Agamemnon. N. Wecklein. . 2026-09-06.
Search the Perseus Catalog for:
Search the Perseus Catalog for:
Current edition Experimental
Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (German) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.)
Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.
Editions (8)
Ἀγαμέμνων First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 1178-1406 focus
Κασάνδρα
καὶ μὴν ὁ χρησμὸς οὐκέτ᾽ ἐκ καλυμμάτων
ἔσται δεδορκὼς νεογάμου νύμφης δίκην:
λαμπρὸς δ᾽ ἔοικεν ἡλίου πρὸς ἀντολὰς
1180
πνέων ἐσᾴξειν,
1
ὥστε κύματος δίκην
κλύζειν
2
πρὸς αὐγὰς τοῦδε πήματος πολὺ
μεῖζον: φρενώσω δ᾽ οὐκέτ᾽ ἐξ αἰνιγμάτων.
καὶ μαρτυρεῖτε συνδρόμως ἴχνος κακῶν
ῥινηλατούσῃ τῶν πάλαι πεπραγμένων.
1185
τὴν γὰρ στέγην τήνδ᾽ οὔποτ᾽ ἐκλείπει χορὸς
σύμφθογγος οὐκ εὔφωνος: οὐ γὰρ εὖ λέγει.
καὶ μὴν πεπωκώς γ᾽, ὡς θρασύνεσθαι πλέον,
βρότειον αἷμα κῶμος ἐν δόμοις μένει,
δύσπεμπτος ἔξω, συγγόνων Ἐρινύων.
1190
ὑμνοῦσι δ᾽ ὕμνον δώμασιν προσήμεναι
πρώταρχον
3
ἄτην: ἐν μέρει δ᾽ ἀπέπτυσαν
εὐνὰς ἀδελφοῦ τῷ πατοῦντι δυσμενεῖς.
ἥμαρτον, ἢ θηρῶ
4
τι τοξότης τις ὥς;
ἢ ψευδόμαντίς εἰμι θυροκόπος φλέδων;
1195
ἐκμαρτύρησον προυμόσας τό μ᾽ εἰδέναι
λόγῳ παλαιὰς τῶνδ᾽ ἁμαρτίας δόμων.
Χορός
καὶ πῶς ἂν ὅρκος, πῆγμα
5
γενναίως παγέν,
πόντου πέραν τραφεῖσαν ἀλλόθρουν πόλιν
1200
κυρεῖν λέγουσαν, ὥσπερ εἰ παρεστάτεις.
1202
Κασάνδρα
μάντις μ᾽ Ἀπόλλων τῷδ᾽ ἐπέστησεν τέλει.
Χορός
μῶν καὶ θεός περ ἱμέρῳ πεπληγμένος;
9
Κασάνδρα
προτοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
Χορός
ἁβρύνεται γὰρ πᾶς τις εὖ πράσσων πλέον.
1205
Κασάνδρα
ἀλλ᾽ ἦν παλαιστὴς κάρτ᾽ ἐμοὶ πνέων χάριν.
Χορός
ἦ καὶ τέκνων εἰς ἔργον ἠλθέτην
10
νόμῳ;
Κασάνδρα
ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
Χορός
ἤδη τέχναισιν ἐνθέοις ᾑρημένη;
Κασάνδρα
ἤδη πολίταις πάντ᾽ ἐθέσπιζον πάθη.
1210
Χορός
πῶς δῆτ᾽ ἄνατος
11
ἦσθα Λοξίου κότῳ;
Κασάνδρα
ἔπειθον οὐδέν᾽ οὐδέν,
12
ὡς τάδ᾽ ἤμπλακον.
Χορός
ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
Κασάνδρα
ἰοὺ ἰού, ὢ ὢ κακά.
ὑπ᾽ αὖ με δεινὸς ὀρθομαντείας πόνος
1215
ὁρᾶτε τούσδε τοὺς δόμοις ἐφημένους
νέους, ὀνείρων προσφερεῖς μορφώμασι;
παῖδες θανόντες ὡσπερεὶ πρὸς τῶν φίλων,
χεῖρας κρεῶν πλήθοντες οἰκείας βορᾶς,
1220
σὺν ἐντέροις τε σπλάγχν᾽, ἐποίκτιστον γέμος,
πρέπουσ᾽ ἔχοντες, ὧν πατὴρ ἐγεύσατο.
ἐκ τῶνδε ποινάς φημι βουλεύειν τινὰ
λέοντ᾽ ἄναλκιν ἐν λέχει στρωφώμενον
οἰκουρόν, οἴμοι, τῷ μολόντι δεσπότῃ
1225
ἐμῷ: φέρειν γὰρ χρὴ τὸ δούλιον ζυγόν:
νεῶν δ᾽ ἔπαρχος
15
Ἰλίου τ᾽ ἀναστάτης
οὐκ οἶδεν οἵα
16
γλῶσσα μισητῆς κυνὸς
λείξασα
17
κἀκτείνασα φαιδρὸν οὖς, δίκην
ἄτης λαθραίου, †τεύξεται
18
κακῇ τύχῃ.
1230
τοιᾷδε τόλμῃ
19
θῆλυς ἄρσενος φονεὺς
ἔστιν. τί νιν καλοῦσα δυσφιλὲς δάκος
τύχοιμ᾽ ἄν; ἀμφίσβαιναν, ἢ Σκύλλαν τινὰ
οἰκοῦσαν ἐν πέτραισι, ναυτίλων βλάβην,
θύουσαν Ἅιδου μητέρ᾽ ἄσπονδόν τ᾽ Ἄρη
20
1235
φίλοις πνέουσαν; ὡς δ᾽ ἐπωλολύξατο
ἡ παντότολμος, ὥσπερ ἐν μάχης τροπῇ.
δοκεῖ δὲ χαίρειν νοστίμῳ σωτηρίᾳ.
καὶ τῶνδ᾽ ὅμοιον εἴ τι μὴ πείθω: τί γάρ;
τὸ μέλλον ἥξει. καὶ σύ μ᾽ ἐν
21
τάχει παρὼν
1240
ἄγαν γ᾽ ἀληθόμαντιν οἰκτείρας ἐρεῖς.
1242
Χορός
τὴν μὲν Θυέστου δαῖτα παιδείων
22
κρεῶν
ξυνῆκα καὶ πέφρικα, καὶ φόβος μ᾽ ἔχει
κλύοντ᾽ ἀληθῶς οὐδὲν ἐξῃκασμένα.
τὰ δ᾽ ἄλλ᾽ ἀκούσας ἐκ δρόμου πεσὼν τρέχω.
1245
Κασάνδρα
Ἀγαμέμνονός σέ φημ᾽ ἐπόψεσθαι μόρον.
Χορός
εὔφημον, ὦ τάλαινα, κοίμησον στόμα.
Κασάνδρα
ἀλλ᾽ οὔτι παιὼν τῷδ᾽ ἐπιστατεῖ λόγῳ.
Χορός
οὔκ, εἴπερ ἔσται
23
γ᾽: ἀλλὰ μὴ γένοιτό πως.
Κασάνδρα
σὺ μὲν κατεύχει, τοῖς δ᾽ ἀποκτείνειν μέλει.
1250
Χορός
τίνος πρὸς ἀνδρὸς τοῦτ᾽ ἄχος
24
πορσύνεται;
Κασάνδρα
Χορός
τοὺς γὰρ τελοῦντας
27
οὐ ξυνῆκα μηχανήν.
Κασάνδρα
καὶ μὴν ἄγαν γ᾽ Ἕλλην᾽ ἐπίσταμαι φάτιν.
Χορός
καὶ γὰρ τὰ πυθόκραντα: δυσμαθῆ
28
δ᾽ ὅμως.
1255
Κασάνδρα
παπαῖ, οἷον τὸ πῦρ: ἐπέρχεται δέ μοι.
ὀτοτοῖ, Λύκει᾽ Ἄπολλον, οἲ ἐγὼ ἐγώ.
αὕτη δίπους
29
λέαινα συγκοιμωμένη
λύκῳ, λέοντος εὐγενοῦς ἀπουσίᾳ,
κτενεῖ με τὴν τάλαιναν: ὡς δὲ φάρμακον
1260
ἐπεύχεται θήγουσα φωτὶ φάσγανον
ἐμῆς ἀγωγῆς ἀντιτίσασθαι φόνον.
τί δῆτ᾽ ἐμαυτῆς καταγέλωτ᾽ ἔχω τάδε,
καὶ σκῆπτρα καὶ μαντεῖα περὶ δέρῃ στέφη;
1265
σὲ μὲν πρὸ μοίρας τῆς ἐμῆς διαφθερῶ.
ἴτ᾽ ἐς φθόρον: πεσόντα θ᾽ ὧδ᾽
32
ἀμείψομαι.
ἄλλην τιν᾽ ἄτης
33
ἀντ᾽ ἐμοῦ πλουτίζετε.
ἰδοὺ δ᾽ Ἀπόλλων αὐτὸς ἐκδύων ἐμὲ
χρηστηρίαν ἐσθῆτ᾽, ἐποπτεύσας δέ με
1270
κἀν τοῖσδε κόσμοις καταγελωμένην μέγα
34
φίλων ὑπ᾽ ἐχθρῶν οὐ διχορρόπως, μάτην—
καλουμένη δὲ φοιτὰς ὡς ἀγύρτρια
πτωχὸς τάλαινα λιμοθνὴς ἠνεσχόμην—
καὶ νῦν ὁ μάντις μάντιν ἐκπράξας ἐμὲ
1275
ἀπήγαγ᾽ ἐς τοιάσδε θανασίμους τύχας.
βωμοῦ πατρῴου δ᾽ ἀντ᾽ ἐπίξηνον
35
μένει,
θερμῷ κοπείσης φοινίῳ
36
προσφάγματι.
οὐ μὴν ἄτιμοί γ᾽ ἐκ θεῶν τεθνήξομεν.
ἥξει γὰρ ἡμῶν ἄλλος αὖ τιμάορος,
1280
μητροκτόνον φίτυμα, ποινάτωρ πατρός:
φυγὰς δ᾽ ἀλήτης τῆσδε γῆς ἀπόξενος
κάτεισιν, ἄτας τάσδε θριγκώσων φίλοις:
ὀμώμοται γὰρ ὅρκος ἐκ θεῶν μέγας,
37
τί δῆτ᾽ ἐγὼ κάτοικτος
40
ὧδ᾽ ἀναστένω;
ἐπεὶ τὸ πρῶτον εἶδον Ἰλίου πόλιν
πράξασαν ὡς ἔπραξεν, οἳ δ᾽ εἷλον
41
πόλιν
οὕτως ἀπαλλάσσουσιν ἐν θεῶν κρίσει,
ἰοῦσα πράξω:
42
τλήσομαι τὸ κατθανεῖν.
1290
Ἅιδου πύλας δὲ τάσδ᾽ ἐγὼ
43
προσεννέπω:
ἐπεύχομαι δὲ καιρίας πληγῆς τυχεῖν,
ὡς ἀσφάδαστος, αἱμάτων εὐθνησίμων
ἀπορρυέντων, ὄμμα συμβάλω τόδε.
1295
Χορός
ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα, πολλὰ δ᾽ αὖ
44
σοφὴ
1295
γύναι, μακρὰν ἔτεινας. εἰ δ᾽ ἐτητύμως
μόρον τὸν αὑτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὸς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς;
Κασάνδρα
οὐκ ἔστ᾽ ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνον
45
πλέω.
Χορός
ὁ δ᾽ ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται.
1300
Κασάνδρα
ἥκει τόδ᾽ ἦμαρ: σμικρὰ κερδανῶ φυγῇ.
Χορός
ἀλλ᾽ ἴσθι τλήμων οὖσ᾽ ἀπ᾽ εὐτόλμου φρενός.
Κασάνδρα
οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
46
Χορός
ἀλλ᾽ εὐκλεῶς τοι κατθανεῖν χάρις βροτῷ.
Κασάνδρα
ἰὼ πάτερ σοῦ τῶν
47
τε γενναίων τέκνων.
1305
Χορός
τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα; τίς σ᾽ ἀποστρέφει φόβος;
Κασάνδρα
φεῦ φεῦ.
Χορός
τί τοῦτ᾽ ἔφευξας; εἴ τι μὴ φρενῶν στύγος.
Κασάνδρα
φόνον
48
δόμοι πνέουσιν αἱματοσταγῆ.
Χορός
καὶ πῶς; τόδ᾽ ὄζει θυμάτων ἐφεστίων.
1310
Κασάνδρα
ὅμοιος ἀτμὸς ὥσπερ ἐκ τάφου πρέπει.
Χορός
οὐ Σύριον ἀγλάισμα δώμασιν λέγεις.
Κασάνδρα
ἀλλ᾽ εἶμι κἀν δόμοισι κωκύσουσ᾽ ἐμὴν
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν. ἀρκείτω βίος.
ἰὼ ξένοι.
1315
οὔτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβῳ
ἄλλως:
49
θανούσῃ μαρτυρεῖτέ μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντ᾽ ἐμοῦ θάνῃ,
ἀνήρ τε δυσδάμαρτος ἀντ᾽ ἀνδρὸς πέσῃ.
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δ᾽ ὡς θανουμένη.
1320
Χορός
ὦ τλῆμον, οἰκτείρω σε θεσφάτου μόρου.
Κασάνδρα
ἅπαξ ἔτ᾽ εἰπεῖν ῥῆσιν οὐ
50
θρῆνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς. ἡλίου
51
δ᾽ ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς †τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις
52
ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ὁμοῦ,†
1325
δούλης θανούσης, εὐμαροῦς χειρώματος.
ἰὼ βρότεια πράγματ᾽: εὐτυχοῦντα μὲν
βολαῖς ὑγρώσσων σπόγγος ὤλεσεν γραφήν.
καὶ ταῦτ᾽ ἐκείνων μᾶλλον οἰκτείρω πολύ.
1330
1331
Χορός
τὸ μὲν εὖ πράσσειν ἀκόρεστον ἔφυ
πᾶσι βροτοῖσιν:
56
δακτυλοδείκτων δ᾽
οὔτις ἀπειπὼν εἴργει μελάθρων,
μηκέτ᾽ ἐσέλθῃς,
57
τάδε φωνῶν.
καὶ τῷδε πόλιν μὲν ἑλεῖν ἔδοσαν
1335
μάκαρες Πριάμου:
θεοτίμητος δ᾽ οἴκαδ᾽ ἱκάνει.
νῦν δ᾽ εἰ προτέρων αἷμ᾽ ἀποτίσῃ
58
καὶ τοῖσι θανοῦσι θανὼν ἄλλων
ποινὰς θανάτων ἐπικράνῃ,
59
1340
τίς ἂν εὔξαιτο βροτὸς ὢν
60
ἀσινεῖ
δαίμονι φῦναι τάδ᾽ ἀκούων;
1343
Ἀγαμέμνων
ὤμοι, πέπληγμαι καιρίαν πληγὴν ἔσω.
1344
Χορός
σῖγα: τίς πληγὴν ἀυτεῖ καιρίως οὐτασμένος;
1345
Ἀγαμέμνων
ὤμοι μάλ᾽ αὖθις, δευτέραν πεπληγμένος.
1345
1346
Χορός
1. τοὔργον εἰργάσθαι δοκεῖ μοι βασιλέως οἰμώγματι.
61
1348
2. ἐγὼ μὲν ὑμῖν τὴν ἐμὴν γνώμην λέγω,
πρὸς δῶμα δεῦρ᾽ ἀστοῖσι κηρύσσειν βοήν.—
3. ἐμοὶ δ᾽ ὅπως τάχιστά γ᾽ ἐμπεσεῖν δοκεῖ
1350
καὶ πρᾶγμ᾽ ἐλέγχειν σὺν νεορρύτῳ ξίφει.—
4. κἀγὼ τοιούτου γνώματος κοινωνὸς ὢν
ψηφίζομαί τι δρᾶν: τὸ μὴ μέλλειν δ᾽ ἀκμή.—
5. ὁρᾶν πάρεστι: φροιμιάζονται γὰρ ὡς
τυραννίδος σημεῖα πράσσοντες πόλει.—
1355
6. χρονίζομεν γάρ. οἱ δὲ τῆς μελλοῦς
64
κλέος
πέδοι
65
πατοῦντες οὐ καθεύδουσιν χερί.—
7. οὐκ οἶδα βουλῆς ἧστινος τυχὼν λέγω.
τοῦ δρῶντός ἐστι καὶ τὸ βουλεῦσαι πέρι.—
8. κἀγὼ τοιοῦτός εἰμ᾽, ἐπεὶ δυσμηχανῶ
1360
λόγοισι τὸν θανόντ᾽ ἀνιστάναι πάλιν.—
9. ἦ καὶ βίον τείνοντες
66
ὧδ᾽ ὑπείξομεν
δόμων καταισχυντῆρσι τοῖσδ᾽ ἡγουμένοις;—
10. ἀλλ᾽ οὐκ ἀνεκτόν, ἀλλὰ κατθανεῖν κρατεῖ:
67
πεπαιτέρα γὰρ μοῖρα τῆς τυραννίδος.—
1365
11. ἦ γὰρ τεκμηρίοισιν ἐξ οἰμωγμάτων
μαντευσόμεσθα τἀνδρὸς ὡς ὀλωλότος;—
12. σάφ᾽ εἰδότας χρὴ τῶνδε θυμοῦσθαι
68
πέρι:
τὸ γὰρ τοπάζειν τοῦ σάφ᾽ εἰδέναι δίχα.
Χορός
ταύτην ἐπαινεῖν πάντοθεν πληθύνομαι,
1370
τρανῶς Ἀτρείδην εἰδέναι κυροῦνθ᾽ ὅπως.
1372
Κλυταιμήστρα
πολλῶν πάροιθεν καιρίως εἰρημένων
τἀναντί᾽ εἰπεῖν οὐκ ἐπαισχυνθήσομαι.
πῶς γάρ τις ἐχθροῖς ἐχθρὰ πορσύνων, φίλοις
δοκοῦσιν εἶναι, πημονῆς
69
ἀρκύστατ᾽ ἂν
1375
φράξειεν, ὕψος κρεῖσσον ἐκπηδήματος;
ἐμοὶ δ᾽ ἀγὼν ὅδ᾽ οὐκ ἀφρόντιστος πάλαι
νείκης
70
παλαιᾶς ἦλθε, σὺν χρόνῳ γε μήν:
ἕστηκα δ᾽ ἔνθ᾽ ἔπαισ᾽ ἐπ᾽ ἐξειργασμένοις.
οὕτω δ᾽ ἔπραξα, καὶ τάδ᾽ οὐκ ἀρνήσομαι:
1380
ὡς μήτε φεύγειν μήτ᾽ ἀμύνεσθαι μόρον,
ἄπειρον ἀμφίβληστρον, ὥσπερ ἰχθύων,
περιστιχίζω,
71
πλοῦτον εἵματος κακόν.
παίω δέ νιν δίς: κἀν δυοῖν οἰμωγμάτοιν
72
μεθῆκεν αὐτοῦ κῶλα: καὶ πεπτωκότι
1385
τρίτην ἐπενδίδωμι, τοῦ κατὰ χθονὸς
Ἅιδου
73
νεκρῶν σωτῆρος εὐκταίαν χάριν.
οὕτω τὸν αὑτοῦ θυμὸν ὁρμαίνει πεσών:
κἀκφυσιῶν ὀξεῖαν αἵματος σφαγὴν
βάλλει μ᾽ ἐρεμνῇ ψακάδι φοινίας δρόσου,
1390
χαίρουσαν οὐδὲν ἧσσον ἢ διοσδότῳ
γάνει
74
σπορητὸς κάλυκος ἐν λοχεύμασιν.
ὡς ὧδ᾽ ἐχόντων, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
χαίροιτ᾽ ἄν, εἰ χαίροιτ᾽, ἐγὼ δ᾽ ἐπεύχομαι.
εἰ δ᾽ ἦν πρεπόντων ὥστ᾽ ἐπισπένδειν νεκρῷ,
1395
τῷδ᾽
75
ἂν δικαίως ἦν, ὑπερδίκως μὲν οὖν.
τοσόνδε
76
κρατῆρ᾽ ἐν δόμοις κακῶν ὅδε
πλήσας ἀραίων αὐτὸς ἐκπίνει μολών.
ὡς ὧδ᾽ ἐχόντων, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
Χορός
θαυμάζομέν σου γλῶσσαν, ὡς θρασύστομος,
ἥτις τοιόνδ᾽ ἐπ᾽ ἀνδρὶ κομπάζεις λόγον.
1400
Κλυταιμήστρα
πειρᾶσθέ μου γυναικὸς ὡς ἀφράσμονος:
ἐγὼ δ᾽ ἀτρέστῳ καρδίᾳ πρὸς εἰδότας
λέγω: σὺ δ᾽ αἰνεῖν εἴτε με ψέγειν θέλεις
ὅμοιον. οὗτός ἐστιν Ἀγαμέμνων, ἐμὸς
πόσις, νεκρὸς δέ, τῆσδε δεξιᾶς χερὸς
1405
ἔργον, δικαίας τέκτονος. τάδ᾽ ὧδ᾽ ἔχει.
1407
Ἀγαμέμνων Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 1178-1406 focus
Κασάνδρα
καὶ μὴν ὁ χρησμὸς οὐκέτʼ ἐκ καλυμμάτων
ἔσται δεδορκὼς νεογάμου νύμφης δίκην·
λαμπρὸς δʼ ἔοικεν ἡλίου πρὸς ἀντολὰς
1180
πνέων ἐσᾴξειν, ὥστε κύματος δίκην
κλύζειν πρὸς αὐγὰς τοῦδε πήματος πολὺ
μεῖζον· φρενώσω δʼ οὐκέτʼ ἐξ αἰνιγμάτων.
καὶ μαρτυρεῖτε συνδρόμως ἴχνος κακῶν
ῥινηλατούσῃ τῶν πάλαι πεπραγμένων.
1185
τὴν γὰρ στέγην τήνδʼ οὔποτʼ ἐκλείπει χορὸς
ξύμφθογγος οὐκ εὔφωνος· οὐ γὰρ εὖ λέγει.
καὶ μὴν πεπωκώς γʼ, ὡς θρασύνεσθαι πλέον,
βρότειον αἷμα κῶμος ἐν δόμοις μένει,
δύσπεμπτος ἔξω, συγγόνων Ἐρινύων.
1190
ὑμνοῦσι δʼ ὕμνον δώμασιν προσήμεναι
πρώταρχον ἄτην· ἐν μέρει δʼ ἀπέπτυσαν
εὐνὰς ἀδελφοῦ τῷ πατοῦντι δυσμενεῖς.
ἥμαρτον, ἢ θηρῶ τι τοξότης τις ὥς;
ἢ ψευδόμαντίς εἰμι θυροκόπος φλέδων;
1195
ἐκμαρτύρησον προυμόσας τό μʼ εἰδέναι
λόγῳ παλαιὰς τῶνδʼ ἁμαρτίας δόμων.
Χορός
καὶ πῶς ἂν ὅρκος, πῆγμα γενναίως παγέν,
παιώνιον γένοιτο; θαυμάζω δέ σου,
πόντου πέραν τραφεῖσαν ἀλλόθρουν πόλιν
1200
κυρεῖν λέγουσαν, ὥσπερ εἰ παρεστάτεις.
1202
Κασάνδρα
μάντις μʼ Ἀπόλλων τῷδʼ ἐπέστησεν τέλει.
Χορός
μῶν καὶ θεός περ ἱμέρῳ πεπληγμένος;
Κασάνδρα
προτοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
Χορός
ἁβρύνεται γὰρ πᾶς τις εὖ πράσσων πλέον.
1205
Κασάνδρα
ἀλλʼ ἦν παλαιστὴς κάρτʼ ἐμοὶ πνέων χάριν.
Χορός
ἦ καὶ τέκνων εἰς ἔργον ἤλθετον νόμῳ;
Κασάνδρα
ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
Χορός
ἤδη τέχναισιν ἐνθέοις ᾑρημένη;
Κασάνδρα
ἤδη πολίταις πάντʼ ἐθέσπιζον πάθη.
1210
Χορός
πῶς δῆτʼ ἄνατος ἦσθα Λοξίου κότῳ;
Κασάνδρα
ἔπειθον οὐδένʼ οὐδέν, ὡς τάδʼ ἤμπλακον.
Χορός
ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
Κασάνδρα
ἰοὺ ἰού, ὢ ὢ κακά.
ὑπʼ αὖ με δεινὸς ὀρθομαντείας πόνος
1215
στροβεῖ ταράσσων φροιμίοις
δυσφροιμίοις.
ὁρᾶτε τούσδε τοὺς δόμοις ἐφημένους
νέους, ὀνείρων προσφερεῖς μορφώμασιν;
παῖδες θανόντες ὡσπερεὶ πρὸς τῶν φίλων,
χεῖρας κρεῶν πλήθοντες οἰκείας βορᾶς,
1220
σὺν ἐντέροις τε σπλάγχνʼ, ἐποίκτιστον γέμος,
πρέπουσʼ ἔχοντες, ὧν πατὴρ ἐγεύσατο.
ἐκ τῶνδε ποινὰς φημὶ βουλεύειν τινὰ
λέοντʼ ἄναλκιν ἐν λέχει στρωφώμενον
οἰκουρόν, οἴμοι, τῷ μολόντι δεσπότῃ
1225
ἐμῷ· φέρειν γὰρ χρὴ τὸ δούλιον ζυγόν·
νεῶν τʼ ἄπαρχος Ἰλίου τʼ ἀναστάτης
οὐκ οἶδεν οἷα γλῶσσα μισητῆς κυνὸς
λείξασα κἀκτείνασα φαιδρὸν οὖς, δίκην
Ἄτης λαθραίου, τεύξεται κακῇ τύχῃ.
1230
τοιάδε τόλμα· θῆλυς ἄρσενος φονεὺς
ἔστιν. τί νιν καλοῦσα δυσφιλὲς δάκος
τύχοιμʼ ἄν; ἀμφίσβαιναν, ἢ Σκύλλαν τινὰ
οἰκοῦσαν ἐν πέτραισι, ναυτίλων βλάβην,
θύουσαν Ἅιδου μητέρʼ ἄσπονδόν τʼ Ἄρη
1235
φίλοις πνέουσαν; ὡς δʼ ἐπωλολύξατο
ἡ παντότολμος, ὥσπερ ἐν μάχης τροπῇ,
δοκεῖ δὲ χαίρειν νοστίμῳ σωτηρίᾳ.
καὶ τῶνδʼ ὅμοιον εἴ τι μὴ πείθω· τί γάρ;
τὸ μέλλον ἥξει. καὶ σύ μʼ ἐν τάχει παρὼν
1240
ἄγαν γʼ ἀληθόμαντιν οἰκτίρας ἐρεῖς.
1242
Χορός
τὴν μὲν Θυέστου δαῖτα παιδείων κρεῶν
ξυνῆκα καὶ πέφρικα, καὶ φόβος μʼ ἔχει
κλύοντʼ ἀληθῶς οὐδὲν ἐξῃκασμένα.
τὰ δʼ ἄλλʼ ἀκούσας ἐκ δρόμου πεσὼν τρέχω.
1245
Κασάνδρα
Ἀγαμέμνονός σέ φημʼ ἐπόψεσθαι μόρον.
Χορός
εὔφημον, ὦ τάλαινα, κοίμησον στόμα.
Κασάνδρα
ἀλλʼ οὔτι παιὼν τῷδʼ ἐπιστατεῖ λόγῳ.
Χορός
οὔκ, εἴπερ ἔσται γʼ· ἀλλὰ μὴ γένοιτό πως.
Κασάνδρα
σὺ μὲν κατεύχῃ, τοῖς δʼ ἀποκτείνειν μέλει.
1250
Χορός
τίνος πρὸς ἀνδρὸς τοῦτʼ ἄγος πορσύνεται;
Κασάνδρα
ἦ κάρτα τἄρʼ ἂν παρεκόπης χρησμῶν ἐμῶν
Χορός
τοῦ γὰρ τελοῦντος οὐ ξυνῆκα μηχανήν.
Κασάνδρα
καὶ μὴν ἄγαν γʼ Ἕλληνʼ ἐπίσταμαι φάτιν.
Χορός
καὶ γὰρ τὰ πυθόκραντα· δυσμαθῆ δʼ ὅμως.
1255
Κασάνδρα
παπαῖ, οἷον τὸ πῦρ· ἐπέρχεται δέ μοι.
ὀτοτοῖ, Λύκειʼ Ἄπολλον, οἲ ἐγὼ ἐγώ.
αὕτη δίπους λέαινα συγκοιμωμένη
λύκῳ, λέοντος εὐγενοῦς ἀπουσίᾳ,
κτενεῖ με τὴν τάλαιναν· ὡς δὲ φάρμακον
1260
τεύχουσα κἀμοῦ μισθὸν ἐνθήσειν κότῳ
ἐπεύχεται, θήγουσα φωτὶ φάσγανον
ἐμῆς ἀγωγῆς ἀντιτείσασθαι φόνον.
τί δῆτʼ ἐμαυτῆς καταγέλωτʼ ἔχω τάδε,
καὶ σκῆπτρα καὶ μαντεῖα περὶ δέρῃ στέφη;
1265
σὲ μὲν πρὸ μοίρας τῆς ἐμῆς διαφθερῶ.
ἴτʼ ἐς φθόρον· πεσόντα γʼ ὧδʼ ἀμείβομαι.
ἄλλην τινʼ ἄτης ἀντʼ ἐμοῦ πλουτίζετε.
ἰδοὺ δʼ Ἀπόλλων αὐτὸς ἐκδύων ἐμὲ
χρηστηρίαν ἐσθῆτʼ, ἐποπτεύσας δέ με
1270
κἀν τοῖσδε κόσμοις καταγελωμένην μέγα
φίλων ὑπʼ ἐχθρῶν οὐ διχορρόπως, μάτην—
καλουμένη δὲ φοιτὰς ὡς ἀγύρτρια
πτωχὸς τάλαινα λιμοθνὴς ἠνεσχόμην—
καὶ νῦν ὁ μάντις μάντιν ἐκπράξας ἐμὲ
1275
ἀπήγαγʼ ἐς τοιάσδε θανασίμους τύχας.
βωμοῦ πατρῴου δʼ ἀντʼ ἐπίξηνον μένει,
θερμῷ κοπείσης φοινίῳ προσφάγματι.
οὐ μὴν ἄτιμοί γʼ ἐκ θεῶν τεθνήξομεν.
ἥξει γὰρ ἡμῶν ἄλλος αὖ τιμάορος,
1280
μητροκτόνον φίτυμα, ποινάτωρ πατρός·
φυγὰς δʼ ἀλήτης τῆσδε γῆς ἀπόξενος
κάτεισιν, ἄτας τάσδε θριγκώσων φίλοις·
ὀμώμοται γὰρ ὅρκος ἐκ θεῶν μέγας,
ἄξειν νιν ὑπτίασμα κειμένου πατρός.
1285
τί δῆτʼ ἐγὼ κάτοικτος ὧδʼ ἀναστένω;
ἐπεὶ τὸ πρῶτον εἶδον Ἰλίου πόλιν
πράξασαν ὡς ἔπραξεν, οἳ δʼ εἷλον πόλιν
οὕτως ἀπαλλάσσουσιν ἐν θεῶν κρίσει,
ἰοῦσα πράξω· τλήσομαι τὸ κατθανεῖν.
1290
Ἅιδου πύλας δὲ τάσδʼ ἐγὼ προσεννέπω·
ἐπεύχομαι δὲ καιρίας πληγῆς τυχεῖν,
ὡς ἀσφάδαστος, αἱμάτων εὐθνησίμων
ἀπορρυέντων, ὄμμα συμβάλω τόδε.
1295
Χορός
ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα, πολλὰ δʼ αὖ σοφὴ
1295
γύναι, μακρὰν ἔτεινας. εἰ δʼ ἐτητύμως
μόρον τὸν αὑτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὸς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς;
Κασάνδρα
οὐκ ἔστʼ ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνον πλέω.
Χορός
ὁ δʼ ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται,
1300
Κασάνδρα
ἥκει τόδʼ ἦμαρ· σμικρὰ κερδανῶ φυγῇ.
Χορός
ἀλλʼ ἴσθι τλήμων οὖσʼ ἀπʼ εὐτόλμου φρενός.
Κασάνδρα
οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
Χορός
ἀλλʼ εὐκλεῶς τοι κατθανεῖν χάρις βροτῷ.
Κασάνδρα
ἰὼ πάτερ σοῦ σῶν τε γενναίων τέκνων.
1305
Χορός
τί δʼ ἐστὶ χρῆμα; τίς σʼ ἀποστρέφει φόβος;
Κασάνδρα
φεῦ φεῦ.
Χορός
τί τοῦτʼ ἔφευξας; εἴ τι μὴ φρενῶν στύγος.
Κασάνδρα
φόνον δόμοι πνέουσιν αἱματοσταγῆ,
Χορός
καί πῶς;τόδʼ ὄζει θυμάτων ἐφεστίων.
1310
Κασάνδρα
ὅμοιος ἀτμὸς ὥσπερ ἐκ τάφου πρέπει,
Χορός
οὐ Σύριον ἀγλάισμα δώμασιν λέγεις.
Κασάνδρα
ἀλλʼ εἶμι κἀν δόμοισι κωκύσουσʼ ἐμὴν
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν. ἀρκείτω βίος.
ἰὼ ξένοι,
1315
οὔτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβῳ
ἄλλως· θανούσῃ μαρτυρεῖτέ μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντʼ ἐμοῦ θάνῃ,
ἀνήρ τε δυσδάμαρτος ἀντʼ ἀνδρὸς πέσῃ.
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δʼ ὡς θανουμένη.
1320
Χορός
ὦ τλῆμον, οἰκτίρω σε θεσφάτου μόρου.
Κασάνδρα
ἅπαξ ἔτʼ εἰπεῖν ῥῆσιν οὐ θρῆνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς. ἡλίῳ δʼ ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς
τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις
ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ὁμοῦ,
1325
δούλης θανούσης, εὐμαροῦς χειρώματος.
ἰὼ βρότεια πράγματʼ· εὐτυχοῦντα μὲν
σκιά τις ἂν τρέψειεν· εἰ δὲ δυστυχῇ,
βολαῖς ὑγρώσσων σπόγγος ὤλεσεν γραφήν.
καὶ ταῦτʼ ἐκείνων μᾶλλον οἰκτίρω πολύ.
1330
1331
Χορός
τὸ μὲν εὖ πράσσειν ἀκόρεστον ἔφυ
πᾶσι βροτοῖσιν· δακτυλοδείκτων δʼ
οὔτις ἀπειπὼν εἴργει μελάθρων,
μηκέτʼ ἐσέλθῃς, τάδε φωνῶν.
καὶ τῷδε πόλιν μὲν ἑλεῖν ἔδοσαν
1335
μάκαρες Πριάμου·
θεοτίμητος δʼ οἴκαδʼ ἱκάνει.
νῦν δʼ εἰ προτέρων αἷμʼ ἀποτείσῃ
καὶ τοῖσι θανοῦσι θανὼν ἄλλων
ποινὰς θανάτων ἐπικράνῃ,
1340
τίς ἂν
ἐξεύξαιτο βροτῶν ἀσινεῖ
δαίμονι φῦναι τάδʼ ἀκούων;
1343
Ἀγαμέμνων
ὤμοι, πέπληγμαι καιρίαν πληγὴν ἔσω.
1344
Χορός
σῖγα· τίς πληγὴν ἀυτεῖ καιρίως οὐτασμένος;
1345
Ἀγαμέμνων
ὤμοι μάλʼ αὖθις, δευτέραν πεπληγμένος.
1345
1346
Χορός
τοὔργον εἰργάσθαι δοκεῖ μοι βασιλέως οἰμώγμασιν.
ἀλλὰ κοινωσώμεθʼ ἤν πως ἀσφαλῆ βουλεύματα.
1348
Χορός
—ἐγὼ μὲν ὑμῖν τὴν ἐμὴν γνώμην λέγω,
πρὸς δῶμα δεῦρʼ ἀστοῖσι κηρύσσειν βοήν.—
—ἐμοὶ δʼ ὅπως τάχιστά γʼ ἐμπεσεῖν δοκεῖ
1350
καὶ πρᾶγμʼ ἐλέγχειν σὺν νεορρύτῳ ξίφει.—
—κἀγὼ τοιούτου γνώματος κοινωνὸς ὢν
ψηφίζομαί τι δρᾶν· τὸ μὴ μέλλειν δʼ ἀκμή.—
—ὁρᾶν πάρεστι· φροιμιάζονται γὰρ ὡς
τυραννίδος σημεῖα πράσσοντες πόλει.—
1355
—χρονίζομεν γάρ. οἱ δὲ τῆς μελλοῦς κλέος
πέδοι πατοῦντες οὐ καθεύδουσιν χερί.—
—οὐκ οἶδα βουλῆς ἧστινος τυχὼν λέγω.
τοῦ δρῶντός ἐστι καὶ τὸ βουλεῦσαι πέρι.—
—κἀγὼ τοιοῦτός εἰμʼ, ἐπεὶ δυσμηχανῶ
1360
λόγοισι τὸν θανόντʼ ἀνιστάναι πάλιν.—
—ἦ καὶ βίον τείνοντες ὧδʼ ὑπείξομεν
δόμων καταισχυντῆρσι τοῖσδʼ ἡγουμένοις;—
—ἀλλʼ οὐκ ἀνεκτόν,ἀλλὰ κατθανεῖν κρατεῖ·
πεπαιτέρα γὰρ μοῖρα τῆς τυραννίδος.—
1365
—ἦ γὰρ τεκμηρίοισιν ἐξ οἰμωγμάτων
μαντευσόμεσθα τἀνδρὸς ὡς ὀλωλότος;—
—σάφʼ εἰδότας χρὴ τῶνδε θυμοῦσθαι πέρι·
τὸ γὰρ τοπάζειν τοῦ σάφʼ εἰδέναι δίχα.—
—ταύτην ἐπαινεῖν πάντοθεν πληθύνομαι,
1370
τρανῶς Ἀτρείδην εἰδέναι κυροῦνθʼ ὅπως.
1372
Κλυταιμήστρα
πολλῶν πάροιθεν καιρίως εἰρημένων
τἀναντίʼ εἰπεῖν οὐκ ἐπαισχυνθήσομαι.
πῶς γάρ τις ἐχθροῖς ἐχθρὰ πορσύνων, φίλοις
δοκοῦσιν εἶναι, πημονῆς ἀρκύστατʼ ἂν
1375
φράξειεν, ὕψος κρεῖσσον ἐκπηδήματος;
ἐμοὶ δʼ ἀγὼν ὅδʼ οὐκ ἀφρόντιστος πάλαι
νείκης παλαιᾶς ἦλθε, σὺν χρόνῳ γε μήν·
ἕστηκα δʼ ἔνθʼ ἔπαισʼ ἐπʼ ἐξειργασμένοις.
οὕτω δʼ ἔπραξα, καὶ τάδʼ οὐκ ἀρνήσομαι·
1380
ὡς μήτε φεύγειν μήτʼ ἀμύνεσθαι μόρον,
ἄπειρον ἀμφίβληστρον, ὥσπερ ἰχθύων,
περιστιχίζω, πλοῦτον εἵματος κακόν.
παίω δέ νιν δίς· κἀν δυοῖν οἰμωγμάτοιν
μεθῆκεν αὑτοῦ κῶλα· καὶ πεπτωκότι
1385
τρίτην ἐπενδίδωμι, τοῦ κατὰ χθονὸς
Διὸς νεκρῶν σωτῆρος εὐκταίαν χάριν.
οὕτω τὸν αὑτοῦ θυμὸν ὁρμαίνει πεσών·
κἀκφυσιῶν ὀξεῖαν αἵματος σφαγὴν
βάλλει μʼ ἐρεμνῇ ψακάδι φοινίας δρόσου,
1390
χαίρουσαν οὐδὲν ἧσσον ἢ διοσδότῳ
γάνει σπορητὸς κάλυκος ἐν λοχεύμασιν.
ὡς ὧδʼ ἐχόντων, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
χαίροιτʼ ἄν, εἰ χαίροιτʼ, ἐγὼ δʼ ἐπεύχομαι.
εἰ δʼ ἦν πρεπόντων ὥστʼ ἐπισπένδειν νεκρῷ,
1395
τῷδʼ ἂν δικαίως ἦν, ὑπερδίκως μὲν οὖν.
τοσῶνδε κρατῆρʼ ἐν δόμοις κακῶν ὅδε
πλήσας ἀραίων αὐτὸς ἐκπίνει μολών.
ὡς ὧδʼ ἐχόντων, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
Χορός
θαυμάζομέν σου γλῶσσαν, ὡς θρασύστομος,
ἥτις τοιόνδʼ ἐπʼ ἀνδρὶ κομπάζεις λόγον.
1400
Κλυταιμήστρα
πειρᾶσθέ μου γυναικὸς ὡς ἀφράσμονος·
ἐγὼ δʼ ἀτρέστῳ καρδίᾳ πρὸς εἰδότας
λέγω· σὺ δʼ αἰνεῖν εἴτε με ψέγειν θέλεις
ὅμοιον. οὗτός ἐστιν Ἀγαμέμνων, ἐμὸς
πόσις, νεκρὸς δέ, τῆσδε δεξιᾶς χερὸς
1405
ἔργον, δικαίας τέκτονος. τάδʼ ὧδʼ ἔχει.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 1295 focus
ΧΟ.
ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα, πολλὰ δ᾽ αὖ σοφὴ
1295
γύναι, μακρὰν ἔτεινας. εἰ δ᾽ ἐτητύμως
μόρον τὸν αὑτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὸς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς;
KA.
οὐκ ἔστ᾽ ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνῳ πλέω.
ΧΟ.
ὁ δ᾽ ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται.
1300
KA.
ἥκει τόδ᾽ ἦμαρ· σμικρὰ κερδανῶ φυγῇ.
ΧΟ.
ἀλλ᾽ ἴσθι τλήμων οὖσ᾽ ἀπ᾿ εὐτόλμου φρενός.
ΚΑ.
ἀλλ᾽ εὐκλεῶς τοι κατθανεῖν χάρις βροτῷ.
ΧΟ.
οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
ΚΑ.
ἰὼ πάτερ σοῦ σῶν τε γενναίων τέκνων.
1305
ΧΟ.
τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα; τίς σ᾽ ἀποστρέφει φόβος;
KA.
φεῦ φεῦ.
ΧΟ.
τί τοῦτ᾽ ἔφευξας; εἴ τι μὴ φρενῶν στύγος.
KA.
φόνον δόμοι πνέουσιν αἱματοσταγῆ.
ΧΟ.
καὶ πῶς; τόδ᾽ ὄζει θυμάτων ἐφεστίων.
1310
KA.
ὅμοιος ἀτμὸς ὥσπερ ἐκ τάφου πρέπει.
ΧΟ.
οὐ Σύριον ἀγλάϊσμα δώμασιν λέγεις.
KA.
ἀλλ᾽ εἶμι κὰν δόμοισι κωκύσουσ᾽ ἐμὴν
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν. ἀρκείτω βίος.
ἰὼ ξένοι.
1315
οὔτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβῳ,
ἀλλ᾽ ὡς θανούσῃ μαρτυρεῖτέ μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντ᾿ ἐμοῦ θάνῃ,
ἀνήρ τε δυσδάμαρτος ἀντ᾽ ἀνδρὸς πέσῃ.
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δ᾽ ὡς θανουμένη.
1320
ΧΟ.
ὦ τλῆμον, οἰκτείρω σε θεσφάτου μόρου.
KA.
ἅπαξ ἔτ᾽ εἰπεῖν ῥῆσιν ἢ θρῆνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς. ἡλίῳ δ᾽ ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις
ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ὁμοῦ,
1325
δούλης θανούσης, εὐμαροῦς χειρώματος.
ἰὼ βρότεια πράγματ᾽· εὐτυχοῦντα μὲν
σκιά τις ἂν τρέψειεν· εἰ δὲ δυστυχοῖ,
βολαῖς ὑγρώσσων σπόγγος ὤλεσεν γραφήν.
καὶ ταῦτ᾽ ἐκείνων μᾶλλον οἰκτείρω πολύ.
1330
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Gottfried Hermann, 1852.) — 1295 focus
Χορὸς Πρεσβυτῶν
ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα, πολλὰ δ᾽ αὖ σοφὴ
γύναι, μακρὰν ἔτεινας. εἰ δ᾽ ἐτητύμως
1255
μόρον τὸν αὑτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὸς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς;
Κασσάνδρα
οὐκ ἔστ᾽ ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνῳ πλέω.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
ὁ δ᾽ ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται.
Κασσάνδρα
ἥκει τόδ᾽ ἦμαρ· σμικρὰ κερδανῶ φυγῇ.
1260
Χορὸς Πρεσβυτῶν
ἀλλ᾽ ἴσθι τλήμων οὖσ᾽ ἀπ' εὐτόλμου φρενός.
Κασσάνδρα
ἀλλ᾽ εὐκλεῶς τοι κατθανεῖν χάρις βροτῷ.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
Κασσάνδρα
ἰὼ πάτερ σοῦ σῶν τε γενναίων τέκνων.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα; τίς σ' ἀποστρέφει φόβος;
1265
Κασσάνδρα
φεῦ φεῦ.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
τί τοῦτ᾽ ἔφευξας; εἴ τι μὴ φρενῶν στύγος.
Κασσάνδρα
φόνον δόμοι πνέουσιν αἱματοσταγῆ.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
καὶ πῶς; τόδ' ὄζοι θυμάτων ἐφεστίων.
Κασσάνδρα
ὅμοιος ἀτμὸς ὥςπερ ἐκ τάφου πρέπει.
1270
Χορὸς Πρεσβυτῶν
οὐ Σύριον ἀγλάϊσμα δώμασιν λέγεις.
Κασσάνδρα
ἀλλ᾽ εἶμι κἀν δόμοισι κωκύσουσ' ἐμὴν
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν. ἀρκείτω βίος.
ἰὼ ξένοι.
οὔτοι δυςοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβῳ
1275
ἄλλως· θανούσῃ μαρτυρεῖτέ μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντ᾽ ἐμοῦ θάνῃ,
ἀνήρ τε δυςδάμαρτος ἀντ᾽ ἀνδρὸς πέσῃ.
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δ᾽ ὡς θανουμένη.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
ὦ τλῆμον, οἰκτείρω σε θεσφάτου μόρου.
1280
Κασσάνδρα
ἅπαξ ἔτ᾽ εἰπεῖν ῥῆσιν, οὐ θρῆνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς· ἡλίῳ δ᾽ ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς, τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις
ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ἐμοῦ
1285
δούλης θανούσης εὐμαροῦς χειρώματος.
ἰὼ βρότεια πράγματ'· εὐτυχοῦντα μὲν
σκιά τις ἂν τρέψειεν, εἰ δὲ δυςτυχῆ,
βολαῖς ὑγρώσσων σπόγγος ὤλεσεν γραφήν.
καὶ ταῦτ᾽ ἐκείνων μᾶλλον οἰκτείρω πολύ.
1290
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ (OCR draft) Experimental (ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1295 focus
ΧΟΡΟΣ
Ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα, πολλὰ
δ' αὖ
δὲ σοφὴ
1295
γύναι, μακρὰν ἔτεινας· εἰ δ' ἐτητύμως
μόρον τὸν
αὑτῆς
αὐτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὸς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς ;
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Οὐκ ἔστ' ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνῳ
πλέον
πλέω (-ῳ Tr).
ΧΟΡΟΣ
Ὁ δ' ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται.
1300
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ἥκει τόδ' ἦμαρ· σμικρὰ κερδανῶ φυγῇ.
ΧΟΡΟΣ
Ἀλλ' ἴσθι τλήμων οὖσ' ἀπ' εὐτόλμου φρενός.
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
ΧΟΡΟΣ
Ἀλλ' εὐκλεῶς τοι κατθανεῖν χάρις βροτῷ.
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ἰὼ πάτερ σοῦ
σῶν
τῶν τε γενναίων τέκνων.
1305
ΧΟΡΟΣ
Τί δ' ἐστὶ χρῆμα ; τίς σ' ἀποστρέφει φόβος ;
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Φεῦ φεῦ.
ΧΟΡΟΣ
Τί τοῦτ' ἔφευξας ; εἴ τι μὴ φρενῶν στύγος.
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Φόνον δόμοι πνέουσιν
αἱματοσταγῆ
φόβον.
ΧΟΡΟΣ
Καὶ πῶς ; τόδ' ὄζει θυμάτων ἐφεστίων.
1310
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ὁμοῖος ἀτμὸς ὥσπερ ἐκ τάφου πρέπει.
ΧΟΡΟΣ
Οὐ Σύριον ἀγλάϊσμα δώμασιν λέγεις.
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ἀλλ' εἶμι κἀν
θανοῦσι
δόμοισι κωκύσουσ' ἐμὴν
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν· ἀρκείτω βίος.
Ἰὼ ξένοι·
1315
οὔτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβῳ,
ἀλλ' ὡς θανούσῃ
μαρτυρῆτέ
-ρεῖτε μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντ' ἐμοῦ θάνῃ,
ἀνήρ τε δυσδάμαρτος ἀντ' ἀνδρὸς πέσῃ·
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δ' ὡς θανουμένη.
1320
ΧΟΡΟΣ
Ὦ τλῆμον,
οἰκτίρω
-τείρω σε θεσφάτου μόρου.
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ἅπαξ ἔτ' εἰπεῖν ῥῆσιν,
οὐ
ἢ θρῆνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς· ἡλίῳ δ' ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς
τοὺς ἐμοὺς τιμαόρους
τοῖς (τοὺς F ) ἐμοῖς τιμαόροις
χρέος
ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ὁμοῦ
1325
1
δούλης θανούσης, εὐμαροῦς χειρώματος.
ΧΟΡΟΣ
2
Ἰὼ βρότεια πράγματ'· εὐτυχοῦντα μὲν
σκιά τις
ἂν πρέψειεν
ἀντρέψειεν· εἰ δὲ
δυστυχοῖ
-χῆ,
βολαῖς ὑγρώσσων σπόγγος
ὤλεσεν
-σε γραφήν·
καὶ ταῦτ' ἐκείνων μᾶλλον
οἰκτίρω
-τείρω πολύ.
1330
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. N. Wecklein, 1885.) — 1295 focus
ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα, πολλὰ δ᾽ αὖ σοφὴ
γύναι, μακρὰν ἔτεινας. εἰ δ᾽ ἐτητύμως
1295
μόρον τὸν αὐτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὺς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς;
ΚΑ.
οὐκ ἔστ᾽ ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνῳ πλέω.
ΧΟ.
ὁ δ᾽ ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται.
ΚΑ.
ἥκει τόδ᾽ ἦμαρ· σμικρὰ κερδανῶ φυγῇ.
1300
ΧΟ.
ἀλλ᾽ ἴσθι τλήμων οὖσ᾽ ἀπ᾿ εὐτόλμου φρενός.
ΚΑ.
οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
ΧΟ.
ἀλλ᾽ εὐκλεῶς τοι κατθανεῖν χάρις βροτῷ.
ΚΑ.
ἰὼ πάτερ σοῦ σῶν τε γενναίων τέκνων.
ΧΟ.
τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα, τίς σ᾿ ἀποστρέφει φόβος;
1305
ΚΑ.
φεῦ φεῦ.
ΧΟ.
τί τοῦτ᾽ ἔφευξας; εἴ τι μὴ φρενῶν στύγος.
ΚΑ.
φόνον δόμοι πνέουσιν αἱματοσταγῆ.
ΧΟ.
καὶ πῶς; τόδ᾽ ὄζει θυμάτων ἐφεστίων.
ΚΑ.
ὅμοιος ἀτμὸς ὥσπερ ἐκ τάφου πρέπει.
1310
ΧΟ.
οὐ Σύριον ἀγλάισμα δώμασιν λέγεις.
ΚΑ.
ἀλλ᾽ εἶμι καν δόμοισι κωκύσουσ᾽ ἐμὴν
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν. ἀρκείτω βίος.
ἰὼ ξένοι.
οὔτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβῳ
1315
ἄλλως· θανούσῃ μαρτυρεῖτέ μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντ᾿ ἐμοῦ θάνῃ,
ἀνήρ τε δυσδάμαρτος ἀντ᾿ ἀνδρὸς πέσῃ.
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δ᾽ ὡς θανουμένη.
ΧΟ.
ὦ τλῆμον, οἰκτείρω σε θεσφάτου μόρου.
1320
ΚΑ.
ἅπαξ ἔτ᾽ εἰπεῖν ῥῆσιν ἢ θρῆνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς. ἡλίῳ δ᾽ ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις
ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ὁμοῦ
δούλης θανούσης εὐμαροῦς χειρώματος.
1325
ἰὼ βρότεια πράγματ᾽· εὐτυχοῦντα μὲν
σκιά τις ἂν τρέψειεν· εἰ δὲ δυστυχοῖ,
ΧΟ.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Martin L. West, 1990.) — 1295 focus
ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα, πολλὰ δ᾽
αὖ σοφή
1295
γύναι, μακρὰν ἔτεινας. εἰ δ᾽ ἐτητύμως
μόρον τὸν αὑτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὸς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς;
ΚΑ.
οὐκ ἔστ᾽ ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνωι πλέον.
ΧΟ.
ὁ δ᾽ ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται.
1300
ΚΑ.
ἥκει τόδ᾽ ἦμαρ· σμικρὰ κερδανῶ φυγῆι.
ΧΟ.
ἀλλ᾽ ἴσθι τλήμων οὖσ᾽ ἀπ᾽ εὐτόλμου φρενός.
ΚΑ.
οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
ΧΟ.
ἀλλ᾽ εὐκλεῶς τοι κατθανεῖν χάρις βροτῶι.
ΚΑ.
ἰὼ πάτερ, σοῦ σῶν τε γενναίων τέκνων.
1305
ἀλλ᾽ εἶμι κἀν δόμοισι κωκύσουσ᾽ ἐμήν
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν’ ἀρκείτω βίος.
ἰὼ ξένοι --
1315
ΧΟ.
τί δ᾽ ἐστι χρῆμα; τίς σ᾽ ἀποστρέφει φόβος;
ΚΑ.
φῦ φῦ —
ΧΟ.
τί τοῦτ᾽ ἔφυξας; εἴ τι μὴ φρενῶν στύγος.
ΚΑ.
φόνον δόμοι πνέουσιν αἱματοσταγῆ.
ΧΟ.
καὶ πῶς; τόδ᾽ ὄζει θυμάτων ἐφεστίων.
1310
ΚΑ.
ὅμοιος ἁτμὸς ὥσπερ ἐκ τάφου πρέπει.
ΧΟ.
οὐ Σύριον ἀγλάϊσμα δώμασιν λέγεις.
ΚΑ.
οὔτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβωι
ἄλλως· θανούσηι μαρτυρεῖτέ μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντ᾽ ἐμοῦ θάνηι
ἀνήρ τε δυσδάμαρτος ἀντ᾽ ἀνδρὸς πέσηι·
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δ᾽ ὡς θανουμένη.
1320
ΧΟ.
ὦ τλῆμον, οἰκτίρω σε θεσφάτου μόρου.
ΚΑ.
ἅπαξ ἔτ᾽ εἰπεῖν ῥῆσιν, ἢ θρῆνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς· ἡλίου δ᾽ ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς, δεσπότου τιμαόροις
ἐχθροὺς φόνευσιν τὴν ἐμὴν τίνειν ὁμοῦ,
1325
δούλης θανούσης, εὐμαροῦς χειρώματος.
ἰὼ βρότεια πράγματ᾽ εὐτυχοῦντα μέν
σκιά τις ἂν τρέψειεν᾽ εἰ δὲ δυστυχῆι,
βολαῖς ὑγρώσσων σπόγγος ὥλεσεν γραφήν.
καὶ ταῦτ᾽ ἐκείνων μᾶλλον οἰκτίρω πολύ.
1330
ΧΟ.
Aeschyli Agamemnon (OCR draft) Experimental (Aeschyli Agamemnon. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 1295 focus
ΧΟ.
ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα πολλὰ δ᾽ αὖ σοφὴ
1295
γύναι, μακρὰν ἔτεινας. εἰ δ᾽ ἐτητύμως
μόρον τὸν αὑτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὸς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς;
ΚΑ.
οὐκ ἔστ᾽ ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνου πλέον.
ΧΟ.
ὁ δ᾽ ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται.
1300
ΚΑ.
ἥκει τόδ᾽ ἦμαρ· σμικρὰ κερδαίνω φυγῆι.
ΧΟ.
ἀλλ᾽ ἴσθι τλήμων οὖσ᾽ ἀπ᾿ εὐτόλμου φρενός.
ΧΟ.
οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
ΚΑ.
ἀλλ᾽ εὐκόλως τοι κατθανεῖν χάρις βροτῶι.
ΚΑ.
ἰὼ πάτερ σοῦ σῶν τε γενναίων τέκνων.
1305
ΧΟ.
τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα, τίς σ᾽ ἀποστρέφει φόβος;
ΚΑ.
φεῦ φεῦ.
ΧΟ.
τί τοῦτ᾽ ἔφευξας; εἴ τι μὴ φρενὶ στύγος.
ΚΑ.
φόνον δόμοι πνέουσιν αἱματοσταγή.
ΧΟ.
καὶ πῶς; τόδ᾽ ὄζει θυμάτων ἐφεστίων.
1310
ΚΑ.
ὅμοιος ἀτμὸς ὥσπερ ἐκ τάφου πρέπει.
ΧΟ.
οὐ Σύριον ἀγλάισμα δώμασιν λέγεις.
ΚΑ.
ἀλλ᾽ εἶμι κάν δόμοισι κωκύσουσ᾽ ἐμήν
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν. ἀρκείτω βίος.
ἰὼ ξένοι.
1315
οὔτοι δυσοίζω, θάμνον ὡς ὄρνις, φόβωι,
ἀλλ᾽ ὡς θανούσηι μαρτυρεῖτέ μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντ᾿ ἐμοῦ θάνηι,
ἀνήρ τε δυσδάμαρτος ἀντ᾿ ἀνδρὸς πέσηι.
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δ᾽ ὡς θανουμένη.
1320
ΧΟ.
ὦ τλῆμον, οἰκτίρω σε θεσφάτου μόρου.
Apparatus Criticus
πύλας δὲ τάσδ᾽ τὰς λέγω δ᾽ αὖ δ᾽ αὐ δὲ χρόνου πλέον χρόνωι πλέω(ι) κερδαίνω κερδανῶ 1 εὐκόλως εὐκλεῶς σῶν τῶν φρενὶ φρενών φόνον φόβον
ΚΑ.
ἅπαξ ἔτ᾽ εἰπεῖν ῥῆσιν ἢ θρήνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς. ἡλίου δ᾽ ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις,
χρέος φονεῦσι δεσποτῶν τίνειν ὁμοῦ
1325
δούλης θανούσης, εὐμαροῦς χειρώματος.
ἰὼ βρότεια πράγματ᾽· εὐτυχοῦντα μὲν
σκιά τις ἂν τρέψειεν· εἰ δὲ δυστυχοῖ,
βολαῖς ὑγρώσσων σπόγγος ὤλεσεν γραφήν.
καὶ ταῦτ᾽ ἐκείνων μᾶλλον οἰκτίρω πολύ.
1330
Translations (9)
Agamemnon Perseus (Aeschylus. The poetical works of Robert Browning, Volume 13. Browning, Robert, translator; Berdoe, Edward, editor. London: Smith, Elder and Co., 1889.) — 1178-1406 focus
KASSANDRA.
Well then, the oracle from veils no longer
Shall be outlooking, like a bride new-married:
But bright it seems, against the sun’s uprisings
1180
Breathing, to penetrate thee: so as, wave-like,
To wash against the rays a woe much greater
Than this. I will no longer teach by riddles.
And witness, running with me, that of evils
Done long ago, I nosing track the footstep!
1185
For, this same roof here — never quits a Choros
One-voiced, not well-tuned since no
well it utters:
And truly having drunk, to get more courage,
Man’s blood — the Komos keeps within the household
— Hard to be sent outside — of sister Furies:
1190
They hymn their hymn — within the house close sitting —
The first beginning curse: in turn spit forth at
The Brother’s bed, to him who spurned it hostile.
Have I missed aught, or hit I like a bowman?
False prophet am I, — knock at doors, a babbler?
1195
Henceforward witness, swearing now, I know not
By other’s word the old sins of this household!
CHOROS.
And how should oath, bond honourably binding,
Become thy cure? No less I wonder at thee
— That thou, beyond sea reared, a strange-tongued city
1200
Shouldst hit in speaking, just as if thou stood’st by!
1202
KASSANDRA.
Prophet Apollon put me in this office.
CHOROS.
What, even though a god, with longing smitten?
KASSANDRA.
At first, indeed, shame was to me to say this.
CHOROS.
For, more relaxed grows everyone who fares well.
1205
KASSANDRA.
But he was athlete to me — huge grace breathing!
CHOROS.
Well, to the work of children, went ye law’s way?
KASSANDRA.
Having consented, I played false to Loxias.
CHOROS.
Already when the wits inspired possessed of?
KASSANDRA.
Already townsmen all their woes I foretold.
1210
CHOROS.
How wast thou then unhurt by Loxias’ anger?
KASSANDRA.
I no one aught persuaded, when I sinned thus.
CHOROS.
To us, at least, now sooth to say thou seemest.
KASSANDRA.
Halloo, halloo, ah, evils!
Again, straightforward foresight’s fearful labour
1215
Whirls me, distracting with prelusive last-lays!
Behold ye those there, in the household seated, —
Young ones, — of dreams approaching to the figures?
Children, as if they died by their beloveds —
Hands they have filled with flesh, the meal domestic —
1220
Entrails and vitals both, most piteous burthen,
Plain they are holding! — which their father tasted!
For this, I say, plans punishment a certain
Lion ignoble, on the bed that wallows,
House-guard (ah, me!) to the returning master
1225
— Mine, since to bear the slavish yoke behoves me!
The ship’s commander,
Ilion
’s desolator,
Knows not what things the tongue of the lewd she-dog
Speaking, outspreading, shiny-souled, in fashion
Of Até hid, will reach to, by ill fortune!
1230
Such things she dares — the female, the male’s slayer!
She is . . . how calling her the hateful bite-beast
May I hit the mark? Some amphisbaina, — Skulla
Housing in rocks, of mariners the mischief,
Revelling Haides’ mother, — curse, no truce with,
1235
Breathing at friends! How piously she shouted,
The all-courageous, as at turn of battle!
She seems to joy at the back-bringing safety!
Of this, too, if I nought persuade, all’s one! Why?
What is to be will come. And soon thou, present,
1240
True prophet all too much wilt pitying style me.
1242
CHOROS.
Thuestes’ feast, indeed, on flesh of children,
I went with, and I shuddered. Fear too holds me
Listing what’s true as life, nowise out-imaged.
KASSANDRA.
I say, thou Agamemnon’s fate shalt look on.
1245
CHOROS.
Speak good words, O unhappy! Set mouth sleeping!
KASSANDRA.
But Paian stands in no stead to the speech here.
CHOROS.
Nay, if the thing be near: but never be it!
KASSANDRA.
Thou, indeed, prayest: they to kill are busy.
CHOROS.
Of what man is it ministered, this sorrow?
1250
KASSANDRA.
There again, wide thou look’st of my foretellings.
CHOROS.
For, the fulfiller’s scheme I have not gone with.
KASSANDRA.
And yet too well I know the speech Hellenic.
CHOROS.
For Puthian oracles, thy speech, and hard too.
KASSANDRA
Papai: what fire this! and it comes upon me!
1255
Ototoi, Lukeion Apollon, ah me — me!
She, the two-footed lioness that sleeps with
The wolf, in absence of the generous lion,
Kills me the unhappy one: and as a poison
Brewing, to put my price too in the anger,
1260
She vows, against her mate this weapon whetting
To pay him back the bringing me, with slaughter.
Why keep I then these things to make me laughed at,
Both wands and, round my neck, oracular fillets?
Thee, at least, ere my own fate will I ruin:
1265
Go, to perdition falling! Boons exchange we —
Some other Até in my stead make wealthy!
See there — himself, Apollon stripping from me
The oracular garment! having looked upon me
— Even in these adornments, laughed by friends at,
1270
As good as foes, i’ the balance weighed: and vainly —
For, called crazed stroller, — as I had been gipsy,
Beggar, unhappy, starved to death, — I bore it.
And now the Prophet — prophet me undoing,
Has led away to these so deadly fortunes!
1275
Instead of my sire’s altar, waits the hack-block
She struck with first warm bloody sacrificing!
Yet nowise unavenged of gods will death be:
For there shall come another, our avenger,
The mother-slaying scion, father’s doomsman:
1280
Fugitive, wanderer, from this land an exile,
Back shall he come, — for friends, copestone these curses!
For there is sworn a great oath from the gods that
Him shall bring hither his fallen sire’s prostration.
Why make I then, like an indweller, moaning?
1285
Since at the first I foresaw
Ilion
’s city
Suffering as it has suffered: and who took it,
Thus by the judgment of the gods are faring.
I go, will suffer, will submit to dying!
But, Haides’ gates — these same I call, I speak to,
1290
And pray that on an opportune blow chancing,
Without a struggle, — blood the calm death bringing
In easy outflow, — I this eye may close up!
1295
CHOROS.
O much unhappy, but, again, much learned
1295
Woman, long hast thou outstretched! But if truly
Thou knowest thine own fate, how comes that, like to
A god-led steer, to altar bold thou treadest?
KASSANDRA.
There’s no avoidance, — strangers, no some time more!
CHOROS.
He last is, anyhow, by time advantaged.
1300
KASSANDRA.
It comes, the day: I shall by flight gain little.
CHOROS.
But know thou patient art from thy brave spirit!
KASSANDRA.
Such things hears no one of the happy-fortuned.
CHOROS.
But gloriously to die — for man is grace, sure.
KASSANDRA.
Ah, sire, for thee and for thy noble children!
1305
CHOROS.
But what thing is it? What fear turns thee backwards?
KASSANDRA.
Alas, alas!
CHOROS.
Why this
Alas! if ’t is no spirit’s loathing?
KASSANDRA.
Slaughter blood-dripping does the household smell of!
CHOROS.
How else? This scent is of hearth-sacrifices.
1310
KASSANDRA.
Such kind of steam as from a tomb is proper!
CHOROS.
No Surian honour to the House thou speak’st of!
KASSANDRA.
But I will go, — even in the household wailing
My fate and Agamemnon’s. Life suffice me!
Ah, strangers!
1315
I cry not
ah — as bird at bush — through terror
Idly! to me, the dead this much bear witness:
When, for me — woman, there shall die a woman,
And, for a man ill-wived, a man shall perish!
This hospitality I ask as dying.
1320
CHOROS.
O sufferer, thee — thy foretold fate I pity.
KASSANDRA.
Yet once for all, to speak a speech, I fain am:
No dirge, mine for myself! The sun I pray to,
Fronting his last light! — to my own avengers —
That from my hateful slayers they exact too
1325
Pay for the dead slave — easy-managed hand’s work!
1331
CHOROS.
Alas for mortal matters! Happy-fortuned, —
Why, any shade would turn them: if unhappy,
By throws the wetting sponge has spoiled the picture!
And more by much in mortals this I pity.
The being well-to-do —
Insatiate a desire of this
Born with all mortals is,
Nor any is there who
Well-being forces off, aroints
From roofs whereat a finger points,
No more come in! exclaiming. This man, too,
To take the city of Priamos did the celestials give,
1335
And, honoured by the god, he homeward comes;
But now if, of the former, he shall pay
The blood back, and, for those who ceased to live,
Dying, for deaths in turn new punishment he dooms—
1340
Who, being mortal, would not pray
With an unmischievous
Daimon to have been born — who would not, hearing thus?
1343
AGAMEMNON.
Ah me! I am struck — a right-aimed stroke within me!
1344
CHOROS.
Silence! Who is it shouts
stroke —
right-aimedly a wounded one?
1345
AGAMEMNON.
Ah me! indeed again, — a second, struck by!
1345
1346
CHOROS.
This work seems to me completed by this
Ah me of the king’s;
But we somehow may together share in solid counsellings.
1348
CHOROS 1.
I, in the first place, my opinion tell you:
— To cite the townsmen, by help-cry, to house here.
CHOROS 2.
To me, it seems we ought to fall upon them
1350
At quickest — prove the fact by sword fresh-flowing!
CHOROS 3.
And I, of such opinion the partaker,
Vote — to do something: not to wait — the main point!
CHOROS 4.
’T is plain to see: for they prelude as though of
A tyranny the signs they gave the city.
1355
CHOROS 5.
For we waste time; while they, — this waiting’s glory
Treading to ground, — allow the hand no slumber.
CHOROS 6.
I know not — chancing on some plan — to tell it:
’T is for the doer to plan of the deed also.
CHOROS 7.
And I am such another: since I’m schemeless
1360
How to raise up again by words — a dead man!
CHOROS 8.
What, and, protracting life, shall we give way thus
To the disgracers of our home, these rulers?
CHOROS 9.
Why, ’t is unbearable: but to die is better:
For death than tyranny is the riper finish!
1365
CHOROS 10.
What, by the testifying
Ah me of him,
Shall we prognosticate the man as perished?
CHOROS 11.
We must quite know ere speak these things concerning:
For to conjecture and
quite know are two things.
CHOROS 12.
This same to praise I from all sides abound in —
1370
Clearly to know — Atreides, what he’s doing!
1372
KLUTAIMNESTRA.
Much having been before to purpose spoken,
The opposite to say I shall not shamed be:
For how should one, to enemies, — in semblance,
Friends, — enmity proposing, — sorrow’s net-frame
1375
Enclose, a height superior to outleaping?
To me, indeed, this struggle of old — not mindless
Of an old victory — came: with time, I grant you!
I stand where I have struck, things once accomplished:
And so have done, — and this deny I shall not, —
1380
As that his fate was nor to fly nor ward off.
A wrap-round with no outlet, as for fishes,
I fence about him — the rich woe of the garment:
I strike him twice, and in a double
Ah-me!
He let his limbs go — there! And to him, fallen,
1385
The third blow add I, giving — of Below-ground
Zeus, guardian of the dead — the votive favour.
Thus in the mind of him he rages, falling,
And blowing forth a brisk blood-spatter, strikes me
With the dark drop of slaughterous dew — rejoicing
1390
No less than, at the god-given dewy-comfort,
The sown-stuff in its birth-throes from the calyx.
Since so these things are, — Argives, my revered here, —
Ye may rejoice — if ye rejoice: but I — boast!
If it were fit on corpse to pour libation,
1395
That would be right — right over and above, too!
The cup of evils in the house he, having
Filled with such curses, himself coming drinks of.
CHOROS.
We wonder at thy tongue: since bold-mouthed truly
Is she who in such speech boasts o’er her husband I
1400
KLUTAIMNESTRA.
Ye test me as I were a witless woman:
But I — with heart intrepid — to you knowers
Say (and thou — if thou wilt or praise or blame me,
Comes to the same) — this man is Agamemnon,
My husband, dead, the work of the right hand here,
1405
Ay, of a just artificer: so things are.
The Agamemnon (OCR draft) Experimental (The Agamemnon. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 1295 focus
CASSANDRA
There is no escape, strangers, nothing is to be gained by time
3
.
CHORUS
Yet the last has the advantage in time.
CASSANDRA
This day has arrived; 'tis little I shall gain by flight.
CHORUS
Be sure, thou hast stout resolution in thy undaunted spirit.
CASSANDRA
Yet to die gloriously is surely a gratification to a mortal.
CHORUS
No one hears these sentiments from the happy
4
.
CASSANDRA
Alas, my sire, for thee and for thy noble children!
[She starts back, as she approaches the door.]
CHORUS
What is the matter? what terror turns thee away?
CASSANDRA
Faugh! faugh!
CHORUS
Why criest thou, faugh! unless there be something which thy heart loaths?
CASSANDRA
The palace reeks with blood-dripping murder.
CHORUS
How sayest thou? this is the smell of victims at the hearth.
CASSANDRA
'Tis plainly like a fume from the grave.
CHORUS
No Syrian luxury art thou describing in the house.
CASSANDRA
But I will go to shriek over my own destiny and that of Agamemnon also within the palace. Enough of life. Alas, strangers! Yet do I not vainly quail in terror, like a bird at a bush
1
. Do ye bear this testimony to me dying, when a woman shall perish for me a woman, and a man shall fall for one that was ill-mated. These boons I claim from you as on the point of death.
CHORUS
Wretched one, I pity thec for thy predicted doom.
CASSANDRA
Yet once more do I wish to utter a speech, or mine own dirge
2
. And (looking upon) his light for the last time, I pray the sun, upon my hated murderers, that they may at the same time pay the penalty for a slave, that dies an easy victim, to my avengers their murderers
3
. Alas for the condition of mortals! them when prosperous a shadow may overturn; but if they be in adversity, a moistened sponge blots out the picture: and for this I have far greater pity thau for that.
[CASSANDRA enters the palace.]
CHORUS
AGAMEMNON (OCR draft) Experimental (AGAMEMNON. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1295 focus
sais où la mort t'attend, pourquoi, comme une génisse poussée par les dieux, marcher ainsi, bravement, à l'autel ?
CASSANDRE
Rien ne peut me sauver ; pourquoi gagner une heure ?
LE CORYPHÉE
Mais de l'heure dernière le prix est infini.
Mais de l'heure dernière le prix est infini.
CASSANDRE
Non, le jour est venu : quel profit ai-je à fuir ?
LE CORYPHÉE
Sache que tel courage révèle une âme brave.
CASSANDRE
Voilà qu'on ne dit pas aux heureux de ce monde !
LE CORYPHÉE
Mourir glorieusement est un bienfait des dieux.
CASSANDRE
Ah ! pitié sur toi, père, et sur tes nobles fils !
Elle s'enveloppe la tête, et se dirige vers le palais ; puis, brusquement, elle recule.
Ah ! pitié sur toi, père, et sur tes nobles fils !
LE CORYPHÉE
Qu'y a-t-il ? quelle crainte a ramené tes pas ?
CASSANDRE
(Avec horreur.)
Ah ! ah !
LE CORYPHÉE
Pourquoi ce cri ? quel monstre se forge donc ton âme ?
CASSANDRE
Ce palais sent le meurtre et le sang répandu.
Ce palais sent le meurtre et le sang répandu.
LE CORYPHÉE
Dis qu'il sent les offrandes brûlées sur le foyer.
CASSANDRE
On dirait les vapeurs qui sortent d'un tombeau.
LE CORYPHÉE
Tu lui prêtes un parfum qui n'a rien de l'encens !
CASSANDRE
Allons ! j'irai donc gémir jusque chez les ombres et sur moi et sur Agamemnon. Assez de cette vie !
AGAMEMNON
(Elle se dirige de nouveau vers le palais, mais de nouveau s'arrête et se retourne vers le Chœur.)
CASSANDRE
Ah !
étrangers... Ne voyez pas en moi un oiseau qui pépie, effrayé, devant un buisson. Je veux seulement qu'après ma mort de tout ceci vous témoigniez pour moi, le jour où, pour prix de mon sang, le sang d'une femme, une femme aussi versera le sien, et où, pour prix d'un homme perdu par son épouse,
un homme tombera. C'est le présent que de mes hôtes j'implore à l'heure de mourir.
étrangers... Ne voyez pas en moi un oiseau qui pépie, effrayé, devant un buisson. Je veux seulement qu'après ma mort de tout ceci vous témoigniez pour moi, le jour où, pour prix de mon sang, le sang d'une femme, une femme aussi versera le sien, et où, pour prix d'un homme perdu par son épouse,
un homme tombera. C'est le présent que de mes hôtes j'implore à l'heure de mourir.
LE CORYPHÉE
J'ai pitié, malheureuse, du sort que tu prévois.
CASSANDRE
Plus qu'un mot encore — je ne veux pas chanter mon propre thrène. Au soleil — face à sa clarté
suprême — j'adresse ma prière : puissent mes vengeurs comme mes meurtriers payer ensemble la dette
1
de l'esclave morte ici, qui fut une proie si facile !
Elle entre dans le palais, dont la porte se referme.
suprême — j'adresse ma prière : puissent mes vengeurs comme mes meurtriers payer ensemble la dette 1 de l'esclave morte ici, qui fut une proie si facile !
LE CORYPHÉE
Ah ! triste sort des hommes ! Leur bonheur est pareil à un croquis léger ; vient le malheur : trois coups d'éponge humide, c'en est fait du dessin ! Et
c'est cela, plus encore que ceci
2
, qui m'emplit
c'est cela, plus encore que ceci 2 , qui m'emplit
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Robert Potter, 1779.) — 1295 focus
CASSANDRA.
I cou’d not by delay eſcape my fate.
CHORUS.
Yet is there ſome advantage in delay.
CASSANDRA.
The day is come: by flight I ſhou'd gain little.
1460
CHORUS.
Thy boldness adds to thy unhappineſs.
CASSANDRA.
None of the happy ſhuns his deſtin’d end.
CHORUS.
True; but to die with glory crowns our praiſe.
CASSANDRA.
So died my father, ſo his noble ſons.
CHORUS.
What may this mean? Why backward doſt thou ſtart?
1465
Do thy own thoughts with horror ſtrike thy ſoul?
CASSANDRA.
The ſcent of blood and death breathes from this houſe.
CHORUS.
The victims now are bleeding at the altar.
CASSANDRA.
’Tis ſuch a ſmell as iſſues from the tomb.
CHORUS.
This is no Syrian odour in the houſe.
1470
CASSANDRA.
Such tho' it be, I enter, to bewail
My fate, and Agamemnon’s. To have liv’d,
Let it ſuffice.
And think not, gen’rous ſtrangers,
Like the poor bird that flutters o’er the bough,
1475
Thro' fear I linger.
But my dying words
You will remember, when her blood ſhall flow
For mine, woman’s for woman’s: and the man’s,
For his that falls by his accurſed wife.
1480
CHORUS.
Thy fate, poor ſufferer, fills my eyes with tears.
CASSANDRA.
Yet once more let me raiſe my mournful voice.
Thou Sun, whoſe riſing beams ſhall bleſs no more
These
CASSANDRA.
These cloſing eyes! You, whoſe vindictive rage
1485
Hangs o'er my hated murderers, Oh avenge me,
Tho', a poor ſlave, I fall an eaſy prey!
This is the ſtate of man: in profperous fortune
A ſhadow, paſſing light, throws to the ground
n
Joy’s baſeleſs fabric:
1490
in adverſity
Comes malice with a ſpunge moiſten’d in gall,
And wipes each beauteous character away:
More than the firſt this melts my ſoul to pity.
CHORUS.
Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 1295 focus
Or, se il tuo fato scorgi,
1510
come dunque all'altar, quasi giovenca
volenterosa, di gran cuore appressi?
CASSANDRA
Scampo non v'è, no, amici, nell' indugio!
CORIFEO
Piú assai che l'altre, pregio han l'ultime ore.
CASSANDRA
E' questo il giorno. Differir che giova?
1515
CORIFEO
La forza tua te pazïente rende.
CASSANDRA
Niun dei felici ascolta elogi simili!
CORIFEO
Fregio è per l'uomo gloriosa morte.
CASSANDRA
si avanza verso la porta, e d'un tratto balza indietro sbigottita.
Oh!, padre mio! Miei nobili fratelli !
CORIFEO
Che avviene? Che terror ti caccia indietro?
1520
AGAMENNONE
CASSANDRA
Ahimè! Ahimè!
CORIFEO
Che ti lagni cosí? Per qual ribrezzo ?
CASSANDRA
Spira la casa orror che sangue stilla!
CORIFEO
Come? Certo è l'odore delle vittime!
CASSANDRA
Spira un alito, come di sepolcro !
1525
CORIFEO
Non parli, no, d'una fragranza assiria!
CASSANDRA
Entro! E pur nella casa ululerò
la morte mia, la morte d'Agamènnone !
Basta la vita!
Ospiti, ahimè! Non gemo,
1530
come in cespuglio augel, di terror vano.
Voi rendete giustizia a me che muoio,
quando, invece di me donna, morrà
CASSANDRA
una donna, d'un uom che triste moglie
s' ebbe, un uomo cadrà.
1535
Già moribonda
questi doni ospitali io porgo a voi!
CORIFEO
La tua sorte feral compiango, o misera!
CASSANDRA
Anche una volta, sopra me, non lagrime,
parole esprimo. Imploro per questa ultima
1540
luce del sole, i miei vendicatori,
ché gli assassini insiem con l'altro scontino
il vile colpo onde perí la schiava.
Ahimè, sorte degli uomini! Fortuna
a un'ombra pinta assimigliar potresti ;
1545
e se giunge sventura, umida spugna
con pochi tratti la cancella.
E questo,
piú d'ogni cosa, mi sforza a pietà!
Entra nella reggia.
QUINTO EPISODIO
COREUTA I
Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 1295 focus
Aeschylus, Agamemnon: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 1295 focus
Der Flottenherzog, der Zerstörer Ilios'
merkt nicht, was der verworf'nen Hündin Zunge sinnt,
zu listig sinnt. Mit Koboldtücke grüßend leckt
1230
sie ihm die Hand, zuthulich senkt sich der Behang —
1300
o diese Frechheit, Mannesmörderin ein Weib.
Sie ist — was ist sie? Ja, womit vergleich' ich sie?
mit welchem unnatürlich ekelhaftem Wurm,
mit einer Otter, einer Skylla, die vom Schiff
in ihre Höhle den arglosen Mann entführt?
1305
1235
dies Weib, das wie im tollsten Höllentaumel rast,
und Fluch, der nie beschwichtigt wird, den Ihren schnaubt.
Wie rief Triumph sie, gleich dem Krieger in der Schlacht,
wenn ihm der Feind den Rücken kehrt, wie heuchelte
sie Freude, daß er heimgekehrt, gerettet war.
1310
Das mag nun einer glauben wollen oder nicht.
1240
Mir gilt es gleich. Die Zukunft kommt, bald wirst du selbst
mit Tränen die Prophetenkunst mir zugesteh'n.
Chor.
Thyestes' Mahl von seiner eig'nen Kinder Fleisch
verstand ich und entsetzte mich und schaud're noch,
1315
96
Chor.
wie du so deutlich ohne Gleichnishülle sprachst;
1245
doch diesem Spruche folgt mein Raten ohne Pfad.
Kassandra.
Ich sage, schauen wirst du Agamemnons Mord.
Chor.
Unsel'ge, hemme deiner Zunge Lästerung.
Kassandra.
Was ich zu sagen hab' ist alles lästerlich.
1320
Chor.
Ja, wenn es wahr wird, aber nimmer werd' es wahr.
Kassandra.
1250
Dein ist das Wünschen, andre rüsten sich zum Mord.
Chor.
Wer ist der Mann, der solche Freveltat beginnt?
Kassandra.
O, wie so schlecht verstandest du mein Seherwort.
Chor.
Nur wer die Tat vollbringen soll, verstand ich nicht.
1325
Kassandra.
Und doch war alles gut hellenisch, was ich sprach.
Chor.
1255
Hellenisch redet Delphi auch und dunkel doch.
Kassandra.
Weh,
das Fieber packt mich wieder.
Weh,
1330
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 1295 focus
Maid of mysterious woes, mysterious lore,
Long was thy prophecy: but if aright
Thou readest all thy fate, how thus unscared
1495
Dost thou approach the altar of thy doom,
As fronts the knife some victim, heaven-controlled?
Cassandra.
Friends, there is no avoidance in delay.
Chorus.
Yet who delays the longest, his the gain.
Cassandra.
The day is come—flight were small gain to me!
1500
Chorus.
O brave endurance of a soul resolved!
Cassandra.
That were ill praise, for those of happier doom.
Chorus.
All fame is happy, even famous death.
Cassandra.
Ah sire, ah brethren, famous once were ye!
[
She moves to enter the house, then starts back.
Chorus.
What fear is this that scares thee from the house?
1505
Cassandra.
Pah!
Chorus.
What is this cry? some dark despair of soul?
Cassandra.
Pah! the house fumes with stench and spilth of blood.
Chorus.
How? 'tis the smell of household offerings.
Cassandra.
'Tis rank as charnel-scent from open graves.
1510
Chorus.
Thou canst not mean this scented Syrian nard?
1
Cassandra.
Nay, let me pass within to cry aloud
The monarch's fate and mine—enough of life.
Ah friends!
Bear to me witness, since I fall in death,
1515
That not as birds that shun the bush and scream
2
I moan in idle terror. This attest
When for my death's revenge another dies,
A woman for a woman, and a man
Falls, for a man ill-wedded to his curse.
1520
Grant me this boon—the last before I die.
Chorus.
Brave to the last! I mourn thy doom foreseen.
Cassandra.
Once more one utterance but not of wail,
Though for my death—and then I speak no more.
Sun! thou whose beam I shall not see again,
1525
To thee I cry, Let those whom vengeance calls
To slay their kindred's slayers, quit withal
The death of me, the slave, the fenceless prey.
3
Ah state of mortal man! in time of weal,
A line, a shadow! and if ill fate fall,
1530
One wet sponge-sweep wipes all our trace away—
And this I deem less piteous, of the twain.
[
Exit into the palace.
Chorus.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos, Band I, Agamemnon. Independent Donner line citations, Smyth card correspondence, twelve located textual notes and opening metrical facsimiles. Unfinished OCR proofreading and note attribution are documented in the review inventory.) — 1295 focus
O du so tief elendes als tiefweises Weib,
Du spinnst die Reden lange. Doch was schreitest du,
1245
Wofern du wahrhaft dein Geschick erkennst, so kühn,
Der gottgetriebnen Färse gleich, zum Opferherd?
Kassandra.
Freund, keine Rettung gibt es, auch kein Zögern hilft.
Der Chorführer.
Doch wer der Leyte zögernd bleibt, gewinnt den Preis.
Kassandra.
Sie kam, die Stunde: wenig hülfe mir die Flucht.
1250
Der Chorführer.
In Jammer stürzt dich, glaube mir, so kühner Muth.
Kassandra.
Doch ruhmgekrönt zu sterben ist dem Menschen süß.
Der Chorführer.
Niemals vernimmt man solches Wort von Glücklichen.
Kassandra.
(Naht sich dem Palaste.)
Weh, Vater, dir, und deinen edeln Kindern weh!
Der Chorführer.
(Da Kassandra entsetzt sich abwendet.)
Was hast du? Welch' Entsegen schreckt dich scheu zurück?
1255
Kassandra.
Weh, weh!
Der Chorführer.
Was soll der Wehruf? Grauen wohl erfaßte dich.
Kassandra.
Mord hauchen diese Mauern, blutumtrieften Mord.
Der Chorführer.
Wie so? Vom Opferherde weht ein solcher Duft.
Kassandra.
Es steigen Moderdünste wie von Gräbern auf.
1260
Der Chorführer.
Kein Syrerkleinod, was du da vom Hause rühmst.
Kassandra.
Ich gehe, will im Hause noch um mein Geschick
Und Agamemnons jammern. Sei's genug gelebt!
Weh, Freunde, weh!
Nicht, wie der Vogel um's Gebüsch, wehklag' ich bang
1265
Mit eitlem Rufe. Zeuget mir's, der Todten, einst,
Wenn mir, dem Weib, zur Nache todt hinsinkt das Weib,
Und für des schnöden Weibes Mann der Mann erliegt.
Mit diesem Gastgruß tret' ich ein als Sterbende.
Der Chorführer.
Dein Loos, enthüllt vom Gotte, wie beklag' ich es!
1270
Kassandra.
Ein einzig Wort noch fei're, nicht im Klageton,
Mein Todesschicksal! Helios, dich fleh' ich an
Bei'm lekten Lichtstrahl, meine Nächer ruf' ich auf:
Gebt meinen Mördern gleichen Tod, wie mich, die Magd,
Ihr Arm gemordet, leichterrungnen Sieges froh!
1275
Ach, Menschenleben! Lächelt ihm des Glückes Strahl,
So mag's ein Schatte stürzen; grollt das Ungemach,
Löscht eines Schwammes feuchter Hauch das düstre Bild.
Weit mehr beklag' ich solches Loos, als mein Geschick.
(Ab in den Palast.)
Der Chorführer.
Notes on the current edition
Agamemnon
Commentary
Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus
1271.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-696