Euripides, Medea, Johann Jakob Christian Donner (Translator), 689

Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Was zehrt' an deinem Körper, trübt dein Auge so?

Medeia.

Von allen, Vegeus, ist der schlimmste mein Gemahl.
675

Aegeus.

Wie sagst du? Deutlich nenne mir, was dich betrübt.

Medeia.

Mich kränkt der Gatte, welchem ich kein Leides that.

Aegeus.

Durch welche Handlung? Sage mir es deutlicher.

Medeia.

Daheim gebietet neben uns ein andres Weib.

Aegeus.

Er hatte wirklich diese Frevelthat gewagt?
680

Medeia.

Gewiß; und mich verschmäht er, die er einst geliebt.

Aegeus.

Um andre Frauen brennend? Oder haft er dich?

Medeia.

Unmäßig liebt er; Freunden ist er ungetreu.

Aegeus.

So sterb' er, ist er, wie du sagst, der schlechte Mann.

Medeia.

Nach einer königlichen Braut gelüstet ihn.
685

Aegeus.

Wer gab die Tochter ihm dahin? Sprich Alles aus.

Medeia.

Kreon, der König über dies Korintherland.

Aegeus.

Dann ist es wohl verzeihlich, daß du trauerst, Weib.

Medeia.

Ich bin verloren; und zudem vertreibt man mich.

Aegeus.

Wer das? Du nennst ein andres neues Ungemach.
690

Medeia.

Kreon vertreibt mich aus dem Land als Flüchtige.

Aegeus.

Und duldet Jason dieses? Auch das lob' ich nicht.

Medeia.

Den Worten nach nicht, doch im Herzen wünscht er es.

Darum beschwör' ich flehend dich bei diesem Kinn,

Bei deinen Knieen fleh' ich schuzberaubte dir:
695

Erbarm', erbarme dich der Unglückseligen,

Und laß mich nicht verlassen ausgestoßen sein;

Nein, nimm in's Land an deines Hauses Herd mich auf!

So werde dir die Liebe durch der Götter Huld

Fruchtbar an Kindern, du beglückt im Tode noch!
700

Noch weißt du gar nicht, welchen Fund du hier gethan:

Ich schaffe, daß dir eine Kindersaat hinfort

Erblühe; solche Zauber sind mir wohlbekannt.

Aegeus.

Um vieler Gründe willen werd' ich diese Gunst

Dir gern erzeigen, erstlich, Weib, aus Götterfurcht,
705

Sodann der Kinder wegen, die du mir versprichst.

Denn wahrlich hierauf richt' ich all mein Sinnen nur.¹

Doch also steht es: wenn du kommst in mein Gebiet,

So werd' ich gastlich euch empfahn, wie billig ist.

So viel indessen sag' ich dir vorher, o Frau:
710

Nicht führen will ich dich hinweg aus diesem Land;

Doch wenn du selber meines Hauses Raum betrittst,

So bleibst du sicher, Keinem geb' ich euch dahin.

Nur ziehe selber aus Korinthos' Lande fort;

Denn auch vor Fremden mocht' ich ohne Tadel stehn.
715

Medeia.

Medea. Euripides. Johann Jakob Christian Donner (Translator). . .

Current edition Experimental

German (J. J. C. Donner, 1841; OCR review) (OCR draft) (German) (Euripides. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Volume 1, Heidelberg: C. F. Winter, 1841. Harvard OCR compared with an independent BSB copy. Native Donner verse citations, Murray reference cards, explicitly located notes and page facsimiles. Unresolved OCR, verse divisions, unlocated notes and printed errata are documented in the source review.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (1)

Μήδεια Perseus (Euripides. Euripidis Fabulae, Vol. I. Murray, Gilbert, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 663-823 focus

Αἰγεύς

Μήδεια, χαῖρε· τοῦδε γὰρ προοίμιον

κάλλιον οὐδεὶς οἶδε προσφωνεῖν φίλους.

Μήδεια

ὦ χαῖρε καὶ σύ, παῖ σοφοῦ Πανδίονος,
665

Αἰγεῦ. πόθεν γῆς τῆσδ’ ἐπιστρωφᾷ πέδον;

Αἰγεύς

Φοίβου παλαιὸν ἐκλιπὼν χρηστήριον.

Μήδεια

τί δ’ ὀμφαλὸν γῆς θεσπιῳδὸν ἐστάλης;

Αἰγεύς

παίδων ἐρευνῶν σπέρμ’ ὅπως γένοιτό μοι.

Μήδεια

πρὸς θεῶν—ἄπαις γὰρ δεῦρ’ ἀεὶ τείνεις βίον;
670

Αἰγεύς

ἄπαιδές ἐσμεν δαίμονός τινος τύχῃ.

Μήδεια

δάμαρτος οὔσης, ἢ λέχους ἄπειρος ὤν;

Αἰγεύς

οὐκ ἐσμὲν εὐνῆς ἄζυγες γαμηλίου.

Μήδεια

τί δῆτα Φοῖβος εἶπέ σοι παίδων πέρι;

Αἰγεύς

σοφώτερ’ ἢ κατ’ ἄνδρα συμβαλεῖν ἔπη.
675

Μήδεια

θέμις μὲν ἡμᾶς χρησμὸν εἰδέναι θεοῦ;

Αἰγεύς

μάλιστ’, ἐπεί τοι καὶ σοφῆς δεῖται φρενός.

Μήδεια

τί δῆτ’ ἔχρησε; λέξον, εἰ θέμις κλύειν.

Αἰγεύς

ἀσκοῦ με τὸν προύχοντα μὴ λῦσαι πόδα—

Μήδεια

πρὶν ἂν τί δράσῃς ἢ τίν’ ἐξίκῃ χθόνα;
680

Αἰγεύς

πρὶν ἂν πατρῴαν αὖθις ἑστίαν μόλω.

Μήδεια

σὺ δ’ ὡς τί χρῄζων τήνδε ναυστολεῖς χθόνα;

Αἰγεύς

Πιτθεύς τις ἔστι, γῆς ἄναξ Tροζηνίας. . . .

Μήδεια

παῖς, ὡς λέγουσι, Πέλοπος, εὐσεβέστατος.

Αἰγεύς

τούτῳ θεοῦ μάντευμα κοινῶσαι θέλω.
685

Μήδεια

σοφὸς γὰρ ἁνὴρ καὶ τρίβων τὰ τοιάδε.

Αἰγεύς

κἀμοί γε πάντων φίλτατος δορυξένων.

Μήδεια

ἀλλ’ εὐτυχοίης καὶ τύχοις ὅσων ἐρᾷς.

689

Αἰγεύς

τί γὰρ σὸν ὄμμα χρώς τε συντέτηχ’ ὅδε;

Μήδεια

Αἰγεῦ, κάκιστός ἐστί μοι πάντων πόσις.
690

Αἰγεύς

τί φῄς; σαφῶς μοι σὰς φράσον δυσθυμίας.

Μήδεια

ἀδικεῖ μ’ Ἰάσων οὐδὲν ἐξ ἐμοῦ παθών.

Αἰγεύς

τί χρῆμα δράσας; φράζε μοι σαφέστερον.

Μήδεια

γυναῖκ’ ἐφ’ ἡμῖν δεσπότιν δόμων ἔχει.

Αἰγεύς

οὔ που τετόλμηκ’ ἔργον αἴσχιστον τόδε;
695

Μήδεια

σάφ’ ἴσθ’· ἄτιμοι δ’ ἐσμὲν οἱ πρὸ τοῦ φίλοι.

Αἰγεύς

πότερον ἐρασθεὶς ἢ σὸν ἐχθαίρων λέχος;

Μήδεια

μέγαν γ’ ἔρωτα πιστὸς οὐκ ἔφυ φίλοις.

Αἰγεύς

ἴτω νυν, εἴπερ, ὡς λέγεις, ἐστὶν κακός.

Μήδεια

ἀνδρῶν τυράννων κῆδος ἠράσθη λαβεῖν.
700

Αἰγεύς

δίδωσι δ’ αὐτῷ τίς; πέραινέ μοι λόγον.

Μήδεια

Κρέων, ὃς ἄρχει τῆσδε γῆς Κορινθίας.

Αἰγεύς

συγγνωστὰ μέν τἄρ’ ἦν σε λυπεῖσθαι, γύναι.

Μήδεια

ὄλωλα· καὶ πρός γ’ ἐξελαύνομαι χθονός.

Αἰγεύς

πρὸς τοῦ; τόδ’ ἄλλο καινὸν αὖ λέγεις κακόν.
705

Μήδεια

Κρέων μ’ ἐλαύνει φυγάδα γῆς Κορινθίας.

Αἰγεύς

ἐᾷ δ’ Ἰάσων; οὐδὲ ταῦτ’ ἐπῄνεσα.

Μήδεια

λόγῳ μὲν οὐχί, καρτερεῖν δὲ βούλεται.

ἀλλ’ ἄντομαί σε τῆσδε πρὸς γενειάδος

γονάτων τε τῶν σῶν ἱκεσία τε γίγνομαι,
710

οἴκτιρον οἴκτιρόν με τὴν δυσδαίμονα

καὶ μή μ’ ἔρημον ἐκπεσοῦσαν εἰσίδῃς,

δέξαι δὲ χώρᾳ καὶ δόμοις ἐφέστιον.

οὕτως ἔρως σοὶ πρὸς θεῶν τελεσφόρος

γένοιτο παίδων, καὐτὸς ὄλβιος θάνοις.
715

εὕρημα δ’ οὐκ οἶσθ’ οἷον ηὕρηκας τόδε·

παύσω δέ σ’ ὄντ’ ἄπαιδα καὶ παίδων γονὰς

σπεῖραί σε θήσω· τοιάδ’ οἶδα φάρμακα.

Αἰγεύς

πολλῶν ἕκατι τήνδε σοι δοῦναι χάριν,

γύναι, πρόθυμός εἰμι, πρῶτα μὲν θεῶν,
720

ἔπειτα παίδων ὧν ἐπαγγέλλῃ γονάς·

ἐς τοῦτο γὰρ δὴ φροῦδός εἰμι πᾶς ἐγώ.

οὕτω δ’ ἔχει μοι· σοῦ μὲν ἐλθούσης χθόνα,

πειράσομαί σου προξενεῖν δίκαιος ὤν.

τόσον γε μέντοι σοι προσημαίνω, γύναι·
725

ἐκ τῆσδε μὲν γῆς οὔ σ’ ἄγειν βουλήσομαι,

αὐτὴ δ’ ἐάνπερ εἰς ἐμοὺς ἔλθῃς δόμους,

μενεῖς ἄσυλος κοὔ σε μὴ μεθῶ τινι.

ἐκ τῆσδε δ’ αὐτὴ γῆς ἀπαλλάσσου πόδα·

ἀναίτιος γὰρ καὶ ξένοις εἶναι θέλω.
730

731

Μήδεια

ἔσται τάδ’· ἀλλὰ πίστις εἰ γένοιτό μοι

τούτων, ἔχοιμ’ ἂν πάντα πρὸς σέθεν καλῶς.

Αἰγεύς

μῶν οὐ πέποιθας; ἢ τί σοι τὸ δυσχερές;

Μήδεια

πέποιθα· Πελίου δ’ ἐχθρός ἐστί μοι δόμος

Κρέων τε. τούτοις δ’ ὁρκίοισι μὲν ζυγεὶς
735

ἄγουσιν οὐ μεθεῖ’ ἂν ἐκ γαίας ἐμέ·

λόγοις δὲ συμβὰς καὶ θεῶν ἀνώμοτος

φίλος γένοι’ ἂν τἀπικηρυκεύματα·—

οὐκ ἂν πίθοιο· τἀμὰ μὲν γὰρ ἀσθενῆ,

τοῖς δ’ ὄλβος ἐστὶ καὶ δόμος τυραννικός.
740

Αἰγεύς

πολλὴν ἔλεξας ἐν λόγοις προμηθίαν·

ἀλλ’, εἰ δοκεῖ σοι, δρᾶν τάδ’ οὐκ ἀφίσταμαι.

ἐμοί τε γὰρ τάδ’ ἐστὶν ἀσφαλέστατα,

σκῆψίν τιν’ ἐχθροῖς σοῖς ἔχοντα δεικνύναι,

τὸ σόν τ’ ἄραρε μᾶλλον· ἐξηγοῦ θεούς.
745

Μήδεια

ὄμνυ πέδον Γῆς, πατέρα θ’ Ἥλιον πατρὸς

τοὐμοῦ, θεῶν τε συντιθεὶς ἅπαν γένος.

Αἰγεύς

τί χρῆμα δράσειν ἢ τί μὴ δράσειν; λέγε.

Μήδεια

μήτ’ αὐτὸς ἐκ γῆς σῆς ἔμ’ ἐκβαλεῖν ποτε,

μήτ’ ἄλλος ἤν τις τῶν ἐμῶν ἐχθρῶν ἄγειν
750

χρῄζῃ, μεθήσειν ζῶν ἑκουσίῳ τρόπῳ.

Αἰγεύς

ὄμνυμι Γαῖαν Ἡλίου θ’ ἁγνὸν σέβας

θεούς τε πάντας ἐμμενεῖν ἅ σου κλύω.

Μήδεια

ἀρκεῖ· τί δ’ ὅρκῳ τῷδε μὴ ’μμένων πάθοις;

Αἰγεύς

ἃ τοῖσι δυσσεβοῦσι γίγνεται βροτῶν.
755

Μήδεια

χαίρων πορεύου· πάντα γὰρ καλῶς ἔχει.

κἀγὼ πόλιν σὴν ὡς τάχιστ’ ἀφίξομαι,

πράξασ’ ἃ μέλλω καὶ τυχοῦσ’ ἃ βούλομαι.

759

Χορός

ἀλλά σ’ ὁ Μαίας πομπαῖος ἄναξ

πελάσειε δόμοις, ὧν τ’ ἐπίνοιαν
760

σπεύδεις κατέχων πράξειας, ἐπεὶ

γενναῖος ἀνήρ,

Αἰγεῦ, παρ’ ἐμοὶ δεδόκησαι.

764

Μήδεια

ὦ Ζεῦ Δίκη τε Ζηνὸς Ἡλίου τε φῶς,

νῦν καλλίνικοι τῶν ἐμῶν ἐχθρῶν, φίλαι,
765

γενησόμεσθα κεἰς ὁδὸν βεβήκαμεν·

νῦν δ’ ἐλπὶς ἐχθροὺς τοὺς ἐμοὺς τείσειν δίκην.

οὗτος γὰρ ἁνὴρ ᾗ μάλιστ’ ἐκάμνομεν

λιμὴν πέφανται τῶν ἐμῶν βουλευμάτων·

ἐκ τοῦδ’ ἀναψόμεσθα πρυμνήτην κάλων,
770

μολόντες ἄστυ καὶ πόλισμα Παλλάδος.

ἤδη δὲ πάντα τἀμά σοι βουλεύματα

λέξω· δέχου δὲ μὴ πρὸς ἡδονὴν λόγους.

πέμψασ’ ἐμῶν τιν’ οἰκετῶν Ἰάσονα

ἐς ὄψιν ἐλθεῖν τὴν ἐμὴν αἰτήσομαι·
775

μολόντι δ’ αὐτῷ μαλθακοὺς λέξω λόγους,

ὡς καὶ δοκεῖ μοι ταὐτά, καὶ καλῶς ἔχειν

γάμους τυράννων οὓς προδοὺς ἡμᾶς ἔχει·

καὶ ξύμφορ’ εἶναι καὶ καλῶς ἐγνωσμένα.

παῖδας δὲ μεῖναι τοὺς ἐμοὺς αἰτήσομαι,
780

οὐχ ὡς λιποῦσ’ ἂν πολεμίας ἐπὶ χθονὸς

ἐχθροῖσι παῖδας τοὺς ἐμοὺς καθυβρίσαι,

ἀλλ’ ὡς δόλοισι παῖδα βασιλέως κτάνω.

πέμψω γὰρ αὐτοὺς δῶρ’ ἔχοντας ἐν χεροῖν,

νύμφῃ φέροντας, τήνδε μὴ φυγεῖν χθόνα,
785

λεπτόν τε πέπλον καὶ πλόκον χρυσήλατον·

κἄνπερ λαβοῦσα κόσμον ἀμφιθῇ χροΐ,

κακῶς ὀλεῖται πᾶς θ’ ὃς ἂν θίγῃ κόρης·

τοιοῖσδε χρίσω φαρμάκοις δωρήματα.

790

ἐνταῦθα μέντοι τόνδ’ ἀπαλλάσσω λόγον·
790

ᾤμωξα δ’ οἷον ἔργον ἔστ’ ἐργαστέον

τοὐντεῦθεν ἡμῖν· τέκνα γὰρ κατακτενῶ

τἄμ’· οὔτις ἔστιν ὅστις ἐξαιρήσεται·

δόμον τε πάντα συγχέασ’ Ἰάσονος

ἔξειμι γαίας, φιλτάτων παίδων φόνον
795

φεύγουσα καὶ τλᾶσ’ ἔργον ἀνοσιώτατον.

οὐ γὰρ γελᾶσθαι τλητὸν ἐξ ἐχθρῶν, φίλαι.

ἴτω· τί μοι ζῆν κέρδος; οὔτε μοι πατρὶς

οὔτ’ οἶκος ἔστιν οὔτ’ ἀποστροφὴ κακῶν.

ἡμάρτανον τόθ’ ἡνίκ’ ἐξελίμπανον
800

δόμους πατρῴους, ἀνδρὸς Ἕλληνος λόγοις

πεισθεῖσ’, ὃς ἡμῖν σὺν θεῷ τείσει δίκην.

οὔτ’ ἐξ ἐμοῦ γὰρ παῖδας ὄψεταί ποτε

ζῶντας τὸ λοιπὸν οὔτε τῆς νεοζύγου

νύμφης τεκνώσει παῖδ’, ἐπεὶ κακῶς κακὴν
805

θανεῖν σφ’ ἀνάγκη τοῖς ἐμοῖσι φαρμάκοις.

μηδείς με φαύλην κἀσθενῆ νομιζέτω

μηδ’ ἡσυχαίαν, ἀλλὰ θατέρου τρόπου,

βαρεῖαν ἐχθροῖς καὶ φίλοισιν εὐμενῆ·

τῶν γὰρ τοιούτων εὐκλεέστατος βίος.
810

Χορός

ἐπείπερ ἡμῖν τόνδ’ ἐκοίνωσας λόγον,

σέ τ’’ ὠφελεῖν θέλουσα, καὶ νόμοις βροτῶν

ξυλλαμβάνουσα, δρᾶν σ’ ἀπεννέπω τάδε.

Μήδεια

οὐκ ἔστιν ἄλλως· σοὶ δὲ συγγνώμη λέγειν

τάδ’ ἐστί, μὴ πάσχουσαν, ὡς ἐγώ, κακῶς.
815

Χορός

ἀλλὰ κτανεῖν σὸν σπέρμα τολμήσεις, γύναι;

Μήδεια

οὕτω γὰρ ἂν μάλιστα δηχθείη πόσις.

Χορός

σὺ δ’ ἂν γένοιό γ’ ἀθλιωτάτη γυνή.

Μήδεια

ἴτω· περισσοὶ πάντες οὑν μέσῳ λόγοι.

ἀλλ’ εἶα χώρει καὶ κόμιζ’ Ἰάσονα·
820

ἐς πάντα γὰρ δὴ σοὶ τὰ πιστὰ χρώμεθα.

λέξῃς δὲ μηδὲν τῶν ἐμοὶ δεδογμένων,

εἴπερ φρονεῖς εὖ δεσπόταις γυνή τ’ ἔφυς.

Translations (2)

Medea Perseus (Euripides. The Plays of Euripides, Vol. I. Coleridge, Edward P., translator. London: George Bell and Sons, 1906.) — 663-820 focus

Aegeus

All hail, Medea! no man knoweth fairer prelude to the greeting of friends than this.

Medea

All hail to thee likewise, Aegeus, son of wise Pandion. Whence comest thou to this land?
665

Aegeus

From Phoebus’ ancient oracle.

Medea

What took thee on thy travels to the prophetic centre of the earth?

Aegeus

The wish to ask how I might raise up seed unto myself.

Medea

Pray tell me, hast thou till now dragged on a childless life?
670

Aegeus

I have no child owing to the visitation of some god.

Medea

Hast thou a wife, or hast thou never known the married state?

Aegeus

I have a wife joined to me in wedlock’s bond.

Medea

What said Phoebus to thee as to children?

Aegeus

Words too subtle for man to comprehend.
675

Medea

Surely I may learn the god’s answer?

Aegeus

Most assuredly, for it is just thy subtle wit it needs.

Medea

What said the god? speak, if I may hear it.

Aegeus

He bade me not loose the wineskin’s pendent neck.¹

Medea

Till when? what must thou do first, what country visit?
680

Aegeus

Till I to my native home return.

Medea

What object hast thou in sailing to this land?

Aegeus

O’er Troezen’s realm is Pittheus king.

Medea

Pelops’ son, a man devout they say.

Aegeus

To him I fain would impart the oracle of the god.
685

Medea

The man is shrewd and versed in such-like lore.

Aegeus

Aye, and to me the dearest of all my warrior friends.

Medea

Good luck to thee! success to all thy wishes!

689

Aegeus

But why that downcast eye, that wasted cheek?

Medea

O Aegeus, my husband has proved a monster of iniquity.
690

Aegeus

What meanest thou? explain to me clearly the cause of thy despondency.

Medea

Jason is wronging me though I have given him no cause.

Aegeus

What hath he done? tell me more clearly.

Medea

He is taking another wife to succeed me as mistress of his house.

Aegeus

Can he have brought himself to such a dastard deed?
695

Medea

Be assured thereof; I, whom he loved of yore, am in dishonour now.

Aegeus

Hath he found a new love? or does he loathe thy bed?

Medea

Much in love is he! A traitor to his friend is he become.

Aegeus

Enough! if he is a villain as thou sayest.

Medea

The alliance he is so much enamoured of is with a princess.
700

Aegeus

Who gives his daughter to him? go on, I pray.

Medea

Creon, who is lord of this land of Corinth.

Aegeus

Lady, I can well pardon thy grief.

Medea

I am undone, and more than that, am banished from the land.

Aegeus

By whom? fresh woe this word of thine unfolds.
705

Medea

Creon drives me forth in exile from Corinth.

Aegeus

Doth Jason allow it? This too I blame him for.

Medea

Not in words, but he will not stand out against it. Ο, I implore thee by this beard

and by thy knees, in suppliant posture, pity, O pity my sorrows; do not see me cast forth forlorn, but receive me in thy country, to a seat within thy halls. So may thy wish by heaven’s grace be crowned with a full harvest
710

of offspring, and may thy life close in happiness! Thou knowest not the rare good luck thou findest here, for I will make thy childlessness to cease and cause thee to beget fair issue; so potent are the spells I know.
715

Aegeus

Lady, on many grounds I am most fain to grant thee this thy boon,

first for the gods’ sake, next for the children whom thou dost promise I shall beget; for in respect of this I am completely lost.² ’Tis thus with me; if e’er thou reach my land, I will attempt to champion thee as I am bound to do.
720

Only one warning I do give thee first, lady; I will not from this land bear thee away, yet if of thyself thou reach my halls, there shalt thou bide in safety and I will never yield thee up to any man. But from this land escape without my aid,
725

for I have no wish to incur the blame of my allies as well.³
730

731

Medea

It shall be even so; but wouldst thou pledge thy word to this, I should in all be well content with thee.

Aegeus

Surely thou dost trust me? or is there aught that troubles thee?

Medea

Thee I trust; but Pelias’ house and Creon are my foes.

Wherefore, if thou art bound by an oath, thou wilt not give⁴ me up to them when they come to drag me from the land, but, having entered into a compact and sworn⁵ by heaven as well, thou wilt become my friend and disregard their overtures. Weak is any aid of mine,
735

whilst they have wealth and a princely house.
740

Aegeus

Lady, thy words show much foresight, so if this is thy will, I do not refuse. For I shall feel secure and safe if I have some pretext to offer to thy foes,

and thy case too the firmer stands. Now name thy gods.
745

Medea

Swear by the plain of Earth, by Helios my father’s sire, and, in one comprehensive oath, by all the race of gods.

Aegeus

What shall I swear to do, from what refrain? tell me that.

Medea

Swear that thou wilt never of thyself expel me from thy land,

nor, whilst life is thine, permit any other, one of my foes maybe, to hale me thence if so he will.
750

Aegeus

By earth I swear, by the sun-god’s holy beam and by all the host of heaven that I will stand fast to the terms, I hear thee make.

Medea

’Tis enough. If thou shouldst break this oath, what curse dost thou invoke upon thyself?

Aegeus

Whate’er betides the impious.
755

Medea

Go in peace; all is well, and I with what speed I may, will to thy city come, when I have wrought my purpose and obtained my wish.

759

Chorus

May Maia’s princely son

go with thee on thy way to bring thee to thy home, and mayest thou attain that on which thy soul is set so firmly, for to my mind thou seemest a generous man, O Aegeus.
760

764

Medea

O Zeus, and Justice, child of Zeus, and sun-god’s light,

now will I triumph o’er my foes, kind friends; on victory’s road have I set forth; good hope have I of wreaking vengeance on those I hate. For where we were in most distress this stranger hath appeared, to be a haven in my counsels;
765

to him will we make fast the cables of our ship when we come to the town and citadel of Pallas. But now will I explain to thee my plans in full; do not expect to hear a pleasant tale. A servant of mine will I to Jason
770

send and crave an interview; then when he comes I will address him with soft words, say, this pleases me, and, that is well, even the marriage with the princess, which my treacherous lord is celebrating, and add it suits us both, ’twas well thought out;⁶
775

then will I entreat that here my children may abide, not that I mean to leave them in a hostile land for foes to flout, but that I may slay the king’s daughter by guile. For I will send them with gifts in their hands,
780

carrying them unto the bride to save them from banishment, a robe of finest woof and a chaplet of gold. And if these ornaments she take and put them on, miserably shall she die, and likewise everyone who touches her; with such fell poisons will I smear my gifts.
785
790

And here I quit this theme; but I shudder at the deed I must do next; for I will slay the children I have borne; there is none shall take them from my toils; and when I have utterly confounded Jason’s house
790

I will leave the land, escaping punishment for my dear children’s murder, after my most unholy deed. For I cannot endure the taunts of enemies, kind friends; enough! what gain is life to me? I have no country, home, or refuge left.
795

Ο, I did wrong, that hour I left my father’s home, persuaded by that Hellene’s words, who now shall pay the penalty, so help me God. Never shall he see again alive the children I bore to him,
800

nor from his new bride shall he beget issue, for she must die a hideous death, slain by my drugs. Let no one deem me a poor weak woman who sits with folded hands, but of another mould, dangerous to foes and well-disposed to friends;
805

for they win the fairest fame who live their life like me.
810

Chorus

Since thou hast imparted this design to me, I bid thee hold thy hand, both from a wish to serve thee and because I would uphold the laws men make.

Medea

It cannot but be so; thy words

I pardon since thou art not in the same sorry plight that I am.
815

Chorus

O lady, wilt thou steel thyself to slay thy children twain?

Medea

I will, for that will stab my husband to the heart.

Chorus

It may, but thou wilt be the saddest wife alive.

Medea

No matter; wasted is every word that comes ’twixt now and then.

(To the Nurse.) Ho! thou, go call me Jason hither, for thee I do employ on every mission of trust. No word divulge of all my purpose, as thou art to thy mistress loyal and likewise of my sex.
820

Medea (OCR draft) Experimental (Medea. Robert Potter's English verse translation, first published in 1781–1783; text from the 1808 Oxford printing.)

No corresponding passage available

Notes on the current edition

Medea

1. [OCR note; compare the printed page.] Nach der Erklärung des Scholiasten: εἰς τὸ παῖδας ποιῆσαι πάνυ ἐσπούδακα καὶ πρόθυμός εἰμι.

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Was zehrt' an deinem Körper, trübt dein Auge so?

Medeia. Von allen, Vegeus, ist der schlimmste mein Gemahl. 675

Aegeus. Wie sagst du? Deutlich nenne mir, was dich betrübt.

Medeia. Mich kränkt der Gatte, welchem ich kein Leides that.

Aegeus. Durch welche Handlung? Sage mir es deutlicher.

Medeia. Daheim gebietet neben uns ein andres Weib.

Aegeus. Er hatte wirklich diese Frevelthat gewagt? 680

Medeia. Gewiß; und mich verschmäht er, die er einst geliebt.

Aegeus. Um andre Frauen brennend? Oder haft er dich?

Medeia. Unmäßig liebt er; Freunden ist er ungetreu.

Aegeus. So sterb' er, ist er, wie du sagst, der schlechte Mann.

Medeia. Nach einer königlichen Braut gelüstet ihn. 685

Aegeus. Wer gab die Tochter ihm dahin? Sprich Alles aus.

Medeia. Kreon, der König über dies Korintherland.

Aegeus. Dann ist es wohl verzeihlich, daß du trauerst, Weib.

Medeia. Ich bin verloren; und zudem vertreibt man mich.

Aegeus. Wer das? Du nennst ein andres neues Ungemach. 690

Medeia. Kreon vertreibt mich aus dem Land als Flüchtige.

Aegeus. Und duldet Jason dieses? Auch das lob' ich nicht.

Medeia.

Current edition Experimental

Αἰγεύς Μήδεια, χαῖρε· τοῦδε γὰρ προοίμιον κάλλιον οὐδεὶς οἶδε προσφωνεῖν φίλους.

Μήδεια ὦ χαῖρε καὶ σύ, παῖ σοφοῦ Πανδίονος, 665 Αἰγεῦ. πόθεν γῆς τῆσδ’ ἐπιστρωφᾷ πέδον;

Αἰγεύς Φοίβου παλαιὸν ἐκλιπὼν χρηστήριον.

Μήδεια τί δ’ ὀμφαλὸν γῆς θεσπιῳδὸν ἐστάλης;

Αἰγεύς παίδων ἐρευνῶν σπέρμ’ ὅπως γένοιτό μοι.

Μήδεια πρὸς θεῶν—ἄπαις γὰρ δεῦρ’ ἀεὶ τείνεις βίον; 670

Αἰγεύς ἄπαιδές ἐσμεν δαίμονός τινος τύχῃ.

Μήδεια δάμαρτος οὔσης, ἢ λέχους ἄπειρος ὤν;

Αἰγεύς οὐκ ἐσμὲν εὐνῆς ἄζυγες γαμηλίου.

Μήδεια τί δῆτα Φοῖβος εἶπέ σοι παίδων πέρι;

Αἰγεύς σοφώτερ’ ἢ κατ’ ἄνδρα συμβαλεῖν ἔπη. 675

Μήδεια θέμις μὲν ἡμᾶς χρησμὸν εἰδέναι θεοῦ;

Αἰγεύς μάλιστ’, ἐπεί τοι καὶ σοφῆς δεῖται φρενός.

Μήδεια τί δῆτ’ ἔχρησε; λέξον, εἰ θέμις κλύειν.

Αἰγεύς ἀσκοῦ με τὸν προύχοντα μὴ λῦσαι πόδα—

Μήδεια πρὶν ἂν τί δράσῃς ἢ τίν’ ἐξίκῃ χθόνα; 680

Αἰγεύς πρὶν ἂν πατρῴαν αὖθις ἑστίαν μόλω.

Μήδεια σὺ δ’ ὡς τί χρῄζων τήνδε ναυστολεῖς χθόνα;

Αἰγεύς Πιτθεύς τις ἔστι, γῆς ἄναξ Tροζηνίας. . . .

Μήδεια παῖς, ὡς λέγουσι, Πέλοπος, εὐσεβέστατος.

Αἰγεύς τούτῳ θεοῦ μάντευμα κοινῶσαι θέλω. 685

Μήδεια σοφὸς γὰρ ἁνὴρ καὶ τρίβων τὰ τοιάδε.

Αἰγεύς κἀμοί γε πάντων φίλτατος δορυξένων.

Μήδεια ἀλλ’ εὐτυχοίης καὶ τύχοις ὅσων ἐρᾷς.

Αἰγεύς τί γὰρ σὸν ὄμμα χρώς τε συντέτηχ’ ὅδε;

Μήδεια Αἰγεῦ, κάκιστός ἐστί μοι πάντων πόσις. 690

Αἰγεύς τί φῄς; σαφῶς μοι σὰς φράσον δυσθυμίας.

Μήδεια ἀδικεῖ μ’ Ἰάσων οὐδὲν ἐξ ἐμοῦ παθών.

Αἰγεύς τί χρῆμα δράσας; φράζε μοι σαφέστερον.

Μήδεια γυναῖκ’ ἐφ’ ἡμῖν δεσπότιν δόμων ἔχει.

Αἰγεύς οὔ που τετόλμηκ’ ἔργον αἴσχιστον τόδε; 695

Μήδεια σάφ’ ἴσθ’· ἄτιμοι δ’ ἐσμὲν οἱ πρὸ τοῦ φίλοι.

Αἰγεύς πότερον ἐρασθεὶς ἢ σὸν ἐχθαίρων λέχος;

Μήδεια μέγαν γ’ ἔρωτα πιστὸς οὐκ ἔφυ φίλοις.

Αἰγεύς ἴτω νυν, εἴπερ, ὡς λέγεις, ἐστὶν κακός.

Μήδεια ἀνδρῶν τυράννων κῆδος ἠράσθη λαβεῖν. 700

Αἰγεύς δίδωσι δ’ αὐτῷ τίς; πέραινέ μοι λόγον.

Μήδεια Κρέων, ὃς ἄρχει τῆσδε γῆς Κορινθίας.

Αἰγεύς συγγνωστὰ μέν τἄρ’ ἦν σε λυπεῖσθαι, γύναι.

Μήδεια ὄλωλα· καὶ πρός γ’ ἐξελαύνομαι χθονός.

Αἰγεύς πρὸς τοῦ; τόδ’ ἄλλο καινὸν αὖ λέγεις κακόν. 705

Μήδεια Κρέων μ’ ἐλαύνει φυγάδα γῆς Κορινθίας.

Αἰγεύς ἐᾷ δ’ Ἰάσων; οὐδὲ ταῦτ’ ἐπῄνεσα.

Μήδεια ἔσται τάδ’· ἀλλὰ πίστις εἰ γένοιτό μοι τούτων, ἔχοιμ’ ἂν πάντα πρὸς σέθεν καλῶς.

Αἰγεύς μῶν οὐ πέποιθας; ἢ τί σοι τὸ δυσχερές;

Μήδεια ὄμνυ πέδον Γῆς, πατέρα θ’ Ἥλιον πατρὸς τοὐμοῦ, θεῶν τε συντιθεὶς ἅπαν γένος.

Αἰγεύς τί χρῆμα δράσειν ἢ τί μὴ δράσειν; λέγε.

Μήδεια μήτ’ αὐτὸς ἐκ γῆς σῆς ἔμ’ ἐκβαλεῖν ποτε, μήτ’ ἄλλος ἤν τις τῶν ἐμῶν ἐχθρῶν ἄγειν 750 χρῄζῃ, μεθήσειν ζῶν ἑκουσίῳ τρόπῳ.

Αἰγεύς ὄμνυμι Γαῖαν Ἡλίου θ’ ἁγνὸν σέβας θεούς τε πάντας ἐμμενεῖν ἅ σου κλύω.

Μήδεια ἀρκεῖ· τί δ’ ὅρκῳ τῷδε μὴ ’μμένων πάθοις;

Αἰγεύς ἃ τοῖσι δυσσεβοῦσι γίγνεται βροτῶν. 755

Μήδεια χαίρων πορεύου· πάντα γὰρ καλῶς ἔχει. κἀγὼ πόλιν σὴν ὡς τάχιστ’ ἀφίξομαι, πράξασ’ ἃ μέλλω καὶ τυχοῦσ’ ἃ βούλομαι.

Χορός ἀλλά σ’ ὁ Μαίας πομπαῖος ἄναξ πελάσειε δόμοις, ὧν τ’ ἐπίνοιαν 760 σπεύδεις κατέχων πράξειας, ἐπεὶ γενναῖος ἀνήρ, Αἰγεῦ, παρ’ ἐμοὶ δεδόκησαι.

Χορός ἐπείπερ ἡμῖν τόνδ’ ἐκοίνωσας λόγον, σέ τ’’ ὠφελεῖν θέλουσα, καὶ νόμοις βροτῶν ξυλλαμβάνουσα, δρᾶν σ’ ἀπεννέπω τάδε.

Μήδεια οὐκ ἔστιν ἄλλως· σοὶ δὲ συγγνώμη λέγειν τάδ’ ἐστί, μὴ πάσχουσαν, ὡς ἐγώ, κακῶς. 815

Χορός ἀλλὰ κτανεῖν σὸν σπέρμα τολμήσεις, γύναι;

Μήδεια οὕτω γὰρ ἂν μάλιστα δηχθείη πόσις.

Medeia.

Von allen, Vegeus, ist der schlimmste mein Gemahl.
675

Aegeus.

Wie sagst du? Deutlich nenne mir, was dich betrübt.

Medeia.

Mich kränkt der Gatte, welchem ich kein Leides that.

Aegeus.

Durch welche Handlung? Sage mir es deutlicher.

Medeia.

Daheim gebietet neben uns ein andres Weib.

Aegeus.

Er hatte wirklich diese Frevelthat gewagt?
680

Medeia.

Gewiß; und mich verschmäht er, die er einst geliebt.

Aegeus.

Um andre Frauen brennend? Oder haft er dich?

Medeia.

Unmäßig liebt er; Freunden ist er ungetreu.

Aegeus.

So sterb' er, ist er, wie du sagst, der schlechte Mann.

Medeia.

Nach einer königlichen Braut gelüstet ihn.
685

Aegeus.

Wer gab die Tochter ihm dahin? Sprich Alles aus.

Medeia.

Kreon, der König über dies Korintherland.

Aegeus.

Dann ist es wohl verzeihlich, daß du trauerst, Weib.

Medeia.

Ich bin verloren; und zudem vertreibt man mich.

Aegeus.

Wer das? Du nennst ein andres neues Ungemach.
690

Medeia.

Kreon vertreibt mich aus dem Land als Flüchtige.

Aegeus.

Und duldet Jason dieses? Auch das lob' ich nicht.

Αἰγεύς

Μήδεια, χαῖρε· τοῦδε γὰρ προοίμιον

κάλλιον οὐδεὶς οἶδε προσφωνεῖν φίλους.

Μήδεια

ὦ χαῖρε καὶ σύ, παῖ σοφοῦ Πανδίονος,
665

Αἰγεῦ. πόθεν γῆς τῆσδ’ ἐπιστρωφᾷ πέδον;

Αἰγεύς

Φοίβου παλαιὸν ἐκλιπὼν χρηστήριον.

Μήδεια

τί δ’ ὀμφαλὸν γῆς θεσπιῳδὸν ἐστάλης;

Αἰγεύς

παίδων ἐρευνῶν σπέρμ’ ὅπως γένοιτό μοι.

Μήδεια

πρὸς θεῶν—ἄπαις γὰρ δεῦρ’ ἀεὶ τείνεις βίον;
670

Αἰγεύς

ἄπαιδές ἐσμεν δαίμονός τινος τύχῃ.

Μήδεια

δάμαρτος οὔσης, ἢ λέχους ἄπειρος ὤν;

Αἰγεύς

οὐκ ἐσμὲν εὐνῆς ἄζυγες γαμηλίου.

Μήδεια

τί δῆτα Φοῖβος εἶπέ σοι παίδων πέρι;

Αἰγεύς

σοφώτερ’ ἢ κατ’ ἄνδρα συμβαλεῖν ἔπη.
675

Μήδεια

θέμις μὲν ἡμᾶς χρησμὸν εἰδέναι θεοῦ;

Αἰγεύς

μάλιστ’, ἐπεί τοι καὶ σοφῆς δεῖται φρενός.

Μήδεια

τί δῆτ’ ἔχρησε; λέξον, εἰ θέμις κλύειν.

Αἰγεύς

ἀσκοῦ με τὸν προύχοντα μὴ λῦσαι πόδα—

Μήδεια

πρὶν ἂν τί δράσῃς ἢ τίν’ ἐξίκῃ χθόνα;
680

Αἰγεύς

πρὶν ἂν πατρῴαν αὖθις ἑστίαν μόλω.

Μήδεια

σὺ δ’ ὡς τί χρῄζων τήνδε ναυστολεῖς χθόνα;

Αἰγεύς

Πιτθεύς τις ἔστι, γῆς ἄναξ Tροζηνίας. . . .

Μήδεια

παῖς, ὡς λέγουσι, Πέλοπος, εὐσεβέστατος.

Αἰγεύς

τούτῳ θεοῦ μάντευμα κοινῶσαι θέλω.
685

Μήδεια

σοφὸς γὰρ ἁνὴρ καὶ τρίβων τὰ τοιάδε.

Αἰγεύς

κἀμοί γε πάντων φίλτατος δορυξένων.

Μήδεια

ἀλλ’ εὐτυχοίης καὶ τύχοις ὅσων ἐρᾷς.

Αἰγεύς

τί γὰρ σὸν ὄμμα χρώς τε συντέτηχ’ ὅδε;

Μήδεια

Αἰγεῦ, κάκιστός ἐστί μοι πάντων πόσις.
690

Αἰγεύς

τί φῄς; σαφῶς μοι σὰς φράσον δυσθυμίας.

Μήδεια

ἀδικεῖ μ’ Ἰάσων οὐδὲν ἐξ ἐμοῦ παθών.

Αἰγεύς

τί χρῆμα δράσας; φράζε μοι σαφέστερον.

Μήδεια

γυναῖκ’ ἐφ’ ἡμῖν δεσπότιν δόμων ἔχει.

Αἰγεύς

οὔ που τετόλμηκ’ ἔργον αἴσχιστον τόδε;
695

Μήδεια

σάφ’ ἴσθ’· ἄτιμοι δ’ ἐσμὲν οἱ πρὸ τοῦ φίλοι.

Αἰγεύς

πότερον ἐρασθεὶς ἢ σὸν ἐχθαίρων λέχος;

Μήδεια

μέγαν γ’ ἔρωτα πιστὸς οὐκ ἔφυ φίλοις.

Αἰγεύς

ἴτω νυν, εἴπερ, ὡς λέγεις, ἐστὶν κακός.

Μήδεια

ἀνδρῶν τυράννων κῆδος ἠράσθη λαβεῖν.
700

Αἰγεύς

δίδωσι δ’ αὐτῷ τίς; πέραινέ μοι λόγον.

Μήδεια

Κρέων, ὃς ἄρχει τῆσδε γῆς Κορινθίας.

Αἰγεύς

συγγνωστὰ μέν τἄρ’ ἦν σε λυπεῖσθαι, γύναι.

Μήδεια

ὄλωλα· καὶ πρός γ’ ἐξελαύνομαι χθονός.

Αἰγεύς

πρὸς τοῦ; τόδ’ ἄλλο καινὸν αὖ λέγεις κακόν.
705

Μήδεια

Κρέων μ’ ἐλαύνει φυγάδα γῆς Κορινθίας.

Αἰγεύς

ἐᾷ δ’ Ἰάσων; οὐδὲ ταῦτ’ ἐπῄνεσα.

Μήδεια

ἔσται τάδ’· ἀλλὰ πίστις εἰ γένοιτό μοι

τούτων, ἔχοιμ’ ἂν πάντα πρὸς σέθεν καλῶς.

Αἰγεύς

μῶν οὐ πέποιθας; ἢ τί σοι τὸ δυσχερές;

Μήδεια

ὄμνυ πέδον Γῆς, πατέρα θ’ Ἥλιον πατρὸς

τοὐμοῦ, θεῶν τε συντιθεὶς ἅπαν γένος.

Αἰγεύς

τί χρῆμα δράσειν ἢ τί μὴ δράσειν; λέγε.

Μήδεια

μήτ’ αὐτὸς ἐκ γῆς σῆς ἔμ’ ἐκβαλεῖν ποτε,

μήτ’ ἄλλος ἤν τις τῶν ἐμῶν ἐχθρῶν ἄγειν
750

χρῄζῃ, μεθήσειν ζῶν ἑκουσίῳ τρόπῳ.

Αἰγεύς

ὄμνυμι Γαῖαν Ἡλίου θ’ ἁγνὸν σέβας

θεούς τε πάντας ἐμμενεῖν ἅ σου κλύω.

Μήδεια

ἀρκεῖ· τί δ’ ὅρκῳ τῷδε μὴ ’μμένων πάθοις;

Αἰγεύς

ἃ τοῖσι δυσσεβοῦσι γίγνεται βροτῶν.
755

Μήδεια

χαίρων πορεύου· πάντα γὰρ καλῶς ἔχει.

κἀγὼ πόλιν σὴν ὡς τάχιστ’ ἀφίξομαι,

πράξασ’ ἃ μέλλω καὶ τυχοῦσ’ ἃ βούλομαι.

Χορός

ἀλλά σ’ ὁ Μαίας πομπαῖος ἄναξ

πελάσειε δόμοις, ὧν τ’ ἐπίνοιαν
760

σπεύδεις κατέχων πράξειας, ἐπεὶ

γενναῖος ἀνήρ,

Αἰγεῦ, παρ’ ἐμοὶ δεδόκησαι.

Χορός

ἐπείπερ ἡμῖν τόνδ’ ἐκοίνωσας λόγον,

σέ τ’’ ὠφελεῖν θέλουσα, καὶ νόμοις βροτῶν

ξυλλαμβάνουσα, δρᾶν σ’ ἀπεννέπω τάδε.

Μήδεια

οὐκ ἔστιν ἄλλως· σοὶ δὲ συγγνώμη λέγειν

τάδ’ ἐστί, μὴ πάσχουσαν, ὡς ἐγώ, κακῶς.
815

Χορός

ἀλλὰ κτανεῖν σὸν σπέρμα τολμήσεις, γύναι;

Μήδεια

οὕτω γὰρ ἂν μάλιστα δηχθείη πόσις.

Χορός

σὺ δ’ ἂν γένοιό γ’ ἀθλιωτάτη γυνή.

Aegeus

All hail, Medea! no man knoweth fairer prelude to the greeting of friends than this.

Medea

All hail to thee likewise, Aegeus, son of wise Pandion. Whence comest thou to this land?
665

Aegeus

From Phoebus’ ancient oracle.

Medea

What took thee on thy travels to the prophetic centre of the earth?