur.

189. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-278

πυριγενετᾶν:

Avoiуεvéτav

Ald. Turn.

лvoiyεvetur

Colb. 1. Rob. et supra scriptum in Cantabr. 1.

189

189. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-279

χαλινῶν:

χαλινών

ita scriptum in M. ut

factum videatur.

189

190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-280

τί οὖν: Libri

τί ovv

; Blomfieldius ex Porsoni ad Phoen. v. 892. sententia

τί d'ouv

; corrigens quae contraria sunt. Graviter vero refragatur

τί our dý

; in Aiace v. 873. nisi quis

võv

scribere iubeat, quod in Sept. ad Th. v. 685. fecit Blomfieldius. Et sane hic quoque

τί võv

; recte quaereret Eteocles.

190

190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-281

ἆρα μὴ 'ς:

йga un is

recte G. Colb. 1. Par. N. Vind. 1.3.

doa ue is

Par. H. ut videtur.

oa uns

a pr. manu M. recentior

µ's

fecit.

ἆρά μ' εἰς

Par. E. Ven. A.

ἆρα μ' ἐς

Vind. 2. 4. Ald. Rob.

ἆρά γ' εἰς

Cantabr. 1. 2. Οx.

ἆρά γ' ἐς

Turn.

ἆρα μὴ

, omisso

εἰς

, Vit. Par. K. L. Ask. A.

do εls

Par. C.

190

190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-282

πρῷραν:

πρώραν

πρώρην

Lips.

πρώραν

M. Vit. et, quantum constat, ceteri.

190

190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-283

φυγὼν:

φυγών

omittit Lips.

190

191. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-284

πρύμνηθεν:

πρύμνοθεν

Ven. A. et

supra scripto Par. G.

πρήμ-νόθεν

Par. E.

191

191. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-285

εὗρε:

Evoε

ante lituram habuisse videtur M.

191

192. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-286

πρὸς κύματι:

v zúμari

M. Vit. Lips. Par. L. sed in M.

¿v zú

in litura scriptum est a secunda manu.

192

194. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-287

θεοῖς πίσυνος, ἅτε νιφάδος: Libri

πίσυνος θεοῖς, νιφάδος

, nisi quod

πίσσυνος

est in Vit. Colb. 1. Seidlerus

θεοῖσι πίσυνος, νιφάδος

. Vt melius haec strophae responderent, scripsi

θεοῖς πίσυνος, ἅτε νιφάδος

194

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-288

ὀλοᾶς:

ὀλοὺς

Ald. Rob.

ολους

Vit.

195

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-289

νιφομένας:

νιφομένας

G. (

ης

supra scripto G.) Vit. Lips. Cantabr. 1. Par. A. B. C. L.

vigouévys

Ald. Rob. Turn. et

supra scripto Cantabr. 2.

veiqouέvns

, supra scripto

, M.

195

196. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-290

δὴ:

omittit Cantabr. 1.

196

196. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-291

φόβῳ:

φόβῳ

omittunt Par. K. Taur.

196

197. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-292

πόλεος: Libri

πόλεως

. Quod olim correxi.

809

Ask. A.

197

199. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-293

στέγειν:

στέργειν

G. Colb. 1. Mosc. 2. Vind. 1. 3.

199

199. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-294

πολέμιον:

πολέμιον

Μ. (sic M.) G. Vit. Cantabr. 1. Mosc. 1.,Ox. Par. A. B. C. E. Ven. A. B.

noλɛ-uiwr

Lips. Ald. Rob. Turn.

199

200-201. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-295

οὐκ οὖν τάδ᾽ ἔσται πρὸς θεῶν; ἀλλ᾽ οὖν θεοὺς αὐτοὺς ἁλούσης πόλεος ἐκλείπειν λόγος.: Libri

ovxovv

, nisi quod in M. accentus a recentiore manu additus est. Certe hoc divisim scribendum, ut sit interrogatio. Notae chori in principio versus, in medio versu Eteoclis, in M. a recentiore manu adiectae sunt. Turbata putanda esset

orizoµvdía

, si totus versus choro esset tributus: nunc non totum pronuntiante coryphaeo non est quod reprehendatur. Non aptum est, si quis per

vлogooàν

haec verba Eleocli tribueret. Deinde libri

ἀλλ᾽ οὖν θεοὺς τοὺς τῆς ἁλούσης πόλεος ἐκλείπειν θεούς

, nisi quod permira diversitate Rob.

αλλ' όκκα θεοὺς

habet,

πόλεως

M. G. Vit. Lips. Ven. A. Ald. Rob.

τῆς

omittit Cantabr. 2.

ἐκλιπεῖν

habet Par. E. et antequam corrigeretur M.

ἐκλείπει

ἔκλειπον

Lips. Muretus Var. lect. V. 19.

ἀλλ' οὐ

scribendum esse coniecit, ut interrogatio esset. Quod olim conieceram,

τὰ τῆς ἁλούσης πόλεος

, confirmari potest scholio codicis Vit. in quo est

ἀλλ' ὁ λόγος ἐξᾴδεται τὰ τῆς πόλεως θεοὺς φεύγειν, πορθείσης αὐτῆς

. Sed scholia edita et Monacensia

τοὺς τῆς πόλεως θεοὺς φεύγειν, πορθηθείσης αὐτῆς

habent. Nihil efficitur Wunderlichii disputatione in Obs. erit. p. 159. Nam in Agam. v. 323. recte dictum est

εἰ δ᾽ εὖ σέβουσι τοὺς πολισσούχους θεοὺς τοὺς τῆς ἁλούσης γῆς θεῶν θ᾽ ἱδρύματα

, quod ibi de certa urbe sermo est. Hic vero

της

non aptum, ut de qualibet urbe. Neque

ἐκλείπειν

nude positum recte defenditur isto

ἐκλέλοιπεν

in Persis v. 127. quod id coniunctum est eum

ἐξαμείψας πρῶνα

. Repetendus potius accusativus est ex

ἁλούσης πόλεος

, ut ego dixi ad Soph. Antig. v. 1325. et Fritzschius in Quaest. Luc. p. 174. Sed isti articuli nimis suspecti sunt, praesertim quum alter, qui omnino prave positus est, in uno codice desit. Credo Aeschylum scripsisse, quod Schützius coniecit,

ἀλλ᾽ οὖν θεοὺς αὐτοὺς ἁλούσης πόλεος ἐκλείπειν λόγος

. Ad sententiam conf. v. 286. seqq. Euripides Troad. v. 25.

λείπω τὸ κλεινὸν Ἴλιον βωμούς τ' ἐμούς. ἐρημία γὰρ πόλιν όταν λάβῃ κακή, νοσεῖ τὰ τῶν θεῶν, οὐδὲ τιμᾶσθαι θέλει.

Dixerunt de hac re interpretes ad Virg. Aen. II. 351. Rutgersius Var. lect. VI. 17. comparabat haec Senecae in Phoen. v. 633. favisse fac votis deos omnes luis: cessere et aversi fugam petiere.

202. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-296

ἐμὸν κατ᾽ αἰῶνα:

ἐμὴν

Οχ. Ven. A. Etsi

alura

feminino genere Eustathius p. 501, 26.

τραγικώτερον

esse dicit, exemplo usus Euripidis, tamen non mutem vulgatam, quum praesertim illud

euir

ex glossa

ἐμὴν ζωήν

, quam libri nonnulli habent, ortum esse videatur. Valckenarius ad Callimachi fragm. p. 271. seq. cum scholiastis haec sic intelligit

κατ' ἐμὸν χρόνον, ἤγουν ἡμῶν ζώντων

. Aeschylum hoc voluisse puto,

μήποτε καταλίποι ἐμὸν αἰῶνα

, quod magis poeticum est.

202

202. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-297

λίποι:

λείποι

Μ. Par. L. Taur.

λίπει

Lips.

202

203. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-298

πανήγυρις:

πανάγυρις

Par. L.

203

203-204. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-299

μηδ᾽ ἐπίδοιμι τάνδ' ἀστυδρομουμέναν πόλιν: Verba

μηδ' ἐπίδοιμι πόλιν

suo loco in Vit. omissa sunt, sed monente his verbis librario,

ζήτει κάτω στίχων

, infra adscripta sunt supra v. 213. 1η

ἀστυδρομουμέναν

prius

et in quarta syllaba

in litura a manu recentiore scripta habet Μ.

ἀστυδρομουμένην

G. Vit. Cantabr. 1. Par. C. Ven. A. Rob. Turn.

ἀστυδραμουμένην

Lips.

ἀστυδρουμένην

Ald.

Αστυδραμουμέναν πόλιν

neque ut recentiores interpretantur, populatam, vel oppugnatam, neque ut alter scholiastes, ob discursationem civium, sed eam dici puto urbem, per quam huc illuc hostes et cives cursitant, persequentes, fugientes, rapientes, servare aliquid cupientes.

204. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-300

στράτευμ': In

στράτευμ'

priores duas litteras a secunda manu in litura habet M.

204

205. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-301

ἁπτόμενον:

γράφεται τυφόμενον, οἷον καιόμενον πολεμίῳ πυρί

manus secunda in margine M. Id metrum non admittit, nisi pro

στράτευμ'

aliud vocabulum ponatur.

205

206. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-302

μή:

μή τι

Cantabr. 1.

206

206. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-303

βουλεύου:

συμβουλεύου

Lips. Ald.

206

206. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-304

κακῶς:

δειλῶς

pro

κακῶς

G. Mosc. 2. Vind. 1. Taur.

206

207. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-305

τῆς:

τήσδ'

Par. E.

207

208. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-306

γονῆς: Libri

γυνὴ

σωτῆρος, nisi quod G.

γυνὴ τῆς σωτῆρος

habet et Ven. B.

γύναι

, quod Blomfieldius ex coniectura posuit. Paullo hoc minus ineptum quam

γυνή

. In Opusc. vol. IV. p. 335.

γονῆς σωτῆρος

scribendum dixi.

208

208. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-307

ἔχει:

ἔχοι

Colb. 2.

208

208. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-308

λόγος:

λόγους

Lips.

208

209. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-309

ἔστι· θεοῖς:

ἔστι θεοῦ

, sed a secunda manu

οἷς

supra adscripto, M.

ἐστὶν Θεοῦ

Par. L.

θεοῦ

codex Palatinus Marcellini in vita Thucydidis p. VIII. Bekk. sive p. 2. ed. min.

9er

editiones Marcellini. Ceteri Aeschyli codices

ἔστι θεοῖς

209

209. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-310

δ᾽ ἔτ᾽:

δ' έτ'

Vit. Par. F. Ald. Rob. et ex secundae manus correctione M.

δ᾽ ἔτι

G. Turn.

δέ τ'

Lips. et a pr. manu M. Recte autem scholiastae post

interpunctionem agnoscunt. Parum verborum collocationis rationem cognoverunt qui secus sentiunt.

209

210-212. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-311

πολλάκι δ᾽ ἐν κακοῖσι τὸν ἀμήχανον κἀκ χαλεπᾶς δύας ὑπέρ τ᾽ ὀμμάτων κρημναμενᾶν νεφελᾶν ὀρθοῖ:

πολλάκις δ'

G. Lips. Cantabr. 1. et Marcellinus.

κακοῖσιν

Mosc. 2.

τὴν ἀμήχανον

Par. A.

τὴν ἀμήχανον

Μ. ceterique libri et codex Palatinus Marcellini. Agnoscunt femininum scholia et glossae. Sed

τὸν ἀμήχανον

, quod Canterus coniectura assecutus est et apud Marcellinum Aldus posuerat, habuit scholiastes codicis M. qui haec adscripsit,

τὸν μὴ δυνάμενον ἑαυτῷ μηχανήσασθαι καὶ βοηθῆσαι ὁ θεὸς ὀρθοῖ

. Tum

κἀκ χαλεπᾶς

G. Vit. Arund. Cantabr. 1. 2. Colb. 2. Par. C. Ask. A. Ox. Ven. Ä. B. Rob. et sic M. ex correctione.

záz yu-λεπὰς

M. a pr. manu et Lips.

κακχαλεπᾶς

Par. E.

καν χαλεπᾶς

Par. L.

καχαλεπᾶς

Colb. 1.

ν' ἀχαλεπῆς

Par. N.

καὶ χαλεπᾶς

cod. Pal. Marcellini.

καὶ χαλεπάς

eiusdem ed. Aldina.

ἐκ χαλεπᾶς

Ald. Turn. idque apud Marcellinum Stephanus posuit. In

δύας

inter

lituram habet M. Omittunt hanc vocem spatio relicto cod. Pal. et ed. Ald. Marcellini. Libri

υπερθ'

, nisi quod ex Aug.

ὑπέρ τ'

enotatum est.

ὑπέρ τε

Marcellinus.

ὁμάτων

G. Lips.

όμματατων

Par. E.

κριμνα-μέναν νεφέλαν ὀρθοῦ

Μ.

κρημναμέναν νεφέλαν ὀρθοῖ

κρημνα-μένην νεφέλαν ὀρθοῦ

Ald. Rob.

κνημναμέναν

ex Par. E. affertur. Ceteri

κρημναμέναν νεφέλαν ὀρθοῖ

, et sic etiam codex Pal. Marcellini,

κριμναμένων νεφελῶν ὀρθοῖ

eiusdem editio Aldina. Marcellini verba haec sunt,

θεοῦ (θεῶν Αld.) γὰρ ἰσχὺς καὶ κατ᾽ Αἰσχύλον ὑπερτέρα, πολλάκις δ᾽ ἐν κακοῖσι τὴν (τὸν Ald.) αμήχανον καὶ χαλεπᾶς (καὶ χαλεπὰς Ald.) . . . . ὑπέρ τε ὀμμάτων κρημναμέναν νεφέλαν (κριμναμένων νεφελῶν Αld.) ὀρθοῖ

. In his versibus

tày

quidem apertum vitium est, ortum ex eo, quod

κρημναμέναν νεφέλαν

scriptum erat pro genitivis. Deinde qui

κακοῖσιν

scripserunt, ut syllabam strophicae aequarent, haud optime consuluerunt elegantiae numerorum. Potuerat poeta, si id curasset, scribere

πολλάκις ἐν κακοῖς ἃ τὸν ἀμήχανον

. Optime se haberet

ἐκ χαλεπᾶς δύας

, nisi consonante opus esset ad producendam ultimam in

ἀμήχανον

syllabam. Nunc illud tantum dubitari potest, utrum

κἀκ χαλεπᾶς δύας

κακ χαλεπᾶς δύας

scribendum sit.

Ὑπέρ τ' ὀμμάτων

et per se aptius est et venustius quam cum apostropho

υπερθ᾽ ὀμμάτων

. Genitivos

κρημναμενῶν νεφελῶν

iam pridem reposui. Denique

door

etsi per metri legem tueri licet, tamen non puto ab Aeschylo scriptum esse, quum ille accuratissime coaequare pedes consueverit. Mirae sunt scholiastarum et glossatorum interpretationes,

ἐγείρει καὶ εἰς τοὐναντίον τρέπει. ἀφαιρεῖται. ἀποσοβεῖ αὐτὴν ὁ θεός

· quae omnia ad falsam scripturam

κρημναμέναν νεφέλαν

pertinent. Posui quod Aeschylus scribere certe potuit,

ἔστι· θεοῖς δ᾽ ἔτ᾽ ἰσχὺς καθυπερτέρα· πολλάκι δ᾽ ἐν κακοῖσι τὸν ἀμήχανον κἀκ χαλεπᾶς δύας ὑπέρ τ᾽ ὀμμάτων κρημναμενᾶν νεφελῶν σαοῖ

. Hesychius

σαοῖ, βοηθεῖ, καὶ σώζει

. Theognis v. 868.

αἰχμητὴς γὰρ ἀνὴρ γῆν τε καὶ ἄστυ σαοῖ

. Callimachus h. in Delum v. 21.

Σαρδώ θ' ἱμερόεσσα, καὶ ἣν ἐπενήξατο Κύπρις ἐξ ὕδατος τὰ πρῶτα, σαοῖ δέ μιν ἀντ᾽ ἐπιβάθρων

. Non praetereundum tamen duco quod apud Hesychium simile litteris, sed ignotum aliunde verbum legitur,

ὀθρεῖν, ἄγειν

213. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-312

ἐστί:

έχει

pro

ἐστὶ

Rob. γρ.

χωρὶς τοῦ ἐστί, ἀνδρῶν τάδε σφάγια

ex Par. B. affert Faehsius. Omittit

ἐστὶ

Ven. B.

213

214. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-313

θεοῖσιν ἕρδειν:

θεοῖσιν ἔρδειν

G. Vit.

θεοῖσιν ἔδειν

Par. G.

θεοῖσι ἔρδειν

Lips.

214

214. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-314

πειρωμένων:

πειρωμένοις

M. Vit. sed uterque

supra adscripto.

214

215. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-315

σὸν δ᾽ αὖ τὸ:

σὸν δ᾽ αὐτῇ σιγῶν

215

215. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-316

εἴσω:

ἔσω

Mosc. 1. Par. A. B.

215

216. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-317

διὰ θεῶν: Libri omnes

διὰ θεῶν

. Quod correxi.

216

216. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-318

νεμόμεθ᾽:

νεμόμεθ'

G. Vit. Ox. Par. C. E. Ald. Rob. Τurn.

νεμόμεσθ'

M. Lips. Ven. B.

216

216. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-319

ἀδάματον:

ἀδάμα-τον

Pauwius, et sic, ut videtur, M.

ἀδάμαντον

Par. L. et adscriptum in Par. B. Ceteri

ἀδάμαστον

216

217. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-320

ὄχλον:

όχλων

Par. E. Id alter scholiastes commemorat.

217

217. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-321

ἀποστέγει:

ἀπο-στέργει

Mosc. 2. et ante rasuram G.

αποστέγη

Ald. Ne quis optativum hic et in praecedente versu requirat, tenendum est refutare chorum quae dixerat Eteocles ita ut et diis et munimentis salutem urbis deberi affirmet.

217

218. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-322

τίς: Libri

τί

. Scribendum esse

τίς

Heathius vidit.

218

218. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-323

στυγεῖ:

στυγείση

Ask. A.

218

219. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-324

οὔτοι:

οὗτοι

M. G. Colb. 2. Par. L. et

supra adscripto Lips. Ceteri

οὔτι

219

220. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-325

τιθῇς:

τιθεῖς

a pr. manu habuisse videtur M.

220

221. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-326

ἕκηλος:

έκηλος

editio Victorii et eraso

G. γρ.

έκηλος

Par. B.

εὔ-hos

M. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Ox. Ask. A. Par. B. E. Vind. 2. 4. Ald. Rob. Turn. Vtrumque scholia commemorant.

221

222. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-327

κλύουσα:

κρύουσα

Rob.

222

222. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-328

πάταγον:

лúrτayor

Ald. Rob. et supra scriptum in Cantabr. 2.

222

222. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-329

ἀνάμιγα:

ἀνάγκα

, ut olim correxeram, ex Aug. enotatum.

μ-μιγα

M. Par. L.

ἄεμα

Par. E.

ἄμα

G. Ceteri

ἅμα

222

223-224. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-330

τάνδε ποτὶ σκοπάν, τίμιον ἕδος, ἱκόμαν: Hunc versum omittunt Lips. Aug.

τάνδ᾽ ἐς ἀκρόπολιν

Μ. et reliqui fere omnes libri, nisi quod ex Par. E.

zoóлohiy

affertur et Ald. Rob.

Tv d'

habent. Sed

s ozoníav

habet Mosc. 2.

¿5 σxonův

G. Vt versum restitueret, Porsonus scripsit

túrð ég úzgóntoku

. Vix dubitari posse puto

άzgóлov

interpretum esse, ut in M. ad proximum versum adscriptum est

τὴν ἀκρόπολιν τίμιον ἕδος

, poetam autem scripsisse

τάνδε ποτὶ σκοπάν

225. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-331

τετρωμένους:

vozovies

Lips.

τετραμένους

, superscripto

, G.

τες-TQauμérovs

Vit. Ox. Par. C. Ven. A. Vind. 2. 4.

7o. TETQuuuέvovs

Par. B. In Vit. supra adscriptum

τow

, in Par. C.

225

226. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-332

πύθησθε:

пúðо19ɛ

Ox. Par. E. Ven. A.

226

226. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-333

ἁρπαλίζετε:

ἁρπαλίζητε

Ald.

ἁρπα-λίζεται

Par. N. Colb. 1. Hesychius

ἁρπαλίζομαι, ἀσμένως δέχομαι

. Activo utitur Aeschylus Eum. v. 966.

226

227. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-334

φόνῳ:

góp

Ald. Sed

góry

M. G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Ox. Par. A. B. C. F. Ven. B. Rob. Turn.

49óvo

Par. N. In

τούτῳ

, quod in G.

TOTO

scriptum, sed

mutato, haeserunt scholiastae. In Lips. super

yao

scriptum est

yɛ

. Comma ponendum erat post

Bóozetai

227

228. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-335

φρυαγμάτων:

7o. qovuaruúrov

Par. B.

228

229. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-336

ἀκούουσ᾽:

ἄκουσ᾽

ἄγαν Par. G.

ἄκου ἄταν

Rob.

229

230. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-337

γῆθεν:

Ven. B. Turn. et adscriptum in Par. B. Sed M. Vit. Lips. et ceteri fere codices atque Ald. Rob.

yñ9ɛv

. G.

779'

230

230. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-338

κυκλουμένων:

κυκλούμενον

Rob. et

ων

superscripto Mosc. 1.

230

231. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-339

οὐκοῦν:

οὔκουν

cum interrogatione Brunckius. Rectius libri

οὐκοῦν

sine interrogatione.

231

233. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-340

οὐ σῖγα;:

οὔ· σίγα·

Μ. G. Vit.

οὔ, σίγα

Ald. Rob.

οὐ σίγα

Lips.

οὐ σίγα, σιώπα. γρ. οὐ σιγά

ex Par. B. Fachsius affert.

οὐ σίγα·

Turn.

233

233. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-341

πτόλιν:

Tókur

Vit. Lips. Par. C. Ald. Rob.

233

234. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-342

ξυντέλεια:

& §vyyérria

Rob. Non immerito miratur Toupius ad Hesychium t. IV. p. 93. quod

§urtékɛiar

deos interpretantur, credo ob

navýyvoir Jεav

v. 202. Potius communitas civium videtur esse intelligenda.

234

235. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-343

φθόρον:

gogor

Par. E.

litteram in

qógov

a recentiore manu insertam habet M.

235

235. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-344

σιγῶσ᾽:

οὐ σιγῶσ᾽

Ask. A.

235

235. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-345

ἀνασχήσει:

avaozio

Mosc. 1. Ven. B. Rob. Ceteri

ἀνασχήσῃ

235

236. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-346

δουλείας:

δουλίας

236

237. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-347

καὶ σὲ καὶ πᾶσαν πόλιν:

κἀμὲ καὶ πᾶσαν πτόλιν

M. Cantabr. 1.

κἀμὲ καὶ πᾶσαν πόλιν

Vit. Mosc. 1.

καί με καὶ πᾶσαν πόλιν

Turn.

ἐμὲ καὶ πᾶσαν nór

G. (sic G.) Lips. Mosc. 2. Par. C. E. Ven. A. Ald. Rob.

xảµè xai σὲ καὶ πόλιν

Arund. Par. K. L. (in Par. L.

και με

superscriptum dicit Butlerus, Faehsius

καί σε καμὲ καὶ πόλιν

affert) Ven. B. quod receperunt Porsonus et Blomfieldius. Inutile vero est

zaué

, necessarium autem

καὶ σέ

, neque illud

καμὲ

vel

καί με

quidquam aliud est quam prava scriptura, cui adiecta correctio

καὶ σὲ

in ordinem recepta expulit

πᾶσαν

. Itaque iam dudum scribendum iudicaveram

αὐτὴ σὺ δουλοῖς καὶ σὲ καὶ πᾶσαν πόλιν

, quum id etiam Wunderlichium perspexisse vidi.

237

238. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-348

Ζεῦ:

ζεὺς

Lips. Ald. Turn. Quod quid sibi velit monstrat Vit. in quo est

ζεν στρέψον

238

239. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-349

γυναικῶν:

γυναικεῖον

Lips.

239

240. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-350

ἄνδρες:

άνδρας

M. Lips. Rob. Aperte praestat

άνδρες

, quod habent G. Vit. Cantabr. 2. Ox. Par. A. B. C. E. N. Ask. A. Ald. Turn.

240

240. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-351

πόλις:

πόλιν

Par. E.

240

241. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-352

παλινστομεῖς:

πάλιν στομεῖς

Lips. Ald. Recte antiquior scholiastes

πα-λινστομεῖς

interpretatur

δυςφημεῖς

. Aliter non conveniret

θιγγάνουσ ἀγαλμάτων

241

243. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-353

αἰτουμένῳ:

αιτουμένη

Lips.

243

243. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-354

δοίης:

εἰδοίης

Αld.

εἰδοίη

Par. L.

243

243. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-355

τέλος: Pro

τέλος

etiam

λόyov

scribi adnotavit scholiastes, idque est in margine Mosc. 1.

243

244. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-356

λέγοις:

λέγεις

Ald. et supra scripto

γε

Vit.

244

244. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-357

εἴσομαι:

οἴσομαι

Cantabr. 1.

244

246. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-358

πείσομαι:

σπείσομαι

, supra scripto ab alia manu

, Μ.

πείσομεν

Lips. Haec

σὺν ἄλλοις πείσομαι τὸ μόρσιμον

affert scholiastes Euripidis ad Phoen. v. 895.

246

247. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-359

τοῦτ᾽:

τοῦτ᾽ ἂν κείνων

Lips.

247

249. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-360

εὔχου:

εὔχου τὰ κρείττω

Vit.

εὔχοντα κρείσσον

, supra scripto

ye. κρείσσω

, Lips.

249

249. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-361

ξυμμάχους:

ξυμμάχους

M. Lips.

συμμάχοις

Par. Ε.

συμμά-χους

reliqui ante Brunckium.

249

250. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-362

κἀμῶν:

καμακούσασ'

Par. E.

250

251. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-363

εὐμενῆ:

εὐμενῆ

supra versum additum in Vit.

251

251. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-364

παιάνισον:

παιώνισον

a pr. manu M. et sic Victorius. Sed

παιάνισον

Μ. a recentiore manu et G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Οx. Par. A. B. G. E. Ald. Rob. Turn.

πεά-νισον

Cantabr. 2.

251

252. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-365

Ἑλληνικὸν:

ἑλληνικῆς

Arund.

252

253. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-366

πολέμιον:

πολεμίων

Ven. Β. Sic Blomfieldius ex altero scholiasta.

253

254. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-367

ἐγὼ:

ἄγω δὲ

Lips.

254

254. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-368

πολισσούχοις:

πολισούχοις

G. Ald. Rob.

πολυσούχοις

Lips.

254

255. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-369

κἀγορᾶς:

κακγορᾶς

Vit.

255

256. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-370

πηγαῖς:

πηγαῖς

Μ. G. Cantabr. 1. 2. Par. A. B. Ven.B. Turn.

παγαῖς

Vit.

πηγᾶς

Lips. Vind. 2.4.

πηγῆς

Vind. 1. 3. Ald. Rob.

256

256. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-371

ὑδατί τ᾽ Ἰσμηνοῦ:

ὕδατί τ' Ἰσμηνου

Geelius ad Eur. Phoen. p. 151. Similiter Ludovicus Dindorfius

ὕδασί τ᾽ Ἰσμηνοῦ

. Libri

οὐδ᾽ ἀπ᾽ Ἰσμηνοῦ

, nisi quod

οὐδ᾽ ἀπ᾿ ἰσμη-νοῦ

habet G.

οὐδ᾽ ἀπισμὴν οὐ

Lips.

Ισμηνῆς

Cantabr. 1.

256

258. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-372

αἱμάσσοντας:

αἱμόσσοντας

Lips.

258

258. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-373

ἑστίας:

ἑστίους

258

259. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-374

θεοῖσιν:

θεοῖσιν

omittit Taur.

259

260-261. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-375

θήσειν τρόπαια, δαΐων δ᾽ ἐσθήματα στέψω πρὸ ναῶν δουρίπηχθ᾽ ἁγνοῖς δόμοις.: Vulgo

θήσειν τρόπαια, πολεμίων δ᾽ ἐσθήματα λάφυρα δαΐων δουρύπληχθ᾽ ἁγνοῖς δόμοις

ἐσθήμασι

a pr. manu M. recentior

τα

supra adscripsit.

ἐς θήματα

Ald. Turn.

δουρίπληχθ'

M. G. Cantabr. 1. et a pr. manu Vit.

δουρό-πληχθ'

a sec. manu Vit.

δουρίπληκθ'

Lips.

δουρίπληκτα

Par. F.

δος-ρίπληχθ'

Par. L.

δορύπληχθ'

Par. C.

δυρίπληχθ'

Par. N.

δουροπλήθ

Ald.

δουρυπλήχθ'

Turn.

δορικτήτο

Rob. Porsonus ad Euripidis Hec. v. 482. manifesto

δουρίληφθ'

esse scribendum pronuntiat.

ἁγνοῖς νόμοις

Par. E. Brunckius post haec in Par. B. a sciolo additum esse dicit hunc versum,

στέψω πρὸ ναῶν πολεμίων ἐσθήματα

. Eadem habere videtur M. Priora tria verba inveniuntur in Par. A. et in Lips. in quo

πρὸς

scriptum est. Apertum est scripsisse Aeschylum, ut ante multos annos conieci,

ὧδ᾽ ἐπεύχομαι θήσειν τρόπαια, δαΐων δ᾽ ἐσθήματα στέψω πρὸ ναῶν δουρίπηχθ᾽ ἁγνοῖς δόμοις

. Hastis affixa templis. Comparari possunt quae ex Iosephi Ant. V. 14. Stanleius attulit,

τοῦ δὲ ἱεροῦ παντὸς ἦν ἐν κύκλῳ πεπηγμένα σκυλα βαρβαρικά

262. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-376

τοιαῦτ᾽:

τοιαῦθ'

τοι ταῦτ᾽

Par. Ε.

τοῖα δ᾽

Cantabr. 1.

262

262. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-377

ἐπεύχου:

ἐπεύ-χομαι

Par. G.

262

263. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-378

ποιφύγμασιν:

ποιφύγμασιν

priore

supra versum,

in litura, M.

ποιφύ-γμασι

Lips. Rob.

ποιφύμασι

Ald.

ποιφύρμασιν

Cantabr. 1.

superscriptum in Cantabr. 2.

ποῖ φύγμασιν

Mosc. 2. cum glossis

θρηνοῖς, βοαῖς

263

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-379

γάρ τι:

οὐ γάρ τοι

G. Vit. Mosc. 2. Ald. Rob.

264

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-380

μᾶλλον: In

μᾶλλον

lituram inter

habet M.

264

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-381

μὴ:

μὴ οὐ

Par. E.

264

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-382

φύγῃς:

φύγοις

G. Mosc. 2. Οx. Ven. A.

φυγων

, supra scripto γρ.

φύγης

, Lips.

264

265. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-383

ἕξ:

ἐξ

Lips.

265

265. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-384

ἐμοὶ:

εὐδόμω

G. Par. E. Valckenarius ad Phoen. v. 755. coniiciebat

ἐγὼ μὲν ἄνδρας έξ

. Blomfieldius recepit, quod Burtonus ex margine Aldinae notaverat,

ἐγὼ δέ γ' ἄνδρας ἓξ

. Non perceperunt eximiam vim iracundae orationis. Hoc dicit Eteocles,

ἐγὼ δ᾽ ἐπ᾿ ἄνδρας ἓξ τάξω ἀντηρέτας, ἐμοὶ σὺν ἑβδόμῳ ἐπὶ τὸν ἑβδομον

. Effert voce illa,

ἕξ, ἐμοὶ σὺν ἑβδόμῳ

, quod est sex ducibus opponam qui cum iis pugnent, septimus ipse ibo: habet autem in mente atrocissimum cum fratre certamen.

265

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-385

ἐς:

ἐς

Arund.

267

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-386

ἑπτατειχεῖς:

ἑπτατοιχεῖς

ἑπταστοιχοῖς

Lips. γρ.

ἐπ-ταστοιχεῖς

supra scriptum in Mosc. 1.

ἑπτατυχεῖς

Cantabr. 1. γρ.

εἰς ἑπτὰ τείχους, ήγουν εἰς τὰς ἑπτὰ πύλας τῆς πόλεως

Par. B.

267

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-387

μολών:

μου-λῶν

Vit. Lips. et ante emendationem G.

μολεῖν

Par. E.

267

268. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-388

ἀγγέλους:

ἀγγέλου

Lips. et ex rasura Mosc. 1.

268

268. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-389

ταχυρρόθους:

ταχυρρόφους

Vit.

παλιρόθους

Lips.

268

269. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-390

χρείας: In

χρείας

litterae

ρεί

a recentiore manu scriptae sunt in M. prima

χεῖρας

scripserat.

269

270. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-391

μέλει: Hunc versum affert Marius Plotius p. 2643. ed. Putsch. 271. ed. Gaisf.

μέλλει

G. Vit.

270

270. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-392

ὑπνώσσει:

υπνώσει

G. Vit. Cantabr. 1. Ald. Rob. et antequam a recentiore manu

insereretur M.

270

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-393

δὲ: Hunc versum et duos sequentes affert Triclinius ad Sophoclis El. v. 121. de

particulae

in M. recentior manus

yao

superscripsit.

271

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-394

καρδίας:

καρδίας

, quod vocabulum Par. L. omittit, neque synizesi dissyllabum fit, et multo minus

κάρτας

scribendum est.

271

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-395

μέριμναι:

μερίμναι

μέ-ριμνας

Par. E.

μερίμναις

Ald.

μέριμνα

Rob.

271

272. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-396

τάρβος: Male in Ald. Rob. post

ζωπυροῦσι

puncto, in recentioribus inde a Vict. post

τάρβος

commate distinguitur.

272

273. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-397

ἀμφιτειχῆ:

τῶν ἀμφὶ τείχη λεῶν

margo Aldina apud Burtonum, ex infelici cuiuspiam emendatione.

τῶν

habet etiam Par. E.

ἀμφιτειχή

, sed expuncto priore accentu, Lips.

273

274-276. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-398

δράκοντας ὡς τις τέκνων ὑπερδέδοικεν λεχαίων δυςευνάτορας πάντροφος πελειάς: Libri

δράκοντα δ᾽ ὡς τις

, nisi quod

δράκοντα δ' ὅστις

a pr. manu erat in G.

δράκονθ᾽ ὡς τις

Vit.

δράκονθ' ὥστε

Par. Ν.

δράκοντα δ᾽ ὡς περ

Rob. Deinde

τέκνων δ'

Par. E. Tum libri

ὑπερδέδοικε

, praeter Cantabr. 1. in quo

υπερ, δέδοικε

scriptum est, et Par. C. qui

ὑπερδέδοικα

, ultimae vocali superscripto

, habet. In M. ultima

ὑπερδέδοικε

vocabuli littera a recentiore manu in litura scripta est: prima

ὑπερδέδοικα

scripsisse videtur. Deinde libri

λεχέων

. Scribendum esse

λεχαίων

etiam Lachmannus vidit. Scholiastes

λεχέων (scribe λεχαίων), τοῦτ' ἔστι, νεμομένων ἐπὶ τῆς καλιᾶς· ταύτην γὰρ λέχος εἶπεν· οἷον τὸν ἐν ὡρισμένῳ τόπῳ μένοντα καὶ μήπω δυνάμε-νον ἵπτασθαι

. Deinde

δυςεννήτορας ὁ πάντρομος πελειάς

M. in quo libro recentior manus ad ultimas duas syllabas

δυςεννήτορας

vocabuli

εt

, ad

communem formam

ἡ

adscripsit: ad

πάντρομος

prima manus

supra adscripsit.

δυςεννήτορας

, quod Victorius ex M. dedit, agnoscit scholiastes codicis M., qui sic interpretatur,

δυςευνήτους, διὰ τὸν φόβον τοῦ δράκοντος

. Arguit autem

δυςεννήτορας

scriptum fuisse

δράκοντας

. Ceteri libri

δυςευνήτειρα πάντροφος πελειάς

, nisi quod Ask. a pr. manu

δυσευνάτειρα

habet,

δυσευνάτειρα

Cantabr. 1.

δυς-εννήτειο' &

, ut puto, Vit.

πελιάς

Par. N.

πάντρομος πελεία

ex Par. L. Faehsius affert. Interpretantur

δυςεννήτειρα

scholiastae sic,

ἄγρυπνος διὰ τὸν φόβον

ἀεὶ γρηγοροῦσα

et, quo

πάντροφος

simul explicatur,

ἄγρυπνος διόλου τρέφουσα τοὺς νεοσσούς

. Non videtur autem

πάν-τροφος

alteri vocabulo

πάντρομος

cedere debere. Legit

πάντροφος

Tzetzes, qui ad Lycophr. v. 87. haec adnotavit,

καὶ γὰρ ἡ περιστερὰ μόνη τῶν πτηνῶν δι᾽ ὅλου ἔτους ὀχεῖται καὶ νεοττοποιεῖ, ὅθεν Αισχύλος φησί “παντρόφου πελειάδος.”

Eustathii ad Od. p. 1602, 7. haec sunt verba,

πολυβότειραν δὲ χθόνα Ὁμήρου εἰπόντος, ὁρμηθεὶς ἐντεῦθεν ὁ Σοφοκλῆς παμβῶτιν ἔφη τὴν γῆν. ὅθεν πάλιν ἕτερός τις λαβὼν πάντροφον πελειάδα ἔφη κατ' ἄλλον λόγον τὴν δι᾽ ὅλου ἔτους τρέφουσαν νεοσσούς

. Scholiastes Aeschyli similiter

πάντροφον δὲ τὴν πελειάδα φησίν, ὅτι πάντα τὰ ὄρνεα ἅπαξ τοῦ ἔτους τίκτει, ἡ δὲ περιστερὰ ἀεί· διὸ ἀνάκειται τῇ Ἀφροδίτη

. Nihil aliud esse videtur

πάντροφος

quam omnino nutriens, i. e. penitus nutrix, ut

πάμβοτον λoos

in Suppl. v. 542. et

naµµýtwo

apud Sophoclem Ant. v. 1282. Sunt autem hi versus ita scribendi,

δράκοντας ὡς τις τέκνων ὑπερδέδοικεν λεχαίων δυςευνάτορας πάντροφος πελειάς.

Ει

δράκοντας

scribendum viderunt etiam Bothius et Burneius,

δυςεννά-Togas

Blomfieldius. Plurali utitur chorus quod hostium multitudinem in mente habet.

277. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-399

πύργους:

ὑπὸ πύρ-γου

Lips.

277

278. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-400

πανδημεὶ:

πανδημὶ

Ald. Rob.

278

279. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-401

στείχουσιν:

στείχουσιν

Μ. Ceteri

στείχουσι

279

279. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-402

τί:

Tíç

Vit. Lips. Cantabr. 1. Par. A. B. H. Vind. 1. 3. et ex correctione G. in quo antea

τί

fuerat ut in M. ceterisque.

279

280. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-403

δ':

Ti d'

Rob. et sic ante emendationem primae vel secundae manus M.

280

280. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-404

ἀμφιβόλοισιν:

ἀμφιβόλοισι

Vit. Lips.

280

281. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-405

ἰάπτουσι:

Ράπτουσιν

Ox. Ald. Rob.

281

281. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-406

πολίταις:

πολίτας

281

282. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-407

ὀκριόεσσαν:

ὀκριόεσσαν

G. Cantabr. 1. Mosè. 1. Ox. Par. A. B. C. Taur. Vind. 1. 3. et a recentiore manu M.

ὀκρυόεσσαν

M. a pr. manu et Vit. Ven. B. Ald. Rob. Turn.

οκρηρόεσσαν

Lips.

282

283. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-408

Διογενεῖς: In

dioyevεis

ultimas tres litteras M. a recentiore manu in rasura habet.

dioyevès

Par. E. et ante emendationem Vit. Post hoc vocabulum

addunt Ven. A. Ald. Rob. Turn. In G. supra scriptum est ita ut ad textum pertineat, in Vit. tamquam interpretatio. Omittunt

M. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Mosc. 2. Ox. Par. A. B. K. L. N. Ask. A. Ven. B.

283

286. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-409

ἀμείψεσθε:

ἀμείβεσθε

potius quam

ἀμείψεσθε

habere videtur M.

ἀμεί-yaode

Par. E. Vind. 2.4.

286

286. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-410

γαίας:

yoins

Cantabr. 1.

286

287. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-411

ἐξαφέντες: Libri

τᾶσδ᾽ ἄρειον ἐχθροῖς ἀφέντες

. Vt hic versus strophico responderet, scripsi

τᾶςδ᾽ ἄρειον, ἐξαφέντες ἐχθροῖς

. Ab interprete enim profectum esse videtur

aqértes

, ut in scholiis Sophoclis ad Trach. v. 72.

ἐξαφεῖται, ἀφείθη

287

288. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-412

βαθύχθον᾽:

Badiyora

G. Mosc. 1. Par. C. Vind. 1. 3.

288

288. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-413

αἶαν:

alav

omittunt Vind. 1.3.

288

289. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-414

εὐτραφέστατον:

EvτoaqéσTatov

G. Cantabr. 1. Mosc. 1. 2. Par. A. B. C. K. L.

εὐτραφεστάτων

Ven. Β.

εὐτρεφέστατον

Μ. Vit. Lips. Ven. A. Ald. Rob. Turn.

289

290. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-415

πωμάτων:

пшμάτшv

M. Cantabr. 1. Par. L. et ut videtur Ven. A. Ceteri

πομάτων

290

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-416

ὅσων:

ὅσον

Lips.

ὅδων

Par. E.

291

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-417

ἵησιν: Libri

. Ex Par. B. Faehsius affert γρ.

θησιν μετὰ τοῦ ν

291

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-418

Ποσειδῶν:

лоσεdar

M. Arund. Cantabr. 1. Colb. 2.

ποσειδών

Vit. Turn.

πωσειδῶν

Ald. Rob. Ceteri

ποσειδῶν

291

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-419

γαιάοχος:

supra scriptum

in Vit. omissum in Cantabr. 2.

γαιήοχος

Vit.

γεάοχος

Ald.

291

293. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-420

πολιοῦχοι:

пoмovуο

M. Lips. Ald. Turn. et

σoov

supra scripto Vit.

πολισοῦχοι

G. Mosc. 2. Par. L. Ven. B. Vind. 1. 2. 3. 4.

πολισσοῦχοι

Arund. Rob.

293

294. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-421

θεοί:

τεοὶ

Αld.

294

295. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-422

ἀνδρολέτειραν:

ἀνδρ᾽ ὁλέτηραν

295

296. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-423

ἄταν, ῥίψοπλον ἄταν:

zaiταgioдλov άtav

a pr. manu M. ex quo sec. manus

zai Tàν óíþолhov йtav

fecit, idque in ceteris libris omnibus est, nisi quod

zai tv

est in Ven. B. ultimum autem vocabulum in G.

urtav

scribitur. Ineptissimum

xai tàv

ferri non potest. Dedi quod olim in Observationibus criticis proposui,

ἦταν, ρίψοπλον ἄταν

. Quamquam dubitari potest, an scripserit Aeschylus, quod cum formis litterarum magis congrueret,

ἀνδρολέτειραν κάκαν, ῥίψοπλον ἄταν

, ita quidem, ut

iyonλov arar

per appositionem, explicandis praecedentibus verbis, adiectum putetur. Virgines has non dedecet ignaviam optare hosti.

296

297. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-424

ἐμβαλόντες:

ἐμβαλλόντες

sic G.

βαλλόντες

Ald.

βαλόντες

Lips. Turn.

297

297. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-425

ἄροισθε:

ἄροιτε

Arund.

ἄρ᾽ οἶσθ᾽ ἂν

Ven. B.

297

298. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-426

τοῖςδε πολίταις:

τοῖςδε πολίταις

Blomfieldius, et sic G. Ceteri

τοις de no-kitais

, quorum dativorum utrique in Vit.

supra adscriptum est.

298

299. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-427

ῥύτορες:

Qúτoges

M. adscripto supra ad

a recentiore manu

. Ceteri

φυτῆρες

. Verum esse videtur

ούτορες

. Sic hic versus strophico accurate respondet.

299

300. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-428

τε στάθητ᾽: Sed post

vedoor

excidit vocabulum. Quare in initio sequentis versus lacunae signa posui.

Tε

vocalem a recentiore manu in litura habet in M. Omittit

Tε

Cantabr. 2.

orά

M. Cantabr. 1. Par. A. B. Vulgo

orάnte

, et sic G. Vit. ex correctione, quum antea in utroque fuisset

orάoite

, quod Par. E. F. habent.

orά9te

, supra scripto

, Lips.

300

301. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-429

λιταῖσιν:

λιταῖς

Vind. 2. 4.

λυταῖς

Par. E.

301

302. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-430

ὧδ᾽:

M. Arund. Cantabr. 1. Par. K. L. Ven. B. idemque adscriptum, ut videtur, in Par. B.

Ty ad'

fuerat in G. sed

erasum est. Ceteri

, idque in M. recentior manus supra adscripsit.

302

303. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-431

Ἀΐδᾳ:

dida

a pr. manu,

didau

a recentiore M.

aida

G. Lips. Ven. B. et supra ultimam syllabam scripto

Vit

aida

Ven. A. et sic vel

aida

Cantabr. 1. Colb. 1. 2. Par. E. H. K. L.

ïda

Ald. Rob.

idi

Aug. Turn.

303

303. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-432

προϊάψαι:

προσάψαι

303

304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-433

δουλίαν:

δουλίαν

margo Aldinae apud Burtonum. Libri omnes

δουλείαν

304

304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-434

ψαφαρᾷ:

yagrou

Ven. B.

σπαqaçã

, adscripto in margine

pagaçã

, Lips.

304

305. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-435

ἀνδρὸς:

ὑπ' ἀνδρός τ'

305

306. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-436

περθομέναν:

πορθουμένων

G. Par. E. Vind. 3. 4. Male haec interpungi et intelligi video. Coniungunt enim

δουλίαν ψαφαρᾷ σποδῷ

. Hoc dicit poeta, miserabile est urbem tam antiquam ab hostili hasta servam ad Orcum detrudi, atro cinere (i. e. flammis) ab Achivo viro deorum voluntate turpiter expugnatam.

306

307. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-437

τὰς δὲ κεχειρωμένας:

τάσδε

τάς δε

Ald. Rob.

τὰ

Par. L.

κεχηρωμένας

, ad η a recentiore manu et supra scripto, M.

κεχηρωμένα

Par. L.

τὰς δέ κεν ἠχρειωμένας

Ven. Β. γρ.

τὰς δέ κεν ἠχρειωμέναις

Par. B.

307

308. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-438

ἢ ἔ:

yeo

Par. E. Ald. M. et sic bis habent Arund. Cantabr. 1. Colb. 1. 2. Par. L. N. Ven. B. quater Vit. Lips. Cantabr. 2. Par. E. ter G. Ald. Rob. Turn.

308

310-311. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-439

περιρρηγνυμένων:

περιρηγνυμένων

M. a sec. manu et Cantabr. 1. Par. A. B. L. Rob.

περιρηγνυμένων

M. a pr. manu et Par. Ε. N. Colb. 1.

πέρι φηγνυμένων

Vit. Ox. Ven. A. Ald.

περιερηγμένων

Par. G. γρ.

περὶ ἐρηγμένων

Par. B.

περιερρηγμένων

Turn. et sic Lips. in quo hoc et sequens vocabulum a sec. manu in margine scriptum est.

περιρρηγνυμένων

, sed eraso ε ante ρ, G.

311. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-440

NA:

φαρέων

iambi mensuram habet.

311

312. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-441

βοᾷ δὲ καὶ κενουμένα πόλις:

βοᾷ δ' ἐκκενουμένα πόλις

M. Turn. et sic reliqui, ut videtur, plerique libri.

ἐκκενουμένῃ

Vit. Lips. Ald. Rob.

ἐκκενωμένα

Ox.

ἐκκεινουμένα

, ad ει supra scripto, G. Deest huic versui syllaba ad mensuram antistrophici, in quo δὲ cum Brunckio delere durum est. Paene nulla mutatione facta scripsi

βοᾷ δὲ καὶ κενουμένα πόλις

312

313. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-442

λαΐδος ὀλλυμένας: Ad

λαΐδος

a recentiore manu

supra adscriptum in M. et Cantabr. 2. In margine M. ab alia recentiore manu

λείας

adscriptum est.

λῄδος

Ox. Ven. A. Ald. Turn.

ὀλυμμένας

Par. G.

ὀλλυμένης

Mosc. 1.

κτεινομένης

Mosc. 2.

313

314. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-443

βαρείας τις τύχας προταρβῶν:

βαρείας τοι

M. Vit. Lips.

βαρείας τε

βαρείας

omissa particula Ox. Par. C. E. N. Colb. 1. Ven. A. Ald. Rob. Turn. Deinde libri

προταρβώ

, nisi quod

προταρβῷ

habent Ald. Rob. Mirum quantum hic versus friget, sive chori haec, sive civitatis verba esse putes. Equidem non dubium esse puto quin poeta scripserit

βαρείας τις τύχας προταρβών

, ut illud τις explicatio sit eorum quae praecedunt, hoc modo, clamitat, dum diripitur, civitas, pereuntis flebilis turbae gravem metuentes sortem cives. Similiter, ut hic, male insereretur chori ipsius aliqua sententia in fine tertiae strophae et tertiae antistrophae.

314

315-317. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-444

κλαυτὸν δ᾽ ἀρτιτρόποις ὠμοδρόπων νομίμων προπάροιθεν διαμεῖψαι δωμάτων στυγερὰν ὁδόν:

κλαυστὸν δ’

Rob.

κλαυτόν τ'

Ox. Deinde libri

ἀρτιτρόποις

, sed in M. ad

a secunda manu

supra adscriptum est. Vtramque lectionem scholia memorant. In proximo versu

ὠμοτρόπων

habent Vit. Rob. γρ.

ὠμοτρόπων

Par. B. Ceteri

ὠμοδρόπων

. Prorsus corrupte, nisi typographi quoque errores accesserunt, Par. E.

αὐτοτρόποις ἀυμοδρόπων

. Haeserunt in hoc loco et veteres interpretes et recentiores. Verissimum est

ἀρτιδρόποις

, quo significantur puellae quibus modo ab hostibus erepta est virginitas. Simili verbo utitur Aeschylus in Suppl. v. 339.

κλάδοισι νεοδρόποις

. Nihil tritius quam florem de virginitate dici, ideoque etiam decerpere. Pindarus Pyth. IX. 109.

315-317. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-445

χρυσοστεφάνου δέ οἱ ἥβας καρπὸν ἀνθήσαντ' ἀποδρέψαι ἔθελον: [Quoted from Pindar.]

316. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-446

προπάροιθεν:

προπάροιθε

Cantabr. 1. 2. Ven. B.

316

318. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-447

τί τὸν φθίμενον γὰρ προλέγω:

τὶ τὸν

Ald. Rob.

φθήμενον

Lips.

γάρ τοι

pro

γὰρ

G. Ad

προ

προλέγω

in M. recentior manus

περισσόν

supra adscripsit. In M. Vit. post

τί

interpunctum est, ut in editionibus inde a Turn. fieri solet. Sed insolens est nudum τί; Ex codicis G. scriptura hoc effici potest,

τί γάρ ; φθίμενόν τοι προλέγω βέλτερα τῶνδε πράσσειν;

Et potest hoc verum videri. Eadem sententia est Blomfieldii. Suspiceris autem ita etiam scholiastam legisse, cuius haec est adnotatio, τί γὰρ δεῖ πολλὰ λέγειν; ὁ προτεθνηκώς εὐτυχῶς πράσσει πλέον τοῦ ζῶντος. Potest tamen reliquorum omnium librorum scriptura defendi, si haec omnia coniunguntur atque ita intelliguntur, quid enim opus est dicere, mortuum meliore conditione frui?

318

320. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-448

εὖτε πτόλις: Hunc versum et duos sequentes omittit Par. L.

εἶτε πτόλις

Arund. Rob. et sic Porsonus. Ceteri

εὖτε πόλις

. Brunckius posuerat

εὖτ᾽ ἂν πόλις

320

321. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-449

ἒ ἔ:

έ έ

Μ. et sic bis à G. Vit. Lips. Ven. Β. Αld. Rob. Turn. quater Par. E.

αι αι

Taur. Omittit interiectiones Par. K.

321

322. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-450

δυςτυχῆ τε πράσσει:

δυστυχεῖ τε

Ven. Β.

δυςτυχῆ γε

Brunckius, parum memor Graecos πολλὰ καὶ κακά dicere.

πράσσει

M. G. Vit. Lips. et

πάσχει

superscripto Par. G.

πράσσεις

Par. E.

πράσσειν

Οx. Ald. Rob. Turn.

322

324. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-451

τὰ δὲ πυρφορεῖ:

τὰ δὲ πυρφορεῖ

Μ. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Colb. 2. Par. L. Ven. B. Rob. Ad

πυρφορεῖ

in M. recentior manus

καίεται

supra adscripsit.

τὰ δὲ καὶ πυρφορεῖ

G. Turn.

τάδε, καὶ πυρφορεῖ

Αld.

πυρφορεῖς

Par. E.

324

325. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-452

χραίνεται:

δὲ

Brunckius male delevit. V. ad v. 312. Non videtur omissum esse in Par. B. sed negligens fuisse Faehsius. γρ.

κρίνεται

Par. Β.

αἴνεται ἄταν

ex Par. E. affertur.

325

326. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-453

ἐπιπνεῖ:

δ᾽ ἐπιπνεῖ

M. G. Lips. Rob. Turn.

δ᾽ ἐπιτνεῖ

Vit. Ald.

δὲ πιτνεῖ

Cantabr. I. Par. A. B. Ven. B. Brunckius glossam affert

ἐμπίπτει

et in Par. B. etiam

ἐπίπνει

reperiri scribit: Fachsius haec adnotavit,

ἐπιπνεῖ

. γρ.

πιτνεῖ

ἐμπίπτει

326

328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-454

ἂν ἄστυ· πρότι δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτις:

ἂν ἄστυ

M. Rob.

ἀνὰ ἄστυ

G. Vit. Ven. A. Ald. Turn.

ἀνὰ ἄστυμα

Lips. Deinde vulgo sequitur

ποτὶ πτόλιν δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτες

328

328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-455

πρότι δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτις: Ιn Μ.

ποτιπτόλιν

scriptum.

πρὸ τί πτόλιν

Taur. et ex emendatione G. quum antea

ποτί πτόλιν

fuisset.

ποτὶ πτόλιν

Lips. Turn.

ποτὶ πόλιν

Vit. Ox. Ven. A. B. Ald. Rob.

ὁρκάνα

M. Vit. Cantabr. 1. Par. A. B. L. et supra adscripto Lips.

ὁρκάνη

Ald. Rob. Turn.

ὁρκάνε

G. Vind. 1.3. Omisso

πτόλιν

vel

πόλιν

, quod interpretis est, scripsi

πρότι δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτις

328

329. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-456

πρὸς ἀνδρὸς δ᾽ ἀνὴρ ἀμφὶ δορὶ καίνεται:

δ'

a recentiore, ut videtur, manu additum in G. Post

ἀνὴρ

sequitur vulgo

δορὶ καίνεται

. Ex Par. E.

δόρυ

enotatum.

κλίνεται

, supra scripto a recentiore manu

και

, M. et supra scripto

καίνεται

Par. L.

κραίνεται

Lips.

καίνεται δορὶ

Vit. Sola Rob. editio

ὑπὸ δορὶ καίνεται

. Accommodandus erat hic versus antistrophico. Quare scripsi

πρὸς ἀνδρὸς δ᾽ ἀνὴρ ἀμφὶ δορὶ καίνεται

. Facillime

ἀμφὶ

inter

ἀνὴρ

δορὶ

excidere potuit.

329

330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-457

βλαχαὶ δ' αἱματόεσσαι:

βλαχαὶ

M. Vit. Lips. Turn.

βληχαὶ

G. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. C. K. Ask. A. Ald. Rob.

αἱματόεσαι

Lips.

330

331. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-458

τῶν ἐπιμαστιδίων:

τῶνδ᾽

Par. E.

ἐπὶ μαστίδι

Lips.

ἐπιμαστιγίδων

sic G.

331

332. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-459

ἀρτιτρεφεῖς:

ἀρτιτρεφεῖς

M. Vit. Lips. Par. A. Ven. B. Rob.

ἀρτιβρεφεῖς

G. Ox. Par. B. H. Ven. A. Ald. Turn.

ἀντιστραφεῖς

Par. E. Vagitum dicit infantium, quos modo matres occisae mammis admoverant.

332

333. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-460

διαδρομᾶν:

ἁρπαγαὶ δὲ

Ald.

διαδρομὰς

G. Mosc. 1. Taur. Vere poetica est et optime cum sequentibus congruens explicatio, ad quam animum attollere ausus est alter scholiastes, et rapinae fiunt, sorores' discursalionum.

333

334. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-461

ξυμβολεῖ:

ξυμβολεῖ

Μ. Vit. Turn. In M. non

βάλλει

, sed

ἄλλος

a recentiore manu supra adscriptum est.

ξυμβλεῖ

Par. F.

ξυμβαλεῖ

Cantabr. 1. Ox. Ven. A. Vind. 4. Ald. Rob. et

superscripto Mosc. 1.

ξυμβαλῇ

Lips.

συμβαλεῖ

Par. E.

ξυμβάλλει

G. (sic G.) Mosc. 2. Par. L. Ven. B. (sic) Vind. 1. 3.

ξυμβαλεῖ

correctum in

ξυμβάλλει

, οι γρ.

ξυμβαλεῖ

Par. B. Hesychius

συμβολεῖ, συντυγχάνει

334

335. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-462

καλεῖ:

λαλεῖ

Cantabr. 1.

335

336. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-463

ξύννομον:

ξύννομον

G. Cantabr. 1. Par. C. Ald. Rob. et altero ν super- scripto Cantabr. 2.

336

337-338. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-464

ἴσον λελιμμένοι. τῶν ἐκ τῶνδ᾽ εἰκάσαι λόγος πάρα:

ἴσον

Vit. Ald. Rob.

λελιμμένοι

Arund. Cantabr. 1. 2. Mosc. 2. Par. A. B. Ask. A. et ad ι superscripto Mosc. 1.

λελημμένοι

M. G. Par. C. E. et ad ι superscripto Ven. B.

λελημένοι

Lips.

λελειμμένοι

, superscripto ι, Vit.

λειμμένος

Ox. Ald. Rob. Turn.

λελημμένος

, superscripto ι, Ven. A. Post

λελιμμένοι

vulgo plene inter- pungitur. In proximo versu libri

τίν ἐκ τῶνδ᾽

, nisi quod Μ.

τί· ἐκ τῶνδ᾽

habet, sed cum litura post

τί

et adscripto in margine a recentiore manu

τίν' ἐκ

. Secunda manus hoc adscripsit scholion, τί ἐκ τῶνδ᾽ εἰκάσαι. τί δεῖ ὑπονοῆσαι ἐκ τούτων, ἢ πένθη καὶ συμφοράς; Non scripsisse Aeschylum

τίν ἐκ τῶνδ᾽ εἰκάσαι λόγον πάρα

; et antistrophicus versus et haec ipsa verba docent. Nam in media malorum captae urbis descriptione frigidissime talis sententia insereretur, eodem modo ut in fine strophiae secundae. Coniungenda haec sunt cum praecedentibus atque ita scribendum

ξυμβολεῖ φέρων φέροντι, καὶ κενὸς κενὸν καλεῖ, ξύννομον θέλων ἔχειν, οὔτε μεῖον, οὔτ᾽ ἴσον λελιμμένοι τῶν ἐκ τῶνδ᾽ εἰκάσαι λόγος πάρα.

i. e. οὔτε μεῖον ὧν vel οὔτ᾽ ἴσον οἷς. Praeda onustus alii rapta ferenti obvius est; vacuus vacuum advocat, nec minus nec tantum, quantum illos, quos ferentes aliquid vident, rapuisse coniicere licet, sed plus cupientes.

339. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-465

παντοδαπὸς ... χαμάδις ... ἀλγύνει:

παντοδαπής

Lips. Arund. Cantabr. 2. Par. K.

χαμάδης

G. Lips.

ἀλγυνεῖ

Vit.

ἀγύνει

Par. E.

ἀργύνει

Ald.

339

340. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-466

κυρήσας, πικρόν γ' ὄμμα θαλαμηπόλων: Libri

κυρήσας πικρὸν δ᾽ ὄμμα θαλαμηπόλων

, nisi quod

κηρύσας

habet Lips.

ὄμα

θαλαμηπόλλων

Colb. 1. Articulum

τῶν

ante

θαλαμηπόλων

auctore Arnaldo in Animadv. p. 194. male inseruit Brunckius eumque secuti Schutzius et Porsonus. Post

κυρήσας

vulgo interpungitur. Removendam esse interpunctionem manifestum est, idque intellexit etiam Wellauerus, qui

πικρὸν δ’

πικρῶν

mutandum censuit. Lenius visum est

παντοδαπὸς δὲ καρπὸς χαμάδις πεσὼν ἀλγύνει κυρήσας πικρόν γ' ὄμμα θαλαμηπόλων

340

341. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-467

πολλὰ δ᾽ ἀκριτόφυρτος:

πολλὴ δ'

Cantabr. 2. Rob. Turn.

ἀκρυτόφυργος

Ald.

ἀκριτόφυτος

Rob.

φυγάς

ex Par. E. affertur.

341

342. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-468

οὐτιδανοῖς:

οὐτιδανεῖς

οὐτιδανοῖσιν

Par. N.

342

343. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-469

ἐν ῥοθίοις:

ἐν ῥοθίοις

Vit. Arund. Ven. Β. Vind. 3.

ἐν ῥοθίοισι

Μ. et ceteri.

343

344-349. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-470

δμωΐδες δὲ καινοπήμονες νέαι, τλῆμον αἰχμάλωτον εὐνὰν ἀνδρὸς εὐτυχοῦντος, ὡς δυςμενοῦς ὑπερτέρου, ἐλπίς ἐστι νύκτερον τέλος μολεῖν, παγκλαύτων ἀλγέων ἐπίρροθον: Hi versus vulgo sic leguntur,

δμωΐδες δὲ καινοπήμονες νέαι τλήμονες εὐνὴν αἰχμάλωτον ἀνδρὸς εὐτυχοῦντος, ὡς δυςμενοῦς ὑπερτέρου. ἐλπίς ἐστι νύκτερον τέλος μολεῖν, παγκλαύτων αλγέων ἐπίρροθον.

Variae lectiones hae sunt. V. 344.

κοινοπήμονες

Rob.

νέαι

omittit Ven.B.

δμωΐδεσι δὲ καινοπημόνεσι νέαις πλημόνεσιν

ex Par. B. Faehsius pro verbis

δμωΐδες - τλήμονες

alert.

τλήμονας

Lips. Deinde v. 347.

ὑπερτέρους

Ald. Tum v. 348.

ἐλπίς ἐστιν

Vit.

ἐλπὶς δ᾽ ἐστὶν

Colb. 1.

μολεῖν

. γρ.

ὁμιλεῖν

Par. B. Denique v. 349.

παγκλαύτων

Μ. Turn.

παγκλαύστων

G. Vit. Lips. Cantabr. 1. Οx. Ven. A. Vind. 1. 3. Ald. Rob.

ἀχέων

pro

ἀλγέων

Cantabr. 1.

πημάτων

Par. L. Nihil sani est apud scholiastas. Schutzius quod ego olim conieceram,

τλᾶμον εὐνάν

, recepit, commate post

εὐτυχοῦντος

interpungens, quae autem inde sequuntur, sine interpunctione continuans. Interpretatur ita, novae- que ancillae novo dolore affliguntur ob miserum servile connubium beati viri, adeo ut sub immiti domino unica spes iis in aeterna nocte relinquatur, finem flebilibus aerumnis impositura. Haec probari non possunt. Vt alia taceam, ἀνὴρ εὐτυχῶν non potest simpliciter felix vel opulentus esse. Nam si quis talem propterea, quod superbior sit, commemorari putat, at melior est servae conditio in opulenti quam in pauperis domo; praetereaque, qui non est nobilis, etiam moribus asperior et magis rudis esse solet. Illud autem necessarium est, haec omnia cohaerere, quia non modo frigida, sed absurda etiam foret nexu cum praecedentibus destituta in fine sententia, praesertim quum, de quo ea accipienda esset, non esset indicatum. Scripsi igitur,

δμωΐδες δὲ καινοπήμονες νέαι, τλῆμον αἷσιν αἰχμάλωτον ἀνδρὸς εὐτυχοῦντος, ὡς δυςμενοῦς ὑπερτέρου, ἐλπίς ἐστι νύκτερον τέλος μολεῖν, παγκλαύτων ἀλγέων ἐπίρροον.

Novo dolore iuvenes servae affliguntur, quibus spes est (i. e. quibus exspectandum est) venturum esse miserum captivum nocturnum officium viri victoris, ut gravioris hostis (vel ut gravioris hoste), adiuvans atque augens lacrimas. Τέλος rectius fortasse imperium interpretabimur.

350. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-471

ὅ τοι:

ὅτι τοι

Rob.

ὡς

omittit G.

350

351. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-472

πευθώ τιν ἡμῖν ... νέαν φέρει:

πευθὼ

Μ.

πυθὼ

Lips.

πευθὺν

ut videtur Vit.

ὑμῖν

Ox. Ven. A.

φέρειν

G. Taur.

351

352. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-473

NA: Affert hunc versum Thomas M. in v. διώκω p. 93, 2. ed. Ritsch.

352

353. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-474

καὶ μὴν ἄναξ ὅδ᾽ αὐτός, Οἰδίπου τόκος:

καὶ νῦν

Par. B.

ὅδ᾽ ἄναξ αὐτὸς

G. Lips.

τόκος

M. G. aliique, ut videtur, et Ald. Turn.

τέκος

Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. II. L. N. Colb. 1. Ven. A. B. Rob.

353

354. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-475

εἶσ᾽ ἀρτίκολλον ... λόγον: Hunc versum omittit Lips.

εἶσ'

habent M. ceterique libri :

εἶς

Ald. Rob.

εἰς

margo Aldinae apud Burtonum, et sic Porsonus. recte. V. Opusc. II. p. 326.

ἀρτίκωλον

G. Mosc. 2.

ἀρτίκολον

Cantabr. 1. Par. L.

λόγου

Οχ.

354

355. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-476

σπουδὴ δὲ καὶ τοῦδ᾽ οὐκ ἀπαρτίζει πόδα:

σπουδῆ τε. καὶ τοῦδ’

, cum glossa μετὰ σπουδῆς, G. Taur.

σπουδῆ δὲ καὶ τοῦδ'

Vit. Ald. Rob.

σπουδὴ δὲ τοῦδ'

Lips. Reliqui

σπουδὴ δὲ καὶ τοῦδ'

, nisi quod in M. prius

σπουδή

scriptum fuisse videtur.

οὐ καταρτίζει

, cum his adnotationibus, εὐθετεῖ, et γρ.

οὐκ ἀπαρτίζει

, ἤγουν ἄρτιον ποιεῖ, G. Taur. Ceteri

οὐκ ἀπαρτίζει

. Non debebam olim in Observationibus criticis proponere

οὐ καταργίζει

. Hoc dicit, etiam Eteoclem ita festinare, ut pedum incessum non sic, quemadmodum decet, componat.

355

356. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-477

εἰδὼς ... ἐναντίων:

ἰδὼν

Colb. 2. γρ.

ἰδὼν

Par. B.

πολεμίων

, supra scripto ab eadem manu

ἐναντίων

, Par. L.

356

357. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-478

ὡς τ' ... ἕκαστος εἴληχεν πάλον:

ὥστ'

Μ. a recentiore manu: prima

ὅστ'

scripsisse videtur.

357

357. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-479

ὡς τ' ... ἕκαστος εἴληχεν πάλον:

πῶς τ'

Rob.

ἕκαστον

Vit.

εἴληχεν

Μ.

εἴληχε

G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Mosc. 1. 2. Par. B. Vind. 2. 4. Ald. Rob. Turn. γρ.

εἴληφε

πάλου

Mosc. 1. Par. K.

πάλῳ

G. et cum glossa ἐκληρώθη Par. B.

κλήρῳ

Mosc. 2.

κλῆρον

Ven. A. Vind. 2. 4. Ald. Euripides Phoen. v. 751.

ὄνομα δ᾽ ἑκάστου διατριβὴ πολλὴ λέγειν, ἐχθρῶν ὑπ' αὐτοῖς τείχεσιν καθημένων.

Ad quae scholiastes haec adnotavit, πεφύλακται δὲ τὰς ὀνομασίας αὐτῶν εἰπεῖν, ὡς φησὶ Δίδυμος, διὰ τὸ ὑπὸ Αἰσχύλου εἰρῆσθαι ἐν τοῖς Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβαις.

357

358. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-480

Προιτίσιν:

προιτίσιν

M. Par. L. Ceteri ι omittunt.

358

360. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-481

σφάγια ... γίγνεται:

σφράγια

Vit.

γίγνεται

Porsonus. Libri

γίνεται

360

361. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-482

λελιμμένος:

λιμένος

, superscripto ab eadem, ut videtur, manu altero μ, et a sec. manu λε in initio vocabuli, M.

λελιμένος

Par. L.

λελυμένος

, cum glossa ἐπιθυμῶν, G.

361

362. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-483

κλαγγaῖσιν:

κλαγκαῖσιν

G. Vit. Lips.

362

363. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-484

θένει ... ὀνείδει μάντιν Οἰκλείδην σοφόν:

θένει

M. Turn.

σθένει

Ox. Vind. 3. Ald.

θείνει

Lips. Arund. Mosc. 1. 2. Par. F. Vind. 4. Rob.

θύνει

Vit.

θαίνει

δ'

omittit Ald.

ὀνέδει

Lips.

ὀνειδίζει

G. Mosc. 2. Vind. 1.

Οἰκλείδην

G. Ald. Rob.

δικλείδην

M. Vit. Lips. Turn.

σοφιστὴν

pro

σοφόν

Par. E.

363

365. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-485

τρεῖς κατασκίους:

τρισκατασκίους

, ad primam syllabam ει superscripto, G. Aristophanes Acharn. v. 964.

ὁ δεινός, ὁ ταλαύρινος, ὃς τὴν Γοργόνα πάλλει, κραδαίνων τρεῖς κατασκίους λόφους.

365

366. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-486

κράνους χαίτωμ'· ὑπ᾽ ἀσπίδος δὲ τῷ:

κραίνους

Lips.

χαίτωμα

δ᾽ ἐσώ

(sic, non δ᾽ ἔσω) M. in quo recentior manus γρ.

τῷ

adscripsit,

δέτω

δετῶ

, supra adscripto ου, Vit.

δὲ τοῦ

Vind. 2. 4.

366

367. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-487

χαλκήλατοι κλάζουσι κώδωνες:

χαλκήλατον

margo Aldinae apud Burtonum, idemque Turnebus commemorat.

κλάζουσι κώδωνος

G. Vind. A.

κώδωνες ἠχοῦσιν

Ask. A.

367

368. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-488

ὑπέρφρον: In

ὑπέρφρον

Μ. o in litura habet.

ὑπ' ἀσπίδος

Rob.

368

371. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-489

πρέσβιστον ἄστρων:

πρέσβιστος δ᾽ ἀνδρῶν νυκτὸς ὀφθαλμὸς πρέπει

, Αἰσχύλος corrupte Εtym. Μ. p. 753, 22.

ἄστρων

superscripto ο Vit. Lips.

ἄστρον

G. Par. L. et o superscripto Par. G.

371

373-375. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-490

βοᾷ παρ᾽ ὄχθαις ποταμίαις, μάχης ἐρῶν, ἵππος χαλινῶν δ᾽ ὡς κατασθμαίνων μένει, ὅςτις βοὴν σάλπιγγος ὀργαίνει μένων: Legebatur

βοᾷ παρ᾽ ὄχθαις ποταμίαις μάχης ἐρῶν· ἵππος χαλινῶν δ᾽ ὡς κατασθμαίνων, μένει, ὅςτις βοὴν σάλπιγγος ὁρμαίνει μένων.

Post

μάχης

particulam δ' inserit Lips. et Par. A. si hoc dicere vult Brunckius, qui hanc particulam se ait in locum suum reposuisse, suffragante cod. A. Scripsit autem Brunckius ita,

βοᾷ παρ᾽ ὄχθαις ποταμίαις· μάχης δ' ἐρῶν, ἵππος χαλινῶν ὡς κατασθμαίνων, μένει, ὅςτις βοὴν σάλπιγγος ὁρμαίνει μένων.

Sine particula

χαλινῶν ὡς

habent M. Colb. 2. (puto, Par. A.) et Rob.

χαλινῶν ὃς

Lips. In M. a recentiore manu non, ut narratur, δυς super ὡς, sed, quantum dispici potuit, οὗ super ultimam in

χαλινών

syllabam adscriptum est. Deinde

κατασθαίνων, μένει

, supra adscripto γρ.

κατασθμαίνων

, Lips.

κατασθμαίνει μένων

Rob. Tum

ὡς τις

Ald. 'Turn. Deinde

βοῇ

Par. L. Tum

ὁρμαίνει μένων

M. Vit. Ald. Rob. Turn.

ὁρμένει μένων

, sed minio superscriptis ad prius vocabulum αι, ad alterum ει, G.

ὁρμαίνων μένει

Arund. (qui hunc versum post sequentem collocat) Cantabr. 1. Mosc. 1. Par. F. Ask. A. Ven. A. Vind. 4. et ad

μένει

supra scripto αι Par. C.

ὁρμείνων μένει

Par. E. In Lips. hic versus omissus, sed a sec. manu in ima margine sic additus est,

ὅστις βοὴ

(supra scriptum γρ.

βοὴν

)

σάλπιγγος ὁρμαίνων μένει

. Repetitio verbi

μένει

, quantumvis iterationem verborum non reformident tragici, hic quidem ferri non potest. Itaque putandum esset

μένει

esse nomen, ut in Agamemnone v. 222.

χαλινών τ' ἀναύδῳ μένει

. Sed magna tamen suspicio est, in alterutro versu

μένει

vel

μένων

ortum esse ex altero. Itaque non male Tyrwhittus et Brunckius ad Aristophanis Ran. v. 1042. in ultimo versu

κλύων

scribendum esse putarunt: quod sane firmari videtur verbis scholiastae,

σάλπιγγος ἀκούων

, nisi hic, quod mihi quidem veri simillimum videtur, rem enarrare voluit explicatius. Mihi probabilius videtur mutandum esse

μένει

βρέμει

, quae Schützii quoque opinio fuit. Sed ex proximo quoque versu vitium tollendum est. Nam

ὁρμαίνει

, quod sensu non aptum, usu non tragicum est, pridem cedere debebat alii verbo, quod scholion a Stanleio editum et postea a Schützio e' codice Mosc. 1. prolatum,

σφαδάζων ἐκδέχεται

, monstrare videtur,

ὀργαίνει

. Vtitur activa huius verbi forma ita, ut sit irasci, Sophocles Trach. v. 552.

ἀλλ᾽ οὐ γάρ, ὡςπερ εἶπον, ὀργαίνειν καλὸν γυναῖκα νοῦν ἔχουσαν

. Itaque scripsi

βοᾷ παρ᾽ ὄχθαις ποταμίαις, μάχης ἐρῶν, ἵππος χαλινῶν δ᾽ ὡς κατασθμαίνων βρέμει, ὅςτις βοὴν σάλπιγγος ὀργαίνει μένων.

Ceterum qui hanc bellatoris equi descriptionem, quam similibus exemplis . illustravit Bochartus in Hierozoico I. p. 149. diligentius consideraverit, nolet huic lectioni, quam recepimus, hanc praeferre,

ὀργαίνων μένει

376-377. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-491

τίν᾽ ἀντιτάξεις τῷδε; τίς Προίτου πυλῶν κλήθρων λυθέντων προστατεῖν φερέγγυος;: Plutarchus initio Thesei

σκοποῦντι δέ μοι, τοιῷδε φωτί, κατ' Αισχύλον (ν. 416.), τίς ξυμβήσεται ; τίν᾽ ἀντιτάξω τῷδε; τίς φερέγγυος; ἐφαίνετο

et quae sequuntur.

ἀντιτάξας

κλήθρων

, a recentiore manu iota subscripto, M. et

mutato vel contra Vit.

κλείθρων

ceteri.

λυμάτων

, supra adscripto γρ.

λυθέντων

, Lips.

379. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-492

γίγνεται:

γίγνεται

Porsonus. Libri

γίνεται

379

380. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-493

κώδων τ' οὐ δάκνουσ᾽ ἄνευ δορός:

τ'

omittunt Arund. Rob.

δάκνουσιν

Lips. Rob.

δακίσ'

δουρὸς

380

383. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-494

ἡ ἀνοία:

ἡ ἀνοία

Μ. Turn.

ἢ ἄνοια

Lips.

κἄνοια

Faehsio teste Par. L. Ceteri

ἡ ἄνοια

. Inde a Cantero

ἡ 'νοια

obtinuerat.

ἡ ἀνοία· παροξυτόνως Αττικῶς. διὰ δὲ τὸ μέτρον ἐξέτεινεν. ὁ δὲ νοῦς· τὰ ἐξ ἀνοίας τινῶν γενόμενα τάχα τῶν κακῶν αὐτοῖς ἔσται σύμβολα

schol. cod. M. γρ.

καὶ ἀνοία τινί

(

ἄνοιάν τινι

Taur.),

ἤγουν κατὰ τινὰ ἄνοιαν καὶ μωρίαν

. Non est scribendum

ἡ 'ννοία

, quod nonnullis placuit.

383

384. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-495

πέσοι:

πέσῃ

Arund. Colb. 2. Ven. B. et supra scriptum in Cantabr. 2.

384

385. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-496

ὑπέρκομπον:

ὑπέρκοπον

G. Mosc. 2.

ὑπέρκομον

Ald.

385

386. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-497

ὀρθῶς ἐνδίκως τ':

ὀρθῶς ἐκδίκως τ'

ὀρθῶς γ' ἐνδίκως τ’

Οx. Ald. Turn.

386

387. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-498

τήνδ᾽ ... μαντεύσεται:

τήνδ'

Μ. Cantabr. 1. Par. C. L. Colb. 2. Ask. A.

τὴν

ceteri.

μαντεύεται

M. Vit. Par. E. N. Colb. 1. sed α ab eadem, ut videtur, manu insertum in M. Vit.

387

389. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-499

προστάτην:

προστατεῖν

Par. K. et ην superscripto Arund.

389

390. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-500

μάλ' εὐγενῆ:

μάλ' εὖ

omittit Par. E. Frigebit hic

μάλα

, nisi voce adiuvetur. Est enim cum vi quadam pronuntiandum, ut sensus sit non ignobilem.

390

393. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-501

ὧν Ἄρης ἐφείσατο:

ὡς

, supra adscripto γρ.

ὧν

, Lips.

ἐφύσατο

G. Mose. 2. In G. supra scriptum

ἠλέησε

, in Mosc. 2.

ἐγέννησεν

. Coniecit

ἐφύσατο

scribendum esse H. Stephanus, refutatus a Cantero Nov. Lect. I. 5.

393

394. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-502

δ᾽ ἔστ':

δέ γ'

pro

δ᾽ ἔστ'

Lips.

394

395. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-503

ἔργον:

ἔργων

Ald.

ἔργου

supra scriptum in Colb. 2.

395

396. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-504

Δίκη δ᾽ ὁμαίμων:

δίκη δ'

Μ. G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Colb. 1. Ven. A. B. Ald. Rob.

δίκη δ'

Par. A. B. Ask. A. Vind. 1. 2. 3. 4. Turn.

ὁμαίμων

Μ. Vit. Arund. Ad prius υ superscriptum αι in Arund. et a recentiore manu in M.

ὁ δαίμων

G. Lips. Cantabr. 1. 2. Ox. Colb. 1. Par. A. B. C. E. Ven. A. B. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob. Τurn. Adscriptum

δαίμων

in Lips. Par. G. et ut videtur in Par. A. B. μ ad αι in Cantabr. 2.

δικαίως ὁ Ἄρης

glossa in Par. A. B. Veram scripturam

δίκη δ' ὁμαίμων

, quam primus dedit Victorius, scholiastes recte explicat,

τὸ τῆς συγγενείας δίκαιον στέλλει αὐτὸν εἰς τὴν μάχην

396

397. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-505

NA: Hunc versum affert Thomas M. p. 141, 11. ed. Ritsch.

397

398. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-506

τὸν ἀμόν νυν:

τὸν ἐμὸν

Colb. 2. et supra adscriptum in Lips. γρ.

ἐμὸν

Par. B.

νυν

Arnaldus Animadv. crit. p. 127. et Brunckius.

μὲν

Taur. Vind. 1. Ceteri

νῦν

ἀντίπαλος

hic eum significat, qui hosti opponitur.

398

399. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-507

δικαίως πόλεως πρόμαχος ὄρνυται: Non recte

δίκαιος

ex Porsoni coniectura Blomfieldius,

δικαίας

Dindorfius.

πρόμαχος ὄρνυται πόλεως

Taur.

399

400. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-508

αἱματηφόρους:

πρόσμαχος

a pr. manu M.

αἱματοφόρους

Ald. Rob.

αἱματοφόρους

Par. Ε.

αἱμηφόρους

G. Taur. Vind. 1.

αἱματηροὺς

Vind. 3.

400

401. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-509

φίλων: Post

φίλων

Rob. addit

ἐμῶν

, ut scholiastam metricum legisse videri Stephanus observavit.

401

402. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-510

ὀλομένων:

ὀλυμένων

Vit.

ὀλλυμένων

Ask. A. γρ.

όλλυμένων

Par. B.

ὀλλομένων

Taur. Vind. 1. 3.

ὀλλουμένους

G. Quum proprie dicendum esset

τρέμω ὑπὲρ φίλων, ιδέσθαι μόρους αὐτῶν ὀλομένων

, aut

τρέμω ιδέσθαι μόρους φίλων ὀλομένων

, utramque rationem a poeta coniunctam esse monui in dissertatione de ellipsi et pleonasmo p. 208. sive Opusc. I. p. 226. Adiectum participium

ὀλομένων

satis tuebuntur exempla a Lobeckio ad Ai. v. 517. p. 278. allata.

402

403. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-511

δοῖεν θεοί:

δοῖεν θεοί

Arund. Cantabr. 1. 2. Par. A. B. Ask. A. Vind. 3.

θεοὶ δοῖεν

Μ. G. Vit. Lips. Ald. Rob. Turn. In M. sec. manus, ut verborum ordinem corrigeret, β' α' supra adscripsit.

403

404. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-512

Ἠλέκτραισιν εἴληχεν πύλαις:

ηλέκτρησι

Par. N.

λέκτραισιν

Par. E.

ηλέκτροισιν

Vit.

εἴληχεν

Μ.

εἴληχε

G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob. Turn.

πύλας

a pr. manu M. secunda ε superscripsit.

404

405. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-513

γίγας ὅδ᾽ ἄλλος:

γίγας ὅδ᾽, ἄλλου

ex Par. A. et Marklandi ad Eur. Suppl. v. 872. coniectura Brunckius, qui idem in Par. B. vulgato superscriptum dicit. Marklandus falso ad scholiastam provocat. Legit is

γίγας ὁδ᾽ ἄλλος

, ut in M. ceterisque libris scriptum est. Hoc verissimum.

Γίγας ὁδ᾽ ἄλλος

, alius ille gigas, ita dictum est ut saepe in simili re solet. Notum proverbium

ἄλλος οὗτος Ἡρακλῆς

. Maxime haec et similes formulae frequentatae sunt Nonno et hunc sectantibus. Si quis in eo haereat, quod gigas non unus, sed plures fuerint, idem est ac si dixisset

ἄλλος γίγας, παρὰ τοὺς προτέρους

, quemadmodum Lucianus loquitur Alex. 43. p. 249.

ἐγώ, ἦ δ᾽ ὅς, Ασκληπιὸς νέος, ἄλλος παρ' ἐκεῖνον τὸν πρότερον

405

406. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-514

μείζων, ὁ κόμπος δ᾽ οὐ κατ᾽:

μείζων δ᾽ ὁ

Οχ.

μείζων

omisso δ' Par. E.

κόμπος οὐ

Ox. Ald. Turn.

κατ'

omittit Par. E.

406

407. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-515

ἀπειλεῖ ... κραίνοι:

ἀπειλῆ

Lips.

κραίνοι

recte Brunckius, et sic M. Par. L. N. Colb. 1. et ab alia manu Cantabr. 2.

κράννοι

Rob.

κράνος

Lips. Ceteri

κράνοι

. In M. ad αι a recentiore manu α supra adscriptum. Similiter dictum est v. 530.

πύργοις ἀπειλεῖ τοῖςδ᾽ ἃ μὴ κραίνοι θεός

407

408. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-516

τε ... θέλοντος:

τε

omittit Lips.

θέλλοντος

408

410. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-517

Ἔριν ... ἐμποδὼν σχεθεῖν:

ἔρριν

ἐμποδὼν

Vit. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. A. B. Η. Κ. L.

ἐμποδῶν

Rob.

οὐδὲ τὸν τοῦ Διὸς σκηπτὸν εἰς γῆν κατενεχθέντα, ἤ αὐτοῦ τοῦ Διὸς φιλονεικήσαντος, ἐμποδὼν γενέσθαι

scholion in M. quamquam M.

ἐκποδῶν

habet.

ἐκ ποδῶν

G. Ald.

ἐκπεδὼν

Lips.

ἐκποδὼν

Turn. Praeferendum iudicavi

ἐμποδών

. Neque se Iovis iram impedimenti loco habiturum. Altera lectio,

ἐκποδών

, in qua αὐτόν intelligi debet, multo est durior.

σχεθεῖν

Blomfieldius. Libri

σχέθειν

410

411. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-518

κεραυνίους βολὰς:

κεραυνοὺς βολὰς

Lips.

411

412. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-519

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν προσῄκασεν:

μεσημβρινοῖσιν

Μ.

μεσιβρινοῖσι

μεσηβρίνοισι

Vit.

θάλπεσιν

Μ.

θάλπαισι

Rob.

θάλπεσι

ceteri.

προσήκασεν

, iola a recentiore manu subscripto, Μ.

προσείκασαν

Lips. Ceteri

προσείκασεν

412

413. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-520

γυμνὸν:

δεινὸν

γρ.

γυμνὸν

Vind. 3. Post

γυμνὸν

litura in M.

413

414. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-521

φλέγει ... διὰ χερῶν:

φέγγει

γρ.

φλέγει

Vind. 3.

χειρῶν

G. Lips. Par. E. Ald. Rob.

414

415. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-522

φωνεῖ γράμμασιν "πρήσω:

φωνεῖ

ultimis duabus litteris a sec. manu in litura M.

φωνεῖν

Ald.

φρονεῖ

Par. E.

γράμμασιν

Μ. Ceteri

γράμμασι

πρίσω

Ald. Rob.

415

416. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-523

πέμπε, τίς ξυστήσεται:

πέμπε

ultima littera a sec. manu in litura M.

περπατὶς

Rob.

τίς ξυμβήσεται

Plutarchus in initio Thesei.

416

417. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-524

κομπάζοντα:

κομπάσαντα

Μ. a recentiore manu ζο supra scripto, et Vit. Par. L. Ven. Β.

κομάζοντα

Lips. Ceteri

κομπάζοντα

417

418. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-525

NA:

καὶ τῷδε κέρδει

spectat ad praegressam Eteoclis orationem. Hoc lucro, quod hic iactator est, accedit aliud, quod ipsa illa iactatione Iovis iram provocabit.

418

419. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-526

ἀνδράσιν:

ἀνδράσιν

Cantabr. 1. Ceteri

ἀνδράσι

419

420. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-527

γλῶσσ᾽ ... γίγνεται κατήγορος:

γλῶσσα

, supra scripto altero ν a sec. manu, M.

γίγνεται

Porsonus. Libri

γίνεται

διδάσκαλος

pro

κατήγορος

Lips. Rob. et Blomfieldio teste Ask. A. Idem adscriptum in Mosc. 1. Sic etiam scholiastes.

420

421. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-528

δρᾶν παρεσκευασμένος:

δρᾶν

Lips.

παρασκευασμένος

Par. C. et ε a sec. manu supra adscripto ad alteram syllabam M.

421

422. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-529

θεοὺς ἀτίζων: Libri

θεοὺς ἀτίζων

. Scribendum erat

θεοὺς ἀτίζων

. Monosyllabi

θεός

exempla congessit Porsonus ad Eur. Or. v. 393.

422

424. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-530

γεγωνὰ:

γεγωνὰ

Brunckius.

γεγωνία

Ask. A. Sed ad probandam Brunckii emendationem ducunt quae ceteri libri habent.

γεγωνᾷ

(sic) M.

γεγωνεῖ

Mosc. 2.

γεγωνᾷ

(sic) Ald. Rob.

γεγωνα

ceteri. In G. ᾷ in litura scriptum est. Hesychius

γεγωνόν, τὸ ἐξακουστόν, μεγαλόφωνον

424

425. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-531

αὐτῷ:

αὖ τῷ

425

426. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-532

ἐξῃκασμένον:

ἐξηκασμένον

, iota a recentiore manu subscripto, M. Ceteri

ἐξεικασμένον

426

427. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-533

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν τοῖς:

μεσημβρινοῖσιν

Μ.

μεσηβρινοῖσι

θάλπεσιν τοῖς

Μ.

θάλπεσι τοῖς

G. Lips. Ald. Rob. Turn.

θάλπεσι τοῦ

Vit. Colb. 1. Par. N.

427

429. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-534

αἴθων ... Πολυφόντου βία:

αἴθων

, ut reliqui libri, sed ad ο supra adscripto ο Lips. Vtrumque, et

αἴθων

αἰδῶν

, in scholiis commemoratur.

πολυφόντα

Οx. Ald.

βία

Ald. Rob.

429

430. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-535

NA:

φερέγγυον φρούρημα

affert Thomas M. p. 381, 12. ed. Ritsch.

430

431. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-536

εὐνοίαισι:

εὐνοίαισι

Cantabr. 1. et erasum videtur in M.

431

432. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-537

ἐν πύλαις εἰληχότα:

ἐν πύλαις εἰληχότα

ante sec. manus emendationem M. Plato de re publ. VIII. p. 550. C. non satis accurate huius versus meminit, quum dicit

οὐκοῦν μετὰ τοῦτο, τὸ τοῦ Αἰσχύλου, λέγωμεν ἄλλον πρὸς πύλαις τεταγμένον;

Aug. Nauckius ad Aristoph. Byz. p. 230. Platonem

πρὸς πύλαις

scripsisse putat.

432

433. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-538

ὄλοιθ᾽ ὃς ... ἐπεύχεται:

ὄλοιθ'

Ald. Rob.

εὔχεται

Lips.

433

434. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-539

μιν:

νιν

Brunckius. Libri

μιν

. Libri

ἐπισχέθοι

. Scripsi

ἐπισχέθοι

, quo hic versus strophico accurate exaequatur. Et pertinet fortasse ad hoc vocabulum codicis Vit. glossa,

καταλάβοι

434

435. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-540

ἐμὸν:

πρίν γ' ἐμὸν

Taur.

435

436. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-541

ἑδωλίων μ' ὑπερκόπῳ: Libri

εδωλίων ὑπερκόμπῳ

. Brunckius

ὑπερκόπῳ

, et sic margo Ald. apud Burtonum. Sed addito pronomine scribendum erat

εδωλίων μ' ὑπερκόπῳ

436

440. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-542

πήδησεν: Libri

πήδησεν

. Omissi augmenti signum, quo carere possumus, Brunckius adiecit.

440

441. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-543

Νηΐσταισι προςβαλεῖν:

νηίστησι

a pr. manu M. alia manus ο delere voluisse videtur.

νηίστισι

G. Cantabr. 2. Mosc. 1. Par. L. Vind. 2. Ald: Rob.

νηίστιοι

441

441. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-544

Νηΐσταισι προςβαλεῖν: Vit. Par. A. B. Turn. et η ad penultimam syllabam superscripto Lips. Scribendum erat

Νηΐσταισι

. V. ad Eur. Phoen. v. 1112.

προσβαλεῖν

Lips.

441

442. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-545

ἵππους δ᾽ ἐν ἀμπυκτῆρσιν:

ἵππους γ᾽ ἐν

Rob.

ἀμπυκτῆρσι

G. Lips.

442

443. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-546

πρὸς πύλαις:

πρὸς πύλας

Ald. Rob.

443

444. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-547

φιμοὶ ... βάρβαρον τρόπον:

φριμοὶ

Vit. Schatzii coniectura,

βάρβαρον βρόμον

, aliquid commendationis quum ab eo habet, quod librarius ad v. 446. oculis aberrare potuit, tum ab explicatione scholiastae,

ἀπηνῇ ἦχον ἢ ἐπεὶ ἡ σύριγξ βοᾷ

. In Vit. glossa,

κατὰ ἦχον ἄσημον

. Eteoclem mox ad haec v. 456. respondere Schützius animadvertit

ὃς οὔτι μάργων ἱππικῶν φρυαγμάτων βρόμον φοβηθεὶς ἐκ πυλῶν χωρήσεται

. Nihilo minus

τρόπον

servandum duxi, sive more interpretari aliquis velit, sive de ipsa soni conformatione accipiat, ut

Λυδίῳ ἐν τρόπῳ

apud Pindarum Ol. XIV. 17.

444

445. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-548

μυκτηροκόμποις πνεύμασιν:

μυκτηροκόπαν

Par. E.

πνεύμασιν

Μ. Ceteri

πνεύμασι

445

446. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-549

ἐσχημάτισται δ᾽ ... οὐ σμικρὸν:

σημάτισται δ᾽

vel

εἰσημάτιστα δ'

a pr. manu M. quod sec. correxit.

σμικρὸν

Rob.

μικρὸν

M. G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Ask. A. Ox. Ald. Turn.

446

447. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-550

προςαμβάσεις:

προςαμβάσεις

Canterus Nov. lect. III. 3.

πρὸς ἐμβάσεις

ἀμβάσεις

omisso

πρὸς

Par. E. Ceteri

πρὸς ἀμβάσεις

447

448. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-551

στείχει πρὸς ἐχθρῶν πύργον, ἐκπέρσαι:

στείχη

Vit.

πύργων

G. et ο superscripto Par. C.

πύγων

, ad τω superscripto ο, Lips.

ἐμπέρσαι

Par. G.

ἐκπέρσας

ἐκπρῆσαι

γρ.

ἐκπέρσαι

Vit. et adscriptum

ἐκπρῆσαι

in Par. B.

448

449. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-552

βοᾷ δὲ χοὗτος ... ἐν ξυλλαβαῖς:

βοᾷ δ᾽ οὗτος

ἐν

omittit Rob.

ξυλλαβαῖς

M. et regius Spanhemii. Ceteri

συλλαβαῖς

449

450. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-553

σφ' ἐκβάλοι:

σφ᾽ ἐκβάλλοι

ἀφ᾽ ἐκβάλοι

Cantabr. 1.

ἀφεκβάλοι

Colb. 1.

σφ' ἐκβάλῃ

Lips. Cantabr. 2. Ox. Par. C. Ε. F. L. Colb. 2. Vind. 3.

σφ' ἐκβάλλῃ

Vind. 2. 4.

450

451. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-554

καὶ τῷδε φωτὶ:

καὶ τῷδε τῷ φωτὶ

G. Cantabr. 2. Vind. 1. Ald.

451

452. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-555

δούλειον:

δούλεινον

Lips.

452

453. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-556

σὺν τύχῃ δέ τῳ:

σὺν τάχει

Lips. Rob.

δέ τῳ

, iota, ut videtur, a sec. manu addito, Μ.

δέ τω

G. Lips.

δέ τῳ

Taur.

δὲ τῷ

Vit. Turn.

δὲ, τῷ

Ald. Rob. γρ.

ξυντύχοι καὶ ἄν ποτε, ἵνα συμβάλῃ τῷ καὶ ἐκείνῳ τῷ Ετεόκλῳ

Par. B.

σὺν τύχῃ δέ τῳ

legit etiam Triclinius ad Soph. Oed. R. v. 80.

453

454. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-557

καὶ δὴ πέπεμπται, κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων:

καὶ δὴ πέπεμπ᾽ οὐ

M. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. B. H.

καὶ δὴ πέμπτ᾽ οὐ

Vit. (sic Vit.) Par. C. Ε.

καὶ δὴ πέμπετ᾽ οὐ

Lips. Mosc. 1. Par. A. L. N. Colb. 1. Ven. A. B. Ald. Rob.

καὶ δῆτα πέμπετ᾽ οὐ

G. Mosc. 2.

καὶ πέμπεται δ᾽ οὐ

Turn. quod speciem habet emendationis. Deinde

ἐν χερσὶν

Vit. Par. N. Scribendum erat, remota negatione,

καὶ δὴ πέπεμπται

, graviore multo sententia, idque vidit etiam Erfurdtius ad Soph. Ai. p. 514. Sed tollenda etiam erat interpunctio in fine praecedentis versus atque ita continuanda oratio,

πέμποιμ᾽ ἂν ἤδη τόνδε, σὺν τύχῃ δέ τῷ

καὶ δὴ πέπεμπται, κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων, Μεγαρεύς.

Nam καὶ δή, quod prope idem est atque ἤδη, ita collocari constat. V. ad Vigerum adn. 301. b.

454

455. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-558

τοῦ:

τῶν

Lips. Ceteri omnes

του

, nisi quod articulum omittit Colb. 1. In Par. N.

ἐκ

abesse dicit Vauvillersius: voluisse videtur

του

scribere.

455

456. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-559

οὔτι μάργων:

ὃς οὔτ᾽ εἰμάργων

μαργῶν

Lips.

μάργων

, evanido utroque accentu, M.

456

458. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-560

χθονί:

χθονός

, cum glossa

τῇ γῇ ταύτῃ

, G.

458

459. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-561

δύ᾽ ἄνδρε καὶ:

δύο

Par. G. N.

ἄνδρες

Par. N.

ἄνδρας

G. Vind. 1. 2. 3. 4. et ε superscripto Ox.

ἄνδραν

Par. E.

καὶ τὸ

Par. C.

459

460. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-562

ἑλὼν ... πατρός:

ἑλὼν

γρ.

ἐλθὼν

Par. B.

πατρὸς

γρ.

πάλιν

idem.

460

461. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-563

ἄλλῳ, μηδέ μοι ... λέγων:

ἄλλον

Cantabr. 1. et adscriptum in Par. B.

μηδέ μοι

Turn.

μὴ δέ μοι

M. G. Vit. Lips. Ald.

μηδέν μοι

Par. G.

μὴ δέ

, omisso μοι, Rob.

λέγων

γρ.

λίαν

Par. B.

461

462. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-564

ἐπεύχομαι τῷδε μὲν εὖ τελέσαι:

ἐπεύχομαι δὴ τάδε μὲν

Μ. G. Vit. Ox. Par. Β. C. N. Ven. A. Turn.

ἐπεύχομαι δὴ τῷδε μὲν

Lips. et superscripto

τάδε

Par. A.

ἐπεύχομαι τάδε μὲν

Αld.

ἐπεύχομαι τῷδε μὲν

Cantabr. 1.

ἐπεύχομαι τῷ δὲ μὲν

Rob.

εὐτυχεῖν σε

G. Par. N. Ceteri

εὐτυχεῖν

. Neque eleganter iuncta sunt

εὐτυχεῖν

δυςτυχεῖν

, neque syllabae pares antistrophicis. Quare scripsi

ἐπεύχομαι τῷδε μὲν εὖ τελέσαι

462

463. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-565

ἰὼ πρόμαχ᾽ ἐμῶν δόμων, τοῖσι δὲ δυςτυχεῖν:

τοῖσι δὲ δυστυχεῖν. ἰὼ πρόμαχ᾽ ἐμῶν δόμων

Rob.

πρόμαχε τῶν ἐμῶν

Cantabr. 2. Par. K. L. N. Colb. 1. Ven. Β.

προμ ἐμῶν

Mosc. 2. cum glossa

βοηθὲ τῶν

463

464. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-566

ὑπέραυχα βάζουσιν ... πτόλει:

ὡς ὑπέραυχα βάζουσιν

Par. Α. Ν.

ὡς ὑπέραν χαβάζουσ'

Ald.

ὡς ὑπέρανχα βάζουσ'

Μ. et reliqui.

πτόλει

M. Lips. Arund.

πόλιν

Rob. Ceteri

πόλει

464

465. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-567

μαινομένᾳ:

μαινομένᾳ

M. Cantabr. 1. Par. A. B. L. Ask. A. et η superscripto Lips.

μαινομένῃ

G. Vit. Ald. Rob. Τurn.

μαινομαίνη

Par. C.

465

466. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-568

νεμέτωρ:

νεμέτω

, cum glossa

διεξαγέτω

, Mosc. 2.

466

467-468. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-569

γείτονας πύλας ... Ὄγκας Ἀθάνας ... ξὺν βοῇ:

γείτονας πύλας ἔχων Ὄγκας Αθάνας

alfert Thomas M. p. 76, 19. ed. Ritsch.

πύλας ἄλλος γείτονας

Par. Ε.

πύλας ἄλλας γείτονας

Vind. 2. 4.

ὀγγὰς

ὄγγας

, cum glossa

τῆς μεγαλόφρονος

, Mosc. 2.

ἀθήνας

G. Οχ. Hesychius

Ὄγκας Ἀθηνάς, τὰς Ωγυγίους πύλας λέγει

ξύμβοῇ

Lips.

σὺν βοῇ

Par. L.

469. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-570

Ἱππομέδοντος ... τύπος:

Ἱππωμέδοντος

suo, ut videtur, arbitratu Turnebus. Priscianus de metris comn. p. 1328. Putsch. 250. Lind. 420. Gaisf. Aeschylus in

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας, Ἱππομέδοντος σῆμα

(ita libri)

καὶ μέγας τύπος

. In principio enim trochaeum posuit. Quem imitans Sophocles, teste Seleuco, profert quaedam contra legem metrorum, sicut in hoc,

Αλφεσιβοίαν, ἣν ὁ γεννήσας πατήρ

. Hic quoque iambus a trochaeo incipit.

469

469. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-571

τύπος:

κτύπος

Mosc. 1. Par. L. Rob. adscriptumque γρ.

κτύπος

in Lips.

τύπος

γρ.

πόνος

Par. B.

469

470. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-572

ἅλω ... πολλήν: Haec verba,

ἅλω ... δινήσαντος

, affert scholiastes Aristophanis ad Vesp. v. 18.

ἄλω

Vit. Lips.

ἄλλω

Ald. Hesychius

ἅλως, ἡ τοῦ ἡλίου ἢ σελήνης περιφέρεια. Αἰσχύλος περιφέρεια τῆς ἀσπίδος καὶ κύκλος

πολύν

Vind. 2. 4. Rob. Idem hoc

πολύν

bis habet Par. E.

470

471. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-573

ἔφριξα ... ἐρῶ:

ἔφριξε

Οχ. Ald.

λέγω

pro

ἐρῶ

471

472. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-574

σηματουργὸς δ᾽ ... ἄρ᾽ ἦν:

σημαντουργός

Par. E. N. Vind. 1. 2. 3. 4.

ἄρ᾽ ἦν

Μ. a sec. manu et G. Vit. Lips. Turn.

ἆρ᾽ ἦν

M. a pr. manu et Ald. Rob.

γ' ἂρ

ex Par. E. affertur.

ἀνὴρ

Arund. Par. H. Ask. A. Colb. 2. Ven. B. et adscripto γρ.

ἄρ᾽ ἦν

Cantabr. 2.

δ'

472

473. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-575

ὤπασεν:

ὤπασεν

Μ. Ceteri

ὤπασε

473

474. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-576

Τυφῶν᾽, ἱέντα ... διὰ στόμα:

τυφῶν ἱέντα

τυφών, ἰόντα

Lips.

διὰ στόματος

Rob.

474

475. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-577

λιγνὺν ... αἰόλην:

λιγνῶν

, superscripto ο ad ω, Lips.

ἀιόλα

Par. E.

475

476. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-578

πλεκτάναισι:

πλεκτάναις

Cantabr. 1.

πλεκτάναι

Par. C.

476

477. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-579

κύκλου:

κύκλον

477

478. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-580

ἐπηλάλαξεν ... ἔνθεος δ' Ἄρει:

ἐπηλάλαζεν

G. Ask. A. et adscriptum in Par. B.

ἔνθεον ἄρει

Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. A. G. E. K. Ask. A. Vind. 1. Rob. Turn. et adscriptum in Par. Β.

ἄρῃ

M. Vind. 3.

ἄρην

Vit. Par. B.

ἄρειν

Αld.

ἄριν

, cum glossa

τῷ

, G.

478

479. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-581

βακχᾷ ... ἀλκήν ... Θυιὰς ... φόβον: Scribi etiam

βάκχα

scholiastes dicit.

βακχὼν

Par. E.

ἀρχὴν

, supra scripto

ἀλκήν

, Par. C.

Θυιάς

Brunckius, et sic teste Blomfieldio Arund. Ceteri

θυάς

, nisi quod

θυᾶς

habet Lips.

θοᾶς

φόβου

φόνον

scribendum coniecit Canterus. Ea mutatio maiore cum fructu v. 481. adhiberetur.

479

480. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-582

εὖ:

αὖ

G. Taur.

480

481. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-583

φόβος:

φόβον

Par. B. Ask. A. Idem habet G. sed supra adscripto

ὁ

αὐτοῦ

, et e correctione Vit. quum antea habuisset

φόβος

, ut ceteri. Vulgatae scripturae haec est sententia, terror sese iactat ad portas. Id quum universe dicatur de rebus omnibus, quibus Hippomedon formidabilis est, patet non idem esse quod praecessit

φόβον βλέπων

. Sed vereor tamen ne Aeschylus hic scripserit

φόνον γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται

481

482. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-584

πρῶτον ... Ὄγκα ... ἥτ' ἀγχίπτολις:

πρῶτον

Μ. Turn.

πρῶτα

G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Οχ. Par. C. E. N. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob.

ὤγκα

Lips.

ἥτ'

libri et Thomas M. p. 77, 2. ed. Ritsch. apud quem scriptum est

ἥτ' ἀγχίπολις πύλαισι γείτων

. Stanleius, ut Burtonus refert, scribendum coniecit

Παλλὰς ἡδ᾽ ἀγχίπτολις

. Non sollicitandum est

ἥτε

. Hoc dicit, Pallas, ut quae iutatur hanc urbem.

ἀγχίπτολις

. γρ.

ἐγχίπτολις

ἡ διὰ τοῦ ἔγχους πορθοῦσα τὰς πόλεις

Par. B.

482

483. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-585

πύλαισι γείτων ... ἐχθαίρουσ᾽:

γείτων πυλαῖσιν

Par. L.

ἐχθραίνουσ'

Οx.

ἐχθαίρνουσ'

Ald.

ἐχθαίρουσιν

Lips.

ἐχθραίρουσ'

Cantabr. 1. Par. L.

483

484. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-586

εἴρξει ... δύςχιμον:

εἴρξοι

Cantabr. 1. Ven. B. Ald. Turn.

δύσχημον

, ad

a recentiore manu

supra adscripto, Μ.

δύσχειμον

Ald. Rob.

δύσχειμω

, sed mutatum in

δύσχημον

, Lips.

484

485. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-587

Ὑπέρβιος:

ὑπέρβικος

G. τε, sed mutatum in

δέ

, Vit. Idem

τέκος

485

486. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-588

ᾑρέθη:

ἡρέσθη

486

488. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-589

οὔθ᾽ ὅπλων:

οὔθ᾽ ὅπλων

Lips. Rob.

οὐδ᾽ ὅπλων

M. G. Vit. Cantabr. 1. Colb. 1. Ox. Par. B. Taur. Ald. Turn.

488

489. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-590

εὐλόγως ξυνήγαγεν:

εὔλογος

Par. C.

ξυνήγαγεν

Brunckius.

συνήγαγεν

libri. Philotheus archiepiscopus Selymbriensis in Codicibus Nanianis p.533.

ὥσθ᾽ ὅ φησιν Αἰσχύλος, Ἑρμῆς ταῦτα εὐλόγως συνήγαγεν

489

490. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-591

ἀνὴρ ... ἀνδρὶ ... ξυστήσεται:

ἀνήρ

Porsonus.

ἀνὴρ

libri.

ἀνδρὶ

supra versum in M. omissum in G.

τῷδε

Vit.

ξυνστήσεται

Μ.

490

491. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-592

ξυνοίσετον:

ξυνήσετον

491

492. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-593

πυρπνόον:

πυρίπνοον

Vit.

πυρπνόων

Ald.

492

493. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-594

Ζεὺς ... ἐπ᾽ ἀσπίδος:

Ζεὺς

omittit G.

ὑπ' ἀσπίδος

Vit Colb. 1.

493

494. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-595

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων:

σταδαίως

Lips. Rob.

ἧστε

Lips.

χειρὸς

Lips. Cantabr. 1. Ask. A. Ald. Rob.

φλέγον

, cum glossa

καίον

, Taur. In Lips.

φλέγον

radendo ex

φλέγων

factum, supra autem scriptum est γρ.

φέρων

. Habent

φέρων

Par. F. L. Ask. A. Rob. et a sec. manu Colb. 2. Idem adscriptum in Par. Β.

φέρον

commemorat Turnebus.

ἔχων

Cantabr. 1. et adscriptum in Vind. 3.

494

495-501. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-596

NA: Dindorfius versus 496 - 501. (

τοιάδε ... τυχών

) ab interpolatore profectos censet. Assentior ita ut versus 495.498-501. non putem esse Aeschyli. Recte enim procedunt haec,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπ᾽ ἀσπίδος σταδαῖος ἦσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων. τοιάδε μέν τις προςφίλεια δαιμόνων· πρὸς τῶν κρατούντων δ᾽ ἐσμέν, οἳ δ᾽ ἡσσωμένων.

Sic etiam apparet, quid interpolatorem moverit, ut cetera adderet.

495. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-597

κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά που νικώμενον:

κἄπω

Taur.

εἶδεν

Μ.

οἶδε

Lips. Cantabr. 1. Par. L. Rob.

Ζηνά του νικώμενον

probabiliter Elmsleius ad Eur. Iph. Aul. v. 1265. in Censuris trimestribus XIV. p. 461.

495

496. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-598

τοιάδε μέν τις προςφίλεια:

τοιαύτη

γρ.

τοιάδε

Vit.

τοιαῦτα

Colb. 1. idemque ad

τοιάδε

supra adscriptum in G. Libri

μέντοι

. Ιd quid sibi velit hoc loco, non intelligo. Scripsi

μέν τις

προσφίλια

496

497. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-599

ἡσσωμένων:

ἡσσομένων

497

498-499. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-600

NA: Vulgo hi duo versus ordine inverso leguntur. Mutavit ordinem Brunckius secutus Par. A. B. In M. hi duo versus et duo sequentes hoc ordine leguntur, 498. (

εἰ Ζεύς γε

) 500. (

Ὑπερβίῳ τε

) 499. (

εἰκός γε

) 501. (

σωτήρ

): sed a recentiore manu adscriptae sunt litterae β γ α δ, quae hunc vulgarem versuum ordinem restituendum esse indicant, 499. 498. 500. 501.

498. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-601

εἰ Ζεύς γε ... καρτερώτερος:

εἰ ζεύς γε

Μ. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Par. A. B. E. Turn.

εἰ ζεύς τε

G. Οx. Aid. Rob.

καρτερώτατος

Ox. Par. E. Ald.

498

499. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-602

εἰκὸς δὲ πράξειν ... ἀντιστάτας:

εἰκός γε

, ad

γε

a recentiore manu

δὲ

supra adscripto, M.

499

499. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-603

πράξειν ... ἀντιστάτας:

πρᾶξιν

a pr. manu M. recentior acutum accentum et alteri syllabae

ειν

supra adscripsit.

πράξιν

Ald.

ἀντηρέτας

Mosc. 1. Par. K. L. Ven. B. Sic erat v. 266.

499

500. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-604

Ὑπερβίῳ τε:

ὑπερβίῳ γε

Rob. Vict.

500

501. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-605

σωτὴρ γένοιτ' ἂν ... ἐπ᾽ ἀσπίδος:

γένοιτ' ἂν

M. G. Vit. Lips. Ald. Rob. Turn.

γένοιτο

, omisso

ἂν

, Cantabr. 2. Colb. 2. Par. L. Ven. B.

σώματος

Lips.

ὑπ' ἀσπίδος

Rob.

501

502. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-606

δὴ:

δ'

, quod reliqui hibri omittunt, ex Rob. recepi.

διὸς γρα

δορὸς

Par. B.

502

503. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-607

ἔχοντ᾽:

ἔχοντ'

Brunckius. Libri

ἔχοντα

503

504. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-608

δαίμονος ... ἐχθρὸν ... βροτοῖς τε καὶ:

δαίμονος

Brunckius. Libri

δαίμοσιν

. Sed scholiastes

πιστεύω ἀπολεῖσθαι τὸν ἔχοντα ἐν τῷ σάκει τὸν ἐχθρὸν Διὸς δαίμονα

. Deinde

ἐχθρῶν

Vit. Οx.

βροτοῖς τε καὶ

Brunckius.

βροτοῖσί τε καὶ

M. G. Vit. Lips. Par. L. Taur. Vind. 1. 3. Ald. Turn.

βροτοῖσί γε καὶ

Ox. Par. C. Vind. 2. 4.

βροτοῖσι καὶ

Rob.

504

505. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-609

θεοῖσιν: Libri

θεοῖσι

505

506. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-610

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὴν:

πρόσθε

Brunckius, et sic M.

πρόσθεν

ceteri.

πυλῶν

Ven. 1. et ex correctione G. in quo

πυλῶν

fuerat.

κεφαλὴν

506

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Seven Against Thebes, explanatory commentary pp. 15–100. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

1-77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-1

Prolog, in welchem mit tiefer Empfindung und stimmungs- voll die Situation und der Drang des Augenblicks gekennzeichnet wird, nachdem die vorausliegenden Begebenheiten durch die voran- gehenden beiden Dramen der Tri- logie gegeben sind. Dabei tritt uns der Charakter des Eteokles in seiner entschlossenen Tatkraft und patrioti- schen Begeisterung entgegen und wird durch V. 28f., 57f. der weitere Verlauf des Dramas vorbereitet. Eteokles kommt aus dem Palaste und spricht zu den vor dem Hause versammelten Kriegern, Jünglingen, Männern und Greisen, welche nach 35 abziehen.

1. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-2

⁴

λέγειν τὰ καίρια (was der Augen- blick erfordert) ist für den Griechen der Inbegriff staatsmännischer Klug- heit, vgl. 606, Cho. 580 (u. Fragm. 208) σιγῶν δ' ὅπου δεῖ καὶ λέγων τὰ καίρια, Soph. Ο. Κ. 808 χωρίς τό τ᾽ εἰπεῖν πολλὰ καὶ τὰ καίρια.

2. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-3

⁵

⁶

Schol. τὸν τῆς πόλεως κυβερ νήτην. Schon bei Alkäos Fragm. 18 u. 19 wird in schöner Allegorie die Sturmesnot von Schiffern auf poli- tische Unruhen und Bedrängnisse übertragen. Ähnlich Theogn. 671 ff. (675 κυβερνήτην μὲν ἔπαυσαν ἐσθλόν, ὅ τις φυλακὴν εἶχεν ἐπισταμένως). Äschylos liebt diese Metapher, V. 62 ff., 109f., 639, 743 ff., 780 f., 1069 f. Vgl. Pind. Pyth. I 86 νώμα δικαίῳ πηδαλίῳ στρατόν. φυλάσσει πρᾶ- γος, waltet. Die Alliteration des scheint ebenso beabsichtigt zu sein wie die des φ 648.

3. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-4

⁷

⁸

κοιμῶν schließt sich an νωμῶν an (der Steuermann darf nicht ein- schlafen), wenn damit auch die Auf- gabe des Herrschers unablässig zu wachen hervorgehoben wird. Ohne Not verlangt Heimsöth κοιμῶνθ'.

4. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-5

⁹

¹⁰

Schol. τῆς εὐπραγίας ἡ αἰτία ἐπὶ τοὺς θεοὺς ἀναφέρεται, τῆς δὲ δυσπραγίας ἐπὶ τοὺς ἄρχοντας. Vgl. Tac. Agr. 27 iniquissima haec bel- lorum condicio est: prospera omnes sibi vindicant, adversa uni impu- tantur. - Man könnte ἣν . . πρά- ξωμεν dem Sinne des Eteokles ent- sprechender finden, aber der Ge- danke soll ganz allgemein gehalten sein.

5. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-6

¹¹

¹²

Das epische autɛ findet sich bei Äschylos häufig, bei Sophokles einmal, bei Euripides nirgends.

6. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-7

¹³

¹⁴

Ετεοκλέης: πιθανῶς τὸ ὄνομα τοῦ προλογίζοντος ἐδήλωσεν Schol. zu Soph. Ο. Τ. 8 ὁ πᾶσι κλεινὸς Οἰδί- πους καλούμενος. - εἷς: dem einen wird alle Schuld aufgebürdet. Der Gegensatz zu πολύς verschärft die Bitterkeit der Rede. πολὺς ὑμνοῖ- το wie πολλὴ κέκλημαι Eur. Hipp. 1, ῥεῖ πολύς unten 80.

7. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-8

¹⁵

¹⁶

Schol. τὸ ὑμνεῖσθαι μέσον. Wie das von der Musik hergenommene φροιμίοις zeigt, ist ὑμνεῖσθαι ge- wählt um des bitteren Gegensatzes willen: „Die Lieder, die auf ihn angestimmt werden, sind Schmäh- lieder." παλιρρόθοις Valckenaer für πολυρρόθοις, vgl. Schol. λοιδόροις κ. παλινστομεῖν 244, παλιγγλωσσος (s. v. a. δύσφημος, κακόφημος).

8-9. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-9

¹⁷

¹⁸

ὧν ist relat. Gen. zu ἀλεξη- τήριος, wenn dieses auch die Be- deutung eines Beinamens hat. ἐπώνυμος γ., möge seinem Beinamen Ehre machen. Oft wird einem Gotte sein Beiname zu Gemüte geführt, vgl. 125, 131, Ag. 517, 964. Eum. 90. Die Angabe des Schol. αλεξητήριος Ζεὺς ἐν Θήβαις τιμᾶται ist wohl nur dieser Stelle entnommen.

10-11. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-10

¹⁹

²⁰

τὸν ἀκμαίας: τὸν νέον (Schol.). τὸν . . χρόνῳ: τὸν ἔξω ἡλικίας, τὸν γέροντα Schol. richtig, da ἥβη ἀκμαία hier das waffen- fähige Alter bezeichnet. Wenn §- ηβος in Gegensatz zu ἔφηβος trat, so konnte es das Mannesalter in Gegensatz zum Ephebenalter be- deuten (Hesych. ἔξηβος· ἔξω τῆς ἥβης· τριάκοντα πέντε ἐτῶν). Von den Männern braucht nicht die Rede zu sein. Doch da sich der folgende Vers auf die Körperkraft des Mannes bezieht, so ist wohl (nach der Vermutung von Mor. Schmidt) der Ausfall eines Verses anzunehmen und dieser Lücke die Glosse des Hesych. ἐνόρχην λαόν, deren Erklärung τὸν ἐπὶ ἥβης dem Vorhergehenden aufs beste ent- spricht, zuzuweisen (M. Schmidt er- gänzt πάντως δ' ἐνόρχην λαὸν ἐξαν- δρουμένων).

12. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-11

²¹

²²

βλαστημος hier „,Wachstum", Hik. 320,,Sprößling". Der Med. gibt βλάστημος, aber vgl. Lobeck Paralip. S. 397f. ἀλδαίνοντα, Schol. αὐξάνοντα. πολύν wie μέγαν τινὰ αὐξάνειν.

13. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-12

²³

²⁴

ὤραν, curam, Schol. φροντίδα. ὥς τι συμπρεπές, wie immer etwas ihm ansteht; συμπρεπής auch Hik. 467. Heimsöth ἥτις ἐμπρεπής nach Pers. 835 κόσμον ὅστις εὐπρε- πής, M. Schmidt ὧν τις ἐμπερής (= ἔμπειρος). Jeder soll die Auf- gabe übernehmen, die ihm bei der Verteidigung der Stadt nach seinem Alter zukommt. Der Dichter hat Hom. Θ 517 κήρυκες δ' ἀνὰ ἄστυ διίφιλοι ἀγγελλόντων παῖδας πρω- Θήβας πολιοκροτάφους τε γέροντας λέξασθαι περὶ ἄστυ Θεοδμήτων ἐπὶ πύργων im Sinne.

15. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-13

²⁵

²⁶

μὴ ἐξαλειφθῆναι nach ἀρή- γειν wie nach einem Verbum des Hinderns.

16. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-14

²⁷

²⁸

γῆ die heimatliche Erde (17), dann das Vaterland (18). Vgl. Eur. Med. 1332 γῆς προδότιν ἥ σ' ἐθρέ ψατο, Phön. 626 τὴν δὲ θρέψασάν με γαῖαν καὶ θεοὺς μαρτύρομαι. Ein Heiligtum der γῆ κουροτρόφος war in Athen am Südabhang der Akro- polis (Paus. I 22, 3).

17. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-15

²⁹

³⁰

7: der Artikel steht in Ver- bindung mit y άo öfters bei den Tragikern demonstrativ. — ἕρποντας ( ὑμᾶς): Schol. κυρίως ἐπὶ παίδων τὸ ἕρποντας.

18. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-16

³¹

³²

πανδοκοῦσα: Schol. ἐπιδεχο- μένη, alle Last der Erziehung zu- sammen auf sich nehmend; nav- δόκος 846, vgl. ξενοδόκος, ξενοδοκεῖν. Zum Gedanken vgl. Plat. Kriton c. 12.

19. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-17

³³

³⁴

Jüngere Handschriften haben οἰκητῆρας, welche Form passender scheint.

20. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-18

³⁵

³⁶

Das proleptische Prädikat (vgl. τοὺς διεῖς ἱππέας ἐδίδαξεν wird nachträglich durch ὅπως γέ- νοισθε erläutert. Es könnte πιστοὺς ὅπως γένοισθε Erklärung etwa zu φερεγγύους ὅπλοισι sein.

21. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-19

³⁷

³⁸

καὶ νῦν μέν (,, und soweit zwar"): der Gedanke bald aber wird unsere Lage gefährlich wer- den" schließt sich mit νῦν δέ 24 (,,nun aber”) an den Zwischensatz an. ῥέπει: Schol. ἀπὸ τῶν ἐν ζυγῷ. Für sós erwartet man τύχη (Heimsöth καὶ τῶν μὲν ῥέπει τύχη), vgl. Pers. 349 οὐκ ισορρόπω τύχῃ.

22. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-20

³⁹

⁴⁰

πυργηρουμένοις ( ἡμῖν), in den Mauern der Stadt eingeschlossen, nicht φυλασσομένοις ὑπὸ τοῦ Θεοῦ (Schol.).

24. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-21

⁴¹

⁴²

νῦν δέ: es sollte folgen μετ γίστη προσβολὴ νυκτηγορεῖται. Die längere Ausführung über den Seher hat eine Änderung zur Folge. - Viel- leicht hat Äschylos die herrliche Figur des blinden Sehers Tiresias in das Drama eingeführt und kam sein Name schon im Mittelstück der Trilogie vor.

25. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-22

⁴³

⁴⁴

ἐν ὠσί: Schol. ἐξ ἀκοῆς γὰρ τὰς πτήσεις διέκρινεν. So sagt Tiresias Soph. Ant. 1001 ἀγνῶτα ἀκούω φθόγγον ὀρνίθων, κακῷ κλάζοντας οἴστρῳ καὶ βεβαρβαρω μένως. νωμᾶν ( κρίνειν, σκοπεῖν) wird auch Soph. O. T. 300 und Eur. Phoen. 1256 von der Beobachtung des Sehers gebraucht. φάους für πυρός Ritschl. Den Gegensatz zu ἐν ὠσί,, ohne Augenlicht verlangt der Sinn.

28. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-23

⁴⁵

⁴⁶

᾿Αχαιίδα d.i. Αργείων (59) oder Πελοποννησίων unter dem Einfus Homerischer Bezeichnung.

29. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-24

⁴⁷

⁴⁸

νυκτηγορεῖσθαι: Schol. ἐν νυκτὶ ἀγορεύεσθαι καὶ βουλεύεσθαι. Dindorf vermutet νυκτηγορῆσθαι (,, in der Nacht sei der Plan eines gewaltigen Überfalls beraten wor- den"). — κἀπιβουλεύειν jüngere Handschriften für κἀπιβουλεύσειν, welcher Fehler sehr häufig ist, κάπι- βούλευσιν Dindorf.

31. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-25

⁴⁹

⁵⁰

σοῦσθε: σοῦ Aristoph. Wesp. 209 (Hesych. σοῦ· ἴθι, τρέχε, ὅρμα), σούσθω Soph. Αi. 1414.

32. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-26

⁵¹

⁵²

θωρακεῖα, Schol. τὰς ἐπάλξεις τῶν τειχῶν, Brustwehren (loricas).- σέλμασιν von den hölzernen Gerüsten der Türme oder von hölzernen Gängen, welche innen an der Mauer angebracht waren. Schol. τοῖς ἐπι- βήμασι. κατεχρήσατο δέ. Gegen eine Katachrese spricht das Schol. zu Apoll. Rh. I 528 καθόλου τὸ πλατὺ ξύλον σέλμα λέγεται. Vgl. Hesych. σέλματα· τὰ ζυγὰ τῆς νεώς, αἱ καθέδραι τῶν ἐρετῶν. καὶ συναρ- μογαὶ τῶν σανίδων. Der Vers gibt die verschiedene Stellung auf den Mauern an, ist also keine Wieder- holung von 30.

34. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-27

⁵³

⁵⁴

ἐπηλύδων, ἐπιόντων wie Pers. 246 πολεμίους επήλυδας.

35. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-28

⁵⁵

⁵⁶

εὖ τελεῖ: nicht καλὰ θεὸς παρέχει Schol., sondern παρέξει.

36. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-29

⁵⁷

⁵⁸

καὶ ἐγώ, auch ich kenne und erfülle meine Aufgabe.

37. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-30

⁵⁹

⁶⁰

μὴ ματᾶν ὁδῷ, nicht auf dem Wege säumen, sondern sich eines raschen Gangs befleißen. Vgl. Hom. ψ 510 οὐδὲ μάτησεν ίφθιμος Σθέ νελος, ἀλλ᾽ ἔσσυμένως λάβ᾽ ἄεθλον, Hesych. ματα διατρίβει, χρονίζει. Damit wird der Zuschauer auf das alsbald erfolgende Auftreten des Kundschafters vorbereitet.

39. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-31

⁶¹

⁶²

Eine harmlose Parodie dieses Verses bietet ein Fragment der Πόλεις des Eupolis (212 Κο.) Ἱερόκλεες, βέλτιστε χρησμῳδῶν ἄναξ.

40. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-32

⁶³

⁶⁴

τὰ ἐκεῖθεν ἐκ στρατοῦ nach der Vorstellung, daß der Bote von dort herkommt. Vgl. 68, Ag. 543 κῆρυξ ᾿Αχαιῶν, χαῖρε, τῶν ἀπὸ στρατοῦ.

41. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-33

⁶⁵

⁶⁶

δέ an dritter Stelle, ohne daß die beiden vorhergehenden Worte einen einzigen Begriff ausmachen, öfters bei Aschylos, vgl. 686, 1015 und zu Ag. 744.

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-34

⁶⁷

⁶⁸

Der Vers wird parodiert Aristoph. Lys. 187 τίν᾽ ὅρκον ὁρκώ- σεις ποθ' ἡμᾶς; ΛΥΣ. ὅντινα; εἰς ἀσπίδ', ὥσπερ φησὶν Αἰσχύλος ποτέ, μηλοσφαγούσας. Diese Parodie be- weist nicht, daß Aschylos μηλο- σφαγούντες geschrieben hat. - ἐς σάκος d. i. sie fingen das Blut mit dem Schilde auf. μελάνδετον: Schol. τὸ μελανισθὲν τῷ αἵματι ἢ τὸ ἐκ μελαινῶν βυρσῶν περιβεβλη- μένων . . τὸ μελάνδετον δὲ καλῶς ἂν ἐπὶ ξίφους ῥηθείη, ἐπὶ δὲ σάκους παρέλκει τὸ δετον ὡς ἐπὶ τοῦ κελαι- νεφές το νέφος. Bei Homer und Hesiod ist μελάνδετος Attribut von φάσγανον und eine Stelle wie Eur. Οr. 821 μελάνδετον φόνῳ ξίφος läßt erkennen, daß μελάνδετος von den Wörtern, in denen sich d εtos mit einem Stoffnamen verbindet wie χαλκόδετος, λινόδετος, σιδηρόδετος, zu unterscheiden und daß die An- sicht von Verrall richtig ist, welcher μελάνδετος mit Formen wie ἀμά- χετος, ἀλάμπετος, ἀπεύχετος ver- gleicht.

44. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-35

⁶⁹

⁷⁰

θιγγάνοντες . . φόνου ( αἵμα τος): vgl. Xen. Anab. Ι 2, 9 ταῦτα δ' ὤμοσαν σφάξαντες ταῦρον καὶ κάπρον καὶ κριόν εἰς ἀσπίδα, οἱ μὲν Ἕλληνες βάπτοντες ξίφος, οἱ δὲ βάρβαροι λόγχην. Der Brauch ist der κοινωνία χερνίβων (Ag. 1021) nachgeahmt: Athen. IX S. 409 ἔστι δὲ χέρνιψ ὕδωρ, εἰς ὃ ἀπέβαπτον δαλὸν ἐκ τοῦ βωμοῦ λαμβάνοντες, ἐφ' οὗ τὴν θυσίαν ἐπετέλουν· καὶ τούτῳ περιρραίνοντες τοὺς παρόν- τας ἥγνιζον,

45. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-36

⁷¹

⁷²

'Evvo eine Kriegsgöttin wie Bellona. Da beim zweiten Glied die Verbindung fehlt, hat es viel- leicht " Αρεως Ενυώ geheißen (Engo erscheint bald als Mutter bald als Tochter des Ares). φιλαίματος heißt Φόβος, weil die Panik zu blutigem Gemetzel führt.

46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-37

⁷³

⁷⁴

Die Helden wollen siegen oder sterben, vgl. Hom. M 328 ἴομεν, ἠέ τω εὖχος ὀρέξομεν ἠέ τις ἡμῖν. Der Ausdruck γῆν τήνδε φυράσειν φόνῳ kennzeichnet den trotzigen Mut der Helden. Die Stelle wird gerühmt von dem Verfasser der Schrift περὶ ὕψους (c. 15) und gab wohl Anlaß, daß in Argos der Altar des Ζεὺς Χέτιος als die Stelle ge- zeigt wurde, wo die Genossen des Polynikes geschworen zu sterben, wenn sie Theben nicht eroberten (Paus. II 19, 8). Auch Sophokles O. K. 380 f. hat die Stelle nach- geahmt.

49-50. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-38

⁷⁵

⁷⁶

Schol. ἔθος ἦν τοὺς ἐν πο- λέμῳ τοῖς οἰκείοις πέμπειν σημεία ( μνημεία Kueck) περόνας ἢ ταινίας ἢ βοστρύχους ἤ τι τοιοῦτον. τὸ δὲ ἔστεφον ἀντὶ τοῦ ἐπλήρουν (1. ἔ- πλεκον). πρὸς ἅρμα δὲ Αδράστου, ἐπεὶ Αμφιάραος αὐτοῖς ἐμαντεύσατο μόνον Αδραστον σωθήσεσθαι. τοῦτο δὲ ὡς ἀπὸ τῆς ἱστορίας ἔλαβεν, ὅτι ἐσώθη Αδραστος· ἐπεὶ πόθεν ᾔδεσαν ὅτι διαφεύξεται: (d. h. der Dichter hat die Motivierung außer acht ge- lassen, weil die Zuschauer es aus der Thebais wußten, vgl. Paus. VIII 25, 8). Vielleicht auch, weil Adrastos Oberfeldherr war (562). Zu ἔστεφον (sie hefteten wie einen Kranz an) vgl. στέψω 264.

51. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-39

⁷⁷

⁷⁸

Schol. οὐκ ἦν ἔλεος διὰ τῆς γλώττης αὐτῶν προϊὼν ἀποθηλύνων τὴν ὁρμήν, Tränen dagegen, welche ihnen bei dem Gedanken an die Lieben zu Hause flossen, vertrugen sich mit dem σιδηρόφρων θυμός. Vgl. Lessing Laokoon I. — διὰ στόμα auch 480, 566, Eur. Or. 103 ἀναβοᾷ διὰ στόμα, Aristoph. Lys. 855 ἀεὶ γὰρ ἡ γυνή δ' ἔχει διὰ στόμα.

52. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-40

⁷⁹

⁸⁰

φλέγων, entfammt, vgl. αἴ θων 435.

53. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-41

⁸¹

⁸²

Αρη δεδορκότων von dem Blicke kampfbegieriger Wut. Vgl. Hom. τ 446 πῦρ ὀφθαλμοῖσι δεδορ- κώς, Timokl. Frgm. 12 οὐδὲ πώποτε ἀντίθετον εἰπὼν οὐδέν, ἀλλ' " Αρη βλέπων, unten 485 φόνον βλέπων.

54. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-42

⁸³

⁸⁴

πίστις für πύστις gibt Stob. fl. 7, 11:,,sie zagen nicht ihren Worten alsbald die Bestätigung folgen zu lassen".

55. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-43

⁸⁵

⁸⁶

ἔλειπον: dieses Imperf. steht öfters zum Ausdruck der Fortdauer einer damit verbundenen Handlung. Vgl. Hom. Τ 288 ζῳὸν μέν σε ἔλειπον ἐγὼ κλισίηθεν ἰοῦσα (,, du lebtest, als ich dich verließ "), 339 μνησάμενοι τὰ ἕκαστος ἐνὶ μεγά ροισιν ἔλειπεν (,, was im Hause zu- rückblieb, als er fortging"). So hier ,, sie waren mit dem Losen be- schäftigt, als ich von ihnen weg- ging". o's final.

57. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-44

⁸⁷

⁸⁸

πρὸς ταῦτα, darauf hin. πόλεως gehört zu ἐκκρίτους wie Eur. Phön. 214 πόλεος ἐκπροκριθεῖσ᾽ ἐμᾶς.

58. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-45

⁸⁹

⁹⁰

τάγευσαι, Schol. τάξον, eigent- lich,,laß sie in deinem Interesse (als deine Stellvertreter) Führer sein", wie das Medium öfters eine Handlung bezeichnet, welche auf Veranlassung des Subjekts für dieses vorgenommen wird. τάχος steht öfters bei Aschylos wie ως τάχος (bei Sophokles nie ως, ὅ τις ὅσον τάχος).

60. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-46

⁹¹

⁹²

χωρεῖ κονίει: das zweite Ver- bum verstärkt das erste, vgl. αὔειν λακάζειν 169, χωρῶμεν ἐγκονῶμεν, ἔπαιον ἐρράχιζον, παίουσι κρεοκο ποῦσι, κινεῖ ταράσσει. ἀργηστής: Schol. λευκός.

62. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-47

⁹³

⁹⁴

Eur. Med. 523 ἀλλ' ὥστε ναὸς κεδνὸν οἰακοστρόφον ist wohl un- willkürliche Reminiszenz.

63-64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-48

⁹⁵

⁹⁶

φράξασθαι kann auch das Verdichten der Schiffswand be- zeichnen, vgl. Hom. ε 256 φράξε δέ μιν ( σχεδίην) είπεσσι διαμπερές οἰσυΐνῃσιν κύματος εἷλας ἔμεν. καταιγίσαι, Schol. καταπνεῦσαι σφο- δρῶς: „, bevor die Windsbraut des Ares mit aller Macht losbricht und der Sturm das Schiff umtobt". Die brüllende Woge ist nicht eine ge- wöhnliche, sondern eine Woge, die auf dem trockenen Lande vom Sturm des Ares gegen das Schiff getrieben wird. Schol. παρακεκιν δυνευμένως εἶπεν κῦμα χερσαῖον. Äschylos liebt es dem bildlichen Ausdruck ein Epitheton beizufügen, welches in witziger Weise gewisser- maßen die Illusion des Bildes zer- stört, so 82 ἄναυδος ἄγγελος rom Staube, der das Heranrücken des feindlichen Heeres meldet, 109 κῦμα δοχμολοφᾶν ἀνδρῶν, 925 ὁ πόντιος ξεῖνος ἐκ πυρὸς συθείς vom Stahle (Schwerte). Anderes zu ὄναρ ἡμερό φαντον Ag. 82.

66. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-49

⁹⁷

⁹⁸

ἡμεροσκόπον: Schol. φύλακα ἁπλῶς, vielmehr in Gegensatz zum vorigen Dienste, bei welchem er die Feinde bei der Nacht beobachtete. Ebenso verspricht Hom. K 324 Dolon dem Hektor: σοὶ δ᾽ ἐγὼ οὐχ ἥλιος σκοπὸς ἔσσομαι οὐδ᾽ ἀπὸ δόξης.

68. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-50

⁹⁹

¹⁰⁰

τὰ τῶν θύραθεν, weil der Bote von der Gegend außerhalb der Stadt zurückkommt. Vgl. 40. Doch τὰ τῶν θύραθεν auch 176. Der Bote ab.

69. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-51

¹⁰¹

¹⁰²

Eteokles betet zu den Göttern, aber sein Gebet schließt mit einer nachdrücklichen Forderung. Ζεῦ τε καὶ Γῆ, eine häufge Ver- bindung (Himmel und Erde).

70. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-52

¹⁰³

¹⁰⁴

Αρὰ Ἐρινύς wie Κῆρες Ερι- νύες 1047. Der Fluch des dipus ist der Rachegeist, welcher die gegenwärtige Bedrängnis verursacht hat. Damit wird auf das voraus- gehende Stück der Trilogie hin- gewiesen. Vgl. 770 ff. ἡ nach dem Vokativ wie ὦ ἄνδρες οἱ παρ- όντες.

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-53

¹⁰⁵

¹⁰⁶

γὲ verstärkt μή wie in μή μοί γε Aristoph. Ri. 19, Wo. 84. πρέμνοθεν wie 1048 (mit Stumpf und Stiel), vgl. αυτόπρεμν (Schol. αυτόρριζα) ἀπόλλυται Soph. Ant.

72. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-54

¹⁰⁷

¹⁰⁸

ἐκθαμνίσητε, Schol. ἐκριζώ σητε. — Die Amphiktyonen schwuren μηδεμίαν πόλιν τῶν Ἀμφικτυονίδων ἀνάστατον ποιήσειν (Aschin. παραπρ. § 115). Vgl. 311. Wie Äschylos Ag. 463 dem Eroberer und Städtezer- störer flucht, so verabscheut er hier Bruderkriege der Griechen.

73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-55

¹⁰⁹

¹¹⁰

χέουσαν wie Hik. 640 εὐκταῖα γένει χεούσας, Hom. τ 521 ἀηδών . . ἥ τε θαμὰ τρωπῶσα χέει πολυηχέα φωνήν. δόμους ἐφεστίους wie Ag. 842, Häuser mit einer ἑστία, Familien- häuser.

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-56

¹¹¹

¹¹²

σχεθεῖν: der absolute Infinitiv zum Ausdruck eines Wunsches ent- spricht dem kindlichen Tone des Gebetes. Vgl. 239, Hom. H 179 Zɛỡ πάτερ, ἢ Αἴαντα λαχεῖν ἢ Τυδέος υἱόν. Wollet nicht in das Joch der Knechtschaft zwängen" sagt Eteokles wie vorher μὴ ἐκθαμνίσητε, da in seinem Sinne die Götter das tun, was sie zulassen. Dindorf vermutet μήποτ' ἐνσχεθεῖν.

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-57

¹¹³

¹¹⁴

ξυνά, κοινά, Schol. κοινωφελῆ καὶ ὑμῖν καὶ ἡμῖν νομίζω λέγειν. Die ionische Form ξυνός findet sich noch Hik. 372 und Soph. Ai. 180, sonst nirgends bei den Tragikern.

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-58

¹¹⁵

¹¹⁶

Eine sinnreiche Gnome, deren Gedanken auch Aristoteles Rhet. Η 17 ausspricht: υπερηφανώτεροι μὲν οὖν καὶ ἀλογιστότεροι διὰ τὴν εὐτυχίαν εἰσίν, ἓν δὲ ἀκολουθεῖ βέλτιστον ἦθος τῇ εὐτυχία, ὅτι φιλόθεοί εἰσι καὶ ἔχουσιν πρὸς τὸ θεῖόν πως πιστεύοντες διὰ τὰ γιγνό- μενα ἀπὸ τῆς τύχης. Eteokles hinab in die Stadt, um der Mah- nung des Boten gemäß 57f. die Führer für die sieben Tore auszu- wählen.

78-164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-59

¹¹⁷

¹¹⁸

Parodos, welche die Schrecken einer belagerten und dem Sturm entgegensehenden Stadt mit solcher Kraft und sinnlicher Lebendigkeit des Ausdrucks vor die Augen führt, daß wir das kriegerische Treiben vor den Mauern ebenso vor uns sehen, wie im Agamemnon die Kassandraszene uns zu Zuschauern der Vorgänge im Hause macht. Zu der Kraft des Ausdrucks kam bei der Auf- führung noch die Veranschaulichung durch die σχήματα ὀρχήσεως, wie bei Athen. I S. 22 A berichtet wird, ὅτι Τελέστης ὁ Αἰσχύλου ὀρχηστής οὕτως ἦν τεχνίτης ὥστε ἐν τῷ ὀρχεῖσθαι τοὺς Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας φανερὰ ποιῆσαι τὰ πράγματα δι ὀρχήσεως. Von diesem Telestes heist es dort weiter: πολλὰ ἐξεύρηκε σχήματα, ἄκρως ταῖς χερσὶ τὰ λεγόμενα δεικνύς. Auf diese χειρο- νομία weist z. Β. ὅδε 80 hin. Das Ganze zerfällt in 4 Teile: im ersten (78-106) kommen die zwölf Choreuten einzeln zum Vortrag, wie sie der Reihe nach entweder einzeln oder, was wahrscheinlicher ist, in drei Gruppen zu je 4 Personen auf- treten ( σποράδην wie Eum. 244 1.). Der Chor besteht ja aus Jungfrauen, Bürgerstöchtern, welche in ihrer Angst zu den Altären der Götter flüchten, also vorher noch nicht versammelt sind. Im zweiten Teile (107—134) singen, wie die drei gleichen Verse 112, 116, 119 = 126, 130, 133 erkennen lassen, die drei στοίχοι nacheinander die Strophe und ebenso die Antistrophe. Den dritten Teil (135–151) tragen die beiden Halbchöre vor, nur in die Weherufe brechen alle zusammen aus. Den letzten Teil (152-165), ein Gebet, spricht der Gesamtchor. Die Wahl von Jungfrauen er- klärt der Schol. gut: εὐπτόητον ἡ τῶν παρθένων ἡλικία, μάλιστα δὲ πρὸς πολιορκίαν.

78-106. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-60

¹¹⁹

¹²⁰

erster Teil, welcher das Auftreten des Chors motiviert.

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-61

¹²¹

¹²²

Um zwei Dochmien herzu- stellen läßt Dindorf νεόκοτα vor θρέομαι ausgefallen sein. In betreff des dochmischen Versmaßes be- merkt der Schol. (zu 98): ὁ ὀκτά- σημος ῥυθμὸς οὗτος πολύς ἐστιν ἐν τραγῳδία καὶ ἐπιτήδειος πρὸς θρή νους και στεναγμούς.

79. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-62

¹²³

¹²⁴

μεθεῖται στρατός: Schol. οἷον ἀφεῖται ὁ ὄχλος ἀπὸ τοῦ στρατο- πέδου. οἷον ἤδη τὴν ὁρμὴν ποιοῦνται ἐπὶ τὴν πόλιν ἡμῶν οἱ πολέμιοι. ταῦτα δὲ φανταζόμεναι λέγουσιν ὡς ἀληθῆ.

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-63

¹²⁵

¹²⁶

πρόδρομος erklärt der Schol. hier ( πολὺς ἔμπροσθεν λαὸς ἱππότης) und 195 ( προτρέχουσα τῶν ἄλλων) im Sinne von vorauseilend", in welchem es in der unechten Partie Eur. Iph. Α. 424 ἐγὼ δὲ πρόδρομος σῆς παρασκευῆς χάριν ἥκω ge- braucht ist. Aber jedenfalls be- deutet es an der zweiten Stelle rasch vorwärts laufend" wie Soph. Ant. 108 φυγάδα πρόδρομον.

81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-64

¹²⁷

¹²⁸

πείθει με, beweist es mir, tut es mir kund.

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-65

¹²⁹

¹³⁰

Ein Bote ohne Sprache (Oxymoron), aber deutlich und wahr (Schol. ἄφωνος μὲν οὖσα, σαφῶς δὲ ἀγγέλλουσα). Vgl. Hik. 186 ὁρῶ κόνιν, ἄναυδον ἄγγελον στρατοῦ, Theogn. 559 ἄγγελος ἄ- φθογγος von Feuerzeichen und zu 64.

83-84. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-66

¹³¹

¹³²

ἰδὲ δὲ γᾶς ἐμᾶς πεδί ὁπλόκτυπ᾽ ὠτὶ χρίμπτει βοάν (horch! die von Pferdehufen dröhnende Ebene meines Landes läßt den Ton davon an mein Ohr dringen) nach dem Schol. καὶ ( ιδέ als Konjunktion aufgefat) τὰ τῆς γῆς δέ μου πεδία κατακτυπούμενα τοῖς ποσὶ τῶν ἵππων ποιεῖ μου προσπελάζειν τὸν ἦχον τοῖς ὠσίν für den überlieferten Text ἕλεδέμας πεδιοπλοκτύπος τί χρίμπτεται βοᾶ ( πεδί᾽ ὁπλόκτυπ Seidler, at jüngere Handschriften, χρίμπτει βοάν Ritschl). Mit χρίμπτει τι βοάν vgl. Prom. 739 γυν αλι στόνοις χρίμπτουσα ῥαχίαισιν. ποτᾶται ( βοά) wie Hik. 665 ἐκ στομάτων ποτάσθω φιλότιμος εὐχά. Der leichtbeschwingte Ton braust wie ein unbezwinglicher an die Felsen schlagender Wasserfall. Un- genau Schol. τοῦ καὶ ὄρη ῥηγνύντος. Zum Gleichnis vgl. Hom. 452 ff.

87. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-67

¹³³

¹³⁴

ὄρμενον (das heranziehende Unheil): die epische synkopierte Form, hier von Enger für ὀρόμενον gesetzt, ist an drei Stellen, unten 110, Ag. 1408, Hik. 428, um der antistrophischen Responsion willen für ὀρόμενος (oder δρώμενος) her- gestellt worden.

88. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-68

¹³⁵

¹³⁶

Die Worte βοᾷ ὑπὲρ τειχέων, welche nicht gut in den Zusammen- hang passen (Schol. μετὰ βοῆς, also mit Geschrei, das über die Mauern dringt" ?), rühren wahrscheinlich von einer erklärenden Beischrift zu ποτᾶται 84 ( βοὰ ὑπὲρ τειχέων) her, da sich ὑπὲρ τειχέων schwer attri- butiv mit ẞog verbindet.

89. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-69

¹³⁷

¹³⁸

λεύκασπις ist auch bei Sopho- kles (Ant. 106) und Euripides (Phoen. 1099) das Epitheton des Argivischen Heeres, das wohl aus der epischen Poesie stammte. Mit λεύκασπις wird zugleich das Fußvolk in Gegensatz zur Reiterei (80) bezeichnet.

90. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-70

¹³⁹

¹⁴⁰

ευτρεπής (vorbereitet, kampf bereit) auch Eur. Hik. 392 vom Heere. Mit εὐτρεπῆ ἐπὶ πτόλιν διώκων πόδα für εὐτρεπὴς ἐπὶ πτόλιν διώ- κων stellt Weil zwei Dochmien her. Darin ist εὐτρεπῆ von der Person übertragen. Mit διώκων (rasch be- wegend) πόδα vgl. 358, Eum. 406 διώκουσ᾽ ἦλθον ἄτρυτον πόδα.

93. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-71

¹⁴¹

¹⁴²

Schol. πότερον πρόσφυγες τῶν πατρῴων ξοάνων γενώμεθα ἢ ἄλλο τι πράξωμεν; Daraus hat Volkmann das in den Handschriften fehlende und zur Herstellung eines zweiten Dochmius nötige πάτρια entnommen, Πότερα ( πότερον) ohne folgendes ἤ auch Pers. 242, Ag. 286. Hier wird die zweite Frage durch die folgende Erwiderung beiseite geschoben.

95. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-72

¹⁴³

¹⁴⁴

εὔεδροι (306) „,mit herrlichen Stätten (Altären), wie ἕδραι, ἕδη von Altären mit Standbildern und Tempeln gesagt wird. Der Hiatus nach dem Vokativ wie nach einer Interjektion.

96. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-73

¹⁴⁵

¹⁴⁶

ἀκμάζει, es ist höchste Zeit, vgl. Cho. 722 νῦν γὰρ ἀκμάζει. Ζυ ἔχεσθαι vgl. Hesych. ἔχεται· ἀντι- λαμβάνεται.

97. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-74

¹⁴⁷

¹⁴⁸

ἀγάστονοι: Schol. τί ἑστῶτες (vielmehr ἑστῶσαι) στενάζομεν καὶ οὐχ ἱκετεύομεν. ว

98. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-75

¹⁴⁹

¹⁵⁰

Nicht ἆρα φανταζόμεθα ἢ ἀληθῶς ἀκούομεν; sondern s. V. a. ,ihr müßt es hören". 997. πέπλων λιτανά für πέπλους λιτανούς wie φωτῶν ἀθλίων ἱκτήρια Soph. Ο. Κ. 923. πότ', εἰ μὴ νῦν: vgl. Aristoph. Wesp. 402 πότε δ', εἰ μὴ νῦν, ἐπαρήξετε μοι; Gefälliger wird das Versmaß bei der Um- stellung von Lowinski: εἰ μὴ νῦν, πότ'. ἀμφέξομεν, Fut. zu ἀμπέχω wie Eur. Kykl. 344 λέβητα ος ζέσας σὴν σάρκα διαφόρητον ἀμφέ- ξει καλῶς: „wann, wenn nicht jetzt, werden wir die Bilder der Götter mit Gewändern und Kränzen, die wir als Bittopfer darbringen, um- hüllen?" Schol. ¿védvov yàc_nai πέπλους τὰ ἀγάλματα unter Hin- weis auf Hom. Z 271. So wurde der Athena ein Prachtgewand von Athenischen Frauen und Jungfrauen gewebt und bei den Panathenäen geweiht.

101. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-76

¹⁵¹

¹⁵²

δέδορκα: Schol. μετήγαγε τὰς αἰσθήσεις πρὸς τὸ ἐναργέστερον. Überhaupt werden die Begriffe des Glänzens und Leuchtens auf Stimme und Ton übertragen. Vgl. Soph. Ο. Τ. 186 παιὰν δὲ λάμπει, Phil. 202 προυφάνη κτύπος. — οὐχ ἑνός wie non unus für permulti. Vgl. zu 681.

102-103. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-77

¹⁵³

¹⁵⁴

Eine bakchische Dipodie und Tripodie auch Eum. 791f. παλαίχθων: Schol. ἐκ πολλοῦ κληρω- σάμενος τήνδε τὴν γῆν. τιμᾶται γὰρ παρὰ Θηβαίοις ο Αρης και Ἄρειον τεῖχος καὶ ᾿Αρητιὰς κρήνη παρὰ αὐτοῖς. Der Drache, welchen Kadmos tötete, war ein Sohn des Ares Eur. Phoen. 658 (der Blitz ist ein Sohn der Gewitterwolke). yav, welches im Med. fehlt, ist nach jüngeren Handschriften ergänzt.

104-105. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-78

¹⁵⁵

¹⁵⁶

Zwei Dochmien lassen sich mit ἰὼ χρυσοπήληξ, ἔπιδ' ἰδὲ πόλιν herstellen ( Ζω Seidler; δαῖμον hat Paley getilgt). — χρυσεοπήληξ (mit goldenem Helme) heißt Ares Hom. Hymn. VIII 1. Mit ἔπιδ᾽ ἐδέ vgl. κατίδετ᾽ ἴδετε, ὑπάκουσον ἄκουσον, ἀπωλέσατ' ὠλέσατε u. a. bei Euri- pides, welcher vor allen solche Ver- dopplungen liebt. Schol. ἠθικὸν τὸ δὶς ἀναφωνῆσαι. δειλίαν γὰρ ἐμ- φαίνουσι διὰ τούτου. Vielmehr ist diese Wiederholung der Ausdruck eindringlicher Bitte oder Aufforde- rung wie πίθεσθέ μοι πίθεσθε Prom. 290, δίαινε δίαινε Pers. 1039, ἔγειρ᾽ ἔγειρε Εum. 140 u. a.

106. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-79

¹⁵⁷

¹⁵⁸

τεάν hat Lachmann ergänzt. εὐφιλήταν, eine poetische Form wie περικλύστα Pers. 599, περιρ- ρύτας Eum. 77, δυσοίστα ebd. 792. Vgl. zu 125.

107-134. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-80

¹⁵⁹

¹⁶⁰

zweiter Teil, dessen drei Abschnitte durch den Schluß- rhythmus ge- kennzeichnet werden. In der Strophe werden die Götter in ihrer Gesamt- heit und Zeus, in der Antistrophe die besonderen Schutzgottheiten des Landes, Athena, Poseidon, Ares, Aphrodite, Apollon und Artemis angerufen.

107. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-81

¹⁶¹

¹⁶²

πολίοχοι um des Versmaßes willen für πολιοῦχοι ( πολισσούχοι). Mit ἴθ' αθρόοι für ἴθ' (sic!) ἴτε πάντες hat Steusloff genauere Re- sponsion hergestellt.

108. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-82

¹⁶³

¹⁶⁴

Heimsöth schreibt λεύσσετε für ἴδετε, womit genaue Responsion gewonnen und der Hiatus beseitigt wird.

109. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-83

¹⁶⁵

¹⁶⁶

ἱκέσιον ὑπὲρ δουλοσύνης, in- ständig bittend um Abwendung der Knechtschaft, wie Soph. O. T. 187 ὧν ὅπερ . . εὐῶπα πέμψον ἀλκάν.

110. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-84

¹⁶⁷

¹⁶⁸

κῦμα ἀνδρῶν wie κῦμα φω- τῶν 1069. δοχμολόφων: Schol. τῶν ἐπινευόντων τοὺς λόφους. ἐν γὰρ τῇ κινήσει συμβαίνει πλαγιά ζεσθαι τοὺς λόφους, nach Hom. Π 216 ψαῦον δ' ἱππόκομοι κόρυθες λαμπροῖσι φάλοισιν νευόντων. Im Hinblick auf λευκολόφας Phoen. 119, γοργολόφας Aristoph. Ach. 567 hat Brunck hier δοχμολοφᾶν ge- schrieben.

111. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-85

¹⁶⁹

¹⁷⁰

Schol. καχλάζει οὐ βορέου ἢ νότου πνοῇ, ἀλλὰ τῇ τοῦ Ἄρεως, zu 64. Vielleicht παφλάζει nach Hom. N 798 κύματα παφλάζοντα πολυφλοίσβοιο θαλάσσης, braust und schäumt", nicht,, plätschert", wie Eur. Hipp. 1211 κῦμα πέριξ ἀφρὸν πολὺν παφλάζον (für καχ- λάζον) zu schreiben sein dürfte.

112. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-86

¹⁷¹

¹⁷²

πάντως, welches in den Hand- schriften nach παντελές steht und um des Versmaßes willen umgestellt ist, gehört zu ἄρηξον: Schol. πάν- τως καὶ ἡμῖν βοήθησον, ὥστε μὴ ὑπὸ τῶν πολεμίων ἅλωσιν γενέσθαι. παντελές, Schol. πάντων ἔχων τέλος, vgl. Ag. 1486.

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-87

¹⁷³

¹⁷⁴

ἄρηξον ( πόλει) δαΐων ἄλωσιν wie Eur. Med. 1275 αρῆξαι φόνον δοκεῖ μοι τέκνοις.

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-88

¹⁷⁵

¹⁷⁶

κυκλοῦνται wie 233, vgl. Pers. 461 ἀμφὶ δὲ κυκλοῦντο πᾶσαν νῆσον (d. i. αμφεκυκλοῦντο).

¹⁷⁷

¹⁷⁸

βρόμος ist für das wenig besagende póßos gesetzt. So er- hält der Satz Beziehung zum Vor- hergehenden (Begründung der Wahr- nehmung, daß die Feinde die Stadt umzingeln) und zum Folgenden, worin das Getöse weiter ausge- führt wird. Wakefield ψόφος, aber ψόφος wird nicht vom Waffen- geklirr gesagt. Vgl. dagegen Prom. 439 δάϊος στρατὸς · βρέμων ἐν αἰχμαῖς, Eur. Herakl. 832.

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-89

¹⁷⁹

¹⁸⁰

διάδετοι δέ τοι γενῦν ἱππιᾶν (die durch die Gebisse der Pferde gezogenen Zäume) für διαδέτοι γε- νύων ἱππείων Dindorf. Mit γενῦν vgl. Ἐρινῦν für Ερινύων Eur. Iph. T. 931 u. a.

117. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-90

¹⁸¹

¹⁸²

μινύρονται L. Dindorf für κινύρονται nach Hesych. μινύρονται· προφωνοῦσι, προλέγουσι, welche Erklärung unserer Stelle entspricht (das Klirren der Gebisse weissagt uns Tod und Verderben).

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-91

¹⁸³

¹⁸⁴

δορυσσῷ σαγᾷ (aus dem Heere durch ihre kriegerische Rüstung hervortretend Vorbe- reitung der späteren Beschreibung durch den Boten) für δορυσσόοις σαγαΐς nach den Spuren der ersten Hand δορυσσόοι * * * * * * σ ( δορυσσόοι σαγᾶι). Vgl. Pers. 243 φεράσπιδες σαγαί, Eur. Herakl. 699 ὁπλίτην κόσμον. ἑβδόμαις für ἑπτά wie δεκάτους für δέκα Hom. Θ 404 οὐδέ κεν ἐς δεκάτους περιτελλομένους ἐνιαυτούς.

121. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-92

¹⁸⁵

¹⁸⁶

κράτος wie Ag. 624 τῆσδε γῆς φίλον κράτος von Menelaos.

122. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-93

¹⁸⁷

¹⁸⁸

φυσίπολις wie Hom. Z 305 πότνι Αθηναίη, φυσίπτολι, δια θεάων.

123. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-94

¹⁸⁹

¹⁹⁰

ὅ τε ἄναξ steht als Voka- tiv wie Ag. 514 νῦν χαῖρε μὲν χθών, χαῖρε δ᾽ ἡλίου φάος ὕπατός τε χώρας Ζεὺς ὁ Πύθιός τ᾽ ἄναξ, Soph. Phil. 986 ὦ Λημνία χθὼν καὶ τὸ παγκρατὲς σέλας. Vgl. zu 70. ἵππιος hief Poseidon als Schöpfer oder Bezähmer des Rosses und εὑρετὴς τῆς· ἱππικῆς. Als ἵππιος wurde er mit der Ἀθηνᾶ ἱππία im attischen Kolonos verehrt (Schol. zu Soph. Ο. Κ. 711).

124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-95

¹⁹¹

¹⁹²

Ιχθυβόλοις μάχαν ἀποσοβῶν κέντροις (mit dem fischstachelnden Dreizack das Kampfgetümmel fort- scheuchend) ist zur Herstellung des Versmaßes gesetzt für ιχθυβόλῳ μαχανᾷ Ποσειδῶν ἰχθυβόλω μάχαν αποσόβει κέντρω R. Merkel). Vgl. Hesych. ιχθυόκεντρον τρίαιναν. Der Gott soll mit der ihm eigen- tümlichen Waffe Hilfe bringen. So soll Soph. O. T. 202 Zeus mit dem Blitze, Apollon mit dem Bogen, Artemis und Dionysos mit Fackeln Beistand leisten.

125. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-96

¹⁹³

¹⁹⁴

ἐπίλυσιν φόνων ἐπίλυσιν δίδου eine besonders im doch- mischen Versmaße beliebte Weise der Wiederholung, vgl. 156, 770 ff., 887f., Cho. 156 κλύε δέ μοι σέβας, κλύ᾽, ὦ δέσποτ᾽ ἐξ ἀμαυρᾶς φρενός, Eur. Hipp. 836 τὸ κατὰ γᾶς θέλω, τὸ κατὰ γᾶς κνέφας.

126. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-97

¹⁹⁵

¹⁹⁶

Der Ausruf φεν φεν bezieht sich auf die doppelte Bedeutung von κηδείαν, welches nicht blog die verschwägerte", was es hier eigentlich heißen soll, sondern auch die der Totentrauer verfallene, dem Untergang geweihte" be- zeichnet. Den gleichen Doppelsinn hat κῆδος Ag. 702. · κηδείαν ist für ἐπώνυμον Κάδμου um des Metrums willen sowie im Hinblick auf das folgende κήδεσαι ἐναργώς gesetzt.

127. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-98

¹⁹⁷

¹⁹⁸

Schol. κηδεστὴς ἐναργῶς γενοῦ. Αρμονίαν γὰρ τὴν Αφροδίτης καὶ Ἄρεως εἶχεν Κάδμος. Die Ver- wandtschaft ( κῆδος) bewähre sich als Sorge ( κῆδος). · Ähnlich 8f.

128. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-99

¹⁹⁹

²⁰⁰

Das epische ὥστε auch 488, 738, 1047 und öfters bei Äschylos nicht bloß in lyrischen und ana- pästischen Partien, sondern auch im Trimeter Pers. 300, Eum. 25, 1025. προμάτωρ ( ει): als Mutter der Harmonia, der Gemahlin des Kadmos, ist Aphrodite Ahnmutter des Kadmeischen Stammes. Vgl. Soph. Ο. Τ. 1 ώ τέκνα, Κάδμου τοῦ πάλαι νέα τροφή.

130. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-100

²⁰¹

²⁰²

λιταῖσι θεοκλύτοις mit fehent- lichen Rufen zu dir, Göttin.

131. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-101

²⁰³

²⁰⁴

ἀυτοῦσαι (für ἀπύουσαι um des Versmaßes willen Seidler), an- rufend wie Eur. Hipp. 167 τὴν δ᾽ . . οὐρανίαν.. ἀύτευν.

132. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-102

²⁰⁵

²⁰⁶

Λύκειος .. ἀντίτας (gesetzt für αυτᾶς, Aktiv zu ἄντιτος, also 8. V. a. ἄντιτα ἔργα τελῶν nach Hom. e 51, vgl. τίτας Cho. 65): ,werde den Feinden ein wölfischer Wiedervergelter unserer Klagen". Schol. ὥσπερ λύκος αὐτοῖς ἐφόρμησον ἀνθ' ὧν ἡμεῖς νῦν θρηνοῦμεν. Äschylos leitet also den Beinamen des Apollon Λύκειος von λύκος ab wie Sophokles El. 6 τοῦ λυκοκτόνου θεοῦ ἀγορὰ Λυκεῖος und benützt den Bei- namen für den Gedanken (zu 8 f.). Vgl. Hor. epist. II 2, 28 vehemens lupus et sibi et hosti iratus pariter.

134. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-103

²⁰⁷

²⁰⁸

ὦ Λατωίς, εὐτυκάζου (s. V. 2. ἑτοιμάζου, rüste dich, halte dich bereit) für ὦ Λατογένεια κούρα, τόξον ἐντυκάζου ( Λητωίς Seidler, εὐτυκάζου L. Dindorf nach Hesych. εὐτυκάζου· εὔτυκ( τ) ον ἔχε, ἕτοιμον).

135-151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-104

²⁰⁹

²¹⁰

dritter Teil: Die Angst der Jungfrauen steigert sich, da sie das Rasseln der Streitwagen, das Schwingen der Lanzen, den Steinhagel gegen die Zinnen der Mauern vernehmen, und ihr Flehen zu den Göttern wird immer ein- dringlicher.

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-105

²¹¹

²¹²

Schol. χνόαι τὰ ἀκραξόνια, περὶ ἃ αἱ χοινικίδες οἱ παραξονῖται (die Naben) λεγόμενοι und Schol. zu Soph. Εl. 745 ἔθραυσε δ᾽ ἄξονος μέσας χνόας: τὸ λεπτὸν μέρος τοῦ ἄξονος τὸ τριβόμενον ὑπὸ τῆς χοινικίδος. Weil die Schwere des Wagens auf der Achse ruht ( βριθο- μένων, βαρυνομένων), knarrt die Achsenspitze (zvón) (Hom. E 838 ( χνόη) μέγα δ' ἔβραχε φήγινος ἄξων βριθοσύνῃ), indem sie sich an der Radbüchse ( σύριγξ) reibt. Vgl. 188 σύριγγες ἔκλαγξαν ἑλίτροχοι.

139-140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-106

²¹³

²¹⁴

Die Umstellung von ἓ ἓ ἓ ἔ und die Ergänzung dieser Inter- jektion nach 146 stellt volle Sym- metrie her.

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-107

²¹⁵

²¹⁶

δ', welches der Med. nach δοριτίνακτος hat, fehlt in einer jüngeren Handschrift. Die vom Speerschwingen erschütterte Luft saust zu dem Knarren der Wagen".

142. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-108

²¹⁷

²¹⁸

ἄμμι für ἡμῖν wie ὄμμε für ὑμᾶς Eum. 623, Soph. Αnt. 846. — πάσχει γενήσεται: was ist unserer Stadt zu erleiden bestimmt? was wird noch geschehen?"

143. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-109

²¹⁹

²²⁰

πο wie Cho. 256 καὶ ποῖ τελευτᾷ καὶ καρανοῦται λόγος u. δ. bei τελευτᾶν: y,zu welchem Ende noch führt es die Gottheit hin- aus?"

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-110

²²¹

²²²

Die Steine werden nach der Höhe der Mauer, wo die Ver- teidiger stehen, geschleudert. Vgl. Tac. hist. II 22, Caes. b. Gall. II 6. Schol. ἀκροβολίζεσθαί ἐστι τὸ ἐν πολέμῳ συμβολῆς προκατάρχεσθαι. - ἀκροβόλων τα ακρόβολος, nicht zu ἀκροβόλος (Hesych. ακροβόλοι· ἀκον- τισταί, τοξόται). Ansprechend aber schreibt A. Ludwig ἀκροβόλος. — Der Gen. ist abhängig von λιθὰς ἔρχεται wie von λιθοβολείται und den Ver- ben des Zielens. λιθάς (Steinhagel) gebildet wie νιφάς, φυλλάς, αἱμάς. Blaydes vermutet νιφάς nach 197 u. Eur. Androm. 1129 πυκνῇ δὲ νιφάδι πάντοθεν σποδούμενος. Ther · umgekehrt, wie 198 zeigt.

148-149. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-111

²²³

²²⁴

( Απολλον), παῖ Διὸς ὅθεν (für καὶ Διόθεν van den Bergh).. ἐν μάχα s. v. a. ὅθεν ( ἐξ οὗ) τέλος ἐν μάχα κραίνεται, von dem des Krieges hehres Ziel im Kampfe be- schieden wird.

150. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-112

²²⁵

²²⁶

Ὄγκα ἡ Ἀθηνᾶ παρὰ Θη βαίοις. ἐπεύχεται δὲ τὴν ἐπιχώριον ᾿Αθηνῶν, ὡς ὁ Θετταλὸς Ζεῦ ἄνα (Hom. П 233) nai d Λύκιος η κλύθι, ἄναξ, ὅς που Δωδωναίε 66 Λυκίης" (ebd. 514) καὶ ὁ Ἴλιος Ζεῦ Ἴδηθεν μεδέων" ( Ω 308). Ογκαία Αθηνᾶ τιμᾶται παρὰ Θη βαίοις, Ὄγκα δὲ παρὰ τοῖς Φοίνιξιν. καὶ Ὀγκαῖαι πύλαι (474). μέμνηται καὶ ᾿Αντίμαχος καὶ Ῥιανός. Φοίνιξ δὲ ἄνωθεν ὁ Κάδμος. Daza Paus. ΙΧ 12, 2 Ὄγκα κατὰ γλῶσσαν τὴν Φοινίκων καλεῖται. Ursprünglich der Aphrodite identisch ward sie von den Hellenen wegen ihrer krie- gerischen Natur als Athena be- zeichnet. Vgl. Hermes II S. 280. Ein Dochmius läßt sich mit Ὄγκα πρὸ πτόλεως oder Ὄγκα πρὸς πύλαις herstellen; aber es fehlt die genaue Responsion und das Fol- gende scheint auf Ὄγκα ἑδρὶς πυλών (Hesych. ἑδρίς· ἑδραῖος) oder vielmehr Ὄγκα ἕδρα πυλῶν hinzu- weisen ( ἕδρα ist dann von ἐπί in ἐπιρρύου abhängig: „,zu deinem Sitz an einem Tore hinzu"). Jeden- falls scheint der Sinn zu sein:,,du hast an einem Tor eine geweihte Stätte (488); beschütze mit diesem Tore auch die übrigen". — ἐπιρρύου mit kurzem v wie 290, 809. in

152-165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-113

²²⁷

²²⁸

vierter Teil, welchem der Chor alle Götter zum Schutze des Landes herbeiruft.

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-114

²²⁹

²³⁰

Schol. κατὰ πάντα βοηθοί, richtiger Hesych. παναρκές· ἰσχυρόν, παντοδύναμον, allvermögend.

155-156. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-115

²³¹

²³²

Gebet die Stadt nicht als eine speerbedrängte (eroberte, δο- ριάλωτον, vgl. δορὸς ἄγραν 309) einem fremdredenden Heere preis". Schol. τῷ μὴ βοιωτιάζοντι (in äolischem Dialekt). ἐπειδὴ δὲ Ἕλληνες καὶ οἱ Ἀργεῖοι, οὐκ εἶπεν βαρβαροφώνῳ. Des Dialektunter- schiedes wird auch Cho. 561 ge- dacht: φωνὴν ἥσομεν Παρνησίδα, γλώσσης αϋτὴν Φωκίδος μιμουμένω.

157. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-116

²³³

²³⁴

πανδίκως, in aller Treue. Vgl. Εum. 807 ἐγὼ γὰρ ὑμῖν παν- δίκως ὑπίσχομαι.

158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-117

²³⁵

²³⁶

χειροτόνους, von dem Beten- den übertragen. Schol. Ὅμηρος, χεί ρας ἀνασχόντες" ( Θ 347).

160. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-118

²³⁷

²³⁸

λυτήριοι, erlösend. ἀμ- φιβάντες (schirmend): Schol. παρὰ τὸ ., ὃς Χρύσην αμφιβέβηκας (Hom. A 37).

161. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-119

²³⁹

²⁴⁰

φιλοπόλεις, ἐστέ.

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-120

²⁴¹

²⁴²

Schol. μελέτην ἔχετε τῶν ἱερῶν δημοσίων·

²⁴³

²⁴⁴

ἔλθετε (für ἀρήξατε Enger), kommt zu Hilfe, wie Soph. O. T. 167 τρισσοὶ ἀλεξίμοροι προφάνητε μοι, εἴ ποτε ἔλθετε καὶ νῦν.

164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-121

²⁴⁵

²⁴⁶

φιλοθύτων ὀργίων, der opfer- frohen Weihen, der freudig (und dargebrachten Opfer. reichlich) Blaydes vermutet πολυθύτων, un- nötig.

166-274. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-122

²⁴⁷

²⁴⁸

erstes Epeisodion. Eteokles, welcher die im Volke durch die Angstrufe der Jungfrauen (des Chors) entstandene Entmuti- gung wahrgenommen hat (174f.), kommt zurück, weist die Jung- frauen zurecht und lehrt sie die rechte Weise des Gebetes. Die Szene dient der Charakteristik des Eteokles.

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-123

²⁴⁹

²⁵⁰

θρέμματα, Brut, Gezücht, wie Soph. Εl. 622 ὦ θρέμμ' ἀναιδές, Eur. Androm. 261 ὦ βάρβαρον σὺ θρέμμα.

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-124

²⁵¹

²⁵²

Schol. καθ' ὑπόκρισιν (d. i. ironisch) ἀναγνωστέον, ἢ ὡς ἐν ἐρωτήσει μετ' ἐπιτιμήσεως, natürlich das letztere, da ὑμᾶς ἐρωτῶ vor- hergeht. - ἀρωγά für ἄριστα Weil: kann das helfen und dem Staat zum Heile sein?"

169. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-125

²⁵³

²⁵⁴

πρὸς βρέτη θεῶν: die Prä- position wird bei den Tragikern häufig nachgestellt, wenn eine attri- butive Bestimmung folgt, hier der Gen. wie Prom. 680 ποίμνας βου- στάσεις τε πρὸς πατρός.

170. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-126

²⁵⁵

²⁵⁶

σωφρόνων μισήματα erklärt der Schol. ( ταῦτα, προσπίπτειν τοῖς ξοάνοις καὶ βοᾶν wohl mit Recht als Apposition zum Inhalt des vor- hergehenden Satzes. Denn das vor- ausgehende θρέμματ' οὐκ ἀνασχετά ist der Auffassung als Vokativ nach Eum. 73, wo die Erinyen μισήματ' ἀνδρῶν καὶ θεῶν Ὀλυμπίων heißen, und Soph. Εl. 289 ὦ δύσθεον μίσημα nicht günstig.

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-127

²⁵⁷

²⁵⁸

ἐν εὐεστοί φίλῃ auch Ag. 920. Schol. εὐδαιμονία, εὐετηρία, Hesych. εὐεστώ· εὐθηνία, ἀπὸ τοῦ εὖ εἶναι.

173. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-128

²⁵⁹

²⁶⁰

κρατοῦσα: aus γυναικείῳ er- gänzt sich γυνή (generell): „hat die Frau die Oberhand, so ist sie ein trotziges Wesen, mit dem nie- mand auskommen kann; glaubt sie sich in Gefahr, so ist sie im öffent- lichen wie im Familienleben ein noch größeres Unheil (d. h. im Glücke übermütig, im Unglück gleich ver- zagt). Ähnlich Eur. Fragm. 276 γυναῖκές ἐσμεν· τὰ μὲν ὄκνω νικώ- μεθα, τὰ δ᾽ οὐκ ἂν ἡμῶν θράσος ὑπερβάλοιτό τις.

175-176. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-129

²⁶¹

²⁶²

καὶ νῦν (gern nach ἀεὶ μέν), wenn zur allgemeinen Regel ein besonderer Fall als Bestätigung hinzugefugt wird. - διαδρόμους von den Personen, welche ängstlich durcheinanderlaufen, übertragen: ihr habt durch euer ängstliches und lärmendes Hin- und Herrennen den Bürgern feige Entmutigung beigebracht" ( διερροθήσατε: διὰ τοῦ θορύβου ἐμβεβλήκατε Schol., der vielleicht διερροθήκατε gelesen hat).

177. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-130

²⁶³

²⁶⁴

Hesych. ὀφέλλεται· αὔξεται. Vgl. 235.

178. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-131

²⁶⁵

²⁶⁶

ὑπ' αὐτῶν (d. i. ἡμῶν αὐτῶν), eine jüngere Handschrift für vo' αὑτῶν. Nach diesem Vers bieten jüngere Handschriften den Vers τοιαῦτα τἂν γυναιξὶ συνναίων ἔχοις, der ergänzt wurde, also die V. 182 f. nach 181 umgestellt waren. Denn daß diese vor 178 ihren Platz haben, zeigt ἀρχῆς τῆς ἐμῆς. 1791. μέλει γάρ begründet nicht das Vorhergehende, sondern das folgende Verbot. Vgl. Hom. Z 490 ἀλλ᾽ εἰς οἶκον ἰοῦσα τὰ σ' αὐτῆς ἔργα κόμιζε . . πόλεμος δ' ἄνδρεσσι μελήσει, in anderem Sinne πόλεμος δ' ἄνδρεσσι (den Menschen) μελήσει Y 137. ἔνδον κτέ. d. h. bleibe im Hause, auf daß du keinen Schaden stiftest.

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-132

²⁶⁷

²⁶⁸

ἀρχῆς, Regiment, Gebot.

182. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-133

²⁶⁹

²⁷⁰

καὶ ὅ τι τούτων μέσον ἐστί. Schol. ἀκύρως δ' ἡ λέξις τὸ μετ αίχμιον. Es bezeichnet nämlich μετ αίχμιος eigentlich, in der Mitte von zwei Heeren". Der Schol. fügt hin- zu: καὶ δηλοῖ τὸν ἀληθῶς ὀργιζό- μενον. Die Genauigkeit kennzeichnet die Strenge des Befehls. Ein an- derer Schol. fügt hinzu: κεκινδύ- νευται τῷ Αἰσχύλῳ ἐνταῦθα τὸ μεταίχμιον. γένους γὰρ ὄντος τοῦ ἀνδρὸς καὶ τῆς γυναικὸς μέσον ἄλλο εἶπεν. Vgl. Prom. 117 θεόσυτος ἢ βρότειος ἢ κεκραμένη. — Mit dem demonstrativen τῶν vgl. τῷ 372, 496, τοὺς 896, 899, τὰ 1057, τῷ Eum. 137, τον ebd. 174.

183. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-134

²⁷¹

²⁷²

ψῆφος ὀλεθρία, Todesurteil. - βουλεύσεται, βουλευθήσεται. Her- werden vermutet διοίσεται nach Hesych. διοίσεται· διακριθήσεται. Vgl. Eur. Or. 49, 440 ψῆφος καθ' ἡμῶν οἴσεται τῇδ' ἡμέρᾳ, Thuk. IV 74.

184. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-135

²⁷³

²⁷⁴

λευστῆρα δήμου μόρον, Steini- gungstod von Seite des Volkes, vgl. Αg. 1616 δημορριφεῖς . . λευσίμους ἀράς, Soph. Ant. 36 φόνον δημό- λευστον, Ai. 253 λιθόλευστον Αρη. Die Volksjustiz durch öffentliche Steinigung war in alter Zeit nicht selten (vgl. Hom. Γ 57 ἀλλὰ μάλα Τρῶες δειδήμονες· ἦ τέ κεν ἤδη λάινον ἕσσο χιτῶνα, Eur. Οr. 50, 442) und traf noch in den Perser- kriegen den Lykides und seine Familie, als er nach der Einnahme von Athen zum Frieden riet.

185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-136

²⁷⁵

²⁷⁶

In bitterem Tone sagt Eteo- kles: Hast du meine Drohung verstanden oder hast du keine Ohren?" Vgl. Cho. 880 κωφοῖς ἀυτῶ.

186. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-137

²⁷⁷

²⁷⁸

Schol. ἀπολογοῦνται διότε ἐθορύβησαν.

187. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-138

²⁷⁹

²⁸⁰

ἁρματόκτυπον ἔχων (einge- setzt zur Herstellung eines zweiten Dochmius) ὄτοβον: in betreff der tragischen Fülle des Ausdrucks vgl. 207 ἀστυδρομουμέναν πόλιν, 716 κτεάνων χρηματοδαίτας, Eum. 37 ποδωκείᾳ σκελῶν, außerdem ἐν αρ μάτων ὄχοις Eur. Iph. Τ. 370.

188-189. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-139

²⁸¹

²⁸²

σύριγγες: zu 137. Vgl. Hik. 187 σύριγγες οὐ σιγῶσιν ἀξονήλατοι. ἑλίτροχοι: Schol. περὶ ἃς ἑλίστ σονται οἱ τροχοί, besser es knarr- ten die sich drehenden Büchsen der Räder". 1901. στόμια (für στόμα Lach- mann) πυριγενετᾶν χαλινῶν ἤπυεν ( ἄπυεν für αύπνων um des Sinnes wie Versmaßes willen, Lachmann ἄπυον) διὰ ἱππικῶν (Heimsöth πωλι- κῶν, ohne Not) πηδαλίων, das im Feuer gearbeitete (d. i. stählerne, vgl. 925) Zaumgebiß erklirrte bei der Lenkung der Rosse, vgl. Eur. Hipp. 1223 ἐνδακοῦσαι στόμια πυρι- γενῆ γναθμοις, Or. 820 πυριγενεῖ τεμεῖν παλάμα χρόα.

193-194. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-140

²⁸³

²⁸⁴

Allegorie mit dem Ge- danken:,,kann das Hin- und Her- rennen Hilfe bringen?" τί οὖν: dieser Hiatus findet sich öfters (691, Eum. 903, Hik. 310, Soph. Phil. 100, Ai. 873). ηύρεν ist gnom. Aorist.

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-141

²⁸⁵

²⁸⁶

σαλεύματι (gesetzt für * * ματι von erster, ἐν κύματι von zweiter Hand, πρὸς κύματι jüngere Handschriften), vgl. Aristoph.Thesm. 872 ποντίῳ σάλῳ κάμνοντας ἐν χει μῶνι καὶ ναυαγίαις.

196. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-142

²⁸⁷

²⁸⁸

πρόδρομος (vorwärts eilend): zu 80. 1971. θεοῖς τε πίσυνος für das hdschr. πίσυνος θεοῖς um des Vers- maßes und des Sinnes willen. νιφάδος von dem Steinhagel nach Hom. Μ 156 οἳ δ᾽ ἄρα χερμαδίοισιν ἐνδμήτων ἀπὸ πύργων βάλλον . νιφάδες δ᾽ ὡς πῖπτον ἔραζε. Naber vermutet λιθάδος nach 144, nicht unwahrscheinlich, da νιφομένας folgt. — νιφομένης, nicht νιφούσης: Ζεὺς νίφει, dagegen νιφὰς λιθάς) νίφεται. Zu βρόμος ergänzt sich bei ὅτε leicht ἦν.

200. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-143

²⁸⁹

²⁹⁰

δὴ πότε: die epische Stel- lung, in Prosa τότε δή.

202. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-144

²⁹¹

²⁹²

ἀλκήν, ihre helfende, schützende Hand. Vgl. Hom. Δ 249 ὄφρα ἴδητ' αἴ κ' ἔμμιν ὑπέροχῃ χεῖρα Κρονίων, Ω 374 ἀλλ᾽ ἔτι τις καὶ ἐμεῖο θεῶν ὑπερέσχεθε χεῖρα, ξ 184.

203. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-145

²⁹³

²⁹⁴

στέγειν (Schol. ἀπείργειν, decken vor) δόρυ wie ὄχλον πύργος ἀποστέγει 220 στέγων ἐχθρούς 1000, στέγων ἅλα Hik. 141 (Schol. εἴργων).

204. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-146

²⁹⁵

²⁹⁶

ναοὺς δὲ für das hdschr. ἀλλ᾽ οὖν, da ἀλλ᾽ οὖν unpassend ist und ἐκλείπειν ein Objekt verlangt.

205. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-147

²⁹⁷

²⁹⁸

Die Götter verlassen das eroberte Land und suchen sich einen besseren Wohnsitz, vgl. 291, wozu der Schol. bemerkt: εἴρηται καὶ ἐν Ξοανηφόροις Σοφοκλέους ὡς οἱ θεοὶ ἀπὸ τῆς Ἰλίου φέρουσιν ἐπὶ τῶν ὤμων τὰ ἑαυτῶν ξόανα, εἰδότες ὅτι αλίσκεται, Eur. Tro 25 λείπω (Poseidon spricht) τὸ κλεινὸν Ἴλιον βωμούς τ' ἐμούς, Verg. Αen. II 351 excessere omnes adytis arisque relictis di, Tac. hist. V 13 apertae repente delubri (in Jeru- salem) fores et audita maior hu- mana vox, excedere deos; simul ingens motus excedentium, dagegen Herod. VIII 41 προθυμότερον ἐξέλι- πον τὴν πόλιν ὡς καὶ τῆς θεοῦ ἀπολελοιπυίης τὴν ἀκρόπολιν. Vgl. Lobeck Aglaoph. S. 275f., Diels Sibyllin. Bl. S. 78.

206. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-148

²⁹⁹

³⁰⁰

Unrichtig der Schol. μηδέ- ποτε, φησίν, ἐπὶ τοῦ ἐμοῦ βίου καταλείποιεν τὴν πόλιν οἱ θεοί. Es ist vielmehr eine Tmesis anzu- nehmen: ἐμὸν αἰῶνα ( ἐμὸν βίον) καταλίποι.

207. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-149

³⁰¹

³⁰²

θεῶν πανήγυρις: Schol. τὴν τῶν δεῶν εἰς τὸ αὐτὸ συναγωγὴν πανήγυριν τραγικώτερον εἶπεν, vgl. 237 ξυντέλεια, Hik. 228 πάντων ἀνάκτων τῶνδε κοινοβωμία, ein θεῖος ἀγών (Hom. Η 298).

208-209. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-150

³⁰³

³⁰⁴

αστυδρομουμέναν von dem Rennen Straße auf Straße ab, vgl. 238 αρπαγαὶ δὲ διαδρομᾶν ὁμαί- μονες. Schol. τυφόμενον, και όμενον πολεμίῳ πυρί. Dazu würde πύργωμα besser als στράτευμα pas- sen und die Responsion wird ge- nauer, wenn man αστυδρομουμέναν πόλιν δαΐῳ θ᾽ ἁπτόμενον πυρὶ πύργωμα schreibt. Vgl. Eur. Phön. 287 ἑπτάστομον πύργωμα Θηβαίας χθονός.

212. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-151

³⁰⁵

³⁰⁶

μήτηρ: vgl. Theogn. 385 πε- νίην μητέρ' αμηχανίης, Soph. Αi. 173 ὦ μεγάλα φάτις, μάτερ αἰσχύνας ἐμᾶς. Zum Gedanken vgl. Soph. Ant. 676 τῶν δ᾽ ὀρθουμένων σώζει τὰ πολλὰ σώμαθ᾽ ἡ πειθαρχία. Σωτῆρος: Schol. γυνὴ Διὸς σωτῆρος. Zeus Soter ist also der Vater der εὐπραξία. ὧδ' ἔχει λόγος auch Cho. 519 im Sinne sic stat sententia. Vgl. εἴρηται λόγος Eum. 713 (dixi), πάντ' ἀκήκοας λόγον Soph. Αi. 480 und zu Ag. 587.

213. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-152

³⁰⁷

³⁰⁸

ἔστι, nämlich ἡ πειθαρχία .. μήτηρ.

214. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-153

³⁰⁹

³¹⁰

Wo die Not am größten, ist Gottes Hilfe am nächsten". Eur. Iph. Τ. 721 ἀλλ' ἔστιν ἔστιν ἡ λίαν δυσπραξία λίαν διδοῦσα μετα- βολάς, ὅταν τύχῃ.

215-216. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-154

³¹¹

³¹²

,,Mögen auch Wolken schweren Kummers über den Augen hangen". Vgl. Soph. Αnt. 528 νεφέλη δ᾽ ὀφρύων υπερ αἱματόεν ῥέθος αἰσχύνει, Eur. Hipp. 173 στυγνὸν δ᾽ ὀφρύων νέφος αὐξάνεται, Cic. Pis. IX 20 frontis tuae nubeculam, Hor. epist. I 18, 94 deme supercilio nubem. κρίμνημι verhält sich zu κρεμάννυμι wie σκίδνημι zu σκε- δάννυμι.

217. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-155

³¹³

³¹⁴

τόδ' für τάδ' Blomfield dem gegen Theben. Sinne entsprechend. σφάγια Schlachtopfer, χρηστήρια Opfer für die Opferschau, Schol. τὰ εἰς χρῆσιν καὶ θυσίαν θύματα. Vgl. Hik. 459 δεῖ κάρτα θύειν καὶ πεσεῖν χρη- στήρια.

218-219. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-156

³¹⁵

³¹⁶

πειρωμένοις, als ob ανδράσι προσήκει vorherginge, weil bei πολεμίων πειρωμένων eine Unklar- heit entstehen könnte. Dem πει- ρωμένοις entspricht das folgende σοί, welches nach dem Schol. τῇ yvvaní für oóv hergestellt ist. In gleicher Weise wechselt die Kon- struktion Eum. 411 πᾶσι δ᾽ ἐς κοινὸν λέγω, βρέτας τε τοὐμὸν τῷδ᾽ ἐφημένῳ ξένῳ ὑμᾶς θ᾽ ὁμοίας οὐδενὶ σπαρτῶν γένει. Zum Ge- danken vgl. Soph. Αi. 293 γύναι, γυναιξὶ κόσμον ἡ σιγὴ φέρει, Eur. Heraklid. 476 γυναικὶ χὰρ σιγή τε καὶ τὸ σωφρονεῖν κάλλιστον εἴσω θ' ἥσυχον μένειν δόμων, Fragm. 927 ἔνδον γυναικῶν καὶ παρ' (1. πρὸς) οἰκέτας λόγος.

220. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-157

³¹⁷

³¹⁸

διὰ θεῶν statt des gewöhn- lichen διὰ θεούς, wenn es nicht ursprünglich nach der Vermutung von Meineke διὰ θεόν geheißen hat: Den Göttern verdanken wir es, daß unsere Stadt noch unbe- zwungen ist und daß die Mauer uns schirmt". Hermann will die Responsion mit διαὶ θεῶν her- stellen, aber wahrscheinlich ist der antistrophische Vers nicht in Ord- nung. αποστέγει: zu 202. un-

222. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-158

³¹⁹

³²⁰

Schol. οὐδεὶς ταῦτα ὁρῶν ἡμᾶς ποιούσας μισήσειεν ἄν: „Wel- ches Verargen ist hierüber willig?" d. i. worin kann es seinen Grund haben (womit kann es ge- rechtfertigt werden), wenn man unser Flehen zu den Göttern tadelt?

223. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-159

³²¹

³²²

φθονῶ, νεμεσώ. Todt vermutet ansprechend dos für γένος.

225. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-160

³²³

³²⁴

ἕκηλος jungere Handschriften für εύκηλος, welche Form die Tragiker nur um des Versmaßes willen (577, Soph. El. 241) ge- brauchen. ἄγαν υπερφοβοῦ zur Hervorhebung des Übermaßes wie ὑπερπόλλους ἄγαν Pers. 796, ὑπερ- κόπων ἄγαν ebd. 829, ἄγαν ύπερ- βριθές Soph. Αi. 951, ἄγαν υπερ- κόπων Eur. Heraklid. 388.

226. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-161

³²⁵

³²⁶

ποταίνιον (Schol. πρόσφατον): zur Herstellung der Responsion und des dochmischen Versmaßes schreibt Heimsöth ποτίφατον und Prien κλύουσ᾽ ἀνάμιγα πάταγον. ἄμμιγα, ἀναμίξ, ἀνάμιγδα, durcheinander.

227. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-162

³²⁷

³²⁸

ταρβοσύνῳ φόβῳ wie Hik 744 περίφοβον τάρβος.

229. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-163

³²⁹

³³⁰

výv: zu 404.

230. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-164

³³¹

³³²

Hesych. ἁρπαλίζομαι· ἀσμε- νως δέχομαι: nehmt nicht die Nachricht gierig mit Wehklagen auf".

231. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-165

³³³

³³⁴

D. i. Das bringt einmal der Krieg mit sich, Blutvergießen; das läßt sich nicht ändern".

233. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-166

³³⁵

³³⁶

D. i. überhöre es, Schol. xäv ἀκούῃς, προσποιοῦ μὴ ἀκούειν.

234. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-167

³³⁷

³³⁸

Die Stadt erdröhnt in ihren Grundfesten, so daß man auf die Umzinglung derselben schließen mus“. Schol. ὡς κυκλούντων τὴν πόλιν τῶν πολεμίων σείεται ἡ ἡμε τέρα γῆ. Ohne Not Nauck νέρθεν für γῆθεν. — κυκλουμένων (zu 114), αὐτῶν ( τῶν πολεμίων), wie häufg. Die Lesart einer jüngeren Hand- schrift κυκλούμενον verdient des- halb keinen Vorzug.

236. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-168

³³⁹

³⁴⁰

Dem Zusammenhang scheint eher πέποιθ' zu entsprechen, wie Heimsöth für δέδοικ' vermutet.

237. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-169

³⁴¹

³⁴²

,,Wirst du nicht stille es unterlassen solches in der Stadt zu verbreiten". Vgl. Soph. Ai. 75 οὐ σίγ᾽ ἀνέξῃ μηδὲ δειλίαν ἀρῇ; Eur. Hipp. 213 οὐ μὴ παρ᾽ ὄχλῳ τάδε γηρύσῃ.

238. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-170

³⁴³

³⁴⁴

ξυντέλεια: Schol. τὸ κοινὸν ἄθροισμα τῶν θεῶν, μεταφορικῶς· κυρίως γὰρ ἡ τῶν στρατιωτῶν ἄ- θροισις· τέλος γὰρ τὸ τάγμα. Ὅμηρος" ἐλθεῖν ἐς φυλάκων ἱερὸν τέλος ( Κ 567), Harpokr. συντελεῖς οἱ συνδα πανῶντες καὶ συνεισφέροντες, τὸ δὲ πρᾶγμα συντέλεια καλεῖται, hier vielmehr von τέλος „Weihe“, also ,, heiliger Verein". Vgl. 206. Da der Chor die Bildsäulen der Götter um- fängt, ist die nähere Bestimmung θεῶν ξυντέλεια (so schreibt Weil) nicht nötig.

239. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-171

³⁴⁵

³⁴⁶

ἐς φθόρον unser vulgäres zum Henker". Vgl. Soph. O. T. 1146 οὐκ εἰς ὄλεθρον; οὐ σιωπήσας ἔσῃ.

240. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-172

³⁴⁷

³⁴⁸

θεοὶ πολῖται s. v. a. θεοὶ πο- λιοῦχοι: Schol. τοὺς ἰδίους καὶ πα- τρώους ἐπικαλοῦνται θεούς, danach liest Heimsäth θεοὶ πατρῷοι. Wegen des Infinitivs zu 75.

241. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-173

³⁴⁹

³⁵⁰

Das Schol. θρηνοῦσα δῆλον ὅτι καὶ κράζουσα σὺ ἡμᾶς δούλους ποιεῖς scheint auf αὔουσα δουλοῖς hinzuweisen. - Jüngere Hand- schriften geben κἀμὲ καὶ σὲ καὶ πόλιν, vgl. Soph. Ο. Τ. 64 ή δ' ἐμὴ ψυχὴ πόλιν τε κἀμὲ καὶ σ' ὁμοῦ στένει, Blomfield vermutet αὐτὴ σὲ δουλοῖς καμὲ καὶ πᾶσαν πόλιν, Wunderlich αὐτὴ σὺ δουλοῖς καὶ σὲ καὶ πᾶσαν πόλιν, jedenfalls läßt sich σὲ (für σεαυτήν wie μὲ für ἐμαυτήν Hik. 122 ζῶσα γόοις με τιμῶ) nicht entbehren. Vgl. Eur. Phoen. 437 παῦσαι πόνων με καὶ σὲ καὶ πᾶσαν πόλιν.

242. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-174

³⁵¹

³⁵²

βέλος, dein Wurfgescho (den Blitz).

244. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-175

³⁵³

³⁵⁴

( γένος) μοχθηρόν (jämmer- lich). Daran schließt sich ἄνδρας, als ob yvvainas vorausginge, so daß der Sinn ist,, wie die Männer ὧν ( αν) αλῷ jämmerlich sind"." wie ἣν λάβωσιν 803, ἥτις νοσφίσῃ Eum. 211, εὖτε δαμασθῇ unten 325, εἰ κρανθῇ Hik. 96. Besonders häufig ist dieser Gebrauch bei Sophokles.

245. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-176

³⁵⁵

³⁵⁶

,Du lästerst nun gar". Schol. δυσφημεῖς καίτοι τῶν ἀγαλ μάτων ἐχομένη. Vgl. Eur. Ion 1096 παλίμφαμος ἀοιδά (s. v. a. δύσφημος, βλάσφημος).

246. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-177

³⁵⁷

³⁵⁸

D. h.,, infolge meiner Angst bin ich meiner Zunge nicht Herr".

247. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-178

³⁵⁹

³⁶⁰

Nach den fruchtlosen Dro- hungen verlegt sich Eteokles mit gewisser Ironie aufs Bitten. εἰ, εἴθε wie Hom. K111 ἀλλ᾽ εἴ τις καὶ τούσδε μετοιχόμενος καλέσειεν, Soph. Ο. Τ. 863 εἴ μοι ξυνείη, Eur. Hek. 836 εἴ μοι γένοιτο φθόγγος ἐν βρα χίοσι, Hik. 620 ποτανἂν εἴ μέ τις θεῶν κτίσαι. κοῦφον τέλος, die (dir) leichte Erfüllung der Bitte.

248. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-179

³⁶¹

³⁶²

λέγοις ἄν imperativisch wie oft. Meineke καὶ τότ' εἴσομαι wie Soph. Ο. Τ. 1517 ΟΙΔ. οἶσθ᾽ ἐφ᾽ οἷς οὖν εἶμι; ΚΡ. λέξεις, καὶ τότ' εἴσο μαι κλύων.

250. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-180

³⁶³

³⁶⁴

σὺν ἄλλοις entspricht dem Gedanken solamen miseris socios habuisse malorum. Vgl. Eur. Phoen. 894 εἷς γὰρ ὢν πολλῶν μέτα τὸ μέλλον, εἰ χρή, πείσομαι.

251. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-181

³⁶⁵

³⁶⁶

Diese wenn auch bittere Äußerung, daß du dich schwei- gend in das Schicksal ergibst, ge- fällt mir besser als das laute Jam- mern zu den Göttern.

252. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-182

³⁶⁷

³⁶⁸

ἐκτὸς οὖσ᾽ ἀγαλμάτων: damit wird das Zurücktreten des Chors auf den Platz der Orchestra, wo er das folgende Stasimon zu singen hat, motiviert.

253. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-183

³⁶⁹

³⁷⁰

Dieser V. greift der folgen- den Lehre, welche Eteokles den Jungfrauen in betreff des richtigen Gebetes gibt, vor. Auch hat Eteo- kles gerade die Bitte ξυμμάχους εἶναι θεούς im vorhergehenden (202 ff.) den Jungfrauen verwehrt. Deshalb hat Weil den V. als un- echt erklärt.

254-255. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-184

³⁷¹

³⁷²

Die Jungfrauen sollen erst die Bitten des Eteokles hören und dann diese mit begeisterter Zu- stimmung begleiten. ολολυγμός be- zeichnet vorzugsweise den Dank- und Bittgesang von Frauen. Hesych. ὀλολυγή· φωνὴ γυναικῶν ἣν ποι- οῦνται ἐν τοῖς ἱεροῖς εὐχόμεναι, Hom. γ 450 αἳ δ' ὀλόλυξαν θυγα- τέρες τε νυοί τε καὶ αἰδοίη παρά- κοιτις, Xen. Anab. IV 3, 19 ἐπεὶ καλὰ ἦν τὰ σφάγια, ἐπαιάνιζον πάντες οἱ στρατιῶται καὶ ἀνηλά- λαζον, συνωλόλυζον δὲ καὶ αἱ γυ- ναίκες ἅπασαι. Auf den frohen Ton des Gesangs bezieht sich auch παιάνισον sowie εὐμενη (einen Ge- sang freudigen Mutes). Schol. διέ- στειλεν (vielmehr τὸ χ oder σημεί ωσαι ὅτι οὐ διέστειλεν) τὸν ὀλολυγ μὸν τοῦ παιῶνος. καὶ γὰρ μόνῃ τῇ ᾿Αθηνᾷ δαίμονι οὔσῃ πολεμικῇ ὀλο- λύζουσι, τοῖς δὲ ἄλλοις θεοῖς παι ωνίζουσιν, nicht zutreffend.

256-257. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-185

³⁷³

³⁷⁴

Ἑλληνικὸν νόμισμα steht appositionell zu ὀλολυγμόν ἱερὸν εὐμενῆ, dagegen θάρσος zum In- halt des vorhergehenden Satzes (tò γὰρ εὔχεσθαι τοῖς θεοῖς θάρσος ἐμποιεῖ τοῖς φίλοις Schol.), wozu λύουσα πολέμιον φόβον die Er- klärung gibt (,, indem du damit die Furcht vor den Feinden be- schwichtigst"). Ζη λύουσα vgl. Soph. Εl. 939 τῆς νῦν παρούσης πημονῆς λύσεις βάρος. — Eine jungere Hand- schrift bietet πολεμίων. Diese hellenische Weise steht in Gegen- satz zu der Heftigkeit des asiati- schen βάλεμος ( κομμός Αριος Cho. 422) oder zu den schwermütigen asiatischen Volksliedern, welche im Tode eines blühenden Jünglings (Linos, Bormos, Adonis, Narkissos u. a.) das Hinschwinden der schönen Jahreszeit und die Vergänglichkeit irdischen Glücks betrauerten. Vgl. Pers. 940, 1055. — Θυστάδος: Schol. τῆς παρὰ ταῖς θυσίαις γινομένης. Vgl. Soph. Ant. 1019 Θυστάδας λιτάς.

259. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-186

³⁷⁵

³⁷⁶

Vgl. Ag. 88 πάντων τε θεῶν τῶν ἀστυνόμων υπάτων χθονίων τῶν τε θυραίων τῶν τ' ἀγοραίων. Er gelobt allen Schutzgöttern des Landes außerhalb und innerhalb der Stadt.

260. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-187

³⁷⁷

³⁷⁸

οὐδ᾽ ἀπ' Ισμηνόν (so Schütz für Ἰσμηνοῦ) λέγω, οὐδὲ Ἰσμηνὸν ἀπολέγω, auch den Ismenos lehne ich nicht ab (vergesse ich nicht, last not least). Ein Wechsel der Wendung wie Prom. 91 ὦ διος αἰθὴρ καὶ τὸν πανόπτην κύκλον ἡλίου καλῶ, Soph. Αi. 859 ὦ φέγ γος . . καὶ τὰ Τρωικά πεδία προ- σαυδῶ. Die gleiche Tmesis Ag. 1599 ἀπὸ σφαγὴν ἐρῶν (mit dem gleichen handschriftlichen Fehler σφαγῆς). Ζυ απολέγω vgl. Ag. 504 τὸν ἀντίον δὲ τοῖσδ᾽ ἀποστέργω λόγον.

261. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-188

³⁷⁹

³⁸⁰

εὖ ξυντυχόντων ( τῶν πραγ μάτων εὐτυχῶς ἀποβάντων Schol.) wie Hik. 129 πελομένων καλῶς, Eum. 775 ὀρθουμένων, 970 προ- φρόνως ἐπικραινομένων, Soph. Εl. 1344 τελουμένων εἴποιμ' ἄν.

262. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-189

³⁸¹

³⁸²

αἱμάσσων τόθ' für αἱμάσσον- τας Ritschl. τότε, wenn der Sieg errungen ist, dann ist es Zeit zum Opfern. - ἑστίας, die Opferherde, vgl. βούθυτον ἑστίαν Soph. Ο. Κ.

263. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-190

³⁸³

³⁸⁴

ταυροκτονοῦντας θεοῖσιν ist erklärende Beischrift zu αἱμάσσον- τας ἑστίας θεῶν, welche mit ὧδ' ἐπεύχομαι zu einem Trimeter er- gänzt wurde.

264-265. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-191

³⁸⁵

³⁸⁶

ήσω, αναθήσω wie Eur. Phoen. 576 Θήβας πυρώσας τάσδε Πολυνείκης θεοῖς ἀσπίδας ἔθηκε. - δαΐων, πολεμίων. ἐσθήματα, σκυλα: den Feinden abgenommene πανοπλίαι wurden den Göttern ge- weiht. στέψω (als Weihgeschenk anheften) wie 50. Vgl. auch Eur. Τro. 573 Εκτορος ὅπλοις σκύλοις τε Φρυγῶν δοριθηράτοις, οἷσιν Αχιλ- λέως παῖς Φθιώτης στέψει ναοὺς ἀπὸ Τροίας. δουρίπηκτα, mit der Lanze angesteckt. In betreff der Sitte feindliche Rüstungen als Siegeszeichen an den Tempeln (an den Triglyphen) anzuheften vgl. Hom. Η 82 τεύχεα συλήσας οἴσω προτὶ Ἴλιον ἱρήν καὶ κρεμόω προτὶ νηὸν ᾿Απόλλωνος ἑκάτοιο, Ag. 583 θεοῖς λάφυρα ταῦτα τοῖς καθ' Ἑλ λάδα δόμων ἐπασσάλευσαν ἀρχαίων γάνος, Eur. Rhes. 180 θεοῖσιν αὐτὰ (nämlich λάφυρα) πασσάλευε πρὸς δόμοις, ebenso an Palästen Eur. Bakch. 1212 ἀράσθω λαβὼν πηκ τῶν πρὸς οἴκους κλιμάκων προσαμ- βάσεις, ὡς πασσαλεύῃ κρᾶτα τριγ λύφοις τόδε λέοντος. Statt der zwei Verse geben die Handschriften drei, welche augenscheinlich aus erklärenden Zusätzen entstanden sind: θήσειν (von dem interpolierten ἐπεύχομαι abhängig gemacht) τρο παῖα, πολεμίων δ' ἐσθήματα | λά φυρα δαΐων δουρίπληχθ' δουρί πηχθ' Dindorf) ἁγνοῖς δόμοις | στέ ψω πρὸ ναῶν πολεμίων δ' ἐσθήματα.

266. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-192

³⁸⁷

³⁸⁸

Solche εὐχαί sprich mir nach entsprechend der Weisung 253 ff.

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-193

³⁸⁹

³⁹⁰

ποιφύγματα sind Schreckens- laute, die unter starkem Schnauben ( ποιφύσσειν) hervorgestoßen werden, Schol. ἐκφοβήμασι τοῖς δυναμένοις ἐκπλῆξαι τοὺς ἀκούοντας.

269. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-194

³⁹¹

³⁹²

Eteokles will die durch die lauten Rufe der Jungfrauen unter- brochene Tätigkeit wieder auf- nehmen und die ausgewählten (57) Führer feierlich ( τον μέγαν τρόπον) an den sieben Toren aufstellen. ἐπάρχους ( λοχαγούς, Rottenführer) hat Canter vermutet für ἐπ' ἄνδρας zur Herstellung der Konstruktion. Vgl. Ag. 1226 νεῶν ἔπαρχος, Pers. 330 Κιλίκων ἔπαρχος.

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-195

³⁹³

³⁹⁴

ἑπτατειχεῖς ἐξόδους s. v. 2. ἑπτὰ ἐξόδους τειχέων, vgl. Eur. Phoen. 1058 τὰ δ᾽ ἑπτάπυργα κλῇς θρα γᾶς und 748 ἐλθὼν ἑπταπυργον ἐς πόλιν (1. ἔξοδον) τάξω λοχαγοὺς πρὸς πύλαισιν, ὡς λέγεις, ἴσους ἴσοισι πολεμίοισιν ἀντιθείς.

272-273. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-196

³⁹⁵

³⁹⁶

Boten voll von Hast und mit rasch die Stadt durcheilenden Mitteilungen. φλέγει (intrans.) ὑπὸ χρείας, es entsteht eine all- gemeine Aufregung infolge der Not des Augenblicks.

274-355. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-197

³⁹⁷

³⁹⁸

erstes Stasimon: Die Jungfrauen bringen es nicht über sich, der Mahnung des Eteo- kles zu gehorchen. In ihrer Angst führen sie sich den allgemeinen Sturmangriff auf die Stadt vor Augen und rufen die Götter um Hilfe an. Welches schönere Land könnt ihr für unser Land ein- tauschen? Bringt deshalb Verderben über die Feinde, verleiht Sieg den Bürgern. Beklagenswert wäre es, wenn eine so uralte Stadt von Hellenen geknechtet würde und die Greuel der Plünderung erdulden müßte". Diese Greuel werden mit den lebhaftesten Farben geschildert nach Hom. I 592 κατέλεξεν ἅπαντα κήδε' ὅσ' ἀνθρώποισι πέλει τῶν ἄστυ ἁλώῃ· ἄνδρας μὲν κτείνουσι, πόλιν δέ τε πῦρ ἀμαθύνει, τέκνα δέ τ' ἄλλοι ἄγουσι βαθυζώνους τε γυναῖκας, Χ 61 κακὰ πόλλ' ἐπιδόντα, υἷάς τ' ὀλλυμένους ἑλκηθείσας τε θύγατρας καὶ θαλάμους κεραϊζο- μένους καὶ νήπια τέκνα βαλλόμενα προτὶ γαίῃ. - Den Gesang trägt wohl der Gesamtchor vor.

274. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-198

³⁹⁹

⁴⁰⁰

μέλει d. i. „ich bin der Mahnung eingedenk". Schol. μέλει μοι ὧν εἶπεν ὁ Ἐτεοκλῆς, ἀλλ' ὁ ἐν ἐμοὶ φόβος οὐκ ἠρεμεῖν με ποιεῖ καὶ ἡσυχάζειν. 2751. γείτονες καρδίας μέριμναι: Schol. αἱ ἐν τῇ καρδίᾳ (vielmehr ἐν τῷ ἥπατι) μέριμναι, die am Herzen sitzenden Sorgen. - καρδίας ist wie Hik. 74, 807 als Spondeus zu lesen (die äolische Form κάρτας will Dindorf setzen). ζωπυρείν, anfachen ( ζωπύρει τοὺς ἄνθρακας), übertragen auch Eur. El. 1121 ἀν αὖ σὺ ζωπυρεῖς νείκη νέα. Von ζωπυροῦσι τάρβος (,,fachen meine Angst an“) ist wie von ταρβῶ oder ταρβεῖν με ποιοῦσι der Acc. τὸν ἀμφιτειχή λεών abhängig. Ebenso regiert Eur. Bakch. 1288 καρδία πήδημ᾽ ἔχει wie δέδοικα den Acc. τὸ μέλλον und ist Demosth. 4, 45 τεθνᾶσι τῷ δέει wie δεδοίκασι mit dem Acc. τοὺς τοιούτους ἀποστό λους verbunden.

278. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-199

⁴⁰¹

⁴⁰²

Wie um ihre Jungen im Neste (die noch nicht flügge) die scheue Taube die Drachen, schlimme Lagergenossen, fürchtet". Zulez αíov (so Lachmann für λεχέων) vgl. Apoll. Rh. I 1182 λεχαίην φυλλάδα, Blay- des λεχηρῶν nach Eur. Phoen. 1541 λεχήρη), Schol. νεμομένων ἐπὶ τῆς καλιᾶς. πάντρομος nach dem Homerischen τρήρωνα πέλειαν. Zum Gleichnis vgl. 490, Hom. B 308f., Mosch. IV 21, Hor. epod. I 19 ut assidens inplumibus pullis avis serpentium adlapsus timet.

282. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-200

⁴⁰³

⁴⁰⁴

τοὶ μὲν (285 τοὶ δὲ) wie Pers. 571 τοὶ δὲ episch. Gemeint sind die Schwerbewaffneten der Feinde.

284. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-201

⁴⁰⁵

⁴⁰⁶

τί γένωμαι; was soll aus mir werden“. Vgl. Hom. ε 465 ὤ μοι ἐγώ, τί πάθω; τί νύ μοι μή- κιστα γένηται;

285. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-202

⁴⁰⁷

⁴⁰⁸

τοὶ δέ, die Schleuderer, welche aus der Ferne Steine auf die Verteidiger der Stadtmauer werfen ( ἀκροβόλοι, ἀκροβολισταί). ἀμφιβόλοισιν: Schol. πάντοθεν βαλλομένοις.

287. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-203

⁴⁰⁹

⁴¹⁰

χερμάς (Kieselstein): vgl. Eur. Bakch.1096 αὐτοῦ χερμάδας κρα- ταιβόλους ἔρριπτον. — ὀκριόεσσαν wie χερμαδίῳ ὀκριόεντι Hom. 4 518.

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-204

⁴¹¹

⁴¹²

ποῖον, nicht ποίας, weil γαίας πέδον wie Ein Begriff be- handelt wird. Vgl. Prom. 1 χθονὸς τηλουρὸν πέδον, Εum. 292 χώρας ἐν τόποις Λιβυστικοῖς. — Schol. ἐὰν ταύτην, φησί, τὴν γῆν προδῶτε τοῖς πολεμίοις, ποίαν βελτίονα αὐτῆς εὑρήσετε. Vgl. zu 204.

292. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-205

⁴¹³

⁴¹⁴

ἄρειον: dieser epische Kom- parativ auch Ag. 81.

293. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-206

⁴¹⁵

⁴¹⁶

βαθύχθονα: Schol. εὔγειον. Auch Euripides rühmt die Frucht- barkeit Botiens: Δίρκας χλοηφό ρους καὶ βαθυσπόρους γύας Phoen.

295. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-207

⁴¹⁷

⁴¹⁸

εὐτραφής, das Wachstum fördernd. Um dieser Eigenschaft willen wurde den Flußgöttern des Landes ebenso wie dem Απόλλων κουροτρόφος beim Eintritt in das Mannesalter der πλόκαμος (Cho. 6) geweiht. Vgl. Hom. Ψ 141.

296. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-208

⁴¹⁹

⁴²⁰

ὅσων: diese Attraktion findet sich seltener bei Äschylos, gar nicht in den Hiketides. Ποσειδῶν: Schol. ὅτι τῆς ὑγρᾶς οὐ σίας δεσπότης Ποσειδῶν. — γαιήο- χοs das Homerische Epitheton. Nach Hes. Theog. 337 sind die Flüsse Kinder des Okeanos und der Tethys.

299. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-209

⁴²¹

⁴²²

πρὸς τάδε (im Hinblick dar- auf, um deswillen) wie Pers. 732.

300. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-210

⁴²³

⁴²⁴

τοῖσι μέν, als ob es nach- her hieße: ἐμβάλοιτε, τοῖς δὲ πολί- ταις κῦδος ἄροισθε.

301-302. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-211

⁴²⁵

⁴²⁶

,, mannenvertilgendes, waf- fenwegwerfendes Unheil". καταρρί ψοπλος von der Person übertragen. Mit καταρρίψοπλος vgl. δίψασπις, Strab. XIII 600 Αλκαϊός φησιν ὁ ποιητὴς ἔν τινι ἀγῶνι κακῶς φερότ μενον ἑαυτὸν τὰ ὅπλα ρίψαντα φυγεῖν (Hor. carm. Η 7, 10). Lo- winski vermutet ἀνδρολέτειραν κῆρα, ῥίψοπλον ἄταν, vgl. 761 τὴν ἁρπα ξάνδραν κῆρα.

303-304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-212

⁴²⁷

⁴²⁸

κῦδος ἄροισθε (von ἄρνυ μαι) τοῖσδε πολίταις, ,, ihr möget unseren Mitbürgern Siegesruhm ver- schaffen", vgl. Hom. a 240, § 370 ᾧ παιδὶ μέγα κλέος ἤρατ᾽ ὀπίσσω. Der Schol. gibt die Erklärung πάνυ ἂν ὑμνοῖσθε παρὰ τῶν πολιτῶν nach Hom. Δ 95 πᾶσι δέ κε Τρώ εσσι (bei allen Troern) χάριν καὶ κῦδος ἄροιο. Aber diesem Sinn entspricht nicht das vorausgehende μέν (300), auch nicht die für die Götter weniger passende Bedeutung von κῦδος; endlich würde man dann ἀρεῖσθε oder ἄροισθ' ἄν er- warten, wie der Schol. ὑμνοῖσθε ἄν hat.

305. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-213

⁴²⁹

⁴³⁰

ἔστε τ' ist von Ritschl ein- gesetzt um des Sinnes und der Re- εἴεδροι (94) sponsion willen. στάθητε: last euch durch unsere Bitten) bewegen fest an euren Stätten zu verbleiben (laßt eure Heiligtümer nicht zerstören, damit ihr nicht auszuwandern braucht). ὀξυγόοις λιταίσιν, Schol. διὰ τὰς ὀξυθρηνήτους λιτὰς ἡμῶν.

308. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-214

⁴³¹

⁴³²

ὠγυγίαν wie Pers. 38 τὰς ὠγυγίους Θήβας.

309. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-215

⁴³³

⁴³⁴

Αίδα προϊάψαι (d. i. dem Untergange weihen) nach dem Homerischen " Αϊδι προΐαψεν ( Λ 3). δορὸς ἄγραν Schol. διὰ δόρατος ἀγρευθείσαν ( δοριάλωτον).

310. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-216

⁴³⁵

⁴³⁶

Zu zerbröckeltem Staube ( σποδῷ dynam. Dativ) von Acher- volk (vgl. 71f.) bis auf die Stätten der Götter schmählich verbrannt". θεόθεν „,samt den Göttern" wie ῥιζόθεν „,samt der Wurzel" Vgl. 569 πόλιν πατρώαν καὶ θεοὺς τοὺς ἐγγενεῖς πορθεῖν. Heimsöth ver- mutet πεδόθεν.

313-314. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-217

⁴³⁷

⁴³⁸

τάς wird näher bestimmt durch νέας τε καὶ παλαιάς. — ἓ ἔ: Schol. διέκοψεν τὸν λόγον τῷ θρήνῳ. νέας ist einsilbig zu lesen wie häufig νεάνις, νεανίας, νεανικός zwei- bez. dreisilbig (Eum. 957, Eur. Phoen. 147, Aristoph. Wesp. 1067,

315-316. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-218

⁴³⁹

⁴⁴⁰

ἱππηδόν nicht ὑπὸ ἱππέων σύρεσθαι τῶν πλοκάμων (Schol.), sondern δίκην ἵππων (ein anderer Schol.):,, an den Haaren wie Pferde manchmal an den Mähnen fortge- zerrt werden". Vgl. Hik. 437 άyo- μέναν ἱππηδὸν ἀμπύκων πολυμίτων τ' ἐπιλαβὰς ἐμῶν, Verg. Αen. II 403 trahebatur passis Priameia virgo crinibus a templo Cassandra ady- tisque Minervae. φαρέων steht als Iambus.

317-318. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-219

⁴⁴¹

⁴⁴²

Die Stadt, welche ent- völkert wird, ertönt von dem wirren Geschrei der gefangenen Frauen, welche geschändet werden". ληΐς bedeutet das gleiche wie ληϊάδες γυναῖκες Hom. Υ 193 ληϊάδας δὲ γυναῖκας, ἐλεύθερον ἦμαρ ἀπούρας, ἦγον. ὀλλυμένας: Schol. πορθου- μένας, vgl. Eur. Phoen. 564 ὄψει δὲ πολλὰς αἰχμαλωτίδας κόρας βία πρὸς ἀνδρῶν πολεμίων πορθου- μένας.

319. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-220

⁴⁴³

⁴⁴⁴

προταρβῶ wie προφοβοῦμαι ( πολέμους) Hik. 1005, θάνατον προ- ταρβοῦσα Eur. frg. 360, 25, „ich sehe mit Entsetzen vorher".

320. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-221

⁴⁴⁵

⁴⁴⁶

,,Beweinenswert ist es für sie gleichgepflückt vor der Zeit un- reif gepflückter Herblinge Naß ein- zutauschen, d. h. als unreif gepflückte Herblinge gekeltert zu werden“. Diese Allegorie, durch welche das vorausgehende ὀλλυμένας ausge- führt wird, ist durch den Gebrauch von οπώρα nahegelegt: Hik. 1009 τέρειν' οπώρα δ' εὐφύλακτος οὐδα μῶς, Chaerem. fr. 12 S. 785 Ν. πολ- λὴν ὀπώραν Κύπριδος εἰσορᾶν πα- ρῆν ἄκραισι περκάζουσαν οἰνάνθαις χρόνου. Auf unsere Stelle bezieht sich augenscheinlich die Notiz von Eustath. opusc. S. 355, 28 ed. Taf. ἐν μετοπώρῳ γὰρ οὐ μόνον καινόν, ἐάν, ὡς ἡ παροιμία, ἄνθος ἀναφυῇ, ἀλλὰ καὶ ἐάν κατ' Αἰσχύλον ἀρτί- δροπος οπώρα νεάζουσα τρυγηθῇ. Daraus ist der Text ὀμφάκων τρυ γερὰν δρόσον gewonnen statt des handschriftlichen δωμάτων στυγε ρὰν ὁδόν. Mit ἀρτίδροπος vgl. Hik. 358 κλάδοισι νεοδρόποις, mit δρό- σου Pind. Οl. VII 2 ἀμπέλου δρόσω.

323. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-222

⁴⁴⁷

⁴⁴⁸

τί: Schol. τί γὰρ δεῖ πολλὰ λέγειν, vielmehr was sage ich be- weinenswert; mehr als das; denn wer tot ist, ist besser daran als diese, die geschändet werden". Blomfeld vermutet τί γάρ; φθί- μενόν του προλέγω. In προλέγω hebt πρό den in βέλτερα τῶνδε πράσσειν legenden Begriff des Vor- zugs pleonastisch hervor. Vgl. Pind. Nem. II 18 ἐξοχώτατοι προλέγονται. Die Form βέλτερος, βέλτατος ist bei Äschylos die gewöhnliche, nicht βελτίων, βέλτιστος. - βέλτερα πράσ σειν wie Ag. 1444 ἄτιμα δ᾽ οὐκ ἐπραξάτην, Eur. El. 1359 εὐδαίμονα πράσσει.

325-326. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-223

⁴⁴⁹

⁴⁵⁰

γάρ begründet den Haupt- gedanken κλαυτὸν κτἑ. ( τί; τὸν πράσσειν steht parenthetisch). εὖτε δαμασθῇ: zu 243. Vgl. Ag. 762 ὅτε τὸ κύριον μόλῃ und unten 750, Eur. Phoen. 563 ὄψει δαμασθὲν ἄστυ Θηβαίων τόδε. πολλὰ δυ- στυχῆ τε für πολλὰ καὶ δυστυχῆ wie Soph. Phil. 583 πόλλ' ἐγὼ κεί- νων υπο δρῶν ἀντιπάσχω χρηστά τε.

327-328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-224

⁴⁵¹

⁴⁵²

ἄγει, schleppt als Ge- fangenen fort, vgl. ἄγειν καὶ φέρειν (plündern). τὰ δέ, weil an die Stelle von Personen ( ἄλλον) Gegen- stände treten: anderes steckt er (ein anderer) in Brand". φορεῖ hier transitiv, Heimsöth Vermutet πυρπολεῖ. πυρ-

330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-225

⁴⁵³

⁴⁵⁴

μαινόμενος ἐπιπνεῖ (in wil- der Raserei tobt): vgl. Soph. Ant. 135 πυρφόρος, ὃς τότε μαινομένα ξὺν ὁρμα βακχεύων ἐπέπνει. λαοδάμας: κυρίως τὸ ἐπίθετον Αρεως εἴρηται. Wenigstens heißt Ares βροτολοιγός.

331. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-226

⁴⁵⁵

⁴⁵⁶

μιαίνων εὐσέβειαν, d. h. nichts Heiliges wird geachtet und geschont.

332. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-227

⁴⁵⁷

⁴⁵⁸

κορκορυγαί: Schol. ταραχαί. κεκωμώδηται δὲ ἡ λέξις, vgl. Ari- stoph. Frie. 991 λῦσον δὲ μάχας καὶ κορκορυγάς, Lys. 491, Wo. 387. ἄστη (um des Versmaßes willen für das überlieferte άorv gesetzt) von den verschiedenen Teilen (Straßen) der Stadt. ποτὶ, näm- lich ἄστη (überliefert ist ποτὶ πτόλιν δ', verbessert von Hermann), gegen die Stadt ist eine Umwallung ge- richtet, welche sie wie ein Jagd- netz umschließt. Schol. ὁρκάνη τὸ θηρατικὸν δίκτυον ὃ καὶ σαργάνη καλεῖται, Phot. ὁρκάνη· ὁ περιέχων τοῖχος οἴκησιν ἢ χωρίον, λέγεται δὲ ἀπὸ τοῦ ἕρκος ὅ ἐστι περίβολον φράγμα. Versteht man ὁρκάνη vom Jagdnetz, so hat man die Ausdrucks- weise, welche zu 64 besprochen ist: „nicht eine δρκάνη gewöhnlicher Art, sondern wallartig".

334. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-228

⁴⁵⁹

⁴⁶⁰

Schol. παρά τό Ομηρικὸν κ ἀνὴρ δ᾽ ἄνδρ᾽ ἐδνοπάλιζεν“

335. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-229

⁴⁶¹

⁴⁶²

Das blutige Geblöke (Schol. ἐπὶ τῶν ἄσημα φθεγγομένων νέων τὴν βληχὴν ἔθηκεν) von Säug- lingen, die gerade an der Mutter- brust genährt werden" ist das Wimmern von Kindern, die von der Mutterbrust gerissen und ge- tötet werden. Jüngere Handschriften geben ἀρτιβρεφείς.

338. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-230

⁴⁶³

⁴⁶⁴

Das Plündern ist dem Hin- und Herrennen gesellt", d. h. die einen tragen fort, die andern kom- men zurück um zu holen. Vgl. Quint. III 69 profanorum sacrorum- que direptio, efferentium praedas repetentiumque discursus. Mit ὁμαίμονες vgl. κάσιν 481, Soph. Frg. 839 ἡ δὲ μωρία μάλιστ᾽ ἀδελφὴ τῆς πονηρίας ἔφυ. In διαδρομᾶν ist δια wie in διαπρέπον Pers. 1010 als eine lange Silbe zu sprechen. Vgl. zu 275.

339-340. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-231

⁴⁶⁵

⁴⁶⁶

Hesych. συμβολεῖ· συντυγ χάνει. φέρων ein mit Beute Be- ladener, κενός einer der keine Beute trägt.

341. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-232

⁴⁶⁷

⁴⁶⁸

ξύννομον, Schol. κοινωνόν.

342. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-233

⁴⁶⁹

⁴⁷⁰

οὔτε μεῖον οὔτε ἴσον: Schol. πλείονος ὀρεγόμενος. Jeder möchte das meiste sich aneignen ( διὰ τούτου τους πλεονέκτας ἐμφαίνει Schol.) - λελιμμένοι: Schol. λαβεῖν βουλόμενοι. Vgl. λελιμμένος (Schol. ἐπιθυμῶν) 367 mit Gen. Der Plural bezieht sich auf die in κενὸς κενὸν liegende Mehrzahl.

343. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-234

⁴⁷¹

⁴⁷²

τίν' . . λόγον für τί . . λόγος nach einer Vermutung von Dindorf: welche Berechnung läßt sich hier- aus entnehmen?" d. i. was läßt sich als Ergebnis dessen erwarten?"

345-346. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-235

⁴⁷³

⁴⁷⁴

ἀλγύνει θαλαμηπόλων s. v. a. ἀλγύνει τὰς θαλαμηπόλους, ὥστε πικρὸν εἶναι τὸ ὄμμα αὐτῶν, Mit Tränen in den Augen sehen es die Schaffnerinnen mit an, wie die mannigfaltige Frucht auf dem Boden verschüttet wird". Nach αλγύνει steht κυρήσας in den Hand- schriften, welches die Responsion und den Sinn stört und vielleicht aus der zu ἀλγύνει beigeschriebenen Erklärung κυρίας (d. i. θαλαμηπό- λους) entstanden ist. τῶν ist der Responsion zuliebe ergänzt. θαλαμηπόλος Hom. η 8 die Kammer- frau (Schol. ἡ τοῦ οἴκου προνοοῦσα) und alapos die Kemenate der Nausikaa, dagegen bedeutet β 337 θάλαμος die Vorratskammer.

347. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-236

⁴⁷⁵

⁴⁷⁶

,,Die reiche Gabe der Erde, ohne Unterschied durcheinander- gemengt, wird weiter geschleppt in geringschätzigem Hin- und Her- schleifen." Vgl. Cic. div. I 369 ex horreis direptum effusumque fru- mentum vias omnisque angiportus constraverat. — οὐτιδανοῖς, weil das schöne Getreide wie wertloses Gut behandelt wird. Schol. τροπικῶς ῥύθια εἶπεν τὰ συνεχῆ κινήματα [ τῶν πολεμίων].

350-351. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-237

⁴⁷⁷

⁴⁷⁸

Schol. μεταστᾶσαι εἰς δου- λείαν οἴσουσι τὴν των πολεμίων εὐνήν. Zu der Beute, welche fort- geschleppt wird, gehören auch die kriegsgefangenen Frauen, denen das Schicksal bevorsteht in der Gefangenschaft als Kebsweiber zu dienen: Sklavinnen, die das ihnen neue Leid der Knechtschaft kosten, sehen in der Gefangenschaft dem Bett eines glücklichen (und hoch- mütigen) Mannes als eines feind- seligen Siegers entgegen. Ein Gegenstand der Hoffnung (und Sehnsucht) ist für sie der Tod als Hilfe gegen Kummer und Trä- an nen." καινοπήμονες erinnert den Gedanken, welchen der aus kriegsgefangenen Frauen bestehende Chor Eur. Iph. Τ. 1117 ausspricht: λατρεύω ζηλοῦσα τὸν διὰ παν- τὸς δυσδαίμον· ἐν γὰρ ἀνάγκαις οὐ κάμνει σύντροφος ὢν < ἐξ ἀρχᾶς> δυσδαιμονίᾳ· τὸ δὲ μετ᾿ εὐτυχίαν κακοῦσθαι θνατοῖς βαρὺς αἰών. Die Worte λέχος προσμένουσιν sind zur Herstellung des Sinnes ergänzt. Die überlieferten Worte νέαι τλή- μονες εὐνάν gestatten keine Kon- struktion und entsprechen nicht dem Versmaße der Strophe; in νέαι τλήμονες kann man eine (nicht zutreffende) Erklärung zu καινοπή- μονες, in εὐνάν zu λέχος sehen. Mit προσμένουσιν vgl. Soph. Trach. 525 τὸν ὃν προσμένουσ᾽ ἀκοίταν. δυσμενοῦς, da selten der Fall sein wird, was Achilleus Hom. I 343 sagt: τὴν ἐκ θυμοῦ φίλεον δουρικτήτην περ ἐοῦσαν. Vgl. Soph. Αi. 211 λέγ', ἐπεί σε λέχος δουριάλωτον στέρξας ἀνέχει θούριος Αἴας. ἐλπὶς . . μολεῖν: vgl. Eur. Hel. 432 ἐλπὶς δ᾽ ἔκ γε πλουσίων δόμων λαβεῖν τι ναύταις. νύκτερον Ι τέλος s. v. a. τέλος θανάτοιο statt des τέλος γαμήλιον. — ἐπίρροπος wie Hom. Δ 390 τοίη οἱ ἐπίρροπος ἦεν ᾿Αθήνη, vgl. Μ 180 Δαναοίσι μάχης ἐπιτάρροθοι ἦσαν (Helfer im Kampfe). Der Gedanke wie 323f. und Eur. Hik. 86 θανοῦσα τῶνδ᾽ ἀλγέων λαθοίμαν.

356-706. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-238

⁴⁷⁹

⁴⁸⁰

zweites Epeiso- dion. Eteokles tritt auf mit Me- II lanippos (395), Megareus (459), Lasthenes (607f.), um die Mit- teilung des Kundschafters (66 ff.) entgegenzunehmen, vgl. Einl. S. 9 f. Die erste Szene, der Mittelpunkt des Stückes, gibt eine glänzende Schilderung der sieben feindlichen und der ihnen an den sieben Toren entgegenstehenden Thebanischen Heerführer. In der zweiten Szene macht der Chor den vergeblichen Versuch Eteokles von dem greuel- vollen Zweikampf mit dem Bruder zurückzuhalten. Damit gibt dieses Epeisodion die ethische Moti- vierung für den Untergang der argivischen Heerführer und der feindlichen Brüder. Wie auch sonst bei Äschylos da, wo dem Dialoge antistrophische Chorika eingefügt sind, Symmetrie des Dialogs sich nachweisen läßt, so hat Ritschl (Jahrb. f. Philol. Bd. 77. 1858. S. 761.) symmetrische An- lage auch in den sieben Reden des Boten und Erwiderungen des Eteokles wahrgenommen. Da an einigen Stellen der Text unsicher oder lückenhaft ist, läßt sich die Verszahl nicht bei allen Partien mit voller Bestimmtheit feststellen. Doch scheint mit Beiseitelassung der zwei ankündigenden Verse des Boten 362f., denen die zwei zur nächsten Szene überleitenden Verse des Eteokles 662 f. entsprechen, die Gliederung der ganzen Partie 364 661 folgende zu sein: Π IV ΑΓ20- ΕΤ20 | στρ. α' | ΑΓ14- ΕΤ14 | ἀντ. α' | ΑΓ14- ΕΤ14 | στρ. β' | ΑΓ20- ΕΤ20| αντ. β|| V VI VII ΑΓ22- ΕΤ 22 | στρ. γ΄ | ΑΓ 29- ΕT 29 | αντ. γ΄ | ΑΓ 22- ΕΤ 22.

356. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-239

⁴⁸¹

⁴⁸²

Unter ημιχόριον ist hier der Führer des Halbchors zu verstehen.

357-358. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-240

⁴⁸³

⁴⁸⁴

νέαν: gern wird aus der Eile und Hast des Boten auf die Wichtigkeit seiner Mitteilung ge- schlossen. διώκων: zu 90. ποδῶν ist gen. def. zu χνόας (vgl. 137): wie die Achsen den Wagen, so bewegen die Füße den Körper fort. Auf weiteres darf die Ver- gleichung nicht bezogen werden, wie der Schol. meint: χνόας ποδῶν μεταφορικῶς εἶπεν τὰ ἄκρα τῶν ποδῶν. Vgl. auch Hesych. κνους· ὁ ἐκ τοῦ ἄξονος ήχος. λέγεται δὲ καὶ κνόη· καὶ ὁ τῶν ποδῶν ψόφος, ὡς Αἰσχύλος Σφίγγι.

359. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-241

⁴⁸⁵

⁴⁸⁶

καὶ μήν dient häufig bei der Ankündigung neu auftretender Per- sonen dazu die Aufmerksamkeit auf sie zu lenken.

360. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-242

⁴⁸⁷

⁴⁸⁸

εἶσι als Präsens wie Hom. ζ 102 οἵη δ' Αρτεμις εἶσι, Εum. 242 πρόσειμι. ἀρτίκολλος (so Paley für ἀρτίκολλον, welches der ver- meintlichen Präposition is wegen 1. Προιτίδες 2. Ηλέκτραι 3. Νηΐσται 4. Ογκαῖαι ( Ωγύγιαι) 5. Βορραῖαι 6. Ομολωΐδες 7. Κρηναῖαι gesetzt wurde), genau angepaßt, gerade recht. Vgl. Cho. 578 όπως ἂν ἀρτίκολλα συμβαίνῃ τάδε, Soph. Trach. 58 ἐγγὺς δ᾽ ὅδ᾽ αὐτὸς ἀρτί- πους θρώσκει δόμους (Schol. ήρ- μοσμένως τῷ καιρῷ). μαθεῖν konsekutiv zu ἀρτίκολλος.

361. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-243

⁴⁸⁹

⁴⁹⁰

οὐκ ἀπαρτίζει: die Beziehung auf ἀρτίκολλος läßt erkennen, daß ἀπό in ἀπαρτίζειν negative Be- deutung hat: läßt nicht unrecht (zu spät) kommen". Anders Hesych. ἀπαρτί· ἀπηρτισμένως· Αἰσχύλος ᾿Αθάμαντι. Weil jüngere Hand- schriften οὐ καταρτίζει bieten, ver- mutet Weil εὖ καταρτίζει.

363. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-244

⁴⁹¹

⁴⁹²

ὡς für ὥς τ' Blomfield, da dieser Vers appositionell zu τὰ τῶν ἐναντίων steht.

364. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-245

⁴⁹³

⁴⁹⁴

Schol. αἰδεσθεὶς τὰ Ομηρικά ἐγκώμια πρῶτον αὐτὸν καταλέγει ὁ Αἰσχύλος. Vgl. z. f.V. Mit μέν wird Τυδεύς den nachher zu nennenden Führern entgegengestellt. Im einzelnen weicht die Darstellung des Euripides Phoen. 1104 ff. ab, wie folgende Tabelle zeigt: bei Äsch. Tydeus, Kapaneus Eteoklos Hippomedon Parthenopaios Amphiaraos Polynikes Der Name Βορραῖαι fehlt bei Euri- pides, weil es bei ihm als letztes mit ἕβδομαι bezeichnet wird. In gleicher Weise fehlt bei Äschylos der Name Κρηναῖαι. Statt Βορραίαι heißt bei anderen (Paus. IX 8, 3ff., Apollod. ΙΙ 6, 6) das Stadttor bei Eur. Amphiaraos Kapaneus Parthenopaios Hippomedon Adrastos Tydeus Polynikes. Υψισται. Für Eteoklos tritt bei Euripides Adrastos ein. Dagegen wird Eteoklos Eur. Hik. 872 ge- nannt, wo auch Adrastos als Ober- feldherr erscheint und Soph. Ο. Κ. 1316, wo die gleichen Namen wie hier aufgezählt werden.

365. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-246

⁴⁹⁵

⁴⁹⁶

Durch das Verbot des Sehers Amphiaraos, welches den Sturm- angriff hinausschiebt, motiviert der Dichter die Ruhe, mit welcher Eteokles Zeit für lange Reden findet. Deshalb mußte Tydeus, der Feind des Amphiaraos (558), an die Spitze gestellt werden, nicht wie der Schol. annimmt: αἰδεσθεὶς τὰ Ομηρικὰ ἐγκώμια πρῶτον αὐτὸν καταλέγει ὁ Αἰσχύλος. Insofern ist der Tadel des Euripides Phoen. 751 ὄνομα δ᾽ ἑκάστου διατριβὴν πολλὴν ἔχει ἐχθρῶν ὑπ᾽ αὐτοῖς τείχεσιν καθημένων nicht berechtigt.

366. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-247

⁴⁹⁷

⁴⁹⁸

σφάγια: vor dem Angriff opferten die Feldherrn ἐπὶ τῇ διαβάσει oder τὰ διαβατήρια, Thuk. V 54, Xen. Hell. IV 7, 2, VI 4, 19. γίγνεσθαι ohne Not Naber.

367. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-248

⁴⁹⁹

⁵⁰⁰

μαργῶν von der wilden Kampfeswut (Hesych. μαργῶντες· μαινόμενοι). — λελιμμένος: 342.

368. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-249

⁵⁰¹

⁵⁰²

μεσημβριναῖς: Schol. τότε γὰρ μάλιστα μέμηνεν ( ὁ δράκων), vgl. Verg. Georg. III 434 anguis .. saevit agris asperque siti atque exterritus aestu. A. Hillebrand Jahrb. f. klass. Philol. 1883 S. 455 f. führt eine Stelle aus dem neunten Yasnakapitel des Avesta an, in welcher gleichfalls der Drache in Verbindung mit der Mittagszeit erscheint, so daß sich nach der Ansicht Hillebrands eine Überein- stimmung der iranischen Sage mit einem hier erhaltenen Rest griechi- scher Volksanschauung ergibt.

369. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-250

⁵⁰³

⁵⁰⁴

θείνει ὀνείδει (mit einem Anklang): vgl. Soph. Αi. 501 λόγοις ἰάπτων, 724 ονείδεσιν ἤρασσον, 1244 κακοῖς βαλεῖτε, Verg. Aen. IV 447 adsiduis hinc atque hinc vocibus heros tunditur. μάντιν Οἰκλείδαν nennt auch Pindar Ol. VI 13 und Bakchylides VIII 16 den Amphia- raos. Schol. (zu 556) ᾿Αμφιάραος Οϊκλέους τοῦ Μελάμποδος τοῦ Αμυθάονος τοῦ Κρηθέως τοῦ Αἰόλου τοῦ Ἕλληνος τοῦ Διός, μητρὸς δὲ Υπερμήστρας. Vgl. Soph. Αi. 801 τοῦ Θεστορείου μάντεως.

370. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-251

⁵⁰⁵

⁵⁰⁶

σαίνειν (Schol. ἐκκλίνειν) dient zur gehässigen Bezeichnung feigen Verhaltens, da es vom Hunde übertragen ist, der schweifwedelnd um etwas herumgeht ohne den Mut zu haben es anzugreifen.

371-372. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-252

⁵⁰⁷

⁵⁰⁸

Schol. νεωτερικὸν τοῦτο, τοῦ κράνους ἡ τριλοφία. κατά σκιος hier aktiv, beschattend" wie Eur. Phoen. 653 ἔρνεσιν κατασκίοι- σιν. Dieser Stelle ist Aristoph. Ach. 965 κραδαίνων τρεῖς κατα- σκίους λόφους entnommen. Vgl. Hom. Τ 382 ἵππουρις τρυφάλεια, περισσείοντο δ' ἔθειραι (hier κράνους χαίτωμα). ὑπ' ἀσπίδος ἔσω, unter dem Schilde innerhalb desselben.

373. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-253

⁵⁰⁹

⁵¹⁰

κλάζουσι φόβον wie μινύ- ρονται φόβον 116. Das Klingen der Schellen weckt Furcht. Vgl. Soph. Frg. 775 σὺν σάκει κωδωνοκρότῳ παλαισταί, Eur. Rhes. 308 πολλοῖσι σὺν κώδωσιν ἐκτύπει φόβον, 384 κόμπους κωδωνοκρότους παρὰ πορ- πάκων κελαδοῦντας. Von anderen künstlichen Vorrichtungen am Schilde, welche den Gegner er- schrecken und verwirren sollen, ist 528 die Rede. Vgl. Eur. Phön. 1124 Ποτνιάδες δ' ἐπ' ἀσπίδι ἐπίσημα πῶλοι δρομάδες ἐσκίρτων φόβῳ, εν πως στρόφιγξιν ἔνδοθεν κυκλού μεναι πόρπαχ᾽ ὑπ' αὐτόν, ὥστε μαί- νεσθαι δοκεῖν.

374. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-254

⁵¹¹

⁵¹²

ὑπέρφρον: Schol, υπερή φανον.

375. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-255

⁵¹³

⁵¹⁴

φλέγοντα ὑπ᾽ ἄστροις unter Sternen strahlend, sternfunkelnd.

377. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-256

⁵¹⁵

⁵¹⁶

πρέσβιστος (wie ἥδιστος, βράχιστος) Hom. Hymn. 30, 2. Verg. Aen. IX 405 heißt der Mond astro- rum decus. νυκτὸς ὀφθαλμός: in anderem Sinne νυκτὸς ὄμμα Pers. 431. Dagegen Pind. Ol. 3, 19 διχόμηνις ὅλον χρυσάρματος ἑσπέρας ὀφθαλμὸν ἀντέφλεξε Μήνα und Soph. Αnt. 103 ἀκτὶς ἀελίου . . χρυ- σέας ἡμέρας βλέφαρον. Vgl. auch Asch. Frg. 170 ἀστερωπὸν ὄμμα Λητώας κόρης. πρέπειν von dem was in die Augen fällt.

378. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-257

⁵¹⁷

⁵¹⁸

,,So sich toll gebärdend mit seiner prahlerischen Rüstung". Vgl. τοιαῦτ᾽ ἀλύει Εur. Frg. 665, τί ταῦτ' ἀλύω Hipp. 1182.

379. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-258

⁵¹⁹

⁵²⁰

παρ' ὄχθαις, des Ismenos.

380-381. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-259

⁵²¹

⁵²²

,,Wie ein Streitroß, welches ob der Kraft der Zügel (durch die es zurückgehalten wird) heftig schnaubt, wenn es den Klang der Kriegstrompete vernehmend vor- wärts drängt". χαλινών μένει wie Ag. 248. Schol. οὕτως ἀσθμαίνει καὶ σπεύδει ὡς καὶ ἵππος πολε- μιστὴς σάλπιγγος ἀκούων καὶ ἐπι- θυμῶν πολέμου. Danach ist ὀρ- γᾶται κλύων gesetzt für das über- lieferte ὁρμαίνει μένων, worin μαίνει μένων aus einer Variante des vor- hergehenden Verses κατασθμαίνει μένων entstanden ist. Ζα ὀργᾶται vgl. Cho. 452 ὀργᾷ μαθεῖν, Suid. und Phot. ὀργωμένοις· ἐντεταμένως ἐπι- θυμοῦσιν. Zum Ganzen vgl. Verg. Georg. III 83 tum, si qua sonum procul arma dedere, stare loco nescit, micat auribus et tremit artus, collectumque premens volvit sub naribus ignem.

383. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-260

⁵²³

⁵²⁴

φερέγγυος, ἀξιόπιστος ἐγε γυητής, von erprobter Tüchtigkeit mit Infin. wie Herod. V 30 οὐ φερέγ γυός εἰμι δύναμιν παρασχεῖν το σαύτην, VII 49 λιμὴν . . φερέγγυος ἔσται διασῶσαι τὰς νέας.

384. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-261

⁵²⁵

⁵²⁶

κόσμον μέν mit bloß ge- dachtem Gegensatz, sodaẞ der Sinn der gleiche ist wie wenn es κόσμον γε hieße.

385. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-262

⁵²⁷

⁵²⁸

Schol. ταῦτα παρὰ ᾿Αλκαίου. οὐ τιτρώσκει τὰ ἐπίσημα οὐδὲ ὅπλα αὐτὰ καθ' ἑαυτὰ δύναμιν ἔχει, εἰ μὴ ἄρα & φέρων αὐτὰ γένοιτο γεν- ναῖος. Ebenso spricht Papirius bei Liv. X 39: non enim cristas vulnera facere et per picta atque aurata scuta transire Romanum pilum. Vgl. Tac. Agr. 32 ne terreat vanus ad- spectus et auri fulgor atque argenti, quod neque tegit neque vulnerat.

386. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-263

⁵²⁹

⁵³⁰

δάκνουσι, tuen weh.

387. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-264

⁵³¹

⁵³²

νύκτα ταύτην ἣν λέγεις . . γένοιτο für νὺξ αὕτη, ἣν λέγεις, γένοιτο, diese Nacht dürfte leicht einer besonderen Erwägung zur Wahrsagerin werden. Die gleiche Attraktion an das Relativ (s. g. attractio inversa) Hom. K 416 qv- λακὰς δ᾽ ἃς εἴρεαι, ἥρως, οὔ τις κεκριμένη φύεται στρατόν, Soph. Ο. Τ. 449 τὸν ἄνδρα τοῦτον ὃν πάλαι ζητεῖς .., οὗτός ἐστιν ἐνθάδε, Trach. 283 τάσδε δ' ὥσπερ εἰσορᾷς, ἐξ ὀλβίων ἄζηλον εὑροῦσαι βίον χωροῦσι πρὸς σέ, Verg. I 573 urbem quam statuo vestra est, Fischart Geschichtklitterung den liebsten bulen den ich hab, der leit beim wirt im keller" u. a.. Ζυ ἐννοίᾳ (50 Blomfield für ἡ ἀνοία) τινί vgl. 459, Prom. 178 παλάμα τινί, Cho.138 σὺν τύχῃ τινί, Soph. Αi. 853 συν τάχει τινί.

390. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-265

⁵³³

⁵³⁴

D. i. wenn man etwa daran denkt (wenn man die Sache von dem Gesichtspunkt aus betrachtet), daß einem, der stirbt, Nacht auf die Augen fällt.

391-392. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-266

⁵³⁵

⁵³⁶

φέροντι (scil. αὐτό), denn σῆμα . . τόδε ist Subjekt zu γένοιτο. - ἐνδίκως, wahrhaft, wie πανδίκως 657. ἐπώνυμον „, die Sache durch den Namen kennzeichnend, be- deutungsvoll", wie Soph. Ai. 340, wo Aias sagt: αἰαι· τίς ἄν ποθ᾽ εθ᾽ ὧδ᾽ ἐπώνυμον τοὐμὸν ξυνοί- σειν ὄνομα τοῖς ἐμοῖς κακοῖς;

393. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-267

⁵³⁷

⁵³⁸

Der Übermut, welchen sein Schildzeichen offenbart, wird sich gegen ihn selber wenden, wie man vorhersehen kann, d. h. Nacht wird ihm auf die Augen fallen.

395. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-268

⁵³⁹

⁵⁴⁰

τόνδε: Grotius τῶνδε. Aber s. Einl. S. 10.

396. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-269

⁵⁴¹

⁵⁴²

Αἰσχύνης θρόνος wie Δίκας θρόνος Eum. 163, βωμὸς Δίκας ebd. 542, Ag. 395, Δίκας βάθρον Soph. Ant. 854. Mit Αἰσχύνης θρόνον τιμᾶν wird das Ehrgefühl des Helden ( αἰδώς) bezeichnet.

398. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-270

⁵⁴³

⁵⁴⁴

Der Gen. αἰσχρῶν ist von dem im α στερητικόν von αργός legen- den Begriff der Trennung regiert: ,, in seinem Tun des Unehrenhaften sich enthaltend". Vgl. Eur. Iph. Α. 1000 ἀργὸς ὢν τῶν οἴκοθεν.

399-400. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-271

⁵⁴⁵

⁵⁴⁶

Schol. γνήσιος πολίτης ἐκ τῶν σπαρτῶν, οὐ τῶν μετὰ Κάδμου ἐπηλύδων. Da seine Wurzel von den gesäten Männern her aufge- gangen ist", so ist er recht eigent- lich ein Sohn dieses Landes, aus dem sein Ahne hervorgewachsen ist, und gehört nicht den Fremden zu, die mit Kadmos ins Land kamen. Nach Eur. Phoen. 657 ff. erlegte Kadmos den Drachen des Ares und säte die Zähne des- selben in die Erde. Daraus gingen bewaffnete Männer hervor, welche übereinander herfielen. Vgl. Eur. Herakl. 4 Θήβας .. ἔνθ᾽ ὁ γηγενής σπαρτῶν στάχυς ἔβλαστεν, ὧν γένους Αρης ἔσωσ᾽ ἀριθμὸν ὀλίγον. Nach dem Schol. zu Phoen. 670 blieben am Leben: Πέλωρ, Ἐχίων, Οὐδαῖος, Χθόνιος, Υπερήνωρ, Κρέων.

401. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-272

⁵⁴⁷

⁵⁴⁸

,,Daß dieses Tatsache, nicht bloße Rede ist, wird Ares in seinem Würfelspiel entscheiden." Vgl. Eur. Hik. 330 ἔτ᾽ αὐτὸν ἄλλα βλήματ' ἐν κύβοις βαλεῖν πέποιθα, Rhes. 183 ψυχὴν προβάλλοντ' ἐν κύβοισι δαί- μονος, 446 κυβεύων τὸν πρὸς " Αρ- γείους " Αρη. Dies hat sich bestätigt nach Apollod. I 8, 5 Τυδεὺς ἐπὶ Θήβας μετ' Αδράστου στρατευσά- μενος ὑπὸ Μελανίππου τρωθεὶς ἀπέ- θανεν.

402. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-273

⁵⁴⁹

⁵⁵⁰

Δίκη ὁμαίμων: Schol. τὸ τῆς συγγενείας δίκαιον (die Pflicht, die er als echter Sprößling dieses Lan- des hat) στέλλει αὐτὸν εἰς τὴν μά- χην. κάρτα, mit eindringlicher Mahnung. προστέλλεται (ent- sendet) wie ἀποπεμψαμένη Pers. 141 (von sich).

403. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-274

⁵⁵¹

⁵⁵²

Melanippos geht ab zum Tore.

404. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-275

⁵⁵³

⁵⁵⁴

αμόν, ἡμέτερον. νύν, von Natur lang (228), wird von den Tragikern um des Versmaßes willen verkürzt (z. B. auch Pers. 1041, 1049, 1067), wie umgekehrt aus dem gleichen Grunde ἆρα für ἄρα gebraucht wird.

405. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-276

⁵⁵⁵

⁵⁵⁶

δικαίως: die Responsion mit dem antistr. V. wird genauer, wenn man mit Heimsöth διά δίκας schreibt (vgl. Cho. 783 διὰ δίκας πᾶν ἔπος ἔλακον). Auch tritt die Beziehung auf Δίκη ὁμαίμων 402 noch mehr hervor. Aschylos, Sieben gegen Theben. 407 5. μόρους ὀλομένων ὑπὲρ φίλων (Todesgeschick von Männern, die für ihre Mitbürger fallen), wenn es nicht ursprünglich στόνους für μό- ρους geheißen hat (todmeldendes Stöhnen um gefallene Freunde hören) nach dem Schol. οὓς ποιοῦνται ὑπὲρ τῶν φίλων πολιτῶν οἱ Θηβαῖοι. Ζη ἰδέσθαι vgl. dann ἰδεῖν Cho. 968 (s. v. a. ἀκοῦσαι).

409. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-277

⁵⁵⁷

⁵⁵⁸

outws, wie du flehst.

410. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-278

⁵⁵⁹

⁵⁶⁰

Ηλέκτραι πύλαι: durch dieses Tor führte der Weg von Platää nach Theben (Paus. IX 8, 7).

411. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-279

⁵⁶¹

⁵⁶²

γίγας: vgl. Hom. κ 120 Λαι- στρυγόνες . . οὐκ ἄνδρεσσι ἐοικότες, ἀλλὰ Γίγασιν, Soph. Frg. 872 ὁ σκληρὸς οὗτος καὶ Γίγαντας ἐκτρέ- φων . . Πάλλας, Eur. Bakch. 542 οὐ φῶτα βρότειον, φόνιον δ' ὥστε Γίγαντ᾽ ἀντίπαλον θεοῖς, Phoen. 127 ὡς φοβερὸς εἰσιδεῖν, γίγαντι γης γενέτα προσόμοιος. — ἄλλος: der Schol. spricht von dem rhetorischen Kunstgriff des Dichters den Tydeus nachträglich als Giganten zu be- zeichnen. Hiernach kann es schei- nen, als liege ein Widerspruch vor gegen Hom. Ε 801 Τυδεύς του μικρὸς μὲν ἔην δέμας, ἀλλὰ μαχη- τής, aber ἄλλος wird, wie Soph. Εl. 708 Βοιωτὸς ἄλλος, Eur. Hik. 888 ὁ τῆς κυναγοῦ δ᾽ ἄλλος Αταλάντης γόνος zeigt, bei der Aufzählung gebraucht ohne solche Beziehung (,, dieser weitere Held ein Riese, da er größer ist als der vorige").

412. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-280

⁵⁶³

⁵⁶⁴

κατ' ἄνθρωπον φρονεῖ wie Soph. Αi. 760 ὅστις ἀνθρώπου φύ σιν βλαστὼν ἔπειτα μὴ κατ' ἄνθρω- που φρονῇ.

413. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-281

⁵⁶⁵

⁵⁶⁶

Da die vermessene Prahlerei des Kapaneus augenscheinlich in den Worten liegt, er werde Theben zerstören, möge Gott wollen oder nicht, so unterbricht dieser V. den Zusammenhang und ist er mit Recht von Lachmann als Inter- polation bezeichnet worden. Vgl.

414. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-282

⁵⁶⁷

⁵⁶⁸

τὲ . . καί für εἴτε . . εἴτε wie Hom. Θ 168 διάνδιχα μερμήρι ξεν ἵππους τε στρέψαι καὶ ἐναντί- βιον μαχέσασθαι, Soph. Ant. 328 ἐὰν δὲ ληφθῇ τε καὶ μή, Ο. Κ. 488 αὐτοῦ σύ τ' αὐτὸς κεἴ τις ἄλλος ἀντὶ σοῦ, Eur. Hik. 498 ὤμοσεν ( Καπανεύς) πόλιν πέρσειν θεοῦ θέλοντος ἤν τε μὴ θέλῃ, Kykl. 332 ἀνάγκῃ κἂν θέλῃ κἂν μὴ θέλῃ. Vgl. auch unten 1058.

415-416. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-283

⁵⁶⁹

⁵⁷⁰

Schol. οὐδὲ τὸν τοῦ Διὸς σκηπτὸν εἰς γῆν κατενεχθέντα ἐμ ποδὼν γενέσθαι αὐτῷ λέγει. Hier- nach ist οὐδέ νιν Διὸς κεραυνὸν ἐνσκήψαντ' ἄν gesetzt für οὐδὲ τὴν Διὸς ἔριν πέδω σκήψασαν, πorin ἔριν unpassend ist und v und νίν fehlen. Vgl. Eur. Phoen. 1175 τοσόνδ' ἐκόμπασε (Kapaneus), μηδ' ἂν τὸ σεμνὸν πῦρ νιν εἰργαθεῖν Διὸς τὸ μὴ οὐ κατ' ἄκρων περγάμων ἑλεῖν πόλιν und die Drohung des Parthe- nopäos unten 519 f.

416. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-284

⁵⁷¹

⁵⁷²

Von dem ägyptischen König Apries erzählt Herod. II 169: 4- πρίεω λέγεται εἶναι ἥδε διάνοια, μηδ' ἂν θεόν μιν μηδένα δύνασθαι παῦ- σαι τῆς βασιληίης.

419. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-285

⁵⁷³

⁵⁷⁴

Eur. Phoen. 1121 heißt es von Tydeus: δεξιᾷ δὲ λαμπάδα Τιτὰν Προμηθεὺς ἔφερεν ὡς πρήσων πόλιν.

420. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-286

⁵⁷⁵

⁵⁷⁶

ὡπλισμένη, als Waffe ge- geben (Schol. ἀνθ᾽ ὅπλου οὖσα). In gewöhnlicher Weise heißt es Eur. Bakch. 733 ἕπεσθε θύρσοις διὰ χερῶν ὁπλισμέναι. Vielleicht aber ist auch hier mit Herwerden ὡπλισμένῳ zu schreiben ( ὡπλισμένῳ αὐτῇ).

421. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-287

⁵⁷⁷

⁵⁷⁸

D. h. die Worte πρήσω πόλιν stehen auf dem Schilde über dem Fackelträger.

422. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-288

⁵⁷⁹

⁵⁸⁰

τοιῷδε τῷδε φωτὶ für τοιῷδε φωτὶ πέμπε Dindorf. Schütz ver- mutet τωιῷδε φωτὶ δ᾽ εἰπέ. Nach τοιώδε konnte τῷδε leicht ausfallen und dann der V. mit πέμπε ergänzt werden.

423. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-289

⁵⁸¹

⁵⁸²

μὴ τρέσας hat Bezug auf κομπάζοντα, ohne sich durch seine prahlerischen Reden schrecken zu lassen.

424. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-290

⁵⁸³

⁵⁸⁴

Auch hier bringt (wie man im Sprichwort sagt) ein Gewinn den andern". Der eine Gewinn ist, daß Kapaneus durch seine Prahlerei nur seine frevelhafte Ge- sinnung offenbart. Daraus ergibt sich der andere, daß er den Zorn des Zeus auf sich herabruft und den Gott zum Bundesgenossen der Thebaner macht. Die Textänderung von Keck καὶ τῷδε κόμπῳ erscheint hiernach unnötig.

425. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-291

⁵⁸⁵

⁵⁸⁶

Wovon das Herz voll ist, davon geht der Mund über".

427. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-292

⁵⁸⁷

⁵⁸⁸

Kapaneus droht nicht bloß mit dem Munde ( γλώσσα 426), son- dern ist auch bereit die Drohung zur Tat zu machen. Vgl. Eur. Heraklid. 691 μή τοί μ' ἔρυκε δρᾶν παρεσκευασμένον.

428. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-293

⁵⁸⁹

⁵⁹⁰

ἀπογυμνάζων στόμα kenn- zeichnet die γλωσσαλγία des Kapa- neus.

429. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-294

⁵⁹¹

⁵⁹²

ματαία χαρᾷ, in frevler Freude.

430. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-295

⁵⁹³

⁵⁹⁴

Hesych. γεγωνός· μεγαλό- φωνος. κυμαίνοντα, tumida, hochmütige.

431. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-296

⁵⁹⁵

⁵⁹⁶

ξὺν δίκῃ wie ἐνδίκως 392, in Wahrheit.

432-433. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-297

⁵⁹⁷

⁵⁹⁸

ἥξειν: vgl. Prom. 374 ἀλλ᾽ ἦλθεν αὐτῷ Ζηνὸς ἄγρυπνον βέλος. οὐδὲν ἐξῃκασμένον, kein bild- licher: dieser πυρφόρος wird nicht wie der πυρφόρος 419 auf dem Schilde dargestellt, sondern ein wirklicher sein. Dieser Sinn wird durch den folgenden (von Verrall als unecht erkannten) Vers zerstört, welcher aus 418 gebildet ist und sich auch durch das nach- hinkende τοῖς ἡλίου als Interpolation zu erkennen gibt. Vgl. Ag. 1243 κλύοντ᾽ ἀληθῶς οὐδὲν ἐξγκασμένα.

434-435. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-298

⁵⁹⁹

⁶⁰⁰

ἐπ᾿ αὐτῷ τέτακται: Schol. ἀντιτέτακται. κεί στόμαργός (Schol. ταχὺς εἰς τὸ λαλεῖν, vgl. Eur. Med. 525 τὴν σὴν στόμαργον, ὦ γύναι, γλωσσαλγίαν) ἐστ᾽ ἄγαν ὁ Καπανεύς), αἴθων λῆμα di. der sich die Flamme seines Mutes durch die frechen Reden des Ka- paneus nicht dämpfen läßt. Πολυφόντου βία: diese epische Um- schreibung auch 556, 558, 564, 607, 628. Vgl. Cho. 892 Αἰγίσθου βία, Soph. Phil. 314, 321, 592 Οδυσσέως βία, Trach. 38 Ιφίτου βία.

436-437. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-299

⁶⁰¹

⁶⁰²

φερέγγυον φρούρημα (abstr. pro concreto): Schol. ἱκανὸς φρον- ρεῖν τὴν πατρίδα. προστατηρίας Αρτέμιδος: Schol. ὡς τοῦ Πολυφόν- του ἱερέως ὄντος τῆς ᾿Αρτέμιδος. Das Epitheton προστατήριος (Phot. προστατήριος· Ἀπόλλων, ἐπεὶ πρὸ τῶν θυρῶν αὐτὸν ἱδρύοντο. Σοφοκλῆς El. 637) scheint darauf hinzudeuten, daß der Dichter an ein Heiligtum der Artemis vor dem Elektratore denkt. Ηλεκτρίς (die strahlende) erscheint in den Orphischen Hym- nen VIII 6 als Beiname der Selene. Blaydes vermutet εὐνοίᾳ τε. Aber vgl. Isokr. IV 174 τὰς εὐ- νοίας ἀληθινὰς πρὸς ἡμᾶς αὐτοὺς ἕξομεν.

441-442. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-300

⁶⁰³

⁶⁰⁴

πωλικῶν ἑδωλίων (Schol. παρθενικῶν καθεδρῶν) wie Cho. 69 νυμφικῶν ἑδωλίων von dem παρ- θενών. πῶλος wird bald vom Jüng- linge (Cho. 790, Eur. Phoen. 947), bald wie πόρτις, δάμαλις, μόσχος von der Jungfrau (Eur. Hipp. 546, Hek. 142) gesagt.

443. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-301

⁶⁰⁵

⁶⁰⁶

ἐκλαπάξαι (Schol. ἐκβαλεῖν): uè ergänzt sich leicht aus dem vor- hergehenden ἐμόν. Hermannschreibt εδωλίων μ'.

444. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-302

⁶⁰⁷

⁶⁰⁸

Auf die Aufforderung des Eteokles 438 ist das einfache λέξω die passende Erwiderung. Deshalb hat diesen Vers H. Wolf als Inter- polation bezeichnet. Wegen des Folgenden ist er seinem ganzen Inhalte nach und besonders in der Angabe πρὸς πύλαις unnütz. Auch der rhythmische Bau desselben ist nicht gut.

446. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-303

⁶⁰⁹

⁶¹⁰

ἐπήδησεν wie Hom. Η 181 πάλλεν δὲ Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ, ἐκ δ᾽ ἔθορε κλῆρος κυνέης . Αἴαντος.

447. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-304

⁶¹¹

⁶¹²

πύλαισι: wie bei Hom. (Hesych. unter πύλαι), so kommt bei Äschylos nur der Plural von πύλη vor. Νηΐσταισι: vgl. Hesych. νήιστα· κατώτατα, ἔσχατα. - προσβαλεῖν ist von dem in πάλος ἐπήδησεν legenden Ausdruck des Wollens abhängig.

448. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-305

⁶¹³

⁶¹⁴

ἐν ἀμπυκτῆρσιν ἐμβριμωμένας (knirschend im Gebisse): Schol. of κορυφιστήρες, τὰ προμετωπίδια κυρίως. νῦν δὲ λέγει τοῖς χαλινοῖς.

449. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-306

⁶¹⁵

⁶¹⁶

δινεῖ: weil der Sturm auf die Stadt noch nicht beginnen darf

450. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-307

⁶¹⁷

⁶¹⁸

φιμοί, hier die die Nase einklemmenden Zaumringe, an denen das Blasen der Nüstern ein pfeifendes Geräusch verursacht. Hesych. φιμός· κημός, παραστομιον, Eustath. zur Il. p. 1157, 34: Aloxú- λος δέ φησι καὶ τὴν τάφρον αὐλῶνα, ἔνθα καὶ φιμοὺς λέγει αὐλωτοὺς διὰ τὸ κώδωνας, φησί (1. φασί), προσῆφθαι αὐτοῖς, οἷς ἐμφυσῶντες οἱ ἵπποι ὡς φωνὴν σάλπιγγος προΐεντο· γράφει οὖν οὕτως· εἶχε πώλους τέσσαρας ζυγηφόρους φιμοῖσιν αὐλωτοῖσιν ἐστομωμένας (vielleicht έμβριμωμένας). βάρο βαρον βρόμον (30 Schütz für τρόπον): Schol. ἀπηνῆ ήχον. Vgl. Soph. Ant. 1002 κλάζοντας . . βεβαρβαρωμένως.

451. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-308

⁶¹⁹

⁶²⁰

μυκτηρόκομπα πνεύματα, das nüsternstolze Schnauben, d. i. das stolze Schnauben der Nüstern.

452. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-309

⁶²¹

⁶²²

οὐ σμικρὸν τρόπον (gro- artig) wie τον μέγαν τρόπον 270, ἄνδρα δ᾽ οὐ πέπυσθε σύμμαχον Τροία μολόντα Ῥῆσον οὐ φαύλῳ τρόπῳ Eur. Rhes. 599.

453-454. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-310

⁶²³

⁶²⁴

Er steigt die Staffeln der Leiter hinauf auf die Mauer. Der Acc. wie bei θρώσκειν πεδίον zur Bezeichnung der Strecke. κλίμακος oder κλιμάκων προσαμβάσεις auch Eur. Bakch. 1213, Phön. 489, 1173.

455. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-311

⁶²⁵

⁶²⁶

καὶ οὗτος, Eteokles wie Kapaneus (421).

456. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-312

⁶²⁷

⁶²⁸

σφέ, αὐτόν auch 602, 604, 1019, Ag. 1642, Eum. 234.

459-460. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-313

⁶²⁹

⁶³⁰

Bei τόνδε deutet Eteokles auf Megareus. σὺν τύχῃ τινί (zu 389) ist nicht verständlich, da die Angabe fehlt, inwiefern ein besonders glücklicher Zufall die beiden Kämpfer zusammenführt. Die Partikeln και δή haben ihre Stelle am Anfange eines Satzes. Nach 459 ist also eine Lücke und zwar sind, nach der Verszahl der Botenrede zu schließen, 5 Verse ausgefallen. Nach diesen Versen entfernt sich Megareus, daher xal δὴ πέπεμπται. Ζυ κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων, worin das Hauptgewicht des Satzes ruht, vgl. 541, Soph. Phil. 97 γλῶσσαν μὲν ἀργόν, χεῖρα δ᾽ εἶχον ἐργάτιν.

461. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-314

⁶³¹

⁶³²

τοῦ σπαρτοῦ γένους: zu 399€. Eur. Phoen. 942 sagt Tiresias zu Kreon: σὺ δ' ἐνθάδ' ἡμῖν λοιπὸς εἶ σπαρτῶν γένους ἀκέραιος, ἔκ τε μητρὸς ἀρσένων τ' ἄπο, οἱ σού τε παῖδες (Hämon und Menökeus, wie Megareus dort heißt, Megareus auch Soph. Αnt. 1303).

462. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-315

⁶³³

⁶³⁴

μάργον für μάργων Schütz um der passenden Verteilung der Attribute willen.

463. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-316

⁶³⁵

⁶³⁶

ἐκ πυλῶν χωρήσεται d. i. seinen Posten verlassen wird.

464. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-317

⁶³⁷

⁶³⁸

τροφεῖα ( τὰ ὀφειλόμενα τοῖς τροφεῦσι nach Hesych.), θρεπτήρια, θρέπτρα: vgl. Hom. Δ 477 οὐδὲ τοκεῦσι θρέπτρα φίλοις ἀπέδωκε, Isokr. VI 108 ἀποδῶμεν τὰ τροφεία τῇ πατρίδι, Lys. II 70 τῇ πατρίδι τὰ τροφεία ἀποδόντες. χθονί: Megareus war ebenso wie "Mela- nippos (403) als Nachkomme der Sparten ein Sprößling der Theba- nischen Erde.

465. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-318

⁶³⁹

⁶⁴⁰

Schol. τὸν φέροντα τὴν ἀ- σπίδα καὶ τὸν ἐγγεγραμμένον τῇ ἀ- σπίδι καὶ τὸ ἐπ' ἀσπίδος πόλισμα γραφέν (454).

467. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-319

⁶⁴¹

⁶⁴²

κόμπαζε ἐπ' ἄλλῳ d. i. melde die prahlende Rede eines anderen. φθόνει λέγων: Valckenaer φθόνει λόγων, nach dem Schol. λέγ' ἄλλον κομπώδη καὶ μηδὲν ἀποκρύψῃ με τῶν ἀλαζονειῶν kann man an λή- ρων φθόνει denken.

468. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-320

⁶⁴³

⁶⁴⁴

,,Möge es diesen Worten (464466) entsprechend gut gehen, Eteoklos aber und seine Gesellen mögen lästern (456); wie sie aber lästern, so möge ihnen Zeus ver- gelten". Dieser Gedankenzusammen- hang ist damit gewonnen, daß Sv- στομεῖν an die Stelle des nichts- sagenden δυστυχείν gesetzt ist. Vgl. Soph. Αnt. 127 Ζεὺς γὰρ μεγάλης γλώσσης κόμπους ὑπερεχθαίρει.

471. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-321

⁶⁴⁵

⁶⁴⁶

τώς findet sich bei Aschylos viermal (624, Hik. 70, 678), bei Sophokles nur in einer interpolier- ten Stelle (Ai. 841), bei Euripides nirgends, öfters bei Homer. αὐτούς wie Hik. 737. νίν,

472. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-322

⁶⁴⁷

⁶⁴⁸

νεμέτωρ: vgl. Hik. 409 Ζεύς . . νέμων εἰκότως ἄδικα μὲν κακοῖς, ὅσια δ' ἐννόμοις. — ἐπίδοι: ἐφορᾶν, ἐποπτεύειν, ἐπωπᾶν, ἐποπτῆρας γε- νέσθαι wird in speziellem Sinn ge- sagt von dem zornigen Blick straf- gerechter Götter.

474. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-323

⁶⁴⁹

⁶⁵⁰

Schol. Αθηνᾶς τῆς Ὀγκαίας, ἀφ' ἧς καὶ αἱ πύλαι Ογκαῖαι, Hesych. Ογκας Αθήνας· τὰς Ωγυγίας πύλας λέγει. Vgl. Eur. Phoen. 1113 Ωγύγια δ' εἰς πυλώμαθ' Ἱππομέδων ἄναξ ἔστειχ᾽ ἔχων σημεῖον ἐν μέσῳ σάκει στικτοῖς Πανόπτην ὄμμασιν δεδορ κότα und zu 149.

475. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-324

⁶⁵¹

⁶⁵²

Schol. περιφραστικῶς ὁ ἱπ- πομέδων, μέγας ὢν καὶ κάλλιστον ἔχων σχῆμα. — Ιππομέδοντος ist wie Ιππομμέδοντος zu sprechen. Das gleiche gilt von Παρθενοπαῖος 534. Vgl. Priscian. de metris Terent. 23: Aeschylus in Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας Ιπ- πομέδοντος σῆμα καὶ μέγας τύπος". In principio enim trochaeum posuit. Quem imitans Sophocles teste Se- leuco profert quaedam contra legem metrorum, sicut in hoc Αλφεσί βοιαν ἣν ὁ γεννήσας πατήρ, dazu φαιοχίτωνες Cho. 1047, εἶεν, ἀκούω ebd. 653 und Aristoph. Frie. 663, immer am Anfang des Trimeter.

476. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-325

⁶⁵³

⁶⁵⁴

Unter ἅλως versteht der Schol. den s. g. Hof um die Sonne: ἅλως ἐστὶ κυρίως, ὅταν νέφη περὶ τὸν ἥλιον ἐκκαυθέντα λευκὰ φαίνηται καὶ ἐν κύκλῳ τοῦ ἡλίου γένηται (1. λευκὰ γένηται καὶ . . ἡλίου φαί νηται). Vgl. Hesych. ἅλως· ἡ τοῦ ἡλίου ἢ σελήνης περιφέρεια. Αἰσχύ λος περιφέρεια τῆς ἀσπίδος καὶ κύκλος. Die Vergleichung mit dem Hofe des Mondes kann nahe liegen, weil die Schilde der Argiver weiß sind ( λεύκασπις 89), und Heimsöth vermutet ἅλω δὲ λευκήν. Aber im Sinne eine weite Tenne" scheint der Ausdruck einen volkstümlichen Witz zu enthalten, wie es etwa im ,hörnern Siegfried" heißt: er nahm zu seiner Hande ein'n Schild als wie ein Scheurentor". κύκλον λέγω, eine beliebte Form der ἐπ- εξήγησις wie 596, Ag. 1019, Cho. 251, Fragm. 169, Soph. Αi. 569, Ant. 198, Trach. 9, Phil. 1261, Eur. Hel. 1673.

477. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-326

⁶⁵⁵

⁶⁵⁶

δινήσαντος, αὐτοῦ. Von dem Dekeleer Sophanes erzählt Herod. ΙΧ 74: λέγεται ὡς ἐπ' ἀσπίδος αἰεὶ περιθεούσης καὶ οὐδαμὰ ἀτρεμι ζούσης ἐφόρες ἐπίσημον ἄγκυραν. — οὐκ ἄλλως ἐρῶ s. v. a. οὐκ ἀρνήσομαι. Vgl. Eur. Or. 709 δεῖ δέ μ', οὐκ ἄλλως λέγω, σώζειν σε.

478. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-327

⁶⁵⁷

⁶⁵⁸

εὐτελής, φλαυρουργός τις ἀνήρ Soph. Phil. 35, ein schlechter Meister. Den Sinn von aga gibt der Schol. gut mit ὡς ἔοικεν.

479. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-328

⁶⁵⁹

⁶⁶⁰

ὤχμασεν (so Stadtmüller für ὤπασεν), am Schilde anbrachte.

480. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-329

⁶⁶¹

⁶⁶²

Den feuerschnaubenden Ty- phon schildert Äschylos Prom. 367 ff. nach Pind. Pyth. I 15, Hesiod Theog. 820 ff. In ἵημι verkürzen die szenischen Dichter die erste Silbe öfters um des Versmaßes willen.

481. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-330

⁶⁶³

⁶⁶⁴

αιόλην: Schol. εὐκίνητον καὶ ταχείαν. — κάσις wie Ag. 499 κάσις πηλοῦ κόνις. Vgl. Pind. Οl. ΧΙ 2 οὐρανίων υδάτων ὀμβρίων, παίδων νεφέλας.

482. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-331

⁶⁶⁵

⁶⁶⁶

περίδρομον (vgl. Eur. El. 458 περιδρόμῳ μὲν ἔτνος ἕδρα - Gegen- satz ἐν δὲ μέσῳ σάκει 464) κύτος scheint nicht τα προσηδάφισται (,, ist am Boden befestigt") zu passen. Auch enthalten die Scholien περιφέρεια τῆς ἀσπίδος κύκλῳ ὀφίων εἰς ἑαυτοὺς ἄντικρυς ὁρώντων καὶ ἐμπεπλεγμένων τὰ τέλη ἔχει ἐγγε- γραμμένα und τοὺς γηγενεῖς δρα- κοντόποδας ἔγραψεν Angaben, denen in unserem Texte nichts entspricht. Die Worte εἰς ἑαυτοὺς ἄντικρυς ὁρώντων könnten etwa αντωπῶν wiedergeben. Deshalb erweist sich die Stelle als lückenhaft. Da die Gegenrede des Eteokles 20 Verse enthält, scheinen 5 Verse zu fehlen. Abgesehen hiervon erwartet man περίδρομος κύκλος und κοιλογά- στορος κύτους, Blaydes will mit περιδρόμων oder περιδρόμοις helfen. Eur. Phoen. 1135 ist der Schild des Adrastos mit den hundert Köpfen der Lernäischen Hydra geziert, vgl. Verg. Aen. VII 657f.

484. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-332

⁶⁶⁷

⁶⁶⁸

ἔνθεος (Schol. ἐμμανής) Αρει, des Kriegsgottes voll, trunken in kriegerischer Begeisterung.

485. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-333

⁶⁶⁹

⁶⁷⁰

βακχᾷ πρὸς ἀλκήν, drängt rasend zum Kampfe. Θυιὰς ὥς: vgl. 821, Verg. Aen. IV 400 saevit inops animi totamque incensa per urbem bacchatur, qualis commotis excita sacris Thyias, ubi audito stimulant trieterica Baccho orgia. – φόνον (so Canter für φόβον) βλέπων: vgl. Eur. Ion 1263 πυρὸς δράκοντ' ἀναβλέποντα φοινίαν φλόγα und oben zu 53.

486. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-334

⁶⁷¹

⁶⁷²

πεῖραν, Unternehmen, An- schlag, Angriff wie Pers. 721 πε- ζὸς ἢ ναύτης δὲ πεῖραν τήνδ' ἐμώ- ρανεν τάλας; Soph. Αi. 2 πεῖράν τιν' ἐχθρῶν.

487. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-335

⁶⁷³

⁶⁷⁴

Der Schrecken macht sich bereits unmittelbar am Tore breit". Für φόβος will Blomfield φόνος, Weil φοίτος, Blaydes βρόμος schrei- ben.

488-489. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-336

⁶⁷⁵

⁶⁷⁶

Das epische ὥστε auch Pers. 300, 764, Eum. 25, 1025 im Tri- meter. ἀγχίπτολις statt des pro- saischen γείτων. Dieses Wort ist in den Text gekommen ( πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς), woes zwecklos ist. Das dafür gesetzte hora entspricht dem εὔεδροι und dem für die Stätten der Götter gebräuchlichen ἕδη. ab-

490. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-337

⁶⁷⁷

⁶⁷⁸

Sie wird (ihn vom Tore) wie (ein Vogel) von seinen Jungen einen schaurigen Drachen wehren". Vgl. 278 ff. In ähnlicher Weise ist Pers. 129f. πᾶς . . λεὼς σμῆνος ὡς ἐκλέλοιπεν μέλισσαι σὺν ὀρχάμῳ στρατοῦ ein Teil des Gleich- nisses ( σμῆνος) an die Stells des eigentlichen Ausdrucks ( τὴν πόλιν) getreten.

492. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-338

⁶⁷⁹

⁶⁸⁰

κατ' ἄνδρα τοῦτον, er ward für den Platz, wo dieser Mann steht, ausersehen. Vgl. Soph. Αi. 775 καθ' ἡμᾶς δ᾽ οὔποτ' ἐκρήξει μάχη.

493. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-339

⁶⁸¹

⁶⁸²

ἐξιστορῆσαι von ἱστορῆσαι der Bedeutung nach nicht sehr ver- schieden wie ἐξιστορήσας Cho. 674. μοῖραν, seinen Anteil, sein Ge- schick. ἐν χρεία τύχης, nicht mit prahlerischen Schildzeichen, vgl. Soph. Αi. 963 ἐν χρείᾳ δορός ( πο es gilt zu kämpfen), was auch hier geeigneter erscheint.

494. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-340

⁶⁸³

⁶⁸⁴

Vgl. Hom. Α 114 οὔ ἑθέν ἐστι χερείων, οὐ δέμας οὐδὲ φυήν, οὔτ᾽ ἂρ φρένας οὔτε τι ἔργα.

495. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-341

⁶⁸⁵

⁶⁸⁶

D. i. der Zufall hätte sie nicht besser zusammenbringen kön- nen“. Schol. τὰ ἀπὸ τῆς τύχης Ἑρμῇ ἀναφέρουσιν. Hermes, der Gott des Gewinnes und glücklichen Fundes ( Ερμαιον), lenkt auch das Los.

496-497. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-342

⁶⁸⁷

⁶⁸⁸

„, Denn wie der eine Mann dem andern feindlich gegenüber- treten wird, so werden sie auch feindliche Götter auf ihren Schilden gegeneinander tragen". τῷ: zu

500. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-343

⁶⁸⁹

⁶⁹⁰

σταδαῖος, Jupiter stator. διὰ . . φλέγων, in der Hand das flammende Geschoß haltend.

502. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-344

⁶⁹¹

⁶⁹²

Die dem Zusammenhang der Gedanken entsprechende Ord- nung der Verse ist in der hand- schriftlichen Überlieferung gestört.

502-503. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-345

⁶⁹³

⁶⁹⁴

Bei solchem Liebesver- hältnis der sich gegenüberstehenden Götter wird voraussichtlich der Er- folg der einander entgegengestellten Menschen entsprechend sein“.

503. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-346

⁶⁹⁵

⁶⁹⁶

,,Wir gehören zur siegen- den Partei". Vgl. Eur. Rhes. 320 Ζεὺς πρὸς ἡμῶν ἐστιν. Ζεύς γε d. i. auch ein anderer Gott ist stärker als Typhos geschweige Zeus". του (so Elmsley für που) νικώμενον wie μὴ φόβου νικῶ Cho. 1050, ἱμέρου νικώμενος Hik. 1016, τῶν φίλων νικώμενος Soph. Αi. 1853. Diese Stelle ahmt Eur. Heraklid. 347 nach: θεοῖσι δ' οὐ κακίοσιν χρώ- μεσθα συμμάχοισιν Αργείων, ἄναξ. τῶν μὲν γὰρ Ἥρα προστατεῖ Διὸς δάμαρ, ἡμῶν δ' Αθάνα· φημὶ δ᾽ εἰς εὐπραξίαν καὶ τοῦθ᾽ ὑπάρχειν θεῶν ἀμεινόνων τυχεῖν· νικωμένη γὰρ Παλλὰς οὐκ ἀνέξεται. Vgl. übrigens Hom. Υ 104 ήρως (Äneas), ἀλλ' ἄγε καὶ σὺ θεοῖς αἰειγενέτησιν εὔχεο· καὶ δὲ σέ φασι Διὸς κούρης Αφροδίτης ἐκγεγάμεν, κεῖνος (Achil- leus) δὲ χερείονος ἐκ Θεοῦ ἐστιν.

Aeschylus Seven Against Thebes 521

Gottfried Hermann (Editor)

Search the Perseus Catalog for:

Current edition Experimental

Χορος

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται: τρέμω δ᾽ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

422

Χορός

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται· τρέμω δʼ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

Χορός

ὄλοιθʼ ὃς πόλει μεγάλʼ ἐπεύχεται,

κεραυνοῦ δέ νιν βέλος ἐπισχέθοι,

πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν

θʼ ἑδωλίων ὑπερκόπῳ
455

δορί ποτʼ ἐκλαπάξαι.

Χορός

ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων,

τριχὸς δʼ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται,

μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ
565

ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ

θεοὶ τοῦδʼ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

ΧΟ.

πέποιθα τὸν Ζηνὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ΑΓ.

ΧΟΡΟΣ

πέποιθα (δὴ) τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

Apparatus Criticus

ΧΟ.

δαίμονος, ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖσι [τε] καὶ

δαροβίοισι θεοῖσι,

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὰν ἰάψειν.
525

Chorus

May the gods grant success to our champion, since he rises up in a just cause, to battle for his city! But I shudder

to watch the bloody deaths of men cut down for the sake of their own people.
420

Chorus

Death to him who exults so arrogantly over the city! May the thunderbolt stop him before he leaps into my home

and plunders me from my maiden chambers with his outrageous spear!
455

Chorus

O champion of my home, I pray that this man will have good fortune, and that there will be bad fortune for his enemies. As they boast too much against the city in their frenzied mind,

so, too, may Zeus the Requiter look on them in anger!
485

Chorus

I am sure that Zeus’ antagonist, since he has on his shield the unloved form of an earth-born deity, an image hated by both mortals and the long-lived gods,

will drop his head in death before the gate.
525

Chorus

His words penetrate to my heart, my hair stands on end

as I hear the loud threats of these loud-boasting, impious men. May the gods destroy them here in our land!
565

Chorus

Gods, hear our just prayers and fulfil them, that the city may have good fortune! Turn aside the evils suffered in war onto those who invade our land! May Zeus strike them

with his thunderbolt outside the walls and slay them!
630

Messenger

LE MESSAGER

SOLDIER.

ESPLORATORE

Nun.

High faith is mine that he whose shield

Bears, against Zeus, the thing of hate.
500

The giant Typhon, thus revealed,

A monster loathed of gods eterne

And mortal men—this doom shall earn

A shattered skull, before the gate!

The Spy

Der Stolze dort, der den verhaften Feind

Des Zeus im Schild trägt, das Graun, in Erdklüften tief

Hausend, ein Gräuelbild sterblichen Menschen und

Ewigen Göttern, - am Thore

Wird er, ich hoffe, das Haupt zerschellen.
500

Der Bote.

Commentary

Stable identifiers

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Current edition Experimental

Χορος τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως πρόμαχος ὄρνυται: τρέμω δ᾽ αἱματη- φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων 420 ὀλομένων ἰδέσθαι. 422

Χορός τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως πρόμαχος ὄρνυται· τρέμω δʼ αἱματη- φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων 420 ὀλομένων ἰδέσθαι.

Χορός ὄλοιθʼ ὃς πόλει μεγάλʼ ἐπεύχεται, κεραυνοῦ δέ νιν βέλος ἐπισχέθοι, πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν θʼ ἑδωλίων ὑπερκόπῳ 455 δορί ποτʼ ἐκλαπάξαι.

Χορός ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων, τριχὸς δʼ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται, μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ 565 ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ θεοὶ τοῦδʼ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

ΧΟ. πέποιθα τὸν Ζηνὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ΑΓ.

ΧΟΡΟΣ πέποιθα (δὴ) τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽ ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

Apparatus Criticus

ΧΟ. δαίμονος, ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖσι [τε] καὶ δαροβίοισι θεοῖσι, πρόσθε πυλᾶν κεφαλὰν ἰάψειν. 525

Chorus May the gods grant success to our champion, since he rises up in a just cause, to battle for his city! But I shudder to watch the bloody deaths of men cut down for the sake of their own people. 420

Chorus Death to him who exults so arrogantly over the city! May the thunderbolt stop him before he leaps into my home and plunders me from my maiden chambers with his outrageous spear! 455

Chorus O champion of my home, I pray that this man will have good fortune, and that there will be bad fortune for his enemies. As they boast too much against the city in their frenzied mind, so, too, may Zeus the Requiter look on them in anger! 485

Chorus I am sure that Zeus’ antagonist, since he has on his shield the unloved form of an earth-born deity, an image hated by both mortals and the long-lived gods, will drop his head in death before the gate. 525

Chorus His words penetrate to my heart, my hair stands on end as I hear the loud threats of these loud-boasting, impious men. May the gods destroy them here in our land! 565

Chorus Gods, hear our just prayers and fulfil them, that the city may have good fortune! Turn aside the evils suffered in war onto those who invade our land! May Zeus strike them with his thunderbolt outside the walls and slay them! 630

Messenger

LE MESSAGER

SOLDIER.

ESPLORATORE

Nun.

High faith is mine that he whose shield Bears, against Zeus, the thing of hate. 500 The giant Typhon, thus revealed, A monster loathed of gods eterne And mortal men—this doom shall earn A shattered skull, before the gate!

The Spy

Der Stolze dort, der den verhaften Feind Des Zeus im Schild trägt, das Graun, in Erdklüften tief Hausend, ein Gräuelbild sterblichen Menschen und Ewigen Göttern, - am Thore Wird er, ich hoffe, das Haupt zerschellen. 500

Der Bote.

Commentary

Stable identifiers

Χορος

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται: τρέμω δ᾽ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

422

Χορός

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται· τρέμω δʼ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

Χορός

ὄλοιθʼ ὃς πόλει μεγάλʼ ἐπεύχεται,

κεραυνοῦ δέ νιν βέλος ἐπισχέθοι,

πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν

θʼ ἑδωλίων ὑπερκόπῳ
455

δορί ποτʼ ἐκλαπάξαι.

Χορός

ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων,

τριχὸς δʼ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται,

μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ
565

ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ

θεοὶ τοῦδʼ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

ΧΟ.

πέποιθα τὸν Ζηνὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ΧΟΡΟΣ

πέποιθα (δὴ) τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

ΧΟ.

δαίμονος, ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖσι [τε] καὶ

δαροβίοισι θεοῖσι,

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὰν ἰάψειν.
525

Chorus

May the gods grant success to our champion, since he rises up in a just cause, to battle for his city! But I shudder

to watch the bloody deaths of men cut down for the sake of their own people.
420

Chorus

Death to him who exults so arrogantly over the city! May the thunderbolt stop him before he leaps into my home

and plunders me from my maiden chambers with his outrageous spear!
455

Chorus

O champion of my home, I pray that this man will have good fortune, and that there will be bad fortune for his enemies. As they boast too much against the city in their frenzied mind,

so, too, may Zeus the Requiter look on them in anger!
485

Chorus

I am sure that Zeus’ antagonist, since he has on his shield the unloved form of an earth-born deity, an image hated by both mortals and the long-lived gods,

will drop his head in death before the gate.
525

Chorus

His words penetrate to my heart, my hair stands on end

as I hear the loud threats of these loud-boasting, impious men. May the gods destroy them here in our land!
565

Chorus

Gods, hear our just prayers and fulfil them, that the city may have good fortune! Turn aside the evils suffered in war onto those who invade our land! May Zeus strike them

with his thunderbolt outside the walls and slay them!
630

High faith is mine that he whose shield

Bears, against Zeus, the thing of hate.
500

The giant Typhon, thus revealed,

A monster loathed of gods eterne

And mortal men—this doom shall earn

A shattered skull, before the gate!

Der Stolze dort, der den verhaften Feind

Des Zeus im Schild trägt, das Graun, in Erdklüften tief

Hausend, ein Gräuelbild sterblichen Menschen und

Ewigen Göttern, - am Thore

Wird er, ich hoffe, das Haupt zerschellen.
500