Aeschylus, Libation Bearers, Anna Swanwick (Translator), 59

Search the Perseus Catalog for:

View: By Card

← Previous Next →

ORESTES

Of Loxias the mighty oracle

Will not betray me; He to this emprize

Hounded me on,-against my inmost reins

Denouncing freezing curses, should I not

Requite the authors of my father's death.

Stript bare and goaded on by forfeiture,

He bade me slay them as my sire they slew,

Declaring I should else atonement make

With my own life and many grievous woes.

First evils dire, from earth that spring, he showed,
270

Soothing to hostile powers; naming these plagues,—

A leprous canker, cleaving to the flesh,

That eats with rancorous tooth the vital strength,

And through disease blanches the youthful locks;

Next of the Furies other dread assaults

He pictured, springing from my father's blood.

For the dark shafts of those beneath the earth,

(The slain who cry for vengeance to their kin,)

With frenzy wild, and groundless fear at night,

Disturb and harass his distracted soul,
280

Who clearly in the darkness Phobos sees

To knit his brow. Thus from the town they chase

The wretch all mangled with the brazen scourge.

Moreover to such caitiff is denied

Or festal cup to share, or solemn pledge,

While from the altars, him, a father's wrath

Unseen excludes ;-him may no host receive

To cleanse, with purifying rite, from guilt;—

Till, friendless and dishonoured, dies the wretch,

The shrivelled prey of all-destructive doom;
290

Such oracles I needs must trust; and e'en

Mistrustful were I, vengeance must be wrought;

For many divers promptings mingle here;—

The god's command, heart-sorrow for my sire,

And indigence hard-pressing: never then

Should citizens, of mortals most renowned,

Who, with heroic spirit, wasted Troy,

Be slaves of women twain. For, sooth, his soul

Is womanish, as trial quick may tell.

Libation Bearers. Aeschylus. Anna Swanwick (Translator). London. 1886.

Current edition Experimental

The Libation Bearers (OCR draft) (English) (The Libation Bearers. Anna Swanwick, 1886.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (8)

Χοηφóρoι First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 83-314 focus

Ἠλέκτρα

δμωαὶ γυναῖκες, δωμάτων εὐθήμονες,

ἐπεὶ πάρεστε τῆσδε προστροπῆς ἐμοὶ
85

πομποί, γένεσθε τῶνδε σύμβουλοι πέρι:

τί φῶ¹ χέουσα τάσδε κηδείους χοάς;

πῶς εὔφρον᾽ εἴπω, πῶς κατεύξομαι² πατρί;

πότερα λέγουσα παρὰ φίλης φίλῳ φέρειν

γυναικὸς ἀνδρί, τῆς ἐμῆς μητρὸς πάρα;
90

τῶνδ᾽ οὐ πάρεστι θάρσος, οὐδ᾽ ἔχω τί φῶ,

χέουσα τόνδε πέλανον ἐν τύμβῳ πατρός.³

ἢ τοῦτο φάσκω τοὔπος, ὡς νόμος βροτοῖς,

ἔσθλ᾽⁴ ἀντιδοῦναι τοῖσι πέμπουσιν τάδε

στέφη, δόσιν γε⁵ τῶν κακῶν ἐπαξίαν;
95

ἢ σῖγ᾽ ἀτίμως, ὥσπερ οὖν ἀπώλετο

πατήρ, τάδ᾽ ἐκχέασα,⁶ γάποτον χύσιν,

στείχω καθάρμαθ᾽ ὥς τις ἐκπέμψας πάλιν

δικοῦσα τεῦχος ἀστρόφοισιν ὄμμασιν;

τῆσδ᾽ ἐστὲ βουλῆς, ὦ φίλαι, μεταίτιαι:
100

κοινὸν γὰρ ἔχθος ἐν δόμοις νομίζομεν.

μὴ κεύθετ᾽ ἔνδον καρδίας φόβῳ τινός.

τὸ μόρσιμον γὰρ τόν τ᾽ ἐλεύθερον μένει

καὶ τὸν πρὸς ἄλλης δεσποτούμενον χερός.

λέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχοις⁷ ὑπέρτερον.
105
106

Χορός

αἰδουμένη σοι βωμὸν ὡς τύμβον πατρὸς

λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον.

Ἠλέκτρα

λέγοις ἄν, ὥσπερ ᾐδέσω τάφον πατρός.

Χορός

φθέγγου χέουσα κεδνὰ⁸ τοῖσιν εὔφροσιν.

Ἠλέκτρα

τίνας δὲ τούτους τῶν φίλων προσεννέπω;
110

Χορός

πρῶτον μὲν αὑτὴν χὤστις Αἴγισθον στυγεῖ.

Ἠλέκτρα

ἐμοί τε καὶ σοί τἄρ᾽ ἐπεύξομαι⁹ τάδε;

Χορός

αὐτὴ σὺ ταῦτα μανθάνουσ᾽ ἤδη φράσαι.

Ἠλέκτρα

τίν᾽ οὖν ἔτ᾽ ἄλλον τῇδε προστιθῶ στάσει;

Χορός

μέμνησ᾽ Ὀρέστου, κεἰ θυραῖός ἐσθ᾽ ὅμως.
115

Ἠλέκτρα

εὖ τοῦτο, κἀφρένωσας οὐχ ἥκιστά με.

Χορός

τοῖς αἰτίοις νῦν¹⁰ τοῦ φόνου μεμνημένη???

Ἠλέκτρα

τί φῶ; δίδασκ᾽ ἄπειρον ἐξηγουμένη.

Χορός

ἐλθεῖν τιν᾽ αὐτοῖς δαίμον᾽ ἢ βροτῶν τινα???

Ἠλέκτρα

πότερα δικαστὴν ἢ δικηφόρον λέγεις;¹¹
120

Χορός

ἅπλῶς τι φράζουσ᾽, ὅστις ἀνταποκτενεῖ.

Ἠλέκτρα

καὶ ταῦτά μοὐστὶν εὐσεβῆ θεῶν πάρα;

Χορός

πῶς δ᾽ οὐ τὸν ἐχθρὸν ἀνταμείβεσθαι κακοῖς;

Ἠλέκτρα¹²

κῆρυξ μέγιστε¹³ τῶν ἄνω τε καὶ κάτω,

<ἄρηξον,>¹⁴ Ἑρμῆ χθόνιε, κηρύξας ἐμοί,

τοὺς γῆς ἔνερθε δαίμονας κλύειν ἐμὰς
125

εὐχάς, πατρῴων δωμάτων¹⁵ ἐπισκόπους,

καὶ γαῖαν αὐτήν, ἣ τὰ πάντα τίκτεται,

θρέψασά τ᾽ αὖθις τῶνδε κῦμα λαμβάνει:

κἀγὼ χέουσα τάσδε χέρνιβας βροτοῖς

λέγω καλοῦσα πατέρ᾽, “ἐποίκτιρόν τ᾽ ἐμὲ
130

φίλον τ᾽ Ὀρέστην: †πῶς ἀνάξομεν δόμοις.¹⁶

πεπραμένοι¹⁷ γὰρ νῦν γέ πως ἀλώμεθα

πρὸς τῆς τεκούσης, ἄνδρα δ᾽ ἀντηλλάξατο

Αἴγισθον, ὅσπερ σοῦ φόνου μεταίτιος.

κἀγὼ μὲν ἀντίδουλος: ἐκ δὲ χρημάτων
135

φεύγων¹⁸ Ὀρέστης ἐστίν, οἱ δ᾽ ὑπερκόπως

ἐν τοῖσι σοῖς πόνοισι¹⁹ χλίουσιν μέγα.²⁰

ἐλθεῖν δ᾽ Ὀρέστην δεῦρο σὺν τύχῃ τινὶ

κατεύχομαί σοι, καὶ σὺ κλῦθί μου, πάτερ:

αὐτῇ τέ μοι δὸς σωφρονεστέραν πολὺ
140

μητρὸς γενέσθαι χεῖρά τ᾽ εὐσεβεστέραν.

ἡμῖν μὲν εὐχὰς τάσδε, τοῖς δ᾽ ἐναντίοις

λέγω φανῆναί σου, πάτερ, τιμάορον,

καὶ τοὺς κτανόντας ἀντικατθανεῖν δίκῃ.²¹”

ταῦτ᾽ ἐν μέσῳ τίθημι τῆς καλῆς²² ἀρᾶς,
145

κείνοις λέγουσα τήνδε τὴν κακὴν ἀράν:

“ἡμῖν δὲ πομπὸς ἴσθι τῶν ἐσθλῶν ἄνω,

σὺν θεοῖσι καὶ γῇ καὶ δίκῃ νικηφόρῳ.”

τοιαῖσδ᾽ ἐπ᾽ εὐχαῖς τάσδ᾽ ἐπισπένδω χοάς.

ὑμᾶς δὲ κωκυτοῖς ἐπανθίζειν νόμος,
150

παιᾶνα τοῦ θανόντος ἐξαυδωμένας.

152

Χορός

ἵετε δάκρυ καναχὲς ὀλόμενον

ὀλομένῳ δεσπότᾳ,

πρὸς ἔρυμα τόδε κακῶν, κεδνῶν τ᾽

ἀπότροπον ἄγος²³ ἀπεύχετον
155

κεχυμένων χοᾶν. κλύε δέ μοι, κλύε,

σέβας ὦ²⁴ δέσποτ᾽, ἐξ ἀμαυρᾶς φρενός.

ὀτοτοτοτοτοτοτοῖ,

ἴτω τις²⁵ δορυ-

σθενὴς ἀνήρ, ἀναλυτὴρ δόμων,
160

Σκυθικά τ᾽²⁶ ἐν χεροῖν παλίντον᾽

ἐν ἔργῳ βέλη ʼπιπάλλων Ἄρης

σχέδιά τ᾽ αὐτόκωπα νωμῶν ξίφη.²⁷

164

Ἠλέκτρα

ἔχει μὲν ἤδη γαπότους²⁸ χοὰς πατήρ:²⁹

νέου δὲ μύθου τοῦδε κοινωνήσατε.
165

Χορός

λέγοις ἄν: ὀρχεῖται δὲ καρδία φόβῳ.

Ἠλέκτρα

ὁρῶ³⁰ τομαῖον τόνδε βόστρυχον τάφῳ.

Χορός

τίνος ποτ᾽ ἀνδρός, ἢ βαθυζώνου κόρης;

Ἠλέκτρα

εὐξύμβολον τόδ᾽ ἐστὶ παντὶ δοξάσαι.
170

Χορός

πῶς οὖν; παλαιὰ παρὰ νεωτέρας μάθω.

Ἠλέκτρα

οὐκ ἔστιν ὅστις πλὴν ἐμοῦ κείραιτό³¹ νιν.

Χορός

ἐχθροὶ γὰρ οἷς προσῆκε πενθῆσαι τριχί.

Ἠλέκτρα

καὶ μὴν ὅδ᾽ ἐστὶ κάρτ᾽ ἰδεῖν ὁμόπτερος.

Χορός

ποίαις ἐθείραις; τοῦτο γὰρ θέλω μαθεῖν.
175

Ἠλέκτρα

αὐτοῖσιν ἡμῖν κάρτα προσφερὴς ἰδεῖν.

Χορός

μῶν οὖν Ὀρέστου κρύβδα δῶρον ἦν³² τόδε;

Ἠλέκτρα

μάλιστ᾽ ἐκείνου βοστρύχοις προσείδεται.

Χορός

καὶ πῶς ἐκεῖνος δεῦρ᾽ ἐτόλμησεν μολεῖν;

Ἠλέκτρα

ἔπεμψε χαίτην³³ κουρίμην χάριν πατρός.
180

Χορός

οὐχ ἧσσον εὐδάκρυτά μοι λέγεις τάδε,

εἰ τῆσδε χώρας μήποτε ψαύσει ποδί.

Ἠλέκτρα

κἀμοὶ προσέστη καρδίας κλυδώνιον

χολῆς, ἐπαίσθην³⁴ δ᾽ ὡς διανταίῳ βέλει:

ἐξ ὀμμάτων δὲ δίψιοι πίπτουσί μοι
185

σταγόνες ἄφρακτοι δυσχίμου πλημμυρίδος,

πλόκαμον ἰδούσῃ τόνδε: πῶς γὰρ ἐλπίσω

ἀστῶν τιν᾽ ἄλλον τῆσδε δεσπόζειν φόβης;

ἀλλ᾽ οὐδὲ μήν νιν ἡ κτανοῦσ᾽ ἐκείρατο,

ἐμὴ δὲ μήτηρ, οὐδαμῶς ἐπώνυμον
190

φρόνημα παισὶ δύσθεον πεπαμένη.

ἐγὼ δ᾽ ὅπως μὲν ἄντικρυς τάδ᾽ αἰνέσω,

εἶναι τόδ᾽ ἀγλάισμά μοι τοῦ φιλτάτου

βροτῶν Ὀρέστου—σαίνομαι³⁵ δ᾽ ὑπ᾽ ἐλπίδος.

195

φεῦ.

εἴθ᾽ εἶχε φωνὴν εὔφρον᾽ ἀγγέλου δίκην,
195

ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ ᾽κινυσσόμην,³⁶

ἀλλ᾽ εὖ ᾽σαφήνει³⁷ τόνδ᾽ ἀποπτύσαι πλόκον,

εἴπερ γ᾽ ἀπ᾽ ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος,

ἢ ξυγγενὴς ὢν εἶχε συμπενθεῖν ἐμοὶ

ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.
200

ἀλλ᾽ εἰδότας μὲν τοὺς θεοὺς καλούμεθα,

οἵοισιν ἐν χειμῶσι ναυτίλων δίκην³⁸

στροβούμεθ᾽: εἰ δὲ χρὴ τυχεῖν σωτηρίας,

σμικροῦ γένοιτ᾽ ἂν σπέρματος μέγας πυθμήν.

καὶ μὴν στίβοι γε, δεύτερον τεκμήριον,
205

ποδῶν³⁹ ὅμοιοι τοῖς τ᾽ ἐμοῖσιν ἐμφερεῖσ—

καὶ γὰρ δύ᾽ ἐστὸν τώδε περιγραφὰ ποδοῖν,

αὐτοῦ τ᾽ ἐκείνου καὶ συνεμπόρου τινόσ—

πτέρναι τενόντων θ᾽ ὑπογραφαὶ μετρούμεναι

εἰς ταὐτὸ συμβαίνουσι τοῖς ἐμοῖς στίβοις.
210

πάρεστι δ᾽ ὠδὶς καὶ φρενῶν καταφθορά.⁴⁰

Ὀρέστης

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.

Ἠλέκτρα

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

Ὀρέστης

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου⁴¹ πάλαι.
215

Ἠλέκτρα

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

Ὀρέστης

σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ᾽ ἐκπαγλουμένην.⁴²

Ἠλέκτρα

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

Ὀρέστης

ὅδ᾽ εἰμί: μὴ μάτευ᾽⁴³ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

Ἠλέκτρα

ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν᾽, ὦ ξέν᾽, ἀμφί μοι πλέκεις;
220

Ὀρέστης

αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα⁴⁴ μηχανορραφῶ.

Ἠλέκτρα

ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

Ὀρέστης

κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽,⁴⁵ εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.

Ἠλέκτρα

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην τἄρ᾽⁴⁶ ἐγὼ προσεννέπω;

225

Ὀρέστης

αὐτὸν μὲν οὖν⁴⁷ ὁρῶσα δυσμαθεῖς ἐμέ:
225

κουρὰν δ᾽ ἰδοῦσα τήνδε κηδείου τριχὸς

ἰχνοσκοποῦσά τ᾽ ἐν στίβοισι τοῖς ἐμοῖς

ἀνεπτερώθης κἀδόκεις ὁρᾶν ἐμέ.

σκέψαι τομῇ⁴⁸ προσθεῖσα βόστρυχον τριχὸς
230

σαυτῆς ἀδελφοῦ σύμμετρον⁴⁹⁵⁰ τῷ σῷ κάρᾳ.⁵¹

ἰδοῦ δ᾽ ὕφασμα τοῦτο, σῆς ἔργον χερός,

σπάθης τε πληγὰς ἠδὲ⁵² θήρειον⁵³ γραφήν.

ἔνδον γενοῦ, χαρᾷ δὲ μὴ ᾽κπλαγῇς⁵⁴ φρένας:

τοὺς φιλτάτους γὰρ οἶδα νῷν ὄντας πικρούς.

Ἠλέκτρα

ὦ φίλτατον μέλημα δώμασιν πατρός,
235

δακρυτὸς ἐλπὶς σπέρματος σωτηρίου,

ἀλκῇ πεποιθὼς δῶμ᾽ ἀνακτήσῃ πατρός.

ὦ τερπνὸν ὄμμα τέσσαρας μοίρας ἔχον

ἐμοί: προσαυδᾶν δ᾽ ἐστ᾽ ἀναγκαίως ἔχον

πατέρα τε, καὶ τὸ μητρὸς ἐς σέ μοι ῥέπει
240

στέργηθρον: ἡ δὲ πανδίκως ἐχθαίρεται:

καὶ τῆς τυθείσης νηλεῶς ὁμοσπόρου:

πιστὸς δ᾽ ἀδελφὸς ἦσθ᾽, ἐμοὶ σέβας φέρων

μόνον⁵⁵ Κράτος τε καὶ Δίκη σὺν τῷ τρίτῳ

πάντων μεγίστῳ Ζηνὶ συγγένοιτό σοι.⁵⁶
245

Ὀρέστης

Ζεῦ Ζεῦ, θεωρὸς τῶνδε πραγμάτων⁵⁷⁵⁸ γενοῦ:

ἰδοῦ δὲ γένναν εὖνιν⁵⁹ αἰετοῦ πατρός,

θανόντος ἐν πλεκταῖσι καὶ σπειράμασιν

δεινῆς ἐχίδνης. τοὺς δ᾽ ἀπωρφανισμένους

νῆστις πιέζει λιμός: οὐ γὰρ ἐντελεῖς⁶⁰
250

θήραν πατρῴαν⁶¹ προσφέρειν σκηνήμασιν.

οὕτω δὲ κἀμὲ τήνδε τ᾽, Ἠλέκτραν λέγω,⁶²

ἰδεῖν πάρεστί σοι, πατροστερῆ γόνον,

ἄμφω φυγὴν ἔχοντε τὴν αὐτὴν δόμων.

καὶ τοῦ θυτῆρος καί σε τιμῶντος μέγα
255

πατρὸς νεοσσοὺς τούσδ᾽ ἀποφθείρας πόθεν

ἕξεις ὁμοίας χειρὸς εὔθοινον⁶³ γέρας;

οὔτ᾽ αἰετοῦ γένεθλ᾽ ἀποφθείρας, πάλιν

πέμπειν ἔχοις ἂν σήματ᾽ εὐπιθῆ⁶⁴ βροτοῖς:

οὔτ᾽ ἀρχικός σοι πᾶς ὅδ᾽ αὐανθεὶς πυθμὴν
260

βωμοῖς ἀρήξει βουθύτοις ἐν ἤμασιν.⁶⁵

κόμιζ᾽, ἀπὸ σμικροῦ δ᾽ ἂν ἄρειας⁶⁶ μέγαν

δόμον, δοκοῦντα κάρτα νῦν πεπτωκέναι.

264

Χορός

ὦ παῖδες, ὦ σωτῆρες ἑστίας πατρός,

σιγᾶθ᾽, ὅπως μὴ πεύσεταί τις, ὦ τέκνα,
265

γλώσσης χάριν δὲ πάντ᾽ ἀπαγγείλῃ τάδε

πρὸς τοὺς κρατοῦντας: οὓς ἴδοιμ᾽ ἐγώ ποτε

θανόντας ἐν κηκῖδι πισσήρει φλογός.

Ὀρέστης

οὔτοι⁶⁷ προδώσει Λοξίου μεγασθενὴς

χρησμὸς κελεύων τόνδε κίνδυνον περᾶν,
270

κἀξορθιάζων⁶⁸ πολλὰ καὶ δυσχειμέρους

ἄτας ὑφ᾽ ἧπαρ θερμὸν ἐξαυδώμενος,

εἰ μὴ μέτειμι τοῦ πατρὸς τοὺς αἰτίους:

τρόπον τὸν αὐτὸν ἀνταποκτεῖναι λέγων,

ἀποχρημάτοισι ζημίαις ταυρούμενον:
275

αὐτὸν δ᾽ ἔφασκε τῇ φίλῃ ψυχῇ τάδε

τείσειν μ᾽ ἔχοντα πολλὰ δυστερπῆ κακά.

τὰ μὲν γὰρ ἐκ γῆς δυσφρόνων μηνίματα⁶⁹

βροτοῖς πιφαύσκων εἶπε, τὰς δ᾽ αἰνῶν⁷⁰ νόσους,

σαρκῶν ἐπαμβατῆρας ἀγρίαις γνάθοις
280

λειχῆνας⁷¹ ἐξέσθοντας ἀρχαίαν φύσιν:

λευκὰς δὲ κόρσας τῇδ᾽ ἐπαντέλλειν⁷² νόσῳ:

ἄλλας τ᾽ ἐφώνει⁷³ προσβολάς Ἐρινύων

ἐκ τῶν πατρῴων αἱμάτων τελουμένας:⁷⁴

τὸ γὰρ σκοτεινὸν τῶν ἐνερτέρων βέλος
285

ἐκ προστροπαίων ἐν γένει πεπτωκότων,

καὶ λύσσα καὶ μάταιος ἐκ νυκτῶν φόβος

ὁρῶντα λαμπρὸν ἐν σκότῳ νωμῶντ᾽ ὀφρὺν

κινεῖ, ταράσσει, καὶ διώκεσθαι πόλεως

χαλκηλάτῳ πλάστιγγι λυμανθὲν δέμας.
290

καὶ τοῖς τοιούτοις οὔτε κρατῆρος⁷⁵ μέρος

εἶναι μετασχεῖν, οὐ φιλοσπόνδου λιβός,

βωμῶν τ᾽ ἀπείργειν οὐχ ὁρωμένην πατρὸς

μῆνιν: δέχεσθαι <δ᾽>⁷⁶ οὔτε συλλύειν τινά.

πάντων δ᾽ ἄτιμον κἄφιλον θνῄσκειν χρόνῳ
295

κακῶς ταριχευθέντα παμφθάρτῳ μόρῳ.⁷⁷

τοιοῖσδε χρησμοῖς ἆρα⁷⁸ χρὴ πεποιθέναι;

κεἰ μὴ πέποιθα, τοὔργον ἔστ᾽ ἐργαστέον.

πολλοὶ γὰρ εἰς ἓν συμπίτνουσιν⁷⁹ ἵμεροι,

θεοῦ τ᾽ ἐφετμαὶ καὶ πατρὸς πένθος μέγα,
300

καὶ πρὸς πιέζει⁸⁰ χρημάτων ἀχηνία,

τὸ μὴ πολίτας εὐκλεεστάτους βροτῶν,

Τροίας ἀναστατῆρας εὐδόξῳ φρενί,

δυοῖν γυναικοῖν ὧδ᾽ ὑπηκόους πέλειν.

θήλεια γὰρ φρήν: εἰ δὲ μή, τάχ᾽ εἴσεται.
305
306

Χορός

ἀλλ᾽ ὦ μεγάλαι Μοῖραι,⁸¹ Διόθεν

τῇδε τελευτᾶν,

ᾗ τὸ δίκαιον μεταβαίνει.

ἀντὶ μὲν ἐχθρᾶς γλώσσης ἐχθρὰ

γλῶσσα τελείσθω: τοὐφειλόμενον
310

πράσσουσα Δίκη μέγ᾽ ἀυτεῖ:⁸²

ἀντὶ δὲ πληγῆς φονίας φονίαν

πληγὴν τινέτω. δράσαντι παθεῖν,

τριγέρων μῦθος τάδε φωνεῖ.

315

Χοηφóρoι Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 84-314 focus

Ἠλέκτρα

δμωαὶ γυναῖκες, δωμάτων εὐθήμονες,

ἐπεὶ πάρεστε τῆσδε προστροπῆς ἐμοὶ
85

πομποί, γένεσθε τῶνδε σύμβουλοι πέρι·

τί φῶ χέουσα τάσδε κηδείους χοάς;

πῶς εὔφρονʼ εἴπω, πῶς κατεύξομαι πατρί;

πότερα λέγουσα παρὰ φίλης φίλῳ φέρειν

γυναικὸς ἀνδρί, τῆς ἐμῆς μητρὸς πάρα;
90

τῶνδʼ οὐ πάρεστι θάρσος, οὐδʼ ἔχω τί φῶ,

χέουσα τόνδε πέλανον ἐν τύμβῳ πατρός.

ἢ τοῦτο φάσκω τοὔπος, ὡς νόμος βροτοῖς,

ἔσθλʼ ἀντιδοῦναι τοῖσι πέμπουσιν τάδε

στέφη, δόσιν γε τῶν κακῶν ἐπαξίαν;
95

ἢ σῖγʼ ἀτίμως, ὥσπερ οὖν ἀπώλετο

πατήρ, τάδʼ ἐκχέασα, γάποτον χύσιν,

στείχω καθάρμαθʼ ὥς τις ἐκπέμψας πάλιν

δικοῦσα τεῦχος ἀστρόφοισιν ὄμμασιν;

τῆσδʼ ἐστὲ βουλῆς, ὦ φίλαι, μεταίτιαι·
100

κοινὸν γὰρ ἔχθος ἐν δόμοις νομίζομεν.

μὴ κεύθετʼ ἔνδον καρδίας φόβῳ τινός.

τὸ μόρσιμον γὰρ τόν τʼ ἐλεύθερον μένει

καὶ τὸν πρὸς ἄλλης δεσποτούμενον χερός.

λέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδʼ ἔχοις ὑπέρτερον.
105

106

Χορός

αἰδουμένη σοι βωμὸν ὡς τύμβον πατρὸς

λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον.

Ἠλέκτρα

λέγοις ἄν, ὥσπερ ᾐδέσω τάφον πατρός.

Χορός

φθέγγου χέουσα κεδνὰ τοῖσιν εὔφροσιν.

Ἠλέκτρα

τίνας δὲ τούτους τῶν φίλων προσεννέπω;
110

Χορός

πρῶτον μὲν αὑτὴν χὤστις Αἴγισθον στυγεῖ.

Ἠλέκτρα

ἐμοί τε καὶ σοί τἄρʼ ἐπεύξομαι τάδε;

Χορός

αὐτὴ σὺ ταῦτα μανθάνουσʼ ἤδη φράσαι.

Ἠλέκτρα

τίνʼ οὖν ἔτʼ ἄλλον τῇδε προστιθῶ στάσει;

Χορός

μέμνησʼ Ὀρέστου, κεἰ θυραῖός ἐσθʼ ὅμως.
115

Ἠλέκτρα

εὖ τοῦτο, κἀφρένωσας οὐχ ἥκιστά με.

Χορός

τοῖς αἰτίοις νῦν τοῦ φόνου μεμνημένη—

Ἠλέκτρα

τί φῶ; δίδασκʼ ἄπειρον ἐξηγουμένη.

Χορός

ἐλθεῖν τινʼ αὐτοῖς δαίμονʼ ἢ βροτῶν τινα—

Ἠλέκτρα

πότερα δικαστὴν ἢ δικηφόρον λέγεις;
120

Χορός

ἅπλῶς τι φράζουσʼ, ὅστις ἀνταποκτενεῖ.

Ἠλέκτρα

καὶ ταῦτά μοὐστὶν εὐσεβῆ θεῶν πάρα;

Χορός

πῶς δʼ οὐ τὸν ἐχθρὸν ἀνταμείβεσθαι κακοῖς;

Ἠλέκτρα

κῆρυξ μέγιστε τῶν ἄνω τε καὶ κάτω,

ἄρηξον, Ἑρμῆ χθόνιε, κηρύξας ἐμοὶ

τοὺς γῆς ἔνερθε δαίμονας κλύειν ἐμὰς
125

εὐχάς, πατρῴων δωμάτων ἐπισκόπους,

καὶ Γαῖαν αὐτήν, ἣ τὰ πάντα τίκτεται,

θρέψασά τʼ αὖθις τῶνδε κῦμα λαμβάνει·

κἀγὼ χέουσα τάσδε χέρνιβας βροτοῖς

λέγω καλοῦσα πατέρʼ, ἐποίκτιρόν τʼ ἐμὲ
130

φίλον τʼ Ὀρέστην· πῶς ἀνάξομεν δόμοις;

πεπραμένοι γὰρ νῦν γέ πως ἀλώμεθα

πρὸς τῆς τεκούσης, ἄνδρα δʼ ἀντηλλάξατο

Αἴγισθον, ὅσπερ σοῦ φόνου μεταίτιος.

κἀγὼ μὲν ἀντίδουλος· ἐκ δὲ χρημάτων
135

φεύγων Ὀρέστης ἐστίν, οἱ δʼ ὑπερκόπως

ἐν τοῖσι σοῖς πόνοισι χλίουσιν μέγα.

ἐλθεῖν δʼ Ὀρέστην δεῦρο σὺν τύχῃ τινὶ

κατεύχομαί σοι, καὶ σὺ κλῦθί μου, πάτερ·

αὐτῇ τέ μοι δὸς σωφρονεστέραν πολὺ
140

μητρὸς γενέσθαι χεῖρά τʼ εὐσεβεστέραν.

ἡμῖν μὲν εὐχὰς τάσδε, τοῖς δʼ ἐναντίοις

λέγω φανῆναί σου, πάτερ, τιμάορον,

καὶ τοὺς κτανόντας ἀντικατθανεῖν δίκῃ.

ταῦτʼ ἐν μέσῳ τίθημι τῆς καλῆς ἀρᾶς,
145

κείνοις λέγουσα τήνδε τὴν κακὴν ἀράν·

ἡμῖν δὲ πομπὸς ἴσθι τῶν ἐσθλῶν ἄνω,

σὺν θεοῖσι καὶ γῇ καὶ δίκῃ νικηφόρῳ.

τοιαῖσδʼ ἐπʼ εὐχαῖς τάσδʼ ἐπισπένδω χοάς.

ὑμᾶς δὲ κωκυτοῖς ἐπανθίζειν νόμος,
150

παιᾶνα τοῦ θανόντος ἐξαυδωμένας.

152

Χορός

ἵετε δάκρυ καναχὲς ὀλόμενον

ὀλομένῳ δεσπότᾳ

πρὸς ἔρυμα τόδε κακῶν, κεδνῶν τʼ

ἀπότροπον ἄγος ἀπεύχετον
155

κεχυμένων χοᾶν. κλύε δέ μοι, κλύε, σέ-

βας ὦ δέσποτʼ, ἐξ ἀμαυρᾶς φρενός.

ὀτοτοτοτοτοτοτοῖ,

ἴτω τις δορυ-

σθενὴς ἀνήρ, ἀναλυτὴρ δόμων,
160

Σκυθικά τʼ ἐν χεροῖν παλίντονʼ

ἐν ἔργῳ βέλη ʼπιπάλλων Ἄρης

σχέδιά τʼ αὐτόκωπα νωμῶν ξίφη.

164

Ἠλέκτρα

ἔχει μὲν ἤδη γαπότους χοὰς πατήρ·

νέου δὲ μύθου τοῦδε κοινωνήσατε·
165

Χορός

λέγοις ἄν· ὀρχεῖται δὲ καρδία φόβῳ.

Ἠλέκτρα

ὁρῶ τομαῖον τόνδε βόστρυχον τάφῳ.

Χορός

τίνος ποτʼ ἀνδρός, ἢ βαθυζώνου κόρης;

Ἠλέκτρα

εὐξύμβολον τόδʼ ἐστὶ παντὶ δοξάσαι.
170

Χορός

πῶς οὖν; παλαιὰ παρὰ νεωτέρας μάθω.

Ἠλέκτρα

οὐκ ἔστιν ὅστις πλὴν ἐμοῦ κείραιτό νιν.

Χορός

ἐχθροὶ γὰρ οἷς προσῆκε πενθῆσαι τριχί.

Ἠλέκτρα

καὶ μὴν ὅδʼ ἐστὶ κάρτʼ ἰδεῖν ὁμόπτερος—

Χορός

ποίαις ἐθείραις; τοῦτο γὰρ θέλω μαθεῖν.
175

Ἠλέκτρα

αὐτοῖσιν ἡμῖν κάρτα προσφερὴς ἰδεῖν.

Χορός

μῶν οὖν Ὀρέστου κρύβδα δῶρον ἦν τόδε;

Ἠλέκτρα

μάλιστʼ ἐκείνου βοστρύχοις προσείδεται.

Χορός

καὶ πῶς ἐκεῖνος δεῦρʼ ἐτόλμησεν μολεῖν;

Ἠλέκτρα

ἔπεμψε χαίτην κουρίμην χάριν πατρός.
180

Χορός

οὐχ ἧσσον εὐδάκρυτά μοι λέγεις τάδε,

εἰ τῆσδε χώρας μήποτε ψαύσει ποδί.

Ἠλέκτρα

κἀμοὶ προσέστη καρδίας κλυδώνιον

χολῆς, ἐπαίσθην δʼ ὡς διανταίῳ βέλει·

ἐξ ὀμμάτων δὲ δίψιοι πίπτουσί μοι
185

σταγόνες ἄφρακτοι δυσχίμου πλημμυρίδος,

πλόκαμον ἰδούσῃ τόνδε· πῶς γὰρ ἐλπίσω

ἀστῶν τινʼ ἄλλον τῆσδε δεσπόζειν φόβης;

ἀλλʼ οὐδὲ μήν νιν ἡ κτανοῦσʼ ἐκείρατο,

ἐμὴ δὲ μήτηρ, οὐδαμῶς ἐπώνυμον
190

φρόνημα παισὶ δύσθεον πεπαμένη.

ἐγὼ δʼ ὅπως μὲν ἄντικρυς τάδʼ αἰνέσω,

εἶναι τόδʼ ἀγλάισμά μοι τοῦ φιλτάτου

βροτῶν Ὀρέστου—σαίνομαι δʼ ὑπʼ ἐλπίδος.

195

Ἠλέκτρα

φεῦ.
195

εἴθʼ εἶχε φωνὴν εὔφρονʼ ἀγγέλου δίκην,

ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ ʼκινυσσόμην,

ἀλλʼ εὖ ʼσαφήνει τόνδʼ ἀποπτύσαι πλόκον,

εἴπερ γʼ ἀπʼ ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος,

ἢ ξυγγενὴς ὢν εἶχε συμπενθεῖν ἐμοὶ

ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.
200

ἀλλʼ εἰδότας μὲν τοὺς θεοὺς καλούμεθα,

οἵοισιν ἐν χειμῶσι ναυτίλων δίκην

στροβούμεθʼ· εἰ δὲ χρὴ τυχεῖν σωτηρίας,

σμικροῦ γένοιτʼ ἂν σπέρματος μέγας πυθμήν.

καὶ μὴν στίβοι γε, δεύτερον τεκμήριον,
205

ποδῶν ὅμοιοι τοῖς τʼ ἐμοῖσιν ἐμφερεῖς—

καὶ γὰρ δύʼ ἐστὸν τώδε περιγραφὰ ποδοῖν,

αὐτοῦ τʼ ἐκείνου καὶ συνεμπόρου τινός.

πτέρναι τενόντων θʼ ὑπογραφαὶ μετρούμεναι

εἰς ταὐτὸ συμβαίνουσι τοῖς ἐμοῖς στίβοις.
210

πάρεστι δʼ ὠδὶς καὶ φρενῶν καταφθορά.

Ὀρέστης

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.

Ἠλέκτρα

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

Ὀρέστης

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου πάλαι.
215

Ἠλέκτρα

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

Ὀρέστης

σύνοιδʼ Ὀρέστην πολλά σʼ ἐκπαγλουμένην.

Ἠλέκτρα

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

Ὀρέστης

ὅδʼ εἰμί· μὴ μάτευʼ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

Ἠλέκτρα

ἀλλʼ ἦ δόλον τινʼ, ὦ ξένʼ, ἀμφί μοι πλέκεις;
220

Ὀρέστης

αὐτὸς καθʼ αὑτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ.

Ἠλέκτρα

ἀλλʼ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

Ὀρέστης

κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρʼ, εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς

Ἠλέκτρα

ὡς ὄντʼ Ὀρέστην τάδε σʼ ἐγὼ προσεννέπω;

225

Ὀρέστης

αὐτὸν μὲν οὖν ὁρῶσα δυσμαθεῖς ἐμέ·
225

κουρὰν δʼ ἰδοῦσα τήνδε κηδείου τριχὸς

ἰχνοσκοποῦσά τʼ ἐν στίβοισι τοῖς ἐμοῖς

ἀνεπτερώθης κἀδόκεις ὁρᾶν ἐμέ.

σκέψαι τομῇ προσθεῖσα βόστρυχον τριχὸς
230

σαυτῆς ἀδελφοῦ σύμμετρον τὠμῷ κάρᾳ.

ἰδοῦ δʼ ὕφασμα τοῦτο, σῆς ἔργον χερός,

σπάθης τε πληγὰς ἠδὲ θήρειον γραφήν.

ἔνδον γενοῦ, χαρᾷ δὲ μὴ ʼκπλαγῇς φρένας·

τοὺς φιλτάτους γὰρ οἶδα νῷν ὄντας πικρούς.

Ἠλέκτρα

ὦ φίλτατον μέλημα δώμασιν πατρός,
235

δακρυτὸς ἐλπὶς σπέρματος σωτηρίου,

ἀλκῇ πεποιθὼς δῶμʼ ἀνακτήσῃ πατρός.

ὦ τερπνὸν ὄμμα τέσσαρας μοίρας ἔχον

ἐμοί· προσαυδᾶν δʼ ἐστʼ ἀναγκαίως ἔχον

πατέρα τε, καὶ τὸ μητρὸς ἐς σέ μοι ῥέπει
240

στέργηθρον· ἡ δὲ πανδίκως ἐχθαίρεται·

καὶ τῆς τυθείσης νηλεῶς ὁμοσπόρου·

πιστὸς δʼ ἀδελφὸς ἦσθʼ, ἐμοὶ σέβας φέρων

μόνος· Κράτος τε καὶ Δίκη σὺν τῷ τρίτῳ

πάντων μεγίστῳ Ζηνὶ συγγένοιτό σοι.
245

Ὀρέστης

Ζεῦ Ζεῦ, θεωρὸς τῶνδε πραγμάτων γενοῦ·

ἰδοῦ δὲ γένναν εὖνιν αἰετοῦ πατρός,

θανόντος ἐν πλεκταῖσι καὶ σπειράμασιν

δεινῆς ἐχίδνης. τοὺς δʼ ἀπωρφανισμένους

νῆστις πιέζει λιμός· οὐ γὰρ ἐντελεῖς
250

θήραν πατρῴαν προσφέρειν σκηνήμασιν.

οὕτω δὲ κἀμὲ τήνδε τʼ, Ἠλέκτραν λέγω,

ἰδεῖν πάρεστί σοι, πατροστερῆ γόνον,

ἄμφω φυγὴν ἔχοντε τὴν αὐτὴν δόμων.

καὶ τοῦ θυτῆρος καί σε τιμῶντος μέγα
255

πατρὸς νεοσσοὺς τούσδʼ ἀποφθείρας πόθεν

ἕξεις ὁμοίας χειρὸς εὔθοινον γέρας;

οὔτʼ αἰετοῦ γένεθλʼ ἀποφθείρας, πάλιν

πέμπειν ἔχοις ἂν σήματʼ εὐπιθῆ βροτοῖς·

οὔτʼ ἀρχικός σοι πᾶς ὅδʼ αὐανθεὶς πυθμὴν
260

βωμοῖς ἀρήξει βουθύτοις ἐν ἤμασιν.

κόμιζʼ, ἀπὸ σμικροῦ δʼ ἂν ἄρειας μέγαν

δόμον, δοκοῦντα κάρτα νῦν πεπτωκέναι.

264

Χορός

ὦ παῖδες, ὦ σωτῆρες ἑστίας πατρός,

σιγᾶθʼ, ὅπως μὴ πεύσεταί τις, ὦ τέκνα,
265

γλώσσης χάριν δὲ πάντʼ ἀπαγγείλῃ τάδε

πρὸς τοὺς κρατοῦντας· οὓς ἴδοιμʼ ἐγώ ποτε

θανόντας ἐν κηκῖδι πισσήρει φλογός.

Ὀρέστης

οὔτοι προδώσει Λοξίου μεγασθενὴς

χρησμὸς κελεύων τόνδε κίνδυνον περᾶν,
270

κἀξορθιάζων πολλὰ καὶ δυσχειμέρους

ἄτας ὑφʼ ἧπαρ θερμὸν ἐξαυδώμενος,

εἰ μὴ μέτειμι τοῦ πατρὸς τοὺς αἰτίους·

τρόπον τὸν αὐτὸν ἀνταποκτεῖναι λέγων,

ἀποχρημάτοισι ζημίαις ταυρούμενον·
275

αὐτὸν δʼ ἔφασκε τῇ φίλῃ ψυχῇ τάδε

τείσειν μʼ ἔχοντα πολλὰ δυστερπῆ κακά.

τὰ μὲν γὰρ ἐκ γῆς δυσφρόνων μηνίματα

βροτοῖς πιφαύσκων εἶπε, τὰς δʼ αἰνῶν νόσους,

σαρκῶν ἐπαμβατῆρας ἀγρίαις γνάθοις
280

λειχῆνας ἐξέσθοντας ἀρχαίαν φύσιν·

λευκὰς δὲ κόρσας τῇδʼ ἐπαντέλλειν νόσῳ·

ἄλλας τʼ ἐφώνει προσβολάς Ἐρινύων

ἐκ τῶν πατρῴων αἱμάτων τελουμένας·

τὸ γὰρ σκοτεινὸν τῶν ἐνερτέρων βέλος
285

ἐκ προστροπαίων ἐν γένει πεπτωκότων,

καὶ λύσσα καὶ μάταιος ἐκ νυκτῶν φόβος

ὁρῶντα λαμπρὸν ἐν σκότῳ νωμῶντʼ ὀφρὺν

κινεῖ, ταράσσει, καὶ διώκεσθαι πόλεως

χαλκηλάτῳ πλάστιγγι λυμανθὲν δέμας.
290

καὶ τοῖς τοιούτοις οὔτε κρατῆρος μέρος

εἶναι μετασχεῖν, οὐ φιλοσπόνδου λιβός,

βωμῶν τʼ ἀπείργειν οὐχ ὁρωμένην πατρὸς

μῆνιν· δέχεσθαι δʼ οὔτε συλλύειν τινά.

πάντων δʼ ἄτιμον κἄφιλον θνῄσκειν χρόνῳ
295

κακῶς ταριχευθέντα παμφθάρτῳ μόρῳ.

τοιοῖσδε χρησμοῖς ἆρα χρὴ πεποιθέναι;

κεἰ μὴ πέποιθα, τοὔργον ἔστʼ ἐργαστέον.

πολλοὶ γὰρ εἰς ἓν συμπίτνουσιν ἵμεροι,

θεοῦ τʼ ἐφετμαὶ καὶ πατρὸς πένθος μέγα,
300

καὶ πρὸς πιέζει χρημάτων ἀχηνία,

τὸ μὴ πολίτας εὐκλεεστάτους βροτῶν,

Τροίας ἀναστατῆρας εὐδόξῳ φρενί,

δυοῖν γυναικοῖν ὧδʼ ὑπηκόους πέλειν.

θήλεια γὰρ φρήν· εἰ δὲ μή, τάχʼ εἴσεται.
305

306

Χορός

ἀλλʼ ὦ μεγάλαι Μοῖραι, Διόθεν

τῇδε τελευτᾶν,

τὸ δίκαιον μεταβαίνει.

ἀντὶ μὲν ἐχθρᾶς γλώσσης ἐχθρὰ

γλῶσσα τελείσθω· τοὐφειλόμενον
310

πράσσουσα Δίκη μέγʼ ἀυτεῖ·

ἀντὶ δὲ πληγῆς φονίας φονίαν

πληγὴν τινέτω. δράσαντι παθεῖν,

τριγέρων μῦθος τάδε φωνεῖ.

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 55 focus

σέβας δ᾽ ἄμαχον ἀδάματον ἀπόλεμον τὸ πρὶν·

δι᾽ ὤτων φρενός τε δαμίας περαῖνον

νῦν ἀφίσταται. φοβεῖται δέ τις. τὸ δ᾽ εὐτυχεῖν

τόδ᾽ ἐν βροτοῖς θεός τε καὶ θεοῦ πλέον.

ῥοπὴ δ᾽ ἐπισκοπεῖ δίκας

ταχεῖα τοὺς μὲν ἐν φάει,

τὰ δ᾽ ἐν μεταιχμίῳ σκότου

μένει χρονίζοντας ἄχη,

τοὺς δ᾽ ἄκρατος ἔχει νύξ.

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Gottfried Hermann, 1852.) — 55 focus

σέβας δ᾽ ἄμαχον ἀδάματον ἀπόλεμον τὸ πρὶν

δι' ὤτων φρενός τε δαμίας περαῖνον
50

Χορός

νῦν ἀφίσταται· φοβεῖται δέ τις. τὸ δ᾽ εὐτυχεῖν,

τόδ᾽ ἐν βροτοῖς θεός τε καὶ θεοῦ πλέον.

ῥοπὴ δ᾽ ἐπισκοπεῖ δίκας

ταχεῖα τοὺς μὲν ἐν φάει,

τὰ δ᾽ ἐν μεταιχμίῳ σκότου
55

μένει χρονίζοντ᾽ ἀτυχεῖ,

τοὺς δ᾽ ἄκραντος ἔχει νύξ.

στρ. γ'.

ΧΟΗΦΟΡΟΙ (OCR draft) Experimental (ΧΟΗΦΟΡΟΙ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 55 focus

Σέβας δ' ἄμαχον ἀδάματον -μαντον ἀπόλεμον τὸ πρὶν

Ant. 2.

δι' ὤτων φρενός φρένες τε δαμίας περαῖ-
55

νον νῦν ἀφίσταται ἀμφ- M2 s.l.· φοβεῖ-

ται δέ τις· τὸ δ' εὐτυχεῖν,

τόδ' ἐν βροτοῖς -τοῖσι θεός τε καὶ θεοῦ πλέον·

ῥοπὴ δ' ἐπισκοπεῖ Δίκας δίκαν

ταχεῖα τοὺς τοῖς μὲν ἐν φάει·
60

τὰ δ' ἐν μεταιχμίῳ σκότου

μένει χρονίζοντας ἄχη χρονίζοντ' ἄχη βρύει (cf. 70 ; βρύει iam deleuerat Hermann)·

τοὺς δ' ἄκραντος ἔχει νύξ·

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. N. Wecklein, 1885.) — 55 focus

σέβας δ᾽ ἄμαχον, ἀδάματον, ἀπόλεμον τὸ πρὶν

δι᾽ ὤτων φρενός τε

δαμίας περαῖνον

νῦν ἀφίσταται. φοβεῖ-

ται δέ τις τόδ᾽ εὐτυχεῖν

(τὸ δ' ἐν βροτοῖς θεός τε καὶ θεοῦ πλέον)·

ῥοπὴ δ᾽ ἐπισκοπεῖ δίκας

ταχεῖα τοὺς μὲν ἐν φάει,

τὰ δ᾽ ἐν μεταιχμίῳ σκότου

μένει χρονίζοντ᾽ ἄχη βρύει·

¹²³⁴⁵⁶⁷⁸⁹¹⁰

δεσποτῶμ Μ. ἀδάματον ἀδάματον Hermann ἀδάμαντον Μ. ὤτων ὐτῶν Μ, ὤτων m. φρενός φρενός Victorius φρένες Μ. περαῖνον περαῖνον fecit m ex π**ρ**νον. ἀφίσταται ἀφίσταται Μ, μ superscr. m. τις τόδ' τις τόδ Musgravius τισ· τὸ δ' Μ. τόδ' ἐν βροτοῖσι corr. ex τόδ' ἐμβροτοῖσι Μ. δίκας δίκας ex schol. Turnebus δίκαν Μ. τοὺς τοὺς Turnebus τοῖσ Μ. ἄχη ἄχει corr. in ἄχη Μ. χρονίζοντας ἄχη Dindorf. βρύει delevit Hermann.

τοὺς δ᾽ ἄκραντος ἔχει νύξ.

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Martin L. West, 1990.) — 55 focus

σέβας δ᾽ ἄμαχον ἀδάματον ἀπόλεμον τὸ πρίν
55

δι᾽ ὤτων φρενός τε δαμίας περαῖνον

νῦν ἀφίσταται, φοβεῖται δέ τις. τὸ δ᾽ εὐτυχεῖν,

τόδ᾽ ἐν βροτοῖς θεός τε καὶ θεοῦ πλέον·
60

¹²³⁴⁵⁶⁷⁸⁹¹⁰¹¹¹²¹³¹⁴¹⁵

ῥοπὰ δ᾽ ἐπισκοτεῖ δίκας

ταχεῖα τοῖς μὲν ἐν φάει,

τὰ δ᾽ ἐν μεταιχμίωι σκότου

μένει χρονίζοντα {ἄχη} βρύει⟨ν⟩,

τοὺς δ᾽ ἄκραντος ἔχει νύξ.
65

Aeschyli Choephori (OCR draft) Experimental (Aeschyli Choephori. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 55 focus

σέβας δ’ ἄμαχον ἀδάματον ἀπόλεμον τὸ πρίν

δι’ ὤτων φρενός τε δαμίας περαῖ-

νον νῦν ἀφίσταται. φοβεῖ-

ται δέ τις. τὸ δ’ εὐτυχεῖν,

τόδ’ ἐμ βροτοῖς θεός τε καὶ θεοῦ πλέον.

ῥοπὴ δ’ ἐπισκοπεῖ δίκας

ταχεῖα τοὺς μὲν ἐν φάει,

τὰ δ’ ἐν μεταιχμίωι σκότου

μένει χρονίζοντας ἄχη, [βρύει]

τοὺς δ’ ἄκραντος ἔχει νύξ. =

Translations (9)

Libation Bearers Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926. (Modernized by Perseus.)) — 84-311 focus

Electra

You handmaidens who set our house in order, since you are here as my attendants in this rite of supplication,

give me your counsel on this: what should I say while I pour these offerings of sorrow? How shall I find gracious words, how shall I entreat my father? Shall I say that I bring these offerings to a loved husband from a loving
85

wife—from my own mother? I do not have the assurance for that, nor do I know what I should say as I pour this libation onto my father’s tomb. Or shall I speak the words that men are accustomed to use: To those who send these honors may he return benefits—
90

a gift, indeed, to match their evil?¹
Or, in silence and dishonor, even as my father perished, shall I pour them out for the earth to drink and then retrace my steps, like one who carries refuse away from a rite, hurling the vessel from me with averted eyes?
95

In this, my friends, be my fellow-counsellors. For we cherish a common hatred within our house. Do not hide your counsel in your hearts in fear of anyone. For the portion of fate awaits both the free man and the man enslaved by another’s hand.
100

If you have a better course to urge, speak!
105

106

Chorus

In reverence for your father’s tomb, as if it were an altar, I will speak my thoughts from the heart, since you command me.

Electra

Speak, even as you revere my father’s grave.

Chorus

While you pour, utter benedictions for loyal hearts.

Electra

And to whom of those dear to me should I address them?
110

Chorus

First to yourself, then to whoever hates Aegisthus.

Electra

Then for myself and for you also shall I make this prayer?

Chorus

That is for you, using your judgment, to consider now for yourself.

Electra

Then whom else should I add to our company?

Chorus

Remember Orestes, though he is still away from home.
115

Electra

Well said! You have indeed admonished me thoughtfully.

Chorus

For the guilty murderers now, mindful of—

Electra

What should I say? Instruct my inexperience, prescribe the form.

Chorus

Pray that some divinity or some mortal may come to them—

Electra

As judge or as avenger, do you mean?
120

Chorus

Say in plain speech, One who will take life for life.

Electra

And is it right for me to ask this of the gods?

Chorus

How could it not be right to repay an enemy with ills?

Electra

Supreme herald of the realm above and the realm below, O Hermes of the nether world, come to my aid,

summon to me the spirits beneath the earth to hear my prayers, spirits that watch over my father’s house, and Earth herself, who gives birth to all things, and having nurtured them receives their increase in turn. And meanwhile, as I pour these lustral offerings to the dead,
125

I invoke my father: Have pity both on me and on dear Orestes! How shall we rule our own house? For now we are bartered away like vagrants by her who bore us, by her who in exchange got as her mate Aegisthus, who was her accomplice in your murder.
130

As for me, I am no better than a slave, Orestes is an outcast from his inheritance, while they in their insolence revel openly in the winnings of your toil. But that Orestes may come home with good fortune I pray to you, father: Oh, hearken to me!
135

And as for myself, grant that I may prove far more circumspect than my mother and more reverent in deed.
I utter these prayers on our behalf, but I ask that your avenger appear to our foes, father, and that your killers may be killed in just retribution.
140

So I interrupt my prayer for good to offer them this prayer for evil. But be a bearer of blessings for us to the upper world, with the help of the gods and Earth and Justice crowned with victory. She pours out the libations
Such are my prayers, and over them I pour out these libations.
145

It is right for you to crown them with lamentations, raising your voices in a chant for the dead.
150

152

Chorus

Pour forth your tears, splashing as they fall for our fallen lord, to accompany this protection against evil, this charm for the good

against the loathsome pollution. Hear me, oh hear me, my honored lord, out of the darkness of your spirit.²
Woe, woe, woe! Oh for
155

a man mighty with the spear to deliver our house, an Ares, brandishing in the fight the springing Scythian bow and wielding his hilted sword in close combat. As they conclude, Electra discovers the lock of Orestes’ hair
160

164

Electra

My father has by now received the libations, which the earth has drunk.

But take your share of this startling news.
165

Chorus

Speak—but my heart is dancing with fear.

Electra

I see here a lock cut as an offering for the tomb.

Chorus

A man’s, or a deep-girt maid’s?

Electra

That is open to conjecture—anyone may guess.
170

Chorus

How then? Let my age be taught by your youth.

Electra

There is no one who could have cut it but myself.

Chorus

Yes, for those who ought to have mourned with a lock of hair are enemies.

Electra

And further, in appearance it is very much like—

Chorus

Whose lock? This is what I would like to know.
175

Electra

It is very much like my own in appearance.

Chorus

Then can this be a secret offering from Orestes?

Electra

It is his curling locks that it most resembles.

Chorus

But how did he dare to come here?

Electra

He has merely sent this cut lock to honor his father.
180

Chorus

What you say is no less a cause of tears for me, if he will never again set foot on this land.

Electra

Over my heart, too, there sweeps a surge of bitterness, and I am struck as if a sword had run me through.

From my eyes thirsty drops of a stormy flood fall unchecked at the sight of this tress. For how can I expect to find that someone else, some townsman, owns this lock? Nor yet in truth did she clip it from her head, the murderess,
185

my own mother, who has assumed a godless spirit regarding her children that ill accords with the name of mother. But as for me, how am I to assent to this outright, that it adorned the head of Orestes, the dearest to me of all mortals? No, hope is merely flattering me.
190

Ah, woe! If only, like a messenger, it had a kind voice, so that I would not be tossed by my distracted thoughts. Rather it would plainly bid me to spurn this tress, if it was severed from a hated head. Or if it were a kinsman’s, he would share my grief
195

as an adornment to this tomb and a tribute to my father.
But I invoke the gods, who know by what storms we are tossed like seafarers. Yet if I am fated to reach safety, a great stock may come from a little seed.
200

And look! Another proof! Footprints>matching each other—and like my own! Yes, here are the outlines of two sets of feet, his own and some companion’s. The heels and the imprints of the tendons agree
205

in proportion with my own tracks. I am in torment, my brain is in a whirl!
210

Enter Orestes

Orestes

Give recognition to the gods that your prayers have been fulfilled, and pray that success may attend you in the future.

Electra

What? Have I succeeded now by the will of the gods?

Orestes

You have come to the sight of what you have long prayed for.
215

Electra

And do you know whom among mortals I was invoking?

Orestes

I know that you are pining for Orestes.

Electra

Then how have I found an answer to my prayers?

Orestes

Here I am. Search for no other friend than me.

Electra

But surely, stranger, you are weaving some snare about me?
220

Orestes

Then I am devising plots against myself.

Electra

No, you wish to mock my distress.

Orestes

Then my own also, if yours.

Electra

Am I then to address you as Orestes in truth?

225

Orestes

Now, even though you see him in me, you are slow to learn. Yet at the sight of this tress cut in mourning, and when you were scrutinizing the footprints of my tracks, your thought took wings and you knew you had found me.
225

Put the lock of hair, your own brother’s, in the spot it was cut from and observe how it matches the hair on my head. And see this piece of weaving, your handiwork, the strokes of the batten and the beasts in the design. Control yourself! Do not go mad with joy! For I know that our nearest kin are bitter foes to us both.
230

Electra

O best beloved darling of your father’s house, its hope of a saving seed longed for with tears, trust in your prowess and you will win back your father’s house. O delightful eyes that have four parts of love for me: for I must call you father;
235

and to you falls the love I should bear my mother, whom I most rightly hate; and the love I bore my sister, victim of a pitiless sacrifice; and you were my faithful brother, bringing me your reverence. May Might and Justice,
240

with Zeus, supreme over all, in the third place, lend you their aid!
245

Orestes

O Zeus, O Zeus, regard our cause! Behold the orphaned brood of a father eagle that perished in the meshes, in the coils of a fierce viper. They are utterly orphaned, gripped by the famine of hunger:

for they are not grown to full strength to bring their father’s quarry to the nest. So you see both me and poor Electra here, children bereft of their father, both outcasts alike from our home.
250

If you destroy these nestlings of a father who made sacrifice and revered you greatly, from what like hand will you receive the homage of rich feasts? Destroy the brood of the eagle and you cannot again send tokens that mortals will trust;
255

nor, if this royal stock should wither utterly away, will it serve your altars on days when oxen are sacrificed. Oh foster it, and you may raise our house from low estate to great, though now it seems utterly overthrown.
260

264

Chorus

O children, O saviors of your father’s hearth,

speak not so loud, dear children, in case someone should overhear and report all this to our masters merely for the sake of rumor. May I some day see them dead in the ooze of flaming pitch!
265

Orestes

Surely he will not abandon me, the mighty oracle of Loxias,

who urged me to brave this peril to the end and loudly proclaims calamities that chill the warmth of my heart, if I do not take vengeance on my father’s murderers. He said that,
270

I should pay the debt myself with my own life, after many grievous sufferings. For he spoke revealing to mortals the wrath of malignant powers from underneath the earth, and telling of plagues:
275

leprous ulcers that mount with fierce fangs on the flesh and eat away its primal nature; and how a white down³ should sprout up on the diseased place. And he spoke of other assaults of the Furies that are destined to be brought to pass from paternal blood.
280

For the dark bolt of the infernal powers, who are stirred by kindred victims calling for vengeance, and madness, and groundless terrors out of the night, torment and harass a man, and he sees clearly, though he moves his eyebrows in the dark.⁴ And with his body marred by the brazen scourge,
285

he is even chased in exile from his country. And the god declared that to such as these it is not allowed to have a part either in the ceremonial cup or in the cordial libation; his father’s wrath, though unseen, bars him from the altar; no one receives him or lodges with him;
290

and at last, despised by all, friendless, he perishes, shrivelled pitifully by a death that wastes him utterly away.
Must I not put my trust in oracles such as these? Yet even if I do not trust them, the deed must still be done. For many impulses conspire to one conclusion.
295

Besides the god’s command, my keen grief for my father, and also the pinch of poverty—that my countrymen, the most renowned of mortals, who overthrew Troy in the spirit of glory, should not be subjected so to a pair of women.
300

For he has a woman’s mind, or if not, it will soon be found out.
305

306

Chorus

You mighty Fates, through the power of Zeus grant fulfilment in the way to which Justice now turns. For a word of hate let a word of hate be said,

Justice cries out as she exacts the debt, and for a murderous stroke let a murderous stroke be paid. Let it be done to him as he does, says the age-old wisdom.

The Libation Bearers (OCR draft) Experimental (The Libation Bearers. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 55 focus

And majesty, which was in the olden time unconquered, invincible, unassailed, making its way through the ears and the mind of the people, is now banished. And somebody is terrified. But to be prosperous-this is both a god and more than a god among mortals. And the swift turn of Justice visits some in daylight, and some lingering burst forth with violence in the interval of darkness, and some impracticable night possesses .

LES CHOÉPHORES (OCR draft) Experimental (LES CHOÉPHORES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 55 focus

dont les maîtres ont péri.

Le respect d'antan, invincible, indestructible, inattaquable, qui pénétrait le cœur comme les oreilles du peuple, maintenant s'est évanoui : la crainte règne seule. Le succès, voilà
ce dont les mortels font un dieu, plus qu'un dieu. Mais la Justice vigilante atteint les uns promptement en leur midi ; à d'autres,

The Choephoræ (OCR draft) Experimental (The Choephoræ. Robert Potter, 1779.) — 55 focus

Round him the blaze of greatneſs ſhone,

And dignity adorn'd his throne:

The people bow'd before their lord,

Awe-ſtruck, and his high ſtate ador'd.

Where now that reverend awe, that ſacred dread

Of majesty? Succeſs, to thee,

As to a God, men bend the knee.

But juſtice haſtes t'avenge each impious deed;

Some in day's clear and open light,

Some in the duſky evening's twilight ſhade

Or by delay more furious made,

Some in the dreary gloom of night.

EPODE.

Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 55 focus

Aeschylus, Choephori: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Choephori: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 55 focus

Cultus inexpugnabilis, indomitus

Imbellis antea, ab auribus & mente

Populi præfectus.

Nunc abest.

Cho.

Timet'ne aliquis fortunatum uero esse,

Plus Deus Deo inter mortales potest.
50

Momentum ſpeculatur iuſticie

Celeriter, hos quidem in luce,

Hæcin intercapedine tenebrarum

Spectant, cantantia nocumenta abundant.

Aeschylus, Die Totenspende: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Die Totenspende: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 55 focus

Einst folgte dem mächtig gebietenden Wort

55 ehrfürchtigen Volks

nie murrender treuer Gehorsam.

Das ist vorüber. Furcht allein fühlen sie;

60 doch der Erfolg ist höchster Gott der Welt.

Vergeltungsschlag,

bald kommt er rasch, am hellen Tag;

der Aufschub bis zur Dämmerung

bringt manchem bittres Weh;

65 und manchen auch birgt die Nacht,

eh' die Sühne kam.

English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, The Libation-Bearers — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 55 focus

Rumour of might, unquestioned, unsubdued,
65

Pervading ears and soul of lesser men,

Is silent now and dead.

Yet rules a viler dread;

For bliss and power, however won,

As gods, and more than gods, dazzle our mortal ken.
70

Justice doth mark, with scales that swiftly sway,

Some that are yet in light;

Others in interspace of day and night,

Till Fate arouse them, stay;

And some are lapped in night, where all things are undone.¹
75

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 55 focus

Die niebezwungne, niegebeugte Siegerin,

Die Scheu, die des Volkes Ohr und Herz erfüllte,

Schwindet nun dahin: denn wer¹

Fürchtet noch? Das Glück allein,

Das ist der Gott der Menschen, ist noch mehr als Gott.
65

Doch Einen rafft am hellen Tag

Des Rechtes Wage schnell dahin;

Den drückt sie machtvoll, säumend zwar,²

Im Dämmerlicht nieder in Staub;

Den hüllt ewige Nacht ein.
70
Dritte Strophe.

Commentary

Critical apparatus to The Libation Bearers (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Libation Bearers.) focus

95-100. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-65

NA In libris hi versus hoc ordine leguntur

λέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχοις ὑπέρτερον. ΧΟ. αἰδουμένῃ σοί, βωμὸν ὡς, τύμβον πατρὸς λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον. ΗΛ. λέγοις ἄν, ὥςπερ ἠδέσω τάφον πατρός. ΧΟ. φθέγγου χέουσα σεμνὰ τοῖσιν εὐφροσιν.

Varietas lectionis haec est. In secundo versu

αἰδουμένη σοι

Ald. Rob. Deinde

βωμὸν

vitiose Ald. Tum

ὡς

G. Ald. Rob. In tertio versu

τὸν

omittit Rob. In quarto

ἠδέσω

vitium Aldinae. In quinto

εὔφροσιν

Turn. Ceteri

εὐφρόσιν

. Sed haec non una ratione corrupta esse vix opus est ut doceamus. Primum horum versuum Schützius, quum prius alia tentasset, in secunda editione ut spurium uncis inclusit, non indicans cur id fecerit. Illud certum est, hoc loco, quo hic versus in libris omnibus legitur, eum ab Aeschylo collocari non potuisse. Nam ne quid de eo dicam, quod quum Electra ante ubique plurali numero usa esset, singularis subito illatus aliquid duri habet, maxime haec duo sede sua exire hunc versum iubent, unum, quod ista iam saepius dictorum repetitio valde ieiuna est, alterum, quod orationes, qualis haec est Electrae, quum generali sententia concluduntur, ea ipsa sententia finiri solent. Et quis est qui non sentiat quam praeclare Electra orationem hoc dicto conclusisset,

μὴ κεύθετ᾽ ἔνδον καρδίας φόβῳ τινός. τὸ μόρσιμον γὰρ τόν τ' ἐλεύθερον μένει καὶ τὸν πρὸς ἄλλης δεσποτούμενον χερός.

Quibus verbis quis credat tam inutilem pannum adsui potuisse, qualis hic est,

λέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχεις ὑπέρτερον.

Nam

ἄν

certe scribendum erat, id quod Iacobsii ad Anthol. Pal. p. 581. monitu fecit Blomfieldius. Sed maiora etiam vitia sunt in tribus sequentibus versibus. Nam cur tandem chorus de sua erga Agamemnonem pietate hic loquitur, ubi non de ea re sermo est, utrum chorus Agamemnonem colat necne, sed quo pacto Electra pie sacra debeat peragere? Turpissimus vero versus est is qui sequitur,

λέγοις ἄν, ὥςπερ ᾐδέσω τάφον πατρός.

Eum Schützius sic est interpretatus, dicas velim pro ea quam profiteris erga patris sepulcrum reverentia. Sumamus hanc esse huius versus sententiam, quam verba tamen, quae omni sensu carent, non admittunt: quid aliud Electra quam traducere videbitur chori pietatem, quippe ibi a choro iactatam, a se commemoratam, ubi longe alia dicenda erant? Haec si recte disputata sunt, planum est et ordinem versuum perturbatum et aliis eos vitiis inquinatos esse. Itaque primum illum versum,

λέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχοις ὑπέρτερον

, quum a librario ad simile alius versus initium oculis aberrante omissus esset, postea alieno loco additum, et praeterea depravatum esse existimo. Videor autem mihi quod dignum Aeschylo esset effecisse ita his versibus conformatis omnibusque choro redditis,

ΧΟ. αἰδουμένῃ σοὶ βωμὸν ὡς τύμβον πατρὸς λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον. λόγους ἂν οἷςπερ ᾐδέσω τάφον πατρὸς στέγοις ἄν, εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχεις ὑπέρτερον· φθέγγου χέουσα σεμνὰ τοῖσιν εὐφροσιν.

Quod scripsi

λόγους ἂν οἷςπερ ἠδέσω τάφον πατρός

, conferenda sunt quae de collocatione particulae

ἂν

dixi in libro de ea particula IV. cap. 7. In eo versu, qui intercidit,

χοάς

vel simile vocabulum fuit.

102. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-66

αὑτήν

αὐτὴν

Ald. Sed G. cum reliquis

αὑτήν

. V. ad Soph. Trach. v. 451. χὥςτις Deinde

χὥςτις

χ' ὡς τις

Ald. Rob.

χ' ὥς τις

Turn.

102

103. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-67

τἄρ'

τ' ἄρ'

M. (sic M.) G. Ald. Rob.

γ' ἄρ'

Turn. Vict. Inde Porsonus

γ' ἆρ'

. Scribendum potius

τἄρ'

. Ita Dindorfius. Deinde fortasse scribendum est

ἐπεύξωμαι

, ut v. 78. dictum est

κατεύξωμαι

. Idem coniecit Dobraeus Adv. II. p. 26.

103

ZZZZ

105. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-68

τίν'

est ecquem.

105

106. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-69

κεἰ

G. Ald. Rob. Turn. idque Schützius et Porsonus restituerunt.

κ' εἰ

M. sed ut ante rasuram

καὶ εἰ

fuerit.

καὶ

, omisso

εἰ

, Vict. Cant. Stanl.

106

112. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-70

ἁπλωστί Libri

ἁπλῶς τι

. Scribendum putavi

ἁπλωστί

. V. ad Suppl. v. 447.

112

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-71

μού 'στιν

καὶ ταῦτα μούστιν

M. G.

καὶ ταῦτα μοῦστιν

Ald. Turn.

καὶ ταῦτα μοῦστιν

Rob.

εὐσεφ

, vitium Aldinae.

113

114. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-72

πῶς δ' οὔ

πῶς δ᾽ οὔ;

scripserunt Stanleius, Schützius, Porsonus, alii.

114

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-73

NA Hunc versum, quem libri post versum 159. habent, hic reposui, certa, ut mihi videtur, emendatione. V. Opusc. II. p. 79. Libri

μεγίστη

. Emendavit Stanleius.

115

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-74

ἄρηξον, Ἑρμῆ χθόνιε Libri

Ἑρμῆ χθόνιε κηρύξας ἐμοί

. Lacunae signum in fine versus posuit Robortellus, post

χθόνιε

Canterus, in initio versus Stanleius. Suppletur aptissime

ἄρηξον

. V. Opusc. VII. p. 50. Non recte Nauckius in Philologo II. p. 149. scribendum esse putavit

ἐριούνι᾽ Ἑρμῆ χθόνιε, κηρύξας ἐμοί

. Nam quod apud Aristophanem in Ranis Aeschylus dicit,

οὐ δήτ' ἐκεῖνον, ἀλλὰ τὸν ἐριούνιον Ἑρμῆν χθόνιον προςεῖπε

, minime parodia est huius loci, sed aperte hoc tantum Aeschylus docet,

χθονίου

nomine se in initio Choephororum

τὸν ἐριούνιον

significasse.

116

118. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-75

αἱμάτων

πατρῴων δ᾽ ὀμμάτων

δ᾽ ὀμμάτων πατρῴων

G. Ald.

πατρῴων δ᾽ ὀμμάτων

Rob. Vict.

πατρῴων ὀμμάτων

Turn.

πατρώων δωμάτων

Schützius ex coniectura Stanleii. Requiritur

πατρῴων αἱμάτων

. Vidit hoc etiam H. L. Ahrens.

118

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-76

ἣ

ᾗ τὰ πάντα

vitium Aldinae.

κατὰ παντὰ

, omisso

ἣ

, Rob. Hoc dicit, tellurem, quae omnia gignit et, ubi maturuerunt fruges, rursus earum semen recipit.

119

121-124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-77

κἀγὼ ... φίλον τ' Ὀρέστην ... φίλον τ' Ὀρέστην φῶς ἀνάξομεν δόμοις Libri

κἀγώ

. Manifestum est scribi debere

κἀγώ

, quod pertinet ad praecedentia:

κλύειν εὐχάς, ἃ

(pro

ἃς

)

ἐγὼ λέγω

. Deinde

χέρνιβας βροτοῖς

M. Rob.

χέρνιβας βοτοῖς

G. Ald. Turn. Ad ultimum vocabulum in M. G.

γρ. νεκροῖς

supra adscriptum est, interpretatio exquisitioris vocabuli. Tenui quod olim in Observationibus criticis scribendum esse dixi,

χέρνιβας φθιτοῖς

. Pers. v. 218.

δεύτερον δὲ χρὴ χοὰς γῇ τε καὶ φθιτοῖς χέασθαι

, et v. 518.

ἔπειτα γῇ τε καὶ φθιτοῖς δωρήματα ἥξω λαβοῦσα πέλανον ἐξ οἴκων ἐμῶν

. Quae sequuntur, vulgo ita leguntur,

λέγω, καλοῦσα πατέρ', ἐποίκτειρόν τ' ἐμέ, φίλον τ' Ὀρέστην, πῶς ἀνάξομεν δόμοις.

In Ald. scriptum est

πάτερ

, in Rob.

πάτερ

vocativo casu,

πατέρ'

in ceteris. Deinde

ἐποίκτειρον τ᾽ ἔμε

Ald. Rob.

ἐποίκτειρόν τ' ἐμὲ

Turn. Vict. et, ut videtur, M.

ἐποικτείροντἔμε

G. Ad

πῶς

scholiastes adnotavit

ἀντὶ τοῦ ὅπως

, et

βασιλεύσομεν

ἀνάξομεν

, inepte. Non possunt probari coniecturae, quae de his versibus a me ipso olim aut ab aliis prolatae sunt. Exciderunt aliquot versus, quum librarius ab uno versu, cuius hoc erat initium,

φίλον τ' Ὀρέστην

, ad idem alius versus initium aberrasset. Scripsi igitur

κἀγὼ χέουσα τάσδε χέρνιβας φθιτοῖς λέγω, καλοῦσα πατέρ', ἐποικτείροντ᾽ ἐμὲ φίλον τ' Ὀρέστην ... φίλον τ' Ὀρέστην φῶς ἀνάξομεν δόμοις.

Iubeo patrem, mei carique Orestis misertum, (providere ut vincamus) carumque Orestem aliquo modo in domum reducamus.

125. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-78

πεπραμένοι Libri

πεπραγμένοι

. Scholiastes

νενικημένοι, κατηγωνισμένοι

. Emendavit Casaubonus. ἀλώμεθα Deinde

ἀλώμεθα

Vict. et, ut videtur, M.

ἀλώμεθα

G. Ald. Rob. Turn.

125

129. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-79

φεύγων

Rob. Turn.

φεύγειν

M. G. Ald. codex Robortelli.

129

130. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-80

πόνοισι

Rob.

πόνοισιν

M. G. Ald. Turn. χλίουσιν Deinde

χλίουσι

Ald. Turn. μέγα Denique

μέγα

Turn.

μέτα

M. Ald. Rob.

μετα

sine accentu G.

130

132. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-81

καὶ σὺ κλῦθί μου

et mox

σωφρονεστέραν

vitia Aldinae.

132

136. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-82

σοῦ Libri

λέγω φανῆναί σου πάτερ τιμάορον

. Scholiastes

τοῖς δ᾽ ἐχθροῖς σου λέγω σε φανῆναι τιμωρόν

. Porsonus ante

πάτερ

obelum apposuit. Cantero scribendum videbatur

φανῆναί σ᾽, ὦ πάτερ

Σέ

recepit Blomfieldius. Recte vero libri, nisi quod praestat fortasse

φαvῆναι σοῦ

136

137. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-83

ἀντικατθανεῖν δίκῃ Libri

ἀντικατθανεῖν δίκην

. In M. adscriptum

γρ. ἀντικατακτανεῖν

. Idem

ἀντικατακτανεῖν

supra scriptum in G. commemoratumque ex scholiis a Turnebo. Recte Scaliger

ἀντικακτανεῖν δίκῃ

137

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-84

καλῆς

ἐν μέπω

vitium Ald. Deinde libri

τῆς κακῆς ἀρᾶς

. Emendaverunt Schützius et Blomfieldius.

138

139. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-85

κείνοις

κείνους

Rob.

139

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-86

τῶνδ'

τῶν

Rob. Turn.

τῶν

, supra adscripto

δ᾽

, M.

τῶν δ᾽

G. Ald.

140

144. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-87

ἐξαυδωμένας

ἐξαυδομένας

G. Ald.

144

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-88

καναχὲς

κἀναχὲς

G. Ald.

145

146. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-89

ὀλομένῳ

ὀλυμένῳ

Ald. In G. ambiguum est utrum

ὀλυμένῳ

scriptum sit, an, ut in ceteris,

ὀλομένῳ

146

147-151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-90

δεσπότᾳ πρὸς ἕρμα γᾶς τόδε κεδνῶν, κακῶν δ᾽ ἀπότροπον ἄγος ἀπεύχετον κεχυμένων χοᾶν· κλῦε δέ μοι, σέβας, κλύ᾽, ὦ δέσποτ᾽, ἐξ ἀμαυρᾶς φρενός.

δέσποτα

vitium Ald. Deinde libri

πρὸς ἔρυμα τόδε κακῶν κεδνῶν τ᾽ ἀπότροπον ἄλγος ἀπεύχετον κεχυμένων χοᾶν

. In G. Ald.

χοᾶν

scriptum est. Nisi aperte haec antistrophica essent, prorsus incerta fluctuaret emendatio. Primo

ἔρυμα

Stanleius tumulum interpretatur, eodemque modo

τὸν τάφον

adscriptum est in M. G. Sed id dicendum fuisse

ἕρμα

ad Soph. Ant. v. 841. significavi. Scribendum videtur

πρὸς ἕρμα γᾶς τόδε κεδνόν

. Deinde librorum scripturam

ἄλγος

ἄγος

mutavit Victorius. Scholiastae enim haec est adnotatio,

τὸ ἑξῆς· ἐκκεχυμένων χοᾶν πρὸς ἔρυμα τόδε ἵετε δάκρυ ἄγος ἀπεύχετον (τὸ δάκρυ γὰρ ἀπευκτὸν ἄγος εἶπεν) ἀπότροπον τῶν ἡμετέρων κακῶν καὶ τῶν ἀγαθῶν τῶν ἐχθρῶν.

Receperunt

ἄγος

omnes post Victorium editores. Sed requiritur potius

ἅγος

. Hesychius

ἅγος, ἅγνισμα θυσίας. Σοφοκλῆς Φαίδρᾳ

. Scribendum erat

κακῶν δ᾽ ἀπότροπον ἅγος ἀπεύχετον κεχυμένων χοᾶν

. Deinde libri

κλύε δέ μοι κλύε. σεβάς, ὦ δέσποτα ἐξ ἀμαυρᾶς φρενός

, nisi quod

ἀμαυρᾶς

est in G. Ald.

κλύε

emendato accentu Porsonus,

σέβας ὦ δέσποτα

Turnebus. Mutato verborum ordine dochmiorum numerus restituendus erat. Itaque sic hanc stropham scripsi,

ἵετε δάκρυ καναχὲς ὀλόμενον ὀλομένῳ δεσπότᾳ πρὸς ἕρμα γᾶς τόδε κεδνόν· κακῶν δ᾽ ἀπότροπον ἅγος ἀπεύχετον κεχυμένων χοᾶν· κλῦε δέ μοι σέβας, κλύ᾽, ὦ δέσποτ᾽, ἐξ ἀμαυρᾶς φρενός.

Míttite lacrimam stridulam miseram misero domino ad sacrum huncce tumulum: malorum autem averruncam consecrationem effusarum inferiarum abominor: audi vero mihi reverentiam (i. e. preces), audi, domine, ex tenebroso corde.

152-153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-91

ὀτοτοτοτοτοτοῖ, ὀτοτοτοτοῖ, ἰώ, Libri

ὀτοτοτοτοτοτοτοῖ ἰώ

. Mutavi haec sic ut strophici versus postulabant.

156-158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-92

Σκυθικά τ' ἐν χερὶ παλίντονα ἐν ἔργῳ βέλη 'πιπάλλων Ἄρης σχέδιά τ' αὐτόκωπα νωμῶν ξίφη;

Σκυθικά

(

ς supra scriptum videtur)

τ' ἐν χεροῖν

Σκυθικὰ τ᾿ ἐν χεροῖν

Rob.

Σκύθης τάτ᾽ ἐν χεροίν

G. Ald. Turn. Deinde libri

παλίντον' ἐν ἔργῳ βέλη 'πιπάλλων Ἄρης σχέδιά τ' αὐτόκωπα νωμῶν βέλη

, nisi quod

ἔνεργα βέλη

habet Turn. in G. autem

ἐν ἔργῳ βέλει

antea scriptum fuerat, sed ultima syllaba et correcta est et supra scriptum

. Praeterea

πιπάλλων

G. Ald. Fortasse ex hoc loco Hesychius

πιπάλων, κραδαίνων, πάλλων

, habet. In M. adscriptum in margine

ἐν τῷ ἔργῳ, ἐν τῷ βάλλειν

, et in altera margine

σὺν ἔργῳ πάλλων, ὅ ἐστι μὴ μόνον φέρων, ἀλλὰ καὶ πράττων

. Deinde ad v. 158. in M. adscriptum

γρ. ἕτοιμα

, quod in G. omisso

γρ

. scriptum supra

αὐτόκωπα

. In repetito

βέλη

iure haeserunt critici. Recte Pauwius

νωμῶν ξίφη

, ex scholio, quod in M. G. ad

αὐτόκωπα

adscriptum est,

τὰ ἀφ' ἑαυτῶν ἔχοντα τὴν λαβὴν ξίφη. σχέδια δὲ ἐκ τοῦ σχεδὸn φονεύοντα καὶ οὐ πόρρωθεν ὥςπερ τὰ βέλη

. Scribendum est

Σκυθικά τε χερὶ παλίντονα ἐν ἔργῳ βέλη πιπάλλων Ἄρης σχέδιά τ᾽ αὐτόκωπα νωμῶν ξίφη;

Hei hei, quis hastipotens vir liberator aedium Scythicaque manu recurva in opere arma quassans Mars et comminus manubriata vibrans tela?

159. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-93

γαπότους

Turnebus.

ἀπότου

M. G. Ald.

εὐπότους

Rob. Hanc orationem Electrae tribuit Turnebus: choro continuant M. G. Ald. Rob. Post hunc versum in libris hic legitur

κήρυξ μεγίστη

(sic)

τῶν ἄνω τε καὶ κάτω

. Adscriptum in M. G.

ὡς ἐν μέσῳ ἱδρυμένων

. Robortellus et hunc versum et versus 158. 159. 160. asteriscis notavit, de qua re in adnotatione ante v. 160. interposita ita scribit, "Locus hic omnino mancus est, et ideo signavimus. haec videntur verba esse Electrae.

νέου δὲ μύθου

.” Versum, qui non suo loco legebatur, supra collocavi ante v. 116.

159

161. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-94

ὀρχεῖται Hinc usque ad v. 176. G. Ald. personarum vices invertunt. In M. lineolae singulis versibus praefixae sunt.

ἂν, ὀρχεῖται

Turn.

ἀνορχεῖται

M. G. Ald. Rob.

161

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-95

τομαῖον

τόμαιον

162

164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-96

ἐστὶ

τόδ᾽ ἐπὶ

Ald.

164

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-97

παλαιὰ

καρδία

165

166. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-98

κείραιτό νιν Speciosa magis quam vera est Dobraei in Adv. II. p. 27. coniectura,

πλὴν ἑνός

. Nam sic statim chorus quaerere debebat

μῶν οὖν Ὀρέστου κρύβδα δῶρον ᾖ τόδε;

Separatim

πλὴν ἐμοῦ

et quasi obiter pronuntiandum est.

κείρετό νιν

, supra scripto ab alia manu

νιν

, M.

κείρετό νιν

G. Ald. Rob.

κείραιτό νιν

Turn. V. ad Soph. Αi. v. 1222.

166

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-99

ἐχθροὶ

ἐχθροῖς

, errorem Aldinae, repetit Turn.

167

170. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-100

αὐτοῖσιν ἡμῖν

M. G. Ald. Rob. Quod quum egregie conveniat indoli Graecae linguae, non debebat a Turnebo in

αὐταῖσιν ἡμῶν

mutari. Ridet haec Euripides in Electra v. 520. seqq. Aristophanes Nub. v. 530.

νῦν οὖν, Ἠλέκτραν κατ᾽ ἐκείνην, ἡδ᾽ ἡ κωμῳδία ζητοῦσ᾽ ἦλθ᾽, ἦν που 'πιτύχῃ θεαταῖς οὕτω σοφοῖς. γνώσεται γάρ, ἤνπερ ἴδῃ, τἀδελφοῦ τὸν βόστρυχον

, ubi scholiastae Aeschyli Choephoros memorant.

170

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-101

ἦν

κρύβδα

G. Ald. Quod libri habent

ἦν

mutavit Scholefieldius. Fr. Frankius in comm.I. de particulis negantibus linguae Graecae p. 19.

ἦ

scribendum putavit. Euripides Iph. Αul. v. 321.

μῶν τρέσας οὐκ ἀνακαλύψεις βλέφαρον, Ἀτρέως γεγώς;

171

174. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-102

χαίτην

ἔπεμψεν καὶ τὴν

M. G. Ald. Rob.

ἔπεμψε καὶ τὴν

Turn. Emendate

ἔπεμψε χαίτην

Vict. πατρί In fine versus

πατρὸς

M. G. Ald. Rob. Emendavit Turnebus.

174

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-103

αὖ

οὐχ

G. Ald. Turn.

οὐκ

, supra ab alia manu

adscripto M.

οὐκ

Rob. Idem

ἦσσον

. Ald.

ἥσσον

. Ceteri

ἧσσον

. Deinde libri

εὖ δάκρυτά μοι

. Recte Emperius

αὖ δάκρυτά μοι

. Aliud est enim, quod infra v. 673. legitur,

ἀνδρὸς εὖ κεκλαυμένου

175

176. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-104

ψαύσει In G. Ald. quum praecedens versus Electrae tribuatur, huic chori nota adscripta est.

ψαύσει

, supra adscripto ab alia manu

, M.

ψαύσει

Turn.

ψαύσῃ

G. Ald. Rob.

176

177. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-105

προςέστη ... καρδίᾳ Transtulit hinc quaedam in Electram Sophocles a v. 902.

προσέστη

M. Rob.

πρόσεστι

G. Turn.

προςέπι

Ald. Deinde libri

καρδίας

. Scholiastes

κίνησις τῆς χολῆς τῆς κατ' αὐτόν

(

αὐτήν

Blomfieldius). Scribendum est, ut Stanleius sive potius Scaliger vidit,

καρδίᾳ

177

178. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-106

ἐπαίσθην

Canterus.

ἐπαίθην

M. G. Ald. Rob. In M. G. ad hunc versum adscriptum est hoc scholion,

ὡς βέλει ἐκρούσθην ἐξ ἐναντίας τιτρώσκοντι

. Ei scholio in editione Robortelliana lemma praefixum est, quod M. G. non habent,

ἐπώσθην

. Id receperunt Turn. Vict. διανταίῳ Deinde

διαλαίῳ

codex Robortelli, quod Robortellus probare se dicit: edidit tamen e Sophiani emendatione

διανταίῳ

. Et habent

διανταίῳ

M. et ceteri.

178

179. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-107

δίψιοι Schützius

διψίων

. Quod libri habent,

δίψιοι

, scholiastes in eandem sententiam interpretatur,

πρώην ἄγευστοι. ὡς δίψιον Ἄργος, τὸ ποτὲ ἄνυδρον

. Si Electra sibi, ut malis adsuetae, lacrimas exaruisse diceret, pluribus verbis uteretur. Verior est igitur alia interpretatio, quae in M. G. illud scholion antecedit,

ποθειναί μοι

. Nam

δίψιοι

sunt plenae desiderii. Desideraverat Electra Orestem.

179

180. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-108

ἄφρακτοι

M. G. Ald. Rob.

ἄφραστοι

ex ed. Turn. propagatum. δυςχίμου

δυσχύμου

Turn. πλημμυρίδος

πλημμυρίδος

, sed altero

supra adscripto, M.

180

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-109

ἐλπίσω

ἐλπίζω

Ald. ut habuerat G. in quo

mutatum est, sed sic ut etiamnum leviter intuenti

videri possit.

181

183-185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-110

κατανοῦσ᾽

error Ald. Deinde libri

ἐκείρατο ἐμὴ δὲ μήτηρ

, nisi quod

ἐμή

habet G.

ἐμῇ

Ald. Porsonus

ἐμή γε μήτηρ

. Defendit vulgatum Elmsleius ad Eur. Med. v. 940. Perstiti in ea sententia, quam in adnotatione ad versum illum Medeae (Opusc. III. p. 225. seq.) professus sum, excidisse videri ante haec verba,

ἐμὴ δὲ μήτηρ

, versum hac ferme sententia,

ἡ τοῦ μὲν αἰσχυντῆρος Αἰγίσθου δάμαρ

186. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-111

πεπαμένη

Ald.

186

187. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-112

σαίνομαι

ἐγὼ δὲ πῶς

, ut in interrogatione, scribendum putarunt Schützius et Blomfieldius. Recte scholiastes

λείπει, οὐκ ἔχω

. Electra cogitabunda secum hoc dicere instituit,

ὅπως μὲν αἰνέσω, εἶναι τόδ᾽ ἀγλάϊσμα Ὀρέστου, οὐκ ἔχω· σαίνομαι δ᾽ ὑπ᾽ ἐλπίδος

. Illud autem

οὐκ ἔχω

omissum est similiter atque in Luciani Dial. mort. I. 2. p. 332.

ἀλλ᾽ ἀπαγγελῶ ταῦτα, ὦ Διόγενες· ὅπως δὲ εἰδῶ μάλιστα ὁποῖος τις ἐστι τὴν ὄψιν

. Simili ellipsi explicandum est Terentii illud

hoc quid sit

in Andria I. 2, 20. In

σαίνομαι

priores tres litterae in M. ab alia manu in litura scriptae.

σαίνομαι

Ald.

187

191. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-113

εἴθ'

Ald. ἔμφρον' Deinde

εὔφρον'

Ald. Ceteri

εὔφρον'

. Auratus recte

ἔμφρον'

191

192. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-114

κινυσσόμην

μὴ κηνυσσόμην

M. G. Ald. Rob.

μὴ κινυσσόμην

Turn. Coronidem addiderunt Schützius et Porsonus. Corruptam scripturam ita interpretatur scholiastes

ἐφανταζόμην. κήνυμα

(ita M. G.)

γὰρ τὸ εἴδωλον

. Hesychius

κηνυσσόμην, εἴδωλον ἐγενόμην

. Photius

κήνυγμα, σκιὰ καὶ εἴδωλον

. Hesychius

κήνυγμα, τὸ κενὸn τοῦ σώματος, οἷον σκιὰ καὶ εἴδωλον, φάντασμα ἀσθενὲς καὶ ἀχρεῖον

. V. Aesch. Prom. v. 157.

192

193. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-115

ἀλλ᾽ ἦν σαφηνῆ ... ἀποπτύσαι Libri

ἀλλ᾽ εὖ σαφηνή

. Schol.

εὖ ἀντὶ τοῦ ἀκριβῶς

. Schützius

ἀλλ᾽ ἢ σάφ' ἦν μοι

. Porsonus Adv. p. 159.

ἀλλ' εὖ σάφ' ἤδη

et cum Rob.

ἀποπτύξαι

. Recepi

ἀλλ᾽ ἦν σαφηνῆ

, coniecturam Erfurdtii ad Soph. Ai. p. 626. Deinde

ἀποπτύσαι

in M. ita scriptum, ut etiam

ἀποπρύσαι

(non

ἀποπρίσαι

) legi possit.

ἀπόπτυσα

G. sed cum interpretatione

μισῆσαι

, quae etiam in M. adscripta est.

ἀπέπτυσα

Ald.

ἀποπτύξαι

Rob.

ἀποπτύσαι

ex scholiis Turn.

193

194. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-116

εἴπερ γ'

εἴπερ γ' ἀπ' ἐχθροῦ

M. Rob. (sic Rob.)

εἴπερ ἀπ᾿ ἐχθροῦ

G. Turn.

εἴπερ ἀπεχθροῦ

Ald.

194

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-117

εἶτα Libri

ἢ ξυγγενὴs ὢν εἶχε συμπενθεῖν ἐμοί

. Schützius in proximo versu

τιμὴν

edidit, quae etiam Porti aliorumque coniectura fuit. Non hoc, sed

εἶχε

mutandum erat. Inepti illi qui

εἶχε

pro

ἐδύνατο

dictum putant.

Ἔχω συμπενθεῖν

non potest dici nisi ab eo qui materiam habet lugendi: ubi de facultate sermo est, necessario

δύνασθαι

dicendum est. Scripsisse videtur Aeschylus

ἢ ξυγγενὴς ὤν, εἶτα συμπενθεῖν ἐμοὶ ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.

Recte, si sensum spectes, ad ultimum versum scholiastes adnotavit

λείπει ἡ εἰς

. Sic igitur bene procedunt hi versus,

εἴθ᾽ εἶχε φωνὴν ἔμφρον᾽ ἀγγέλου δίκην, ὅπως δίφροντις οὖσα μὴ κινυσσόμην, ἀλλ᾽ ἦν σαφηνῆ τόνδ᾽ ἀποπτύσαι πλόκον, εἴπερ γ᾽ ἀπ' ἐχθροῦ κρατὸς ἦν τετμημένος, ἢ ξυγγενὴς ὤν, εἶτα συμπενθεῖν ἐμοὶ ἄγαλμα τύμβου τοῦδε καὶ τιμὴν πατρός.

Utinam perspicuam vocem nuntii instar haberet, quone anceps animi penderem, sed aperte hunc cincinnum abominarer, si ab inimico capite esset, aut, si esset cognatus, tum mecum doleret in huius tumuli ornamentum et honorem patris.

195

197-200. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-118

NA Hos quattuor versus, qui vulgo Electrae continuantur, choro tribuendos esse censui.

198. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-119

δίκῃ

οἵοισιν

G. Ald. In fine versus

δίκηι

, sed

ab alia manu in litura scripto, M.

δίκῃ

δίκην

Ald. Rob. Turn.

198

201. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-120

NA Ridet haec Euripides El. v. 532. seqq.

201

202. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-121

ποδῶν ὁμοῖοι

ποδῶν δ᾽ ὁμοῖοι

M. G. Ald. Rob. Deletum

δ'

a Turnebo.

202

203. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-122

τώδε περιγραφή

τάδε

G. Ald.

περιγραφὰ

πέρι γραφὰ

Ald.

203

205. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-123

τενόντων δ'

Ald.

τενόντων τ'

, ut ceteri, G. Quum neque nexus in hoc loco esse et quaedam male iterata Schützio viderentur, versus 202. 203. 205. ut spurios uncis inclusit. Immo tantum abest ut quicquam sit eiiciendum, ut dolendum sit quod unus pluresve versus exciderunt. Nam quum duorum vestigia cerni dicat Electra, altera Orestis, altera comitis cuiuspiam, quis dubitabit, praesertim quum etiam ad orationis integritatem aliquid desideretur, quin alterius istorum vestigia suis dissimilia, alterius similia esse dixerit? Itaque ante v. 205. lacunae signa posui.

205

206. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-124

θ'

solus Rob.

206

208. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-125

NA In M. huic versui et a v. 210. singulis huius stichomythiae versibus lineola praefixa est, excepto v. 215. cui

ΗΛ.

praefixum. G. Ald. v. 208-214. tribuunt choro. Rob. choro v. 208. 209. 211. 213. Electrae v. 210. 212. 214. Turn. Oresti v. 208-211. 213. Electrae v. 212. 214. Vict. choro v. 208. 209. 211. Electrae v. 210. 212. 214. Veram personarum notationem Canterus restituit.

208

210. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-126

τί νῦν

M. Rob.

τί νυν

Turn.

τοίνυν

G. Ald.

210

211. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-127

ὧνπερ

ὃν περ

Rob. ἐξηύχου Deinde

ἐξηύχου

Rob. Turn.

ἐξηύχου

sic M. G.

ἐξήυχου

Ald.

211

212. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-128

καλουμένῃ

καλουμένη

G. Ald. Rob.

212

213. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-129

ἐκπαγλουμένην

Rob. Turn.

ἐκπαγλουμένης

M. (sic M.) G. Ald.

213

215. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-130

μάτευ'

G. Ald. Turn.

μάστευ'

Rob. et fortasse M.

215

217. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-131

αὐτὸς καθ' αὑτοῦ τἄρα μηχανορραφῶ Libri

κατ' αὐτόν

. Scribendum erat

καθ' αὑτόν

. Viderunt hoc Bothius et Wellauerus. Deinde

τἄρα μηχανορραφῶ

M. G. et additis spiritibus Ald. et codex Robortelli.

τ' ἄρα μ.

Rob.

γ' ἄρα μ.

Turn. Scribendum erat

τἄρα μ

217

218. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-132

τοῖς

Rob.

218

219. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-133

κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρ'

καὐτοῖς

pro

κἀν τοῖς

Rob. Deinde

ἐμοῖς ἄρ'

Turn. idque restituit Porsonus.

ἐμοῖς γὰρ

M. G. Ald. Rob.

ἐμοῖς οὖν

, omisso

ἄρ'

, Vict. ἔν γε Deinde

ἔν γε

vitium Aldinae. τοῖσι σοῖς Denique

τοῖσι σοῖς

Rob. Turn.

τοῖς σοῖς

G. Ald. et codex Robortelli. Nescio an hoc sit in M.

219

220. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-134

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην γάρ σ' ἐγὼ προςεννέπω;

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην τάδ᾽ ἐγὼ σε προὐννέπω

M. Rob. Eodem modo G. Ald. nisi quod

προὐννέπω

habent.

τάδ᾽ ἐγώ σε προὐννέπω

Turn.

τάδε ἐγὼ σε προὐννέπω

Vict.

ταῦτ᾽ ἐγώ σε προὐννέπω

Porsonus. Ineptum hic

προὐννέπειν

, quod est praedicere, edicere, iubere, proloqui. Itaque quo verbo opus esset intellexerunt Arnaldus et, ut Blomfieldius dicit, Auratus: sed quod scribendum putarunt

τάδε σ' ἐγὼ προςεννέπω

, probatum illud Schützio, Blomfieldio, aliis, propter numeros ab Aeschylea tragoedia alienos non potest admitti. Quam ob rem scripsi

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην γάρ σ' ἐγὼ προςεννέπω;

Γάρ

admirantis est, ut apud Euripidem in Or. v. 484.

κείνου γὰρ ὅδε πέφυκε, τοιοῦτος γεγώς;

220

221-226. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-135

αὐτόν με νῦν ὁρῶσα δυςμαθεῖς· σὺ δὲ κουρὰν ἰδοῦσα τήνδε κηδείου τριχὸς ἰχνοσκοποῦσά τ᾽ ἐν στίβοισι τοῖς ἐμοῖς ἀνεπτερώθης κἀδόκεις ὁρᾶν ἐμέ. σκέψαι τομῇ προςθεῖσα βόστρυχον τριχὸς σαυτῆς ἀδελφοῦ, συμμέτρου τῷ σῷ κάρᾳ.

αὐτὸν μὲν νῦν

M. Ald. Rob.

αὐτὸν μὲν οὖν

Turn. et hoc fuerat etiam in G. sed librarius ex

οὖν

fecit

νῦν

. Deinde

ὁρῶσα δυςμαθεῖς ἐμὲ

M. Rob. Turn.

ὁρῶ, δυςμαθεῖς ἐμὲ

G. Ald. Schützius

αὐτόν με νῦν ὁρῶσα δυςμαθεῖς ἐμέ

. Eo non perficitur emendatio. Mox v. 222. libri

κουρὰν δὲ ἰδοῦσα

, praeter Rob. qui

κουρὰν τ᾿ ἰδοῦσα

edidit. Leguntur autem hi versus 222-226. in M. G. Ald. Turn. Vict. Cant. Stanl. hoc ordine,

κουρὰν δ' — ἀνεπτερώθης - ἰχνοσκοποῦσα τ' - σαυτῆς ἀδελφοῦ - σκέψαι

. In ed. Rob.

κουρὰν τ᾿ — ἰχνοσκοποῦσα τ' — σαυτῆς ἀδελφοῦ — ἀνεπτερώθης - σκέψαι

. In Porsoniana auctore Heathio

κουρὰν δ' - σαυτῆς ἀδελφοῦ — ἰχνοσκοποῦσά τ' — ἀνεπτερώθης σκέψαι

. In Schützianis et priore Bothiana

κουρὰν δ᾽ — ἰχνοσκοποῦσά τ' — ἀνεπτερώθης - σαυτῆς δ᾽ ἀδελφοῦ σκέψαι

. Ordo is, qui est in plerisque libris veteribus, nemini probabitur; nec magis qui est in ed. Rob. Sed in eo ordine, quem Heathius commendavit, non est idonea caussa cur hic versus,

σαυτῆς ἀδελφοῦ συμμέτρου τῷ σῷ κάρᾳ

, eo loco positus sit, quo ille eum collocavit. Fratris enim tam gravis descriptio male quadrat in eam narrationem, qua Orestes Electram quodammodo reprehendit, quod ignoti hominis cincinno et vestigiis plus quam sibi ipsi vivo et praesenti crediderit. Quod quum recte sensisset Schützius, aliam ille et sane meliorem viam ingressus est, sed minime tamen veram. Neque enim sat gravis est transitus a priore ad alteram sententiam, et opus erat scripturae mutatione, quum

δέ

post

σαυτῆς

adiecerit. Quo ordine hi versus collocandi essent vidit in altera editione Bothius. Sed emendandi erant duo primi huius orationis versus. Itaque scripsi

αὐτόν με νῦν ὁρῶσα δυςμαθεῖς· σὺ δὲ κουρὰν ἰδοῦσα τήνδε κηδείου τριχὸς ἰχνοσκοποῦσά τ' ἐν στίβοισι τοῖς ἐμοῖς ἀνεπτερώθης κἀδόκεις ὁρᾶν ἐμέ. σκέψαι τομῇ προςθεῖσα βόστρυχον τριχὸς σαυτῆς ἀδελφοῦ, συμμέτρου τῷ σῷ κάρᾳ.

225. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-136

σκέψαι

σκέψαιτο μὴ

M. G. Ald.

σκέψαι τὸ μὴ

Rob. Emendavit Turnebus.

225

227. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-137

ἰδοὺ

Abreschius.

ἰδοὺ

libri. χερός

χειρός

vitium Ald.

227

228. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-138

θήρειον

εἰς δὲ

M. G. Ald. Rob.

ἠδὲ

ex coniectura Turn. Deinde

θηρίον

M. G. Ald. codex Robortelli.

θηρίου

Rob.

θηρίων

Turn. Scribendum erat

θήρειον

. Viderunt hoc etiam Bambergerus et Dindorfius. Neque vero

εἴς τε

cum Bambergero aut

ἠδὲ

cum Turnebo aut

ἓν δὲ

cum Pauwio et Schützio scribendum putavi, sed versum excidisse significavi, in quo

βλέψασα

vel simile verbum erat. Undecim erant Orestae versus, ut mox undecim sunt Electrae.

228

230. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-139

γενοῦ

Rob.

γένοῦ

μενοῦ

G. Ald.

μὲν οὖν

Turn. in folio improbato,

μὲν οὐ

in recuso. χαρᾷ Deinde G. ut omnes

χαρᾷ

, sed e correctione, quum antea fuerit

χάριν

. μὴ 'κπλαγῇς Tum

μὴ 'κπλαγῇ

M. Ald.

μὴ καλαγιῇ

μὴ 'κπλαγῇ

Rob.

μὴ 'κπλαγῇς

Turn.

230

231. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-140

οἶδα νῷν

Rob. Turn.

οἶδα νῷν

, sed

ab alia manu in litura scripto, M.

οἴδωνῶν

G. Ald. Robortellus in indice emendationum veterem scripturam hanc dicit,

οἶσανῶν ὄντας φίλους

, Sophianum autem emendasse

οἶδα νῷν ὄντας φίλους

. Apparet bis eum

φίλους

pro

πικρούς

scripsisse: in textu enim, ut ceteri omnes, habet

ὄντας πικρούς

231

233. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-141

σωτηρίου Non recte Schützius

σωτήριος

. V. ad Soph. El. v. 846.

233

234. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-142

ἀνακτήσει Libri

ἀνακτήσῃ

234

235. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-143

ὄμμα Libri

ὄμμα

. Valckenarius ad Phoen. v. 415. p. 153.

ὄνομα

scribendum esse vidit. Porsonus ad Or. v. 1080. non mutandum censebat

ὄμμα

. V. quae disputavi ad Hecubae v. 433. p. 58. ed. sec.

235

237. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-144

πατέρα τε

πατέρος τε

Turn. quod scribendum esset

πατρός τε

. Recte vero M. G. Ald. Rob.

πατέρα τε

. Pergendum erat

καὶ μητέρα καὶ ἀδελφὴν καὶ ἀδελφόν

: sed in horum commemoratione mutatur constructio. ἐς σέ μοι Deinde

ἐς σέ μοι

M. litteris

σσ

in litura scriptis similibusque

litterae idem

ἐς σέ μοι

ab alia manu in margine adscriptum est.

237

240. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-145

πιστὸς In G. ante correctionem

πιστὸς τ'

erat.

240

241-242. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-146

μόνον Κράτος τε καὶ Δίκη ... συγγένοιτό σοι

μόνος

M. G. Ald. Rob.

μόνον

Turn. qui his duobus versibus Orestae orationem incepit. Quod ut faceret permovisse eum videtur quod in libris scriptum est

συγγένοιτό μοι

. Recte vero Schützius auctore Stanleio scripsit

συγγένοιτό σοι

. Quod libri habent,

μόνος

, ferri potest coniunctum cum

ἐμοὶ σέβας φέρων

, si cum Bambergero

Κράτος δὲ καὶ Δίκη

scribitur. Praestat autem

μόνον Κράτος τε καὶ Δίκη – συγγένοιτό σοι

243. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-147

πραγμάτων Hic Orestae personam adnotarunt Robortellus et Canterus. In M. G. Ald. Vict. versus 232-260. Electrae sunt.

πραγμάτων

Rob. Turn.

πρηγμάτων

M. G. Ald. quod ortum esse videtur ex eo quod ad

πραγμάτων

supra adscriptum fuerat

, quo non

πρηγμάτων

, sed

πημάτων

indicaretur.

243

244. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-148

ἰδοῦ δὲ

G. Vict.

ἰδοὺ δὲ

M. Rob.

ἰδὼν δὲ

Ald.

ἰδὼν δὲ

Turn. γένναν εὖνιν αἰετοῦ Deinde

γένναν, νιν αἰετοῦ

sic M.

γέννα νιν αἴετοῦ

e correctione, quum antea fuisset

ἀπαιτοῦ

, G.

γέννα νιν αἰςτοῦ

Ald.

γέννα νῦν αἰετοῦ

Rob.

γένναν εὖνιν αἰετοῦ

praeclara emendatione Turnebus.

244

245. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-149

σπειράμασιν

G. Ald.

σπιράμασιν

M. Rob.

σπειράμασι

Turn.

245

246. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-150

ἀπορφανισμένους

M. Turn.

ἀπορφανισμένους

G. Ald. Rob.

246

247. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-151

ἐντελὴς Libri

ἐντελής

. Id ad

γένναν

refertur. Eleganter tamen Pauwius et Schützius

ἐντελεῖς

247

248. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-152

θήραν πατρῴαν

θήρα πατρώα

sic M.

θῆρα πατρώα

, acuto accentu in

πατρώα

e circumflexo facto, G.

θήρα πατρώα

Ald. Scholiastes

οὐκ ἔστι γέννα ἐντελὴς ὥςτε τὴν πατρώαν θῆραν προςάγειν τῇ καλιᾷ

. Itaque

θῆραν πατρώαν

Rob.

θήραν πατρώαν

Turn. Ineptum est reique de qua sermo est repugnat quod a Blomfieldio coniectum probat Dindorfius,

πατρῴοις

. προςφέρειν Deinde

προφέρειν

G. Ald.

248

249. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-153

λέγω

Ald. Rob. Turn.

ἐγὼ

M. G.

249

251. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-154

ἔχοντε

M. Rob. Turn.

ἔχοντες

G. Ald.

251

252-260. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-155

NA Hos novem versus Electrae tribui, ut Orestes novem versus habuerat.

252. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-156

σε Quamquam nihil est in hoc versu quod iure reprehendi possit, dubitari tamen potest an scripserit Aeschylus

τοῦ σε τιμῶντος μέγα

252

253. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-157

ἀποφθείρας In

ἀποφθείρας

M. diphthongum

ει

ab alia manu ex

factam habet.

253

254. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-158

εὔθοινον

G. Rob.

εὔθυνον

, ad alteram syllabam

οι

supra adscripto, M.

εὔθυνον

Ald. Turn. Scholiastes

εὔθυνον διὰ τοῦ υ τὸ δίκαιον σημαίνει, διὰ δὲ τῆς οι καλὴν εὐωχίαν ἔχον γέρας, παρὰ τὸ θοίνην

(sic M.)

254

256. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-159

εὐπιθῆ

ἔχοις

vitium Aldinae: unde

ἔχοις

Turn.

εὐπιθῆ

recte Blomfieldius.

ἐπείθη

M. Ceteri

εὐπειθῆ

256

258. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-160

ἤμασιν

ἐνήμασιν

M. G.

ἐπήμασιν

Ald.

ἐνήμασι

codex Robortelli.

ἐν ἡμασιν

Rob.

ἐν ἤμασι

Turn.

258

259. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-161

αἴρειας

δ᾽ ἂν αἴρειας

Turnebus.

δαναρίας

M. G. Ald. Rob.

259

260. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-162

κάρτα

omittit Rob.

260

261. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-163

NA Choro haec tribuit Rob. Linea praefixa in M. Orestae persona adnotata in G. Ald. item in Turn. in folio recuso, quum in improbato omissa esset personae nota.

261

263. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-164

ἀπαγγείλῃ

G. (in quo ante correctionem fuerat

ἀπαγγείλει

) et Turn.

ἀπαγγείλῃ

M. Ald.

ἐπαγγείλῃ

Rob. Porsonus scripsit

ἀπαγγελεῖ

, quo non opus est.

263

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-165

ἴδοιμ'

G. Ald. Turn.

ἴδοιμι

M. Rob.

264

266. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-166

οὔτοι Personae nota omissa est in G. Ald. Turn. et, ut in hac tragoedia plerumque factum, in M.

ΟΡ.

adscripsit Rob.

οὔτοι

Turnebus.

οὔτι

M. G. Ald. Rob.

266

268. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-167

κἀξορθιάζων

Turn.

κἀξουριάζων

M. G. Ald.

κἀξορθριάζων

Rob.

268

269. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-168

ὑφ᾽ ἧπαρ θερμὸν

ὑφ' ἧπαρ θερμὸn

Rob. et, ut videtur, M.

ὑφ᾽ ἧς παρθμὸν

G. Ald. Turn.

269

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-169

λέγων In

λέγων

primam litteram in litura habet G.

271

272. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-170

ἀποχρημάτοισι

ἀπόχρηματοῖσι

ἀποχρηματοῖσι

Ald.

ἀποχρῆμα τοῖσι

Turn. Vict.

ἀπώχρημα τοῖσι

codex Robortelli.

ἀχρημάτοισι

Rob. ex emendatione Sophiani.

ἀποχρημάτοισι

Schützius et Porsonus. Hoc dicit, ut Schützius intellexit, occidere me iussit Apollo occisores patris, bonorum iactura exasperatum. Eodem modo v. 298.

χρημάτων ἀχηνία

commemoratur.

272

275. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-171

μηνύματα Libri

μειλίγματα

. Scholiastes

τῶν ἐχθρῶν μειλίγματα. αἱ κολάσεις γὰρ τῶν ἀδικούντων μειλίγματά εἰσι τῶν ἀδικηθέντων, εἰ τοὺς μὲν γὰρ πολίτας λιμώξειν ἐκ γῆς ἔφασκε πρὸς ἀφοσίωσιν Ἀγαμέμνονος, ὡς μὴ ἐκδικήσαντας, ἡμᾶς δὲ σωματικῶς φθαρῆναι

. Rectissime Lobeckius ad Αi. v. 757. p. 340.

μηνύματα

275

276. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-172

τὰς δ' αἰνῶν νόσους

τὰς δὲ νωνόσσους

prius in M. scriptum erat: id eadem, ut videtur, manus in

τὰς δὲ τῶν νόσους

mutavit.

τὰς δὲ νῶν, νόσους

Rob.

τὰς δε νῶν νόσους

G. Ald.

τάςδε νῶν νόσους

Turn. Scholiastae explicationem ad v. 275. attuli. Non recte olim

νῶν

τῶν

mutandum esse putavi. Scribendum erat

τὰς δ᾽ αἰνῶν νόσους

. Ita in Agamemnone v. 97.

τούτων λέξασ᾽ ὅ τι καὶ δυνατὸν καὶ θέμις αἰνεῖν

, et v. 1449.

ἢ μέγα δώμασι τοῖς δ᾽ αἵμονα καὶ βαρύμηνιν αἰνεῖς, φεῦ φεῦ, κακὸν αἶνον ἀτηρᾶς τύχας ἀκορέστου

. In incerta fabula fr. 305.

γένος μὲν αἰνεῖν ἐκμαθὼν ἐπίσταμαι Αἰθιοπίδος γῆς

276

277. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-173

ἐπαμβατῆρας

ἐπαμβατήρας

M. Ceteri

ἐπαμβατῆρας

. Auratus

ἐπεμβατῆρας

277

278. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-174

λειχῆνας

Blomfieldius. Libri

λιχῆνας

278

279. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-175

ἐπαντέλλειν Hunc versum afferunt Etym. M. p. 530, 51. Etym. Gud. p. 338. Zonaras p. 1236. Celsus V. 28, 19.

Vitiligo quoque, quamvis per se nullum periculum affert, tamen et foeda est et ex malo corporis habitu fit. Eius tres species sunt. Ἀλφὸς vocatur ubi color albus est, fere subasper et non continuus, ut quaedam quasi guttae dispersae esse videantur: interdum etiam latius et cum quibusdam intermissionibus serpit. Μέλας colore ab hoc differt, quia niger est et umbrae similis: cetera eadem sunt. Λευκή habet quiddam simile alpho, sed magis albida est et altius descendit, in eaque albi pili sunt et lanugini similes. Omnia haec serpunt, sed in aliis celerius, in aliis tardius. Alphos et melas in quibusdam variis temporibus et oriuntur et desinunt: leuce quem occupavit non facile dimittit.

ἐπαντέλλειν

Rob. Turn. et grammatici.

ἐπαντέλλει

M. G. Ald.

279

280. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-176

ἐφώνει Libri

ἄλλας τε φωνεῖ

. Emendavit Stanleius sive potius Auratus. Ἐρινύων Deinde

Ἐρινύων

M. Ald. Rob.

Ἐριννύων

erat in G. sed alterum

erasum est.

Ἐριννύων

Turn.

280

281. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-177

πατρῴων Rob. e mala coniectura sua

ματρῴων

. Codex eius, ut ceteri libri,

πατρῴων

. Post hunc versum in libris hic legitur,

ὁρῶντα λαμπρὸν ἐν σκότῳ νωμῶντ᾽ ὀφρύν.

Ad quem versum scholiastes haec adscripsit,

τὸν ἐν σκότῳ νῦν κινοῦντα τὴν ὀφρὺν λαμπρῶς ἡμᾶς ἐπεξιέναι ἔλεγεν

. Suspiceris ante hunc versum, i. e. post

τελουμένας

, aliquid excidisse. Et videbatur Dobraeo Adv. II. p. 27. eiusmodi versus interiisse,

τοιαῦτα πέμψειν εἶπε τὸν κατὰ χθονός

. Sed videtur potius hic versus,

ὁρῶντα λαμπρὸn ἐν σκότῳ νωμῶντ᾽ ὀφρύν

, post v. 284. collocandus esse. Idem suspicatus est Blomfieldius.

281

283. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-178

προςτροπαίων

προτροπαίων

G. Ald.

283

285. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-179

NA Legebatur hic versus post v. 281.

285

286. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-180

διώκεται

διώκεσθαι

M. G. Ald.

διώκεται

Rob. Turn.

διωκάθει

Porsonus, refragante Elmsleio ad Med. p. 113.

Διώκεται

, quod verum videtur, passivum esse putat Blomfieldius. Potest fortasse activa significatione dictum esse. Od. XVII. 8.

ὅς τ᾽ ἐλθὼν Ὀδυσῆ διώκετο οἷο δόμοιο

286

287. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-181

πλάστιγγι Etym. M. p. 674, 20.

πλάστιγξ, ἡ μάστιξ, ἀπὸ τοῦ πλήσσειν, παρ' Αἰσχύλῳ.

287

288. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-182

κρατῆρος μέρος

κρατερὸς μέρος

M. G. Aldinae.

κρατερὸς μέρους

codex Robortelli. Hinc Rob. dedit

κρατῆρος μέρους

. Turn.

κρατῆρος μέρος

288

289. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-183

λιβός

Turn.

λίβος

M. G. Ald. Rob. Non opus est ut cum Abreschio

λίβους

scribatur. Accusativo

λίβα

usus est Aeschylus Eum. v. 56. fragm. 56. 70. V. Lob. Paralip. p. 113. seq. et 542.

289

290. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-184

NA Post

πατρός

asteriscum posuit Robortellus, quo aut vitium aut lacunam significaret.

290

Wecklein’s commentary on Choephoroi / Libation Bearers (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 163–234; single HW42J8 OCR witness, conservatively retained. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

83-582. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-38

erstes Epeisodion, geteilt durch einen Kommos (305— 476). Anagnorismos und Vorbereitung der Rache.

95. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-45

ἀτίμως, so dafs die Spende dem Toten nicht Ehre, sondern Unehre bringt und ihn gegen die Spenderin erbittert. ώσπερ οὖν wie 887.

97. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-46

καθάρμαθ'. . πάλιν (retro) δικοῦσα (hinter mich werfend) .. ὄμ μασιν: τοῦτο πρὸς τὸ παρ' Αθηναίοις ἔθος, ὅτι καθαίροντες οἰκίαν ὀστρακίνῳ θυματηρίῳ ῥίψαντες ἐν ταῖς τριόδοις ἀμεταστρεπτεὶ ἀνεχώρουν. Vgl. Theokr. 24, 93 συλλέξασα κόνιν πυρὸς ἀμφιπόλων τις ῥιψάτω εὖ μάλα πᾶσαν ὑπὲρ ποταμοῖο φέ ρουσα ῥωγάδος ἐκ πέτρας ὑπερούριον, ἂψ δὲ νέεσθαι ἄστρεπτος, Verg. Ecl. VIII 101 rivoque fluenti transque caput iace; nec respexeris, Ovid Fast. V 437 ff. Auch in Deutschland findet sich die Sitte, dafs man Unglück bedeutende Dinge hinter sich über das Haus weg wirft, ohne umzuschauen.

99. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-47

⁴

μεταίτιαι wie 872 ἀναίτιαι. Blomfield setzt an beiden Stellen die gebräuchliche Form. Aber vgl. 909 παραιτία, Soph. Trach. 447

τῇ μεταιτία

und zu Ag. 1527 .

100. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-48

⁵

νομίζομεν, vgl. βίον νομίζων 1001.

102. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-49

⁶

Schol. ἀντὶ τοῦ οὐδὲν πείσεσθε παρὰ τὸ μόρσιμον.

104. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-50

⁷

Der unnütze und in den Worten εἴ τι τῶνδ᾽ ἔχεις ὑπέρτερον (si quid novisti rectius istis Hor. epist. I 6, 67) hier unpassende Vers scheint von Schütz mit Recht als Interpolation bezeichnet worden zu sein. Vgl. auch 107.

107. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-51

⁸

Dicas velim pro ea quam profiteris erga patris sepulcrum reverentia (Schütz). Vgl. Soph. Oed. T. 205

ὥσπερ μ

' ἀραῖον ἔλαβες, ὧδ', ἄναξ, ἐρῶ.

108. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-52

⁹

¹⁰

κεδνά: vgl. Eur. Or. 1138 κέδν᾿ ἀρώμενοι τυχεῖν.

110. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-53

¹¹

αὐτήν (dich selbst): zu Ag. 827 .

111-112. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-54

¹²

σοὶ τἄρα d. i. du gehöret zu denen, welche den Agisthos hassen. Der furchtsame Chor (vgl. 872) bestätigt es nicht direkt:,,das lege dir in Gedanken nach eigenem Wissen zurecht".

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-55

¹³

τῇδε στάσει: Schol. τῇ συ στάσει ἡμῶν. Vgl. Ag. 1105 , Cho. 456 , Eum. 311 .

114. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-56

¹⁴

ὅμως gestellt wie Pers. 298

λέξον καταστάς

, κεἰ στένεις κακοῖς ὅμως. Krüger II 56, 13, 2.

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-57

¹⁵

εὖ τοῦτο, scil. ἔλεξας.

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-58

¹⁶

τοῖς αἰτίοις wird mit αὐτοῖς 118 wieder aufgenommen.

118. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-59

¹⁷

ἐλθεῖν: aus dem vorhergehenden τί φῶ; ergänzt sich εἰπέ (bete, wünsche).

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-60

¹⁸

¹⁹

δικαστὴν ἢ δικηφόρον: κριτὴν ἢ τιμωρόν Schol. Es bedarf des Richters nicht, weil die Schuld offenkundig ist.

120. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-61

²⁰

Schlichtweg etwa so dich ausdrückend" u. s. w. Meineke vermutet ἁπλῶς πιφαύσκουσ'.

121. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-62

²¹

²²

εὐσεβῆ θεῶν πάρα, so dafs kein νεμεσᾶν von Seite der Götter eintritt.

122. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-63

²³

πῶς δ᾽ οὐκ εὐσεβές ἐστι παρὰ θεῶν, τὸν ἐχθρὸν ἀνταμεί βεσθαι κακοῖς. Vgl. Archiloch. frg. 65 ἓν δ᾽ ἐπίσταμαι μέγα τὸν κακῶς τι δρῶντα δεινοῖς ἀνταμείβεσθαι κακοῖς uud zu Eur. Med. 809.

124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-64

²⁴

ἄρηξον, welches in der Handschrift fehlt, ist von Klausen er- gänzt. κηρύξας ἐμοί, indem du für mich laut ihnen zurufst, dafs .. sollen. Vgl. Soph. Εl. 1066 ὦ χθο νία βροτοῖσι Φάμα, κατά μοι βόασον οἰκτρὰν ἔπα τοῖς ἔνερθ' Ατρεί δαις κτέ.

126. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-65

²⁵

ἐπισκόπους: zu 1.

128. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-66

²⁶

κῦμα ( κύημα Schol.) λαμβάνει, von dem Samen befruchtet wird. Ebenso Eum. 662 .

129. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-67

²⁷

²⁸

χέρνιβας, λοιβάς, χοάς, λουτρά. Vgl. Soph. Εl. 84 πατρὸς χέοντες λουτρά.

131. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-68

²⁹

³⁰

πεισμ᾽ ἄναψον: knüpfe für unser irrendes Schifflein (132) ein Haltseil an im Hause. Vgl. Eur. Med. 770 ἐκ τοῦδ᾽ ἀναψόμεσθα πρυμνήτην κάλων, Herc. 478 ὡς ἀνημμένοι κάλως πρυμνησίοισι βίον ἔχοιτ᾽ εὐδαίμονα, Anthol. XII 159 ἐν σοὶ τἀμά, Μυΐσκε, πρυμνήσι” ἀνῆπται, Julian Caes. p. 54 πείσμα καὶ ὅρμον ζῶντι σαυτῷ παρασκευάζων, Heliod. Aeth. VÍI p. 351 πᾶν πείσμα διέρρηκται, πᾶσα ἐλπίδος ἄγκυρα παντοίως ἀνέσπασται.

132. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-69

³¹

πεπραμένοι, übers Meer verkauft. Vgl. 253. Da Elektra wie eine Sklavin gehalten ist (135), fühlt sie ihr Los dem des Orestes gleich.

135. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-70

³²

ἀντίδουλος wie ἀντίπαις Eum. 38 .

136. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-71

³³

φεύγων ἐστίν, das s. g. σχῆμα Χαλκιδικόν, vgl. 238, Eum. 549

προτίων καὶ αἰδόμενος ἔστω

137. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-72

³⁴

πόνος von dem durch Arbeit Erworbenen, wie Pers. 753

πολὺς πλούτου πόνος

, Eur. Ion 1088 ἄλλων πόνον εἰσπεσών. · χλίουσι, sie lassen sich's wohl sein, sie schwelgen. μέγα wie τιμᾶν μέγα 254, Εum. 994, σεβίζειν μέγα Eum. 12 .

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-73

³⁵

σὺν τύχῃ τινί (mit solchem Glücke wie ich es im Sinne habe), vgl. Sept. 459

σὺν τύχῃ δέ τῳ

, Soph. Αi. 853 σὺν τάχει τινί, Oed. T. 80

ἐν τύχῃ γέ τῳ

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-74

³⁶

Der Akk. σωφρονεστέραν .. εὐσεβεστέραν schliefst sich an den Infin. an. Doch vgl. Anhang. Ansprechend vermutet F. W. Schmidt σωφρονεστέραν τρόπους, da πολύ matt und unpassend ist.

143. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-75

³⁷

³⁸

τιμωρόν σου, einer der dich rächt.

144. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-76

³⁹

Wenn δίκην richtig ist, mufs es als Apposition zum Inhalt des Satzes betrachtet werden. Vgl. Krüger I 57, 10, 10. Man erwartet ἀνταμύνασθαι oder ἀντιτίσασθαι δίκην, wobei δίκην Akk. des inneren Objekts und τιμάορον Subjekt wäre. Weil denkt an den Ausfall eines Verses: δίκην | τίνοντας ὧν ἔδρασαν ἀξίαν κακῶν.

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-77

⁴⁰

⁴¹

Die gute Bitte geht voraus und folgt nach; die schlimme, welche den Mördern ( κείνοις) gilt, steht in der Mitte. Die fromme Beterin kann nicht mit schlimmen Worten enden.

147. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-78

⁴²

Pers. 225

ἐσθλά σοι πέμπειν τέκνῳ τε γῆς ἔνερθεν ἐς φάος

150. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-79

⁴³

ἐπανθίζειν: Schol. στέφειν ὡς ἄνθεσιν, scil. χοάς. Vgl. Pers. 622

ἀλλ᾽

, ὦ φίλοι, χοαῖσι ταῖσδε νερτέρων ὕμνους ἐπευφημεῖτε.

151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-80

⁴⁴

⁴⁵

Schol. ὅτι (d. i. σημείωσαι ὅτι ἐπ᾽ ἀποθανόντος παιᾶνα εἶπεν κακῶς. καὶ Εὐριπίδης (Alk. 424) παιᾶνα τῷ κάτωθεν ασπόνδῳ θεῷ. Vgl. Soph. Οed. Τ. 5 ὁμοῦ δὲ παιάνων τε καὶ στεναγμάτων und Ag. 650 .

152-163. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-81

⁴⁶

⁴⁷

Dieses (nach der Überlieferung wenigstens) nicht antistrophische Lied, dessen Mafs Dochmien untermischt mit Kretikern und Jamben bilden, wird, wie es scheint, von dem Koryphaios allein oder von dem Koryphaios als Halbchorführer und (von 158 an) von dem anderen Halbchorführer vorgetragen, während die übrigen Choreuten den Gesang mit dem Ausdruck des Schmerzes begleiten.

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-82

⁴⁸

⁴⁹

Schol. καναχηδὸν δακρύετε von dem Rieseln der Thränen. Vgl. Eur. Hipp. 1464 πολλῶν δακρύων ἔσται πίτυλος.

153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-83

⁵⁰

⁵¹

μελόμενον (angelegen, lieb): Eur. Iph. Τ. 182 μοῦσαν νέκυσι με λομέναν, Phoen. 1302 Ζαχὰν μελομέναν νεκροῖς.

154. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-84

⁵²

⁵³

πρὸς (an) τόδ᾽ ἔρυμα gehört zu κεχυμένων. ἔρυμα: τὸν τάφον Schol. Der Grabhügel ist ein Schutz und Schirm ( Eum. 704 , Suppl. 87 ), der Schlimmes abwehrt und des Guten Sühne herbeifleht. κακῶν ἀπότροπον wie 42. -Wegen ἐπεύχετον mit dem Objekt ἄγος zu Ag. 1075 . Doch ist die Lesart unsicher. Vgl. Anhang.

156-157. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-85

⁵⁴

⁵⁵

σέβας (Gegenstand der Ver - ehrung) μοι wie Eur. Iph. Α. 633 ὦ σέβας ἐμοὶ μέγιστον, Αγαμέμνων ἄναξ. Vgl. Ag. 520 . κλύε (nämlich die Klagen) ἐξ ἀμαυρᾶς φρε νός (welche kommen umdunkelter Seele). aus gramVgl. Ag. 551 .

160. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-86

⁵⁶

Ein Ares (ein Rächer, der Blut vergierst, zu Ag. 1511 f. ), welcher thatkräftig sowohl von dem Bogen als von dem Schwerte Gebrauch macht. Σκυθικά παλίν τονα βέλη: nach einem Bruchstück des Agathon bei Athen. X p. 454 d Σκυθικῷ τε τόξῳ τὸ τρίτον (der dritte Buchstabe des Namens Θησεύς) ἦν προσεμφερές war der skythische Bogen einem nicht unähnlich, weil dessen Enden stark aufwärts gebogen waren. παλίντονα τόξα auch Hom. Θ 266, Herod. VII 69, Soph. Trach. 511 . σχέδια αὐτόκωπα βέλη, die Waffe für den Nahkampf, die man gleich am eigenen Griff fafst, nicht erst durch andere Mittel, wie den Pfeil durch den Bogen, in Bewegung setzt. Zu αὐτόκωπα vgl. Hesych. αὐτόλαβον· ἑαυτοῦ λαβὴν ἔχον.

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-87

⁵⁷

Aristot. Poet. c. 16 p. 1455ª 4 τετάρτη δὲ (scil. ἀναγνώρισις) ἡ ἐκ συλλογισμοῦ, οἷον ἐν Χοηφόροις, ὅτι ὅμοιός τις ἐλήλυθεν, ὅμοιος δὲ οὐ δεὶς ἀλλ᾽ ἢ ὁ Ὀρέστης, οὗτος ἄρα ἐλήλυθεν.

166. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-88

⁵⁸

ὀρχεῖται: ebenso wird 1022 F. das Herzklopfen als ein Tanz des Herzens, der das Spiel der Furcht begleitet, bezeichnet.

169. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-89

⁵⁹

εὐξύμβολον . . δοξάσαι, vgl. Prom. 792

οὐ γὰρ ῥητὸν αὐδᾶσθαι τόδε

, Aristoph. V. 1713 οὐ φατὸν λέγειν.

170. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-90

⁶⁰

Suppl. 365

σὺ δὲ παρ᾽ ὀψιγόνου μάθε γεραροφρονῶν

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-91

⁶¹

ὅστις κείραιτο: zu Ag. 625 . Elektra will den Gedanken des Chors auf Orestes lenken: „Ich allein könnte die Locke geweiht haben und thatsächlich gleicht die Locke meinen Haaren; da ich es nicht gethan habe, wie ihr wilst, muls man an Orestes denken.“ Vgl. Soph. Εl. 907 ἐξεπίσταμαι (Chrysothemis, welche die Locke gefunden hat, spricht) μή του τόδ' ἀγλάισμα πλὴν κείνου μολεῖν. τῷ γὰρ προσήκει πλήν γ᾽ ἐμοῦ καὶ σοῦ τόδε κἀγὼ μὲν οὐκ ἔδρασα, τοῦτ᾽ ἐπίσταμαι οὐδ᾽ αὖ σύ κτέ. und dazu Schol. τὸ μὲν ἀπὸ τῆς ὄψεως τοῦ βοστρύχου κινεῖσθαι ἐπὶ τὴν ἀλήθειαν γελοῖον· πιθανῶς οὖν ἐπάγει, ὅτι οὐδενὶ ἄλλῳ ἢ τῷ πάνυ συνημ μένῳ κατὰ γένος τὰ τοιαῦτα προσήκει.

173. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-92

⁶²

⁶³

ὅδε, ὁ πλόκαμος. ρος hier s. v. a. ὅμοιος. ὁμόπτε

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-93

⁶⁴

αὐτοῖσιν (Krüger I 43, 1, 3) ἡμῖν mit der bei Ausdrücken der Gleichheit geläufigen Brachylogie. Vgl. Hom. P 51 κόμαι Χαρίτεσσιν ὁμοῖαι. Die Kritik, welche Euripides El. 527 an diesem Erkennungsmittel übt: χαίτης πῶς συνοίσεται πλόκος, ὃ μὲν παλαίστραις ἀνδρὸς εὐγενοῦς τραφείς, ὃ δὲ κτενισμοῖς θῆλυς; ἀλλ᾽ ἀμήχανον. πολλοῖς δ᾽ ἂν εὕροις βοστρύχους ὁμοπτέρους καὶ μὴ γεγῶσιν αἵματος ταὐτοῦ, γέρον, ist zwar an und für sich gerechtfertigt, läfst aber die Naivetät der Äschyleischen Poesie aufser acht.

176. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-94

⁶⁵

μῶν .. ᾖ wie μὴ ᾖ (Krüger I 54, 8, 13), am Ende ist es u. s. w. μῶν οὖν wie Eur. Androm. 82 u. a.

179. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-95

⁶⁶

ἔπεμψε, welches im Gegensatz zu μολείν steht, ist zu betonen. κουρίμην χάριν πατρός (als Liebesgabe von abgeschnittenen Haaren für den Vater) wie 4tos εὐκταίαν χάριν Ag. 1386 .

182. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-96

⁶⁷

⁶⁸

προσέστη καρδίαν : zu Ag. 825 . men.

184-185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-97

⁶⁹

δίψιοι σταγόνες von den ,heifsen" Thränen. ἄφρακτοι: der Thränenstrom ist nicht zu hem δυσχίμου πλημμυρίδος: der unaufhaltsam hervorbrechende Thränenstrom erinnert an eine stürmisch bewegte Flut. Eur. Alk. 184 πᾶν δὲ δέμνιον ὀφθαλμοτέγκτῳ δεύεται πλημμυρίδι.

188. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-98

⁷⁰

νιν, scil. πλόκαμον.

189-190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-99

⁷¹

⁷²

ἐπώνυμον φρόνημα: Sept. 523

ὠμόν

, οὔτι παρθένων ἐπώνυμου, φρόνημα, Soph. Εl. 1194 μήτηρ καλεῖται· μητρὶ δ᾽ οὐδὲν ἐξισοῖ.

191. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-100

⁷³

ἄντικρυς (ins Gesicht, entschieden): Hom. Η 362 ἄντικρυ δ' ἀπόφημι.

192. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-101

⁷⁴

ἀγλάϊσμα (Grabesschmuck): vgl. Soph. Εl. 908 καὶ νῦν θ᾽ ὁμοίως καὶ τότ᾽ ἐξεπίσταμαι μή του τόδ᾽ ἀγλάϊσμα πλὴν κείνου μολεῖν.

193. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-102

⁷⁵

⁷⁶

Elektra hat οὐκ ἔχω im Sinne, verschweigt aber das ungünstige Wort.

194. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-103

⁷⁷

⁷⁸

εἶχε, scil. ὁ πλόκαμος.

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-104

⁷⁹

ἐκινυσσόμην (hin- und herschwankte), vgl. Krüger 1 54, 8, 8.

196. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-105

⁸⁰

εὖ σάφα wie Pers. 786

εὖ γὰρ σαφῶς τόδ᾽ ἴστε

. Vgl. zu Ag. 1395 und Eum. 520 . ή: das zweite Glied wird anders gewendet, so dafs die Abhängigkeit von Der (kon σάφ᾽ ἦν wegfällt. sekutive) Infin. ἀποπτύσαι hängt von εὖ σάφ' ἦν in dem Sinne eine sichere Entscheidung gegeben wäre" ab.

199. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-106

⁸¹

ἄγαλμα τιμήν ist Apposition zum Inhalt des Satzes ( συμπενθεῖν). Vgl. 509 und zu Ag. 235 f.

204. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-107

⁸²

Euripides ( El. 534 ) kritisiert auch dieses Erkennungsmittel: πῶς δ᾽ ἂν γένοιτ' ἂν ἐν κραταιλέῳ πέδῳ γαίας ποδῶν ἔκμακτρον; εἰ δ᾽ ἔστιν τόδε, δυοῖν ἀδελφοῖν ποὺς ἂν οὐ γένοιτ᾽ ἴσος, ἀνδρός τε καὶ γυναικός, ἀλλ᾽ ἄρσην κρατεῖ.

205. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-108

⁸³

Dieser Vers ist vor 209 unnütz. Ohnedies ist o μolo und auch ποδῶν überfüssig.

208. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-109

⁸⁴

πτέρναι . . ὑπογραφαί (Fersen und Umrisse der Fufssohlen) ist Apposition zu στίβοι (Angabe der Teile). Und μετρούμεναι schliefst sich an die Apposition statt an στίβοι an. In

210-211. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-110

⁸⁵

δὶς καταφθορά von der peinlichen Ungewissheit. Gegensatz dazu steht εἰδότας 200, zu dem jedoch auch der Satz οἵοισιν .. στροβούμεθα gehört. - σμικροῦ . . πυθμήν: an die Stelle des eigentlichen Ausdrucks tritt ohne weiteres das Gleichnis. Vgl. die schöne Wendung 246 ff.

211-212. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-111

⁸⁶

τὰ λοιπὰ (Akk., zu 707) τυγχάνειν καλῶς, τοῖς . . ἐπαγγέλ λούσα (den Göttern Bitterfüllung anmeldend d. h. den Göttern dankbar ankündigend, dafs die Bitten in Erfüllung gehen, und damit sich zur Darbringung der gelobten Opfer verpflichtend). Was du erflehst, erfüllt sich bereits; danke den Göttern dafür und bitte nur, dafs auch weiterhin dir alles nach Wunsch gehe." Vgl. 217.

213. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-112

⁸⁷

τίνος γὰρ ἤδη ἐπέτυχον ὑπὸ θεῶν ὅτι εἶπες τὰ λοιπά"; Schol. τί κυρῶ: zu 707. ἕκατι δαιμόνων, um der Götter willen, quod ad deos attinet.

214. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-113

⁸⁸

ὧνπερ ( εἰς ὄψιν ἥκειν).

215. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-114

⁸⁹

Zu dem Gebrauch von συνειδέναι (um die That oder den Zustand eines anderen wissen) vgl. Xen. Anab. VII 6, 18 σύνοιδέ μοι εἰ ἐπιορκῶ, Plat. Phaed. p. 92 D ἐγὼ τοῖς διὰ τῶν εἰκότων τὰς ἀποδείξεις ποιουμένοις λόγοις ξύνοιδα οὖσιν ἀλαζόσιν.

216. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-115

⁹⁰

ἐκπαγλουμένην: ἐκπάγλως θαυμάζουσαν Schol., viel Aufhebens, grofses Wesen machend. σύνοιδα ist hier wie οἶδα bebandelt. Vgl. Krüger § 56, 7, 6.

217. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-116

⁹¹

πρός, in Hinsicht auf.

220. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-117

⁹²

κατ᾿ αὐτοῦ: zu Ag. 827 .

221. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-118

⁹³

ἐν κακοῖσι γελᾶν s. v. a. και κοῖσιν ἐγγελᾶν. Vgl. Soph. Αnt. 551 γέλωτ᾽ ἐν σοὶ γελῶ und zu Ag. 1612 .

222. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-119

⁹⁴

Soph. Εl. 1200 ΗΛ. μόνος βροτῶν νυν ἴσθ᾽ ἐποικτείρας ποτέ. ΟΡ. μόνος γὰρ ἥκω τοῖς ἴσοις ἀλγῶν κακοῖς.

223. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-120

⁹⁵

⁹⁶

Soll ich annehmen, daſs du mit solchen Äufserungen dich als Orestes ausgeben willst?"

224. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-121

⁹⁷

αὐτὸν ἐμὲ ὁρῶσα.

226. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-122

⁹⁸

⁹⁹

ἀναπτεροῦσθαι wie φόβος μ᾿ ἀναπτεροῖ Εur. Suppl. 89 , ἀνε πτερῶσθαι καὶ πεποτῆσθαι τὰς φρένας Aristoph. Vö. 1445, ἀνεπτάμαν Soph. Αi. 693, πέτῃ Eur. Bakch. 332 durch Freude, Furcht oder Hoffnung in die höchste Aufregung und Spannung versetzt werden, so dafs man alle Fassung verliert. Die Fassung wieder gewinnen καταστῆναι Pers. 298

λέξον καταστάς

229-230. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-123

¹⁰⁰

Orestes sagt:,,Uberzeuge dich, dafs von dieser Stelle meines Hauptes die Locke abgeschnitten ist, die du bereits als Locke deines Bruders wegen der Ähnlichkeit mit deinen Haaren anerkannt hast." τομή die Stelle des Haares, wo die Locke abgeschnitten ist. Vgl. Hom. Α 235 σκήπτρον, τὸ μὲν οὔ ποτε φύλλα καὶ ὄζους φύσει, ἐπεὶ δὴ πρῶτα τομὴν ἐν ὄρεσσι λέλοιπεν.

230. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-124

¹⁰¹

ἰδοῦ δέ wie σκέψαι μὲν σκέψαι δέ, zu 372. Gegen den Witz des Euripides ( El. 541 ) οὐκ οἶσθ᾽, Ορέστης ἡνίκ᾽ ἐκπίπτει χθο- νός, νέαν μ' ἔτ᾽ οὖσαν; εἰ δὲ κἄκρεκον πέπλους, πῶς ἂν τότ᾽ ὢν παῖς ταὐτὰ νῦν ἔχοι φάρη, εἰ μὴ ξυναύξοινθ᾽ οἱ πέπλοι τῷ σώματι; bemerkt der Schol.: οὐ πάντως ἐν τῷ νῦν χιτῶνι, ἀλλ᾿ εἰκὸς αὐτὸν ἔξωθεν ἔχειν παιδικὸν σπάργανον.

231. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-125

¹⁰²

σπάθη: Hesych. σπάθημα· πύκνωμα, ἀπὸ τῶν ταῖς σπάθαις κατακρουόντων τὰ ὕφη. θήρειον γραφήν: solche Buntstickerei kennt schon Hom. τ 228 ἐν προτέροισι πόδεσσι κύων ἔχε ποικίλον ἑλλόν, ἀσπαίροντα λάων. Vgl. Eur. Iph. Τ. 814, Ion 1146 ff., Hek. 470 f., Poll. VII 55 ὁ δὲ κατάστικτος χιτών ἐστιν ὁ ἔχων ζῷα ἢ ἄνθη ἐνυφασμένα. καὶ ζῷωτὸς δὲ χιτὼν ἐκαλεῖτο καὶ ζωδιωτός.

232. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-126

¹⁰³

Vgl. Herod. I 119 idov dè οὔτε ἐξεπλάγη ἐντός τε ἑωυτοῦ γίνεται, Hom. χ 411 ἐν θυμῷ, γρηῦ, χαῖρε καὶ ἴσχεο μηδ' ὀλόλυξε. Orestes kommt einem heftigen Ausbruch freudiger Überraschung zuvor. Damit vermeidet der Dichter die Notwendigkeit, starke Farben aufzutragen.

237. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-127

¹⁰⁴

Soph. Αi. 1004 ὦ δυσθέατον ὄμμα (so ruft Teukros beim Anblick des toten Bruders). μοίρας, partes, Rollen.

238. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-128

¹⁰⁵

ὁ δέ ἀντὶ τοῦ γάρ Schol. Vgl. zu Ag. 437 . Die Stelle enthält eine Nachahmung von Hom. Z 429 Εκτωρ, ἀτὰρ σύ μοι ἐσσὶ πατὴρ καὶ πότνια μήτηρ ἠδὲ κασίγνητος, σὺ δέ μοι θαλερὸς παρακοίτης. Ζυ ἔστ᾽ ἀναγκαίως ἔχον vgl. 692, Aristoph. Frie. 334 μοι ' στ᾿ ἀναγκαίως ἔχον, Antiphan. com. frg. 53, 3 ὁδόν, ἣν πᾶσιν ἐλθεῖν ἔστ' ἀναγκαίως ἔχον, Eur. Suppl. 527

τί τούτων ἐστὶν οὐ καλῶς ἔχον

239. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-129

¹⁰⁶

Statt des einfachen μητέρα ( προσαυδῶν) folgt eine neue Wendung.

241. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-130

¹⁰⁷

της ὁμοσπόρου scil. στέργηθρον ἐς σέ μοι ῥέπει.

242. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-131

¹⁰⁸

πιστὸς . . ἦσθα, weil du dich entschlossest zu meiner Erlösung hieherzukommen.

235. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-132

¹⁰⁹

¹¹⁰

Beweinte (d. h. unter Thränen ersehnte) Hoffnung. δακρυτός als fem.: zu Ag. 598 . σπέρματος ist als relat. Gen. von σωτήριος abhängig. Vgl. πόνων θελκτήριος 666, λυμαντήριον οἴκων 760, δειμάτων λυτήριον 816, auch δέσμιον σέθεν Eum. 306 . Krüger II 47, 26, 7. Durch σπέρματος σωτήριος wird bezeichnet, dafs sich die Hoffnung auf Erhaltung des Geschlechts bezieht.

236. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-133

¹¹¹

ἀλκῇ πεποιθώς: Suppl. 355

ἀλκᾷ πίσυνος

, Hom. E 299 λέων ως ἀλκὶ πεποιθώς.

243. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-134

¹¹²

μόνον, vgl. οἷον Ag. 136 , μόνον θεοὶ σῴζοιεν Soph. Phil. 528 . σὺν τῷ τρίτῳ: er wird an drit- ter Stelle genannt als Ζεὺς σωτήρ. Eum. 761

Παλλάδος καὶ Λοξίου ἕκατι καὶ τοῦ πάντα κραίνοντος τρίτου σωτῆρος

und zu Ag. 257 f.

246. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-135

¹¹³

Hier (vgl. 203) wird zuerst das Gleichnis ohne Vermittlung gegeben, diese aber 251 mit οὕτω δὲ καὶ nachgebracht. Vgl. Ag. 76 u. 334. αἰετοῦ πατρός, des alten Adlers. πατρός steht in Gegensatz zu γένναν, erinnert aber gleich an die Beziehung des Gleichnisses.

247. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-136

¹¹⁴

Mit πλεκταῖσι καὶ σπειράμασιν vgl. σπείραις πολυπλόκοις Eur. Med. 481. In betreff der Feindschaft des Adlers und des Drachen vgl. Hom. M 200 ff., Aristot. Tiergesch. [ Χ 1 ἔστι δὲ ἀετὸς καὶ δράκων που λέμια· τροφὴν γὰρ ποιεῖται τοὺς ὄφεις ὁ ἀετός.

248. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-137

¹¹⁵

τοὺς δέ, als ob παῖδας statt γένναν vorherginge. ἐν-

249-250. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-138

¹¹⁶

¹¹⁷

νῆστις: zu Ag. 203 . τελεῖς, ausgewachsen, függe ( ὥστε προσφέρειν). θήραν πατρῴαν, was der alte Adler für die Jungen fing.- σκηνήμασιν: τῇ καλιᾷ Schol.

252. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-139

¹¹⁸

¹¹⁹

πατροστερή passivisch wie βιοστερῆ Soph. Oed. Κ. 747, κρατὶ ὀμματοστερεί ebd. 1260, dagegen hat ἀργυροστερή unten 1000 aktive Bedeutung wie ὀμματοστερής Eum. 941 . γόνος, proles.

253. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-140

¹²⁰

Vgl. zu 132.

254. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-141

¹²¹

καὶ: und nicht blofs Mitleid, sondern auch das eigene Interesse mufs dich bestimmen uns zu helfen. Sept. 76

γένεσθε δ

' ἀλκή· ξυνὰ δ᾽ ἐλπίζω λέγειν· πόλις γὰρ εὐ πράσσουσα δαίμονας τίει.

256. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-142

¹²²

ὁμοίας, die ebenso reichlich spendet. εὔθοινον wie θοίναις Prom. 546 von Opfermahlzeiten gesagt ist. Zum Gedanken Hom. A 40 ἢ εἰ δή ποτέ τοι κατὰ πίονα μηρί ἔκης ταύρων ἠδ᾽ αἰγῶν, τόδε μοι κρήηνον ἐέλδωρ.

257. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-143

¹²³

out ε .. outɛ: zu Ag. 76 . Doch hat man nicht den gleichen Fall wie etwa Eur. frg. 194 ἐγὼ γὰρ οὔτε ναυτίλον φιλῶ τολμῶντα λίαν οὔτε προστάτην χθονός, weil hier eine Beziehung auf das vorhergehende Gleichnis vorliegt. σήματ᾽ εὐπιθῆ: der Adler ( αἰετὸς ὑψιπέτης) ist der wichtigste Weissagevogel. Hom. Θ 247 αὐτίκα δ᾽ αἰετὸν ἧκε, τελειότατον πετεηνῶν, Μ 201, Ν 822, Ω 292 αἴτει δ᾽ οἰωνὸν ταχὺν ἄγγελον, ὅς τε οἱ αὐτῷ φίλτατος οἰωνῶν, καί εὖ κράτος ἐστὶ μέγιστον, 315, β΄ 146, ο 161, ν 243 — αὐανθείς· ξηρανθείς Hesych.

260. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-144

¹²⁴

ἀρήξει: ἐπιμελήσεται τῶν βωμῶν Schol. In anderem Sinne πόλει τ᾿ ἀρήγειν καὶ θεῶν ἐγχωρίων βωμοῖσι Sept. 14 . — βουθύτοις ἤμασιν: zu Ag. 1592 .

261. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-145

¹²⁵

¹²⁶

κόμιζε: ἐπιμελείας ἀξίου Hesych. Hom. Z 490 τέ᾽ αὐτῆς ἔργα κόμιζε, ο 113 ὣς ἐμὲ κεῖνος ἐνδυ κέως ἐκόμιζε. Das Objekt zu κόμιζε ergiebt sich aus dem folgenden Satze ( δόμον).

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-146

¹²⁷

ὦ τέκνα nach ὦ παῖδες als Ausdruck zärtlicher Bitte. Vgl. 895.

265. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-147

¹²⁸

γλώσσης χάριν s. v. a. γλώσση χαριζόμενος (nur um zu reden, aus Schwatzhaftigkeit, μὴ δυνάμενος ἐχεμυθεῖν Schol.), vgl. Hes. W. und Τ. 709 μηδὲ ψεύδεσθαι γλώσ σης χάριν, Soph. Ant. 371

τόλμας χάριν

, Eur. Οr. 1514 γλώσσῃ χαρίζῃ, τἄνδον οὐχ οὕτω φρονῶν. Porson setzt απαγγελεί wegen πεύσεται. Aber durch den Konj. ἀπαγγείλη wird die Befürchtung dessen ausgedrückt. Eur.

266. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-148

¹²⁹

οὓς ἴδοιμ᾽ ἐγώ ποτε: Med. 163 ὅν ποτ᾽ ἐγὼ νύμφαν τ᾿ ἐσίδοιμ᾽ αὐτοῖς μελάθροις διακναιομένους, scherzhaft Aristoph. Ach. 1156 ὃν ἔτ᾽ ἐπίδοιμι τευθίδος δεόμενον.

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-149

¹³⁰

¹³¹

ἐν κηκίδι πισσήρει, im Qualm des Fichtenbarzes, weil der Scheiterhaufen aus dem Holz der Pechfchte ( πεύκη) errichtet wurde.

268. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-150

¹³²

οἴτοι προδώσει ( με) wie οὔ τοι προδώσω ( σε) Eum. 64 . σθενής wie Eum. 61

Λοξία μεγασθενεῖ

. μεγα-

270. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-151

¹³³

ἐξορθιάζων: ἀνατεταμένα βοῶν Schol.

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-152

¹³⁴

Vgl. Eum. 469 f. , Attius Epigonis frg. VI R. qui nisi genitorem ulso (s. v. a. ultus fuero), nullum meis dat finem miseriis. ὑφ᾽ ἧπαρ, „ins Herz. Soph. Ant. 1315

παίσασ᾽ ὑφ᾽ ἧπαρ αὐτόχειρ αυτήν

, Ag. 440 , 783. θερμόν steht proleptisch. Soph. Ant. 88

θερμὴν ἐπὶ ψυχροῖσι καρδίαν ἔχεις

272. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-153

¹³⁵

μέτειμι: zu Ag. 1666 . - τοῦ πατρὸς τοὺς αἰτίους, eine kurze, immerhin verständliche Ausdrucksweise. Doch möchte man του φόνου τοὺς αἰτίους, wie Heimsöth, oder τοὺς παλαμναίους πατρός oder τοῦ πατρὸς μιαιφόνους, wie Stadtmüller vermutet hat, erwarten.

273. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-154

¹³⁶

τρόπον τὸν αὐτόν: 887 δόλοις ὀλούμεθ᾿ ὥσπερ οὖν ἐκτείναμεν, 554 1.

274. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-155

¹³⁷

Die Partie 274-295, welche durch eigentümliche und starke Färbung des Ausdrucks auffällt und mit 1030 f. οὐκ ἐρῶ τὴν ζημίαν· τόξῳ γὰρ οὔτις πημάτων προσίζεταιnicht in Einklang steht, scheint Dindorf mit Recht als spätere Einlage bezeichnet zu haben. ἀποχρημάτοισι . ταυρούμενον (scil. ἐμέ erklären Pauw, Hermann, Dindorf u. a.,,in Entrüstung wegen des mir entzogenen väterlichen Erbes". Aber der Gegensatz, der in den folgenden Worten αὐτὸν τῇ φίλῃ ψυχῇ liegt, weist auf folgenden Sinn hin:,,durch Strafen, die nicht mit Geld, sondern mit dem eigenen lieben Leben zu büfsen sind, wild gemacht, aufgeregt", so dafs ζημίαις sich auf die Drohungen des Apollon bezieht. Mit ταυρούμενον vgl. Eur. Med. 92 ἤδη γὰρ εἶδον ὄμμα νιν ταυρουμένην, 188 τοκάδος δέργμα λεαίνης ἀποταυροῦται δμωσίν (diese Beziehung auf den Blick ist natürlicher).

275-276. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-156

¹³⁸

αὐτόν με τίσειν τάδε (scil. τὸ μὴ μετιέναι τὸν τοῦ πατρὸς φό νον) τῇ φίλῃ ψυχῇ (abhängig von τίσειν, büfsen mit) steht, wie gesagt, in Gegensatz zu ἀποχρημάτ τοισι. ἔχοντα κτἑ., d. i. indem über mich viel Unheil komme".

277-278. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-157

¹³⁹

¹⁴⁰

„,Den Groll der gekränkten Abgeschiedenen aus der Erde den Angehörigen in Aussicht stellend." βλαστάνειν νόσους: vgl. Ag. 753

βλαστάνειν οἰζύν

279-280. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-158

¹⁴¹

λειχήνας σαρκῶν ἐπαμβατῆρας (Aussatz der sich über den Leib verbreitet), ἀγρίαις γνάθοις ( Prom. 384

ποταμοὶ πυρὸς δάπτοντες ἀγρίαις γνάθοις

. . γύας) ἐξέ σθοντας (die Form ἔσθειν auch Ag. 1597 ) ἀρχαίαν (die ursprüngliche, τὴν ὑγιᾶ καὶ ἐξ ἀρχῆς οὖσαν ἡμῖν Schol.) φύσιν ist Apposition zu νόσους. Ζυ λειχήνας vgl. Εum. 788 f., zu ἀρχαίαν Plat. Gorg.518 D προσαπολοῦσιν αὐτῶν καὶ τὰς ἀρχαίας σάρκας.

281. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-159

¹⁴²

κόρσας, τρίχας Schol., Poll. II 32, Etym. M. p. 530, 51, Etym. Gud. p. 338. Vgl. Cels. V 28, 19 vitiligo (Flechte) quoque quamvis per se nullum periculum affert, tamen et foeda est et ex malo corporis habitu fit. Eius tres species sunt. Αλφος . Μέλας . . Λευκὴ habet quiddam simile alpho, sed magis albida est et altius descendit, in eaque albi pili sunt et lanugini similes. Omnia haec serpunt, sed in aliis celerius, in aliis tardius. - ἐπαντέλλειν wie ἀντέλλουσα θρίξ Sept. 522 .

282. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-160

¹⁴³

προσβολάς (aggressiones), vgl. Aristoph. Frie. 59 ὅτου ποτ' ἐστὶ δαιμόνων ἡ προσβολή.

283. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-161

¹⁴⁴

¹⁴⁵

ἐκ προστροπαίων αἱμάτων d. i. aus dem Grolle der Gemordeten, die nach Rache verlangen.

284. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-162

¹⁴⁶

¹⁴⁷

Wenn der Vers dieser Partie ursprünglich angehört, so mufs, wie Dobree vermutet hat, vorher etwas ausgefallen sein (z. Β. τοιαῦτα πέμψειν εἶπε τὸν κάτω νεκρόν, der obwohl er seine Augenbrauen in der Dunkelheit bewege, doch hell sehe).

285. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-163

¹⁴⁸

Die Rede wird hier direkt, 290 wieder indirekt.

286. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-164

¹⁴⁹

Der Vers scheint aus einer Erklärung zu 283 entstanden zu sein. Vgl. Anhang.

287. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-165

¹⁵⁰

λύσσα und μάταιος φόβος geben eine Erklärung zu τὸ .. βέλος, wenn sie auch nicht appositionell stehen. μάταιος, weil nur geträumt. ἐκ νυκτῶν, nächtlicher Weile, wie Hom. μ 286 ἐκ νυκτῶν δ᾽ ἄνεμοι χαλεποί, Theogn. 460, Eur. Rhes. 13 τίνες ἐκ νυκτῶν τὰς ἡμετέρας κοίτας πλάθουσι;

288. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-166

¹⁵¹

¹⁵²

κινεί, ταράσσει wie Sept. 60

χωρεῖ κονίει

, 169 αὔειν λακάζειν, Pers. 429

ἔπαιον ἐρράχιζον

, 466 παίουσι κρεοκοποῦσι. Der zweite Ausdruck ergänzt und verstärkt den ersten. Der bei κινεῖ ταράσσει als Objekt gedachte Schuldige ist Subjekt zu διώκεται. πόλεως s. v. a. ἐκ πόλεως.

290-291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-167

¹⁵³

τοῖς τοιούτοις allgemein, obwohl der Singular vorhergeht ( διώκεται). Nachher (294 und schon 292) folgt wieder der Sing. mit besonderer Beziehung auf Orestes. οὔτε . . οὐ: zu Ag. 501 . μέρος μετασχεῖν wie Ag. 512 . εἶναι, licere. φιλοσπόνδου λιβός d. i. an der Libation, welche der Kreis der φίλοι darbringt. Zu Ag. 1020 und Soph. Oed. Τ. 238 μήτ' εἰσδέ χεσθαι μήτε προσφωνεῖν τινα, μήτ' ἐν θεῶν εὐχαῖσι μηδὲ θύμασι κοι νὸν ποεῖσθαι μήτε χέρνιβας νέμειν, ὠθεῖν δ᾽ ἀπ᾿ οἴκων πάντας. Nach Demosth. XX 158 bestimmte ein Gesetz des Drakon χερνίβων εἴργεσθαι τὸν ἀνδροφόνον, σπονδῶν, κρατήρων, ἱερῶν, ἀγορᾶς.

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Current edition Experimental

Χορός αἰδουμένη σοι βωμὸν ὡς τύμβον πατρὸς λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον.

Ἠλέκτρα λέγοις ἄν, ὥσπερ ᾐδέσω τάφον πατρός.

Χορός φθέγγου χέουσα κεδνὰ 8 τοῖσιν εὔφροσιν.

Ἠλέκτρα τίνας δὲ τούτους τῶν φίλων προσεννέπω; 110

Χορός πρῶτον μὲν αὑτὴν χὤστις Αἴγισθον στυγεῖ.

Ἠλέκτρα ἐμοί τε καὶ σοί τἄρ᾽ ἐπεύξομαι 9 τάδε;

Χορός αὐτὴ σὺ ταῦτα μανθάνουσ᾽ ἤδη φράσαι.

Ἠλέκτρα τίν᾽ οὖν ἔτ᾽ ἄλλον τῇδε προστιθῶ στάσει;

Χορός μέμνησ᾽ Ὀρέστου, κεἰ θυραῖός ἐσθ᾽ ὅμως. 115

Ἠλέκτρα εὖ τοῦτο, κἀφρένωσας οὐχ ἥκιστά με.

Χορός τοῖς αἰτίοις νῦν 10 τοῦ φόνου μεμνημένη???

Ἠλέκτρα τί φῶ; δίδασκ᾽ ἄπειρον ἐξηγουμένη.

Χορός ἐλθεῖν τιν᾽ αὐτοῖς δαίμον᾽ ἢ βροτῶν τινα???

Ἠλέκτρα πότερα δικαστὴν ἢ δικηφόρον λέγεις; 11 120

Χορός ἅπλῶς τι φράζουσ᾽, ὅστις ἀνταποκτενεῖ.

Ἠλέκτρα καὶ ταῦτά μοὐστὶν εὐσεβῆ θεῶν πάρα;

Χορός πῶς δ᾽ οὐ τὸν ἐχθρὸν ἀνταμείβεσθαι κακοῖς;

Ἠλέκτρα ἔχει μὲν ἤδη γαπότους 28 χοὰς πατήρ: 29 νέου δὲ μύθου τοῦδε κοινωνήσατε. 165

Χορός λέγοις ἄν: ὀρχεῖται δὲ καρδία φόβῳ.

Ἠλέκτρα ὁρῶ 30 τομαῖον τόνδε βόστρυχον τάφῳ.

Χορός τίνος ποτ᾽ ἀνδρός, ἢ βαθυζώνου κόρης;

Ἠλέκτρα εὐξύμβολον τόδ᾽ ἐστὶ παντὶ δοξάσαι. 170

Χορός πῶς οὖν; παλαιὰ παρὰ νεωτέρας μάθω.

Ἠλέκτρα οὐκ ἔστιν ὅστις πλὴν ἐμοῦ κείραιτό 31 νιν.

Χορός ἐχθροὶ γὰρ οἷς προσῆκε πενθῆσαι τριχί.

Ἠλέκτρα καὶ μὴν ὅδ᾽ ἐστὶ κάρτ᾽ ἰδεῖν ὁμόπτερος.

Χορός ποίαις ἐθείραις; τοῦτο γὰρ θέλω μαθεῖν. 175

Ἠλέκτρα αὐτοῖσιν ἡμῖν κάρτα προσφερὴς ἰδεῖν.

Χορός μῶν οὖν Ὀρέστου κρύβδα δῶρον ἦν 32 τόδε;

Ἠλέκτρα μάλιστ᾽ ἐκείνου βοστρύχοις προσείδεται.

Χορός καὶ πῶς ἐκεῖνος δεῦρ᾽ ἐτόλμησεν μολεῖν;

Ἠλέκτρα ἔπεμψε χαίτην 33 κουρίμην χάριν πατρός. 180

Χορός οὐχ ἧσσον εὐδάκρυτά μοι λέγεις τάδε, εἰ τῆσδε χώρας μήποτε ψαύσει ποδί.

Ὀρέστης εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.

Ἠλέκτρα ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

Ὀρέστης εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου 41 πάλαι. 215

Ἠλέκτρα καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

Ὀρέστης σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ᾽ ἐκπαγλουμένην. 42

Ἠλέκτρα καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

Ὀρέστης ὅδ᾽ εἰμί: μὴ μάτευ᾽ 43 ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

Ἠλέκτρα ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν᾽, ὦ ξέν᾽, ἀμφί μοι πλέκεις; 220

Ὀρέστης αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα 44 μηχανορραφῶ.

Ἠλέκτρα ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

Ὀρέστης κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽, 45 εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.

Ἠλέκτρα ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην τἄρ᾽ 46 ἐγὼ προσεννέπω; 225

Χορός αἰδουμένη σοι βωμὸν ὡς τύμβον πατρὸς λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον.

Ἠλέκτρα λέγοις ἄν, ὥσπερ ᾐδέσω τάφον πατρός.

Χορός φθέγγου χέουσα κεδνὰ τοῖσιν εὔφροσιν.

Ἠλέκτρα τίνας δὲ τούτους τῶν φίλων προσεννέπω; 110

Χορός πρῶτον μὲν αὑτὴν χὤστις Αἴγισθον στυγεῖ.

Ἠλέκτρα ἐμοί τε καὶ σοί τἄρʼ ἐπεύξομαι τάδε;

Χορός αὐτὴ σὺ ταῦτα μανθάνουσʼ ἤδη φράσαι.

Ἠλέκτρα τίνʼ οὖν ἔτʼ ἄλλον τῇδε προστιθῶ στάσει;

Χορός μέμνησʼ Ὀρέστου, κεἰ θυραῖός ἐσθʼ ὅμως. 115

Ἠλέκτρα εὖ τοῦτο, κἀφρένωσας οὐχ ἥκιστά με.

Χορός τοῖς αἰτίοις νῦν τοῦ φόνου μεμνημένη—

Ἠλέκτρα τί φῶ; δίδασκʼ ἄπειρον ἐξηγουμένη.

Χορός ἐλθεῖν τινʼ αὐτοῖς δαίμονʼ ἢ βροτῶν τινα—

Ἠλέκτρα πότερα δικαστὴν ἢ δικηφόρον λέγεις; 120

Χορός ἅπλῶς τι φράζουσʼ, ὅστις ἀνταποκτενεῖ.

Ἠλέκτρα καὶ ταῦτά μοὐστὶν εὐσεβῆ θεῶν πάρα;

Χορός πῶς δʼ οὐ τὸν ἐχθρὸν ἀνταμείβεσθαι κακοῖς;

Ἠλέκτρα ἔχει μὲν ἤδη γαπότους χοὰς πατήρ· νέου δὲ μύθου τοῦδε κοινωνήσατε· 165

Χορός λέγοις ἄν· ὀρχεῖται δὲ καρδία φόβῳ.

Ἠλέκτρα ὁρῶ τομαῖον τόνδε βόστρυχον τάφῳ.

Χορός τίνος ποτʼ ἀνδρός, ἢ βαθυζώνου κόρης;

Ἠλέκτρα εὐξύμβολον τόδʼ ἐστὶ παντὶ δοξάσαι. 170

Χορός πῶς οὖν; παλαιὰ παρὰ νεωτέρας μάθω.

Ἠλέκτρα οὐκ ἔστιν ὅστις πλὴν ἐμοῦ κείραιτό νιν.

Χορός ἐχθροὶ γὰρ οἷς προσῆκε πενθῆσαι τριχί.

Ἠλέκτρα καὶ μὴν ὅδʼ ἐστὶ κάρτʼ ἰδεῖν ὁμόπτερος—

Χορός ποίαις ἐθείραις; τοῦτο γὰρ θέλω μαθεῖν. 175

Ἠλέκτρα αὐτοῖσιν ἡμῖν κάρτα προσφερὴς ἰδεῖν.

Χορός μῶν οὖν Ὀρέστου κρύβδα δῶρον ἦν τόδε;

Ἠλέκτρα μάλιστʼ ἐκείνου βοστρύχοις προσείδεται.

Χορός καὶ πῶς ἐκεῖνος δεῦρʼ ἐτόλμησεν μολεῖν;

Ἠλέκτρα ἔπεμψε χαίτην κουρίμην χάριν πατρός. 180

Χορός

αἰδουμένη σοι βωμὸν ὡς τύμβον πατρὸς

λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον.

Ἠλέκτρα

λέγοις ἄν, ὥσπερ ᾐδέσω τάφον πατρός.

Χορός

φθέγγου χέουσα κεδνὰ⁸ τοῖσιν εὔφροσιν.

Ἠλέκτρα

τίνας δὲ τούτους τῶν φίλων προσεννέπω;
110

Χορός

πρῶτον μὲν αὑτὴν χὤστις Αἴγισθον στυγεῖ.

Ἠλέκτρα

ἐμοί τε καὶ σοί τἄρ᾽ ἐπεύξομαι⁹ τάδε;

Χορός

αὐτὴ σὺ ταῦτα μανθάνουσ᾽ ἤδη φράσαι.

Ἠλέκτρα

τίν᾽ οὖν ἔτ᾽ ἄλλον τῇδε προστιθῶ στάσει;

Χορός

μέμνησ᾽ Ὀρέστου, κεἰ θυραῖός ἐσθ᾽ ὅμως.
115

Ἠλέκτρα

εὖ τοῦτο, κἀφρένωσας οὐχ ἥκιστά με.

Χορός

τοῖς αἰτίοις νῦν¹⁰ τοῦ φόνου μεμνημένη???

Ἠλέκτρα

τί φῶ; δίδασκ᾽ ἄπειρον ἐξηγουμένη.

Χορός

ἐλθεῖν τιν᾽ αὐτοῖς δαίμον᾽ ἢ βροτῶν τινα???

Ἠλέκτρα

πότερα δικαστὴν ἢ δικηφόρον λέγεις;¹¹
120

Χορός

ἅπλῶς τι φράζουσ᾽, ὅστις ἀνταποκτενεῖ.

Ἠλέκτρα

καὶ ταῦτά μοὐστὶν εὐσεβῆ θεῶν πάρα;

Χορός

πῶς δ᾽ οὐ τὸν ἐχθρὸν ἀνταμείβεσθαι κακοῖς;

Ἠλέκτρα

ἔχει μὲν ἤδη γαπότους²⁸ χοὰς πατήρ:²⁹

νέου δὲ μύθου τοῦδε κοινωνήσατε.
165

Χορός

λέγοις ἄν: ὀρχεῖται δὲ καρδία φόβῳ.

Ἠλέκτρα

ὁρῶ³⁰ τομαῖον τόνδε βόστρυχον τάφῳ.

Χορός

τίνος ποτ᾽ ἀνδρός, ἢ βαθυζώνου κόρης;

Ἠλέκτρα

εὐξύμβολον τόδ᾽ ἐστὶ παντὶ δοξάσαι.
170

Χορός

πῶς οὖν; παλαιὰ παρὰ νεωτέρας μάθω.

Ἠλέκτρα

οὐκ ἔστιν ὅστις πλὴν ἐμοῦ κείραιτό³¹ νιν.

Χορός

ἐχθροὶ γὰρ οἷς προσῆκε πενθῆσαι τριχί.

Ἠλέκτρα

καὶ μὴν ὅδ᾽ ἐστὶ κάρτ᾽ ἰδεῖν ὁμόπτερος.

Χορός

ποίαις ἐθείραις; τοῦτο γὰρ θέλω μαθεῖν.
175

Ἠλέκτρα

αὐτοῖσιν ἡμῖν κάρτα προσφερὴς ἰδεῖν.

Χορός

μῶν οὖν Ὀρέστου κρύβδα δῶρον ἦν³² τόδε;

Ἠλέκτρα

μάλιστ᾽ ἐκείνου βοστρύχοις προσείδεται.

Χορός

καὶ πῶς ἐκεῖνος δεῦρ᾽ ἐτόλμησεν μολεῖν;

Ἠλέκτρα

ἔπεμψε χαίτην³³ κουρίμην χάριν πατρός.
180

Χορός

οὐχ ἧσσον εὐδάκρυτά μοι λέγεις τάδε,

εἰ τῆσδε χώρας μήποτε ψαύσει ποδί.

Ὀρέστης

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.

Ἠλέκτρα

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;

Ὀρέστης

εἰς ὄψιν ἥκεις ὧνπερ ἐξηύχου⁴¹ πάλαι.
215

Ἠλέκτρα

καὶ τίνα σύνοισθά μοι καλουμένῃ βροτῶν;

Ὀρέστης

σύνοιδ᾽ Ὀρέστην πολλά σ᾽ ἐκπαγλουμένην.⁴²

Ἠλέκτρα

καὶ πρὸς τί δῆτα τυγχάνω κατευγμάτων;

Ὀρέστης

ὅδ᾽ εἰμί: μὴ μάτευ᾽⁴³ ἐμοῦ μᾶλλον φίλον.

Ἠλέκτρα

ἀλλ᾽ ἦ δόλον τιν᾽, ὦ ξέν᾽, ἀμφί μοι πλέκεις;
220

Ὀρέστης

αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ τἄρα⁴⁴ μηχανορραφῶ.

Ἠλέκτρα

ἀλλ᾽ ἐν κακοῖσι τοῖς ἐμοῖς γελᾶν θέλεις.

Ὀρέστης

κἀν τοῖς ἐμοῖς ἄρ᾽,⁴⁵ εἴπερ ἔν γε τοῖσι σοῖς.

Ἠλέκτρα

ὡς ὄντ᾽ Ὀρέστην τἄρ᾽⁴⁶ ἐγὼ προσεννέπω;

225

Χορός

αἰδουμένη σοι βωμὸν ὡς τύμβον πατρὸς

λέξω, κελεύεις γάρ, τὸν ἐκ φρενὸς λόγον.

Ἠλέκτρα

λέγοις ἄν, ὥσπερ ᾐδέσω τάφον πατρός.

Χορός

φθέγγου χέουσα κεδνὰ τοῖσιν εὔφροσιν.

Ἠλέκτρα

τίνας δὲ τούτους τῶν φίλων προσεννέπω;
110

Χορός

πρῶτον μὲν αὑτὴν χὤστις Αἴγισθον στυγεῖ.

Ἠλέκτρα

ἐμοί τε καὶ σοί τἄρʼ ἐπεύξομαι τάδε;

Χορός

αὐτὴ σὺ ταῦτα μανθάνουσʼ ἤδη φράσαι.

Ἠλέκτρα

τίνʼ οὖν ἔτʼ ἄλλον τῇδε προστιθῶ στάσει;

Χορός

μέμνησʼ Ὀρέστου, κεἰ θυραῖός ἐσθʼ ὅμως.
115

Ἠλέκτρα

εὖ τοῦτο, κἀφρένωσας οὐχ ἥκιστά με.

Χορός

τοῖς αἰτίοις νῦν τοῦ φόνου μεμνημένη—

Ἠλέκτρα

τί φῶ; δίδασκʼ ἄπειρον ἐξηγουμένη.

Χορός

ἐλθεῖν τινʼ αὐτοῖς δαίμονʼ ἢ βροτῶν τινα—

Ἠλέκτρα

πότερα δικαστὴν ἢ δικηφόρον λέγεις;
120

Χορός

ἅπλῶς τι φράζουσʼ, ὅστις ἀνταποκτενεῖ.

Ἠλέκτρα

καὶ ταῦτά μοὐστὶν εὐσεβῆ θεῶν πάρα;

Χορός

πῶς δʼ οὐ τὸν ἐχθρὸν ἀνταμείβεσθαι κακοῖς;

Ἠλέκτρα

ἔχει μὲν ἤδη γαπότους χοὰς πατήρ·

νέου δὲ μύθου τοῦδε κοινωνήσατε·
165

Χορός

λέγοις ἄν· ὀρχεῖται δὲ καρδία φόβῳ.

Ἠλέκτρα

ὁρῶ τομαῖον τόνδε βόστρυχον τάφῳ.

Χορός

τίνος ποτʼ ἀνδρός, ἢ βαθυζώνου κόρης;

Ἠλέκτρα

εὐξύμβολον τόδʼ ἐστὶ παντὶ δοξάσαι.
170

Χορός

πῶς οὖν; παλαιὰ παρὰ νεωτέρας μάθω.

Ἠλέκτρα

οὐκ ἔστιν ὅστις πλὴν ἐμοῦ κείραιτό νιν.

Χορός

ἐχθροὶ γὰρ οἷς προσῆκε πενθῆσαι τριχί.

Ἠλέκτρα

καὶ μὴν ὅδʼ ἐστὶ κάρτʼ ἰδεῖν ὁμόπτερος—

Χορός

ποίαις ἐθείραις; τοῦτο γὰρ θέλω μαθεῖν.
175

Ἠλέκτρα

αὐτοῖσιν ἡμῖν κάρτα προσφερὴς ἰδεῖν.

Χορός

μῶν οὖν Ὀρέστου κρύβδα δῶρον ἦν τόδε;

Ἠλέκτρα

μάλιστʼ ἐκείνου βοστρύχοις προσείδεται.

Χορός

καὶ πῶς ἐκεῖνος δεῦρʼ ἐτόλμησεν μολεῖν;

Ἠλέκτρα

ἔπεμψε χαίτην κουρίμην χάριν πατρός.
180

Χορός

οὐχ ἧσσον εὐδάκρυτά μοι λέγεις τάδε,

εἰ τῆσδε χώρας μήποτε ψαύσει ποδί.

Ὀρέστης

εὔχου τὰ λοιπά, τοῖς θεοῖς τελεσφόρους

εὐχὰς ἐπαγγέλλουσα, τυγχάνειν καλῶς.

Ἠλέκτρα

ἐπεὶ τί νῦν ἕκατι δαιμόνων κυρῶ;