Aeschylus Agamemnon 1344

Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff (Translator)

Apollon ist's, er selber nimmt mir das Gewand,
1270
1345

Agamemnon. Aeschylus. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff (Translator). Berlin. 1919–1923.

Sponsored by University of Leipzig.

Current edition Experimental

Aeschylus, Agamemnon: German translation (OCR draft) (German) (Aeschylus, Agamemnon: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (8)
Ἀγαμέμνων First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 1407-1430 focus
Ἀγαμέμνων Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 1407-1430 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 1344 focus
σῖγα· τίς πληγὴν ἀϋτεῖ καιρίως οὐτασμένος;
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Gottfried Hermann, 1852.) — 1344 focus
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ (OCR draft) Experimental (ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1344 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. N. Wecklein, 1885.) — 1344 focus
σιγα· τίς πληγὴν ἀυτεῖ καιρίως οὐτασμένος;
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Martin L. West, 1990.) — 1344 focus
σῖγα· τίς πληγὴν ἀϋτεῖ, καίρι᾽ ὡς οὐτασμένος;
Aeschyli Agamemnon (OCR draft) Experimental (Aeschyli Agamemnon. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 1344 focus
Translations (8)
Agamemnon Perseus (Aeschylus. The poetical works of Robert Browning, Volume 13. Browning, Robert, translator; Berdoe, Edward, editor. London: Smith, Elder and Co., 1889.) — 1407-1430 focus
The Agamemnon (OCR draft) Experimental (The Agamemnon. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 1344 focus
Hush! who is it that cries out
"a blow,"
mortally wounded?
AGAMEMNON (OCR draft) Experimental (AGAMEMNON. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1344 focus
a déchiré ma chair !
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Robert Potter, 1779.) — 1344 focus
List, list. What cry is this of wounds and death?
Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 1344 focus
Fa' silenzio! Questo grido chi levò, ferito a morte?
Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 1344 focus
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 1344 focus
Listen, listen! who is screaming as in mortal agony?
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos, Band I, Agamemnon. Independent Donner line citations, Smyth card correspondence, twelve located textual notes and opening metrical facsimiles. Unfinished OCR proofreading and note attribution are documented in the review inventory.) — 1344 focus
Stille! Wer, in's Herz getroffen, hebt so lauten Weheruf?

Commentary

Critical apparatus to Agamemnon (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Agamemnon.) focus

1275-1276. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-751

ἄλλως· θανούσῃ Libri
οὗτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις, φόβῳ, ἀλλ' ὡς θανούσῃ μαρτυρεῖτέ μοι τόδε
. Monui in adnotatione ad interpretationem Humboldti haec sic scribenda esse,
οὗτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβῳ ἄλλως· θανούσῃ μαρτυρεῖτε μοι τόδε.
Non ego, inquit, ut avis virgultum, prae timore frustra metuo: testamini hoc mortuae, quum mulier pro me muliere et vir pro infausti connubii viro ceciderit. Scholiastes
οὐ δυσχεραίνω, φησίν, ὡς ὄρνις θέλουσα εἰς καλιὰν εἰςελθεῖν καὶ θῆρά τινα φοβουμένη
. Hesychius
δυσοίζει, δυσχερεῖ
(scr.
δυσχεραίνει
),
ὑπονοεῖ. Λάκωνες
. Et
δυσοίζειν, φοβεῖσθαι, ὑποπτεύειν
. Et
δυσοίζου, οἰωνιζομένου καὶ ἄγαν ὑποπτεύοντος
. Idem
ἐδύσυξα
(sic),
ὑπενόησα
. Metuendi significatu dicitur hoc verbum in Rheso v. 724. 805. Avis circumspectans intelligitur, cauteque intrans in virgulta.

1278. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-752

δυςδάμαρτος Ambigitur sitne nominativus
δυςδάμαρτος
, ut Aegisthum, an genitivus, ut Agamemnonem dicat. Ut nominativum Scottus in appendicem Thesauri Stephaniani rettulit. Genitivum esse iudicarunt Stanleius, Schützius, Blomfieldius, alii. Recte, mea sententia. Nam non solum illis,
γυναικὸς ἀντ᾿ ἐμοῦ
, aptius opponitur
δυςδάμαρτος ἀντ᾽ ἀνδρός
, sed etiam Aegisthus, quia moechus, non maritus Clytaemnestrae est, neque per mulieris istius malitiam, sed propter proprium flagitium perit, perperam ita appellaretur: quod contra in Agamemnonem optime quadrat hoc nomen, ut et maritum et fraude morientem uxoris.
1278

1279. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-753

ἐπεξενοῦμαι Hesychius
ἐπεξενοῦσθαι, μαρτύρεσθαι, πορεύεσθαι. Σοφοκλῆς Ἀχαιῶν συλλόγῳ καὶ Αἰσχύλος Κρήσσαις
. Apollonius in Lexico Homerico
ξεινοδόκος, ξενοδόχος, ὁ τοὺς ξένους ὑποδεχόμενος. ὁ δὲ Πίνδαρος (fr. 278. Boeckh.) “ξεινοδόκησέν τε δαίμων,” ἀντὶ τοῦ ἐμαρτύρησε. καὶ ἐν τῇ Ὀδυσσείᾳ (XVIII. 64.) “ξεινοδόκος μὲν ἐγώ” ἔδοξέ τισι λέγειν. φησὶ γοῦν Σιμωνίδης (p. 82. Schneidew.) ξεινοδόκων δ᾽ ἄριστος ὁ χρυσὸς ἐν αἰθέρι λαμπρός, ἀντὶ τοῦ μαρτύρων
. Conf. Etym. M. p. 610, 44.
1279

1281-1282. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-754

ἅπαξ ἔτ' εἰπεῖν ῥῆσιν, οὐ θρῆνον θέλω ἐμὸν τὸν αὐτῆς. Vulgo legebatur
ἅπαξ ἔτ᾽ εἰπεῖν ῥῆσιν ἢ θρῆνον θέλω ἐμὸν τὸν αὐτῆς
. In Ven.
ἐς
pro
τ'
scriptum est. Quod Elmsleii monitu pro
αὑτῆς
, quod Vict. habet, restituit Blomfieldius,
αὑτῆς
, praebent codices, consentientes cum Vict. in
ῥῆσιν ἢ θρῆνον
. Quod in adnotatione ad versionem Humboldti scribendum esse censebam,
ῥύσιον θρῆνον
, quem locum hic habeat videre se negat Blomfieldius, non cogitans id me vindicem questum voluisse intelligi. Ipse igitur vulgatae, opinor, scripturae tuendae adfert illud in Suppl. v. 260.
μακράν γε μὲν δὴ ῥῆσιν οὐ στέργει πόλις
.
Ῥῆσιν
quin dicere Aeschylo licuerit, quis dubitabit? Illud quaerendum erat, ecquem, qui poeta esset, tam languidam ac plane stultam verborum consociationem, quam illud
ῥῆσιν ἢ θρῆνον
est, non puduisset. Tueri si
ῥῆσιν
volebat, scribere debebat
ἅπαξ ἔτ᾽ εἰπεῖν ῥῆσιν, οὐ θρῆνον θέλω ἐμὸν τὸν αὐτῆς.
Idque ut facillimum et aptissimum posui.

1282-1286. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-755

ἡλίῳ δ' ἐπεύχομαι πρὸς ὕστατον φῶς, βασιλέως τιμαόρους ἴσας δίκας φανέντας ἀσκεύοις ὁμοῦ ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ἐμοῦ δούλης θανούσης εὐμαροῦς χειρώματος. Libri
ἡλίῳ δ᾽ ἐπεύχομαι πρὸς ὕστατον φῶς τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ὁμοῦ, δούλης θανούσης εὐμαροῦς χειρώματος
. Auratus, Scaliger, Vossius male
διὰ
pro
ὁμοῦ
. Ego in adnotatione ad Humboldti interpretationem coniiciebam
ἐμοῦ
. Blomfieldius plana constructione edidit
τοὺς ἐμοὺς τιμαόρους ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ὁμοῦ, δούλης θανούσης, εὐμαροῦς χειρώματος
. Planior etiam et elegantior esset constructio, si interpunctiones omisisset. Scholefieldius Pearsoni coniecturam recepit,
τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις ἐχθροὺς φονεῦσι τοὺς ἐμοὺς τίνειν ὁμοῦ, δούλης θανούσης, εὐμάρους χειρώματος
. Ita interpretatur ut simul inimici mei solvant poenas ultoribus meis occidentibus eos. Sed id nemo non videt quam durum sit et inscite dictum. Mihi aliter iudicandum videtur. Intelligi quidem possunt quae hic scripta habemus, si ex
φονεῦσι
repetatur
αὐτούς
, quamquam apertior esset constructio
σφ'
ante
ὁμοῦ
inserto, hoc sensu, precor, ut ultoribus meis, qui inimici sunt meis occisoribus, hi simul luant pro servae facili caede. Sed sententia illa habet quo displiceat. Nam sic
ὁμοῦ
vix potest aliter accipi, quam ut simul cum caede Agamemnonis etiam Cassandrae illi interfectionem luant. At id, si propter Agamemnonem punientur, sponte consequetur: ut ineptum sit Cassandram, quum iam introitura erat, rursum se convertere ad chorum et, quasi magnum quid et memorabile dictura esset, proferre quod dici non erat operae pretium. Immo aliud, opinor, in mente habebat summus poeta: fatidicam virginem, quod paullo ante obscurius significaverat, id nunc eam gravius, atque ita uti eventurum atque in proxima fabula appariturum erat, praedicere volebat: id erat autem, precari Cassandram ut ambo, Clytaemnestra atque Aegisthus, una eodem capti dolo ab Oreste et Electra occiderentur. Quare non dubito quin versus exciderit, in cuius fine erat
ὁμοῦ
, quod librarii, omisso per errorem eo versu, transtulerunt in finem proximi versus, ubi scriptum erat simile vocabulum
ἐμοῦ
. Neque vero suos ultores recte diceret Cassandra: non enim ipsam, sed Agamemnonem vindicaturi venient. Quare illud
τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις
ortum esse videtur ex eo quod mox in eodem versus loco sequitur
τοῖς ἐμοῖς
, ab Aeschylo autem haec tali fere modo scripta esse puto,
ἡλίῳ δ' ἐπεύχομαι πρὸς ὕστατον φῶς, βασιλέως τιμαόρους ἴσας δίκας φανέντας ἀσκεύοις ὁμοῦ ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ἐμοῦ δούλης θανούσης εὐμαροῦς χειρώματος.
Etenim Hesychius hanc vocem
ἀσκεύοις
ex Agamemnone attulit, cuius glossa apertum est quam accommodata sit huic loco,
ἀσκεύοις, γυμνοῖς, ἀπαρασκεύοις. Αἰσχύλος Ἀγαμέμνονι.

1288. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-756

ἂν πρέψειεν Libri
σκιά τις ἂν τρέψειεν
. Porsonus,
ἂν
deesse videns,
ἂν τρέψειεν
, quod ab aliis receptum est, et mox
δυστυχεῖ
edidit, quod Blomfieldius
δυστυχοῖ
scripsit. Vict.
δυστυχῶν
. Recte vero codices
δυστυχῆ
, quod post Wellauerum, hanc vulgatam scripturam esse ratum, edidit Scholefieldius. Sed in prioribus verbis qui sensus requireretur Boissonadus vidit, qui recte scripsit
ἂν πρέψειεν
. Rarior est hic aoristus. Sed Photius
πρέψαι
, inquit,
τὸ ὁμοιῶσαι. Αἰσχύλος
. Hesychius
πρέψας, εἰκασμένος, εἰκασθείς
.
1288

1289. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-757

βλάβαις
βουλαῖς
Ven. ὤλεσεν Deinde libri
ὤλεσεν
.
1289

1290. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-758

ταῦτα ... ἐκείνων Multum a vero aberrarunt interpretes ii qui
ταῦτα
ad postrema illa,
τὰ δυστυχῆ
, rettulerunt: quorum Schützius magis dolere deleta malorum memoria Cassandram putavit, quia, si altius animis hominum inhaereret, melius ad sapientiam ea uterentur; Gallicus autem interpres, De la Porte du Theil, ita interpretatur, toutefois, leur bonheur fait plus de pitié que leur malheur, Scholefieldius denique, dubius haerens, hoc magis deplorari coniicit, si quis ex adversis ad secundas res transierit. Nihil horum in mentem venerat Aeschylo. Verum hic quidem Butlerus vidit,
ταῦτα
ad utrumque illud, quod et felicitas hominum vanum simulacrum est et infortunii subito exstinguitur memoria,
ἐκείνων
autem ad ipsius Cassandrae sortem pertinere.
1290

1291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-759

πράσσειν
πράσσειν
Porsonus. Libri
πράττειν
.
1291

1292. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-760

δακτυλοδείκτων Libri
δακτυλοδεικτῶν
. Emendavit Pauwius. Deinde libri
δακτυλοδεικτῶν δ'
. Perverso sensu Blomfieldius cum Casaubono
δακτυλόδεικτον δ'
. Recte Schützius in minore editione
δακτυλοδείκτων δ'
.
1292

1294. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-761

μηδ' ἐςελθὼν τάδε φωνῶν Libri
μηκέτι δ᾽ εἰςέλθῃς, τάδε φωνῶν
. Meam emendationem,
μηδ' ἐςελθὼν τάδε φωνῶν
, receperunt Wellauerus et Scholefieldius, tum etiam Blomfieldius, sed ille
τάδε φωνῶν
Dobraei monitu rectius coniungens: quamquam id eo quidem non efficitur, quod in Choeph. v. 310. ita dicitur,
δράσαντι παθεῖν, τριγέρων μῦθος τάδε φωνεῖ
. Sententiam illustravit Lobeckius Aglaoph. p. 1239.
1294

1296. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-762

NA Excidit post
Ἰλίου
aliquid, fortasse
διὰ παντός
, ut est in Choeph. v. 847.
ἢ πάνυ θήσειν Ἀγαμεμνονίων οἴκων ὄλεθρον διὰ παντός.
Respondent enim inter se duo systemata.
1296

1299. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-763

κτανοῦσι Canterus,
κτανοῦσι
coniiciens, saltem
κτανοῦσι
debebat. Nihil vero mutandum. Nunc, inquit, si ille priorum sanguinem luit, et mortuis (Iphigeniae) moriendo aliarum mortium (suae ipsius) poenas adducit, quis haec audiens se innoxio genio natum censebit?
1299

1300. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-764

ποινὰς θανάτων ἐπικραίνει
ποινὰς θανάτων ἄγαν ἐπικρανεῖ
. Quod ego scribendum monui,
ποινὰς θανάτων ἐπικραίνει
, firmatur eo quod
ἄγαν
deest in Ven. Flor. Blomfieldius tamen cum H. Vossio edidit
ἄτην τε κρανεῖ
, non de nihilo illud
ἄγαν
irrepsisse ratus. Profecto non de nihilo: nam Triclinius vel alius metrorum studiosus addidit, quod hominum genus et v. 1294. et ubique paroemiacos, qui non in ipso fine totius anapaesticae orationis sunt, in versus acatalectos mutare consuevit. In
ἐπικρανεῖ
autem, quod libri habent, penultima syllaba nullo modo produci potest.
1300

1301. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-765

τίς ποτ' ἂν εὖ εὔξαιτο βροτῶν Libri
τίς ἂν εὔξαιτο βροτῶν
. Porsonus ad Aristoph. Eccl. v. 363.
τίς ἂν οὖν
, quod Scholefieldius ut e malis minimum se recepisse dicit. Malum profecto est. Canterus
τίς ἂν οὐκ εὔξαιτο
, quod recepit Blomfieldius. Et hoc quidem maius malum est: nam omnes, etiam qui nihil umquam de Agamemnonia domo inaudiverunt, innocua fortuna nati esse optant. Reisigii decretis addictus Ritschelius in Schedis criticis p. 38.
τίς ἄγαν εὔξαιτο
coniiciebat. Scribendum erat
τίς ποτ' ἂν εὖ εὔξαιτο βροτῶν
. Vidit hoc etiam E. A. I. Ahrens. Plerumque
ποτέ
in initio orationis, rarius in apodosi invenitur, ut in Sophoclis Trach. v. 1230.
οἴ μοι, τὸ μὲν νοσοῦντι θυμοῦσθαι κακόν· τὸ δ᾽ ὧδ᾽ ὁρᾶν φρονοῦντα τίς ποτ' ἂν φέροι;
1301

1303. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-766

ὤμοι Libri hic et v. 1305.
ὤμοι
, quod revocavit Blomfieldius. Inde a Stanleio
ᾤμοι
scribi coeptum. Diversae de
οἴμοι, ᾤμοι, ὤμοι
sententiae et grammaticorum sunt et recentiorum criticorum. V. ad Soph. Oed. Col. v. 824. Subtiliter de his disputavit Reisigius in Enarratione Oed. Col. p. CXVII. Si quid est inter
ὤμοι
et
οἴμοι
discriminis, hoc esse puto, ut
οἴμοι
doloris sit,
ὤμοι
rei malae eiusque inopinatae. Quare libros sequendos duxi. Ceterum Blomfieldius, librorum scripturam,
ὤμοι, πέπληγμαι καιρίαν πληγὴν ἔσω
, miserabiliter frigere ratus, scripsit
ὤμοι, πέπληγμαι· καιρίαν πληγὴν ἔχω
. Vereor ne illud alii de emendatione ista dicant. Euripides Hel. v. 356.
αὐτοσίδαρον ἔσω πελάσω διὰ σαρκὸς ἅμιλλαν
.
1303

1304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-767

NA Huic versui et versui 1306. tum a versu 1308. singulis distichis praefixa est in editionibus veteribus nota hemichorii, sed in codicibus Ven. Flor. Farn. ubique chori nomen adscriptum est. Ostendi in dissertatione prima de choro Eumenidum p. 9. sive in Opusc. II. p. 130. haec a singulis quindecim senibus, ex quibus compositus erat chorus, recitari. Initium fit ratione quadam epodica, ut trimeter Agamemnonis et qui eum sequitur trochaicus chorici senis pro stropha, et statim eadem metra pro antistropha sint, quas tertii senis trochaicus epodi loco sequatur. Ex ea re intelligi potest stetisse chorum κατὰ ζυγά, certe quo tempore clamantem audit Agamemnonem. Apte comparari potest adnotatio haec scholiastae Aristophanis ad Acharn. v. 203.
γέγραπται δὲ τὸ μέτρον τροχαϊκόν, πρόςφορον τῇ τῶν διωκόντων γερόντων σπουδῇ. ταῦτα δὲ ποιεῖν εἰώθασιν οἱ τῶν δραμάτων ποιηταὶ κωμικοὶ καὶ τραγικοί, ἐπειδὰν δρομαίως εἰςάγωσι τοὺς χορούς, ἵνα ὁ λόγος συντρέχῃ τῷ δράματι.
Approbarunt propositas a me distinctiones novissimi editores. Sed Godefridus Müllerus sua quadam ratione operam dedit ut duodecim chori personas esse doceret, refragante et re ipsa et testimonio scholiastae Aristophanis ad Equitum v. 586. Voluit enim
γεροντίαν
quandam hic introduci: de quo commento, quod fictum est pro arbitrio, dixi in Opusc. VI. 2. p. 136. seq. Qui similiter de hac scena statuit, Ferdinandus Bambergerus in dissertatione de carminibus Aeschyli a partibus chori cantatis, Marburgi a. 1832. edita, scite animadvertit p. 55. ex distichis illis, quae inde a v. 1308. sequuntur, secundo tertium, quarto quintum, sexto septimum, octavo nonum, decimo undecimum respondere. Nisi falsa opinione praepeditus fuisset, suspicatus esset
ζυγά
hunc in modum disposita fuisse,
β'. α'. γ'. δ'. ε'. ϛ'. ζ'. η'. θ'. ι'. ια'. ιε'. ιβ'. ιγ'. ιδ'.
1304

1305. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-768

NA Male Stanleius post
ὤμοι
interpunxerat. Correxit Blomfieldius.
1305

1306. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-769

οἰμώγματι
τοἔργον εἰργάσθαι
Farn. Deinde idem et Ven.
οἰμώγμασιν
. Flor. Vict.
οἰμώγματι
. Hoc servandum duxi, quum verisimilius sit grammaticorum subtilitati deberi pluralem, quod bis exclamasset Agamemno.
1306

1307. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-770

ἀλλὰ κοινωσώμεθ' ἄν πως ἀσφαλῆ βουλεύματα. Libri
ἀλλὰ κοινωσώμεθ᾽ ἄν πως
. Porsonus
ἀλλὰ κοινωσαίμεθ᾽ ἄν πως
, quod Blomfieldius tolerabilius reddere studuit
ἂν πῶς
scribens apponensque in fine versus signum interrogationis. Secutus est Scholefieldius, sed tamen ut dubitaret an
ἄν πως
esset scribendum. Alii alia coniecerunt. Scribendum erat
ἀλλὰ κοινωσώμεθ᾽ ἄν πως ἀσφαλῆ βουλεύματα
. In eandem sententiam incidisse videtur G. Bernhardy in Syntaxi Graeca p. 331.
1307

1311. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-771

νεορρύτῳ
ὅτι νεορρύτῳ
Ven. Flor. Farn.
δὲν νεορρύτῳ
Vict. Blomfieldius suspicari aliquem posse ait
νεορρύτῳ
. Wellauerum, qui choreutarum gladios intelligendos putabat, reprehendit Scholefieldius, Clytaemnestrae gladium recte intelligens: sed fallitur recenti caede madidum cum aliis interpretans, nec videns, quod viderat Humboldti interpretationem secutus Wellauerus,
νεόρρυτον
longa
υ
dici gladium modo e vagina extractum.
1311

1316. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-772

οἳ δὲ τῆς μελλοῦς
οἱ δὲ μελλούσης
Farn. Vict. Glossa in Farn.
τυραννίδος δηλονότι
. Paulo propius verum Ven. Flor.
οἱ δὲ τῆς μελλούσης
. Legendum esse
οἳ δὲ τῆς μελλοῦς
ostendunt Tryphonis verba in libello de tropis in Museo crit. Cantabr. I. p. 49. et in Museo crit. Vratisl. I. p. 10.
κατὰ παρωνομασίαν, ὡς χρυσῶ ἀπὸ χρυσοῦ, οὕτως ὠνόμασται καὶ παρ' Αἰσχύλῳ μελλώ· “χρονίζομεν ὧδε, τῆς μελλοῦς χάριν.”
In Manuelis Moschopuli Opusc. p. 78.
ὡς καὶ παρ' Αἰσχύλῳ ὠνόμασται “χρονίζομεν ὧδε, τῆς μελλοῦς χάριν.”
Non male hoc auctore
χάριν
legeretur pro
κλέος
, quod Aeschylei libri habent.
1316

1317. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-773

πέδῳ Libri
πάθος πατοῦντες
. In adnotatione ad Humboldti interpretationem poni iusseram
πέδον
, quod
πέδῳ
scribendum esse nunc ex Ioannis Alexandrini
τονικοῖς παραγγέλμασι
p. 36, 8. constat. Blomfieldius et Wellauerus quum tuendae librorum scripturae illud in Choephoris v. 631. adhibuerunt
τὸ μὴ θέμις γὰρ οὐ λαξ πέδον πατούμενον
, corrupta corruptis defenderunt. Constructionem quidem illam duplicis accusativi Graecam esse nemo hodie nescit, sed quae sunt eius exempla si quis cum hoc conferat, vereor ne deprehendat valde esse dissimilia: ut quod supra v. 781. scriptum est,
Ἰλίου φθορὰς ψήφους ἔθεντο
. Nam in his qui proprie cum verbo coniungitur accusativus etiam proprie est intelligendus: ex quo consequitur
πέδον πατεῖν
vix aliud significaturum esse quam in terra incedere: ut recte dicatur
ὁδὸν
vel
πορείαν πέδον πατεῖν
. Sed ubi de conculcando et proterendo sermo est, aliud exspectes loquendi genus. Atque, ut quis in Agamemnone
πέδον
ferat, difficilius id feretur in nominativorum constructione, quae est in Choephoris. καθεύδουσιν
καθεύδουσι
Flor. Sed ceteri
καθεύδουσιν
.
1317

1319. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-774

πέρα Libri
τοῦ ὁρῶντός ἐστι καὶ τὸ βουλεῦσαι πέρι
. Miratus Blomfieldius, quod interpretes in loco satis aperto haesissent, constructionem esse putabat hanc,
ἐστὶ καὶ τὸ βουλεῦσαι περὶ τοῦ ὁρῶντος
, quoniam mortuo succurrere non possumus, at saltim de interfectoribus eius consilium ineamus: idque confirmari censebat iis quae proximus senex dicit. Mirum vero, hoc probatum esse a Wellauero. Si sana est librorum scriptura, haud dubie vera est Scholefieldii interpretatio, qui aliquid facturus sit, eum etiam deliberare decet de re gerenda. Conferri ille iubet adnotata sua ad Hecubae v. 502. cuius libri mihi non est copia: sed quod ibi legitur,
Ἀγαμέμνονος πέμψαντος, ὦ γύναι, μέτα
, valde diversum est, ut per tmesin dictum. Apud Aeschylum si
πέρι
refertur ad intellectum
τοῦ ὁρᾶν
vel
δρωμένου
, insolentior videtur haec ratio loquendi et quae vix defendi possit. G. Bernhardy quum in Syntaxi Graeca p. 260. suspicabatur lucem afferri huic particulae usui posse ex illo Theognidis v. 117.
κιβδήλου δ᾽ ἀνδρὸς γνῶναι χαλεπώτερον οὐδέν, Κύρν', οὐδ᾽ εὐλαβίης ἐστὶ περὶ πλέονος,
miscuit incomparabilia. Recte vero videtur Schützius in minore editione
πέρι
in
πέρα
mutavisse. Coniiciat quis forsitan
πάρος
: sed aptius esse
πέρα
monstrat responsio alterius.
1319

1322. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-775

τείνοντες Libri
κτείνοντες
, quod in Farn. ita explicare studuit interpres,
ἤχουν τρόπον τινὰ τῷ θανάτῳ παραδιδόντες τὴν ζωὴν ἡμῶν
. Sed nemo non probavit Canteri emendationem
τείνοντες
.
1322

1324. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-776

κράτη Libri
κράτη
. Correxit Casaubonus.
1324

1327. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-777

μαντευσόμεσθα
μαντευσόμεθα
Flor.
1327

1328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-778

θυμοῦσθαι Libri
μυθοῦσθαι
, quod Schneiderus in Lexico pro
μυθεῖσθαι
vitiose scriptum putabat. Incredibile est non offendisse in inaudito verbo criticos, nec vidisse nihil illud nisi antiquum errorem esse librarii
θυμοῦσθαι
scribere debentis. Vidit hoc etiam E. A. I. Ahrens.
1328

1330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-779

ᾐθέομαι Libri
ᾐθέομαι
. Porsonus
ᾐδοῦμαι
, quem non secuti sunt Blomfieldius et Scholefieldius, quod
αἰθεῖν
breve
ι
habere ex Persarum v. 416. appareat. Sensus verborum hic est, undique conveniunt mihi argumenta, ut hanc sententiam probem, certo cognoscendum esse quid agat Atrides. Monet autem res ipsa, ut eum qui haec loquitur coryphaeum esse statuamus, qui se ducem praebeat choro in aedes irrupturo.
1330

1332. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-780

NA Tractis tabulatis conspicitur Clytaemnestra in conclavi stans ad corpus Agamemnonis. πάροιθεν
πάροιθε
Porsonus scripsit: sed
πάροιθεν
habent Ven. Farn. Vict. et, ut videtur, etiam Flor.
1332

1334-1336. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-781

πᾶς γάρ τις ἐχθροῖς ἐχθρὰ πορσύνων, φίλοις δοκοῦσιν εἶναι, πημονῆς ἀρκύστατ᾽ ἂν φράξειεν ὕψος κρείσσον ἐκπηδήματος. Legebatur
πῶς γάρ τις ἐχθροῖς ἐχθρὰ πορσύνων, φίλοις δοκοῦσιν εἶναι, πημονὴν ἀρκύστατον φράξειεν, ὕψος κρεῖσσον ἐκπηδήματος;
Auratus
πημονῆς ἀρκύστατον
scribendum coniecit. Blomfieldius cum Elmsleio ad Med. v. 416. p. 150.
ἀρκύστατ᾽ ἂν
scripsit, semper Graecos plurali
ἀρκύστατα
uti dicens, suspectumque habens Euripidis in Oreste v. 1420.
ἀρκυστάτων μηχανῶν
. At
ἀρκύστατος
adiectivum est, ex quo patet cur retia ipsa plurali numero
ἀρκύστατα
dicantur: ut propter hanc quidem caussam recte videatur dicere poeta potuisse
πημονὴν ἀρκύστατον
. Recte tamen Elmsleius
ἀρκύστατ᾽ ἂν
scribi iussit: sed praetervidit non perfectam eo esse horum versuum emendationem. Nam si ita, ut voluit Elmsleius, Aeschylus scripsisset, hoc diceret, quomodo enim quis inimicis insuperabilia retia pararet? At hoc parum aptum esset, quia sententia non integra esset, sed referretur ad id quod non est dictum, nisi faceret quod ego feci, ut alia diceret quam sentiret. Multo graviorem et aptiorem orationem unius litterae mutatione restituendam esse putavi,
πᾶς γάρ τις ἐχθροῖς ἐχθρὰ πορσύνων, φίλοις δοκοῦσιν εἶναι, πημονῆς ἀρκύστατ᾽ ἂν φράξειεν ὕψος κρείσσον ἐκπηδήματος.
Male post
φράξειεν
virgula ponitur: nam ad
φράξειεν
alter accusativus,
ὕψος
, modum rei describens, adiungitur. Quod Halmius in Lect. Aesch. I. pagina ultima coniecit,
ὕψος κρεῖσσον ἐκπηδήματος
, minus poetice dictum est.

1338. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-782

νείκης Libri
νίκης
. Recte Heathius
νείκης
, quod vocabulum Suidas atque Etym. M. p. 276, 3.
φιλονεικία
interpretantur. Neque dubia vox videri debebat Blomfieldio, quum Etymologicum diserte doceat ex
νεῖκος
factam cum diphthongo scribi.
1338

1339. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-783

ἐφ'
ἐφ'
Vict. et, ut videtur, Flor. Quod Scaliger scribendum vidit,
ἐφ'
, est in Ven. Farn.
1339

1341. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-784

ἀμύμονα
ἀμύμονα
Vict.
ἀμύμονα
Ven. Flor. Farn. Illud praestat.
1341

1343. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-785

περιστιχίζω
περιστιχίζων
Ven.
περιστοιχίζων
Flor.
περιστοιχίζω
Vict.
περιστιχίζω
Farn. ut Auratus et Canterus emendaverunt.
1343

1344. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-786

οἰμωγμῶν Illo
καὶ δὴ
vir dis respicitur ad v. 1303. 1305. Deinde libri
κἀν δυοῖν οἰμώγμασιν
. Verissimum esse puto, quod Elmsleius ad Med. v. 798. p. 203. significat, scribendum esse
οἰμωγμῶν
, docens ille
δύο
quidem, sed non
δυοῖν
cum alio pluralis numeri nomine consociari. Quod est de tragicis et ceteris antiquioribus scriptoribus intelligendum. Recentiores enim minus in hoc genere videntur diligentes fuisse: vide Göttlingium ad Theodosium p. 212. seq. quem Aristophanis et Demosthenis auctoritate uti non debuisse G. Dindorfius et Schaeferus animadverterunt.
1344

Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

1270. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-695

1
καταγ. μάτην d. i. als Wahnsinnige verhöhnt, ähnlich wie o νοσῶν μάταν und φρενομόρως νοσοῦντα Soph. Ai. 635, 625.

1271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-696

2
„Von Freunden, von Feinden nicht in uneiniger Weise anzuhören (von Freunden, Feinden in schönster Einigkeit). ὑπὸ ist zu φίλων zu ergänzen. Krüger II 68, 9 Anm. διχ. μαθεῖν wie διχορρόπως ἰδεῖν 361.

1272. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-697

„Und wie eine Geld sammelnde Verzückte ( ψευδόμαντις θυροκόπος 1194) muiste ich Unglückliche mich Hunger leidendes Bettelweib nennen lassen."
3

1274. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-698

4
ὁ μάντις μάντιν, gleichsam ohne amtsbrüderlichen Sinn. Vgl. Prom. 29 θεὸς θεῶν γὰρ οὐχ ὑποπτήσσων χόλον. ἐκπράξων, confecturus, wie Soph. Oed. K. 1658 οὐ γάρ τις αὐτὸν οὔτε πυρφόρος θεοῦ κεραυνὸς ἐξέπραξεν 8. v. a. ὤλεσεν.
5

1276. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-699

βωμοῦ πατρώου: am Hausaltare (1022) hätte sie als priesterliche Seherin ihre Stelle. Nachgestellt, ohne am Ende des Verses zu stehen, werden im Trimeter nur Präpositionen, die nicht anastrophisch sind, so ὑπαὶ Eum. 420 . 8* Vgl.

1277. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-700

6
κοπείσης scil. ἐμοῦ. πρόσφαγμα wie πρόθυμα eigentlich „Sühnopfer", aber wie σφάγμα, θύμα gebraucht (mactatio). Vgl. Eur. Iph. T. 458, Hek. 41, Tro. 628.
7

1278. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-701

ἄτιμοι, ἀτιμώρητοι. Eur. Hipp. 1417. Hoc saepe morituris fuit solatium: „neque enim moriemur inulti" (Valckenaer zur a. St.). Verg. Aen. II 673 numquam omnes hodie moriemur inulti. Daher der Scherz Hor. sat. II 8, 34 nos nisi damnose bibimus, moriemur inulti.

1280. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-702

φίτυμα (abstr. pro concr.), proles, hebt den Muttermord durch Sohneshand hervor.
8

1282. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-703

ἄτας φίλοις, um diesen Mordwerken die Spitze aufzusetzen und sie abzuschliefsen. Vgl. Cho. 931 ἐπεὶ δὲ πολλῶν αἱμάτων ἐπίκρισεν τλήμων Ὀρέστης.

1283. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-704

9
ἐκ θεῶν: vgl. Hom. a 37 ff.

1284. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-705

,,Daſs er rächen soll die That, durch welche der Vater rücklings zu Boden fiel ( ὕπτιος οὔδει ἐρείσθη), den Sturz des Vaters". Ζυ πράσσειν (exigere, ulcisci) vgl. Eum. 626 τὸν πατρὸς φόνον πράξαντα.

1285-1286. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-706

10
κάτοικτος (vgl. ἔποικτος), d. i. vielen Klagen mich hingebend. - ἐπεὶ τὸ πρῶτον, nachdem doch einmal. Vgl. Hom. A 235 οὔποτε φύλλα καὶ ὄζους φύσει, ἐπεὶ δὴ πρῶτα τομὴν ἐν ὄρεσσι λέλοιπεν.
11

1287-1288. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-707

12
πράξασαν ὡς ἔπραξεν: zu 1170. – οἳ δ᾽ εἶλον πόλιν allgemein von Agamemnon. – ἀπαλλάσσουσιν, wegkommen, davonkommen, wie Herod. 1 16 ἀπὸ τούτων οὐκ, ὡς ἤθελε, ἀπήλλαξε.

1289. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-708

13
ἄραρεν, es steht fest, es ist beschlossen. τὸ κατθανεῖν: Häufig steht so der Infin. mit Artikel bei den dramatischen Dichtern, z. B. Soph. Oed. K. 442 τὸ δρᾶν οὐκ ἠθέλησαν, Eur. Iph. A. 655 τὸ σιγᾶν οὐ σθένω.

1292. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-709

Vgl. Soph. Αi. 831 καλῶ δ᾽ ἅμα πομπαίον Ἑρμῆν χθόνιον εὖ με κοιμίσαι, ξὺν ἀσφαδάστῳ καὶ ταχεὶ πηδήματι πλευρὰν διαρρήξαντα τῷδε φασγάνῳ. εὐθνησίμων, leichten Tod bringend. Sie bittet um εὐθανασία.

1296-1297. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-710

αὐτῆς wie 1136. θεήλατον βοῦν dicit quae se ultro offert ad immolandum, quales memorant historici plus semel (Stanley). Vgl. Tac. hist. III 56 accessit dirum omen, profugus altaribus taurus disiecto sacrificii apparatu longe nec ubi feriri hostias mos est confossus.

1298. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-711

14
οὐκ ἄλυξις verhält sich wie 1300 ἥκει τόδ᾽ ἦμαρ kausal zu dem Folgenden:,,da es kein Entrinnen giebt, was erreiche ich durch Aufschub?" Vgl. zu Cho. 706 und zum Gedanken Soph. Εl. 1485 τί γὰρ βροτῶν ἂν σὺν κακοῖς μεμιγμένων θνήσκειν ὁ μέλλων τοῦ χρόνου κέρδος φέροι;

1299. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-712

,, Wenigstens wird das Letzte der Lebenszeit sonst wert geschätzt" d. h. „gewöhnlich betrachtet man den Aufschub des Todes als grofsen Gewinn.“ Zu ὁ ὕστατος τοῦ χρόνου vgl. Krüger I 47, 28, 9.

1301-1302. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-713

D. i. „die Anerkennung empfange von mir: du zeigst dich mutig im Unglück.“ In ἀπ᾿ εὐτόλμου φρενός liegt das Hauptgewicht des Gedankens. Dieses Lob weckt in Kas. eine schmerzliche Erinnerung an die εὐτολμία oder γενναιότης ihres ganzen Geschlechts und das Unglück des ganzen Geschlechts. Vgl. Soph. Ant. 839 .

1303-1304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-714

Der Chorführer giebt der schmerzlichen Erregung der Kas. gegenüber eine Rechtfertigung seiner Worte. Kas. erwidert: „ein Glücklicher ist das nicht, den man mit solchen Worten tröstet " Darauf tritt Kas. der Thüre näher, weicht aber entsetzt zurück. Den Grund giebt sie 1308 an.

1307. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-715

εἴ . . στύγος d. h. es mufs ein innerer Schauder sein; denn ich kann nichts entdecken, was deinen Wehruf veranlafst haben könnte.

1309. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-716

καὶ πῶς; wie 554, Cho.772 , Eur. Or. 1110: „du irrst dich; das ist nur der Geruch von den am Herde geschlachteten Opfertieren (1040 f.)."

1311. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-717

Σύριον ἀγλάισμα von Wohlgerüchen, vgl. Eur. Bakch. 144 Συρίας λιβάνου καπνός, Hor. carm. II 7, 7 coronatus nitentes malobathro Syrio capillos. Der Chorführer meint: „in Wirklichkeit rieche ich Weihrauch; was du aber sagst, ist nicht Weihrauch."

1313-1314. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-718

Mit den Worten „doch ich kann auch im Hause (beim Sterben) noch mein und Agamemnons Geschick beklagen" wendet sich Kas. wieder zum Eingange des Palastes, bebt aber zum zweiten Male zurück. Diese wiederholte Unentschlossenheit entschuldigt sie im Folgenden dem Chore gegenüber.

1315-1316. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-719

Wie ein Vogel mit ängstlichem Geschrei um das Gebüsch flattert, in welchem er ein feindliches Tier sieht, so mache ich es hier am Hause nicht ohne Grund. Wenn ich im Hause meinen Tod gefunden haben werde, dann bezeugt mir mir dies, daſs ich meine guten Gründe hatte. Ihr werdet aber meiner Worte gedenken, wenn an Klyt. und Ägisthos die Rache vollzogen wird. - θάμνον ist abhängig νοη δυσοίζω φόβῳ wie von φοβοῦμαι, vgl. Sept. 276 μέριμναι ζωπυροῦσι τάρβος τὸν ἀμφιτειχῆ λεών, Demosth. IV 45 τεθνᾶσι τῷ δέει τοὺς τοιούτους ἀποστόλους. θάμνον für οἶκον ὡς ὄρνις θάμνον wie Pers. 131 πᾶς λεὼς σμήνος ὡς ἐκλέλοιπεν μέλισσαι.
15

1318. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-720

ἀνδρὸς δυσδάμαρτος, der eine unselige Gattin hat.

1319. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-721

ἐπιξενοῦμαι, ich erbitte mir als Gastgeschenk. Nach Hesych. ἐπιξενοῦσθαι· μαρτύρεσθαι, πορεύεσθαι. Σοφοκλῆς Ἀχαιῶν συλλόγῳ καὶ Αἰσχύλος Κρήσσαις scheint an einer dieser Stellen das Wort in ähnlichem Zusammenhang gebraucht worden zu sein. Über die Stellung von δέ τυ 744.

1321-1322. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-722

ἅπαξ ἔτι d. h. zum letzten Male. ῥῆσιν ἢ θρῆνον ἐμὸν τὸν αὐτῆς, einen Spruch oder vielmehr ein Klagelied um mich selber, nicht um Tote. Obwohl der θρῆνος den Toten gilt, weihe ich mir, die ich noch lebe, einen θρῆνος: ζῶσα γόοις με τιμῶ Suppl. 122 .
16

1323-1324. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-723

Der Text ist nicht in Ordnung und scheint lückenhaft. Hermann hat dieser Lücke nach Hesych. ἀσκεύοις· ψιλοῖς, ἀπαρασκεύοις. Αἰσχύλος ᾿Αγαμέμνονι das Wort ἀσκεύοις zugewiesen, wodurch der Gedanke angedeutet wird: „wie sie mich eine schwache, hilflose Sklavin gemordet haben (1325), so mögen sie wehrlos und schutzlos ( στερομέναν φίλων 1430) zu Grunde gehen." Vgl. Cho. 554 f.
17

1326. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-724

„Das Glück kann ein Schatten wandeln; ist man aber unglücklich, so ist weg die Zeichnung von einem nassen Schwamm getilgt" d. h. so ist es gerade so wie wenn ein nasser Schwamm die Zeichnung auf einer Tafel in einem Augenblick vertilgt. Vgl. Eur. frg. 621 τὸν ὄλβον οὐδὲν οὐδαμοῦ κρίνω βροτοῖς, ὃν γ᾽ ἐξαλείφει ῥᾶον ἢ γραφὴν θεός. Das Glück ist schnell vergänglich; hat man aber Mifsgeschick, dann ist auf einmal alles dahin und vergessen; Glanz, Ruhm, Dank, Liebe sind mit einem Schlage verschwunden; nicht blofs die Gegenwart und Zukunft, auch die Vergangenheit erscheint mit einem Male vernichtet. Diese Wirkung des Unglücks ist noch trauriger als die Vergänglichkeit des Glücks. Kasandra tritt in den Palast.
18

1330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-725

Des Glückes haben die Menschen nie genug und kein Haus besitzt daran solchen Überflufs, daſs es weiterem Glücke den Zutritt verweigerte. Vgl. Herod. IV 49 εὐπρηξίης γὰρ οὐκ ἔστι ἀνθρώποισι οὐδεμία πληθώρη. Mit δακτυλοδείκτων δείκτων vgl. Lukian. Traum 11 τῶν ὁρώντων ἕκαστος τὸν πλησίον κινήσας δείξει σε τῷ δακτύλῳ ῾οὗτος ἐκεῖνος” λέγων, Hor. carm. IV 3, 22 quod monstror digito praetereuntium, Pers. I 28 at pulchrum est digito monstrari et dicier: hic est.

1333. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-726

Vgl. Plaut. Aulul. I 2, 22 Si Bona Fortuna veniet, ne intromiseris, Martial. I 25, 5 Ante fores stantem dubitas admittere Famam? τάδε ( ταῦτα, τοῦτ᾽ ἔπος) vor oder nach direkter Anführung wie 456, Cho. 313 δράσαντι παθεῖν, τριγέρων μύθος τάδε φωνεί, Eum. 513 τοῦτ᾽ ἔπος θροούμενος· ὦ δίκα, Pers. 126 ὀᾶ, τοῦτ᾽ ἔπος ἀπύων.
19

1337. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-727

προτέρων unbestimmt, so dafs man ebenso an Iphigenie wie an die Kinder des Thyestes denken kann.

1338-1339. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-728

20
und wenn es so ist, dafs immer ein anderer durch seinen Tod den Getöteten Sühne des Mordes verschafft", allgemein, daher das Präsens ἐπικραίνει. Der Plural θάνατοι von Mordthaten wie 1572, Cho. 52 น. 0.
21

1343. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-729

Diesen Vers scheint der Führer des einen Halbchors zu sprechen, der siya dem Chorführer zuruft, welcher 1330-1341 vorgetragen hat. V. 1345 f. spricht der Koryphaios, der auch Führer des anderen Halbchors ist; dann geben alle Mitglieder des Chors ihre Stimme ab, als zwölfter der Koryphaios, der das Ergebnis der Abstimmung verkündet (1369 f.). Er ist ἐπιψηφίζων und ἐπικυρῶν.