Aeschylus, Agamemnon, Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff (Translator), 184

Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Ertöne drum in gleicher Weise

Wehe, Wehe!

185

Wehe lasset uns singen, doch endlich möge das Gute

triumphieren.

160 Zeus, Zeus.

Mit diesem Namen ruf' ich ihn,

mit jedem, den er hören mag.
190

Und ob ich alles wäge,

Agamemnon. Aeschylus. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff (Translator). Berlin. 1919–1923.

Current edition Experimental

Aeschylus, Agamemnon: German translation (OCR draft) (German) (Aeschylus, Agamemnon: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (8)

Ἀγαμέμνων First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 258-366 focus

Χορός

ἥκω σεβίζων σόν, Κλυταιμήστρα, κράτος:

δίκη γάρ ἐστι φωτὸς ἀρχηγοῦ τίειν

γυναῖκ᾽ ἐρημωθέντος ἄρσενος θρόνου.
260

σὺ δ᾽ εἴ τι¹ κεδνὸν εἴτε μὴ πεπυσμένη

εὐαγγέλοισιν ἐλπίσιν θυηπολεῖς,

κλύοιμ᾽ ἂν εὔφρων: οὐδὲ σιγώσῃ φθόνος.

Κλυταιμήστρα

εὐάγγελος μέν, ὥσπερ ἡ παροιμία,

ἕως γένοιτο μητρὸς εὐφρόνης πάρα.
265

πεύσει δὲ χάρμα μεῖζον ἐλπίδος κλύειν:

Πριάμου γὰρ ᾑρήκασιν Ἀργεῖοι πόλιν.

Χορός

πῶς φῄς; πέφευγε τοὔπος ἐξ ἀπιστίας.

Κλυταιμήστρα

Τροίαν Ἀχαιῶν οὖσαν: ἦ τορῶς λέγω;

Χορός

χαρά μ᾽ ὑφέρπει δάκρυον ἐκκαλουμένη.
270

Κλυταιμήστρα

εὖ γὰρ φρονοῦντος ὄμμα σοῦ κατηγορεῖ.

Χορός

τί γὰρ τὸ πιστόν;² ἔστι τῶνδέ σοι τέκμαρ;

Κλυταιμήστρα

ἔστιν: τί δ᾽ οὐχί; μὴ δολώσαντος θεοῦ.

Χορός

πότερα δ᾽ ὀνείρων φάσματ᾽ εὐπιθῆ³ σέβεις;

Κλυταιμήστρα

οὐ δόξαν ἂν λάβοιμι βριζούσης φρενός.
275

Χορός

ἀλλ᾽ ἦ σ᾽ ἐπίανέν τις ἄπτερος φάτις;

Κλυταιμήστρα

παιδὸς νέας ὣς κάρτ᾽ ἐμωμήσω φρένας.

Χορός

ποίου χρόνου δὲ καὶ πεπόρθηται πόλις;

Κλυταιμήστρα

τῆς νῦν τεκούσης φῶς τόδ᾽ εὐφρόνης λέγω.

Χορός

καὶ τίς τόδ᾽ ἐξίκοιτ᾽ ἂν ἀγγέλων τάχος;
280

281

Κλυταιμήστρα

Ἥφαιστος Ἴδης λαμπρὸν ἐκπέμπων σέλας.

φρυκτὸς δὲ φρυκτὸν δεῦρ᾽ ἀπ᾽ ἀγγάρου⁴ πυρὸς

ἔπεμπεν: Ἴδη μὲν πρὸς Ἑρμαῖον λέπας

Λήμνου: μέγαν δὲ πανὸν⁵ ἐκ νήσου τρίτον

Ἀθῷον αἶπος Ζηνὸς ἐξεδέξατο,
285

ὑπερτελής τε, πόντον ὥστε νωτίσαι,

ἰσχὺς πορευτοῦ λαμπάδος πρὸς ἡδονὴν

πέμπει⁶ τὸ χρυσοφεγγές, ὥς τις ἥλιος,

σέλας παραγγείλασα Μακίστου σκοπαῖς:⁷

ὁ δ᾽ οὔτι μέλλων οὐδ᾽ ἀφρασμόνως ὕπνῳ
290

νικώμενος παρῆκεν ἀγγέλου μέρος:

ἑκὰς δὲ φρυκτοῦ φῶς ἐπ᾽ Εὐρίπου ῥοὰς

Μεσσαπίου φύλαξι σημαίνει μολόν.

οἱ δ᾽ ἀντέλαμψαν καὶ παρήγγειλαν πρόσω

γραίας ἐρείκης θωμὸν ἅψαντες πυρί.
295

σθένουσα λαμπὰς δ᾽ οὐδέπω μαυρουμένη,

ὑπερθοροῦσα πεδίον Ἀσωποῦ,⁸ δίκην

φαιδρᾶς σελήνης, πρὸς Κιθαιρῶνος λέπας

ἤγειρεν ἄλλην ἐκδοχὴν πομποῦ πυρός.

φάος δὲ τηλέπομπον οὐκ ἠναίνετο
300

φρουρὰ προσαιθρίζουσα πόμπιμον φλόγα,⁹

λίμνην δ᾽ ὑπὲρ Γοργῶπιν ἔσκηψεν φάος:

ὄρος τ᾽ ἐπ᾽ Αἰγίπλαγκτον ἐξικνούμενον

ὤτρυνε θεσμὸν μηχανήσασθαι¹⁰ πυρός.

πέμπουσι δ᾽ ἀνδαίοντες ἀφθόνῳ μένει
305

φλογὸς μέγαν πώγωνα, καὶ Σαρωνικοῦ

πορθμοῦ κάτοπτον¹¹ πρῶν᾽ ὑπερβάλλειν πρόσω

φλέγουσαν, ἔστ᾽ ἔσκηψεν, εὖτ᾽¹² ἀφίκετο

Ἀραχναῖον αἶπος, ἀστυγείτονας σκοπάς:

κἄπειτ᾽ Ἀτρειδῶν ἐς τόδε σκήπτει στέγος
310

φάος τόδ᾽ οὐκ ἄπαππον Ἰδαίου πυρός.

τοιοίδε τοί μοι¹³ λαμπαδηφόρων νόμοι,¹⁴

ἄλλος παρ᾽ ἄλλου διαδοχαῖς πληρούμενοι:

νικᾷ δ᾽ ὁ πρῶτος καὶ τελευταῖος δραμών.

τέκμαρ τοιοῦτο σύμβολόν τε σοὶ λέγω
315

ἀνδρὸς παραγγείλαντος ἐκ Τροίας ἐμοί.

Χο.

θεοῖς μὲν αὖθις, ὦ γύναι, προσεύξομαι.

λόγους δ᾽ ἀκοῦσαι τούσδε κἀποθαυμάσαι

διηνεκῶς θέλοιμ᾽ ἂν ὡς λέγοις¹⁵ πάλιν.

320

Κλ.

Τροίαν Ἀχαιοὶ τῇδ᾽ ἔχουσ᾽ ἐν ἡμέρᾳ.
320

οἶμαι βοὴν ἄμεικτον ἐν πόλει πρέπειν.

ὄξος τ᾽ ἄλειφά τ᾽ ἐγχέας¹⁶ ταὐτῷ κύτει

διχοστατοῦντ᾽ ἄν οὐ φίλως προσεννέποις.

καὶ τῶν ἁλόντων καὶ κρατησάντων δίχα

φθογγὰς ἀκούειν ἔστι συμφορᾶς διπλῆς.
325

οἱ μὲν γὰρ ἀμφὶ σώμασιν πεπτωκότες

ἀνδρῶν κασιγνήτων τε καὶ φυταλμίων

παῖδες γερόντων οὐκέτ᾽ ἐξ ἐλευθέρου

δέρης ἀποιμώζουσι φιλτάτων μόρον:

τοὺς δ᾽ αὖτε νυκτίπλαγκτος ἐκ μάχης πόνος
330

νήστεις¹⁷ πρὸς ἀρίστοισιν ὧν ἔχει πόλις

τάσσει, πρὸς οὐδὲν ἐν μέρει τεκμήριον,

ἀλλ᾽ ὡς ἕκαστος ἔσπασεν τύχης πάλον.

ἐν <δ᾽>¹⁸ αἰχμαλώτοις Τρωικοῖς οἰκήμασιν

ναίουσιν ἤδη, τῶν ὑπαιθρίων πάγων
335

δρόσων τ᾽ ἀπαλλαγέντες, ὡς δ᾽ εὐδαίμονες¹⁹

ἀφύλακτον εὑδήσουσι πᾶσαν εὐφρόνην.

εἰ δ᾽ εὖ σέβουσι²⁰ τοὺς πολισσούχους θεοὺς

τοὺς τῆς ἁλούσης γῆς θεῶν θ᾽ ἱδρύματα,

οὔ τἂν ἑλόντες²¹ αὖθις ἀνθαλοῖεν²² ἄν.
340

ἔρως δὲ μή τις πρότερον ἐμπίπτῃ²³ στρατῷ

πορθεῖν ἃ μὴ χρή, κέρδεσιν νικωμένους.

δεῖ γὰρ πρὸς οἴκους νοστίμου σωτηρίας

κάμψαι διαύλου θάτερον κῶλον πάλιν:

θεοῖς δ᾽ ἀναμπλάκητος εἰ μόλοι στρατός,
345

ἐγρηγορὸς²⁴ τὸ πῆμα τῶν ὀλωλότων

γένοιτ᾽ ἄν, εἰ πρόσπαια μὴ τύχοι κακά.

τοιαῦτά τοι γυναικὸς ἐξ ἐμοῦ κλύεις:

τὸ δ᾽ εὖ κρατοίη, μὴ διχορρόπως ἰδεῖν.

πολλῶν γὰρ ἐσθλῶν τήνδ᾽²⁵ ὄνησιν εἱλόμην.
350

Χο.

γύναι, κατ᾽ ἄνδρα σώφρον᾽ εὐφρόνως λέγεις.

ἐγὼ δ᾽ ἀκούσας πιστά σου τεκμήρια

θεοὺς προσειπεῖν εὖ παρασκευάζομαι.

χάρις γὰρ οὐκ ἄτιμος εἴργασται πόνων.

355

ὦ Ζεῦ βασιλεῦ καὶ νὺξ φιλία
355

μεγάλων κόσμων κτεάτειρα,

ἥτ᾽ ἐπὶ Τροίας πύργοις ἔβαλες

στεγανὸν δίκτυον, ὡς μήτε μέγαν

μήτ᾽ οὖν νεαρῶν τιν᾽ ὑπερτελέσαι

μέγα δουλείας
360

γάγγαμον, ἄτης παναλώτου.

Δία τοι ξένιον μέγαν αἰδοῦμαι

τὸν τάδε πράξαντ᾽ ἐπ᾽ Ἀλεξάνδρῳ

τείνοντα πάλαι τόξον, ὅπως ἂν

μήτε πρὸ καιροῦ μήθ᾽ ὑπὲρ ἄστρων
365

βέλος ἠλίθιον σκήψειεν.

367

Ἀγαμέμνων Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 258-366 focus

Χορός

ἥκω σεβίζων σόν, Κλυταιμήστρα, κράτος·

δίκη γάρ ἐστι φωτὸς ἀρχηγοῦ τίειν

γυναῖκʼ ἐρημωθέντος ἄρσενος θρόνου.
260

σὺ δʼ εἴ τι κεδνὸν εἴτε μὴ πεπυσμένη

εὐαγγέλοισιν ἐλπίσιν θυηπολεῖς,

κλύοιμʼ ἂν εὔφρων· οὐδὲ σιγώσῃ φθόνος.

Κλυταιμήστρα

εὐάγγελος μέν, ὥσπερ ἡ παροιμία,

ἕως γένοιτο μητρὸς εὐφρόνης πάρα.
265

πεύσῃ δὲ χάρμα μεῖζον ἐλπίδος κλύειν·

Πριάμου γὰρ ᾑρήκασιν Ἀργεῖοι πόλιν.

Χορός

πῶς φής; πέφευγε τοὔπος ἐξ ἀπιστίας.

Κλυταιμήστρα

Τροίαν Ἀχαιῶν οὖσαν· ἦ τορῶς λέγω;

Χορός

χαρά μʼ ὑφέρπει δάκρυον ἐκκαλουμένη.
270

Κλυταιμήστρα

εὖ γὰρ φρονοῦντος ὄμμα σοῦ κατηγορεῖ.

Χορός

τί γὰρ τὸ πιστόν; ἔστι τῶνδέ σοι τέκμαρ;

Κλυταιμήστρα

ἔστιν· τί δʼ οὐχί; μὴ δολώσαντος θεοῦ.

Χορός

πότερα δʼ ὀνείρων φάσματʼ εὐπιθῆ σέβεις;

Κλυταιμήστρα

οὐ δόξαν ἂν λάβοιμι βριζούσης φρενός.
275

Χορός

ἀλλʼ ἦ σʼ ἐπίανέν τις ἄπτερος φάτις;

Κλυταιμήστρα

παιδὸς νέας ὣς κάρτʼ ἐμωμήσω φρένας.

Χορός

ποίου χρόνου δὲ καὶ πεπόρθηται πόλις;

Κλυταιμήστρα

τῆς νῦν τεκούσης φῶς τόδʼ εὐφρόνης λέγω.

Χορός

καὶ τίς τόδʼ ἐξίκοιτʼ ἂν ἀγγέλων τάχος;
280

281

Κλυταιμήστρα

Ἥφαιστος Ἴδης λαμπρὸν ἐκπέμπων σέλας.

φρυκτὸς δὲ φρυκτὸν δεῦρʼ ἀπʼ ἀγγάρου πυρὸς

ἔπεμπεν· Ἴδη μὲν πρὸς Ἑρμαῖον λέπας

Λήμνου· μέγαν δὲ πανὸν ἐκ νήσου τρίτον

Ἀθῷον αἶπος Ζηνὸς ἐξεδέξατο,
285

ὑπερτελής τε, πόντον ὥστε νωτίσαι,

ἰσχὺς πορευτοῦ λαμπάδος πρὸς ἡδονὴν

πεύκη τὸ χρυσοφεγγές, ὥς τις ἥλιος,

σέλας παραγγείλασα Μακίστου σκοπαῖς·

ὁ δʼ οὔτι μέλλων οὐδʼ ἀφρασμόνως ὕπνῳ
290

νικώμενος παρῆκεν ἀγγέλου μέρος·

ἑκὰς δὲ φρυκτοῦ φῶς ἐπʼ Εὐρίπου ῥοὰς

Μεσσαπίου φύλαξι σημαίνει μολόν.

οἱ δʼ ἀντέλαμψαν καὶ παρήγγειλαν πρόσω

γραίας ἐρείκης θωμὸν ἅψαντες πυρί.
295

σθένουσα λαμπὰς δʼ οὐδέπω μαυρουμένη,

ὑπερθοροῦσα πεδίον Ἀσωποῦ, δίκην

φαιδρᾶς σελήνης, πρὸς Κιθαιρῶνος λέπας

ἤγειρεν ἄλλην ἐκδοχὴν πομποῦ πυρός.

φάος δὲ τηλέπομπον οὐκ ἠναίνετο
300

φρουρὰ πλέον καίουσα τῶν εἰρημένων·

λίμνην δʼ ὑπὲρ Γοργῶπιν ἔσκηψεν φάος·

ὄρος τʼ ἐπʼ Αἰγίπλαγκτον ἐξικνούμενον

ὤτρυνε θεσμὸν μὴ χρονίζεσθαι πυρός.

πέμπουσι δʼ ἀνδαίοντες ἀφθόνῳ μένει
305

φλογὸς μέγαν πώγωνα, καὶ Σαρωνικοῦ

πορθμοῦ κάτοπτον πρῶνʼ ὑπερβάλλειν πρόσω

φλέγουσαν· ἔστʼ ἔσκηψεν εὖτʼ ἀφίκετο

Ἀραχναῖον αἶπος, ἀστυγείτονας σκοπάς·

κἄπειτʼ Ἀτρειδῶν ἐς τόδε σκήπτει στέγος
310

φάος τόδʼ οὐκ ἄπαππον Ἰδαίου πυρός.

τοιοίδε τοί μοι λαμπαδηφόρων νόμοι,

ἄλλος παρʼ ἄλλου διαδοχαῖς πληρούμενοι·

νικᾷ δʼ ὁ πρῶτος καὶ τελευταῖος δραμών.

τέκμαρ τοιοῦτον σύμβολόν τέ σοι λέγω
315

ἀνδρὸς παραγγείλαντος ἐκ Τροίας ἐμοί.

Χορός

θεοῖς μὲν αὖθις, ὦ γύναι, προσεύξομαι.

λόγους δʼ ἀκοῦσαι τούσδε κἀποθαυμάσαι

διηνεκῶς θέλοιμʼ ἂν ὡς λέγοις πάλιν.

320

Κλυταιμήστρα

Τροίαν Ἀχαιοὶ τῇδʼ ἔχουσʼ ἐν ἡμέρᾳ.
320

οἶμαι βοὴν ἄμεικτον ἐν πόλει πρέπειν.

ὄξος τʼ ἄλειφά τʼ ἐγχέας ταὐτῷ κύτει

διχοστατοῦντʼ ἄν, οὐ φίλω, προσεννέποις.

καὶ τῶν ἁλόντων καὶ κρατησάντων δίχα

φθογγὰς ἀκούειν ἔστι συμφορᾶς διπλῆς.
325

οἱ μὲν γὰρ ἀμφὶ σώμασιν πεπτωκότες

ἀνδρῶν κασιγνήτων τε καὶ φυταλμίων

παῖδες γερόντων οὐκέτʼ ἐξ ἐλευθέρου

δέρης ἀποιμώζουσι φιλτάτων μόρον·

τοὺς δʼ αὖτε νυκτίπλαγκτος ἐκ μάχης πόνος
330

νήστεις πρὸς ἀρίστοισιν ὧν ἔχει πόλις

τάσσει, πρὸς οὐδὲν ἐν μέρει τεκμήριον,

ἀλλʼ ὡς ἕκαστος ἔσπασεν τύχης πάλον.

ἐν δʼ αἰχμαλώτοις Τρωικοῖς οἰκήμασιν

ναίουσιν ἤδη, τῶν ὑπαιθρίων πάγων
335

δρόσων τʼ ἀπαλλαγέντες, ὡς δʼ εὐδαίμονες

ἀφύλακτον εὑδήσουσι πᾶσαν εὐφρόνην.

εἰ δʼ εὖ σέβουσι τοὺς πολισσούχους θεοὺς

τοὺς τῆς ἁλούσης γῆς θεῶν θʼ ἱδρύματα,

οὔ τἂν ἑλόντες αὖθις ἀνθαλοῖεν ἄν.
340

ἔρως δὲ μή τις πρότερον ἐμπίπτῃ στρατῷ

πορθεῖν ἃ μὴ χρή, κέρδεσιν νικωμένους.

δεῖ γὰρ πρὸς οἴκους νοστίμου σωτηρίας

κάμψαι διαύλου θάτερον κῶλον πάλιν·

θεοῖς δʼ ἀναμπλάκητος εἰ μόλοι στρατός,
345

ἐγρηγορὸς τὸ πῆμα τῶν ὀλωλότων

γένοιτʼ ἄν, εἰ πρόσπαια μὴ τύχοι κακά.

τοιαῦτά τοι γυναικὸς ἐξ ἐμοῦ κλύεις·

τὸ δʼ εὖ κρατοίη μὴ διχορρόπως ἰδεῖν.

πολλῶν γὰρ ἐσθλῶν τήνδʼ ὄνησιν εἱλόμην.
350

Χορός

γύναι, κατʼ ἄνδρα σώφρονʼ εὐφρόνως λέγεις.

ἐγὼ δʼ ἀκούσας πιστά σου τεκμήρια

θεοὺς προσειπεῖν εὖ παρασκευάζομαι.

χάρις γὰρ οὐκ ἄτιμος εἴργασται πόνων.

355

Χορός

ὦ Ζεῦ βασιλεῦ καὶ νὺξ φιλία
355

μεγάλων κόσμων κτεάτειρα,

ἥτʼ ἐπὶ Τροίας πύργοις ἔβαλες

στεγανὸν δίκτυον, ὡς μήτε μέγαν

μήτʼ οὖν νεαρῶν τινʼ ὑπερτελέσαι

μέγα δουλείας
360

γάγγαμον, ἄτης παναλώτου.

Δία τοι ξένιον μέγαν αἰδοῦμαι

τὸν τάδε πράξαντʼ ἐπʼ Ἀλεξάνδρῳ

τείνοντα πάλαι τόξον, ὅπως ἂν

μήτε πρὸ καιροῦ μήθʼ ὑπὲρ ἄστρων
365

βέλος ἠλίθιον σκήψειεν.

Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 184 focus

καὶ τόθ᾽ ἡγεμὼν ὁ πρέσβυς νεῶν Ἀχαιϊκῶν,

μάντιν οὔτινα ψέγων,

185

ἐμπαίοις τύχαισι συμπνέων,

εὖτ᾿ ἀπλοίᾳ κεναγγεῖ βαρύνοντ' Ἀχαιϊκὸς λεὼς,

Χαλκίδος πέραν ἔχων

190

παλιρρόχθοις ἐν Αὐλίδος τόποις·

Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Gottfried Hermann, 1852.) — 184 focus

καὶ τόθ᾽ ἡγεμὼν ὁ πρέσ-

βυς νεῶν Ἀχαιϊκῶν,

μάντιν οὔτινα ψέγων,

ἐμπαίοις τύχαισι συμπνέων,

εὖτ᾽ ἀπλοίᾳ κεναγγεῖ βαρύ-
175

νοντ' Ἀχαιϊκὸς λεώς,

Χαλκίδος πέραν ἔχων

παλιρρόθοις ἐν Αὐλίδος τόποις,

στρ. δ'.

ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ (OCR draft) Experimental (ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 184 focus

Καὶ τόθ' ἡγεμὼν ὁ πρέ-

Ant. 2.

σβυς νεῶν Ἀχαιϊκῶν,

μάντιν οὔτινα ψέγων,
180

ἐμπαίοις τύχαισι συμπνέων —

εὖτ' ἀπλοίᾳ κεναγγεῖ βαρύ-

νοντ' Ἀχαιϊκὸς λεώς,

Χαλκίδος πέραν ἔχων παλιρρό-

χθοις ἐν Αὐλίδος τόποις·
185

Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. N. Wecklein, 1885.) — 184 focus

καὶ τόθ᾽ ἡγεμὼν ὁ πρέ

σβυς νεῶν ᾿Αχαιικῶν,

195

μάντιν οὔτινα ψέγων.

¹²³⁴⁵⁶⁷⁸⁹¹⁰

οὐδὲν λέξαι οὐδὲ λέξεται οὐ λελέξεται τὸν τῷ Μ. ἔν ἕν Μ. fort. στηρίζει δ᾽ ὕπνῳ. ἡμένων. ἡμένων· Μ. πρέσβυς πρέσβυσ | Μ.

ἐμπαίοις τύχαισι συμπνέων,

εὖτ᾽ ἀπλοίᾳ κεναγ

γεῖ βαρύνοντ᾽ ᾿Αχαικός λεώς

Χαλκίδος πέραν ἔχων παλιρρό-

200

χθοις ἐν Αἰλίδος τόποις·

Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Martin L. West, 1990.) — 184 focus

καὶ τόθ᾽ ἡγεμὼν ὁ πρέσ-

βυς νεῶν Ἀχαιϊκῶν,

185

μάντιν οὔτινα ψέγων,

ἐμπαίοις τύχαισι συμπνέων,

εὖτ᾽ ἁπλοίαι κεναγγεῖ βαρύ-

νοντ᾽ Ἀχαιϊκὸς λεώς

Χαλκίδος πέραν ἔχων

190

παλιρρό χθοις ἐν Αὐλίδος τόποις,

Aeschyli Agamemnon (OCR draft) Experimental (Aeschyli Agamemnon. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 184 focus

καὶ τόθ᾽ ἡγεμὼν ὁ πρέ-

σβυς νεῶν ᾿Αχαιικῶν,
185

μάντιν οὔτινα ψέγων,

ἐμπαίοις τύχαισι συμπνέων,

εὐτ᾿ ἀπλοίαι κεναγγεῖ βαρύ-

νοντ᾽ Ἀχαιικὸς λεώς,

Χαλκίδος πέραν ἔχων πα-
190

λιρρόχθοις ἐν Αὐλίδος τόποις· =

Translations (9)

Agamemnon Perseus (Aeschylus. The poetical works of Robert Browning, Volume 13. Browning, Robert, translator; Berdoe, Edward, editor. London: Smith, Elder and Co., 1889.) — 258-366 focus

CHOROS.

I am come, reverencing power in thee,

O Klutaimnestra! For ’t is just we bow

To the ruler’s wife, — the male-seat man-bereaved.
260

But if thou, having heard good news, — or none, —

For good news’ hope dost sacrifice thus wide,

I would hear gladly: art thou mute, — no grudge!

KLUTAIMNESTRA.

Good-news-announcer, may — as is the by-word —

Morn become, truly, — news from Night his mother!
265

But thou shalt learn joy past all hope of hearing.

Priamos’ city have the Argeioi taken.

CHOROS.

How sayest? The word, from want of faith, escaped me.

KLUTAIMNESTRA.

Troia the Achaioi hold: do I speak plainly?

CHOROS.

Joy overcreeps me, calling forth the tear-drop.
270

KLUTAIMNESTRA.

Right! for, that glad thou art, thine eye convicts thee.

CHOROS.

For — what to thee, of all this, trusty token?

KLUTAIMNESTRA.

What’s here! how else? unless the god have cheated.

CHOROS.

Haply thou flattering shows of dreams respectest?

KLUTAIMNESTRA.

No fancy would I take of soul sleep-burthened.
275

CHOROS.

But has there Puffed thee up some unwinged omen?

KLUTAIMNESTRA.

As a young maid’s my mind thou mockest grossly.

CHOROS.

Well, at what time was — even sacked, the city?

KLUTAIMNESTRA.

Of this same mother Night — the dawn, I tell thee.

CHOROS.

And who of messengers could reach this swiftness?
280

281

KLUTAIMNESTRA.

Hephaistos — sending a bright blaze from Ide.

Beacon did beacon send, from fire the poster,

Hitherward: Ide to the rock Hermaian

Of Lemnos : and a third great torch o’ the island

Zeus’ seat received in turn, the Athoan summit.
285

And, — so upsoaring as to stride sea over,

The strong lamp-voyager, and all for joyance —

Did the gold-glorious splendour, any sun like,

Pass on — the pine-tree — to Makistos’ watch-place;

Who did not, — tardy, — caught, no wits about him,
290

By sleep, — decline his portion of the missive.

And far the beacon’s light, on stream Euripos

Arriving, made aware Messapios’ warders,

And up they lit in turn, played herald onwards,

Kindling with flame a heap of grey old heather.
295

And, strengthening still, the lamp, decaying nowise,

Springing o’er Plain Asopos, — full-moon-fashion

Effulgent, — toward the crag of Mount Kithairon,

Roused a new rendering-up of fire the escort —

And light, far escort, lacked no recognition
300

O’ the guard — as burning more than burnings told you.

And over Lake Gorgopis light went leaping,

And, at Mount Aigiplanktos safe arriving,

Enforced the law — to never stint the fire-stuff.

And they send, lighting up with ungrudged vigour,
305

Of flame a huge beard, ay, the very foreland

So as to strike above, in burning onward,

The look-out which commands the Strait Saronic.

Then did it dart until it reached the outpost

Mount Arachnaios here, the city’s neighbour;
310

And then darts to this roof of the Atreidai

This light of Ide’s fire not unforefathered!

Such are the rules prescribed the flambeau-bearers:

He beats that’s first and also last in running.

Such is the proof and token I declare thee,
315

My husband having sent me news from Troia .

CHOROS.

The gods, indeed, anon will I pray, woman!

But now, these words to hear, and sate my wonder

Thoroughly, I am fain — if twice thou tell them.

320

KLUTAIMNESTRA.

Troia do the Achaioi hold, this same day.
320

I think a noise — no mixture — reigns i’ the city.

Sour wine and unguent pour thou in one vessel —

Standers-apart, not lovers, wouldst thou style them:

And so, of captives and of conquerors, partwise

The voices are to hear, of fortune diverse.
325

For those, indeed, upon the bodies prostrate

Of husbands, brothers, children upon parents

— The old men, from a throat that ’s free no longer,

Shriekingly wail the death-doom of their dearest:

While these — the after-battle hungry labour,
330

Which prompts night-faring, marshals them to breakfast

On the town’s store, according to no billet

Of sharing, but as each drew lot of fortune.

In the spear-captured Troic habitations

House they already: from the frosts upmethral
335

And dews delivered, will they, luckless creatures,

Without a watch to keep, slumber all night through.

And if they fear the gods, the city-guarders,

And the gods’ structures of the conquered country,

They may not — capturers—soon in turn be captive.
340

But see no prior lust befall the army

To sack things sacred — by gain-cravings vanquished

For there needs homeward the return’s salvation,

To round the new limb back o’ the double race-course.

And guilty to the gods if came the army,
345

Awakened up the sorrow of those slaughtered

Might be — should no outbursting evils happen.

But may good beat — no turn to see i’ the balance!

For, many benefits I want the gain of.

CHOROS.

Woman, like prudent man thou kindly speakest.

And I, thus having heard thy trusty tokens,

The gods to rightly hail forthwith prepare me;

For, grace that must be paid has crowned our labours.

355

O Zeus the king, and friendly Night
355

Of these brave boons bestower —

Thou who didst fling on Troia ’s every tower

The o’er-roofing snare, that neither great thing might,

Nor any of the young ones, overpass

Captivity’s great sweep-net — one and all
360

Of Até held in thrall!

Ay, Zeus I fear — the guest’s friend great — who was

The doer of this, and long since bent

The bow on Alexandros with intent

That neither wide o’ the white
365

Nor o’er the stars the foolish dart should light.

The Agamemnon (OCR draft) Experimental (The Agamemnon. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 184 focus

Then too the senior leader of the ships of the Greeks, blaming no seer, but breathing with the fortunes that befell him—when the Grecian host was afflicted by stress of weather , while it was occupying the coast beyond Chalcis, in the refluent coasts of Aulis,

AGAMEMNON (OCR draft) Experimental (AGAMEMNON. Paul Mazon, 1920-1925.) — 184 focus

pour loi : « Souffrir pour comprendre ». Quand, en plein sommeil, sous le regard du cœur ¹, suinte le doulou-
reux remords ², la sagesse en eux, malgré eux, pénètre. Et c'est bien là, je crois, violence bienfaisante des dieux assis à la barre céleste !

C'est ainsi qu'en ces temps-là l'aîné des

Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Robert Potter, 1779.) — 184 focus

When now in Aulis’ rolling bay

His courſe the refluent floods refus’d,

And ſick’ning with inaction lay

In dead repoſe th’ exhauſted train,

Did the firm chief of chance complain?

200

No prophet he accus’d;

His eyes towards Chalcis bent he stood,

And ſilent mark’d the ſurging flood.

AGAMEMNON.

Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 184 focus

Antistrofe III

E il maggiore dei due principi

delle navi, all' indovino

non gittò taccia di biasimo,

ma coi colpi del destino

205

cospirò, quando l'indugio

a far vela, che struggea

entro i vasi ogni viatico,

aggravò la gente Achea

che avea campo innanzi a Calcide,

210

dove in Aulide, alla sponda

con fragor si spezza l'onda.

4

Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 184 focus

Gubernator uerò ſenex nauium Achaicarum

Vatem nullum uituperans,

Conſpirans fortibus mœnibus.
185

Quando incomoditate nauigandi grauahat populus

Detentus trans Chalcidem tempeſtuosis in Aulidis

Auræ ab Strymone uenientes

Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Anna Swanwick, 1886.) — 184 focus

Chorus

Poor wretch ; Thy fateful doom my pity moves.

English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 184 focus

And then the elder chief, at whose command
225

The fleet of Greece was manned,

Cast on the seer no word of hate,

But veered before the sudden breath of Fate—

Ah weary while! for, ere they put forth sail,

Did every store, each minish'd vessel, fail,
230

While all the Achæan host

At Aulis anchored lay,

Looking across to Chalcis and the coast

Where refluent waters welter, rock, and sway;

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos, Band I, Agamemnon. Independent Donner line citations, Smyth card correspondence, twelve located textual notes and opening metrical facsimiles. Unfinished OCR proofreading and note attribution are documented in the review inventory.) — 184 focus

Das erwog der ält're Fürst,

Der Achäa's Heereszug

Führte, schalt den Seher nicht,

Nein, trug still die ringsentbrannte Noth,
175

Als in thatloser Rast Hungerqual

Schwer bedrängt' Achäa's Volk,

Das in Aulis' wildumwogtem Porte

Chalkis gegenüber lag.

Dritte Strophe.

Commentary

Critical apparatus to Agamemnon (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Agamemnon.) focus

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-107

φρενῶν

φρονῶν

Rob.

162

164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-108

τῷ πάθει μάθος Libri omnes

τῷ πάθει

, ad quod in M. adscriptum est

τῷ παθεῖν

. Deinde

μάθος

M. Bess. Farn. Ald. Rob. Turn.

μάθος

, ultima syllaba punctis notata, supra autem scripto

ος

, G.

μά

, supra scripto

, et super ea littera

, Flor.

τῷ πάθει μάθον

Vict. Schützius

τὸ

pro

τῷ

, quod receperunt Porsonus et Blomfieldius. Recte se habere

τῷ πάθει μάθος θέντα

vidit Wellauerus. Iuppiter dicitur

βροτοὺς φρονεῖν ὁδῶσαι θεὶς τῷ πάθει μάθος κυρίως ἔχειν

164

166. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-109

πρὸ καρδίας

πρὸς καρδίας

Turn. Gravissima, sed obscurius expressa sententia non videtur satis percepta esse. Ad

στάζει

ex sequentibus, ut particula post posita ostendit, accusativus

τὸ σωφρονεῖν

supplendus est.

Μνησιπήμων πόνος

, etsi conscientiam malefactorum significari patet, tamen utrum, ut Blomfieldio placuit, angor sit ex recordatione malorum, an quod mihi et aptius et fortius dictum videtur, angor excitans vel recordationem peccatorum vel cogitationem poenarum, valde ambigi potest. Certe

μνησιπήμων

similiter ut in contrariam partem

λαθικήδης

dictum videtur. Vtcumque est, eadem ambiguitate Latine dicas

instillat et in somno cordi moderationem admonitor malorum labor, et venit illa ad invitos

166

169. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-110

δέ που

δε που

Ald. Rob. βίαιος

βίαιος

M. Bess. Flor. Farn. Ald. Vict. et e correctione G.

βιαίῳ

Rob.

βίαιος

Turn. et ante correctionem G. Quod Schützius in ultima editione posuit,

βίαια

, sensu carere visum Wellauero, verissima est Bothii emendatio.

Βίαια

sic adverbialiter dictum est in Suppl. v. 789. Versus harum stropharum ultimus recte a Bothio factus est trimeter brachycatalectus, neque credibile est in antistrophico versu Aeschylum non

παλιρρόθοις

scripsisse, sed aliud quid, veluti

παλιρροθίοις

, quo vocabulo Oppianus Hal. V. 220. utitur. Ab sensu autem loci Bothius aeque ut alii aberravit, quum

βίαια

potenter vertit. Hoc dicit poeta, malis ut corrigantur homines deorum forsitan benignitate institutum esse, per vim imperia sua exsequentium, si sponte sua virtutem colere mortales negligant. Blomfieldio

δαιμόνων χάρις

ab interpretibus mirum in modum pro dono deorum accepta esse visa est. Magis mirum est ipsum non sic, sed de reverentia diis adhibenda accepisse.

169

172. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-111

Ἀχαιϊκῶν

ἀχαιικῶν

M. G. Bess. Flor. Farn. Ald. Rob.

ἀχαιικῶν

Turn. Vict.

172

174. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-112

ἐμπαίοις τύχαισι

ἐκπαίοις τύχεσι

Ald. unde

ἐμπαίοις τείχεσι

Turn.

ἐμπαίοις τύχαισι

G. ut ceteri praeter Flor. qui

ἐμπαίοις τύχαις

habet. συμπνέων

συμπνέει

Farn.

174

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-113

ἀπλοίᾳ

ἀπλοΐᾳ

M. G. Bess. Farn.

ἀπλοίῳ

Ald.

ἀπλοίᾳ

Rob. Turn. Vict. κεναγγεῖ

κενάγει

Ald.

κεναγγεῖ

Turn.

175

176. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-114

Ἀχαιϊκὸς

ἀχαικὸς

M. G. Bess. Farn. Ald. Rob. Turn.

ἀχαιικὸς

Vict.

176

178. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-115

NA Livius XXVIII. 6. de Chalcide,

ex patenti utrimque coactum in angustias mare speciem intuenti primo gemini portus in ora duo versi praebuerit: sed haud facile alia infestior classi statio est. nam et venti ab utriusque terrae praealtis montibus subiti ac procellosi se deiiciunt, et fretum ipsum Euripi non septies die, sicut fama fert, temporibus statis reciprocat, sed temere in modum venti nunc huc nunc illuc verso mari velut monte praecipiti devolutus torrens rapitur. ita nec nocte nec die quies navibus datur.

178

182. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-116

νεῶν τε καὶ Porsonus. Libri

ναῶν καί

182

183. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-117

παλιμμήκη

πολυμήκη

Flor. et supra adscripto

παλίμμ

Farn.

183

184. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-118

τρίβῳ exquisitius dictum pro

τριβῇ

. V. Steph. Thes. κατέξαινον

κατέξενον

, sed

αι

ad penultimam syllabam superscripto, M.

κατάξενον

Bess. Ἄργους Libri

ἀργείων

. Scribendum

Ἄργους

184

185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-119

ἐπεὶ

ἐπειδὴ καὶ

Rob.

185

187. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-120

πρόμοισιν

πρόμοις

M. G. Bess. Ald. Rob.

πρόμοισι

Flor. Turn. Vict.

187

188. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-121

ἔκλαγξεν Porsonus. Libri

ἔκλαγξε

188

189. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-122

Ἄρτεμιν, ὥςτε

ὡς τε

Farn. Rob. Turn.

ὅς τε

Ald. Recte ceteri. βάκτροις

μάκτροις

Rob.

189

192. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-123

τότ᾽ Libri

τόδ᾽ εἶπε φωνῶν

, nisi quod

τό δ᾽ εἶπε φρωνῶν

est in Ald. Haec verba quum aperte repetant quod v. 171. dici coeptum erat,

καὶ τόθ᾽ ἡγεμὼν ὁ πρέσβυς

, non

τόδε

, sed

τότε

dici postulant. Vidit hoc Stanleius, cuius emendationem eo minus dubitavi recipere, quod, pronomine si uti voluisset poeta, credibilius est

τάδε

dicturum fuisse.

192

Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

40-269. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-26

Parodos, bestehend (wie die Parodos der Perser und der Hiketides) aus drei Teilen, dem Recitativ des Chorführers in Anapästen 40-103, dem Gesang des Chorführers mit ἐπιφθέγματα (124) des Gesamtchores 104-169, dem Chorgesang 170-269. Der erste Teil beginnt mit der Schuld und Sühne der Trojaner, legt die äufseren Verhältnisse dar und giebt mit dem Verlangen zu erfahren, was die überall auf den Altären der Stadt angezündeten Opferfeuer zu bedeuten haben (83-87) die Motivierung für das Auftreten des Chors. Der zweite Teil berichtet eine Weissagung des Kalchas, welche ängstliche Besorgnis in betreff des Heerführers weckt. Der dritte begründet diese Besorgnis mit sittlichen Grundsätzen und erklärt das Leiden, das den siegreichen Agamemnon erwartet, als Sühne für eine Schuld, für die unerhörte Opferung der eigenen Tochter.

161. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-98

μίμνει οἰκονόμος: während der Mann in den Krieg zieht, bleibt die Gattin als treue (611) Besorgerin des Hauswesens ( οἰκουρός, vgl. 1224) zurück, um alles für die Rückkehr des Gemahls wohl zu bestellen. Hier bleibt die Rachsucht (memor ira Verg. Aen. I 4) zurück nicht als πιστή, sondern als δολία οἰκονόμος und bereitet alles vor, um Buſse für die Kinder (Tochter) zu fordern. δνοφερὰ παλίνορτος, in der Dunkelheit schleichend, aber aus der Dunkelheit wieder hervorbrechend.

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-99

ἀπέκλαγξεν wie μάντις ἔκλαγξεν 211.

168. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-100

ὁμόφωνον prädikativ zu a ἴλινον.

170. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-101

Im dritten Teile der Parodos wird die Besorgnis des Kalchas durch eine Art Syllogismus begründet: Der machtvoll waltende Gott hat das Gebot festgesetzt: ,,wer nicht hören will, muſs fühlen" ( πάθει μάθος), „wer frevelt, muſs büfsen" (170-193). Nun aber hat Agamemnon, den Eingebungen seines Ehrgeizes folgend, gefrevelt (194-258). Also muſs er büfsen und die schlimme Weissagung des Kalchas wird sich erfüllen (259 bis 266). Vgl. Soph. Ant. 604 ff. - Ζεύς wird durch τόδε wieder aufgenommen, wie μηκέτ᾽ ἐσέλθῃς 1333 durch τάδε, u. τόδε ist Nom. (,,wenn dieser Name ihm, damit benannt, gefällig ist"). Den Brauch bei Gebeten an die Götter εὔχεσθαι οἵτινές τε καὶ ὁπόθεν χαίρουσιν ὀνομαζόμενοι (Plat. Krat. p. 400 E, vgl. Serv. zu Verg. Aen. IV 577 pontificum more qui sic precantur: Iuppiter omnipotens vel quo alio nomine appellari volueris) befolgend löst der Dichter die Idee der Gottheit von der Zufälligkeit des Namens und den mit dem Namen verknüpften, mit der höheren Vorstellung göttlichen Wesens aber unvereinbaren Mythen ab.

173. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-102

προσεικάσαι, αὐτῷ: mit Zeus kann ich nur Zeus vergleichen, ihm kommt niemand gleich.

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-103

. τὸ μάταν φροντίδος ἄχθος ἀποβαλεῖν ( ἀποσείσασθαι Schol.), die nichtige Last des Grübelns d. i. die Last unnützen Grübelns abschütteln. Wer sich nicht unnütz mit Zweifeln quälen will, mufs kurzweg und ergeben ( προφρόνως 183) Zeus als höchsten Herrscher anerkennen. Ähnliche Gedanken Eur. Bakch. 424 ff., 893 κούφα γὰρ δαπάνα νομίζειν ἰσχὺν τόδ᾽ ἔχειν, ὅ τι ποτ᾽ ἄρα τὸ δαιμόνιον, το τ ἐν χρόνῳ μακρῷ νόμιμον φύσει τε πεφυκός, Hipp. 1111 ff.

178. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-104

οὐδὲ knüpft an den Gedanken,, Zeus ist der höchste" an. ὅστις allgemein und unbestimmt, da es nachher heifst οὐδὲ λέξεται πρὶν ὧν (von seinem Dasein wird nicht einmal mehr die Rede sein). Der Dichter deutet damit wohl an, dafs der Mythus von Uranos ziemlich verblafst und verschollen war. Von dem Sturze des Uranos und Kronos ist auch Prom. 989 οὐκ ἐκ τῶνδ᾽ (von der Burg des Himmels) ἐγὼ δισσοὺς τυράννους ἐκπεσόντας ἠσθόμην die Rede. Der Schol. setzt für Uranos den Typhos und die Titanen. Zu ὤν vgl. οὖσαν 281. παμμάχῳ θράσει βρύων wegen der rohen Vernichtung seiner Kinder (Hes. Theog. 157). πάμμαχος von roher und rücksichtsloser Streitlust (,, Kampfhahn "). Vgl. Prom. 223 καρτεροῖς φρονήμασιν ὤοντ᾽ ἀμοχθὶ πρὸς βίαν τε δεσπόσειν (nämlich Τιτᾶνες, Οὐρανοῦ τε καὶ Χθονὸς τέκνα).

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-105

τριακτήρ (Sieger) ist hergenommen vom Ringkampfe, in welchem man Sieger war, wenn man den Gegner dreimal niederwarf ( τριάζειν, ἀποτριάζειν). Vgl. Cho. 338 , Eum. 592 u. Suid. τριαχθῆναι λέγουσιν οἱ παλαιστρικοὶ ἀντὶ τοῦ τρὶς πεσεῖν, Poll. III 30 ἐπὶ πεντάθλου τὸ νικῆσαι ἀποτριάξαι λέγουσιν.

184. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-106

Ζῆνα ἐπινίκια κλάζειν (Zeus Siegesjubel entgegenjauchzen) wie λέγειν τί τινα.

185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-107

ὁλοσχερῶς φρόνιμος ἔσται Schol. Das adverbiale τὸ πᾶν (prorsus, omnino) liebt Äschylos (437, 982, 1167, Cho. 330 , Eum. 163 u. a.).

186. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-108

Der grammatische Anschluſs an die vorhergehende Strophe ist ähnlich wie 67.

187. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-109

πάθει μάθος: vgl. Hom. P32 ῥεχθὲν δέ τε νήπιος ἔγνω, Hes. W. υ. Τ. 218 παθὼν δὲ τε νήπιος ἔγνω, Herod. 1 207 τὰ δέ μοι παθήματα ἐόντα ἀχάριτα μαθήματα ἐγεγόνεε, Plat. Symp. p. 222 Β μὴ κατὰ τὴν παροιμίαν, ὥσπερ νήπιον, παθόντα γνωναι. So

189. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-110

⁴

Es wird ausgeführt, wie Zeus dem Spruche, Lehre durch Leid" Geltung verschafft. ,, Im Schlafe bedrückt wie ein Alp das Herz die aus der Erinnerung an böse That hervorgehende Angst." wird im Anfang der Choephoren (33 ff.) erwähnt, wie Klyt. von schlimmen Träumen gequält aufgeschrieen habe. Vgl. ebd. 521 ff. (Hermann erklärt μνησιπήμων πόvos als die Angst, durch welche die Erinnerung an böse Thaten oder der Gedanke an Strafe geweckt wird).

⁵

190-191. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-111

ἄκοντας enthält den Hauptgedanken: „sie mögen wollen oder nicht, sie müssen Vernunft lernen." Vgl. Eum. 524 ξυμφέρει σωφρονεῖν ὑπὸ στένει. ἦλθε ist gnom. Aor.

192-193. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-112

Der Fragesatz steht statt eines verneinenden Satzes: ,,und nirgends zeigt sich Gnade der Götter, die mit Gewalt das Steuerruder lenken." σέλμα: ὑψίζυγος (nach Hom. H 69) γὰρ ὁ Ζεύς Schol. Mit σέλμα ἡμένων vgl. Eum. 3 τὸ μαντεῖον ἕζετο, Pers. 143 τόδ᾽ ἐνεζόμενοι στέγος, Prom. 405 θακοῦντι παγκρατεῖς ἕδρας. Krüger II § 46, 6, 2.

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

160 Zeus, Zeus. Mit diesem Namen ruf' ich ihn, mit jedem, den er hören mag. 190 Und ob ich alles wäge,

Current edition Experimental

Κλυταιμήστρα εὐάγγελος μέν, ὥσπερ ἡ παροιμία, ἕως γένοιτο μητρὸς εὐφρόνης πάρα. 265 πεύσει δὲ χάρμα μεῖζον ἐλπίδος κλύειν: Πριάμου γὰρ ᾑρήκασιν Ἀργεῖοι πόλιν.

Χορός πῶς φῄς; πέφευγε τοὔπος ἐξ ἀπιστίας.

Κλυταιμήστρα Τροίαν Ἀχαιῶν οὖσαν: ἦ τορῶς λέγω;

Χορός χαρά μ᾽ ὑφέρπει δάκρυον ἐκκαλουμένη. 270

Κλυταιμήστρα εὖ γὰρ φρονοῦντος ὄμμα σοῦ κατηγορεῖ.

Χορός τί γὰρ τὸ πιστόν; 2 ἔστι τῶνδέ σοι τέκμαρ;

Κλυταιμήστρα ἔστιν: τί δ᾽ οὐχί; μὴ δολώσαντος θεοῦ.

Χορός πότερα δ᾽ ὀνείρων φάσματ᾽ εὐπιθῆ 3 σέβεις;

Κλυταιμήστρα οὐ δόξαν ἂν λάβοιμι βριζούσης φρενός. 275

Χορός ἀλλ᾽ ἦ σ᾽ ἐπίανέν τις ἄπτερος φάτις;

Κλυταιμήστρα παιδὸς νέας ὣς κάρτ᾽ ἐμωμήσω φρένας.

Χορός ποίου χρόνου δὲ καὶ πεπόρθηται πόλις;

Κλυταιμήστρα τῆς νῦν τεκούσης φῶς τόδ᾽ εὐφρόνης λέγω.

Χορός καὶ τίς τόδ᾽ ἐξίκοιτ᾽ ἂν ἀγγέλων τάχος; 280

Χο. θεοῖς μὲν αὖθις, ὦ γύναι, προσεύξομαι. λόγους δ᾽ ἀκοῦσαι τούσδε κἀποθαυμάσαι διηνεκῶς θέλοιμ᾽ ἂν ὡς λέγοις 15 πάλιν. 320

Κλυταιμήστρα εὐάγγελος μέν, ὥσπερ ἡ παροιμία, ἕως γένοιτο μητρὸς εὐφρόνης πάρα. 265 πεύσῃ δὲ χάρμα μεῖζον ἐλπίδος κλύειν· Πριάμου γὰρ ᾑρήκασιν Ἀργεῖοι πόλιν.

Χορός πῶς φής; πέφευγε τοὔπος ἐξ ἀπιστίας.

Κλυταιμήστρα Τροίαν Ἀχαιῶν οὖσαν· ἦ τορῶς λέγω;

Χορός χαρά μʼ ὑφέρπει δάκρυον ἐκκαλουμένη. 270

Κλυταιμήστρα εὖ γὰρ φρονοῦντος ὄμμα σοῦ κατηγορεῖ.

Χορός τί γὰρ τὸ πιστόν; ἔστι τῶνδέ σοι τέκμαρ;

Κλυταιμήστρα ἔστιν· τί δʼ οὐχί; μὴ δολώσαντος θεοῦ.

Χορός πότερα δʼ ὀνείρων φάσματʼ εὐπιθῆ σέβεις;

Κλυταιμήστρα οὐ δόξαν ἂν λάβοιμι βριζούσης φρενός. 275

Χορός ἀλλʼ ἦ σʼ ἐπίανέν τις ἄπτερος φάτις;

Κλυταιμήστρα παιδὸς νέας ὣς κάρτʼ ἐμωμήσω φρένας.

Χορός ποίου χρόνου δὲ καὶ πεπόρθηται πόλις;

Κλυταιμήστρα τῆς νῦν τεκούσης φῶς τόδʼ εὐφρόνης λέγω.

Χορός καὶ τίς τόδʼ ἐξίκοιτʼ ἂν ἀγγέλων τάχος; 280

Χορός θεοῖς μὲν αὖθις, ὦ γύναι, προσεύξομαι. λόγους δʼ ἀκοῦσαι τούσδε κἀποθαυμάσαι διηνεκῶς θέλοιμʼ ἂν ὡς λέγοις πάλιν.

Χορός γύναι, κατʼ ἄνδρα σώφρονʼ εὐφρόνως λέγεις. ἐγὼ δʼ ἀκούσας πιστά σου τεκμήρια θεοὺς προσειπεῖν εὖ παρασκευάζομαι. χάρις γὰρ οὐκ ἄτιμος εἴργασται πόνων.

CHOROS. I am come, reverencing power in thee, O Klutaimnestra! For ’t is just we bow To the ruler’s wife, — the male-seat man-bereaved. 260 But if thou, having heard good news, — or none, — For good news’ hope dost sacrifice thus wide, I would hear gladly: art thou mute, — no grudge!

KLUTAIMNESTRA. Good-news-announcer, may — as is the by-word — Morn become, truly, — news from Night his mother! 265 But thou shalt learn joy past all hope of hearing. Priamos’ city have the Argeioi taken.

CHOROS. How sayest? The word, from want of faith, escaped me.

KLUTAIMNESTRA. Troia the Achaioi hold: do I speak plainly?

CHOROS. Joy overcreeps me, calling forth the tear-drop. 270

KLUTAIMNESTRA. Right! for, that glad thou art, thine eye convicts thee.

CHOROS. For — what to thee, of all this, trusty token?

KLUTAIMNESTRA. What’s here! how else? unless the god have cheated.

CHOROS. Haply thou flattering shows of dreams respectest?

KLUTAIMNESTRA. No fancy would I take of soul sleep-burthened. 275

CHOROS. But has there Puffed thee up some unwinged omen?

KLUTAIMNESTRA. As a young maid’s my mind thou mockest grossly.

CHOROS. Well, at what time was — even sacked, the city?

KLUTAIMNESTRA. Of this same mother Night — the dawn, I tell thee.

CHOROS. And who of messengers could reach this swiftness? 280

CHOROS. The gods, indeed, anon will I pray, woman! But now, these words to hear, and sate my wonder Thoroughly, I am fain — if twice thou tell them.

CHOROS. Woman, like prudent man thou kindly speakest. And I, thus having heard thy trusty tokens, The gods to rightly hail forthwith prepare me; For, grace that must be paid has crowned our labours.

C'est ainsi qu'en ces temps-là l'aîné des

4

Conſpirans fortibus mœnibus. 185 Quando incomoditate nauigandi grauahat populus Detentus trans Chalcidem tempeſtuosis in Aulidis Auræ ab Strymone uenientes

Chorus Poor wretch ; Thy fateful doom my pity moves.

Das erwog der ält're Fürst, Der Achäa's Heereszug Führte, schalt den Seher nicht, Nein, trug still die ringsentbrannte Noth, 175 Als in thatloser Rast Hungerqual Schwer bedrängt' Achäa's Volk, Das in Aulis' wildumwogtem Porte Chalkis gegenüber lag. Dritte Strophe.

Commentary

Stable identifiers

160 Zeus, Zeus.

Mit diesem Namen ruf' ich ihn,

mit jedem, den er hören mag.
190

Und ob ich alles wäge,

Χορός

πῶς φῄς; πέφευγε τοὔπος ἐξ ἀπιστίας.

Κλυταιμήστρα

Τροίαν Ἀχαιῶν οὖσαν: ἦ τορῶς λέγω;

Χορός

χαρά μ᾽ ὑφέρπει δάκρυον ἐκκαλουμένη.
270

Κλυταιμήστρα

εὖ γὰρ φρονοῦντος ὄμμα σοῦ κατηγορεῖ.

Χορός

τί γὰρ τὸ πιστόν;² ἔστι τῶνδέ σοι τέκμαρ;

Κλυταιμήστρα

ἔστιν: τί δ᾽ οὐχί; μὴ δολώσαντος θεοῦ.

Χορός

πότερα δ᾽ ὀνείρων φάσματ᾽ εὐπιθῆ³ σέβεις;

Κλυταιμήστρα

οὐ δόξαν ἂν λάβοιμι βριζούσης φρενός.
275

Χορός

ἀλλ᾽ ἦ σ᾽ ἐπίανέν τις ἄπτερος φάτις;

Κλυταιμήστρα

παιδὸς νέας ὣς κάρτ᾽ ἐμωμήσω φρένας.

Χορός

ποίου χρόνου δὲ καὶ πεπόρθηται πόλις;

Κλυταιμήστρα

τῆς νῦν τεκούσης φῶς τόδ᾽ εὐφρόνης λέγω.

Χορός

καὶ τίς τόδ᾽ ἐξίκοιτ᾽ ἂν ἀγγέλων τάχος;
280

Χο.

θεοῖς μὲν αὖθις, ὦ γύναι, προσεύξομαι.

λόγους δ᾽ ἀκοῦσαι τούσδε κἀποθαυμάσαι

διηνεκῶς θέλοιμ᾽ ἂν ὡς λέγοις¹⁵ πάλιν.

320

Χορός

πῶς φής; πέφευγε τοὔπος ἐξ ἀπιστίας.

Κλυταιμήστρα

Τροίαν Ἀχαιῶν οὖσαν· ἦ τορῶς λέγω;

Χορός

χαρά μʼ ὑφέρπει δάκρυον ἐκκαλουμένη.
270

Κλυταιμήστρα

εὖ γὰρ φρονοῦντος ὄμμα σοῦ κατηγορεῖ.

Χορός

τί γὰρ τὸ πιστόν; ἔστι τῶνδέ σοι τέκμαρ;

Κλυταιμήστρα

ἔστιν· τί δʼ οὐχί; μὴ δολώσαντος θεοῦ.

Χορός

πότερα δʼ ὀνείρων φάσματʼ εὐπιθῆ σέβεις;

Κλυταιμήστρα

οὐ δόξαν ἂν λάβοιμι βριζούσης φρενός.
275

Χορός

ἀλλʼ ἦ σʼ ἐπίανέν τις ἄπτερος φάτις;

Κλυταιμήστρα

παιδὸς νέας ὣς κάρτʼ ἐμωμήσω φρένας.

Χορός

ποίου χρόνου δὲ καὶ πεπόρθηται πόλις;

Κλυταιμήστρα

τῆς νῦν τεκούσης φῶς τόδʼ εὐφρόνης λέγω.

Χορός

καὶ τίς τόδʼ ἐξίκοιτʼ ἂν ἀγγέλων τάχος;
280

Χορός

θεοῖς μὲν αὖθις, ὦ γύναι, προσεύξομαι.

λόγους δʼ ἀκοῦσαι τούσδε κἀποθαυμάσαι

διηνεκῶς θέλοιμʼ ἂν ὡς λέγοις πάλιν.

KLUTAIMNESTRA.

Good-news-announcer, may — as is the by-word —

Morn become, truly, — news from Night his mother!
265

But thou shalt learn joy past all hope of hearing.

Priamos’ city have the Argeioi taken.

CHOROS.

How sayest? The word, from want of faith, escaped me.

KLUTAIMNESTRA.

Troia the Achaioi hold: do I speak plainly?

CHOROS.

Joy overcreeps me, calling forth the tear-drop.
270

KLUTAIMNESTRA.

Right! for, that glad thou art, thine eye convicts thee.

CHOROS.

For — what to thee, of all this, trusty token?

KLUTAIMNESTRA.

What’s here! how else? unless the god have cheated.

CHOROS.

Haply thou flattering shows of dreams respectest?

KLUTAIMNESTRA.

No fancy would I take of soul sleep-burthened.
275

CHOROS.

But has there Puffed thee up some unwinged omen?

KLUTAIMNESTRA.

As a young maid’s my mind thou mockest grossly.

CHOROS.

Well, at what time was — even sacked, the city?

KLUTAIMNESTRA.

Of this same mother Night — the dawn, I tell thee.

CHOROS.

And who of messengers could reach this swiftness?
280

CHOROS.

The gods, indeed, anon will I pray, woman!

But now, these words to hear, and sate my wonder

Thoroughly, I am fain — if twice thou tell them.

CHOROS.

Woman, like prudent man thou kindly speakest.

And I, thus having heard thy trusty tokens,

The gods to rightly hail forthwith prepare me;

For, grace that must be paid has crowned our labours.

Conſpirans fortibus mœnibus.
185

Quando incomoditate nauigandi grauahat populus

Detentus trans Chalcidem tempeſtuosis in Aulidis

Auræ ab Strymone uenientes

Chorus

Poor wretch ; Thy fateful doom my pity moves.

Das erwog der ält're Fürst,

Der Achäa's Heereszug

Führte, schalt den Seher nicht,

Nein, trug still die ringsentbrannte Noth,
175

Als in thatloser Rast Hungerqual

Schwer bedrängt' Achäa's Volk,

Das in Aulis' wildumwogtem Porte

Chalkis gegenüber lag.

Dritte Strophe.