Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Χορός

Ζεῦ, Ζεῦ, τί λέγω, πόθεν ἄρξωμαι,

τάδ᾽ ἐπευχομένη κἀπιθεάζουσ',

ὑπὸ δ᾽ εὐνοίας

πῶς ἴσον εἰποῦσ᾽ ἀνύσωμαι;

νῦν γὰρ μέλλουσι μιανθεῖσαι
845

πειραὶ κοπάνων ἀνδροδαΐκτων

ἢ πάνυ θήσειν Ἀγαμεμνονίων

οἴκων ὄλεθρον διὰ παντός,

ἢ πῦρ καὶ φῶς ἐπ' ἐλευθερίᾳ

δαίων ἀρχάς τε πολισσονόμους
850

ἕξει, πατέρων μέγαν ὄλβον.

τοιάνδε πάλην μόνος ὢν ἔφεδρος

δισσοῖς μέλλει θεῖος Ὀρέστης

ἅψειν. εἴη δ᾽ ἐπὶ νίκῃ.
855

Libation Bearers. Aeschylus. Gottfried Hermann (Editor). Lipsiae. 1852.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

Χοηφόροι (OCR draft) (Greek) (Χοηφόροι. Gottfried Hermann, 1852.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (7)

Χοηφóρoι First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 838-934 focus

Αιγισθος

ἥκω μὲν οὐκ ἄκλητος, ἀλλ᾽ ὑπάγγελος:

νέαν φάτιν δὲ πεύθομαι λέγειν τινὰς

ξένους μολόντας οὐδαμῶς ἐφίμερον,¹
840

μόρον δ᾽ Ὀρέστου. καὶ τόδ᾽ ἀμφέρειν δόμοις

γένοιτ᾽ ἂν ἄχθος δειματοσταγὲς² φόνῳ

τῷ πρόσθεν ἑλκαίνουσι καὶ δεδηγμένοις.³

πῶς ταῦτ᾽ ἀληθῆ καὶ βλέποντα δοξάσω;

ἢ πρὸς γυναικῶν δειματούμενοι λόγοι
845

πεδάρσιοι θρῴσκουσι, θνῄσκοντες μάτην;

τί τῶνδ᾽ ἂν εἴποις ὥστε δηλῶσαι φρενί;

Χορός

ἠκούσαμεν μέν, πυνθάνου δὲ τῶν ξένων

ἔσω⁴ παρελθών. οὐδὲν ἀγγέλων σθένος

ὡς αὐτὸν⁵ αὐτῶν ἄνδρα πεύθεσθαι πάρα.⁶
850

Αἴγισθος

ἰδεῖν ἐλέγξαι τ᾽ αὖ θέλω τὸν ἄγγελον,

εἴτ᾽ αὐτὸς ἦν⁷ θνῄσκοντος ἐγγύθεν παρών,

εἴτ᾽ ἐξ ἀμαυρᾶς κληδόνος λέγει μαθών.

οὔτοι φρέν᾽ ἂν⁸ κλέψειεν ὠμματωμένην.

855

Χορός

Ζεῦ Ζεῦ, τί λέγω, πόθεν ἄρξωμαι
855

τάδ᾽ ἐπευχομένη κἀπιθεάζουσ᾽,⁹

ὑπὸ δ᾽ εὐνοίας

πῶς ἴσον εἰποῦσ᾽ ἀνύσωμαι;

νῦν γὰρ μέλλουσι μιανθεῖσαι

πειραὶ κοπάνων ἀνδροδαΐκτων
860

ἢ πάνυ θήσειν Ἀγαμεμνονίων

οἴκων ὄλεθρον διὰ παντός,

ἢ πῦρ καὶ φῶς ἐπ᾽ ἐλευθερίᾳ

δαίων ἀρχάς τε πολισσονόμους

πατέρων θ᾽ ἕξει¹⁰ μέγαν ὄλβον.
865

τοιάνδε πάλην μόνος ὢν ἔφεδρος

δισσοῖς μέλλει θεῖος¹¹ Ὀρέστης

ἅψειν. εἴη δ᾽ ἐπὶ νίκῃ.

869

Αἴγισθος

ἐή, ὀτοτοτοῖ.

Χορός

ἔα ἔα μάλα:
870

πῶς ἔχει; πῶς κέκρανται δόμοις;

ἀποσταθῶμεν¹² πράγματος τελουμένου,

ὅπως δοκῶμεν τῶνδ᾽ ἀναίτιαι κακῶν

εἶναι: μάχης γὰρ δὴ κεκύρωται τέλος.

875

Οἰκέτης

οἴμοι, πανοίμοι¹³ δεσπότου πεπληγμένου:¹⁴
875

οἴμοι μάλ᾽ αὖθις ἐν τρίτοις προσφθέγμασιν.

Αἴγισθος οὐκέτ᾽ ἔστιν. ἀλλ᾽ ἀνοίξατε

ὅπως τάχιστα, καὶ γυναικείους πύλας

μοχλοῖς χαλᾶτε: καὶ μάλ᾽ ἡβῶντος δὲ δεῖ,

οὐχ ὥστ᾽¹⁵ ἀρῆξαι διαπεπραγμένῳ:¹⁶ τί γάρ;
880

ἰοὺ ἰού.

κωφοῖς ἀυτῶ και καθεύδουσιν μάτην

ἄκραντα βάζω; ποῖ Κλυταιμήστρα; τί δρᾷ;

ἔοικε νῦν αὖ τῆσδ᾽¹⁷ ἐπιξήνου¹⁸ πέλας
αὐχὴν πεσεῖσθαι πρὸς δίκην¹⁹ πεπληγμένος.

Κλυταιμνήστρα

τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα; τίνα βοὴν ἵστης δόμοις;
885

Οἰκέτης

τὸν ζῶντα καίνειν τοὺς τεθνηκότας λέγω.

Κλυταιμνήστρα

οἲ ᾽γώ.²⁰ ξυνῆκα τοὔπος ἐξ αἰνιγμάτων.

δόλοις ὀλούμεθ᾽, ὥσπερ οὖν ἐκτείναμεν.

δοίη τις ἀνδροκμῆτα πέλεκυν ὡς τάχος:

εἰδῶμεν εἰ²¹ νικῶμεν, ἢ νικώμεθα:
890

ἐνταῦθα γὰρ δὴ τοῦδ᾽ ἀφικόμην κακοῦ.

Ὀρέστης

σὲ καὶ ματεύω: τῷδε δ᾽ ἀρκούντως ἔχει.

Κλυταιμνήστρα

οἲ ᾽γώ. τέθνηκας, φίλτατ᾽ Αἰγίσθου βία.

Ὀρέστης

φιλεῖς τὸν ἄνδρα; τοιγὰρ ἐν ταὐτῷ τάφῳ

κείσει. θανόντα δ᾽ οὔτι μὴ προδῷς ποτε.
895

Κλυταιμνήστρα

ἐπίσχες, ὦ παῖ, τόνδε δ᾽ αἴδεσαι,²² τέκνον,

μαστόν, πρὸς ᾧ²³ σὺ πολλὰ δὴ βρίζων ἅμα

οὔλοισιν ἐξήμελξας εὐτραφὲς γάλα.

Ὀρέστης

Πυλάδη, τί δράσω; μητέρ᾽ αἰδεσθῶ κτανεῖν;

900

Πυλαδης

ποῦ δὴ²⁴ τὰ λοιπὰ Λοξίου μαντεύματα
900

τὰ πυθόχρηστα, πιστά τ᾽²⁵ εὐορκώματα;

ἅπαντας ἐχθροὺς τῶν θεῶν ἡγοῦ πλέον.

Ὀρέστης

κρίνω σὲ νικᾶν, καὶ παραινεῖς μοι καλῶς.

ἕπου, πρὸς αὐτὸν τόνδε σὲ σφάξαι θέλω.

καὶ ζῶντα γάρ νιν κρείσσον᾽²⁶ ἡγήσω πατρός:
905

τούτῳ θανοῦσα ξυγκάθευδ᾽, ἐπεὶ φιλεῖς

τὸν ἄνδρα τοῦτον, ὃν δ᾽ ἐχρῆν φιλεῖν στυγεῖς.

Κλυταιμνήστρα

ἐγώ σ᾽ ἔθρεψα, σὺν²⁷ δὲ γηράναι θέλω.

Ὀρέστης

πατροκτονοῦσα γὰρ ξυνοικήσεις ἐμοί;

Κλυταιμνήστρα

ἡ Μοῖρα τούτων, ὦ τέκνον, παραιτία.
910

Ὀρέστης

καὶ τόνδε τοίνυν Μοῖρ᾽ ἐπόρσυνεν²⁸ μόρον.

Κλυταιμνήστρα

οὐδὲν σεβίζει²⁹ γενεθλίους ἀράς, τέκνον;

Ὀρέστης

τεκοῦσα γάρ μ᾽ ἔρριψας ἐς τὸ δυστυχές.

Κλυταιμνήστρα

οὔτοι σ᾽ ἀπέρριψ᾽ ἐς δόμους δορυξένους.

Ὀρέστης

αἰσχρῶς³⁰ ἐπράθην ὢν ἐλευθέρου πατρός.
915

Κλυταιμνήστρα

ποῦ δῆθ᾽ ὁ τῖμος, ὅντιν᾽ ἀντεδεξάμην;

Ὀρέστης

αἰσχύνομαί σοι³¹ τοῦτ᾽ ὀνειδίσαι σαφῶς.

Κλυταιμνήστρα

ἀλλ᾽³² εἴφ᾽ ὁμοίως καὶ πατρὸς τοῦ σοῦ μάτας.

Ὀρέστης

μὴ ᾽λεγχε τὸν πονοῦντ᾽ ἔσω καθημένη.

Κλυταιμνήστρα

ἄλγος γυναιξὶν ἀνδρὸς εἴργεσθαι, τέκνον.
920

Ὀρέστης

τρέφει δέ γ᾽ ἀνδρὸς μόχθος ἡμένας ἔσω.

Κλυταιμνήστρα

κτενεῖν ἔοικας, ὦ τέκνον, τὴν μητέρα.

Ὀρέστης

σύ τοι σεαυτήν, οὐκ ἐγώ, κατακτενεῖς.

Κλυταιμνήστρα

ὅρα, φύλαξαι μητρὸς ἐγκότους κύνας.

Ὀρέστης

τὰς τοῦ πατρὸς δὲ πῶς φύγω, παρεὶς τάδε;
925

Κλυταιμνήστρα

ἔοικα θρηνεῖν ζῶσα πρὸς τύμβον μάτην.

Ὀρέστης

πατρὸς γὰρ αἶσα τόνδε σοὐρίζει³³ μόρον.³⁴³⁵

Κλυταιμνήστρα

οἲ ᾽γὼ τεκοῦσα τόνδ᾽ ὄφιν ἐθρεψάμην.

Ὀρέστης

ἦ κάρτα μάντις οὑξ ὀνειράτων φόβος.

ἔκανες³⁶ ὃν οὐ χρῆν, καὶ τὸ μὴ χρεὼν πάθε.
930

Χορός

στένω μὲν οὖν καὶ τῶνδε συμφορὰν διπλῆν.

ἐπεὶ δὲ πολλῶν αἱμάτων ἐπήκρισε

τλήμων Ὀρέστης, τοῦθ᾽ ὅμως αἱρούμεθα,

ὀφθαλμὸν οἴκων μὴ πανώλεθρον πεσεῖν.

935

Χοηφóρoι Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 838-934 focus

Αἴγισθος

ἥκω μὲν οὐκ ἄκλητος, ἀλλʼ ὑπάγγελος·

νέαν φάτιν δὲ πεύθομαι λέγειν τινὰς

ξένους μολόντας οὐδαμῶς ἐφίμερον,
840

μόρον δʼ Ὀρέστου. καὶ τόδʼ ἀμφέρειν δόμοις

γένοιτʼ ἂν ἄχθος δειματοσταγὲς φόνῳ

τῷ πρόσθεν ἑλκαίνουσι καὶ δεδηγμένοις.

πῶς ταῦτʼ ἀληθῆ καὶ βλέποντα δοξάσω;

ἢ πρὸς γυναικῶν δειματούμενοι λόγοι
845

πεδάρσιοι θρῴσκουσι, θνῄσκοντες μάτην;

τί τῶνδʼ ἂν εἴποις ὥστε δηλῶσαι φρενί;

Χορός

ἠκούσαμεν μέν, πυνθάνου δὲ τῶν ξένων

ἔσω παρελθών. οὐδὲν ἀγγέλων σθένος

ὡς αὐτὸν αὐτῶν ἄνδρα πεύθεσθαι πάρα.
850

Αἴγισθος

ἰδεῖν ἐλέγξαι τʼ αὖ θέλω τὸν ἄγγελον,

εἴτʼ αὐτὸς ἦν θνῄσκοντος ἐγγύθεν παρών,

εἴτʼ ἐξ ἀμαυρᾶς κληδόνος λέγει μαθών.

οὔτοι φρένʼ ἂν κλέψειεν ὠμματωμένην.

855

Χορός

Ζεῦ Ζεῦ, τί λέγω, πόθεν ἄρξωμαι
855

τάδʼ ἐπευχομένη κἀπιθεάζουσʼ,

ὑπὸ δʼ εὐνοίας

πῶς ἴσον εἰποῦσʼ ἀνύσωμαι;

νῦν γὰρ μέλλουσι μιανθεῖσαι

πειραὶ κοπάνων ἀνδροδαΐκτων
860

ἢ πάνυ θήσειν Ἀγαμεμνονίων

οἴκων ὄλεθρον διὰ παντός,

ἢ πῦρ καὶ φῶς ἐπʼ ἐλευθερίᾳ

δαίων ἀρχάς τε πολισσονόμους

πατέρων θʼ ἕξει μέγαν ὄλβον.
865

τοιάνδε πάλην μόνος ὢν ἔφεδρος

δισσοῖς μέλλει θεῖος Ὀρέστης

ἅψειν. εἴη δʼ ἐπὶ νίκῃ.

869

Αἴγισθος

ἒ ἔ, ὀτοτοτοῖ.

Χορός

ἔα ἔα μάλα·
870

πῶς ἔχει; πῶς κέκρανται δόμοις;

ἀποσταθῶμεν πράγματος τελουμένου,

ὅπως δοκῶμεν τῶνδʼ ἀναίτιαι κακῶν

εἶναι· μάχης γὰρ δὴ κεκύρωται τέλος.

875

Οἰκέτης

οἴμοι, πανοίμοι δεσπότου πεπληγμένου·
875

οἴμοι μάλʼ αὖθις ἐν τρίτοις προσφθέγμασιν.

Αἴγισθος οὐκέτʼ ἔστιν. ἀλλʼ ἀνοίξατε

ὅπως τάχιστα, καὶ γυναικείους πύλας

μοχλοῖς χαλᾶτε· καὶ μάλʼ ἡβῶντος δὲ δεῖ,

οὐχ ὡς δʼ ἀρῆξαι διαπεπραγμένῳ· τί γάρ;
880

ἰοὺ ἰού.

κωφοῖς ἀυτῶ καὶ καθεύδουσιν μάτην

ἄκραντα βάζω; ποῖ Κλυταιμήστρα; τί δρᾷ;

ἔοικε νῦν αὐτῆς ἐπὶ ξυροῦ πέλας

αὐχὴν πεσεῖσθαι πρὸς δίκην πεπληγμένος.

Κλυταιμνήστρα

τί δʼ ἐστὶ χρῆμα; τίνα βοὴν ἵστης δόμοις;
885

Οἰκέτης

τὸν ζῶντα καίνειν τοὺς τεθνηκότας λέγω.

Κλυταιμνήστρα

οἲ ʼγώ. ξυνῆκα τοὔπος ἐξ αἰνιγμάτων.

δόλοις ὀλούμεθʼ, ὥσπερ οὖν ἐκτείναμεν.

δοίη τις ἀνδροκμῆτα πέλεκυν ὡς τάχος·

εἰδῶμεν εἰ νικῶμεν, ἢ νικώμεθα·
890

ἐνταῦθα γὰρ δὴ τοῦδʼ ἀφικόμην κακοῦ.

Ὀρέστης

σὲ καὶ ματεύω· τῷδε δʼ ἀρκούντως ἔχει.

Κλυταιμνήστρα

οἲ ʼγώ. τέθνηκας, φίλτατʼ Αἰγίσθου βία.

Ὀρέστης

φιλεῖς τὸν ἄνδρα; τοιγὰρ ἐν ταὐτῷ τάφῳ

κείσῃ· θανόντα δʼ οὔτι μὴ προδῷς ποτε.
895

Κλυταιμνήστρα

ἐπίσχες, ὦ παῖ, τόνδε δʼ αἴδεσαι, τέκνον,

μαστόν, πρὸς ᾧ σὺ πολλὰ δὴ βρίζων ἅμα

οὔλοισιν ἐξήμελξας εὐτραφὲς γάλα.

Ὀρέστης

Πυλάδη τί δράσω; μητέρʼ αἰδεσθῶ κτανεῖν;

900

Πυλάδης

ποῦ δὴ τὰ λοιπὰ Λοξίου μαντεύματα
900

τὰ πυθόχρηστα, πιστὰ δʼ εὐορκώματα;

ἅπαντας ἐχθροὺς τῶν θεῶν ἡγοῦ πλέον.

Ὀρέστης

κρίνω σὲ νικᾶν, καὶ παραινεῖς μοι καλῶς.

ἕπου, πρὸς αὐτὸν τόνδε σὲ σφάξαι θέλω.

καὶ ζῶντα γάρ νιν κρείσσονʼ ἡγήσω πατρός·
905

τούτῳ θανοῦσα ξυγκάθευδʼ, ἐπεὶ φιλεῖς

τὸν ἄνδρα τοῦτον, ὃν δʼ ἐχρῆν φιλεῖν στυγεῖς.

Κλυταιμνήστρα

ἐγώ σʼ ἔθρεψα, σὺν δὲ γηράναι θέλω.

Ὀρέστης

πατροκτονοῦσα γὰρ ξυνοικήσεις ἐμοί;

Κλυταιμνήστρα

ἡ Μοῖρα τούτων, ὦ τέκνον, παραιτία.
910

Ὀρέστης

καὶ τόνδε τοίνυν Μοῖρʼ ἐπόρσυνεν μόρον.

Κλυταιμνήστρα

οὐδὲν σεβίζῃ γενεθλίους ἀράς, τέκνον;

Ὀρέστης

τεκοῦσα γάρ μʼ ἔρριψας ἐς τὸ δυστυχές.

Κλυταιμνήστρα

οὔτοι σʼ ἀπέρριψʼ εἰς δόμους δορυξένους.

Ὀρέστης

αἰκῶς ἐπράθην ὢν ἐλευθέρου πατρός.
915

Κλυταιμνήστρα

ποῦ δῆθʼ ὁ τῖμος, ὅντινʼ ἀντεδεξάμην;

Ὀρέστης

αἰσχύνομαί σοι τοῦτʼ ὀνειδίσαι σαφῶς.

Κλυταιμνήστρα

μὴ ἀλλʼ εἴφʼ ὁμοίως καὶ πατρὸς τοῦ σοῦ μάτας.

Ὀρέστης

μὴ ʼλεγχε τὸν πονοῦντʼ ἔσω καθημένη.

Κλυταιμνήστρα

ἄλγος γυναιξὶν ἀνδρὸς εἴργεσθαι, τέκνον.
920

Ὀρέστης

τρέφει δέ γʼ ἀνδρὸς μόχθος ἡμένας ἔσω.

Κλυταιμνήστρα

κτενεῖν ἔοικας, ὦ τέκνον, τὴν μητέρα.

Ὀρέστης

σύ τοι σεαυτήν, οὐκ ἐγώ, κατακτενεῖς.

Κλυταιμνήστρα

ὅρα, φύλαξαι μητρὸς ἐγκότους κύνας.

Ὀρέστης

τὰς τοῦ πατρὸς δὲ πῶς φύγω, παρεὶς τάδε;
925

Κλυταιμνήστρα

ἔοικα θρηνεῖν ζῶσα πρὸς τύμβον μάτην.

Ὀρέστης

πατρὸς γὰρ αἶσα τόνδε σοὐρίζει μόρον.

Κλυταιμνήστρα

οἲ ʼγὼ τεκοῦσα τόνδʼ ὄφιν ἐθρεψάμην.

Ὀρέστης

ἦ κάρτα μάντις οὑξ ὀνειράτων φόβος.

ἔκανες ὃν οὐ χρῆν, καὶ τὸ μὴ χρεὼν πάθε.
930

Χορός

στένω μὲν οὖν καὶ τῶνδε συμφορὰν διπλῆν.

ἐπεὶ δὲ πολλῶν αἱμάτων ἐπήκρισε

τλήμων Ὀρέστης, τοῦθʼ ὅμως αἱρούμεθα,

ὀφθαλμὸν οἴκων μὴ πανώλεθρον πεσεῖν.

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 855 focus

ΧΟ.

Ζεῦ Ζεῦ, τί λέγω, πόθεν ἄρξωμαι
855

τάδ᾽ ἐπευχομένη κἀπιθεάζουσ',

ὑπὸ δ᾽ εὐνοίας

πῶς ἴσον εἰποῦσ᾽ ἀνύσωμαι?

νῦν γὰρ μέλλουσι μιανθεῖσαι

πειραὶ κοπάνων ἀνδροδαΐκτων
860

ἢ πάνυ θήσειν Ἀγαμέμνονίων

οἴκων ὄλεθρον διὰ παντὸς,

ἢ πῦρ καὶ φῶς ἐπ᾽ ἐλευθερία

δαίων ἀρχάς τε πολισσονόμους

πατέρων θ᾽ ἕξει μέγαν ὄλβον.
865

τοιάνδε πάλην μόνος ἂν ἔφεδρος

δισσοῖς μέλλει θεῖος Ὀρέστης

ἅψειν. εἴη δ᾽ ἐπὶ νίκῃ.

ΧΟΗΦΟΡΟΙ (OCR draft) Experimental (ΧΟΗΦΟΡΟΙ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 855 focus

ΧΟ.

Ζεῦ Ζεῦ, τί λέγω ; πόθεν ἄρξωμαι

τάδ' ἐπευχομένη κἀπιθεάζουσ' κἀπιθοάζουσα ¹,
855

ὑπὸ δ᾽ εὐνοίας

πῶς ἴσον εἰποῦσ᾽ ἀνύσωμαι ἁνύσωμαι ²;

Νῦν γὰρ μέλλουσι μιανθεῖσαι

πειραὶ κοπάνων ἀνδροδαίκτων

ἢ πάνυ θήσειν ᾿Αγαμεμνονίων
860

οἴκων ὄλεθρον διὰ παντός,

ἢ πῦρ καὶ φῶς ἐπ' ἐλευθερίᾳ

δαίων ἀρχάς τε πολισσονόμους

ἕξει, πατέρων μέγαν ὄλβον. ³

Τοιάνδε πάλην μόνος ὢν ἔφεδρος
865

δισσοῖς μέλλει θεῖος θείοις Ορέστης

ἅψειν· εἴη δ' ἐπὶ νίκῃ.

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. N. Wecklein, 1885.) — 855 focus

Ζεῦ Ζεῦ, τί λέγω, πόθεν ἄρξωμαι,

τάδ᾽ ἐπευχομένη κἀπιδεάζουσ',
855

ὑπὸ δ᾽ εὐνοίας

πῶς ἴσον εἰποῦσ᾽ ἀνύσωμαι;

νῦν γὰρ μέλλουσι μιανθεῖσαι

πειραὶ κοπάνων ἀνδροδαΐκτων

ἢ πάνυ θήσειν ᾿Αγαμεμνονίων
860

οἴκων ὄλεθρον διὰ παντός,

ἢ πῦρ καὶ φῶς ἐπ᾿ ἐλευθερίᾳ

δαίων αρχάς τε πολισσονόμους

ἕξει πατέρων μέγαν ὄλβον.

τοιάνδε πάλην μόνος ὢν ἔφεδρος
865

δισσοῖς μέλλει θείοις Ὀρέστης

ἅψειν. εἴη δ᾽ ἐπὶ νίκῃ.

ΑΙ.

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Martin L. West, 1990.) — 855 focus

ΧΟ.

Ζεῦ Ζεῦ, τί λέγω;
855

πόθεν ἄρξωμαι τάδ᾽ ἐπευχομένη κἀπιθεάζουσ᾽,

ὑπὸ δ᾽ εὐνοίας πῶς ἴσον εἰποῦσ᾽ ἁνύσωμαι;

νῦν γὰρ μέλλουσι μιανθεῖσαι

πειραὶ κοπάνων ἀνδροδαΐκτων
860

ἢ πάνυ θήσειν Ἀγαμεμνονίων

οἴκων ὄλεθρον διὰ παντός,

ἢ πῦρ καὶ φῶς ἐπ᾽ ἐλευθερίαι

δαίων ἀρχάς τε πολισσονόμους ⟨. . .⟩

ἕξει, πατέρων μέγαν ὄλβον.
865

τοιάνδε πάλην μόνος ὢν ἔφεδρος δισσοῖς μέλλει

θεῖος Ὀρέστης ἅψειν· εἴη δ᾽ ἐπὶ νίκηι.

¹²³⁴⁵⁶⁷⁸⁹¹⁰¹¹¹²¹³ (βοὴ ἔνδοθεν)

Aeschyli Choephori (OCR draft) Experimental (Aeschyli Choephori. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 855 focus

ΧΟΡΟΣ

Ζεῦ Ζεῦ, τί λέγω, πόθεν ἄρξωμαι

τάδ᾽ ἐπευχομένη κἀπιθεάζουσ᾽,

Apparatus Criticus

πορὼn πορών scripsi προπράσσων corr. Blomfield χάριτας χάριτος corr. Schütz λυγρᾶς λυπρᾶς corr. Bamberger μόρου μόρον corr. Turn. ἑλκαίνουσι καὶ δεδηγμένοις ἑλκαίνοντι καὶ δεδηγμένωι αὐτὸn ἀνδρὸς ὡς αὐτὸς αὐτῶν αὐτόν ἀνδρός πάρα περί corr. Portus αὐτὸς ἦν θνήισκοντος ἦεν θν. corr. Turn. ἂ ν suppl. Elmsley κλέψειεν κλέψειαν corr. Stephanus κἀπιθεάζουσ᾽ -θοάζ- in rasura, corr. Schütz

ΧΟΡΟΣ

ὑπὸ δ᾽ εὐνοίας

πῶς ἴσον εἰποῦσ᾽ ἀνύσωμαι;

νῦν γὰρ μέλλουσι μιανθεῖσαι
860

πειραὶ κοπάνων ἀνδροδαΐκτων

ἢ πάνυ θήσειν ᾿Αγαμεμνονίων

οἴκων ὄλεθρον διὰ παντός,

ἢ πῦρ καὶ φῶς ἐπ᾿ ἐλευθερίαι

δαίων ἀρχάς τε πολισσονόμους
865

πατέρων (θ᾿) ἕξει μέγαν ὄλβον.

τοιάνδε πάλην μόνος ὢν ἔφεδρος

δισσοῖς μέλλει θεῖος Ορέστης

ἅψειν. εἴη δ᾽ ἐπὶ νίκηι.

Translations (9)

Libation Bearers Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926. (Modernized by Perseus.)) — 838-931 focus

Enter Aegisthus

Aegisthus

I have come not unasked but summoned by a messenger. I heard startling news told by some strangers who have arrived, tidings far from welcome:

—that Orestes is dead. To lay this too upon our house would be a fearful burden when it is still festering and galled by the wound inflicted by an earlier murder. How can I believe this tale is the living truth? Or is it merely a panic-stricken report spread by women
840

which leaps up to die away in nothingness? What can you tell me of this to make it plain to my mind?
845

Chorus

We heard the tale, it is true. But go inside and inquire of the strangers. The certainty of a messenger’s report

is nothing compared with one’s own interrogation of the man himself.
850

Aegisthus

I wish to see the messenger and put him to the test again—whether he himself was present at the death or merely repeats from vague reports what he has heard. No! Be sure he cannot deceive a mind with eyes open. Exit

855

Chorus

O Zeus, O Zeus, what should I say? Where shall I begin this prayer of mine, this appeal to the gods? How in my loyal zeal can I succeed in finding words to match need? Now is the moment when the blood-stained edges of the blades that lay men low
855

are utterly forever to destroy the house of Agamemnon. Or else, kindling a flaming light in the cause of freedom, Orestes will win both the rule over his realm and the rich possessions of his fathers.
860

Our gallant Orestes, with no one to assist him, is now to meet with two in such a contest. And may it be to triumph!
865

869 A shriek is heard from within

Aegisthus

within Oh! Oh! O woe!

Chorus

Ah! Ah! Alas! What is happening? What is being accomplished for our house? Let us stand apart while the matter is still unsettled so that we may be considered blameless in these ills. For the issue of the fighting has now been decided. The Chorus withdraws to the side of the scene; then a servant of Aegisthus rushes in
870

875

Servant

O woe, oh utter woe! My master is slain! O woe! I cry yet again, for the third time. Aegisthus is no more! Come, with all speed! Unbar and open the women’s door! And a strong arm indeed is needed, but not to help him who is already slain: what good is there in that?
875

Help! Help! Am I shouting to the deaf and fruitlessly wasting my voice on people who are asleep? Where has Clytaemestra gone? What is she doing? Her own neck, near the razor’s edge, is now ready to fall beneath the stroke.
880

Clytaemestra hurries in unattended

Clytaemestra

What is this? What cry for help are you raising in our house?
885

Servant

I tell you the dead are killing the living.¹

Clytaemestra

Ah! Indeed I grasp the meaning of the riddle. We are to perish by treachery, just as we committed murder. Someone give me a battle-axe, and quickly! Let us know if we are victors or vanquished:

for I have even come to this in this wretched business. Exit Servant. The door is opened and the corpse of Aegisthus is discovered. Nearby stands Orestes, and at a distance Pylades
890

Orestes

It is you I seek. He over there has had enough.

Clytaemestra

Oh no! My beloved, valiant Aegisthus! You are dead!

Orestes

You love this man? Then you will lie in the same grave,

and you will never abandon him in death.
895

Clytaemestra

Wait, my son! Have pity, child, upon this breast at which many times while you slept you sucked with toothless gums the milk that nourished you.

Orestes

Pylades, what shall I do? Shall I spare my mother out of pity?

900

Pylades

What then will become in the future of Loxias’ oracles declared at Pytho , and of our sworn pact? Count all men your enemies rather than the gods.
900

Orestes

I judge you victor: you advise me well. To Clytaemestra Come, this way! I mean to kill you by his very side. For while he lived, you thought him better than my father.

Sleep with him in death, since you love him but hate the man you were bound to love.
905

Clytaemestra

It was I who nourished you, and with you I would grow old.

Orestes

What! Murder my father and then make your home with me?

Clytaemestra

Fate, my child, must share the blame for this.
910

Orestes

And fate now brings this destiny to pass.

Clytaemestra

Have you no regard for a parent’s curse, my son?

Orestes

You brought me to birth and yet you cast me out to misery.

Clytaemestra

No, surely I did not cast you out in sending you to the house of an ally.

Orestes

I was sold in disgrace, though I was born of a free father.
915

Clytaemestra

Then where is the price I got for you?

Orestes

I am ashamed to reproach you with that outright.

Clytaemestra

But do not fail to proclaim the follies of that father of yours as well.

Orestes

Do not accuse him who suffered while you sat idle at home.

Clytaemestra

It is a grief for women to be deprived of a husband, my child.
920

Orestes

Yes, but it is the husband’s toil that supports them while they sit at home.

Clytaemestra

You seem resolved, my child, to kill your mother.

Orestes

You will kill yourself, not I.

Clytaemestra

Take care: beware the hounds of wrath that avenge a mother.

Orestes

And how shall I escape my father’s if I leave this undone?
925

Clytaemestra

I see that though living I mourn in vain before a tomb.²

Orestes

Yes, for my father’s fate has marked out this destiny for you.

Clytaemestra

Oh no! I myself bore and nourished this serpent!

Orestes

Yes, the terror from your dream was indeed a prophet. You killed him whom you should not; so suffer what should not be.

He forces Clytaemestra within; Pylades follows
930

Chorus

Truly I grieve even for these in their twofold downfall. Yet since long-suffering Orestes has reached the peak of many deeds of blood, we would rather have it so, that the eye of the house should not be utterly lost.

The Libation Bearers (OCR draft) Experimental (The Libation Bearers. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 855 focus

O Jupiter ! Jupiter! what am I to say ? whence shall I commence thus praying and importunating ? How, speaking from good feeling, shall I obtain an equivalent boon ?

For now either the gore-stained attempts of the man-slaying axes are on the point of working the destruction of the family of Agamemnon throughout all time, or he, kindling fire and light for liberty, and the authorities that give laws to the state, shall enjoy the great weal of his fathers. Upon such a con flict as this is god-like Orestes, a solitary single-handed champion, on the point of entering against two. And may it be for victory!

AEGISTHUS

LES CHOÉPHORES (OCR draft) Experimental (LES CHOÉPHORES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 855 focus

défie bien en tout cas de tromper ma clairvoyance.

Mélodrame. Il entre dans le palais.

LE CORYPHÉE.

Zeus, Zeus, que dois-je dire? comment commencer ma prière, mon appel aux dieux? Et, dans la ferveur de mes vœux, comment l'achever et dire juste ce qu'il convient de dire ¹?

Car c'est maintenant que les glaives à la pointe meur- trière vont, en se souillant de sang, achever à jamais la ruine du foyer d'Agamemnon;

Ou qu'allumant feux et clarté de délivrance ², (notre héros) va recouvrer, (avec son palais) et son trône de souverain
légitime, l'éclatante prospérité de ses pères.

Telle est la lutte que le divin Oreste, comme un athlète de réserve ³, va maintenant engager seul contre deux : que ce soit pour la victoire !

On entend des cris derrière la porte.

EGISTHE.

The Choephoræ (OCR draft) Experimental (The Choephoræ. Robert Potter, 1779.) — 855 focus

What ſhou'd I ſay, eternal King,

Or how begin the strain?

960

These passions how contain,

That in my throbbing breast tumultuous ſpring?

O that, in aid, my daring deed

Might all the force of words exceed!

For now diſtained with blood the bick'ring sword,
965

The contest ends;

if all

This royal race ſhall fall;

Or the just laws their antient ſtate reſuming,

And liberty her light reluming,
970

Hail to his father's rights the son reſtor'd.

'Gainſt two fierce wolves the youth conteſting ſtands d

Alone: May heav'n-ſent conquest grace his hands!

ÆGISTHUS
within.

Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 855 focus

Giove, Giove, che dire? Da dove

cominciar le preghiere ed i voti?

Qual parola trovare che all'émpito

mio sia pari, che affretti gli eventi?

Ora i fili di scuri omicide

765

sanguinanti, daranno alla rocca

d'Agamènnone l'ultimo crollo;

o la luce ed il fuoco e le leggi

ravvivando pei liberi, Oreste

dei suoi padri la grande opulenza

770

riavrà. Contro due quel divino

si cimenta. Oh!, gli arrida Vittoria!

Dalla reggia escono altissime le grida di

EGISTO

Aeschylus, Choephori: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Choephori: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 855 focus

O` Iupiter, Iupiter, quid dico unde incipiam

Hæc optans & currens?

Quomodo æqualia dices, perficiam?

Nunc enim futuræ funt inquinare

Experientiæ piſtillorum uiri infeſtorum.

795

Aut omnino facere Agamemnoniarum

Domorum iacturam omnino,

Aut ignem aut lucem pro libertate

Principatus hoſtium politicos

Habebit paternam magnam felicitatem,
800

Hanc fortem præſes exiſtens.

Geminis curæ erit diuus Oreſtes.

Attrectare, eat uerò ad uictoriam.

Aeg.

Aeschylus, Die Totenspende: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Die Totenspende: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 855 focus

Zeus, was sag' ich? Zeus, womit beginn' ich?

Beten will ich und ich will beschwören,

doch das Herz, mitfühlend allzu heftig,

wie vermag's zu sagen, was es fühlt?

Jetzt entscheidet sich's. Im Mannesbusen

860 färbt sich purpurn jetzt des Schwertes Klinge,

und entweder schlägt sie Agamemnons

Hause jetzt den letzten Todesstreich,

oder zu der Freiheit heller Feier

darf das alte Haus die Flamm' entzünden,

und der Ahnen städtewaltend Scepter,

865 Herrlichkeit und Reichtum kehrt zurück.

Darum geht das Ringen. Wider beide,

die im letzten Gange siegreich waren,

trat allein mit Gottes Kraft Orestes

auf den Plan. O werde sein der Sieg.

Stimme von innen.

Stimme von innen.

Weh mir, weh.

Chor.

870

English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, The Libation-Bearers — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 855 focus

Zeus, Zeus! what word to me is given?

What cry or prayer, invoking heaven,

Shall first by me be utterèd?
955

What speech of craft—nor all revealing,

Nor all too warily concealing—

Ending my speech, shall aid the deed?

For lo! in readiness is laid

The dark emprise, the rending blade;
960

Blood-dropping daggers shall achieve

The dateless doom of Atreus' name,

Or—kindling torch and joyful flame

In sign of new-won liberty—

Once more Orestes shall retrieve
965

His father's wealth, and, throned on high,

Shall hold the city's fealty.

So mighty is the grasp whereby,

Heaven-holpen, he shall trip and throw,

Unseconded, a double foe.
970

Ho for the victory! [ A loud cry within.

Voice of Ægisthus.

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 855 focus

Was sag' ich, o Zeus, wo beginn' ich zuerst

Mein brünstiges Fleh'n, mein heißes Gebet?

Wie ström' ich den Strom
850
(Ab.)

Wohlwollender Wünsche zulekt aus?

Denn jetzt ist die Zeit, daß in ewige Nacht,

Von der Erde vertilgt, Agamemnons Haus,

Das geliebte, versinkt, von des mordenden Stahls

Blutlechzender Spike geopfert,
855

Ach! - oder er selbst flammt Feuer und Glut

Für die Freiheit empor, und erringt sich des Volks

Herrschaft und das Haus,

Das gesegnete Erbe der Ahnen.

In so mächtigem Kampf will kühn er allein
860

Sich messen mit Zwei'n, der erhabene Held,

Orestes. Kröne der Sieg ihn!

Aegisthos.
(Im Palaste.)

Commentary

Critical apparatus to The Libation Bearers (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Libation Bearers.) focus

841. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-540

ἄρξωμαι: ἄρξαμαι vitium Ald.

841

842. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-541

κἀπιθεάζουσ': nagyoμén Rob. Deinde záridoάžovou M. G. sed in M. od ab alia manu in litura scriptum est. κἀπιθοάζωσα Ald. καπι θοάζουσα Rob. zḍлidoάlovo' Turn. Recte Blomfieldius et ante eum Schultzius scribendum coniecerunt κἀπιθεάζουσ'.

842

844. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-542

ἀνύσωμαι: ἀνύσομαι G.

844

845. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-543

μιανθεῖσαι: juaviva Rob. ex sua coniectura: codex eius, ut ceteri libri, μιανθεῖσαι.

845

846. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-544

πειραὶ: Scholiastes πειραί, αἱ ἀκμαὶ τῶν ξιφῶν, παρὰ τὸ πείρειν. Non debebat Blomfieldius Pauwii лɛα probare.

846

848. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-545

ὄλεθρον: pov error Rob.

848

850. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-546

δαίων ἀρχάς τε πολισσονόμους: δαίων M. G. Rob. δαΐων Ald. Turn. Deinde libri αρχάς τε πολισσονόμους, nisi quod Ald. πολυσσονομούς habet. Porsonus scripsit ἀρχαῖς τε πολισσονόμοις. Receperunt hoc editores praeter Wellanerum, qui té post participium ea ratione positum esse putavit, de qua dixi ad Ag. v. 97. Hic quidem veri simillimum est excidisse versum eiusmodi, πλοῦτόν τε δόμων.

850

852. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-547

πατέρων: πύτον Ald. male intellecto compendio codicis G. Hinc πατρῷον Turn.

852

853. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-548

πάλην ... μόνος ὢν: úr Ald. et codex Robortelli: ipse Rob. náλny scripsit, quod est in M. G. Turn. Deinde uóvos ir M. Rob. μóvos omittunt G. Ald. unde Turn. r o scripsit.

853

854. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-549

θεῖος: Jos Turn. 9ɛiois M. G. Ald. Rob.

854

855. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-550

νίκῃ: vízy M. G. Rob. vízyy Ald. Turn.

855

Wecklein’s commentary on Choephoroi / Libation Bearers (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 163–234; single HW42J8 OCR witness, conservatively retained. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

837-934. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-443

drittes Epeisodion: Vollzug der Rache. Ägisthos tritt rechts auf (ohne Gefolge).

843. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-446

βλέποντα, lebenskräftig, οὐ φθίνοντα, Gegensatz θνήσκοντες μάτην 845. Soph. Οed. Τ. 482 τὰ δ᾽ αἰεὶ ζῶντα περιποτᾶται.

844. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-447

δειματούμενοι λόγοι, Reden der Angst. Eigentlich γυναικῶν δειματουμένων, also von der Person übertragen.

845. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-448

⁴

Sie fliegen in der Luft (sie gleichen einem leichten Windhauch) und vergehen in Nichts. Vgl. Ag. 492 . Uber die Form πεδάρσιοι τη 588. — Mit θνήσκοντες μάτην vgl. καθεύδουσιν μάτην 880 und εἴδωλον ἄλλως Soph. Phil. 947 .

847. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-449

⁵

Mit ἠκούσαμεν μὲν vgl. Ag. 1619

γέρων ὤν

, Eur. Bakch. 189 γέροντες ὄντες u. . .

848-849. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-450

⁶

⁷

Persönliche Erkundigung ist mehr wert als Mitteilung von Boten. Soph. Οed. Τ. 6 ἁγὼ δικαιῶν μὴ παρ᾽ ἀγγέλων, τέκνα, ἄλλων ἀκούειν αὐτὸς ὧδ᾽ ἐλήλυθα, Aristoph. Vö. 967 οὐδὲν οἷόν ἐστ᾽ ἀκοῦσαι τῶν ἐπῶν, Plat. Gorg. p. 447 C οὐδὲν οἷον τὸ αὐτὸν ἐρωτῶν.

851. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-451

⁸

θνῄσκοντος, αὐτοῦ.

853. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-452

⁹

κλέψειεν (trügen) wie Soph. Trach. 243

εἰ μὴ συμφοραὶ κλέ πτουσί με

, Ant. 1218

θεοῦσι κλέπτομαι

. ὠμματωμένην: Eur. Hel 122 αὐτὸς γὰρ ὄσσοις εἰδόμην καὶ νοῦς ὁρᾷ. Agisthos tritt durch die Mittelthüre in den Palast.

855. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-453

¹⁰

¹¹

τάδε ( Αkk. des inneren ObHesych. jekts), in dieser Sache. ἐπιθεάζει· θεοὺς ἐπικαλεῖται.

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Current edition Experimental

Χορός ἠκούσαμεν μέν, πυνθάνου δὲ τῶν ξένων ἔσω 4 παρελθών. οὐδὲν ἀγγέλων σθένος ὡς αὐτὸν 5 αὐτῶν ἄνδρα πεύθεσθαι πάρα. 6 850

Αἴγισθος ἐή, ὀτοτοτοῖ.

Κλυταιμνήστρα τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα; τίνα βοὴν ἵστης δόμοις; 885

Οἰκέτης τὸν ζῶντα καίνειν τοὺς τεθνηκότας λέγω.

Ὀρέστης σὲ καὶ ματεύω: τῷδε δ᾽ ἀρκούντως ἔχει.

Κλυταιμνήστρα οἲ ᾽γώ. τέθνηκας, φίλτατ᾽ Αἰγίσθου βία.

Ὀρέστης φιλεῖς τὸν ἄνδρα; τοιγὰρ ἐν ταὐτῷ τάφῳ κείσει. θανόντα δ᾽ οὔτι μὴ προδῷς ποτε. 895

Κλυταιμνήστρα ἐπίσχες, ὦ παῖ, τόνδε δ᾽ αἴδεσαι, 22 τέκνον, μαστόν, πρὸς ᾧ 23 σὺ πολλὰ δὴ βρίζων ἅμα οὔλοισιν ἐξήμελξας εὐτραφὲς γάλα.

Ὀρέστης Πυλάδη, τί δράσω; μητέρ᾽ αἰδεσθῶ κτανεῖν; 900

Πυλαδης ποῦ δὴ 24 τὰ λοιπὰ Λοξίου μαντεύματα 900 τὰ πυθόχρηστα, πιστά τ᾽ 25 εὐορκώματα; ἅπαντας ἐχθροὺς τῶν θεῶν ἡγοῦ πλέον.

Κλυταιμνήστρα ἐγώ σ᾽ ἔθρεψα, σὺν 27 δὲ γηράναι θέλω.

Ὀρέστης πατροκτονοῦσα γὰρ ξυνοικήσεις ἐμοί;

Κλυταιμνήστρα ἡ Μοῖρα τούτων, ὦ τέκνον, παραιτία. 910

Ὀρέστης καὶ τόνδε τοίνυν Μοῖρ᾽ ἐπόρσυνεν 28 μόρον.

Κλυταιμνήστρα οὐδὲν σεβίζει 29 γενεθλίους ἀράς, τέκνον;

Ὀρέστης τεκοῦσα γάρ μ᾽ ἔρριψας ἐς τὸ δυστυχές.

Κλυταιμνήστρα οὔτοι σ᾽ ἀπέρριψ᾽ ἐς δόμους δορυξένους.

Ὀρέστης αἰσχρῶς 30 ἐπράθην ὢν ἐλευθέρου πατρός. 915

Κλυταιμνήστρα ποῦ δῆθ᾽ ὁ τῖμος, ὅντιν᾽ ἀντεδεξάμην;

Ὀρέστης αἰσχύνομαί σοι 31 τοῦτ᾽ ὀνειδίσαι σαφῶς.

Κλυταιμνήστρα ἀλλ᾽ 32 εἴφ᾽ ὁμοίως καὶ πατρὸς τοῦ σοῦ μάτας.

Ὀρέστης μὴ ᾽λεγχε τὸν πονοῦντ᾽ ἔσω καθημένη.

Κλυταιμνήστρα ἄλγος γυναιξὶν ἀνδρὸς εἴργεσθαι, τέκνον. 920

Ὀρέστης τρέφει δέ γ᾽ ἀνδρὸς μόχθος ἡμένας ἔσω.

Κλυταιμνήστρα κτενεῖν ἔοικας, ὦ τέκνον, τὴν μητέρα.

Ὀρέστης σύ τοι σεαυτήν, οὐκ ἐγώ, κατακτενεῖς.

Κλυταιμνήστρα ὅρα, φύλαξαι μητρὸς ἐγκότους κύνας.

Ὀρέστης τὰς τοῦ πατρὸς δὲ πῶς φύγω, παρεὶς τάδε; 925

Κλυταιμνήστρα ἔοικα θρηνεῖν ζῶσα πρὸς τύμβον μάτην.

Ὀρέστης πατρὸς γὰρ αἶσα τόνδε σοὐρίζει 33 μόρον. 34 35

Κλυταιμνήστρα οἲ ᾽γὼ τεκοῦσα τόνδ᾽ ὄφιν ἐθρεψάμην.

Ὀρέστης ἦ κάρτα μάντις οὑξ ὀνειράτων φόβος. ἔκανες 36 ὃν οὐ χρῆν, καὶ τὸ μὴ χρεὼν πάθε. 930

Χορός ἠκούσαμεν μέν, πυνθάνου δὲ τῶν ξένων ἔσω παρελθών. οὐδὲν ἀγγέλων σθένος ὡς αὐτὸν αὐτῶν ἄνδρα πεύθεσθαι πάρα. 850

Αἴγισθος ἒ ἔ, ὀτοτοτοῖ.

Κλυταιμνήστρα τί δʼ ἐστὶ χρῆμα; τίνα βοὴν ἵστης δόμοις; 885

Οἰκέτης τὸν ζῶντα καίνειν τοὺς τεθνηκότας λέγω.

Ὀρέστης σὲ καὶ ματεύω· τῷδε δʼ ἀρκούντως ἔχει.

Κλυταιμνήστρα οἲ ʼγώ. τέθνηκας, φίλτατʼ Αἰγίσθου βία.

Ὀρέστης φιλεῖς τὸν ἄνδρα; τοιγὰρ ἐν ταὐτῷ τάφῳ κείσῃ· θανόντα δʼ οὔτι μὴ προδῷς ποτε. 895

Κλυταιμνήστρα ἐπίσχες, ὦ παῖ, τόνδε δʼ αἴδεσαι, τέκνον, μαστόν, πρὸς ᾧ σὺ πολλὰ δὴ βρίζων ἅμα οὔλοισιν ἐξήμελξας εὐτραφὲς γάλα.

Ὀρέστης Πυλάδη τί δράσω; μητέρʼ αἰδεσθῶ κτανεῖν;

Πυλάδης ποῦ δὴ τὰ λοιπὰ Λοξίου μαντεύματα 900 τὰ πυθόχρηστα, πιστὰ δʼ εὐορκώματα; ἅπαντας ἐχθροὺς τῶν θεῶν ἡγοῦ πλέον.

Κλυταιμνήστρα ἐγώ σʼ ἔθρεψα, σὺν δὲ γηράναι θέλω.

Ὀρέστης πατροκτονοῦσα γὰρ ξυνοικήσεις ἐμοί;

Κλυταιμνήστρα ἡ Μοῖρα τούτων, ὦ τέκνον, παραιτία. 910

Ὀρέστης καὶ τόνδε τοίνυν Μοῖρʼ ἐπόρσυνεν μόρον.

Κλυταιμνήστρα οὐδὲν σεβίζῃ γενεθλίους ἀράς, τέκνον;

Ὀρέστης τεκοῦσα γάρ μʼ ἔρριψας ἐς τὸ δυστυχές.

Κλυταιμνήστρα οὔτοι σʼ ἀπέρριψʼ εἰς δόμους δορυξένους.

Ὀρέστης αἰκῶς ἐπράθην ὢν ἐλευθέρου πατρός. 915

Κλυταιμνήστρα ποῦ δῆθʼ ὁ τῖμος, ὅντινʼ ἀντεδεξάμην;

Ὀρέστης αἰσχύνομαί σοι τοῦτʼ ὀνειδίσαι σαφῶς.

Κλυταιμνήστρα μὴ ἀλλʼ εἴφʼ ὁμοίως καὶ πατρὸς τοῦ σοῦ μάτας.

Ὀρέστης μὴ ʼλεγχε τὸν πονοῦντʼ ἔσω καθημένη.

Κλυταιμνήστρα ἄλγος γυναιξὶν ἀνδρὸς εἴργεσθαι, τέκνον. 920

Ὀρέστης τρέφει δέ γʼ ἀνδρὸς μόχθος ἡμένας ἔσω.

Κλυταιμνήστρα κτενεῖν ἔοικας, ὦ τέκνον, τὴν μητέρα.

Ὀρέστης σύ τοι σεαυτήν, οὐκ ἐγώ, κατακτενεῖς.

Κλυταιμνήστρα ὅρα, φύλαξαι μητρὸς ἐγκότους κύνας.

Ὀρέστης τὰς τοῦ πατρὸς δὲ πῶς φύγω, παρεὶς τάδε; 925

Κλυταιμνήστρα ἔοικα θρηνεῖν ζῶσα πρὸς τύμβον μάτην.

Ὀρέστης πατρὸς γὰρ αἶσα τόνδε σοὐρίζει μόρον.

Κλυταιμνήστρα οἲ ʼγὼ τεκοῦσα τόνδʼ ὄφιν ἐθρεψάμην.

Ὀρέστης ἦ κάρτα μάντις οὑξ ὀνειράτων φόβος. ἔκανες ὃν οὐ χρῆν, καὶ τὸ μὴ χρεὼν πάθε. 930

ΑΙ.

ΧΟΡΟΣ Ζεῦ Ζεῦ, τί λέγω, πόθεν ἄρξωμαι τάδ᾽ ἐπευχομένη κἀπιθεάζουσ᾽,

Apparatus Criticus

Chorus We heard the tale, it is true. But go inside and inquire of the strangers. The certainty of a messenger’s report is nothing compared with one’s own interrogation of the man himself. 850

Aegisthus I wish to see the messenger and put him to the test again—whether he himself was present at the death or merely repeats from vague reports what he has heard. No! Be sure he cannot deceive a mind with eyes open. Exit

Aegisthus within Oh! Oh! O woe!

Clytaemestra What is this? What cry for help are you raising in our house? 885

Servant I tell you the dead are killing the living. 1

Orestes It is you I seek. He over there has had enough.

Clytaemestra Oh no! My beloved, valiant Aegisthus! You are dead!

Orestes You love this man? Then you will lie in the same grave, and you will never abandon him in death. 895

Clytaemestra Wait, my son! Have pity, child, upon this breast at which many times while you slept you sucked with toothless gums the milk that nourished you.

Orestes Pylades, what shall I do? Shall I spare my mother out of pity?

Χορός

ἠκούσαμεν μέν, πυνθάνου δὲ τῶν ξένων

ἔσω⁴ παρελθών. οὐδὲν ἀγγέλων σθένος

ὡς αὐτὸν⁵ αὐτῶν ἄνδρα πεύθεσθαι πάρα.⁶
850

Αἴγισθος

ἐή, ὀτοτοτοῖ.

Κλυταιμνήστρα

τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα; τίνα βοὴν ἵστης δόμοις;
885

Οἰκέτης

τὸν ζῶντα καίνειν τοὺς τεθνηκότας λέγω.

Ὀρέστης

σὲ καὶ ματεύω: τῷδε δ᾽ ἀρκούντως ἔχει.

Κλυταιμνήστρα

οἲ ᾽γώ. τέθνηκας, φίλτατ᾽ Αἰγίσθου βία.

Ὀρέστης

φιλεῖς τὸν ἄνδρα; τοιγὰρ ἐν ταὐτῷ τάφῳ

κείσει. θανόντα δ᾽ οὔτι μὴ προδῷς ποτε.
895

Κλυταιμνήστρα

ἐπίσχες, ὦ παῖ, τόνδε δ᾽ αἴδεσαι,²² τέκνον,

μαστόν, πρὸς ᾧ²³ σὺ πολλὰ δὴ βρίζων ἅμα

οὔλοισιν ἐξήμελξας εὐτραφὲς γάλα.

Ὀρέστης

Πυλάδη, τί δράσω; μητέρ᾽ αἰδεσθῶ κτανεῖν;

900

Πυλαδης

ποῦ δὴ²⁴ τὰ λοιπὰ Λοξίου μαντεύματα
900

τὰ πυθόχρηστα, πιστά τ᾽²⁵ εὐορκώματα;

ἅπαντας ἐχθροὺς τῶν θεῶν ἡγοῦ πλέον.

Κλυταιμνήστρα

ἐγώ σ᾽ ἔθρεψα, σὺν²⁷ δὲ γηράναι θέλω.

Ὀρέστης

πατροκτονοῦσα γὰρ ξυνοικήσεις ἐμοί;

Κλυταιμνήστρα

ἡ Μοῖρα τούτων, ὦ τέκνον, παραιτία.
910

Ὀρέστης

καὶ τόνδε τοίνυν Μοῖρ᾽ ἐπόρσυνεν²⁸ μόρον.

Κλυταιμνήστρα

οὐδὲν σεβίζει²⁹ γενεθλίους ἀράς, τέκνον;

Ὀρέστης

τεκοῦσα γάρ μ᾽ ἔρριψας ἐς τὸ δυστυχές.

Κλυταιμνήστρα

οὔτοι σ᾽ ἀπέρριψ᾽ ἐς δόμους δορυξένους.

Ὀρέστης

αἰσχρῶς³⁰ ἐπράθην ὢν ἐλευθέρου πατρός.
915

Κλυταιμνήστρα

ποῦ δῆθ᾽ ὁ τῖμος, ὅντιν᾽ ἀντεδεξάμην;

Ὀρέστης

αἰσχύνομαί σοι³¹ τοῦτ᾽ ὀνειδίσαι σαφῶς.

Κλυταιμνήστρα

ἀλλ᾽³² εἴφ᾽ ὁμοίως καὶ πατρὸς τοῦ σοῦ μάτας.

Ὀρέστης

μὴ ᾽λεγχε τὸν πονοῦντ᾽ ἔσω καθημένη.

Κλυταιμνήστρα

ἄλγος γυναιξὶν ἀνδρὸς εἴργεσθαι, τέκνον.
920

Ὀρέστης

τρέφει δέ γ᾽ ἀνδρὸς μόχθος ἡμένας ἔσω.

Κλυταιμνήστρα

κτενεῖν ἔοικας, ὦ τέκνον, τὴν μητέρα.

Ὀρέστης

σύ τοι σεαυτήν, οὐκ ἐγώ, κατακτενεῖς.

Κλυταιμνήστρα

ὅρα, φύλαξαι μητρὸς ἐγκότους κύνας.

Ὀρέστης

τὰς τοῦ πατρὸς δὲ πῶς φύγω, παρεὶς τάδε;
925

Κλυταιμνήστρα

ἔοικα θρηνεῖν ζῶσα πρὸς τύμβον μάτην.

Ὀρέστης

πατρὸς γὰρ αἶσα τόνδε σοὐρίζει³³ μόρον.³⁴³⁵

Κλυταιμνήστρα

οἲ ᾽γὼ τεκοῦσα τόνδ᾽ ὄφιν ἐθρεψάμην.

Ὀρέστης

ἦ κάρτα μάντις οὑξ ὀνειράτων φόβος.

ἔκανες³⁶ ὃν οὐ χρῆν, καὶ τὸ μὴ χρεὼν πάθε.
930

Χορός

ἠκούσαμεν μέν, πυνθάνου δὲ τῶν ξένων

ἔσω παρελθών. οὐδὲν ἀγγέλων σθένος

ὡς αὐτὸν αὐτῶν ἄνδρα πεύθεσθαι πάρα.
850

Αἴγισθος

ἒ ἔ, ὀτοτοτοῖ.

Κλυταιμνήστρα

τί δʼ ἐστὶ χρῆμα; τίνα βοὴν ἵστης δόμοις;
885

Οἰκέτης

τὸν ζῶντα καίνειν τοὺς τεθνηκότας λέγω.

Ὀρέστης

σὲ καὶ ματεύω· τῷδε δʼ ἀρκούντως ἔχει.

Κλυταιμνήστρα

οἲ ʼγώ. τέθνηκας, φίλτατʼ Αἰγίσθου βία.

Ὀρέστης

φιλεῖς τὸν ἄνδρα; τοιγὰρ ἐν ταὐτῷ τάφῳ

κείσῃ· θανόντα δʼ οὔτι μὴ προδῷς ποτε.
895

Κλυταιμνήστρα

ἐπίσχες, ὦ παῖ, τόνδε δʼ αἴδεσαι, τέκνον,

μαστόν, πρὸς ᾧ σὺ πολλὰ δὴ βρίζων ἅμα

οὔλοισιν ἐξήμελξας εὐτραφὲς γάλα.

Ὀρέστης

Πυλάδη τί δράσω; μητέρʼ αἰδεσθῶ κτανεῖν;

Πυλάδης

ποῦ δὴ τὰ λοιπὰ Λοξίου μαντεύματα
900

τὰ πυθόχρηστα, πιστὰ δʼ εὐορκώματα;

ἅπαντας ἐχθροὺς τῶν θεῶν ἡγοῦ πλέον.

Κλυταιμνήστρα

ἐγώ σʼ ἔθρεψα, σὺν δὲ γηράναι θέλω.

Ὀρέστης

πατροκτονοῦσα γὰρ ξυνοικήσεις ἐμοί;

Κλυταιμνήστρα

ἡ Μοῖρα τούτων, ὦ τέκνον, παραιτία.
910

Ὀρέστης

καὶ τόνδε τοίνυν Μοῖρʼ ἐπόρσυνεν μόρον.

Κλυταιμνήστρα

οὐδὲν σεβίζῃ γενεθλίους ἀράς, τέκνον;

Ὀρέστης

τεκοῦσα γάρ μʼ ἔρριψας ἐς τὸ δυστυχές.

Κλυταιμνήστρα

οὔτοι σʼ ἀπέρριψʼ εἰς δόμους δορυξένους.

Ὀρέστης

αἰκῶς ἐπράθην ὢν ἐλευθέρου πατρός.
915

Κλυταιμνήστρα

ποῦ δῆθʼ ὁ τῖμος, ὅντινʼ ἀντεδεξάμην;

Ὀρέστης

αἰσχύνομαί σοι τοῦτʼ ὀνειδίσαι σαφῶς.

Κλυταιμνήστρα

μὴ ἀλλʼ εἴφʼ ὁμοίως καὶ πατρὸς τοῦ σοῦ μάτας.

Ὀρέστης

μὴ ʼλεγχε τὸν πονοῦντʼ ἔσω καθημένη.

Κλυταιμνήστρα

ἄλγος γυναιξὶν ἀνδρὸς εἴργεσθαι, τέκνον.
920

Ὀρέστης

τρέφει δέ γʼ ἀνδρὸς μόχθος ἡμένας ἔσω.

Κλυταιμνήστρα

κτενεῖν ἔοικας, ὦ τέκνον, τὴν μητέρα.

Ὀρέστης

σύ τοι σεαυτήν, οὐκ ἐγώ, κατακτενεῖς.

Κλυταιμνήστρα

ὅρα, φύλαξαι μητρὸς ἐγκότους κύνας.

Ὀρέστης

τὰς τοῦ πατρὸς δὲ πῶς φύγω, παρεὶς τάδε;
925

Κλυταιμνήστρα

ἔοικα θρηνεῖν ζῶσα πρὸς τύμβον μάτην.

Ὀρέστης

πατρὸς γὰρ αἶσα τόνδε σοὐρίζει μόρον.

Κλυταιμνήστρα

οἲ ʼγὼ τεκοῦσα τόνδʼ ὄφιν ἐθρεψάμην.

Ὀρέστης

ἦ κάρτα μάντις οὑξ ὀνειράτων φόβος.

ἔκανες ὃν οὐ χρῆν, καὶ τὸ μὴ χρεὼν πάθε.
930

ΧΟΡΟΣ

Ζεῦ Ζεῦ, τί λέγω, πόθεν ἄρξωμαι

τάδ᾽ ἐπευχομένη κἀπιθεάζουσ᾽,

Chorus

We heard the tale, it is true. But go inside and inquire of the strangers. The certainty of a messenger’s report

is nothing compared with one’s own interrogation of the man himself.
850

Aegisthus

I wish to see the messenger and put him to the test again—whether he himself was present at the death or merely repeats from vague reports what he has heard. No! Be sure he cannot deceive a mind with eyes open. Exit

Aegisthus

within Oh! Oh! O woe!

Clytaemestra

What is this? What cry for help are you raising in our house?
885

Servant

I tell you the dead are killing the living.¹

Orestes

It is you I seek. He over there has had enough.

Clytaemestra

Oh no! My beloved, valiant Aegisthus! You are dead!

Orestes

You love this man? Then you will lie in the same grave,

and you will never abandon him in death.
895

Clytaemestra

Wait, my son! Have pity, child, upon this breast at which many times while you slept you sucked with toothless gums the milk that nourished you.

Orestes

Pylades, what shall I do? Shall I spare my mother out of pity?

Pylades

What then will become in the future of Loxias’ oracles declared at Pytho , and of our sworn pact? Count all men your enemies rather than the gods.
900

Orestes

I judge you victor: you advise me well. To Clytaemestra Come, this way! I mean to kill you by his very side. For while he lived, you thought him better than my father.

Sleep with him in death, since you love him but hate the man you were bound to love.
905

Clytaemestra

It was I who nourished you, and with you I would grow old.

Orestes

What! Murder my father and then make your home with me?

Clytaemestra

Fate, my child, must share the blame for this.
910