Eumenides. Aeschylus. ed. F. A. Paley. Cambridge. 1885.
Search the Perseus Catalog for:
Search the Perseus Catalog for:
Current edition Experimental
Commentary on the Eumenides (OCR draft) (English) (Brief English notes on Aeschylus' Eumenides by F. A. Paley, 1885.)
Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.
Editions (12)
Εὐμενίδες First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 143-177 focus
Χορός
ἰοὺ ἰοὺ πόπαξ. ἐπάθομεν, φίλαι,—
ἦ πολλὰ δὴ παθοῦσα καὶ μάτην ἐγώ,—
ἐπάθομεν πάθος δυσαχές, ὦ πόποι,
145
ἄφερτον κακόν.
ἐξ ἀρκύων πέπτωκεν οἴχεταί θ᾽
1
ὁ θήρ—
ὕπνῳ κρατηθεῖσ᾽ ἄγραν ὤλεσα.
149
Χορός
ἰὼ παῖ Διός, ἐπίκλοπος πέλει,—
νέος δὲ γραίας δαίμονας καθιππάσω,—
150
τὸν ἱκέταν σέβων, ἄθεον ἄνδρα καὶ
τοκεῦσιν πικρόν,
τὸν μητραλοίαν δ᾽ ἐξέκλεψας ὢν θεός.—
τί τῶνδ᾽ ἐρεῖ τις δικαίως ἔχειν;
155
Χορός
ἐμοὶ δ᾽ ὄνειδος ἐξ ὀνειράτων μολὸν
155
ἔτυψεν δίκαν διφρηλάτου
μεσολαβεῖ κέντρῳ
ὑπὸ φρένας, ὑπὸ λοβόν.—
πάρεστι μαστίκτορος δαΐου δαμίου
160
βαρὺ τὸ περίβαρυ κρύος ἔχειν.
162
Χορός
τοιαῦτα δρῶσιν οἱ νεώτεροι θεοί,
κρατοῦντες τὸ πᾶν δίκας πλέον
2
φονολιβῆ
3
θρόνον
περὶ πόδα, περὶ κάρα.—
165
πάρεστι γᾶς ὀμφαλὸν προσδρακεῖν αἱμάτων
βλοσυρὸν ἀρόμενον
4
ἄγος ἔχειν.
169
Χορός
ἐφεστίῳ δὲ μάντις ὢν
5
μιάσματι
παρὰ νόμον
8
θεῶν βρότεα μὲν τίων,
παλαιγενεῖς δὲ Μοίρας φθίσας.
174
Εὐμενίδες Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 143-177 focus
Χορός
ἰοὺ ἰοὺ πύπαξ. ἐπάθομεν, φίλαι,—
ἦ πολλὰ δὴ παθοῦσα καὶ μάτην ἐγώ,—
ἐπάθομεν πάθος δυσαχές, ὦ πόποι,
145
ἄφερτον κακόν·
ἐξ ἀρκύων πέπτωκεν οἴχεταί θʼ ὁ θήρ.—
ὕπνῳ κρατηθεῖσʼ ἄγραν ὤλεσα.
Χορός
ἰὼ παῖ Διός, ἐπίκλοπος πέλῃ,—
νέος δὲ γραίας δαίμονας καθιππάσω,—
150
τὸν ἱκέταν σέβων, ἄθεον ἄνδρα καὶ
τοκεῦσιν πικρόν·
τὸν μητραλοίαν δʼ ἐξέκλεψας ὢν θεός.—
τί τῶνδʼ ἐρεῖ τις δικαίως ἔχειν;
Χορός
ἐμοὶ δʼ ὄνειδος ἐξ ὀνειράτων μολὸν
155
ἔτυψεν δίκαν διφρηλάτου
μεσολαβεῖ κέντρῳ
ὑπὸ φρένας, ὑπὸ λοβόν.—
πάρεστι μαστίκτορος δαΐου δαμίου
160
βαρὺ τὸ περίβαρυ κρύος ἔχειν.
Χορός
τοιαῦτα δρῶσιν οἱ νεώτεροι θεοί,
κρατοῦντες τὸ πᾶν δίκας πλέον
φονολιβῆ θρόνον
περὶ πόδα, περὶ κάρα.—
165
πάρεστι γᾶς ὀμφαλὸν προσδρακεῖν αἱμάτων
βλοσυρὸν ἀρόμενον ἄγος ἔχειν.
Χορός
ἐφεστίῳ δὲ μάντις ὢν μιάσματι
μυχὸν ἐχράνατʼ αὐτόσσυτος, αὐτόκλητος,
170
παρὰ νόμον θεῶν βρότεα μὲν τίων,
παλαιγενεῖς δὲ μοίρας φθίσας.
Χορός
κἀμοί γε λυπρός, καὶ τὸν οὐκ ἐκλύσεται,
ὑπό τε γᾶν φυγὼν οὔ ποτʼ ἐλευθεροῦται.
175
ποτιτρόπαιος ὢν δʼ ἕτερον ἐν κάρᾳ
μιάστορʼ ἐκ γένους πάσεται.
Εὐμενίδες (1518 edition; OCR draft) Experimental (Aeschylus, Eumenides, 1518 edition. VLM-assisted OCR with native lineation and automated correspondence to the Smyth edition.) — 94 focus
Κλυταιμήστρας εἴδωλον
εὕδοιτ' ἄν, ὠὴ, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ,
ἐγὼ δ' ὑφ' ὑμῶν ὧδ' ἀπητιμασμένη,
95
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν ὡς μὲν ἔκτανον,
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
αἰσχρῶς δ' ἀλῶμαι, προὐννέπω δ' ὑμῖν ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὕπο,
παθοῦσα δ' οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
100
οὐδεὶς ὑπὲρ μοῦ δαιμόνων μηνίεται.
κατασφαγείσης πρὸς χειρῶν μητροκτόνων,
ὅρα δὲ πληγὰς τάσδε καρδίας σέθεν,
εὕδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται.
ἐν ἡμέρᾳ δὲ μοῖρα πρόσκοπος βροτῶν,
105
ἦ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε
χοάς τ' ἀοίνους · νιφάλια μειλίγματα.
καὶ νυκτὶ σεμνὰ δεῖπν' ἐπ' ἐσχάρᾳ πυρός.
ἔθυον ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν,
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα,
110
ὁ δ' ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην.
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων ἀρκυσμάτων.
ὤρουσεν ὑμῖν, ἐγκατιλλώψας μέγα
ἀκούσαθ' ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς πέρι
ψυχῆς, φρονήσατ' ὦ καταχθονὸς θεαί.
115
Ε Υ Μ Ε Ν Ι Δ Ε Σ.
84
Χορὸς Εὐμενίδων
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν κλυταιμνήστρα καλῶ.
μυγμὸς ⁘ * μύζοιτ' ἂν, ἀνὴρ δ' οἴχεται φεύγων
πρόσω.
φίλοις γὰρ εἰσὶν οὐκ ἐμοῖς προσίκτορες.
μυγμὸς ⁘ * ἄγαν ὑπνώσσεις κοὐκατοικτίζεις πάθος,
120
φονεὺς δ' ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται μυ-
γμός.
* ὤζεις ὑπνώσσεις οὐκ ἀναστήσῃ τάχος,
τί σοι πέπρακται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά.
* ὠγμὸς * ὕπνος πόνος τε κύριοι συνωμόται.
125
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος,
μυγμὸς, διπλοῦς, ὀξύς. λάβε λάβε λάβε λά-
βε φράζου.
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 94 focus
ΚΛΥΤΑΙΜΝΗΣΤΡΑ.
εὕδοιτ᾽ ἂν, ὠὴ, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ;
ἐγὼ δ᾽ ὑφ᾽ ὑμῶν ὧδ᾽ ἀπητιμασμένη
95
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν, ὧν μὲν ἔκτανον
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
αἰσχρῶς δ᾽ ἀλῶμαι· προυννέπω δ᾽ ὑμῖν ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὕπο·
παθοῦσα δ᾽ οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
100
οὐδεὶς ὑπέρ μου δαιμόνων μηνίεται,
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων.
ὅρα δὲ πληγὰς τάσδε καρδίας ὅθεν.
εὕδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται,
ἐν ἡμέρᾳ δὲ μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος βροτῶν.
105
ἢ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε,
χοάς τ᾿ ἀοίνους, νηφάλια μειλίγματα,
καὶ νυκτίσεμνα δεῖπ᾽ ἐπ᾿ ἐσχάρᾳ πυρὸς
ἔθυον, ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν.
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα.
110
ὁ δ᾽ ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων ἀρκυστάτων
ὤρουσεν ὑμῖν ἐγκατιλλώψας μέγα.
ἀκούσαθ᾽ ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς περὶ
ψυχῆς, φρονήσατ᾽, ὦ κατὰ χθονὸς θεαί.
115
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμνήστρα καλῶ.
ΧΟΡΟΣ.
ΚΛ. μύζοιτ᾽ ἂν, ἁνὴρ δ᾽ οἴχεται φεύγων πρόσω·
φίλοις γάρ εἰσιν, οὐκ ἐμοὶ, προσίκτορες.
ΚΛ.
ἄγαν ὑπνώσσεις κού κατοικτίζει πάθος·
φονεὺς δ᾽ Ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
ΚΛ.
ὤζεις, ὑπνώσσεις· οὐκ ἀναστήσει τάχος;
τί σοι πέπρακται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά;
125
ΚΛ.
ὕπνος πόνος τε κύριοι συνωμόται
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. Gottfried Hermann, 1852.) — 94 focus
Κλυταιμνήστρας Εἴδωλον
εὕδοιτ᾽ ἄν, ὠή, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ;
ἐγὼ δ᾽ ὑφ᾽ ὑμῶν ὧδ᾽ ἀπητιμασμένη
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν, ὧν μὲν ἔκτανον
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
100
αἰσχρῶς δ᾽ ἀλῶμαι· προὐννέπω δ᾽ ὑμῖν, ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὕπο·
παθοῦσα δ᾽ οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
οὐδεὶς ὑπέρ μου δαιμόνων μηνίεται,
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων.
105
ὅρα δὲ πληγὰς τάσδε καρδίας ὅθεν.
εὕδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται,
ἐν ἡμέρᾳ δὲ μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος βροτῶν.
ἦ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε,
χοάς τ' ἀοίνους, νηφάλια μειλίγματα,
110
καὶ νυκτίσεμνα δεῖπν᾽ ἐπ' ἐσχάρᾳ πυρὸς
ἔθυον, ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν.
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα.
ὃ δ᾽ ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων ἀρκυστάτων
115
ὤρουσεν, ὑμῖν ἐγκατιλλώψας μέγα.
ἀκούσαθ᾽ ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς περὶ
ψυχῆς· φρονήσατ᾽, ὦ κατὰ χθονὸς θεαί.
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμνήστρα καλῶ.
Χορὸς Εὐμενίδων
(μυγμός.)
120
Κλυταιμνήστρας Εἴδωλον
μύζοιτ' ἄν· ἀνὴρ δ᾽ οἴχεται φεύγων πρόσω·
φίλοις γάρ εἰσιν, οὐκ ἐμοί, προςίκτορες.
Χορὸς Εὐμενίδων
(μυγμός.)
Κλυταιμνήστρας Εἴδωλον
ἄγαν ὑπνώσσεις κοὐ κατοικτίζεις πάθος·
φονεὺς δ' Ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
125
Χορὸς Εὐμενίδων
(ὠγμός.)
Κλυταιμνήστρας Εἴδωλον
ὤζεις, ὑπνώσσεις· οὐκ ἀναστήσει τάχος;
τί σοι πέπρακται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά;
Χορὸς Εὐμενίδων
(ὠγμός.)
Κλυταιμνήστρας Εἴδωλον
ὕπνος πόνος τε, κύριοι συνωμόται,
130
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
Χορὸς Εὐμενίδων
(μυγμὸς διπλοῦς ὀξύς.)
λάβε, λάβε, λάβε, λάβε, φράζου.
ΕΥΜΕΝΙΔΕΣ (OCR draft) Experimental (ΕΥΜΕΝΙΔΕΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 94 focus
ΚΛΥΤΑΙΜΗΣΤΡΑΣ ΕΙΔΩΛΟΝ
Εὕδοιτ' ἄν, ὠή, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ ;
ἐγὼ δ' ὑφ᾽ ὑμῶν ὧδ' ἀπητιμασμένη
95
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν, ὡς μὲν ἔκτανον
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
αἰσχρῶς δ᾽ ἀλῶμαι — προυννέπω δ' ὑμῖν ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὕπο,
παθοῦσα
δ'
γ' οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
100
οὐδεὶς
οὐδεὶς δ'
ὑπέρ μου
ὑπὲρ μοῦ
ἐμοῦ δαιμόνων μηνίεται
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων.
Ὅρα δὲ πληγὰς τάσδε καρδίᾳ σέθεν·
εὕδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται,
ΕΥΜΕΝΙΔΕΣ
[ΚΛ.]
ἐν ἡμέρᾳ δὲ
μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος
μοῖρα πρόσκοπος βροτῶν.
105
Ἦ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε,
χοάς τ' ἀοίνους,
νηφάλια
νιφ- μειλίγματα,
καὶ
νυκτίσεμνα
νυκτὶ σεμνὰ δεῖπν᾽ ἐπ' ἐσχάρα πυρός
ἔθυον ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν·
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα·
110
ὃ δ' ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων
ἀρκυστάτων
-σμάτων
ὤρουσεν
ὑμῖν
ἡμῖν
ἐγκατιλλώψας
ἐκκατω μέγα.
Ἀκούσαθ' ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς πέρι
ψυχῆς, φρονήσατ', ὦ κατὰ χθονός θεαί·
115
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμήστρα καλώ.
(Μυγμός)
ΚΛ.
Μύζοιτ' ἄν,
ἀνὴρ
ἀνὴρ δ' οἴχεται φεύγων πρόσω·
φίλοις γάρ εἰσιν, οὐκ
ἐμοί
ἐμοῖς, προσίκτορες.
(ΧΟ.)
(Μυγμός)
ΚΛ.
Ἄγαν γ'
ἄγαν ὑπνώσσεις
κοὐ
οὐκ κατοικτίζεις πάθος·
φονεὺς δ' Ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
120
(ΧΟ.)
(Ὠιγμός)
ὠγμός
μωγμός
ΚΛ.
Ὤιζεις
ὤζεις, ὑπνώσσεις· οὐκ ἀναστήσῃ τάχος ;
τί σοι πέπρακται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά ;
(ΧΟ.)
(Ὠιγμός)
ὠγμός
ΚΛ.
Ὕπνος πόνος τε κύριοι συνωμόται
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
ΕΥΜΕΝΙΔΕΣ
[ΚΛ.]
ἐν ἡμέρᾳ δὲ
μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος
μοῖρα πρόσκοπος βροτῶν.
105
Ἦ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε,
χοάς τ' ἀοίνους,
νηφάλια
νιφ- μειλίγματα,
καὶ
νυκτίσεμνα
νυκτὶ σεμνὰ δεῖπν᾽ ἐπ' ἐσχάρα πυρός
ἔθυον ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν·
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα·
110
ὃ δ' ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων
ἀρκυστάτων
-σμάτων
ὤρουσεν
ὑμῖν
ἡμῖν
ἐγκατιλλώψας
ἐκκατω μέγα.
Ἀκούσαθ' ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς πέρι
ψυχῆς, φρονήσατ', ὦ κατὰ χθονός θεαί·
115
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμήστρα καλώ.
(Μυγμός)
ΚΛ.
Μύζοιτ' ἄν,
ἀνὴρ
ἀνὴρ δ' οἴχεται φεύγων πρόσω·
φίλοις γάρ εἰσιν, οὐκ
ἐμοί
ἐμοῖς, προσίκτορες.
(ΧΟ.)
(Μυγμός)
ΚΛ.
Ἄγαν γ'
ἄγαν ὑπνώσσεις
κοὐ
οὐκ κατοικτίζεις πάθος·
φονεὺς δ' Ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
120
(ΧΟ.)
(Ὠιγμός)
ὠγμός
μωγμός
ΚΛ.
Ὤιζεις
ὤζεις, ὑπνώσσεις· οὐκ ἀναστήσῃ τάχος ;
τί σοι πέπρακται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά ;
(ΧΟ.)
(Ὠιγμός)
ὠγμός
ΚΛ.
Ὕπνος πόνος τε κύριοι συνωμόται
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
ΕΥΜΕΝΙΔΕΣ
ΧΟ.
(Μυγμός διπλοῦς ὀξύς)
Λαβὲ λαβὲ λαβὲ λαβέ
λάβε (quater), φράζου.
130
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. Arthur Sidgwick, 1887.) — 94 focus
ΚΛΥΤΑΙΜΝΗΣΤΡΑΣ ΕΙΔΩΛΟΝ.
εὕδοιτ᾽ ἄν, ὠή, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ;
ἐγὼ δ᾽ ὑφ᾽ ὑμῶν ὧδ᾽ ἀπητιμασμένη
95
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν, ὧν μὲν ἔκτανον
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
αἰσχρῶς δ᾽ ἀλῶμαι· προὐννέπω δ᾽ ὑμῖν ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὕπο·
1
παθοῦσα δ᾽ οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
100
οὐδεὶς ὑπέρ μου δαιμόνων μηνίεται,
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων.
ὁρᾶτε πληγὰς τάσδε
καρδίας ὅθεν·
εὕδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται·
ἐν ἡμέρᾳ δὲ μοῖρ᾽
ἀπρόσκοπος βροτῶν.
105
ἦ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε·
χοάς τ᾿ ἀοίνους, νηφάλια μειλίγματα,
καὶ νυκτίσεμνα δεῖπν᾽ ἐπ᾿ ἐσχάρᾳ πυρὸς
ἔθυον, ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν.
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα·
110
ὁ δ᾽ ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων
ἀρκυστάτων
ὤρουσεν, ὑμῖν ἐγκατιλλώψας μέγα.
ἀκούσαθ᾽ ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς πέρι
ψυχῆς· φρονήσατ', ὦ κατὰ χθονὸς θεαί.
115
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμνήστρα καλῶ.
ΧΟΡΟΣ.
(Μυγμός.)
ΚΛ.
μύζοιτ᾽ ἄν, ἁνὴρ δ᾽ οἴχεται φεύγων πρόσω·
φίλοι γάρ εἰσιν, οὐκ ἐμοῖς
προσεικότες.
ΧΟ.
(Μυγμός.)
120
ΚΛ.
ἄγαν ὑπνώσσεις, κοὐ κατοικτίζεις πάθος.
φονεὺς δ᾽ Ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
ΧΟ.
(Ὠγμός.)
2
ΚΛ.
ὤζεις; ὑπνώσσεις; οὐκ ἀναστήσει τάχος;
ΧΟ.
τί σοι
πέπρωται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά;
125
(Ὠγμός.)
ΚΛ.
ὕπνος πόνος τε, κύριοι ξυνωμόται,
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
ΧΟ.
(Μυγμὸς διπλοῦς ὀξύς.)
λαβέ, λαβέ, λαβέ, λαβέ, φράζου.
130
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. N. Wecklein, 1885.) — 94 focus
εὕδοιτ᾽ ἄν, ὠή, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ;
Κλυταιμήστρας εἴδωλον.
ἐγὼ δ᾽ ὑφ᾽ ὑμῶν ὧδ᾽ ἀπητιμασμένη
95
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν ὡς μὲν ἔκτανον
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
αἰσχρῶς δ᾽ ἀλῶμαι· προυννέπω δ᾽ ὑμῖν ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὅπο·
παθοῦσα δ᾽ οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
100
οὐδεὶς ὑπέρ μου δαιμόνων μηνίεται,
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων.
ὅρα δὲ πληγὰς τάσδε καρδίᾳ σέθεν·
εὕδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται,
ἐν ἡμέρᾳ δὲ μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος βροτῶν.
105
ἢ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε,
χοάς τ᾽ ἀοίνους, νηφάλια μειλίγματα,
καὶ νυκτίσεμνα δεῖπν᾽ ἐπ᾿ ἐσχάρᾳ πυρὸς
ἔθυον, ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν.
Κλυταιμήστρας εἴδωλον.
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα.
110
ὃ δ᾽ ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων ἀρκυστάτων
ὤρουσεν, ὑμῖν ἐγκατιλλώψας μέγα.
ἀκούσαθ᾽ ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς περὶ
ψυχῆς, φρονήσατ᾽, ὦ κατὰ χθονὸς θεαί·
115
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμήστρα καλῶ.
Κλυταιμήστρα.
μύζοιτ᾽ ἄν, ἁνὴρ δ᾽ οἴχεται φεύγων πρόσω·
φίλοις γάρ εἰσιν οὐκ ἐμοῖς προσίκτορες.
Κλυταιμήστρα.
ἄγαν ὑπνώσσεις κοὐ κατοικτίζεις πάθος·
φονεὺς δ᾽ Ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
Κλυταιμήστρα.
ὤζεις, ὑπνώσσεις· οὐκ ἀναστήσῃ τάχος;
τί σοι πέπρακται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά;
125
Κλυταιμήστρα.
ὕπνος πόνος τε κύριοι συνωμόται
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
Χορός.
λαβὲ λαβὲ λαβὲ λαβέ, φράζου.
130
Κλυταιμήστρα.
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Εὐμενίδες. Martin L. West, 1990.) — 94 focus
ΚΛΥΤΑΙΜΗΣΤΡΑΣ ΕΙΔΩΛΟΝ
εὕδοιτ᾽ ἄν, ὠή· καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ;
ἐγὼ δ᾽ ὑφ᾽ ὑμῶν ὧδ᾽ ἀπητιμασμένη
95
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν, ὧν μὲν ἔκτανον
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
αἰσχρῶς δ᾽ ἀλῶμαι, προυννέπω δ᾽ ὑμῖν ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὕπο,
παθοῦσα δ᾽ οὕτω δεινά πρὸς τῶν φιλτάτων
100
οὐδεὶς ὑπὲρ μου δαιμόνων μηνίεται
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων.
ὅρα δὲ πληγὰς τάσδε καρδίαι σέθεν·
εὕδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται.
{ἐν ἡμέραι δὲ μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος βροτῶν.}
105
ἦ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε,
χοάς τ᾽ ἀοίνους, νηφάλια μειλίγματα,
καὶ νυχτίσεμνα δεῖπν᾽ ἐπ᾽ ἐσχάραι πυρός
ἔθυον, ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν·
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα,
110
ὃ δ᾽ ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
καὶ ταῦτα κούφως· ἐκ μέσων ἀρκυστάτων
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
ΚΛΥΤΑΙΜΗΣΤΡΑΣ ΕΙΔΩΛΟΝ
ὤρουσεν, ὑμῖν ἐγκατιλλώψας μέγα.
ἀκούσαθ᾽, ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς περὶ
ψυχῆς· φρονήσατ᾽ ὦ κατὰ χθονὸς θεαί·
115
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμήστρα καλῶ.
ΧΟΡΟΣ
(μυγμός)
ΚΛ.
μύζοιτ᾽ ἄν, ἁνὴρ δ᾽ οἴχεται φεύγων πρόσω·
†φίλοις γάρ εἰσιν οὐκ ἐμοῖσι† προσίκτορες.
ΧΟ.
(μυγμός)
120
ΚΛ.
ἄγαν ὑπνώσσεις, κοὐ κατοικτίζεις πάθος·
φονεὺς δ᾽ Ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
ΧΟ.
(ὠγμός)
ΚΛ.
ὤζεισ, ὑπνώσσεις· οὐκ ἀναστήσηι τάχος;
τί σοι τέτακται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά;
125
ΧΟ.
(ὠγμός)
ΚΛ.
Ὕπνος Πόνος τε, κύριοι ξυνωμόται,
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
ΧΟ.
(μυγμὸς διπλοῦς ὀξύς)
λαβέ· λαβέ·
130
λαβέ· λαβέ· φράζου.
Aeschyli Eumenides (OCR draft) Experimental (Aeschyli Eumenides. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 94 focus
ΚΛΥΤΑΙΜΗΣΤΡΑΣ ΕΙΔΩΛΟΝ
εὕδοιτ᾽ ἄν, ὠή, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ;
ἐγὼ δ᾽ ὑφ᾽ ὑμῶν ὧδ᾽ ἀπητιμασμένη
95
1
2
Apparatus Criticus
παλαιóπαιδες παλαιαὶ παῖδες correxi Σ πολιαὶ γάρ (ad γραῖαι)· παῖδες διὰ τὸ νέον(?) ἢ ἐπειδὴ ἄγαμοι : hoc confirmant proxima μίγνυται βιβῶντ᾽ βεβῶντ᾽ βεβόντ᾿ corr. Stephanus Herm. πόντον πόντου corr. Turn. ποτὶ πτόλιν ποτὶ πτ. Π. 3
ΚΛ.
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν, ὧν μὲν ἔκτανον
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
αἰσχρῶς δ᾽ ἀλῶμαι· προὐννέπω δ᾽ ὑμῖν ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὕπο·
παθοῦσα δ᾽ οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
100
οὐδεὶς ὑπέρ μου δαιμόνων μηνίεται
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων.
ὅρα δὲ πληγὰς τάσδε καρδίαι σέθεν·
εὕδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται.
[ἐν ἡμέραι δὲ μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος βροτῶν.]
105
ἢ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε
χοάς τ᾽ ἀοίνους, νηφάλια μειλίγματα,
καὶ νυκτίσεμνα δεῖπν᾽ ἐπ᾿ ἐσχάραι πυρός
ἔθυον, ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν.
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα.
110
ὃ δ᾽ ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων ἀρκυστάτων
ὤρουσεν ὑμῖν ἐγκατιλλώψας μέγα.
ἀκούσαθ᾽· ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς πέρι
ψυχῆς, φρονήσατ᾽, ὦ κατὰ χθονὸς θεαί·
115
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμήστρα καλῶ.
ΧΟ.
μυγμός.
ΚΛ.
μύζοιτ᾽ ἄν, ἁνὴρ δ᾽ οἴχεται φεύγων πρόσω·
φίλοις γάρ εἰσιν, οὐκ ἐμοῖς, προσίκτορες.
ΧΟ.
μυγμός.
120
ΚΛ.
ἄγαν ὑπνώσσεις κοὐ κατοικτίζεις πάθος·
φονεὺς δ᾽ Ορέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
Testimonia
Apparatus Criticus
ὧν ὡς corr. Tyrwhitt 4 κείνων κεῖνοι 99 mortui sunt qui Clytaemestrae scelera exprobrant παθοῦσα π. γ' οὐδεὶς οὐδεὶς δ᾽ μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος μοῖρα πρ. recte dist. Σ delevi (104. 5. Kirchhoff). 5 πολλὰ πολλά idem ac πολλάκις νηφάλια νιφάλια νυκτίσεμνα νυκτὸ σεμνά (i. e. νυκτός) νεβροῦ νεκροῦ ἀρκυστάτων ἀρκυσμάτων corr. Turn. ὑμῖν ἡμῖν ἐγκατιλλώψας ἐκκατ. corr. Turn. πέρι περὶ, 6 Κλυταιμήστρα Κλυταιμνήστρα 7 8 ἄγαν ἄγαν γ᾽ 9
ΧΟ.
ὠιγμός.
ΚΛ.
ὤιζεις, ὑπνώσσεις· οὐκ ἀναστήσηι τάχος;
125
τί σοι πέπρωται πράγμα πλὴν τεύχειν κακά;
ΧΟ.
ὠιγμός.
ΚΛ.
ὕπνος πόνος τε κύριοι συνωμόται
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
ΧΟ.
μυγμὸς διπλοῦς ὀξύς.
λαβὲ λαβὲ λαβὲ λαβέ, φράζου.
130
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Greek text of Aeschylus' Eumenides, edited by F. A. Paley, 1885.) — 94 focus
εὕδοιτ᾿ ἂν, ὠὴ, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ;
ἐγὼ δ᾽ ὑφ᾽ ὑμῶν ὧδ᾽ ἀπητιμασμένη
95
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν, ὡς μὲν ἔκτανον
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
αἰσχρῶς δ᾽ ἀλῶμαι· προὐννέπω δ᾽ ὑμῖν ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὕπο·
παθοῦσα δ᾽ οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
100
οὐδεὶς ὑπέρ μου δαιμόνων μηνίεται,
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων.
ὁρᾶτε πληγὰς τάσδε καρδίας ὅθεν·
εὔδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται·
ἐν ἡμέρᾳ δὲ μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος βροτῶν.
105
ἢ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε·
χοάς τ᾽ ἀοίνους, νηφάλια μειλίγματα,
καὶ νυκτίσεμνα δεῖπν᾿ ἐπ᾿ ἐσχάρᾳ πυρὸς
ἔθυον, ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν.
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα·
110
ὁ δ᾽ ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων ἀρκυστάτων
ὤρουσεν, ὑμῖν ἐγκατιλλώψας μέγα.
ἀκούσαθ᾽· ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς πέρι
ψυχῆς· φρονήσατ᾽, ὦ κατὰ χθονὸς θεαί.
115
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμνήστρα καλῶ.
μύζοιτ᾽ ἂν, ἀνὴρ δ᾽ οἴχεται φεύγων πρόσω·
φίλοις γάρ εἰσιν, οὐκ ἐμοὶ, προσίκτορες.
ἄγαν ὑπνώσσεις, κου κατοικτίζεις πάθος.
Χορός
φονεὺς δ᾽ Ορέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
120
Κλυταιμνήστρας εἴδωλον
ὤζεις; ὑπνώσσεις; οὐκ ἀναστήσει τάχος;
Χορός
τί σοι πέπρακται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά;
Κλυταιμνήστρας εἴδωλον
ὕπνος πόνος τε, κύριοι ξυνωμόται,
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
Χορός
λάβε, λάβε, λάβε, λάβε, φράζου.
125
Κλυταιμνήστρας εἴδωλον
Εὐμενίδες (OCR draft) Experimental (Greek text of Aeschylus' Eumenides, edited by Friedrich Blass, 1907.) — 94 focus
εὕδοιτ᾽ ἂν, ὠή, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ;
ἐγὼ δ᾽ ὑφ᾽ ὑμῶν ὧδ᾽ ἀπητιμασμένη
95
ὡς μὲν ἔκτανον
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
αἰσχρῶς δ᾽ ἀλῶμαι· προυννέπω δ᾽ ὑμῖν ὅτι
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὑπερ·
παθοῦσα δ᾽ οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
100
οὐδεὶς ὑπέρ μου δαιμόνων μηνίσεται,
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων;
δρα δὲ πληγὰς τᾶσδε καρδίᾶι σέθεν.
εύδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται,
ἐν ἡμέρᾶι δὲ μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος βροτῶν.
105
ἢ πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε,
χοάς τ᾽ ἀοίνους, νηφάλια μειλίγματα,
καὶ νυκτίσεμνα δεῖπν᾽ ἐπ᾿ ἐσχάρᾶι πυρὸς
ἔθυον, ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν.
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα.
110
ὁ δ᾽ ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων ἀρκυστάτων
ὤρουσεν ὑμῖν ἐγκατιλλώψας μέγα.
ἀκούσαθ᾽, ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς περὶ
ψυχῆς, φρονήσατ᾽, ὦ κατὰ χθονὸς θεαί.
115
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμήστρα καλῶ.
μυγμός.
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν
Χορός
Κλυταιμήστρα
μύζοιτ᾽ ἄν, ἁνὴρ δ᾽ οἴχεται φεύγων πρόσω·
φίλοι γάρ εἰσιν οὐκ ἐμοῖς προσεικότες.
Χορός
μυγμός.
Κλυταιμήστρα
ἄγαν γ᾽ ὑπνώσσεις κου κατοικτίζεις πάθος·
φονεὺς δ᾽ Ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
Χορός
ὠιγμός.
Κλυταιμήστρα
ὤιζεις, ὑπνώσσεις· οὐκ ἀναστήσηι τάχος;
τί σοι πέπρωται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά;
125
Χορός
ὠιγμός.
Κλυταιμήστρα
ὕπνος πόνος τε κύριοι συνωμόται
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
Χορός
μυγμὸς διπλοῦς ὀξύς.
λαβὲ λαβὲ λαβὲ λαβέ, φράζου.
130
Κλυταιμήστρα
Translations (11)
Eumenides Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926. (Modernized by Perseus.)) — 143-175 focus
Chorus
Oh, oh! Alas! We have suffered, friends.
Indeed I have suffered much and all in vain.
We have suffered very painfully, oh! an unbearable evil. The beast has escaped from our nets and is gone.
Overcome by sleep, I have lost my prey.
145
Indeed I have suffered much and all in vain.
Overcome by sleep, I have lost my prey.
Chorus
Oh! Child of Zeus, you have become a thief—
you, a youth, have ridden down old divinities—by showing respect to your suppliant, a godless man and cruel to a parent; although you are a god, you have stolen away a man that killed his mother.
What is there here that anyone shall call just?
150
What is there here that anyone shall call just?
Chorus
Reproach, coming to me in a dream, struck me like a charioteer with goad held tight, under my heart, under my vitals.
155
I can feel the cruel, the very cruel chill of the executioner’s destroying scourge.
160
Chorus
They do such things, the younger gods, who rule, wholly beyond justice, a throne dripping blood,
about its foot, about its head.
I can see the center-stone of the earth defiled with a terrible pollution of blood.
165
I can see the center-stone of the earth defiled with a terrible pollution of blood.
Chorus
Although he is a prophet, he has stained his sanctuary
with pollution at its hearth, at his own urging, at his own bidding; against the law of the gods, he has honored mortal things and caused the ancient allotments to decay.
170
Chorus
And he brings distress to me too, but he shall not win his release;
even if he escapes beneath the earth, he is never set free. A suppliant, he will acquire another avenger from his family.
1
175
The Eumenides (OCR draft) Experimental (The Eumenides. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 94 focus
CHORUS
Seize, seize, seize, seize, take heed
1
.
GHOST OF CLYTEMNESTRA
LES EUMÉNIDES (OCR draft) Experimental (LES EUMÉNIDES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 94 focus
après le sort atroce que j'ai subi d'un fils, aucun dieu ne s'indigne en faveur d'une mère qu'égorgea un bras parricide. Vois : que ton cœur contemple mes plaies dans le som- meil : l'âme mortelle est toute éclairée d'yeux, à qui le don de
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
voir est refusé quand vient le jour
1
. N'avez-vous pas souvent humé de mes offrandes, libations sans vin, sobres breu- vages apaisants? N'ai-je pas offert plus d'une victime, la nuit, à vos saints repas, sur l'autel flambant, à une heure
ignorée de tous les autres dieux
2
? Et tout cela, aujourd'hui, je le vois foulé aux pieds! Lui, s'évade, disparaît comme un faon, et, d'un bond léger, le voilà hors du filet, qui vous salue d'une magnifique grimace! Entendez-moi : il y va de ma
vie, à moi
3
! Reprenez donc vos sens, déesses de l'Enfer. Du fond de vos songes, Clytemnestre vous appelle.
Grondement du Chœur.
voir est refusé quand vient le jour 1 . N'avez-vous pas souvent humé de mes offrandes, libations sans vin, sobres breu- vages apaisants? N'ai-je pas offert plus d'une victime, la nuit, à vos saints repas, sur l'autel flambant, à une heure
ignorée de tous les autres dieux 2 ? Et tout cela, aujourd'hui, je le vois foulé aux pieds! Lui, s'évade, disparaît comme un faon, et, d'un bond léger, le voilà hors du filet, qui vous salue d'une magnifique grimace! Entendez-moi : il y va de ma
vie, à moi 3 ! Reprenez donc vos sens, déesses de l'Enfer. Du fond de vos songes, Clytemnestre vous appelle.
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
Ah! vous pouvez gronder! l'homme a disparu, lui, et
court au loin. Les miens ont à qui recourir — et moi, non!
Grondement du Chœur.
court au loin. Les miens ont à qui recourir — et moi, non!
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
Vraiment, tu dors trop, sans pitié pour ce que j'endure. Et mon assassin, le parricide Oreste, a disparu!
Cri inarticulé du Chœur.
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
Tu cries, tu dors : allons vite, debout! T'aurait-on alloué
d'autre lot que de faire souffrir ?
Cri inarticulé du Chœur.
d'autre lot que de faire souffrir ?
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
Le sommeil, la fatigue, conjurés invincibles, ont épuisé la fougue du farouche dragon.
Double grondement strident du Chœur
4
.
LES EUMÉNIDES
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
voir est refusé quand vient le jour
5
. N'avez-vous pas souvent humé de mes offrandes, libations sans vin, sobres breu- vages apaisants? N'ai-je pas offert plus d'une victime, la nuit, à vos saints repas, sur l'autel flambant, à une heure
ignorée de tous les autres dieux
6
? Et tout cela, aujourd'hui, je le vois foulé aux pieds! Lui, s'évade, disparaît comme un faon, et, d'un bond léger, le voilà hors du filet, qui vous salue d'une magnifique grimace! Entendez-moi : il y va de ma
vie, à moi
7
! Reprenez donc vos sens, déesses de l'Enfer. Du fond de vos songes, Clytemnestre vous appelle.
Grondement du Chœur.
voir est refusé quand vient le jour 5 . N'avez-vous pas souvent humé de mes offrandes, libations sans vin, sobres breu- vages apaisants? N'ai-je pas offert plus d'une victime, la nuit, à vos saints repas, sur l'autel flambant, à une heure
ignorée de tous les autres dieux 6 ? Et tout cela, aujourd'hui, je le vois foulé aux pieds! Lui, s'évade, disparaît comme un faon, et, d'un bond léger, le voilà hors du filet, qui vous salue d'une magnifique grimace! Entendez-moi : il y va de ma
vie, à moi 7 ! Reprenez donc vos sens, déesses de l'Enfer. Du fond de vos songes, Clytemnestre vous appelle.
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
Ah! vous pouvez gronder! l'homme a disparu, lui, et
court au loin. Les miens ont à qui recourir — et moi, non!
Grondement du Chœur.
court au loin. Les miens ont à qui recourir — et moi, non!
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
Vraiment, tu dors trop, sans pitié pour ce que j'endure. Et mon assassin, le parricide Oreste, a disparu!
Cri inarticulé du Chœur.
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
Tu cries, tu dors : allons vite, debout! T'aurait-on alloué
d'autre lot que de faire souffrir ?
Cri inarticulé du Chœur.
d'autre lot que de faire souffrir ?
[L'OMBRE DE CLYTEMNESTRE]
Le sommeil, la fatigue, conjurés invincibles, ont épuisé la fougue du farouche dragon.
Double grondement strident du Chœur
8
.
LES EUMÉNIDES
(Μυγμός διπλοῦς ὀξύς)
LE CHOEUR.
Attrape! attrape! attrape!
The Furies (OCR draft) Experimental (The Furies. Robert Potter, 1779.) — 94 focus
For that I flew him with inceſſant taunts,
125
And wander with disgrace: this infamy,
I tell you, is thro' you: my horrid ſuff'rings,
From those moſt dear to me, excite no anger
Of one offended God;
yet I was ſlain
130
By my fon's hand. With thy mind's eye behold
Theſe wounds: in ſleep the vig'rous foul, ſet free
From groſs corporeal ſenſe, with keener view
Looks thro' the fate of mortals, dimly ſeen
Thro' the day's troubled beam.
135
The GHOST of CLYTEMNESTRA.
Oft' have ye taſted
My temp'rate off'rings mix'd with fragrant honey,
Grateful libations: oft' the hallow'd feaſt
Around my hearth, at midnight's folemn hour,
When not a God ſhar'd in your rites:
140
but this,
All this I ſee diſparag'd now, and ſcorn'd;
And he is fled, light as the bounding roe,
Burſt from your nets, with many' a bitter ſcoff.
Hear me, O hear! 'tis for my foul's repoſe
145
I plead: rouſe your keen ſenſe, infernal pow'rs,
'Tis Clytemneſtra calls you in your dreams.
The GHOST of CLYTEMNESTRA.
Deep is your ſleep; mean while he diſtant flies:
I aſk your aid; elſe not a ſuppliant comes
To interrupt your reſt: ſupine you lie
150
In dead repoſe, nor pity my afflictions;
Meanwhile Oreſtes flies: ſhall he eſcape,
The murd'rer of his mother?
Sound thy ſleep,
And loud thy deep-drawn breath. Haſt thou
155
e'er done
Ought, but fell deeds of miſchief? Rouſe, awake:
The terrors of the dragon loſe their force,
Quench'd in the dark profound of toil and ſleep.
CHORUS
asleep.
Seize him there, ſeize him, ſeize him, take good heed.
160
The GHOST of CLYTEMNESTRA.
Eschilo, Le Eumenidi: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Eumenidi: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 94 focus
FURIE
Russano.
CLITENNESTRA
Voi russate, e quell'uom fugge, è lontano:
ché non son pari ai miei gli amici suoi !
FURIE
Russano.
CLITENNESTRA
Troppo dormi, e di me non ti dài cura;
145
e Oreste, quei che uccise me, s'invola.
FURIE
Russano.
CLITENNESTRA
Sonnecchi, russi? Non ti desti? Sbrígati!
Non sai tu dunque fare altro che mali?
FURIE
Russano.
150
CLITENNESTRA
Stanchezza e sonno insieme congiurarono,
e la forza alla fiera idra fiaccarono.
FURIE
Ghermisci, ghermisci, ghermisci, ghermisci!
CLITENNESTRA
Aeschylus, Eumenides: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Eumenides: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 94 focus
Ego uerò à uobis fic ignominia affecta
Cum alijs mortuis, ſic enim interfeci.
100
Probrum mortuis non deficit.
Turpè uerò capta ſum. prædico enim uobis quòd
Habeo maximam cauſam ab illis,
Patiens ſic atrocia, ab amiciſsimis.
Nullus pro me deorum ſuccenſet,
105
Iugulata parricidis manibus.
Vide plagas has tui cordis.
Dormiens enim meis oculis illuminatur.
In die uerò parca ſpeculatrix mortalium.
Certè multa meorum ſuſcepi
110
Inferiasq; uiro carentes, nephalia placamenta
Et noctigrauas coenas in foco ignis
Sacrificaui in hora nulli deorum communi.
Et omnia hæc ideo pedibus conculcata eſse.
Iſte uerò fugiens uenit instar cadaueris,
115
Et hæc leuiter ex medijs retibus
Impetum fecit, uobis inſaniens ualde.
Audite quemadmodum dixi de mea
Anima, intelligite ſubterraneæ deæ,
Somnium uos nunc Clytemneſtra uoco.
120
Cho.
Muſsitatiō. Cly. muſsitē, ut uenit fugiēs pro
Cly. Idolum
Amicis enim meis non ſunt ſupplices.
Cho.
Stridor. Cly. Valde dormies, et non miſericor-
Cly. Idolum
diam implorabis affectu.
Interfector huius matris Oreſtes uenit.
125
Cho.
Stridor.
Cly. Idolum
Clamas, dormis, non ſurges celeriter?
Quod negocium destinatum est niſi tibi facere malas?
Cho.
Clamor.
Cly. Idolum
Somnus, labor & domini coniurati
130
Grauis dracenæ effutiuerunt furorem.
Cho.
Stridor duplus acutus.
Accipe, accipe, accipe. intellige.
Cly. Idolum
Aeschylus, Die Eumeniden: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Die Eumeniden: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 94 focus
Sie entblöfst die Brust.
Sieh hier die Wunde. Deine Seele nimmt sie wahr,
104
denn erst im Schlafe wird des Geistes Auge hell.
106
Ihr habt von meinen Schenkerhänden manchen Guſs
weinloser Spenden, nüchtern Opfer gern geschlürft,
und meines Herdes Flamme hat in nächt'gen Weih'n
euch manches Mahl bereitet, wo kein andrer Gott
110
geladen wird; für alles zahlt ihr Schmach als Dank.
Und er ist fort, ist ausgebrochen wie ein Reh,
war von den Netzen schon umstellt, und doch ent-
weicht
er leichten Sprunges, spottet euch hohngrinsend aus.
Hört mich, um meiner Seele Frieden ruf ich euch,
115
kommt zu euch, ihr Gewalt'gen aus dem Reich der
Nacht.
Als Traumerscheinung ruft euch Klytaimestra wach.
Chor.
ächzt.
Klytaimestra.
Du ächzest, doch entsprungen ist der Mensch, ist fort,
120
denn meinem - Feind, nicht Sohne, steht ein Retter bei.
Chor.
ächzt.
Klytaimestra.
Du schläfst zu tief; die Niederlage rührt dich nicht.
Mein Mörder, seiner Mutter Mörder ist entfloh'n.
Chor.
stöhnt.
Klytaimestra.
Du stöhnst, doch stöhnst im Schlafe. Rasch er-
hebe dich.
125
Verfolge, räche. Wozu anders bist du da?
Chor.
stöhnt.
Klytaimestra.
Was wirken nicht vereinigt Anstrengung und Schlaf:
vertrocknet haben sie der alten Schlange Gift.
Chor.
stöhnt wiederholt und laut; einzelne rufen im Schlaf:
130
Pack' an, pack' an, pack' an, such', such'!
Klytaimestra.
Eumenides (OCR draft) Experimental (Eumenides. Anna Swanwick, 1886.) — 85 focus
Chorus
Good: having slain thy mother, trust the dead!
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, The Furies — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 94 focus
Sleep on! awake! what skills your sleep to me—
Me, among all the dead by you dishonoured—
Me from whom never, in the world of death,
120
Dieth this curse,
'Tis she who smote and slew,
And shamed and scorned I roam? Awake, and hear
My plaint of dead men's hate intolerable.
Me, sternly slain by them that should have loved,
Me doth no god arouse him to avenge,
125
Hewn down in blood by matricidal hands.
Mark ye these wounds from which the heart's blood ran,
And by whose hand, bethink ye! for the sense
When shut in sleep hath then the spirit-sight,
But in the day the inward eye is blind.
130
List, ye who drank so oft with lapping tongue
The wineless draught by me outpoured to soothe
Your vengeful ire! how oft on kindled shrine
I laid the feast of darkness, at the hour
Abhorred of every god but you alone!
135
Lo, all my service trampled down and scorned!
And he hath baulked your chase, as stag the hounds;
Yea, lightly bounding from the circling toils,
Hath wried his face in scorn, and flieth far.
Awake and hear—for mine own soul I cry—
140
Awake, ye powers of hell! the wandering ghost
That once was Clytemnestra calls—Arise.
[
The Furies mutter grimly, as in a dream.
Mutter and murmur! He hath flown afar—
My kin have gods to guard them, I have none!
[
The Furies mutter as before.
O drowsed in sleep too deep to heed my pain!
145
Orestes flies, who me, his mother, slew.
[
The Furies give a confused cry.
Yelping, and drowsed again? Up and be doing
That which alone is yours, the deed of hell!
[
The Furies give another cry.
Lo, sleep and toil, the sworn confederates,
Have quelled your dragon-anger, once so fell!
150
The Furies (muttering more fiercely and loudly).
Seize, seize, seize, seize—mark, yonder!
Ghost.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 94 focus
Ihr schlummert? He doch! Was bedarf's der Schlummernden?
Mich, die vor andern Todten so durch eure Schuld
95
Ein Spott geworden, mich verfolgt im Schattenland
1
Nastlos der Hohn der Todten, die ich mordete.
Schmachvoll umher dort irr' ich und verkünd' es euch,
Daß schwerer Vorwurf mich darob von jenen trifft.
Und thaten meine Liebsten auch so Grauses mir,
100
Zürnt doch um meinetwillen kein Unsterblicher,
Die durch des Muttermordes Hand geopfert ward.
Sieh diese Wunden mit des Herzens Blick dir an;
2
Denn schlafend späht des Geistes Auge klar umher,
Der Tag vergönnt ihm keinen Blick in Menschenloos.
105
Von meiner Habe schlürftet ihr vielfältig einst
Weinlose Spenden, unberauschenden Sühnetrank;
Manch heilig Nachtmahl brachten wir am Feuerherd
Euch dar in Stunden, die mit euch kein Gott getheilt.
Und alles dies in Staub getreten seh' ich's nun!
110
Doch er entrinnt euch, flieht davon, dem Rehe gleich;
Ja, mitten aus den Garnen ist er leichten Sprungs
Entschlüpft, und blickt hohnlachend nun nach euch zurück.
Vernehmt mich; denn um meine Seele sprach ich jetzt;
Merkt auf, besinnt euch, unterird'sche Göttinnen!
115
Ein Schatte, Klytämnestra, ruft euch dieses zu.
(Der Chor stöhnt.)
Klytämnestra.
Stöhnt nur! Indeß ist jener weit hinweggefloh'n.
Denn Freunde finden Helfer, ich bin ohne Schuß.
3
(Der Chor stöhnt.)
Klytämneftra.
Du schlässt so tief, erbarmst dich meines Leidens nicht.
Orestes, mein, der Mutter, Mörder, ist entfloh'n!
120
(Der Chor heult.)
Klytämnestra.
Du heulst, du schlummerst? Eilig rasse dich empor!
Was hast du jemals Andres als Unheil geschafft?
(Der Chor heult.)
Klytämnestra.
Mühsal und Schlummer, treue Bundverschworene,
Der argen Drachin brachen sie die Lebenskraft.
(Der Chor stöhnt mit verdoppelter Heftigkeit.)
Die Chorführerin.
(Im Schlafe.)
Pack' an, pack' an, pack' an! Merk' auf!
125
Klytämnestra.
English (Smyth; revised Bannon and Nagy, CHS) (OCR draft) Experimental (CHS Primary Sources revision of Herbert Weir Smyth’s translation by Cynthia Bannon and Gregory Nagy, with transliterated Greek terms tagged and aligned to the Smyth edition.)
No corresponding passage available
Commentary
Commentary on Aeschylus: Eumenides (Aeschylus. Eumenides. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1887.)
169. μάντις ὤν , i. e. ‘though a seer,' and thus the last who should have allowed pollution.
174. τόν , Orestes: for Epic form cp. 137, 357.
Critical apparatus to Eumenides (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Eumenides.) focus
mvp-comment-62-1 μὴ ἀδικεῖν: μὴ ἀδικεῖν Ven. Flor. Farn. In Flor. Farn. συνίζησις adscriptum. μὴ ἀδικεῖν M. Rob. μὴδικεῖν G. Ald. Turn. μὴ δοκεῖν codex Robortelli.
Commentary on the Eumenides (OCR draft) (Brief English notes on Aeschylus' Eumenides by F. A. Paley, 1885.) focus
mvp-comment-36-1 Orestes, in acknowledging the universally received title of Apollo as the god of Justice, begs him to use his omnipotence in looking after and protecting him. It is remarkable that these three verses are the only words that Orestes utters till he arrives at the Athenian Acropolis, ν. 226.
Wecklein’s commentary on Eumenides (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 251–322; HW42J8 and HXJHA8 OCR collated, with missing comparison pages 294–295 explicitly marked. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus
mvp-comment-1-1 Wecklein 1888, p. 251
mvp-comment-1-2
Prolog, wenn man das Erwachen der Erinyen 140-178 als Parodos und das zweite Erscheinen derselben 244-275 als Epiparodos gelten läfst. Andernfalls müfste man den Prolog bis zum eigentlichen Auftreten des Chors als der wirklichen Parodos, also 1-243 rechnen. Die Pythia, welche als Greisin (38) sich auf einen Stab stützt, kommt (durch eine Seitenthüre der Hinterwand) aus einem Nebenraume des Tempels zum Haupteingange desselben und verrichtet vor dem Eintritt ein Gebet (30 f.). Sie hat die
χρηστηρία ἐσθής wie Kasandra in Agamemnon (zu
Ag. 774
). Gut bemerkt der
Schol.
:
mvp-comment-52-1 Wecklein 1888, p. 259
mvp-comment-52-2
οἶσθα τὸ μὴ ἀδικεῖν, vgl. 752
τὸ μὴ ἀδικεῖν σέβοντες. Der Gedanke ist: Deine Worte zeigen, dafs du dich darauf verstehst, nicht Unrecht zu thun d.h. dafs du weifst was du zu thun schuldig bist (deinem Versprechen
gemäfs,
Cho. 1036 f.
), es kommt nur darauf an, dafs du daran denkst; die Macht fehlt dir ja nicht.
ἐπίστα wie 584,
δύνα
Soph. Phil. 849
, Oed. Τ. 696.
φερέγγυον:
Schol.
: