Agamemnon. N. Wecklein. . 2026-09-06.
Search the Perseus Catalog for:
Search the Perseus Catalog for:
Current edition Experimental
Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (German) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.)
Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.
Editions (8)
Ἀγαμέμνων First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 1178-1406 focus
Κασάνδρα
καὶ μὴν ὁ χρησμὸς οὐκέτ᾽ ἐκ καλυμμάτων
ἔσται δεδορκὼς νεογάμου νύμφης δίκην:
λαμπρὸς δ᾽ ἔοικεν ἡλίου πρὸς ἀντολὰς
1180
πνέων ἐσᾴξειν,
1
ὥστε κύματος δίκην
κλύζειν
2
πρὸς αὐγὰς τοῦδε πήματος πολὺ
μεῖζον: φρενώσω δ᾽ οὐκέτ᾽ ἐξ αἰνιγμάτων.
καὶ μαρτυρεῖτε συνδρόμως ἴχνος κακῶν
ῥινηλατούσῃ τῶν πάλαι πεπραγμένων.
1185
τὴν γὰρ στέγην τήνδ᾽ οὔποτ᾽ ἐκλείπει χορὸς
σύμφθογγος οὐκ εὔφωνος: οὐ γὰρ εὖ λέγει.
καὶ μὴν πεπωκώς γ᾽, ὡς θρασύνεσθαι πλέον,
βρότειον αἷμα κῶμος ἐν δόμοις μένει,
δύσπεμπτος ἔξω, συγγόνων Ἐρινύων.
1190
ὑμνοῦσι δ᾽ ὕμνον δώμασιν προσήμεναι
πρώταρχον
3
ἄτην: ἐν μέρει δ᾽ ἀπέπτυσαν
εὐνὰς ἀδελφοῦ τῷ πατοῦντι δυσμενεῖς.
ἥμαρτον, ἢ θηρῶ
4
τι τοξότης τις ὥς;
ἢ ψευδόμαντίς εἰμι θυροκόπος φλέδων;
1195
ἐκμαρτύρησον προυμόσας τό μ᾽ εἰδέναι
λόγῳ παλαιὰς τῶνδ᾽ ἁμαρτίας δόμων.
Χορός
καὶ πῶς ἂν ὅρκος, πῆγμα
5
γενναίως παγέν,
πόντου πέραν τραφεῖσαν ἀλλόθρουν πόλιν
1200
κυρεῖν λέγουσαν, ὥσπερ εἰ παρεστάτεις.
1202
Κασάνδρα
μάντις μ᾽ Ἀπόλλων τῷδ᾽ ἐπέστησεν τέλει.
Χορός
μῶν καὶ θεός περ ἱμέρῳ πεπληγμένος;
9
Κασάνδρα
προτοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
Χορός
ἁβρύνεται γὰρ πᾶς τις εὖ πράσσων πλέον.
1205
Κασάνδρα
ἀλλ᾽ ἦν παλαιστὴς κάρτ᾽ ἐμοὶ πνέων χάριν.
Χορός
ἦ καὶ τέκνων εἰς ἔργον ἠλθέτην
10
νόμῳ;
Κασάνδρα
ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
Χορός
ἤδη τέχναισιν ἐνθέοις ᾑρημένη;
Κασάνδρα
ἤδη πολίταις πάντ᾽ ἐθέσπιζον πάθη.
1210
Χορός
πῶς δῆτ᾽ ἄνατος
11
ἦσθα Λοξίου κότῳ;
Κασάνδρα
ἔπειθον οὐδέν᾽ οὐδέν,
12
ὡς τάδ᾽ ἤμπλακον.
Χορός
ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
Κασάνδρα
ἰοὺ ἰού, ὢ ὢ κακά.
ὑπ᾽ αὖ με δεινὸς ὀρθομαντείας πόνος
1215
ὁρᾶτε τούσδε τοὺς δόμοις ἐφημένους
νέους, ὀνείρων προσφερεῖς μορφώμασι;
παῖδες θανόντες ὡσπερεὶ πρὸς τῶν φίλων,
χεῖρας κρεῶν πλήθοντες οἰκείας βορᾶς,
1220
σὺν ἐντέροις τε σπλάγχν᾽, ἐποίκτιστον γέμος,
πρέπουσ᾽ ἔχοντες, ὧν πατὴρ ἐγεύσατο.
ἐκ τῶνδε ποινάς φημι βουλεύειν τινὰ
λέοντ᾽ ἄναλκιν ἐν λέχει στρωφώμενον
οἰκουρόν, οἴμοι, τῷ μολόντι δεσπότῃ
1225
ἐμῷ: φέρειν γὰρ χρὴ τὸ δούλιον ζυγόν:
νεῶν δ᾽ ἔπαρχος
15
Ἰλίου τ᾽ ἀναστάτης
οὐκ οἶδεν οἵα
16
γλῶσσα μισητῆς κυνὸς
λείξασα
17
κἀκτείνασα φαιδρὸν οὖς, δίκην
ἄτης λαθραίου, †τεύξεται
18
κακῇ τύχῃ.
1230
τοιᾷδε τόλμῃ
19
θῆλυς ἄρσενος φονεὺς
ἔστιν. τί νιν καλοῦσα δυσφιλὲς δάκος
τύχοιμ᾽ ἄν; ἀμφίσβαιναν, ἢ Σκύλλαν τινὰ
οἰκοῦσαν ἐν πέτραισι, ναυτίλων βλάβην,
θύουσαν Ἅιδου μητέρ᾽ ἄσπονδόν τ᾽ Ἄρη
20
1235
φίλοις πνέουσαν; ὡς δ᾽ ἐπωλολύξατο
ἡ παντότολμος, ὥσπερ ἐν μάχης τροπῇ.
δοκεῖ δὲ χαίρειν νοστίμῳ σωτηρίᾳ.
καὶ τῶνδ᾽ ὅμοιον εἴ τι μὴ πείθω: τί γάρ;
τὸ μέλλον ἥξει. καὶ σύ μ᾽ ἐν
21
τάχει παρὼν
1240
ἄγαν γ᾽ ἀληθόμαντιν οἰκτείρας ἐρεῖς.
1242
Χορός
τὴν μὲν Θυέστου δαῖτα παιδείων
22
κρεῶν
ξυνῆκα καὶ πέφρικα, καὶ φόβος μ᾽ ἔχει
κλύοντ᾽ ἀληθῶς οὐδὲν ἐξῃκασμένα.
τὰ δ᾽ ἄλλ᾽ ἀκούσας ἐκ δρόμου πεσὼν τρέχω.
1245
Κασάνδρα
Ἀγαμέμνονός σέ φημ᾽ ἐπόψεσθαι μόρον.
Χορός
εὔφημον, ὦ τάλαινα, κοίμησον στόμα.
Κασάνδρα
ἀλλ᾽ οὔτι παιὼν τῷδ᾽ ἐπιστατεῖ λόγῳ.
Χορός
οὔκ, εἴπερ ἔσται
23
γ᾽: ἀλλὰ μὴ γένοιτό πως.
Κασάνδρα
σὺ μὲν κατεύχει, τοῖς δ᾽ ἀποκτείνειν μέλει.
1250
Χορός
τίνος πρὸς ἀνδρὸς τοῦτ᾽ ἄχος
24
πορσύνεται;
Κασάνδρα
Χορός
τοὺς γὰρ τελοῦντας
27
οὐ ξυνῆκα μηχανήν.
Κασάνδρα
καὶ μὴν ἄγαν γ᾽ Ἕλλην᾽ ἐπίσταμαι φάτιν.
Χορός
καὶ γὰρ τὰ πυθόκραντα: δυσμαθῆ
28
δ᾽ ὅμως.
1255
Κασάνδρα
παπαῖ, οἷον τὸ πῦρ: ἐπέρχεται δέ μοι.
ὀτοτοῖ, Λύκει᾽ Ἄπολλον, οἲ ἐγὼ ἐγώ.
αὕτη δίπους
29
λέαινα συγκοιμωμένη
λύκῳ, λέοντος εὐγενοῦς ἀπουσίᾳ,
κτενεῖ με τὴν τάλαιναν: ὡς δὲ φάρμακον
1260
ἐπεύχεται θήγουσα φωτὶ φάσγανον
ἐμῆς ἀγωγῆς ἀντιτίσασθαι φόνον.
τί δῆτ᾽ ἐμαυτῆς καταγέλωτ᾽ ἔχω τάδε,
καὶ σκῆπτρα καὶ μαντεῖα περὶ δέρῃ στέφη;
1265
σὲ μὲν πρὸ μοίρας τῆς ἐμῆς διαφθερῶ.
ἴτ᾽ ἐς φθόρον: πεσόντα θ᾽ ὧδ᾽
32
ἀμείψομαι.
ἄλλην τιν᾽ ἄτης
33
ἀντ᾽ ἐμοῦ πλουτίζετε.
ἰδοὺ δ᾽ Ἀπόλλων αὐτὸς ἐκδύων ἐμὲ
χρηστηρίαν ἐσθῆτ᾽, ἐποπτεύσας δέ με
1270
κἀν τοῖσδε κόσμοις καταγελωμένην μέγα
34
φίλων ὑπ᾽ ἐχθρῶν οὐ διχορρόπως, μάτην—
καλουμένη δὲ φοιτὰς ὡς ἀγύρτρια
πτωχὸς τάλαινα λιμοθνὴς ἠνεσχόμην—
καὶ νῦν ὁ μάντις μάντιν ἐκπράξας ἐμὲ
1275
ἀπήγαγ᾽ ἐς τοιάσδε θανασίμους τύχας.
βωμοῦ πατρῴου δ᾽ ἀντ᾽ ἐπίξηνον
35
μένει,
θερμῷ κοπείσης φοινίῳ
36
προσφάγματι.
οὐ μὴν ἄτιμοί γ᾽ ἐκ θεῶν τεθνήξομεν.
ἥξει γὰρ ἡμῶν ἄλλος αὖ τιμάορος,
1280
μητροκτόνον φίτυμα, ποινάτωρ πατρός:
φυγὰς δ᾽ ἀλήτης τῆσδε γῆς ἀπόξενος
κάτεισιν, ἄτας τάσδε θριγκώσων φίλοις:
ὀμώμοται γὰρ ὅρκος ἐκ θεῶν μέγας,
37
τί δῆτ᾽ ἐγὼ κάτοικτος
40
ὧδ᾽ ἀναστένω;
ἐπεὶ τὸ πρῶτον εἶδον Ἰλίου πόλιν
πράξασαν ὡς ἔπραξεν, οἳ δ᾽ εἷλον
41
πόλιν
οὕτως ἀπαλλάσσουσιν ἐν θεῶν κρίσει,
ἰοῦσα πράξω:
42
τλήσομαι τὸ κατθανεῖν.
1290
Ἅιδου πύλας δὲ τάσδ᾽ ἐγὼ
43
προσεννέπω:
ἐπεύχομαι δὲ καιρίας πληγῆς τυχεῖν,
ὡς ἀσφάδαστος, αἱμάτων εὐθνησίμων
ἀπορρυέντων, ὄμμα συμβάλω τόδε.
1295
Χορός
ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα, πολλὰ δ᾽ αὖ
44
σοφὴ
1295
γύναι, μακρὰν ἔτεινας. εἰ δ᾽ ἐτητύμως
μόρον τὸν αὑτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὸς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς;
Κασάνδρα
οὐκ ἔστ᾽ ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνον
45
πλέω.
Χορός
ὁ δ᾽ ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται.
1300
Κασάνδρα
ἥκει τόδ᾽ ἦμαρ: σμικρὰ κερδανῶ φυγῇ.
Χορός
ἀλλ᾽ ἴσθι τλήμων οὖσ᾽ ἀπ᾽ εὐτόλμου φρενός.
Κασάνδρα
οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
46
Χορός
ἀλλ᾽ εὐκλεῶς τοι κατθανεῖν χάρις βροτῷ.
Κασάνδρα
ἰὼ πάτερ σοῦ τῶν
47
τε γενναίων τέκνων.
1305
Χορός
τί δ᾽ ἐστὶ χρῆμα; τίς σ᾽ ἀποστρέφει φόβος;
Κασάνδρα
φεῦ φεῦ.
Χορός
τί τοῦτ᾽ ἔφευξας; εἴ τι μὴ φρενῶν στύγος.
Κασάνδρα
φόνον
48
δόμοι πνέουσιν αἱματοσταγῆ.
Χορός
καὶ πῶς; τόδ᾽ ὄζει θυμάτων ἐφεστίων.
1310
Κασάνδρα
ὅμοιος ἀτμὸς ὥσπερ ἐκ τάφου πρέπει.
Χορός
οὐ Σύριον ἀγλάισμα δώμασιν λέγεις.
Κασάνδρα
ἀλλ᾽ εἶμι κἀν δόμοισι κωκύσουσ᾽ ἐμὴν
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν. ἀρκείτω βίος.
ἰὼ ξένοι.
1315
οὔτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβῳ
ἄλλως:
49
θανούσῃ μαρτυρεῖτέ μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντ᾽ ἐμοῦ θάνῃ,
ἀνήρ τε δυσδάμαρτος ἀντ᾽ ἀνδρὸς πέσῃ.
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δ᾽ ὡς θανουμένη.
1320
Χορός
ὦ τλῆμον, οἰκτείρω σε θεσφάτου μόρου.
Κασάνδρα
ἅπαξ ἔτ᾽ εἰπεῖν ῥῆσιν οὐ
50
θρῆνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς. ἡλίου
51
δ᾽ ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς †τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις
52
ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ὁμοῦ,†
1325
δούλης θανούσης, εὐμαροῦς χειρώματος.
ἰὼ βρότεια πράγματ᾽: εὐτυχοῦντα μὲν
βολαῖς ὑγρώσσων σπόγγος ὤλεσεν γραφήν.
καὶ ταῦτ᾽ ἐκείνων μᾶλλον οἰκτείρω πολύ.
1330
1331
Χορός
τὸ μὲν εὖ πράσσειν ἀκόρεστον ἔφυ
πᾶσι βροτοῖσιν:
56
δακτυλοδείκτων δ᾽
οὔτις ἀπειπὼν εἴργει μελάθρων,
μηκέτ᾽ ἐσέλθῃς,
57
τάδε φωνῶν.
καὶ τῷδε πόλιν μὲν ἑλεῖν ἔδοσαν
1335
μάκαρες Πριάμου:
θεοτίμητος δ᾽ οἴκαδ᾽ ἱκάνει.
νῦν δ᾽ εἰ προτέρων αἷμ᾽ ἀποτίσῃ
58
καὶ τοῖσι θανοῦσι θανὼν ἄλλων
ποινὰς θανάτων ἐπικράνῃ,
59
1340
τίς ἂν εὔξαιτο βροτὸς ὢν
60
ἀσινεῖ
δαίμονι φῦναι τάδ᾽ ἀκούων;
1343
Ἀγαμέμνων
ὤμοι, πέπληγμαι καιρίαν πληγὴν ἔσω.
1344
Χορός
σῖγα: τίς πληγὴν ἀυτεῖ καιρίως οὐτασμένος;
1345
Ἀγαμέμνων
ὤμοι μάλ᾽ αὖθις, δευτέραν πεπληγμένος.
1345
1346
Χορός
1. τοὔργον εἰργάσθαι δοκεῖ μοι βασιλέως οἰμώγματι.
61
1348
2. ἐγὼ μὲν ὑμῖν τὴν ἐμὴν γνώμην λέγω,
πρὸς δῶμα δεῦρ᾽ ἀστοῖσι κηρύσσειν βοήν.—
3. ἐμοὶ δ᾽ ὅπως τάχιστά γ᾽ ἐμπεσεῖν δοκεῖ
1350
καὶ πρᾶγμ᾽ ἐλέγχειν σὺν νεορρύτῳ ξίφει.—
4. κἀγὼ τοιούτου γνώματος κοινωνὸς ὢν
ψηφίζομαί τι δρᾶν: τὸ μὴ μέλλειν δ᾽ ἀκμή.—
5. ὁρᾶν πάρεστι: φροιμιάζονται γὰρ ὡς
τυραννίδος σημεῖα πράσσοντες πόλει.—
1355
6. χρονίζομεν γάρ. οἱ δὲ τῆς μελλοῦς
64
κλέος
πέδοι
65
πατοῦντες οὐ καθεύδουσιν χερί.—
7. οὐκ οἶδα βουλῆς ἧστινος τυχὼν λέγω.
τοῦ δρῶντός ἐστι καὶ τὸ βουλεῦσαι πέρι.—
8. κἀγὼ τοιοῦτός εἰμ᾽, ἐπεὶ δυσμηχανῶ
1360
λόγοισι τὸν θανόντ᾽ ἀνιστάναι πάλιν.—
9. ἦ καὶ βίον τείνοντες
66
ὧδ᾽ ὑπείξομεν
δόμων καταισχυντῆρσι τοῖσδ᾽ ἡγουμένοις;—
10. ἀλλ᾽ οὐκ ἀνεκτόν, ἀλλὰ κατθανεῖν κρατεῖ:
67
πεπαιτέρα γὰρ μοῖρα τῆς τυραννίδος.—
1365
11. ἦ γὰρ τεκμηρίοισιν ἐξ οἰμωγμάτων
μαντευσόμεσθα τἀνδρὸς ὡς ὀλωλότος;—
12. σάφ᾽ εἰδότας χρὴ τῶνδε θυμοῦσθαι
68
πέρι:
τὸ γὰρ τοπάζειν τοῦ σάφ᾽ εἰδέναι δίχα.
Χορός
ταύτην ἐπαινεῖν πάντοθεν πληθύνομαι,
1370
τρανῶς Ἀτρείδην εἰδέναι κυροῦνθ᾽ ὅπως.
1372
Κλυταιμήστρα
πολλῶν πάροιθεν καιρίως εἰρημένων
τἀναντί᾽ εἰπεῖν οὐκ ἐπαισχυνθήσομαι.
πῶς γάρ τις ἐχθροῖς ἐχθρὰ πορσύνων, φίλοις
δοκοῦσιν εἶναι, πημονῆς
69
ἀρκύστατ᾽ ἂν
1375
φράξειεν, ὕψος κρεῖσσον ἐκπηδήματος;
ἐμοὶ δ᾽ ἀγὼν ὅδ᾽ οὐκ ἀφρόντιστος πάλαι
νείκης
70
παλαιᾶς ἦλθε, σὺν χρόνῳ γε μήν:
ἕστηκα δ᾽ ἔνθ᾽ ἔπαισ᾽ ἐπ᾽ ἐξειργασμένοις.
οὕτω δ᾽ ἔπραξα, καὶ τάδ᾽ οὐκ ἀρνήσομαι:
1380
ὡς μήτε φεύγειν μήτ᾽ ἀμύνεσθαι μόρον,
ἄπειρον ἀμφίβληστρον, ὥσπερ ἰχθύων,
περιστιχίζω,
71
πλοῦτον εἵματος κακόν.
παίω δέ νιν δίς: κἀν δυοῖν οἰμωγμάτοιν
72
μεθῆκεν αὐτοῦ κῶλα: καὶ πεπτωκότι
1385
τρίτην ἐπενδίδωμι, τοῦ κατὰ χθονὸς
Ἅιδου
73
νεκρῶν σωτῆρος εὐκταίαν χάριν.
οὕτω τὸν αὑτοῦ θυμὸν ὁρμαίνει πεσών:
κἀκφυσιῶν ὀξεῖαν αἵματος σφαγὴν
βάλλει μ᾽ ἐρεμνῇ ψακάδι φοινίας δρόσου,
1390
χαίρουσαν οὐδὲν ἧσσον ἢ διοσδότῳ
γάνει
74
σπορητὸς κάλυκος ἐν λοχεύμασιν.
ὡς ὧδ᾽ ἐχόντων, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
χαίροιτ᾽ ἄν, εἰ χαίροιτ᾽, ἐγὼ δ᾽ ἐπεύχομαι.
εἰ δ᾽ ἦν πρεπόντων ὥστ᾽ ἐπισπένδειν νεκρῷ,
1395
τῷδ᾽
75
ἂν δικαίως ἦν, ὑπερδίκως μὲν οὖν.
τοσόνδε
76
κρατῆρ᾽ ἐν δόμοις κακῶν ὅδε
πλήσας ἀραίων αὐτὸς ἐκπίνει μολών.
ὡς ὧδ᾽ ἐχόντων, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
Χορός
θαυμάζομέν σου γλῶσσαν, ὡς θρασύστομος,
ἥτις τοιόνδ᾽ ἐπ᾽ ἀνδρὶ κομπάζεις λόγον.
1400
Κλυταιμήστρα
πειρᾶσθέ μου γυναικὸς ὡς ἀφράσμονος:
ἐγὼ δ᾽ ἀτρέστῳ καρδίᾳ πρὸς εἰδότας
λέγω: σὺ δ᾽ αἰνεῖν εἴτε με ψέγειν θέλεις
ὅμοιον. οὗτός ἐστιν Ἀγαμέμνων, ἐμὸς
πόσις, νεκρὸς δέ, τῆσδε δεξιᾶς χερὸς
1405
ἔργον, δικαίας τέκτονος. τάδ᾽ ὧδ᾽ ἔχει.
1407
Ἀγαμέμνων Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 1178-1406 focus
Κασάνδρα
καὶ μὴν ὁ χρησμὸς οὐκέτʼ ἐκ καλυμμάτων
ἔσται δεδορκὼς νεογάμου νύμφης δίκην·
λαμπρὸς δʼ ἔοικεν ἡλίου πρὸς ἀντολὰς
1180
πνέων ἐσᾴξειν, ὥστε κύματος δίκην
κλύζειν πρὸς αὐγὰς τοῦδε πήματος πολὺ
μεῖζον· φρενώσω δʼ οὐκέτʼ ἐξ αἰνιγμάτων.
καὶ μαρτυρεῖτε συνδρόμως ἴχνος κακῶν
ῥινηλατούσῃ τῶν πάλαι πεπραγμένων.
1185
τὴν γὰρ στέγην τήνδʼ οὔποτʼ ἐκλείπει χορὸς
ξύμφθογγος οὐκ εὔφωνος· οὐ γὰρ εὖ λέγει.
καὶ μὴν πεπωκώς γʼ, ὡς θρασύνεσθαι πλέον,
βρότειον αἷμα κῶμος ἐν δόμοις μένει,
δύσπεμπτος ἔξω, συγγόνων Ἐρινύων.
1190
ὑμνοῦσι δʼ ὕμνον δώμασιν προσήμεναι
πρώταρχον ἄτην· ἐν μέρει δʼ ἀπέπτυσαν
εὐνὰς ἀδελφοῦ τῷ πατοῦντι δυσμενεῖς.
ἥμαρτον, ἢ θηρῶ τι τοξότης τις ὥς;
ἢ ψευδόμαντίς εἰμι θυροκόπος φλέδων;
1195
ἐκμαρτύρησον προυμόσας τό μʼ εἰδέναι
λόγῳ παλαιὰς τῶνδʼ ἁμαρτίας δόμων.
Χορός
καὶ πῶς ἂν ὅρκος, πῆγμα γενναίως παγέν,
παιώνιον γένοιτο; θαυμάζω δέ σου,
πόντου πέραν τραφεῖσαν ἀλλόθρουν πόλιν
1200
κυρεῖν λέγουσαν, ὥσπερ εἰ παρεστάτεις.
1202
Κασάνδρα
μάντις μʼ Ἀπόλλων τῷδʼ ἐπέστησεν τέλει.
Χορός
μῶν καὶ θεός περ ἱμέρῳ πεπληγμένος;
Κασάνδρα
προτοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
Χορός
ἁβρύνεται γὰρ πᾶς τις εὖ πράσσων πλέον.
1205
Κασάνδρα
ἀλλʼ ἦν παλαιστὴς κάρτʼ ἐμοὶ πνέων χάριν.
Χορός
ἦ καὶ τέκνων εἰς ἔργον ἤλθετον νόμῳ;
Κασάνδρα
ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
Χορός
ἤδη τέχναισιν ἐνθέοις ᾑρημένη;
Κασάνδρα
ἤδη πολίταις πάντʼ ἐθέσπιζον πάθη.
1210
Χορός
πῶς δῆτʼ ἄνατος ἦσθα Λοξίου κότῳ;
Κασάνδρα
ἔπειθον οὐδένʼ οὐδέν, ὡς τάδʼ ἤμπλακον.
Χορός
ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
Κασάνδρα
ἰοὺ ἰού, ὢ ὢ κακά.
ὑπʼ αὖ με δεινὸς ὀρθομαντείας πόνος
1215
στροβεῖ ταράσσων φροιμίοις
δυσφροιμίοις.
ὁρᾶτε τούσδε τοὺς δόμοις ἐφημένους
νέους, ὀνείρων προσφερεῖς μορφώμασιν;
παῖδες θανόντες ὡσπερεὶ πρὸς τῶν φίλων,
χεῖρας κρεῶν πλήθοντες οἰκείας βορᾶς,
1220
σὺν ἐντέροις τε σπλάγχνʼ, ἐποίκτιστον γέμος,
πρέπουσʼ ἔχοντες, ὧν πατὴρ ἐγεύσατο.
ἐκ τῶνδε ποινὰς φημὶ βουλεύειν τινὰ
λέοντʼ ἄναλκιν ἐν λέχει στρωφώμενον
οἰκουρόν, οἴμοι, τῷ μολόντι δεσπότῃ
1225
ἐμῷ· φέρειν γὰρ χρὴ τὸ δούλιον ζυγόν·
νεῶν τʼ ἄπαρχος Ἰλίου τʼ ἀναστάτης
οὐκ οἶδεν οἷα γλῶσσα μισητῆς κυνὸς
λείξασα κἀκτείνασα φαιδρὸν οὖς, δίκην
Ἄτης λαθραίου, τεύξεται κακῇ τύχῃ.
1230
τοιάδε τόλμα· θῆλυς ἄρσενος φονεὺς
ἔστιν. τί νιν καλοῦσα δυσφιλὲς δάκος
τύχοιμʼ ἄν; ἀμφίσβαιναν, ἢ Σκύλλαν τινὰ
οἰκοῦσαν ἐν πέτραισι, ναυτίλων βλάβην,
θύουσαν Ἅιδου μητέρʼ ἄσπονδόν τʼ Ἄρη
1235
φίλοις πνέουσαν; ὡς δʼ ἐπωλολύξατο
ἡ παντότολμος, ὥσπερ ἐν μάχης τροπῇ,
δοκεῖ δὲ χαίρειν νοστίμῳ σωτηρίᾳ.
καὶ τῶνδʼ ὅμοιον εἴ τι μὴ πείθω· τί γάρ;
τὸ μέλλον ἥξει. καὶ σύ μʼ ἐν τάχει παρὼν
1240
ἄγαν γʼ ἀληθόμαντιν οἰκτίρας ἐρεῖς.
1242
Χορός
τὴν μὲν Θυέστου δαῖτα παιδείων κρεῶν
ξυνῆκα καὶ πέφρικα, καὶ φόβος μʼ ἔχει
κλύοντʼ ἀληθῶς οὐδὲν ἐξῃκασμένα.
τὰ δʼ ἄλλʼ ἀκούσας ἐκ δρόμου πεσὼν τρέχω.
1245
Κασάνδρα
Ἀγαμέμνονός σέ φημʼ ἐπόψεσθαι μόρον.
Χορός
εὔφημον, ὦ τάλαινα, κοίμησον στόμα.
Κασάνδρα
ἀλλʼ οὔτι παιὼν τῷδʼ ἐπιστατεῖ λόγῳ.
Χορός
οὔκ, εἴπερ ἔσται γʼ· ἀλλὰ μὴ γένοιτό πως.
Κασάνδρα
σὺ μὲν κατεύχῃ, τοῖς δʼ ἀποκτείνειν μέλει.
1250
Χορός
τίνος πρὸς ἀνδρὸς τοῦτʼ ἄγος πορσύνεται;
Κασάνδρα
ἦ κάρτα τἄρʼ ἂν παρεκόπης χρησμῶν ἐμῶν
Χορός
τοῦ γὰρ τελοῦντος οὐ ξυνῆκα μηχανήν.
Κασάνδρα
καὶ μὴν ἄγαν γʼ Ἕλληνʼ ἐπίσταμαι φάτιν.
Χορός
καὶ γὰρ τὰ πυθόκραντα· δυσμαθῆ δʼ ὅμως.
1255
Κασάνδρα
παπαῖ, οἷον τὸ πῦρ· ἐπέρχεται δέ μοι.
ὀτοτοῖ, Λύκειʼ Ἄπολλον, οἲ ἐγὼ ἐγώ.
αὕτη δίπους λέαινα συγκοιμωμένη
λύκῳ, λέοντος εὐγενοῦς ἀπουσίᾳ,
κτενεῖ με τὴν τάλαιναν· ὡς δὲ φάρμακον
1260
τεύχουσα κἀμοῦ μισθὸν ἐνθήσειν κότῳ
ἐπεύχεται, θήγουσα φωτὶ φάσγανον
ἐμῆς ἀγωγῆς ἀντιτείσασθαι φόνον.
τί δῆτʼ ἐμαυτῆς καταγέλωτʼ ἔχω τάδε,
καὶ σκῆπτρα καὶ μαντεῖα περὶ δέρῃ στέφη;
1265
σὲ μὲν πρὸ μοίρας τῆς ἐμῆς διαφθερῶ.
ἴτʼ ἐς φθόρον· πεσόντα γʼ ὧδʼ ἀμείβομαι.
ἄλλην τινʼ ἄτης ἀντʼ ἐμοῦ πλουτίζετε.
ἰδοὺ δʼ Ἀπόλλων αὐτὸς ἐκδύων ἐμὲ
χρηστηρίαν ἐσθῆτʼ, ἐποπτεύσας δέ με
1270
κἀν τοῖσδε κόσμοις καταγελωμένην μέγα
φίλων ὑπʼ ἐχθρῶν οὐ διχορρόπως, μάτην—
καλουμένη δὲ φοιτὰς ὡς ἀγύρτρια
πτωχὸς τάλαινα λιμοθνὴς ἠνεσχόμην—
καὶ νῦν ὁ μάντις μάντιν ἐκπράξας ἐμὲ
1275
ἀπήγαγʼ ἐς τοιάσδε θανασίμους τύχας.
βωμοῦ πατρῴου δʼ ἀντʼ ἐπίξηνον μένει,
θερμῷ κοπείσης φοινίῳ προσφάγματι.
οὐ μὴν ἄτιμοί γʼ ἐκ θεῶν τεθνήξομεν.
ἥξει γὰρ ἡμῶν ἄλλος αὖ τιμάορος,
1280
μητροκτόνον φίτυμα, ποινάτωρ πατρός·
φυγὰς δʼ ἀλήτης τῆσδε γῆς ἀπόξενος
κάτεισιν, ἄτας τάσδε θριγκώσων φίλοις·
ὀμώμοται γὰρ ὅρκος ἐκ θεῶν μέγας,
ἄξειν νιν ὑπτίασμα κειμένου πατρός.
1285
τί δῆτʼ ἐγὼ κάτοικτος ὧδʼ ἀναστένω;
ἐπεὶ τὸ πρῶτον εἶδον Ἰλίου πόλιν
πράξασαν ὡς ἔπραξεν, οἳ δʼ εἷλον πόλιν
οὕτως ἀπαλλάσσουσιν ἐν θεῶν κρίσει,
ἰοῦσα πράξω· τλήσομαι τὸ κατθανεῖν.
1290
Ἅιδου πύλας δὲ τάσδʼ ἐγὼ προσεννέπω·
ἐπεύχομαι δὲ καιρίας πληγῆς τυχεῖν,
ὡς ἀσφάδαστος, αἱμάτων εὐθνησίμων
ἀπορρυέντων, ὄμμα συμβάλω τόδε.
1295
Χορός
ὦ πολλὰ μὲν τάλαινα, πολλὰ δʼ αὖ σοφὴ
1295
γύναι, μακρὰν ἔτεινας. εἰ δʼ ἐτητύμως
μόρον τὸν αὑτῆς οἶσθα, πῶς θεηλάτου
βοὸς δίκην πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς;
Κασάνδρα
οὐκ ἔστʼ ἄλυξις, οὔ, ξένοι, χρόνον πλέω.
Χορός
ὁ δʼ ὕστατός γε τοῦ χρόνου πρεσβεύεται,
1300
Κασάνδρα
ἥκει τόδʼ ἦμαρ· σμικρὰ κερδανῶ φυγῇ.
Χορός
ἀλλʼ ἴσθι τλήμων οὖσʼ ἀπʼ εὐτόλμου φρενός.
Κασάνδρα
οὐδεὶς ἀκούει ταῦτα τῶν εὐδαιμόνων.
Χορός
ἀλλʼ εὐκλεῶς τοι κατθανεῖν χάρις βροτῷ.
Κασάνδρα
ἰὼ πάτερ σοῦ σῶν τε γενναίων τέκνων.
1305
Χορός
τί δʼ ἐστὶ χρῆμα; τίς σʼ ἀποστρέφει φόβος;
Κασάνδρα
φεῦ φεῦ.
Χορός
τί τοῦτʼ ἔφευξας; εἴ τι μὴ φρενῶν στύγος.
Κασάνδρα
φόνον δόμοι πνέουσιν αἱματοσταγῆ,
Χορός
καί πῶς;τόδʼ ὄζει θυμάτων ἐφεστίων.
1310
Κασάνδρα
ὅμοιος ἀτμὸς ὥσπερ ἐκ τάφου πρέπει,
Χορός
οὐ Σύριον ἀγλάισμα δώμασιν λέγεις.
Κασάνδρα
ἀλλʼ εἶμι κἀν δόμοισι κωκύσουσʼ ἐμὴν
Ἀγαμέμνονός τε μοῖραν. ἀρκείτω βίος.
ἰὼ ξένοι,
1315
οὔτοι δυσοίζω θάμνον ὡς ὄρνις φόβῳ
ἄλλως· θανούσῃ μαρτυρεῖτέ μοι τόδε,
ὅταν γυνὴ γυναικὸς ἀντʼ ἐμοῦ θάνῃ,
ἀνήρ τε δυσδάμαρτος ἀντʼ ἀνδρὸς πέσῃ.
ἐπιξενοῦμαι ταῦτα δʼ ὡς θανουμένη.
1320
Χορός
ὦ τλῆμον, οἰκτίρω σε θεσφάτου μόρου.
Κασάνδρα
ἅπαξ ἔτʼ εἰπεῖν ῥῆσιν οὐ θρῆνον θέλω
ἐμὸν τὸν αὐτῆς. ἡλίῳ δʼ ἐπεύχομαι
πρὸς ὕστατον φῶς
τοῖς ἐμοῖς τιμαόροις
ἐχθροῖς φονεῦσι τοῖς ἐμοῖς τίνειν ὁμοῦ,
1325
δούλης θανούσης, εὐμαροῦς χειρώματος.
ἰὼ βρότεια πράγματʼ· εὐτυχοῦντα μὲν
σκιά τις ἂν τρέψειεν· εἰ δὲ δυστυχῇ,
βολαῖς ὑγρώσσων σπόγγος ὤλεσεν γραφήν.
καὶ ταῦτʼ ἐκείνων μᾶλλον οἰκτίρω πολύ.
1330
1331
Χορός
τὸ μὲν εὖ πράσσειν ἀκόρεστον ἔφυ
πᾶσι βροτοῖσιν· δακτυλοδείκτων δʼ
οὔτις ἀπειπὼν εἴργει μελάθρων,
μηκέτʼ ἐσέλθῃς, τάδε φωνῶν.
καὶ τῷδε πόλιν μὲν ἑλεῖν ἔδοσαν
1335
μάκαρες Πριάμου·
θεοτίμητος δʼ οἴκαδʼ ἱκάνει.
νῦν δʼ εἰ προτέρων αἷμʼ ἀποτείσῃ
καὶ τοῖσι θανοῦσι θανὼν ἄλλων
ποινὰς θανάτων ἐπικράνῃ,
1340
τίς ἂν
ἐξεύξαιτο βροτῶν ἀσινεῖ
δαίμονι φῦναι τάδʼ ἀκούων;
1343
Ἀγαμέμνων
ὤμοι, πέπληγμαι καιρίαν πληγὴν ἔσω.
1344
Χορός
σῖγα· τίς πληγὴν ἀυτεῖ καιρίως οὐτασμένος;
1345
Ἀγαμέμνων
ὤμοι μάλʼ αὖθις, δευτέραν πεπληγμένος.
1345
1346
Χορός
τοὔργον εἰργάσθαι δοκεῖ μοι βασιλέως οἰμώγμασιν.
ἀλλὰ κοινωσώμεθʼ ἤν πως ἀσφαλῆ βουλεύματα.
1348
Χορός
—ἐγὼ μὲν ὑμῖν τὴν ἐμὴν γνώμην λέγω,
πρὸς δῶμα δεῦρʼ ἀστοῖσι κηρύσσειν βοήν.—
—ἐμοὶ δʼ ὅπως τάχιστά γʼ ἐμπεσεῖν δοκεῖ
1350
καὶ πρᾶγμʼ ἐλέγχειν σὺν νεορρύτῳ ξίφει.—
—κἀγὼ τοιούτου γνώματος κοινωνὸς ὢν
ψηφίζομαί τι δρᾶν· τὸ μὴ μέλλειν δʼ ἀκμή.—
—ὁρᾶν πάρεστι· φροιμιάζονται γὰρ ὡς
τυραννίδος σημεῖα πράσσοντες πόλει.—
1355
—χρονίζομεν γάρ. οἱ δὲ τῆς μελλοῦς κλέος
πέδοι πατοῦντες οὐ καθεύδουσιν χερί.—
—οὐκ οἶδα βουλῆς ἧστινος τυχὼν λέγω.
τοῦ δρῶντός ἐστι καὶ τὸ βουλεῦσαι πέρι.—
—κἀγὼ τοιοῦτός εἰμʼ, ἐπεὶ δυσμηχανῶ
1360
λόγοισι τὸν θανόντʼ ἀνιστάναι πάλιν.—
—ἦ καὶ βίον τείνοντες ὧδʼ ὑπείξομεν
δόμων καταισχυντῆρσι τοῖσδʼ ἡγουμένοις;—
—ἀλλʼ οὐκ ἀνεκτόν,ἀλλὰ κατθανεῖν κρατεῖ·
πεπαιτέρα γὰρ μοῖρα τῆς τυραννίδος.—
1365
—ἦ γὰρ τεκμηρίοισιν ἐξ οἰμωγμάτων
μαντευσόμεσθα τἀνδρὸς ὡς ὀλωλότος;—
—σάφʼ εἰδότας χρὴ τῶνδε θυμοῦσθαι πέρι·
τὸ γὰρ τοπάζειν τοῦ σάφʼ εἰδέναι δίχα.—
—ταύτην ἐπαινεῖν πάντοθεν πληθύνομαι,
1370
τρανῶς Ἀτρείδην εἰδέναι κυροῦνθʼ ὅπως.
1372
Κλυταιμήστρα
πολλῶν πάροιθεν καιρίως εἰρημένων
τἀναντίʼ εἰπεῖν οὐκ ἐπαισχυνθήσομαι.
πῶς γάρ τις ἐχθροῖς ἐχθρὰ πορσύνων, φίλοις
δοκοῦσιν εἶναι, πημονῆς ἀρκύστατʼ ἂν
1375
φράξειεν, ὕψος κρεῖσσον ἐκπηδήματος;
ἐμοὶ δʼ ἀγὼν ὅδʼ οὐκ ἀφρόντιστος πάλαι
νείκης παλαιᾶς ἦλθε, σὺν χρόνῳ γε μήν·
ἕστηκα δʼ ἔνθʼ ἔπαισʼ ἐπʼ ἐξειργασμένοις.
οὕτω δʼ ἔπραξα, καὶ τάδʼ οὐκ ἀρνήσομαι·
1380
ὡς μήτε φεύγειν μήτʼ ἀμύνεσθαι μόρον,
ἄπειρον ἀμφίβληστρον, ὥσπερ ἰχθύων,
περιστιχίζω, πλοῦτον εἵματος κακόν.
παίω δέ νιν δίς· κἀν δυοῖν οἰμωγμάτοιν
μεθῆκεν αὑτοῦ κῶλα· καὶ πεπτωκότι
1385
τρίτην ἐπενδίδωμι, τοῦ κατὰ χθονὸς
Διὸς νεκρῶν σωτῆρος εὐκταίαν χάριν.
οὕτω τὸν αὑτοῦ θυμὸν ὁρμαίνει πεσών·
κἀκφυσιῶν ὀξεῖαν αἵματος σφαγὴν
βάλλει μʼ ἐρεμνῇ ψακάδι φοινίας δρόσου,
1390
χαίρουσαν οὐδὲν ἧσσον ἢ διοσδότῳ
γάνει σπορητὸς κάλυκος ἐν λοχεύμασιν.
ὡς ὧδʼ ἐχόντων, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
χαίροιτʼ ἄν, εἰ χαίροιτʼ, ἐγὼ δʼ ἐπεύχομαι.
εἰ δʼ ἦν πρεπόντων ὥστʼ ἐπισπένδειν νεκρῷ,
1395
τῷδʼ ἂν δικαίως ἦν, ὑπερδίκως μὲν οὖν.
τοσῶνδε κρατῆρʼ ἐν δόμοις κακῶν ὅδε
πλήσας ἀραίων αὐτὸς ἐκπίνει μολών.
ὡς ὧδʼ ἐχόντων, πρέσβος Ἀργείων τόδε,
Χορός
θαυμάζομέν σου γλῶσσαν, ὡς θρασύστομος,
ἥτις τοιόνδʼ ἐπʼ ἀνδρὶ κομπάζεις λόγον.
1400
Κλυταιμήστρα
πειρᾶσθέ μου γυναικὸς ὡς ἀφράσμονος·
ἐγὼ δʼ ἀτρέστῳ καρδίᾳ πρὸς εἰδότας
λέγω· σὺ δʼ αἰνεῖν εἴτε με ψέγειν θέλεις
ὅμοιον. οὗτός ἐστιν Ἀγαμέμνων, ἐμὸς
πόσις, νεκρὸς δέ, τῆσδε δεξιᾶς χερὸς
1405
ἔργον, δικαίας τέκτονος. τάδʼ ὧδʼ ἔχει.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 1202 focus
KA.
μάντις μ' Ἀπόλλων τῷδ᾽ ἐπέστησεν τέλει.
ΧΟ.
μῶν καὶ θεός περ ἱμέρῳ πεπληγμένος;
KA.
προτοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
ΧΟ.
ἁβρύνεται γὰρ πᾶς τις εὖ πράσσων πλέον.
1205
KA.
ἀλλ᾽ ἦν παλαιστὴς κάρτ᾽ ἐμοὶ πνέων χάριν.
ΧΟ.
ἢ καὶ τέκνων εἰς ἔργον ἠλθέτην νόμῳ;
KA.
ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
ΧΟ.
ἤδη τέχναισιν ἐνθέοις ᾑρημένη;
KA.
ἤδη πολίταις πάντ᾽ ἐθέσπιζον πάθη.
1210
ΧΟ.
πῶς δῆτ᾽ ἄνατος ἦσθα Λοξίου κότῳ;
KA.
ἔπειθον οὐδέν οὐδὲν, ὡς τάδ᾽ ἤμπλακον.
ΧΟ.
ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
KA.
ἰοὺ τοὺ, ὦ ὦ κακά.
ὑπ᾽ αὖ με δεινὸς ὀρθομαντείας πόνος
1215
στροβεῖ ταράσσων φροιμίοις
ὁρᾶτε τούσδε τοὺς δόμοις ἐφημένους
νέους, ὀνείρων προσφερεῖς μορφώμασι;
παῖδες θανόντες ὡσπερεὶ πρὸς τῶν φίλων,
χεῖρας κρεῶν πλήθοντες οἰκείας βορᾶς,
1220
σὺν ἐντέροις τε σπλάγχν, ἐποίκτιστον γέμος,
πρέπουσ᾽ ἔχοντες, ὧν πατὴρ ἐγεύσατο.
ἐκ τῶνδε ποινάς φημι βουλεύειν τινὰ
λέοντ᾽ ἄναλκιν ἐν λέχει στρωφώμενον
οἰκουρὸν, οἴμοι, τῷ μολόντι δεσπότη
1225
ἐμῷ· φέρειν γὰρ χρὴ τὸ δούλιον ζυγόν·
νεῶν τ᾽ ἔπαρχος Ἰλίου τ᾽ ἀναστάτης
οὐκ οἶδεν οἷα γλῶσσα μισητῆς κυνὸς
λέξασα κἀκτείνασα φαιδρόνους, δίκην
ἄτης λαθραίου, τεύξεται κακῇ τύχῃ.
1230
τοιάδε τόλμα θῆλυς ἄρσενος φονεὺς
ἐστιν. τί νιν καλοῦσα δυσφιλὲς δάκος
τύχοιμ' ἄν; ἀμφίσβαιναν, ἢ Σκύλλαν τινὰ
οἰκοῦσαν ἐν πέτραισι, ναυτίλων βλάβην,
θύουσαν "Αιδου μητέρ᾽ ἄσπονδόν τ' "Αρη
1235
φίλοις πνέουσαν; ὡς δ᾽ ἐπωλολύξατο
ἡ παντότολμος, ὥσπερ ἐν μάχης τροπῇ.
δοκεῖ δὲ χαίρειν νοστίμῳ σωτηρία.
καὶ τῶνδ᾽ ὅμοιον εἴ τι μὴ πείθω· τί γάρ;
τὸ μέλλον ἥξει. καὶ σύ μ᾽ ἐν τάχει παρών
1240
ἄγαν ἀληθόμαντιν οἰκτείρας ἐρεῖς.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Gottfried Hermann, 1852.) — 1202 focus
Κασσάνδρα
μάντις μ' Ἀπόλλων τῷδ᾽ ἐπέστησεν τέλει.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
μῶν καὶ θεός περ ἱμέρῳ πεπληγμένος;
Κασσάνδρα
πρότοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
ἁβρύνεται γὰρ πᾶς τις εὖ πράσσων πλέον.
Κασσάνδρα
ἀλλ᾽ ἦν παλαιστὴς κάρτ᾽ ἐμοὶ πνέων χάριν.
1165
Χορὸς Πρεσβυτῶν
ἦ καὶ τέκνων εἰς ἔργον ἤλθετον νόμῳ;
Κασσάνδρα
ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
ἤδη τέχναισιν ἐνθέοις ᾑρημένη;
Κασσάνδρα
ἤδη πολίταις πάντ᾽ ἐθέσπιζον πάθη.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
πῶς δῆτ᾽ ἄνατος ἦσθα Λοξίου κότῳ;
1170
Κασσάνδρα
ἔπειθον οὐδέν᾽ οὐδέν, ὡς τάδ᾽ ἤμπλακον.
Χορὸς Πρεσβυτῶν
ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
Κασσάνδρα
ἰοὺ ἰοὺ, ὢ ὢ κακά.
ὑπ᾽ αὖ με δεινὸς ὀρθομαντείας πόνος
στροβεῖ, ταράσσων φροιμίοις δυςφροιμίοις.
1175
ὁρᾶτε τούςδε τοὺς δόμοις ἐφημένους
νέους, ὀνείρων προςφερεῖς μορφώμασιν;
παῖδες θανόντες ὡςπερεὶ πρὸς τῶν φίλων,
χεῖρας κρεῶν πλήθοντες οἰκείας βορᾶς,
σὺν ἐντέροις τε σπλάγχν', ἐποίκτιστον γέμος,
1180
πρέπουσ᾽ ἔχοντες, ὧν πατὴρ ἐγεύσατο.
ἐκ τῶνδε ποινάς φημι βουλεύειν τινὰ
λέοντ᾽ ἄναλκιν ἐν λέχει στρωφώμενον
οἰκουρόν, οἴμοι, τῷ μολόντι δεσπότῃ
ἐμῷ· φέρειν γὰρ χρὴ τὸ δούλιον ζυγόν.
1185
νεῶν τ᾽ ἔπαρχος Ἰλίου τ' ἀναστάτης
οὐκ οἶδεν οἷα γλῶσσα μισητῆς κυνὸς
λέξασα κἀκτείνασα φαιδρόνους, δίκην
ἄτης λαθραίου, τεύξεται κακῇ τύχῃ.
τοιαῦτα τολμᾷ· θῆλυς ἄρσενος φονεὺς
1190
ἐστίν. τί νιν καλοῦσα δυςφιλὲς δάκος
τύχοιμ' ἄν; ἀμφίςβαιναν, ἢ Σκύλλαν τινὰ
οἰκοῦσαν ἐν πέτραισι, ναυτίλων βλάβην,
Κασσάνδρα
θύουσαν Ἅιδου μητέρ', ἄσπονδόν τ' Ἄρη
φίλοις πνέουσαν; ὡς δ᾽ ἐπωλολύξατο
1195
ἡ παντότολμος, ὥςπερ ἐν μάχης τροπῇ.
δοκεῖ δὲ χαίρειν νοστίμῳ σωτηρίᾳ.
καὶ τῶνδ᾽ ὅμοιον εἴ τι μὴ πείθω· τί γάρ;
τὸ μέλλον ἥξει. καὶ σύ μ' ἐν τάχει παρὼν
ἄγαν ἀληθόμαντιν οἰκτείρας ἐρεῖς.
1200
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ (OCR draft) Experimental (ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1202 focus
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Μάντις μ' Ἀπόλλων τῷδ' ἐπέστησεν τέλει.
1210
ΧΟΡΟΣ
1
Μῶν καὶ θεός περ ἱμέρῳ πεπληγμένος ;
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
2
Πρὸ τοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
ΧΟΡΟΣ
Ἁβρύνεται
βαρύνεται γὰρ πᾶς τις εὖ πράσσων πλέον.
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ἀλλ' ἦν παλαιστὴς κάρτ' ἐμοὶ πνέων χάριν.
ΧΟΡΟΣ
Ἦ καὶ τέκνων
ἐς
εἰς ἔργον ἤλθετον νόμῳ ;
1215
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
ΧΟΡΟΣ
Ἤδη τέχναισιν ἐνθέοις ᾑρημένη ;
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ἤδη πολίταις πάντ' ἐθέσπιζον πάθη.
ΧΟΡΟΣ
Πῶς δῆτ'
ἄνατος
ἄνακτος ἦσθα Λοξίου κότῳ ;
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ἔπειθον
οὐδέν'
οὐδὲν οὐδέν, ὡς τάδ' ἤμπλακον.
1220
ΧΟΡΟΣ
Ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Ἰοὺ ἰού, ὢ ὢ κακά·
ὑπ' αὖ με δεινὸς ὀρθομαντείας πόνος
στροβεῖ ταράσσων
φροιμίοις <δυσφροιμίοις>
φροιμίοις ἐφημένους (-μένοις Tr)
Ὁρᾶτε τούσδε τοὺς δόμοις ἐφημένους
1225
νέους, ὀνείρων προσφερεῖς μορφώμασιν ;
παῖδες θανόντες ὡσπερεὶ πρὸς τῶν φίλων,
χεῖρας κρεῶν πλήθοντες, οἰκείας βορᾶς,
σὺν ἐντέροις τε σπλάγχν', ἐποίκτιστον γέμος,
πρέπουσ' ἔχοντες, ὧν πατὴρ ἐγεύσατο.
1230
Ἐκ τῶνδε ποινάς φημι βουλεύειν τινὰ
λέοντ' ἄναλκιν ἐν λέχει στρωφώμενον
οἰκουρόν, οἴμοι, τῷ μολόντι δεσπότῃ
ἐμῷ· φέρειν γὰρ χρὴ τὸ
δούλιον
-λειον ζυγόν·
νεῶν τ' ἄπαρχος Ἰλίου τ' ἀναστάτης
1235
οὐκ
εὖ οἶδεν οἷα γλῶσσα μισητῆς κυνὸς
λέξασα
κἀκτείνασα
καὶ κτείνασα φαιδρόνους, δίκην
ἄτης λαθραίου, τεύξεται κακῇ τύχῃ.
Τοιάδε
τοιαῦτα
τόλμα
τολμᾷ· θῆλυς ἄρσενος φονεὺς
3
ἔστιν — τί νιν καλοῦσα δυσφιλὲς δάκος
1240
τύχοιμ' ἄν — ἀμφίσβαιναν, ἢ Σκύλλαν τινὰ
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ
ΧΟΡΟΣ
οἰκοῦσαν ἐν πέτραισι, ναυτίλων βλάβην —
θύουσαν Ἅιδου μητέρ' ἄσπονδόν τ'
Ἄρη
ἀρὰν
1235
φίλοις πνέουσαν ; ὡς δ' ἐπωλολύξατο
ἡ παντότολμος, ὥσπερ ἐν μάχης τροπῇ·
δοκεῖ δὲ χαίρειν νοστίμῳ σωτηρίᾳ.
Καὶ τῶνδ' ὁμοῖον εἴ τι μὴ πείθω· τί γάρ ;
τὸ μέλλον ἥξει· καὶ σύ
μ' ἐν
μὴν τάχει παρὼν
1240
ἄγαν
ἀληθόμαντιν
ἄγαν γ'
οἰκτίρας
-τείρας ἐρεῖς.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. N. Wecklein, 1885.) — 1202 focus
μάντις μ' Ἀπόλλων τῷδ᾽ ἐπέστησεν τέλει.
ΧΟ.
μῶν καὶ θεός περ ἱμέρῳ πεπληγμένος;
ΚΑ.
προτοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
ΧΟ.
ἁβρύνεται γὰρ πᾶς τις εὖ πράσσων πλέον.
ΚΑ.
ἀλλ᾽ ἦν παλαιστὴς κάρτ᾽ ἐμοὶ πνέων χάριν.
1205
ΧΟ.
ἢ καὶ τέκνων εἰς ἔργον ἠλθέτην ὁμοῦ;
ΚΑ.
ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
ΧΟ.
ἤδη τέχναισιν ἐνθέοις ᾑρημένη;
ΚΑ.
ἤδη πολίταις πάντ᾽ ἐθέσπιζον πάθη.
ΧΟ.
πῶς δῆτ᾽ ἄνατος ἦσθα Λοξίου κότῳ;
1210
ΚΑ.
ἔπειθον οὐδέν᾽ οὐδέν, ὡς τάδ᾽ ἤμπλακον.
ΧΟ.
ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
ΚΑ.
ἰοὺ ἰοὺ, ὢ ὢ κακά.
ΧΟ.
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Martin L. West, 1990.) — 1202 focus
μάντίς μ᾽ Ἀπόλλων τῶιδ᾽ ἐπέστησεν τέλει.
ΧΟ.
μῶν καὶ θεός περ ἱμέρωι πεπληγμένος;
ΚΑ.
πρὸ τοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
ΧΟ.
ἁβρύνεται γὰρ πᾶς τις εὖ πράσσων πλέον.
1205
ΚΑ.
ἀλλ᾽ ἦν παλαιστὴς κάρτ᾽ ἐμοὶ πνέων χάριν.
ΧΟ.
ἦ καὶ τέκνων εἰς ἔργον ἤλθετον νόμωι;
ΚΑ.
ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
ΧΟ.
ἤδη τέχνηισιν ἐνθέοις ἡιρημένη;
ΚΑ.
ἤδη πολίταις πάντ᾽ ἐθέσπιζον πάθη.
1210
ΧΟ.
πῶς δῆτ᾽ ἄνατος ἦσθα Λοξίου κότωι;
ΚΑ.
ἔπειθον οὐδέν᾽ οὐδέν, ὡς τάδ᾽ ἤμπλακον.
ΧΟ.
ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
ΚΑ.
ἰοὺ ἰού, ὢ ὢ κακά
ὑπ᾽ αὖ με δεινὸς ὀρθομαντείας πόνος
1215
στροβεῖ ταράσσων φροιμίοις †ἐφημένους†.
ὁρᾶτε τούσδε τοὺς δόμοις ἐφημένους
νέους, ὀνείρων προσφερεῖς μορφώμασιν;
παῖδες θανόντες, ὡσπερεὶ πρὸς οὐ φίλων,
χεῖρας κρεῶν πλήθοντες οἰκείας βορᾶς
1220
ξὺν ἐντέροις τε σπλάγχν᾽, ἐποίκτιστον γέμος,
πρέπουσ᾽ ἔχοντες, ὧν πατὴρ ἐγεύσατο.
ἐκ τῶνδε ποινάς φημι βουλεύειν τινά,
λέοντ᾽ ἄναλκιν ἐν λέχει στρωφώμενον
οἰκουρόν, οἴμοι, τῶι μολόντι δεσπότηι·
1225
{ἐμῶι· φέρειν γὰρ χρὴ τὸ δούλιον ζυγόν.}
ναῶν τ᾽ ἄπαρχος Ἰλίου τ᾽ ἀναστάτης
ἄτης λαθραίου τεύξεται κακῆι τύχηι·
οὐκ οἶδεν οἷα γλῶσσα μισητῆς κυνός,
λε
ίξασα κἀγκλίνασα φαιδρὸν οὖς, δάκνει.
1230
τοιάδε τόλμα
ν θῆλυς ἄρσενος φονεύς
ἔστιν. τί νιν καλοῦσα δυσφιλὲς δάκος
τύχοιμ᾽ ἄν; ἀμφίσβαιναν, ἢ Σκύλλαν τινα
οἰκοῦσαν ἐν πέτρασι, ναυτίλων βλάβην,
θυίουσαν Ἅιδου μητέρ᾽ ἄσπονδόν τ᾽ ἄρη
1235
φίλοις πνέουσαν; ὡς δ᾽ ἐπωλολύξατο
ἡ παντότολμος, ὥσπερ ἐν μάχης τροπῆι.
δοκεῖ δὲ χαίρειν νοστίμωι σωτηρίαι.
καὶ τῶνδ᾽ ὅμοιον εἴ τι μὴ πείθω, τί γάρ;
τὸ μέλλον ἥξει· καὶ σύ μ᾽ ἐν τάχει παρών
1240
ἄγαν {γ'} ἀληθόμαντιν οἰκτίρας ἐρεῖς.
ΧΟ.
Aeschyli Agamemnon (OCR draft) Experimental (Aeschyli Agamemnon. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 1202 focus
ΚΑ.
μάντις μ' ᾿Απόλλων τῶιδ᾽ ἐπέστησεν τέλει..
ΧΟ.
μῶν καὶ θεός περ ἱμέρωι πεπληγμένος;
ΚΑ.
πρὸ τοῦ μὲν αἰδὼς ἦν ἐμοὶ λέγειν τάδε.
ΧΟ.
ἁβρύνεται γὰρ πᾶς τις εὐ πράσσων πλέον.
1205
ΚΑ.
ἀλλ᾽ ἦν παλαιστής κάρτ᾽ ἐμοὶ πνέων χάριν.
ΧΟ.
ἢ καὶ τέκνων εἰς ἔργον ἠλθέτην νόμωι;
ΚΑ.
ξυναινέσασα Λοξίαν ἐψευσάμην.
ΧΟ.
ἤδη τέχναισιν ἐνθέοις ἡιρημένη;
ΚΑ.
ἤδη πολίταις πάντ᾽ ἐθέσπιζον πάθη.
1210
ΧΟ.
πῶς δῆτ᾽ ἄνατος ἦσθα Λοξίου κότωι;
ΚΑ.
ἔπειθον οὐδέν᾽ οὐδέν, ὡς τάδ᾽ ἤμπλακον.
ΧΟ.
ἡμῖν γε μὲν δὴ πιστὰ θεσπίζειν δοκεῖς.
Testim.:
Apparatus Criticus
κλύζειn κλύειν ξύμφθογγος σύμφογγος ξύμφογγος πρώταρχον πρώταρχος κυρῶ τηρῶ ἐκμαρτύρησον καὶ μαρ. τὸ μὴ μ᾽ ὅρκου ὅρκος πῆγμα πῆμα ἀλλόθρουν τὸ πᾶν ἀλλ. πόλιν 1 ἁβρύνεται βαρύνεται ἠλθέτην ἤλθετον ἄνατος ἄνακτος
ΚΑ.
ἰοὺ ἰού, ὦ ὦ κακά.
ὑπ᾿ αὐ με δεινὸς ὀρθομαντείας πόνος
1215
στροβεῖ ταράσσων φροιμίοις.
ἐφημένους
ὁρᾶτε τούσδε τοὺς δόμοις ἐφημένους
νέους, ὀνείρων προσφερεῖς μορφώμασιν;
παῖδες θανόντες, ὡσπερεὶ πρὸς τῶν φίλων,
χεῖρας κρεῶν πλήθοντες, οἰκείας βορᾶς,
1220
σὺν ἐντέροις τε σπλάγχν᾽, ἐποίκτιστον γέμος,
πρέπουσ᾽ ἔχοντες, ὧν πατὴρ ἐγεύσατο.
ἐκ τῶνδε ποινὰς φημὶ βουλεύειν τινά
λέοντ᾽ ἄναλκιν ἐν λέχει στρωφώμενον
οἰκουρόν, οἴμοι, τῶι μολόντι δεσπότηι
1225
ἐμῶι· φέρειν γὰρ χρὴ τὸ δούλιον Ζυγόν.
νεῶν τ᾽ ἄπαρχος Ἰλίου τ᾽ ἀναστάτης
οὐκ οἶδεν, οἷα γλῶσσα μισητῆς κυνός
λείξασα κἀκτείνασα φαιδρὸν οὖς δίκην
ἄτης λαθραίου τεύξεται κακῆι τύχηι.
1230
τοιάδε τόλμα· θήλυς ἄρσενος φονεύς·
ἔστιν· τί νιν καλοῦσα δυσφιλὲς δάκος
τύχοιμ᾽ ἄν; ἀμφίσβαιναν ἢ Σκύλλαν τινά
οἰκοῦσαν ἐν πέτραισι ναυτίλων βλάβην,
θύουσαν ἅιδου μητέρ᾽ ἄσπονδόν τ᾽ Ἄρη
1235
φίλοις πνέουσαν; ὡς δ᾽ ἐπωλολύξατο
ἡ παντότολμος ὥσπερ ἐν μάχης τροπῆι,
δοκεῖ δὲ χαίρειν νοστίμωι σωτηρίαι.
καὶ τῶνδ᾽ ὅμοιον εἴ τι μὴ πείθω· τί γάρ;
τὸ μέλλον ἥξει. καὶ σύ μ᾽ ἐν τάχει παρὼν
1240
ἄγαν
γ ἀληθόμαντιν οἰκτίρας ἐρεῖς.
Translations (9)
Agamemnon Perseus (Aeschylus. The poetical works of Robert Browning, Volume 13. Browning, Robert, translator; Berdoe, Edward, editor. London: Smith, Elder and Co., 1889.) — 1178-1406 focus
KASSANDRA.
Well then, the oracle from veils no longer
Shall be outlooking, like a bride new-married:
But bright it seems, against the sun’s uprisings
1180
Breathing, to penetrate thee: so as, wave-like,
To wash against the rays a woe much greater
Than this. I will no longer teach by riddles.
And witness, running with me, that of evils
Done long ago, I nosing track the footstep!
1185
For, this same roof here — never quits a Choros
One-voiced, not well-tuned since no
well it utters:
And truly having drunk, to get more courage,
Man’s blood — the Komos keeps within the household
— Hard to be sent outside — of sister Furies:
1190
They hymn their hymn — within the house close sitting —
The first beginning curse: in turn spit forth at
The Brother’s bed, to him who spurned it hostile.
Have I missed aught, or hit I like a bowman?
False prophet am I, — knock at doors, a babbler?
1195
Henceforward witness, swearing now, I know not
By other’s word the old sins of this household!
CHOROS.
And how should oath, bond honourably binding,
Become thy cure? No less I wonder at thee
— That thou, beyond sea reared, a strange-tongued city
1200
Shouldst hit in speaking, just as if thou stood’st by!
1202
KASSANDRA.
Prophet Apollon put me in this office.
CHOROS.
What, even though a god, with longing smitten?
KASSANDRA.
At first, indeed, shame was to me to say this.
CHOROS.
For, more relaxed grows everyone who fares well.
1205
KASSANDRA.
But he was athlete to me — huge grace breathing!
CHOROS.
Well, to the work of children, went ye law’s way?
KASSANDRA.
Having consented, I played false to Loxias.
CHOROS.
Already when the wits inspired possessed of?
KASSANDRA.
Already townsmen all their woes I foretold.
1210
CHOROS.
How wast thou then unhurt by Loxias’ anger?
KASSANDRA.
I no one aught persuaded, when I sinned thus.
CHOROS.
To us, at least, now sooth to say thou seemest.
KASSANDRA.
Halloo, halloo, ah, evils!
Again, straightforward foresight’s fearful labour
1215
Whirls me, distracting with prelusive last-lays!
Behold ye those there, in the household seated, —
Young ones, — of dreams approaching to the figures?
Children, as if they died by their beloveds —
Hands they have filled with flesh, the meal domestic —
1220
Entrails and vitals both, most piteous burthen,
Plain they are holding! — which their father tasted!
For this, I say, plans punishment a certain
Lion ignoble, on the bed that wallows,
House-guard (ah, me!) to the returning master
1225
— Mine, since to bear the slavish yoke behoves me!
The ship’s commander,
Ilion
’s desolator,
Knows not what things the tongue of the lewd she-dog
Speaking, outspreading, shiny-souled, in fashion
Of Até hid, will reach to, by ill fortune!
1230
Such things she dares — the female, the male’s slayer!
She is . . . how calling her the hateful bite-beast
May I hit the mark? Some amphisbaina, — Skulla
Housing in rocks, of mariners the mischief,
Revelling Haides’ mother, — curse, no truce with,
1235
Breathing at friends! How piously she shouted,
The all-courageous, as at turn of battle!
She seems to joy at the back-bringing safety!
Of this, too, if I nought persuade, all’s one! Why?
What is to be will come. And soon thou, present,
1240
True prophet all too much wilt pitying style me.
1242
CHOROS.
Thuestes’ feast, indeed, on flesh of children,
I went with, and I shuddered. Fear too holds me
Listing what’s true as life, nowise out-imaged.
KASSANDRA.
I say, thou Agamemnon’s fate shalt look on.
1245
CHOROS.
Speak good words, O unhappy! Set mouth sleeping!
KASSANDRA.
But Paian stands in no stead to the speech here.
CHOROS.
Nay, if the thing be near: but never be it!
KASSANDRA.
Thou, indeed, prayest: they to kill are busy.
CHOROS.
Of what man is it ministered, this sorrow?
1250
KASSANDRA.
There again, wide thou look’st of my foretellings.
CHOROS.
For, the fulfiller’s scheme I have not gone with.
KASSANDRA.
And yet too well I know the speech Hellenic.
CHOROS.
For Puthian oracles, thy speech, and hard too.
KASSANDRA
Papai: what fire this! and it comes upon me!
1255
Ototoi, Lukeion Apollon, ah me — me!
She, the two-footed lioness that sleeps with
The wolf, in absence of the generous lion,
Kills me the unhappy one: and as a poison
Brewing, to put my price too in the anger,
1260
She vows, against her mate this weapon whetting
To pay him back the bringing me, with slaughter.
Why keep I then these things to make me laughed at,
Both wands and, round my neck, oracular fillets?
Thee, at least, ere my own fate will I ruin:
1265
Go, to perdition falling! Boons exchange we —
Some other Até in my stead make wealthy!
See there — himself, Apollon stripping from me
The oracular garment! having looked upon me
— Even in these adornments, laughed by friends at,
1270
As good as foes, i’ the balance weighed: and vainly —
For, called crazed stroller, — as I had been gipsy,
Beggar, unhappy, starved to death, — I bore it.
And now the Prophet — prophet me undoing,
Has led away to these so deadly fortunes!
1275
Instead of my sire’s altar, waits the hack-block
She struck with first warm bloody sacrificing!
Yet nowise unavenged of gods will death be:
For there shall come another, our avenger,
The mother-slaying scion, father’s doomsman:
1280
Fugitive, wanderer, from this land an exile,
Back shall he come, — for friends, copestone these curses!
For there is sworn a great oath from the gods that
Him shall bring hither his fallen sire’s prostration.
Why make I then, like an indweller, moaning?
1285
Since at the first I foresaw
Ilion
’s city
Suffering as it has suffered: and who took it,
Thus by the judgment of the gods are faring.
I go, will suffer, will submit to dying!
But, Haides’ gates — these same I call, I speak to,
1290
And pray that on an opportune blow chancing,
Without a struggle, — blood the calm death bringing
In easy outflow, — I this eye may close up!
1295
CHOROS.
O much unhappy, but, again, much learned
1295
Woman, long hast thou outstretched! But if truly
Thou knowest thine own fate, how comes that, like to
A god-led steer, to altar bold thou treadest?
KASSANDRA.
There’s no avoidance, — strangers, no some time more!
CHOROS.
He last is, anyhow, by time advantaged.
1300
KASSANDRA.
It comes, the day: I shall by flight gain little.
CHOROS.
But know thou patient art from thy brave spirit!
KASSANDRA.
Such things hears no one of the happy-fortuned.
CHOROS.
But gloriously to die — for man is grace, sure.
KASSANDRA.
Ah, sire, for thee and for thy noble children!
1305
CHOROS.
But what thing is it? What fear turns thee backwards?
KASSANDRA.
Alas, alas!
CHOROS.
Why this
Alas! if ’t is no spirit’s loathing?
KASSANDRA.
Slaughter blood-dripping does the household smell of!
CHOROS.
How else? This scent is of hearth-sacrifices.
1310
KASSANDRA.
Such kind of steam as from a tomb is proper!
CHOROS.
No Surian honour to the House thou speak’st of!
KASSANDRA.
But I will go, — even in the household wailing
My fate and Agamemnon’s. Life suffice me!
Ah, strangers!
1315
I cry not
ah — as bird at bush — through terror
Idly! to me, the dead this much bear witness:
When, for me — woman, there shall die a woman,
And, for a man ill-wived, a man shall perish!
This hospitality I ask as dying.
1320
CHOROS.
O sufferer, thee — thy foretold fate I pity.
KASSANDRA.
Yet once for all, to speak a speech, I fain am:
No dirge, mine for myself! The sun I pray to,
Fronting his last light! — to my own avengers —
That from my hateful slayers they exact too
1325
Pay for the dead slave — easy-managed hand’s work!
1331
CHOROS.
Alas for mortal matters! Happy-fortuned, —
Why, any shade would turn them: if unhappy,
By throws the wetting sponge has spoiled the picture!
And more by much in mortals this I pity.
The being well-to-do —
Insatiate a desire of this
Born with all mortals is,
Nor any is there who
Well-being forces off, aroints
From roofs whereat a finger points,
No more come in! exclaiming. This man, too,
To take the city of Priamos did the celestials give,
1335
And, honoured by the god, he homeward comes;
But now if, of the former, he shall pay
The blood back, and, for those who ceased to live,
Dying, for deaths in turn new punishment he dooms—
1340
Who, being mortal, would not pray
With an unmischievous
Daimon to have been born — who would not, hearing thus?
1343
AGAMEMNON.
Ah me! I am struck — a right-aimed stroke within me!
1344
CHOROS.
Silence! Who is it shouts
stroke —
right-aimedly a wounded one?
1345
AGAMEMNON.
Ah me! indeed again, — a second, struck by!
1345
1346
CHOROS.
This work seems to me completed by this
Ah me of the king’s;
But we somehow may together share in solid counsellings.
1348
CHOROS 1.
I, in the first place, my opinion tell you:
— To cite the townsmen, by help-cry, to house here.
CHOROS 2.
To me, it seems we ought to fall upon them
1350
At quickest — prove the fact by sword fresh-flowing!
CHOROS 3.
And I, of such opinion the partaker,
Vote — to do something: not to wait — the main point!
CHOROS 4.
’T is plain to see: for they prelude as though of
A tyranny the signs they gave the city.
1355
CHOROS 5.
For we waste time; while they, — this waiting’s glory
Treading to ground, — allow the hand no slumber.
CHOROS 6.
I know not — chancing on some plan — to tell it:
’T is for the doer to plan of the deed also.
CHOROS 7.
And I am such another: since I’m schemeless
1360
How to raise up again by words — a dead man!
CHOROS 8.
What, and, protracting life, shall we give way thus
To the disgracers of our home, these rulers?
CHOROS 9.
Why, ’t is unbearable: but to die is better:
For death than tyranny is the riper finish!
1365
CHOROS 10.
What, by the testifying
Ah me of him,
Shall we prognosticate the man as perished?
CHOROS 11.
We must quite know ere speak these things concerning:
For to conjecture and
quite know are two things.
CHOROS 12.
This same to praise I from all sides abound in —
1370
Clearly to know — Atreides, what he’s doing!
1372
KLUTAIMNESTRA.
Much having been before to purpose spoken,
The opposite to say I shall not shamed be:
For how should one, to enemies, — in semblance,
Friends, — enmity proposing, — sorrow’s net-frame
1375
Enclose, a height superior to outleaping?
To me, indeed, this struggle of old — not mindless
Of an old victory — came: with time, I grant you!
I stand where I have struck, things once accomplished:
And so have done, — and this deny I shall not, —
1380
As that his fate was nor to fly nor ward off.
A wrap-round with no outlet, as for fishes,
I fence about him — the rich woe of the garment:
I strike him twice, and in a double
Ah-me!
He let his limbs go — there! And to him, fallen,
1385
The third blow add I, giving — of Below-ground
Zeus, guardian of the dead — the votive favour.
Thus in the mind of him he rages, falling,
And blowing forth a brisk blood-spatter, strikes me
With the dark drop of slaughterous dew — rejoicing
1390
No less than, at the god-given dewy-comfort,
The sown-stuff in its birth-throes from the calyx.
Since so these things are, — Argives, my revered here, —
Ye may rejoice — if ye rejoice: but I — boast!
If it were fit on corpse to pour libation,
1395
That would be right — right over and above, too!
The cup of evils in the house he, having
Filled with such curses, himself coming drinks of.
CHOROS.
We wonder at thy tongue: since bold-mouthed truly
Is she who in such speech boasts o’er her husband I
1400
KLUTAIMNESTRA.
Ye test me as I were a witless woman:
But I — with heart intrepid — to you knowers
Say (and thou — if thou wilt or praise or blame me,
Comes to the same) — this man is Agamemnon,
My husband, dead, the work of the right hand here,
1405
Ay, of a just artificer: so things are.
The Agamemnon (OCR draft) Experimental (The Agamemnon. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 1202 focus
CHORUS
What! was he, a god, smitten with a passion for you
CASSANDRA
Heretofore I was ashamed to tell this tale
2
.
CHORUS
Aye, for every one that is very prosperous grows delicate.
CASSANDRA
But he was an eager suitor, breathing strong love for me.
CHORUS
Did you even meet in wedlock?
CASSANDRA
Having consented, I deceived him.
CHORUS
Wast thou already possessed of inspired lore?
CASSANDRA
I was even then predicting all their sufferings to my countrymen.
CHORUS
How then wast thou unscathed by the wrath of Loxias?
CASSANDRA
I used to win no one's credence in any thing, after I had committed this trespass.
CHORUS
Yet to us at all events thou seemest to utter things worthy of belief.
CASSANDRA
HO! ho! alas! alas! oh miseries! again the dread task of true prophecy is racking me, troubling me with the preludings of predictions. See ye these infants sitting' here on the palace, like to the phantoms of dreams?—children just as if they had perished by the hands of their friends,—their hands crammed with the meat of their own flesh; and they stand forth holding their bowels along with their entrails, a piteous mess, of which their father tasted
3
. For this, I tell you, that a craven lion, wallowing in his lair, haunting his home, ah me! is plotting retribution for him that is returned,—my master; for I must needs bear the yoke of slavery. And the commander of the ships, and the overturner of Ilion, knows not what things the tongue of the hateful bitch having uttered, and prolonged with fair-seeming purpose, like
Atè lurking in secret, will obtain with evil success. Such horrors doth she dare; a woman is the murderer of a man
1
. What hateful monster may I rightly call her? an amphisbaena, or a Scylla that dwells among the rocks, the pest of mariners' vessels, a raving dam of Hades, and breathing to her friends a truceless curse
2
? And how she, full of all daring, shouted over him, like in the turn of the fight! Yet she feigns that she rejoices in the safety of his return. And 'tis all one if I convince you nought of these things; for what matters it? That which will be will come. Thou too, present there, shalt pitying pronounce me but too true a prophetess
3
.
CHORUS
AGAMEMNON (OCR draft) Experimental (AGAMEMNON. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1202 focus
CASSANDRE
Il luttait pour m'avoir, tout embrasé d'amour.
Il luttait pour m'avoir, tout embrasé d'amour.
LE CORYPHÉE
Et, tout comme les autres, vous fîtes œuvre de chair ?
CASSANDRE
Je promis à Loxias et trahis mon serment.
LE CORYPHÉE
Possédais-tu déjà l'art qui t'inspire ici ?
CASSANDRE
Je prédisais déjà ses maux à ma patrie.
LE CORYPHÉE
Quoi ? le courroux du dieu ne te punit donc pas ?
CASSANDRE
Dès que je l'eus trompé, personne ne me crut.
LE CORYPHÉE
Tes oracles pour nous ne sont que trop croyables !
CASSANDRE
Hélas ! hélas ! ah ! ah ! misères ! de nouveau le travail prophétique, terrible, me fait tourner sur moi-même et m'affole de son (horrible) refrain ! — Voyez ces jeunes hommes assis près du palais, pareils aux formes des songes : on dirait des enfants tués par des parents ; les
mains pleines de chairs — leur corps même offert en pâture ! — ils portent une pitoyable charge et d'entrailles et de viscères, qu'un père approcha de sa bouche ! Voilà, je vous le déclare, ce dont quelqu'un médite la vengeance, un lion
1
— mais un lion lâche qui reste à la maison et, vautré dans
le lit, las ! y attend le retour du maître — mon maître, puisqu'il me faut porter un joug d'esclave. Et le chef de la flotte, le destructeur de Troie ne sait pas ce que l'odieuse chienne, dont la voix longuement dit et redit l'allégresse,
sournoise puissance de mort, lui prépare pour son malheur ! Telle est son effronterie ! Femelle tueuse du mâle, je vois en elle... De quel monstre odieux
2
— dragon à deux têtes, Skylla gîtée dans les rochers, fléau des marins — devrai-je emprunter le nom pour donner celui qu'elle
mérite à cette mère en furie, sortie de l'Enfer, qui contre
AGAMEMNON
Hélas ! hélas ! ah ! ah ! misères ! de nouveau le travail prophétique, terrible, me fait tourner sur moi-même et m'affole de son (horrible) refrain ! — Voyez ces jeunes hommes assis près du palais, pareils aux formes des songes : on dirait des enfants tués par des parents ; les
mains pleines de chairs — leur corps même offert en pâture ! — ils portent une pitoyable charge et d'entrailles et de viscères, qu'un père approcha de sa bouche ! Voilà, je vous le déclare, ce dont quelqu'un médite la vengeance, un lion 1 — mais un lion lâche qui reste à la maison et, vautré dans
le lit, las ! y attend le retour du maître — mon maître, puisqu'il me faut porter un joug d'esclave. Et le chef de la flotte, le destructeur de Troie ne sait pas ce que l'odieuse chienne, dont la voix longuement dit et redit l'allégresse,
sournoise puissance de mort, lui prépare pour son malheur ! Telle est son effronterie ! Femelle tueuse du mâle, je vois en elle... De quel monstre odieux 2 — dragon à deux têtes, Skylla gîtée dans les rochers, fléau des marins — devrai-je emprunter le nom pour donner celui qu'elle
mérite à cette mère en furie, sortie de l'Enfer, qui contre
CASSANDRE
tous les siens ne respire que guère sans trêve. Ah ! le cri de triomphe qu'elle a poussé, la scélérate : le cri du guerrier devant la déroute ennemie ! Et l'on s'imagine qu'elle exprime ainsi la joie d'un heureux retour ! — Mais, croyez-
moi ou non, peu m'importe ! ce qui doit être sera, et toi, qui bientôt vas en être témoin, plein de pitié, tu diras que j'étais trop véridique prophétesse.
moi ou non, peu m'importe ! ce qui doit être sera, et toi, qui bientôt vas en être témoin, plein de pitié, tu diras que j'étais trop véridique prophétesse.
LE CORYPHÉE
Tu as parlé
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Robert Potter, 1779.) — 1202 focus
CHORUS.
Did the God feel the force of young deſire?
1345
In each gay breast ease fans the wanton flame.
CASSANDRA.
With all the fervor of impatient love
He ſtrove to gratify my utmoſt wiſh.
CHORUS.
And didſt thou liſten to his tempting lures?
CASSANDRA.
Firſt I aſſented, then deceiv’d the God,
1350
CHORUS.
AGAMEMNON.
CHORUS.
Waſt thou then fraught with these prophetic arts?
CASSANDRA.
E’en then I told my country all its woes:
CHORUS.
The anger of the God fell heavy on thee?
CASSANDRA.
My voice, for this offence, loſt all perſuaſion.
CHORUS.
To us it ſeems a voice of truth divine.
1355
CASSANDRA.
Woe, woe is me! Again the furious pow’r
Swells in my lab’ring breast; again commands
My bursting voice; and what I ſpeak is Fate.—
Look, look, behold those children. — There they ſit;
Such are the forms, that in the troubled night
1360
Diſtract our ſleep. — By a friend’s hands they died:
Are these the ties of blood?—See, in their hands
Their mangled limbs, horrid repaſt, they bear:
Th' invited father ſhares th’ accurſed feaſt.
AGAMEMNON.
CASSANDRA.
For this the ſluggard ſavage, that at ease
1365
Rolls on his bed, nor rouſes from his lair,
’Gainſt my returning lord, for I must wear
The yoke of ſlavery, plans the dark deſign
Of death.
Ah me! the chieftain of the fleet,
1370
The vanquisher of Troy, but little knows
What the ſmooth tongue of miſchief, filed to words
Of glozing courtesy, with Fate her friend,
Like Ate ranging in the dark can do
Calmly: ſuch deeds a woman dares: ſhe dares
1375
Murder a man.
What ſhall I call this miſchief?
An Amphiſbæna? or a Scylla rather,
That in the vex’d rocks holds her reſidence,
And meditates the mariner’s deſtruction?
1380
Mother of Hell, ’midſt friends enkindling diſcord
And hate implacable!
With dreadful daring
How did ſhe ſhout, as if the battle ſwerv’d?
Yet with feign’d joy ſhe welcomes his return.—
1385
These words may want perſuaſion. What of that?
What must come, will come and e’er long with grief
Thou ſhalt conſeſs my prophecies are true.
AGAMEMNON.
CHORUS.
Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 1202 focus
CORIFEO
Colpito anch'ei, sebbene Iddio, d'amore?
CASSANDRA
Fu tempo che pudore erami dirlo.
CORIFEO
S'accoppia orgoglio alla felice sorte.
1400
CASSANDRA
Tutto spirando grazia ei mi tentava.
CORIFEO
E giungeste, come usa, a crear parvoli?
AGAMENNONE
CASSANDRA
Promisi al Nume ambiguo; e non mantenni.
CORIFEO
Eri dalla divina arte già invasa?
CASSANDRA
Già predicevo ai cittadini i mali.
1405
CORIFEO
Dallo sdegno d'Apollo illesa fosti?
CASSANDRA
Niuno, poi ch' io mentii, convinsi in nulla.
CORIFEO
Pur vere cose a noi, sembra, predici.
CASSANDRA
Ahimè, ahimè! Ahi, sciagura, sciagura!
Terribile entro me di nuovo turbina
1410
il travaglio fatidico, mi squassa
coi suoi preludî lugubri.
Vedete
seduti entro la casa quei fanciulli
pari a larve di sogni? Figli sono,
1415
figli trafitti dai lor cari. Tendono,
CASSANDRA
colme le mani, i visceri e l' entragne,
misero peso, orrido pasto! Il padre
loro ne gusta.
Alcuno, io vel predíco,
1420
la lor vendetta medita: un imbelle
domestico leone, che s' avvoltula
entro nei letti, contro il signor mio:
ché d'un signore il giogo anch'io sopporto.
Dei legni il condottier, quegli che strusse
1425
Ilio, non sa che danni gli apparecchi,
ilare in cuore, con funerea sorte,
pari ad Ate invincibile, con lunga
ciancia, la lingua d'odiosa cagna!
Tanto osa! Una virago uccide un uomo.
1430
Con quale nome d' aborrito mostro
ben potrei designarla? Anfesibena ?
Scilla annidata fra gli scogli, a eccidio
dei navichieri? Dèmone d'Averno,
che sugli amici, dalle fauci, spira
1435
guerra implacata ?
Ah, tracotante! Come
ululò! Come su nemica fuga!
E pareva gioir che salvo fosse
lo sposo !
1440
Oh!, bene uguale è che mi credano
o no! L'evento appressa già. Pei fatti
presto vedrai se di sciagure io sono
profetessa verace. E avrai pietà.
CORIFEO
Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 1202 focus
Aeschylus, Agamemnon: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 1202 focus
Lebst in dem Federkleid
jeglicher Sorge fern,
kennst nicht die Träne.
Für mich
ein Streich mit scharfem Beil, tief bis
1210
ins Herz.
Chor.
1150
Woher befiel dich
die bitt're Qual
der göttlichen Gabe?
Du weißt zu singen,
1215
was Schauder weckt.
Singst es mit schrillem Schrei,
singst es mit vollem Ton,
sage, woher du die Künste
1155
der Seherkraft empfingst.
1220
Kassandra.
Paris, o Paris,
deine Vermählung
stürzte die Deinen.
Strom meiner Heimat,
heil'ger Skamandros,
1225
einst an deinen Gestaden
wuchs und gedieh ich.
1160
Jetzt werd' ich meine Sprüche bald, ich weiß es wohl,
am Acheron und am Kokytos singen.
Chor.
Wie kommst du zu diesem so deutlichen Wort?
1230
Ein Kind kann es verstehn.
1165
Dein bitteres Los, daß du wimmernd beweinst,
trifft mich wie Schlangenbiß.
Ich hör' und schaud're.
Kassandra.
Troia, o Troia,
1235
bist nun zerschlagen,
gänzlich vernichtet,
und Hekatomben
schlachtete reichlich
93
Kassandra.
für die Feste der Vater,
1240
1170
aber vergeblich.
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 1202 focus
That is my power—a boon Apollo gave.
Chorus.
God though he were, yearning for mortal maid?
Cassandra.
Ay! what seemed shame of old is shame no more.
Chorus.
Such finer sense suits not with slavery.
Cassandra.
He strove to win me, panting for my love.
1390
Chorus.
Came ye by compact unto bridal joys?
Cassandra.
Nay—for I plighted troth, then foiled the god.
Chorus.
Wert thou already dowered with prescience?
Cassandra.
Yea—prophetess to Troy of all her doom.
Chorus.
How left thee then Apollo's wrath unscathed?
1395
Cassandra.
I, false to him, seemed prophet false to all.
Chorus.
Not so—to us at least thy words seem sooth.
Cassandra.
Woe for me, woe! Again the agony—
Dread pain that sees the future all too well
With ghastly preludes whirls and racks my soul.
1400
Behold ye—yonder on the palace roof
The spectre-children sitting—look, such things
As dreams are made of, phantoms as of babes,
Horrible shadows, that a kinsman's hand
Hath marked with murder, and their arms are full—
1405
A rueful burden—see, they hold them up,
The entrails upon which their father fed!
For this, for this, I say there plots revenge
A coward lion, couching in the lair—
Guarding the gate against my master's foot—
1410
My master—mine—I bear the slave's yoke now.
And he, the lord of ships, who trod down Troy,
Knows not the fawning treachery of tongue
Of this thing false and dog-like—how her speech
Glozes and sleeks her purpose, till she win
1415
By ill fate's favour the desirèd chance,
Moving like Atè to a secret end.
O aweless soul! the woman slays her lord—
Woman? what loathsome monster of the earth
Were fit comparison? The double snake—
1420
Or Scylla, where she dwells, the seaman's bane,
Girt round about with rocks? some hag of hell,
Raving a truceless curse upon her kin?
Hark—even now she cries exultingly
The vengeful cry that tells of battle turned—
1425
How fain, forsooth, to greet her chief restored!
Nay then, believe me not: what skills belief
Or disbelief? Fate works its will—and thou
Wilt see and say in ruth
Her tale was true.
Chorus.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos, Band I, Agamemnon. Independent Donner line citations, Smyth card correspondence, twelve located textual notes and opening metrical facsimiles. Unfinished OCR proofreading and note attribution are documented in the review inventory.) — 1202 focus
Der Seher Phöbos weihte mich zu diesem Amt.
1150
Der Chorführer.
Von Liebessehnen übermannt, obwohl ein Gott?
Kassandra.
Dies auszusprechen wehrte mir bisher die Scham.
Der Chorführer.
Zu zartgewöhnt ist Jeder, der im Glücke wohnt.
Kassandra.
Er, ganz entbrannt von Liebe, rang um meine Gunst.
Der Chorführer.
Genoßt ihr auch der Liebe, wie's die Sitte will?
1155
Kassandra.
Verheißen hatt' ich's und betrog den Loxias.
Der Chorführer.
Da schon der gotterfüllte Geist dein Herz besaß?
Kassandra.
Schon that ich Troja's Bürgern all' ihr Leiden kund.
Der Chorführer.
Wie? Lief dich Phöbos ungestraft in seinem Zorn?
Kassandra.
Mir schenkte Niemand Glauben, weil ich so gefehlt.
1160
Der Chorführer.
Uns, traun, erscheint glaubwürdig, was dein Mund enthüllt.
Kassandra.
O Grau'n, o Grau'n! Ach, ach, o Schmerz!
Wie treibt mich wieder grause Wuth des Seherflugs
Umher in jähem Wirbel unheilvollen Lauts!
Ha, seht ihr jene Kleinen dort am Königshaus
1165
Gelagert, eitler Träume Nachtgestalten gleich?
Es scheinen Knaben, die des Freundes Arm erschlug:
Das Mahl vom eignen Fleische füllt die kleine Hand;
Sie tragen selbst (o grause, jammervolle Last!)
Ihr Herz und Eingeweide, das der Vater af.
1170
Darüber sinnt auf Rache, so verkünd' ich euch,
Ein feiger Löwe, welcher frech im Bett sich wälzt,
Im Hause lauernd auf den Heimgekehrten, ach!
Auf meinen Herrn: denn tragen muß ich Sklavenjoch!
Der Schiffe König, Ilions Eroberer,
1175
Nicht ahnt er, welches Schicksal ihm das Zungenspiel
Der allverhaften Hündin, die voll Gleißnerei
Ausspann die langen Neden, bald zu bösem Gruß,
Der schlauverborgnen Ate gleich, vollenden wird.
Und solchen Frevel wagt ein Weib, wird Mörderin
1180
Des Mann's! O welches Ungethümes Name ziemt
Der Argen? Nenn' ich Natter, nenn' ich Skylla fie,
Die tief in Felsenschlünden haust, der Schiffer Fluch,
Wuthvolle Todesmutter, die sühnlosen Mord
Zuschnaubt den Freunden? Wie sie hell aufjubelte,
1185
Die Allverwegne, wie im Siegesruf der Schlacht!
Sie heuchelt Freude, daß er glücklich heimgekehrt!
Und ob man hier auch Glauben mir versage, - sei's!
Sie naht, die Zukunft. Zeuge wirst du selbst sofort,
Und nennst mich jammernd allzuwahre Seherin.
1190
Der Chorführer.
Commentary
Critical apparatus to Agamemnon (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Agamemnon.) focus
1211.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-722
Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus
1211.
mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-665