Aeschylus Agamemnon 40

Guilielmus Dindorfius (Editor)

Table of Contents

Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Agamemnon. Aeschylus. Guilielmus Dindorfius (Editor). Lipsiae. 1882.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

Ἀγαμέμνων (OCR draft) (Greek) (Ἀγαμέμνων. Guilielmus Dindorfius, 1882.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (7)
Ἀγαμέμνων First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 1-103 focus
Ἀγαμέμνων Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 0-103 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Gottfried Hermann, 1852.) — 40 focus
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ (OCR draft) Experimental (ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 40 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. N. Wecklein, 1885.) — 40 focus
δέκατον μὲν ἔτος τόδ᾽ ἐπεὶ Πριάμου
40
μέγας ἀντίδικος,
Μενέλαος ἄναξ ἠδ᾽ ᾿Αγαμέμνων,
διθρόνου Διόθεν καὶ δισκήπτρου
τιμῆς ὀχυρὸν ζεῦγος Ἀτρειδᾶν,
στόλον Ἀργείων χιλιοναύτην
45
τῆσδ᾽ ἀπὸ χώρας
ἦραν, στρατιῶτιν ἀρωγήν,
μέγαν ἐκ θυμοῦ κλάζοντες Ἄρη,
τρόπον αἰγυπιῶν, οἶτ᾽ ἐκπατίοις
ἄλγεσι παίδων ὕπατοι λεχέων
50
στροφοδινοῦνται,
πτερύγων ἐρετμοῖσιν ἐρεσσόμενοι,
δεμνιοτήρη
πόνον ὀρταλίχων ὀλέσαντες·
ὕπατος δ᾽ ἀίων ἤ τις Ἀπόλλων
55
ἢ Πὰν ἢ Ζεὺς οἰωνόθροον
γόον ὀξυβόαν
τῶνδε μετοίκων ὑστερόποινον
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Martin L. West, 1990.) — 40 focus
δέκατον μὲν ἔτος τόδ᾽ ἐπεὶ Πριάμωι μέγας ἀντίδικος
40
Μενέλαος ἄναξ ἠδ᾽ Ἀγαμέμνων,
διθρόνου Διόθεν καὶ δισκήπτρου
τιμῆς ὀχυρὸν ζεῦγος Ἀτρειδᾶν,
στόλον Ἀργείων χιλιοναύτην
45
τῆσδ᾽ ἀπὸ χώρας ἦραν, στρατιῶτιν ἀρωγήν,
μέγαν ἐκ θυμοῦ κλάζοντες ἄρη,
τρόπον αἰγυπιῶν οἵτ᾽ ἐκπατίοις ἄλγεσι παίδων
50
†ὕπατοι† λεχέων στροφοδινοῦνται
πτερύγων ἐρετμοῖσιν ἐρεσσόμενοι,
δεμνιοτήρη πόνον ὀρταλίχων ὀλέσαντες·
ὕπατος δ᾽ ἀΐων ἤ τις Ἀπόλλων ἢ Πὰν ἢ Ζεὺς
55
οἰωνόθροον γόον ὀξυβόαν τῶνδε μετοίκων
ὑστερόποινον πέμπει παραβᾶσιν Ἐρινύν.
οὕτω δ᾽ Ἀτρέως παῖδας ὁ κρείσσων
60
ἐπ’ Ἀλεξάνδρωι πέμπει ξένιος
Ζεὺς πολυάνορος ἀμφὶ γυναικός,
πολλὰ παλαίσματα καὶ γυιοβαρῆ
γόνατος κονίασιν ἐρειδομένου
διακναιομένης τ᾽ ἐν προτελείοις
65
κάμακος θήσων Δαναοῖσιν
Τρωσί θ' ὁμοίως. ἔστι δ᾽ ὅπηι νῦν
ἐστι· τελεῖται δ᾽ εἰς τὸ πεπρωμένον·
οὔθ᾽ ὑποκαίων οὔτ᾽ ἐπιλείβων
οὔτε †δακρύων† ἀπύρων ἱερῶν
70
ὀργὰς ἀτενεῖς παραθέλξει.
ἡμεῖς δ᾽ ἀτίται σαρκὶ παλαιᾶι
τῆς τότ᾽ ἀρωγῆς ὑπολειφθέντες
μίμνομεν, ἰσχὺν ἰσόπαιδα νέμοντες ἐπὶ σκήπτροις·
75
ὅ τε γὰρ νεαρὸς μυελὸς στέρνων ἐντὸς ἀνάσσων
ἰσόπρεσβυς, ἄρης δ᾽ οὐκ ἔνι χώραι,
τό θ' ὑπεργήρων, φυλλάδος ἤδη κατακαρφομένης,
80
τρίποδας μὲν ὁδοὺς στείχει, παιδὸς δ’ οὐδὲν ἀρείων
ὄναρ ἠμερόφα ντον ἀλαίνει. ὄναρ ἡμερόφα⟨ν⟩τον ἀλαίνει.
Aeschyli Agamemnon (OCR draft) Experimental (Aeschyli Agamemnon. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 40 focus
Translations (10)
Agamemnon Perseus (Aeschylus. The poetical works of Robert Browning, Volume 13. Browning, Robert, translator; Berdoe, Edward, editor. London: Smith, Elder and Co., 1889.) — 1-103 focus
The Agamemnon (OCR draft) Experimental (The Agamemnon. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 40 focus
This is now the tenth year since the great adversary of Priam, king Menelaus and Agamemnon the stalwart yoke 1
the Atreidae, by the gift of Jove [possessed] of a twin-throned and twin-sceptred majesty, led from this land their armament of a thousand ships of the Argives, a warrior aid, screaming through passion a great noise of war, like vultures, which, in their sorrows for their young far from the [paths of men 2
,] wheel their flight high above their nests, oaring with the oars of their pinions, having lost the nestling care 3
of their callow young: but some god 4
, either Apollo, or Pan, or Jove, hearing aloft the shrill-voiced wail uttered by the birds on account of these outcasts 5
, sends Erinnys, the late avenger, upon the transgressors; even so mighty Jove the Hospitable sends the sons of Atreus against Paris, about to impose on Greeks and Trojans alike, on account of the wife of many husbands, many limb-wearying struggles, when the knee is strained in the dust, and the spear-staff is shivered in the onset. But things are as they are; and will be brought to the issue doomed. Neither by weeping nor by pouring libations, nor by shedding tears, will he soothe away the intense wrath of fireless rites 1
. But we, with our unhonoured aged frame, remain left behind the armament of that time, propping on staves our childlike strength. For both the marrow of youth shooting up within our breasts is weak as age, and Mars is not in place; and very advanced age likewise, after that its foliage is already withered, totters along its three-footed path, and nought superior to a child, flits like a day-dream.
AGAMEMNON (OCR draft) Experimental (AGAMEMNON. Paul Mazon, 1920-1925.) — 40 focus
que Priam a vu un terrible adversaire, les rois Ménélas et Agamemnon, fils d'Atrée, couple puissant, honoré par Zeus d'un double trône et d'un double sceptre, lever de ce pays une flotte
argienne de mille vaisseaux, pour prêter à leur cause le secours des armes.
Terribles, ils criaient la guerre du fond de leur cœur
irrité, semblables aux vautours qui, éperdus du deuil de
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Robert Potter, 1779.) — 40 focus
The tenth ſlow year rolls on, ſince great in arms
The noble ſons of Atreus, each exalted
To majeſty and empire, royal brothers,
Led hence a thouſand ſhips, the Argive fleet,
Big with the fate of Priam and of Troy;
50
A warlike preparation; their bold breaſts
Breathing heroic ardor to high deeds;
Like vultures, which their unplumed offspring loſt d
,
Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 40 focus
L'anno decimo volge, dal giomo
che di Priamo il grande avversario,
Menelao, col sovrano Agamènnone,
salda coppia d'Atridi, cui Giove
50
die' fregio di duplice scettro,
di duplice trono, disciolsero
da questa contrada lo stuolo
dei mille navigli,
belligero, vindice, alzando
55
dall'alma clangore di guerra
altissimo, come avvoltoi
che, perso il travaglio dei figli
dai nidi vegliati, nel cruccio
Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 40 focus
Decimus quidem annus est, quod pro Priamo
Menelaus rex, Agamemnon, (magnus hostis
Duorum thronorum ſceptrorum ex Iove
60
Honoris, forte iugum Atridarum,
Claſſem Argiuorum mille nauium ab hac regione
Collegerunt nauem auxiliatricem,
Magnum ex animo clamantes Martem,
More uulturum, qui magnis
65
Doloribus pedum alti ex lectis circumuertuntur,
Alarum remis remigantes, cubilia obſeruantem
Laborem pullorum perdentes.
Supremus audiens, ut Apollo,
Aut Pan, aut Iupiter
70
Luctum acutum
Horum habitatorum poſteram pæna mittit furiam
Sic uerò Atrei filios melior (traducentibus ipfos,
Contrà Alexandrum mittit hofpitalis
Iupiter: pro muliere multis uiris nupta
75
Multa certamina, grauia,
Genu puluere firmato,
Pugnis tedio afficientis
Haſte faciens Danais,
Troianisq; fimiliter. est quo nunc uerò,
80
Est, perfectum est fatum:
Neq; celebrans, neq; libans,
Neq; excipiens igne carentia facrificia,
Iras auſteras demulcebit.
Nos uerò extenuati antiqua carne,
85
Hoc auxilium tunc derelicti expectamus, fortitudi-
Iuuenilem colentes cum fceptris.
(nem
Quado enim iuuenis medulla pectoris intus regës,
Aequaliter fenex Isopresbys, Mars nõ inest regioni,
90
Tunc fenectutis ſtrue iam
Siccatæ, tripodas per uias quidem
It: puero uerò nihil melior,
Somnus lucem mitigans uagatur.
Aeschylus, Agamemnon: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 40 focus
verständlich, den nicht Wissenden ein Rätsel ist.
40
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Anna Swanwick, 1886.) — 40 focus
Chorus
For Ares, bartering for gold
The flesh of men, the scales doth hold
In battle of the spear.
From Ilion, back to sorrowing friends,
Rich dust, fire-purified, he sends,
Wash'd with full many a tear.
No living warriors greet them, but instead
Urns filled with ashes smoothly spread.
Groaning, each hero's praise they tell;
How this excelled in martial strife;
And that in fields of carnage fell,
Right nobly for another's wife.
Breathing such murmurs, jealous hate
Doth on the Atridan champions wait.
Achaians, cast in fairest mould,
Ensépulchred 'neath Ilion's wall,
The foughten shore now firmly hold,
The hostile sod their pall.
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 40 focus
Ten livelong years have rolled away,
50
Since the twin lords of sceptred sway,
By Zeus endowed with pride of place,
The doughty chiefs of Atreus' race,
Went forth of yore,
To plead with Priam, face to face,
55
Before the judgment-seat of War!
A thousand ships from Argive land
Put forth to bear the martial band,
That with a spirit stern and strong
Went out to right the kingdom's wrong—
60
Pealed, as they went, the battle-song,
Wild as the vultures' cry;
When o'er the eyrie, soaring high,
In wild bereaved agony,
Around, around, in airy rings,
65
They wheel with oarage of their wings,
But not the eyas-brood behold,
That called them to the nest of old;
But let Apollo from the sky,
Or Pan, or Zeus, but hear the cry,
70
The exile cry, the wail forlorn,
Of birds from whom their home is torn—
On those who wrought the rapine fell,
Heaven sends the vengeful fiends of hell.
Even so doth Zeus, the jealous lord
75
And guardian of the hearth and board,
Speed Atreus' sons, in vengeful ire,
'Gainst Paris—sends them forth on fire,
Her to buy back, in war and blood,
Whom one did wed but many woo'd!
80
And many, many, by his will,
The last embrace of foes shall feel,
And many a knee in dust be bowed,
And splintered spears on shields ring loud,
Of Trojan and of Greek, before
85
That iron bridal-feast be o'er!
But as he willed 'tis ordered all,
And woes, by heaven ordained, must fall—
Unsoothed by tears or spilth of wine
Poured forth too late, the wrath divine
90
Glares vengeance on the flameless shrine. 1
And we in gray dishonoured eld,
Feeble of frame, unfit were held
To join the warrior array,
That then went forth unto the fray:
95
And here at home we tarry, fain
Our feeble footsteps to sustain,
Each on his staff—so strength doth wane,
And turns to childishness again.
For while the sap of youth is green,
100
And, yet unripened, leaps within,
The young are weakly as the old,
And each alike unmeet to hold
The vantage post of war!
And ah ! when flower and fruit are o'er,
105
And on life's tree the leaves are sere,
Age wendeth propped its journey drear,
As forceless as a child, as light
And fleeting as a dream of night
Lost in the garish day!
110
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos, Band I, Agamemnon. Independent Donner line citations, Smyth card correspondence, twelve located textual notes and opening metrical facsimiles. Unfinished OCR proofreading and note attribution are documented in the review inventory.) — 40 focus
Zehn Sommer entfloh'n, seit Priamos' Feind, 1
Recht fordernd mit Macht,
40
Menelaos der Fürst, Agamemnon mit ihm,
Das gewaltige Paar der Atriden, von Zeus
Durch Scepter und Thron zwiefältig geehrt,
Mit den tausend Masten Achäa's Heer,
Die Genossen des Kampfs,
45
Von den heimischen Fluren entführten.
Laut schnoben sie Mord aus zorniger Brust,
Wie der Weihen Geschlecht,
Die, der Jungen beraubt, in unendlichem Schmerz
Hoch über dem Horst hin kreisend und her,
50
Mit der Fittige Schlag durchrudern die Luft,
Die verlorenen Müh'n
Um der Kindlein Pflege betrauernd.
Doch ein Gott in den Höh'n, ob Apollon, ob Pan,
Ob Zeus, er vernimmt der Beraubten Geschrei,
55
Das mit klagendem Ruf die Gebirge durchhallt,
Und die Frevler ereilt
Der vergeltende Fluch der Erinnys.
So sandte des Atreus Söhne der Gott,
Der des Gastrechts wahrt, der gewaltige Zeus,
60
Auf Paris heran für der Buhlerin Raub,
Vielfältige Müh'n, abmattenden Kampf,
Da gestemmt in den Staub arbeitet das Knie,
Da die Lanze zerschellt in den vordersten Reih'n,
Dem achäischen Volke zu wecken,
65
Und den Troern zugleich. Nun geht es einmal,
Wie's geht; es erfüllt sich der Spruch des Geschicks;
Nicht Weinen und nicht Trankspende versöhnt,
Kein Jammern den unauslöschbaren Groll
Um die fehlende Flamme des Opfers.
70
Uns Greisen indeß, die das Alter gebeugt,
Uns ward kein Theil an der Ehre des Zugs;
Wir blieben zurück,
Gleich Kindern am Stab aufstüßend die Kraft.
Denn das jüngere Mark, das jugendlichſtolz
75
Im Busen sich hebt,
Flieht, schwach wie der Greis, vor dem Kampfe zurück:
Der Gealterte schleicht, wann herbstlich bereits
Sich entlaubte der Stamm, dreifüßig dahin;
Unmächtig, dem Kind gleich, wankt er einher,
80
Ein Traumbild, irrend am Tage.
(Während dieser Worte ist aus den Pforten des königlichen Palastes ein Zug von Dienerinnen mit Schalen und Krügen um die Altäre getreten, um zu opfern; zu gleicher Zeit erscheint Klytämnestra mit Gefolge, und läßt das Opfer beginnen.)

Commentary

Critical apparatus to Agamemnon (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Agamemnon.) focus

40. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-24

ἐπεὶ Πριάμου
ἐπὶ Πριάμου
Ald. Turn.
ἐπεὶ Πριάμοιο
M. Bess. G.
ἀπὸ πριάμοιο
Rob.
ἀπὸ πριάμοιο
habere videtur Farn.
ἐπὶ πριάμοιο
Ven. Flor. Hanc scripturam, quae exstat etiam apud scholiastam Euripidis ad Hec. 246. (239.) reposuit Victorius.
40

44. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-25

Ἀτρειδᾶν codices et Rob.
Ἀτρειδῶν
Ald. Turn. Aeque ad
τιμῆς
pertinet
Διόθεν
atque ad
Ἀτρειδᾶν
.
44

45. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-26

χιλιοναύταν
χιλιονάυτην
Rob. Ad
χιλιοναύταν
in M. G. Flor. adscripta alia lectio,
χιλιονάυτην
. Quod alias
χιλιοναύτης
, hic
χιλιοναύτας
dictum, ut in Iph. Taur. v. 141.
σὺν κόπᾳ χιλιοναύτᾳ
.
45

46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-27

NA In Ven. ingens lacuna: finitur enim folium v. 45. proximum incipit v. 1054.
46

47. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-28

στρατιῶτιν
στρατιώτιν
Ald. Rob. ἀρωγάν ad ultimam vocalem
αν
supra adscripto M. Non puto haec verba,
στρατιῶτιν ἀρωγάν
, per appositionem ad
στόλον
addita esse, sed epitheti officio fungi: exercitum eduxerunt ad militare auxilium.
47

48. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-29

κλάζοντες
ἀλάζοντες
Flor. Farn.
48

50. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-30

ἄλγεσι παίδων Hesychius
ἐκπάτιον, τὸ ἔξω πάτου
.
ἄλγεσι παίδων
codices et Rob.
ἄλγεσι ποδῶν
Ald. Hinc Turn.
ἄλγεσσι ποδῶν
. Non latuit Bochartum Hieroz. II. p. 319. esse haec ex illis Homeri expressa, Od. XVI. 216.
κλαῖον δὲ λιγέως, ἀδικώτερον ἤ τ' οἰωνοί, φῆναι, ἢ αἰγυπιοὶ γαμψώνυχες, οἶσί τε τέκνα ἀγρόται ἐξείλοντο, πρὶν πετεεινὰ γενέσθαι
.
50

52. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-31

ἐρετμοῖσιν
ἐρετμοῖσι
Bess.
52

53-54. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-32

δεμνιοτήρη πόνον ὀρταλίχων Inutilis est Musgravii coniectura
γόνον
. Hesychius
δεμνιοτήρη πόνον. Αἰσχύλος Ἀγαμέμνονι. καθόσον οἱ νεοσσοὶ ἔτι τοιοῦτοί εἰσιν ὡς τὰ δέμνια τηρεῖν καὶ κατέχειν, μηδέπω πέτεσθαι δυνάμενοι. πόνον δὲ τὰ περὶ τὴν τροφὴν αὐτῶν
. Non satis accurate. Δεμνιοτήρης πόνος ὀρταλίχων est cubiliprema cura pullorum, sive labor quem parentes pullis incubando sustinuerunt.

55. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-33

ἤ τις
ἥτις
G. Ald.
Τίς
cum nomine proprio coniunctum significat talem aliquem qualis est qui nominatur. Explicavit hunc usum Fritzschius in Quaest. Lucian. p. 16. Hic Aeschylus primo agrestes deos, ut proprios in hac re, Apollinem et Panem, tum iracundius assurgens, quippe iam quo tendat similitudo illa in animo habens, supremum deorum Iovem nominat. Mire abutitur doctrina sua Müllerus in Doriens. vol. 1. p. 295. Iovem ut regnatorem mundi, Pana ut concitatorem insaniae, Apollinem ut deum punitorem nominari censens.
55

57. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-34

τῶνδε μετοίκων Libri
τῶνδε μετοίκων
. Nulla in Rob. interpunctio. In Ald. post
οἰωνόθροον
, tum post
ὀξυβόαν
et post
ὑστερόποινον
interpunctum. A Turnebo virgula post
μετοίκων
posita, ut iungerentur
οἰωνόθροον γόον ὀξυβόαν τῶνδε μετοίκων
. Ita construxisse videtur scholiastes Sophoclis ad Oed. Col. 934.
μετοίκους δὲ καλοῦμεν τοὺς ἀπὸ ἑτέρας χώρας οἰκοῦντας πρὸς τοὺς μετοικισθέντας ποθέν· τοῦτο δὲ ἔνοικον. κέχρηται δὲ καὶ Αἰσχύλος ἐπὶ τῶν οἰωνῶν ἐν Ἀγαμέμνονι λέγων οὕτω, τῶνδε μετοίκων, ἀντὶ τοῦ ἐνοίκων· μετοίκους γὰρ εἶπε τῶν ὑψηλῶν τόπων τοὺς οἰωνοὺς κἀκεῖσε ἀντὶ τῶν ἐνοίκων
. Sic haec ex codice edidit Elmsleius. Eadem fere Suidas habet. Aliter paullo scholiorum editio Romana, aliter rursum Brunckiana, non tamen ut emendatus sit locus. Si
τῶνδε μετοίκων
iungitur cum superioribus, luctus ob amotos pullos est intelligendus. At ita
τῶνδε
inutile est, quoniam aut
τῶν μετοίκων
aut
μετοίκων
ponendum erat. Pauwium, qui verba illa ad sequentia referri iussit, secuti sunt recentiores editores. Scholiastes quo rettulerit, non liquet, qui scribat
ὑπὲρ τῶν μετοικισθέντων νεοσσῶν
. Παραβᾶσιν, quod non potest de raptoribus pullorum anguibus dictum esse, aperte refertur ad Troianos, qui Helenam rapuerint violato iure hospitii. Eodem modo ad hanc rem, non ad pullos, respexit poeta, quum paullo ante Iovem commemoravit. Itaque etiam
μετοίκων
de Helena dictum est, ut omnino ineptum sit
τῶνδε
. Scripsi
τῶν δὲ μετοίκων
, ut ad
ὕπατος δ' ἀΐων
intelligeretur verbum substantivum. Dubitari autem potest, an post
ὀξυβόαν
exciderit hemistichium, hac sententia,
μέγα θυμοῦται
. Idque confirmatur fortasse eo quod in codice M. ceterisque antiquis libris versus ita distincti sunt,
γόον ὀξυβόαν | τῶνδε μετοίκων ὑστέροποινον
.
57

59. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-35

παραβᾶσιν
παρὰ βᾶσιν
G. Ald. Ἐρινύν
ἐρινὺν
M. Bess. G. Ald. Rob.
ἐριννὺν
Flor. Farn. Turn.
59

60. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-36

Ἀτρέως
Ἀτρέος
Turn.
60

63. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-37

γυιοβαρῆ
γυιοβαρῆ
Turn. Virgulam quidam recentiorum editorum post
γυιοβαρῆ
posuerunt. Magis conveniunt poeticae dictioni
παλαίσματα γόνατος
, quam genitivi absoluti.
63

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-38

ἐρειδομένου
ἐριδομένου
Bess. G. Ald. Rob. Turn.
ἐρειδομένου
M.
ἐρειδομένου
Farn. et
δ
ad
δ
supra scripto Flor. In Farn. glossa
πίπτοντος
.
64

65. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-39

ἐν προτελείοις
ἐμπροτελείοις
G.
ἐν πρωτελείοις
Flor.
65

66. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-40

Δαναοῖσιν
Δαναοῖσι
M. Marc. G. Flor. Farn. Ald. Rob.
Δαναοῖσι
Bess. Turn. Quam egregie hoc verbo, non iis quae sequuntur,
Τρωσί θ' ὁμοίως
, poeta systema concluserit ostendi in Elem. doctr. metr. p. 379.
66

69-71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-41

οὔθ᾽ ὑποκλαίων οὔθ᾽ ὑπολείβων ἀπύρων ἱερῶν ὀργὰς ἀτενεῖς παραθέλξει Omnes in initio quoque
οὔθ'
. Non placet asyndeton. Quare, nisi forte aliquid excidit, malim
οὐδ'
. Legitur autem vulgo
οὐδ᾽ ὑποκλαίων οὔθ᾽ ὑπολείβων οὔτε δακρύων ἀπύρων ἱερῶν ὀργὰς ἀτενεῖς παραθέλξει
. Habent
ὑποκλαίων
M. Marc. Bess. Flor. Farn. Rob.
ὑποκλέων
G.
ὑποκλίων
Ald.
ὑποκλείων
Turn. Pauwii coniecturam,
ὑποκλάσας
, ne quis probet, meminerit id non significare in genua procumbentem: v. Ruhnk. Ep. crit. p. 243 (276). Casaubonus scribendum putabat
ὑποκαίων
. Delenda potius sunt haec verba,
οὔτε δακρύων
, in quibus Aldinae error
δακεύων
fecit ut Turnebus ederet
δοκεύων
. Potest quidem
δακρύων
de fletu,
ὑποκλαίων
de lamentis accipi: sed coniungenda potius, quam interposito quod diversi generis est
οὔθ᾽ ὑπολείβων
separanda erant. Nihil est illud
οὔτε δακρύων
nisi interpretatio adscripta aut ad
οὔθ᾽ ὑποκλαίων
, aut fortasse ad
οὔθ᾽ ὑπολείβων
. Hesychius
λείβειν, σπένδειν. Διὶ λείβειν αἴθοπα οἶνον. καὶ δακρύειν, ὅ ἐστι τοῖς δακρύοις ῥέειν. δάκρυα λείβων καὶ στάζων
. Delendum esse
οὔτε δακρύων
vidit etiam Paleyus, sed ut falsa admisceret. In sequentibus verbis decepit interpretes scholiasta,
ἀπύρων ἱερῶν
de Parcis Furiisque dici putans. Eum refutare non ausus Spanhemius ad Callimachi Lav. Pall. v. 107. aliorum testimoniis scriptorum vindicare ignem illis sacris satis habuit. Quae Pindarus Ol. VII. 88. proprie
ἄπυρα ἱερά
dixit, apud Aeschylum metaphorice dicta sunt, ut sacra igne carentia ea intelligantur, quae irrita sunt impieque facta. Hesychius
ἀπύρου, ἀθύτου. ἀπύρου, ἀθύτου. Σοφοκλῆς Μυσοῖς
. Ita apud Aeschinem contra Ctesiph. §. 131. 152.
ἀθύτων καὶ ἀκαλλιερήτων τῶν ἱερῶν
, ubi ad priorem locum videndus est Taylorus. Respicit autem chorus immolationem Iphigeniae, quam v. 140. similiter
θυσίαν ἄδαιτον
vocat. Participia cum scholiasta ad omissum
τις
referenda sunt, de qua constructione dixi ad Hecubae v. 485. Sed cogitat chorus de Agamemnone.

72. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-42

ἀτίτᾳ
ἀτίται
Μ.
ἀτίτῃ
G.
ἀτιταὶ
Farn.
ἀτίτᾳ
Flor. Ald. Turn.
ἀτίτα
Marc. Rob. Vict.
ἀτιταία
Bess. Non temere damnandus est nominativus
ἀτίται
, etsi terminatio illa
ης
pro
ος
, de qua dixerunt Valckenarius ad Phoen. v. 120. Lobeckius ad Phryn. p. 639. et ad Ai. v. 604. quum est in vocibus a verbis factis, raro passivam significationem habet. Sed dictum ita est
ἀτίτας
Eum. v. 254. V. Lob. ad Αi. v. 241. Paralip. p. 428. Hesychius
ἀτίτην, ἀτιμώρητον, ἄπορον, ἄτιμον, τὸν μὴ ἔχοντα ἀποτῖσαι
. Praestare tamen videtur
ἀτίτα
. Homerum ego Il. XIV. 484.
δηρὸν ἔῃ ἄτιτος
posuisse credo cum Clarkio et Heynio, non
δηρὸν ἄτιτος ἔῃ
, quod in libris est.
Πολύτιτον ἐόντα
tamen in oraculo est apud Herod. V. 92. et inde apud Eusebium Praep. euang. V. 29. quod poterat
πολύτιμον
dici.
72

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-43

ἰσόπαιδα
ἰσόπεδα
Flor. Rob.
75

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-44

ὅ τε Librorum scripturam
ὅτε
emendavit Auratus. νεαρὸς
νοερὸς
Bess.
76

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-45

ἀνάσσων Libri
ἀνάσσων
, non aptum infirmae medullae verbum. Correxi in priore Aristophanis Nubium editione ad v. 994.
77

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-46

οὐκ ἔνι χώρᾳ
οὐκ ἔνι χώραι
Μ.
οὐκ ἔνι χώρᾳ
Farn. Vict.
οὐκ ἐνιχώρᾳ
Rob.
οὐκένι χώρᾳ
G.
οὐκένι χώρα
Ald.
οὐκ ἔνι χώρα
Turn.
οὐκ ἐνὶ χώρᾳ
Bess. Frustra
οὐκ ἔνι χώρα
quum ab aliis, tum a Wakefieldio Silv. crit. II. p. 44. tentatum est. De formula
ἐν χώρᾳ, κατὰ χώραν
, quae usurpatur de iis quae firma suo loco stant sive, ut Horatii verbis utar, certa sede manent, videndi Valckenarius ad Herod. IV. 135. ad Theocr. Adon. p. 365. Ernestius ad Callim. h. D. v. 192. Boissonadus ad Eunap. p. 306. Αpud Callimachum est
πλαζομένη πελάγεσσι, πόδες δέ οἱ οὐκ ἐνὶ χώρᾳ
. Similiter Pindarus Pyth. IV. 485.
ῥᾴδιον μὲν γὰρ πόλιν σεῖσαι καὶ ἀφαυροτέροις, ἀλλ᾽ ἐπὶ χώρας αὖτις ἕσσαι δυςπαλὲs δὴ γίγνεται
. Verum id non satis aptum hoc loco videtur, praesertim si
ν
scribitur. Id recte se haberet, si ullo pacto admitti posset scholiastae explicatio
τῷ τόπῳ ἐκείνῳ
. Nam
ἐνί
si legitur, omnis vis in hoc verbo est. Eatenus recte Boissonadus cum cod. Bess.
οὐκ ἐνὶ χώρᾳ
. Sed id vix potest aliter defendi, quam ut tota formula ex epicis petita dicatur. Nam in Attico scriptore requirimus potius
οὐκ ἐν χώρᾳ
, neque tragici
ἐνί
alibi quam in melicis admisisse videntur. Equidem
χώρᾳ
intellexerim de loco et numero in quo quid habetur, ut apud Theognidem v. 151.
ὕβριν, Κύρνε, θεὸς πρῶτον κακὸν ὤπασεν ἀνδρί, οὗ μέλλει χώρην μηδεμίαν θέμεναι.
et v. 821.
οἳ δ᾽ ἀπογηράσκοντας ἀτιμάζουσι τοκῆας, τούτων τοι χώρη, Κύρν', ὀλίγη τελέθει.
Dicit igitur chorus non inest, non censetur in loco aliquo et numero.
78

79. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-47

τό θ᾽ ὑπεργήρων φυλλάδος
τίθιπεργήρως
M. G. (sic M. G.)
τίθι περ γήρως
Marc. Ald.
τίθι περ γήρυς
Rob.
τόθι περγήρως
Bess.
τόθιπερ γήρως
Flor.
τόθη περ γήρως
Turn.
τόθ' ὑπεργήρων
Farn.
τόθ' ὑπέργηρων
Vict. De accentu v. Göttlingium p. 288. Tum
φυγάδος
G.
φυλάδος
Ald.
79

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-48

τρίποδας
τρίποδος
Flor. Farn.
80

81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-49

δ᾽ omittit Bess. ἀρείων
ἀρείων
Ald. Ad
γέρων
, quod in
ὑπεργήρων
inest, referendum esse
ἀρείων
Blomfieldius intellexit.
81

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-50

ἡμερόφαντον
ἡμερόφατον
M. Bess. G. Ald. Rob. Emendatam scripturam
ἡμερόφαντον
habent Farn. Turn. Vict.
82

83. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-51

Τυνδάρεω Egressam interea dum locutus erat coryphaeus ex regiis aedibus Clytemnestram compellat, quae in scena sacris faciendis occupatur. Pro
Τυνδάρεω
nescio an scribendum sit
Τυνδαρίου
. V. ad Eur. Iph. Aul. v. 596.
83

87. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-52

πειθοῖ
πυθοῖ
Flor.
πειθοῖ
Farn. cum reliquis. Quod Blomfieldius scribendum coniecit,
πευθοῖ
, Scaliger primus coniecerat, probabile illud, sed ut non necesse sit
πειθοῖ
mutare. θυοσκεῖς Turn.
θυοσκεῖς
, probatum Aurato, Vossio, Bentleio, Stanleio, Blomfieldio. In Farn. in quo
θυοσκινεῖς
, ut in ceteris libris, scriptum est, adscripta haec glossa est,
θύματα κινεῖς, πέμπεις
. Ibidem scholion
εὕρηται καὶ θυοσκοεῖς, ὡς ἀπὸ τοῦ θυοσκόος, ὁ διὰ θυσιῶν τὸ μέλλον κοῶν ἤτοι νοῶν. θύος γὰρ τὸ θύμα
. Hesychius
θυοσκεῖν, ἱεροῖς παρέχεσθαι, ἢ θεοῖς
, quod recte emendatur
ἱερὰ παρέχεσθαι τοῖς θεοῖς
. Eustathio assentitur Blomfieldius, p. 1626, 47. et 1905, 22.
θυοσκόος
a
κέω
pro
καίω
derivanti, licet posteriore loco, ut p. 1346, 36. 1601, 3. etiam alteram rationem, qua a
κοεῖν
dici voluerunt, sicut Etym. M. p. 457, 42. et Orion p. 73, 16. 102, 21. afferat. V. etiam schol. ad Il. XXIV. 221. Si recte se habet
θυοσκεῖν
, eadem haec analogia est quae in
βοηθεῖν, βοηθόος
. Sed si
θυοσκόος
non est a
θυοσκοέω
factum (ignorare autem videntur hoc verbum grammatici, qui
κοεῖν
pro fonte ponant), verbum esse debebit
θυοσκοεῖν
, ut recte scriptum sit in scholio codicis Farn.
θυοσκοεῖς
. Quis autem contendat non Hesychium quoque
θυοσκοεῖν
potius quam
θυοσκεῖν
scripsisse? Quamquam non probo Boissonadum, qui exhibuit quod Lobeckio ad Phryn. p. 523. in Aeschyli versu placebat,
θυοσκοεῖ
. Id saltem
θυοσκοιεῖς
scribendum erat. Pro
θυοσκόος
etiam
θνησκόος
ab Hesychio adnotatum est, quae nominis forma restituenda est Eustathio p. 1601, 3. Accedunt ad haec alia huius verbi vestigia apud Hesychium:
κοίης, ἱερεὺς Καβείρων ὁ καθαίρων φονέα· οἳ δέ, κόης
. Item
κοιᾶται, ἱερᾶται
, et
κοιώσατο, ἀφιερώσατο, καθιερώσατο
. Quae quum ita sint, non ausus ego quidem sum tam dubia fide nisum
θυοσκεῖς
admittere, sed servandum duxi quod libri habent
θυοσκινεῖς
, etsi ne hoc quidem verbum aliunde innotuit. Videtur sic etiam Porsonus sensisse, qui nullam suspicionis notam apposuerit.
Θυοσκεῖς
si scripsit Aeschylus, decem habemus systemata, caditque Lindneri observatio, quam suam fecit 0. Müllerus, ternario numero procedere anapaestorum systemata. De eo invento dixi in Opusc. VI. p. 142.
87

90. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-53

NA Hunc versum editores nonnulli, in iisque Porsonus, Heathio suasore eiiciendum censuerunt. Non est cur damnetur. Omnium, inquit, in aris deorum ardet flamma, qui urbem regunt, superum, inferum, quique in caelo degunt, quique hominum negotiis adsunt. Praeterea ne idem quidem si significaretur hoc versu quod praecedente, reprehendi posset. Sic Sophocles Ant. v. 851.
οὔτε βροτοῖσιν οὔτ᾽ ἐν νεκροῖσιν μέτοικος, οὐ ζῶσιν, οὐ θανοῦσιν
. Quin ipse Aeschylus tuetur hunc versum, quum in Sept. ad Th. v. 254. dicat
χώρας τοῖς πολισσούχοις θεοῖς, πεδιονόμοις τε κἀγορᾶς ἐπισκόποις
. Quos ibi dicit
πολισσούχους
, eos hic
ἀστυνόμους
, quo modo
ἀστυνόμους ὀργάς
Sophocles Ant. v. 355.
90

91. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-54

δώροισι
δώροις
M. Marc. Bess. G. Flor. Ald. Rob.
δώροισι
Farn. Turn. Vict. Schol. Aristophanis ad Equitum v. 1317.
ἔθος ἦν τοῖς ἐν ἀγυιαῖς ἱσταμένοις θεοῖς ἐπὶ ταῖς ἐρχομέναις ἀγγελίαις θύειν, ὡς ἂν εἰ ἀγαθαὶ εἶεν, ἐπινεύσαιεν ταύταις, εἰ δὲ τοὐναντίον, ἀποτρέψαιεν
.
91

94. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-55

χρίματος
χρήματος
M. Marc. Rob.
χρήματος
Bess. G. Ald.
χρίσματος
Flor. Farn. Turn. Antiquior et poetis usitata forma
χρίμα
est.
94

97. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-56

τούτων
τοῦτον
Marc. Rob. λέξασ᾽ M. Flor. Bess. Farn. Rob.
λέξας
G.
λέξαι
Ald. Turn. ὅ τι καὶ δυνατὸν
ὅτι καὶ δυνατὸν
M. Bess. Farn. Ald. Rob.
ὅ τι καὶ δυνατὸν
Flor. Vict. Solus Turn.
ὅτι καὶ σοὶ δυνατὸν
, deceptus errore Aldinae
σοί
. Frustra haesitatum est in constructione. Monui iam in priore Nubium editione ad v. 180. et ad Vigerum n. 219. copulam participio, quasi id verbum rectum esset, esse subiectam, ut apud Homerum Il. ΧΧΙ. 247.
ὣς φαμένη, καὶ κερδοσύνῃ ἡγήσατ' Ἀθήνη
, ubi unus scholiastarum
ἢ περισσὸς ὁ καί, ἢ τὸ φαμένη ἀντὶ τοῦ ἔφη
. Sed quod addit,
ἢ πρὸς τῷ ταῦτα εἰρηκέναι καὶ δολίως ἡγήσατο
, ab Homerica dicendi consuetudine abhorret. Id non reputavit Doederlinus, qui in Lectionum Homericarum specimine II. p. 9. seqq. exempla, quae hoc genus constructionis habent, parum feliciter removere conatus est. Hesiodi quidem illud in Theog. v. 56.
ὃ δ᾽ ἀσφαλέως ἀγορεύων, αἶψά τε καὶ μέγα νεῖκος ἐπισταμένως κατέπαυσεν
, non est hoc modo dictum, sed
τέ
eam habet potestatem, ut plerumque fieri solita notet.
97

98. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-57

αἰνεῖν
εἰπεῖν
Victorius ex Flor. Farn. Canterus ceterorum librorum scripturam
αἰνεῖν
restituit, cuius explicatio est
εἰπεῖν
. Ancipitis enim significatus est
αἰνεῖν
, ut Latinum praedicare. Vt hic, ita Choeph. v. 187.
98

100. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-58

ἣ νῦν ποτὲ μὲν
ἣ νῦν τοτὲ μὲν
M. Flor. Bess. Rob. Turn. In M. glossa
ἔσθ' ὅτε μὲν
adscripta est.
ἣ νυν
(cum gl.
δὴ
)
τοτὲ
(cum gl.
ποτὲ
)
μὲν
Farn.
ἣ νῦν ἔσθ' ὅτε μὲν
, verbis
ὅτε μὲν
punctis deletis et supra scripto
τότε μὲν
, G.
ἣ νῦν εὖτ' ὅτε
, omisso
μὲν
, Ald.
100

101. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-59

ἀγανὰ φαίνουσ'
ἀγανὰ φαίνεις
M. G. Turn.
ἄγαν ἀφαίνεις
Ald.
ἀγανὰ φαίνει
Bess.
ἀγανὰ φανεῖσ'
Rob.
ἀγανὰ φαίνουσ'
Flor. Farn. Vict. Butleri elegantem coniecturam
σαίνουσ'
in textum recepit Blomfieldius. Sed recte se habere videtur
φαίνουσ'
, etsi Porsono quoque suspectum erat, non illud quidem cum Wunderlichio et Wellauero omissione participii, sed propria vi verbi defendendum. Est enim
φαίνειν
lucere, et hinc demum activa collustrandi declarandique potestas deducta. Euripides El. v. 1233. de Dioscuris
ἀλλ᾽ οἵδε δόμων ὑπὲρ ἀκροτάτων φαίνουσί τινες δαίμονες ἢ θεῶν τῶν οὐρανίων
. Quod recte interpretatus est Seidlerus. Vt ex
φαείνω
factum est
φαίνω
, sic
φαίνω
ex Homerico
φαείνω
.
101

102. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-60

ἄπληστον
ἄπλητον
M. G. Ald. Rob. Veram scripturam ceteri habent.
102

103. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-61

τῆς θυμοβόρου φρενολύπης
τὴν θυμοφθόρον λύπης φρένα
M. Bess. G. Ald. Rob.
τὴν θυμοβόρον λυποφρένα
Farn.
τὴν θυμοβόρον λύπης φρένα
Vict. ex Flor.
τὴν θυμοβόρον φρένα λύπην
ex coniectura Turn. Porsonus ex Pauwii coniectura
τὴν θυμοβόρον φρενὶ λύπην
. Languet haec appositio. Quam nonneminis coniecturam in Annalibus Heidelbergensibus memoratam dicit Blomfieldius,
τῆς θυμοβόρου φρενολύπης
, mea est, non illa quidem a genere dicendi Aeschyleo aliena et, ut mihi videtur, aliis coniecturis melior. Requiritur enim genitivus ad
ἄπληστον
. Et sane cogitatio insatiabilis est sollicitudinis de capta urbe et salute Agamemnonis.
103

103.note. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-62

Non respondet choro Clytaemnestra. Scilicet quum ante aedes regias in scena complures arae cerni videantur, in quibus ignis vel accensus erat vel iam accendebatur, egressa ex aedibus regina, ut mos est, cum duabus ancillis, ad eas aras deinceps accedit, tus et suffimenta in ignes iniiciens. Deinde videtur spectatoribus a dextra abire, ut in urbe sacra factura; tum redire finito chori carmine. Postquam igitur chorus parodum et coniunctum cum ea stasimon cecinit, propius ad orchestram accedente Clytaemnestra, unde v. 241.
τόδ᾽ ἄγχιστον Ἀπίας γαίας ἕρκος
vocatur, iterum eam compellat, spectareque ad illud quod antea non responderat videntur haec verba v. 248.
οὐδὲ σιγώσῃ φθόνος
. Parodum autem quum chorus canere incipit, aliquid nuntii acceptum esse ex accensis ignibus coniiciens, adhuc se de reditu sperare significat. Ceterum parodus haec chori similiter composita est ut illa quae est in Persis, ut anapaestos sequantur stropha, antistropha, epodus, tum autem carmen quod iusti chorici carminis formam habeat a totoque choro cani videatur, praegressum autem carmen epodicum inter partes quasdam chori sit distributum. Quomodo ea distributio facta sit, certo dici non potest. Illud patet, non esse de hemichoriis cogitandum, quae strophas cecinerint, epodum deinde universo choro canente. Id enim fieri non patiebatur Calchantis oratio, coepta in antistropha, finita autem in epodo. Multo credibilius est hanc trium partium distinctionem ad tres στοίχους pertinuisse. Atque haud scio an pauci, ac fortasse non plures quam cuiusque στοίχου medius, simul cecinerint stropham, antistropham, epodum; versum autem intercalarem,
αἴλινον αἴλινον εἰπέ, τὸ δ᾽ εὖ νικάτω
, in stropha totus secundus στοῖχος, in antistropha totus tertius, in epodo vel totus primus vel omnes tres στοῖχοι cecinerint. Certe si aequalitatis studium respicimus, quod tam magnum apud tragicos invenitur, consentaneum est ordines sic fuisse dispositos, Quae O. Müllerus in Eumenidibus p. 196. de parodo excogitavit, ab ipso conficta sunt, nec sane perite.

104. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-63

ὅδιον κράτος αἴσιον Attulit hunc versum Aristophanes in Ranis v. 1308. (1276.) ubi vulgo
ὅσιον κράτος αἴσιον
legitur. Ravennatis libri scripturam
ὃς διον
patet ex
ὅσιον
et
ὅδιον
in unum coniunctis esse conflatam. Scholiastae ad Aristophanis locum verba,
ἐν τοῖς πλείστοις αἴσιον, Ἀσκληπιάδης τὸ ὅσιον
, rectene emendaverit, quem Brunckius probat, Pauwius,
ἐν τοῖς πλείστοις ὅδιον, Ἀσκληπιάδης δὲ ὅσιον
, an contrarium ille rettulerit, dubitari potest. Si ita iudicavit Asclepiades, fecit id eo, quod
ὅδιον
idem esse atque
αἴσιον
existimavit. Nam Hesychius
ὅδιος οἰωνός, αἴσιος
. Hic quidem ego Aeschylum non hoc, sed proprio significatu
ὅδιον κράτος
dixisse puto vim viatricem, quo indicaret profectionem instituentes. Nam etiam
ὅδιος οἰωνός
non quaevis fausta avis est, sed quae iter facturo fausta pronuntiat. Vnus apud Brunckium Aristophanis codex
λέγειν
pro
θροεῖν
.
104

105. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-64

ἐκτελέων Libri omnes
ἐκτελέων
, nisi quod Rob. divisim
ἐκ τελέων
. Afferuntur haec,
αἴσιον ἀνδρῶν ἐκτελέων
, in scholio ad Aristoph. Ran. v. 1295. Certatim viri docti
ἐντελέων
emendarunt, Auratus, Scaliger, Casaubonus, alii. Nam
ἐντελεῖς
grammatici interpretantur per
οἱ ἄρχοντες
. Librorum scripturam qui defendere volet, divisim scribere debebit
ἐκ τελέων
, ut
κράτος ἐξ ἀνδρῶν τελέων
dicatur imperium quo a supremis ducibus imperata est expeditio. Sic Agamemno
ἀνὴρ τέλειος
dicitur v. 939. et
κράτος
, licet alio significatu,
ἔκ τινος
v. 1438.
κράτος ἰσόψυχον ἐκ γυναικῶν
. Sed multo praestabilius est
ἐντελέων
. καταπνείει Αld.
καταπνέ ει
, erasa post e una littera, M.
καταπνέει
Rob. Turn.
καταπναίει
G.
καταπνεύει
Bess. Flor. Farn. In Farn. ad
καταπνεύει
adscriptum
διὰ τὸ μέτρον
.
105

106-107. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-65

μολπάν, ἀλκᾷ σύμφυτος αἰών
μολπάν
etiam M. Deinde omnes libri
ἀλκὰν σύμφυτος αἰών
. Scholiastes
ὁ γὰρ σύμφυτός μοι αἰών, ὃ ἐστι τὸ γῆρας, διὰ τὴν εἰς θεοὺς πειθὼ μολπήν μοι καὶ ἀλκὴν καταπνεῖ. ὅ ἐστιν, εἰ καὶ γέρων εἰμί, ὅμως μέλψω τὰ γεγονότα· πέποιθα γὰρ ὅτι εἰς πέρας αὐτὰ ἄξουσιν οἱ θεοί.
Patet haec neque cum verbis poetae congruere, nec, si congruerent, aptam sententiam praebere. Non minus inepta sunt quae recentiores, vel ut similem sententiam extunderent interpretando, vel temere coniectando attulerunt. Quid dici oporteat, res ipsa monstrat. Nam chorus quum dicit adhuc mihi fiducia cantum inspirat, quo augurio suscepta sit expeditio, quid aliud indicat quam adhuc se confidere ratum fore augurium? Cur autem adhuc? Nempe quia destinatum tempus nondum est exactum. Ex quo manifestum est ad
πειθώ
per appositionem adiectum fuisse id quo niteretur ea fiducia. Quare scripsi
ἀλκᾷ σύμφυτος αἰών
. Saepe
ἀλκή
pugnam et bellum significat, ut in Sept. ad Th. v. 855. Bello autem
σύμφυτος αἰών
tempus est coniunctum cum eo, satis usitato genere dicendi. Sophocles Oed. C. v. 7.
στέργειν γὰρ αἱ πάθαι με χὦ χρόνος ξυνὼν μακρὸς διδάσκει.
Oed. R. v. 1082.
οἱ δὲ συγγενεῖς μῆνές με μικρὸν καὶ μέγαν διώρισαν.
Ita Euripidi Herc. fur. v. 1293.
συγγενῶς δύστηνος ὤν
dicitur qui per omnem vitam infelix fuit. Saepe autem
σύμμετρος
eodem modo dicitur, ut in Choeph. v. 602. et in Oed. R. v. 1113. vel
συμμετρούμενος
, ut ibidem v. 73. 963. Aliter paullo, sed tamen non plane dissimiliter persona indutus
Αἰών
apud Nonnum VII. 9.
καὶ Διὶ παμμεδέοντι δυηπαθέων γένος ἀνδρῶν ἄμμορον εὐφροσύνης ἐπεδείκνυε σύντροφος Αἰών.
Insolentius autem Aeschylus
αἰῶνα
, aetatem, de spatio temporis dixit. Sic tamen etiam Apollonius IV. 1216.
ἀλλὰ τὰ μὲν στείχοντος ἄδην αἰῶνος ἐτύχθη
.

108. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-66

ἥβας Hunc quoque versum habet Aristophanes Ran. v.1317. (1284.) apud quem vulgo ut in Aeschyli libris
ἥβαν
legitur, sed codices Rav. Ven. aliique veram lectionem
ἥβας
conservarunt. Scholiastes ibi
δίθρονον δὲ κράτος, αὐτόν τε καὶ τὸν Μενέλαον. ἀκμὴν δὲ τὴν νεότητα. ἔστι δὲ ἀναπόδοτον.
Scilicet
ἥβαν
erant
ἀκμήν
interpretati, ex quo in nonnullis Aristophanis codicibus ad
ἥβας
adscriptum est
ἀκμῆς, ἰσχύος
.
108

109. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-67

ξύμφρονα M. G. et edd.
σύμφρονα
Bess. Flor. Farn. ταγάν
τὰν γᾶν
M. G. Ald. Rob.
ταγαν
Turn.
ταγάν
, cum glossa
τὴν ὁμόφρονα τάξιν
, Farn.
ταγάν
Flor. Bess. Vict. Blomfieldius, quod
ταγή
prima brevi est, scripsit
ταγόν
. Adiungenda est altera caussa, non illa levior, quod sententia duces nominari postulat. At non erat scribendum
ταγόν
, sed accentu tantum mutato
τάγαν
. Hac uti forma maluit poeta non solum quod magis poetica esset, sed etiam quod longa vocalis aptius responderet antistrophico
πύργων
.
109

110-111. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-68

πέμπει ξὺν δορὶ πράκτορι ποινᾶς θοῦριος ὄρνις
σὺν δορὶ καὶ χερὶ πράκτορι θούριος ὄρνις
affert Aristophanes Ran. v.1321. (1289.) qui visus est viris doctis veram servasse scripturam. Aeschyli libri
πέμπει σὺν δορὶ δίκας πράκτορι θούριος ὄρνις
, hac tantum differentia quod
πέμπει σὺν
habent M. G. Ald. Turn.
πέμπει ξὺν
Bess. Farn. Flor.
πέμπῃ σὺν
Rob.
πέμπῃ ξὺν
Vict. et deinde
πλάκτορα
Ald. Scholiastes Aristophanis
τὸ δὲ ξὺν δορὶ καὶ χειρὶ πράκτορι ἐξ Ἀγαμέμνονος, ἐκ τῆς συνεπείας τοῦ κύριός εἰμι θροεῖν
. Aristophanes ista vel minus fida memoria citavit vel pro suo arbitrio paullum mutavit. Aeschylum aliud scripsisse et libri arguunt et ostendit metrum versus antistrophici. Id fuit
ξὺν δορὶ πράκτορι ποινᾶς
.

112. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-69

νεῶν Ald. Turn. ἀργᾶς
ἀργίας
M. Bess. Flor. Farn. Rob. Turn.
ἀργείας
G. Ald. Simili errore Suidas
ἀργείης, ὁ λευκός
. Scribendum erat
ἀργήεις
, et apud Aeschylum
ἀργᾶς
, quod Blomfieldius quoque et Heindorfius apud Buttmannum in Gramm. Gr. I. p. 172. viderunt. Pindarus Ol. XIII. 99.
ταῦρον ἀργᾶντα
. V. ad Eur. Hel. v. 1322. Hanc aquilam, quae
πύγαργος
sive
νεβροφόνος
vocatur, magnitudine primam, quae autem
μέλας
sive
μελανάετος
et
λαγωφόνος
dicitur tertiam magnitudine, sed validissimam esse scribit Aristoteles Hist. An. IX. 32.
112

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-70

φανέντες
οἱ φανέντες
Flor. χερὸς
χειρὸς
Bess. δοριπάλτου
δορυπάλτου
Μ. G. Bess. Flor. Farn. Rob.
δορυπάλκτου
G.
δορυπάλκτον
Ald.
δοριπάλτου
Turn. Vict.
113

114. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-71

παμπρέπτοις ἐν ἕδραισιν
παμπρέπτοις
scribendum esse Abreschius vidit, et sic
παμπρέπτοις ἐν ἕδραισι
Bess.
παμπρέποις ἐν ἕδραισιν
M. Ald. et ultima littera omissa Turn. Vict.
παμπρέποις ἐνέδραισιν
G. Rob.
παμπρέποισιν ἕδραις
Flor.
παμπρέπεσιν ἕδραις
, cum glossa
εὐπρεπέσιν. ἡ εὐθεῖα ἡ παμπρέπτης
, Farn. Errant qui Stanleio duce has
παμπρεπεῖς ἕδρας
de palatio Agamemnonis intelligunt. Caeli fausta portendens regio est quam dicit chorus. Euripides Herc. fur. v. 596.
ὄρνιν δὲ ἰδών τιν' οὐκ ἐν αἰσίοις ἕδραις
. Plura vide apud Spanhemium ad Callim. Lav. Pall. v. 124. Quod Aeschylus, similiter dixit Ennius apud Ciceronem de div. I. 48.
cedunt de caelo ter quattuor corpora sancta avium, praepetibus sese pulcrisque locis dant
.
114

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-72

βοσκόμενοι
βοσκομένην
Farn. ἐρικύμονα φέρματι
ἐρικύματα φέρματι
Μ. (sic M. non φέρματα) G. Rob.
ἐρ' ἱκύματα φέρματι
Ald.
ἐρικύματα φέρματα
Turn.
ἐρικύμονα φέρματι
Bess.
ἐρικύμονα φέρβοντο
Victorius ex Flor. Farn. In Farn. adscripta glossa
ἤσθιον
. Elegans est Seidleri coniectura
ἐρικυμάδα
, hausta ex eo quod Hesychius adnotavit
κυμάδας, ἐγκύους
. Sed non ausim reiicere
ἐρικύμονα
, quum facile propter sequens
φέρματι
corrumpi potuerit. Et scholiastes
πολυκύμονα
adscripsit.
115

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-73

NA Ad
βλαβέντα
intelligendum est
λαγωόν
. Non dicit autem
λοισθίων δρόμων
de postremo ante partum cursu, sed ut significetur quum iam in eo esset ut effugeret lepus impetum aquilarum. Refertur enim augurium ad captam post diuturnum bellum Troiam, sperantibus Troianis non simulato reditu vela dedisse Graecos. Aquila leporem lacerans, itemque serpens passerum nido inhians, conspicitur in anaglypho cuius picturam Böttigerus primo volumini Amaltheae praefixit, quem vide ibi p. 48.
116

117. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-74

αἴλινον αἴλινον
αἴλινον
semel Flor. τὸ δ᾽ εὖ νικάτω
τὸ δ᾽ εὖ νικάτω
Farn. Vict.
τόδ' εὖ νικάτω
Μ. Rob. Τurn.
τόδ᾽ εὐνικάτω
G. Ald. Infra v. 334.
τὸ δ᾽ εὖ κρατοίη
. Comparari potest hoc Demosthenis in fine Philippicae I.
νικῴη δ᾽ ὅ τι πᾶσιν ὑμῖν μέλλει συνοίσειν
.
117

118. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-75

δύο
δύω
G. Ald. Rob. λήμασι
λήμμασι
Flor. Farn. δισσοὺς Omnes
δισσούς
. Auratus et Canterus coniecerunt
δισσοῖς
, quod Blomfieldius recepit.
Δισσούς
si verum est, non geminos, ut verterant, sed diversos significare dixi ad Soph. El. v. 635. Videri autem potest Aeschylus diversitatem eam ducum intellexisse, qua Plato in Convivio p. 174. C. ex Homero Agamemnonem
διαφερόντως ἀγαθόν
, Menelaum autem
μαλθακὸν αἰχμητὴν
dixit. Non male, opinor, coniiciat quis
δύο λήματα, δισσοὺς Ἀτρείδας
. Saepius enim
λῆμα
de ipsa persona dicitur. Pindarus Pyth. III. 42.
ἔσχε τοιαύταν μεγάλαν ἀάταν καλλιπέπλου λῆμα Κορωνίδος
. Sophocles El. v. 1426.
μηκέτ' ἐκφοβοῦ μητρῷον ὡς σε λῆμ᾽ ἀτιμάσει ποτέ
. Οed. Col. v. 960.
ὦ λῆμ' ἀναιδές, τοῦ καθυβρίζειν δοκεῖς;
Euripides Iph. Aul. v. 1422.
ὦ λῆμ' ἄριστον, οὐκ ἔχω πρὸς τοῦτ᾽ ἔτι λέγειν, ἐπεί σοι τάδε δοκεῖ
. Elegans est Lobeckii ad Ai. v. 151. p. 139. coniectura
δύο λήμασι πιστούς
, ut est in Persis v. 56.
τοξουλκῷ λήματι πιστούς
, et in Simonidis epigr. 38.
εὐτόλμῳ ψυχᾶς λήματι πειθόμενοι
, quod Thucydides II. 39. dixit
πιστεύοντες τῷ ἀφ' ἑαυτῶν εὐψύχῳ
.
118

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-76

Ἀτρείδας Blomfieldius Monkio auctore. Recte fortasse. λαγοδαίτας Victorius ex Flor. Farn.
λογοδαίτας
M. G. Bess. Ald. Rob. Turn.
119

120. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-77

ἀρχάς M. G. Bess. Ald. Rob. Turn. quod recte restituit Blomfieldius.
ἀρχούς
Victorius ex Flor. Farn.
120

121. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-78

τεράζων
δ᾽ οὖν
pro
δ'
Flor. Pro
τεράζων
scripsi
τεράζων
. V. Etym. M. p. 737, 11.
121

122. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-79

ἀγρεῖ Libri omnes
ἀγρεῖ
. In Farn. glossa est
ἀγρεύσει, πορθήσει
. Blomfieldius Elmsleio auctore
αἱρεῖ
. Illo verbo usa est Sappho II. 14. πόλιν ἅδε
πόλιαδε
,
ι
superscripto, M.
122

124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-80

πρόςθετα
πρόσθετὰ
Μ. G.
πρόσθε τὰ
Bess.
πρόσθε τὰ
ceteri. δημιοπληθῆ
δημιοπλησθῆ
Ald. Dici quidem potest
πρόσθε τὰ δημιοπληθῆ
pro
τὰ πρόσθε δημιοπληθῆ
: v. similia apud Soph. Εl. 1456. Oed. R. 617. collato Eustathio p. 1062, 40. Antig. 710. Eur. Alc. 1050. Andr. 215. Sed sententia frigida est, quia
πύργων κτήνη
si antea dicuntur populi Troiani fuisse, tam nihil id ad indicandam opulentiam confert, ea ut minui potius videatur. Recte Pauwius
πρόσθετα
. Sententia haec est, vi fatum turrium opes diripiet collatas a populo. Opulentiam dicit Priami, ex tributis civium collatam.
Δημιοπληθῆ
est
πολλὰ δήμια
, ut dicitur
ἀρσενοπληθής
in Suppl. v. 29. et
γυναικοπληθής
in Pers. v. 122.
124

125. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-81

λαπάξει
μοῖρ᾽ ἀλαπάξει
vulgo.
μοῖρα λαπάξει
Farn. quod merito probarunt Elmsleius ad Med. v. 888. et Blomfieldius.
125

126. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-82

οἷον M. Bess. Flor. Farn. Turn. In Farn. glossa
μόνον
. Ita et scholiastes.
οἷον
G. Ald. Rob. Vict. ἄγα omnes
ἄτα
, nisi quod
ἄτᾳ
Ald. Burneii
ὅσα
probavit Elmsleius ad Med. v. 240. Quod ego in adnotationibus ad Humboldti versionem et in El. doctr. metr. p. 704. suasi,
ἄγα
, receperunt Blomfieldius aliique. κνεφάσῃ
κνεφάσειε
Farn. προτυπὲν M. Bess. Flor. Rob. Vict.
προτυπὲς
G. Ald.
προτυφθὲν
Farn. Non videtur hoc verbo proruens exercitus significari posse, quum ea activi tantum verbi potestas sit; multo minus autem procusum ferrum : sed proprie intelligendum, prius percussum, i. e. ante belli clades immolatione Iphigeniae afflictum. Τροίας
πὸλ
G. spatio relicto, quo novi versus initium indicatur.
126

127. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-83

στρατωθέν M. Bess. Flor. Farn. Rob.
στρατῶθεν
G. Ald.
στρατευθὲν
Turn. Vict. quae Turnebi coniectura esse videtur. Recte Blomfieldius
στρατωθὲν
restituit. Est autem
στρατοῦσθαι
, quod significat in castris esse, diversum a
στρατεύεσθαι
. Hic commorantes Aulide intelliguntur. οἴκτῳ
οἴκτῳ
Scaliger: non recte. ἐπίφθονος Ἄρτεμις ἁγνὰ
ἐπὶ φθόνος ἄρτεμις ἀγνὰ
G.
ἔπι, φθόνος ἄρτεμις ἁγνά
Ald.
127

128. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-84

πτανοῖσιν Μ.
πτανοῖσι
G. Bess. Ald. Rob. Turn. Vict.
πτανοῖς
Flor. Farn. κυσὶ
κυσὶν
M. Rob. Dubitari posset an per parenthesin insertis his verbis,
οἴκτῳ γὰρ ἐπίφθονος Ἄρτεμις ἁγνά
, quae sequuntur cum praecedentibus essent coniungenda, nisi adderetur
στυγεῖ δὲ δεῖπνον αἰετῶν
. Ex quo patet
πτανοῖσιν κυσὶ πατρός
non ad
ἐπίφθονος
referendum esse, ut propter aquilas irata esse Diana dicatur, sed pertinere ad primariam loci sententiam, ut sit quantum per aquilas cognosci potest.
128

129. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-85

πτάκα Porsonus, et ita M. G.
πτᾶκα
Rob.
πτῶκα
Flor. Farn. Turn. Vict.
πτάωνκα
Bess. Etiam Ald.
πτάων καθυομένοισιν
. θυομένοισιν
θυομένοισι
Bess.
129

131. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-86

αἴλινον αἴλινον
αἴλινον
semel Flor. εἰπέ Bess. τὸ δ᾽ εὖ νικάτω
τό δ᾽ εὐνικάτω
G. Ald. sed in G.
οἶμαι εὖ νικάτω
supra scriptum.
τόδ᾽ εὖ νικάτω
Rob. Emendate Vict.
131

132. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-87

τόσσον
τόσσων
M. G. Ald. Rob.
τόσον
rectius fortasse Flor. Farn.
τόσσον
Turn. Vict. εὔφρων ἁ καλά
εὔφρων καλὰ
M. G. Rob.
ἄφρων καλὰ
Bess. Ald.
ἄφρων καλὰ δρόσοισιν
, altera voce cum sequente coniuncta, Turn.
εὔφρων ἁ καλὰ
Flor. Farn. Vict. In Farn. glossa
ἄρτεμις
adscripta. Καλλίστη Diana est apud Euripidem Hipp. v. 66. et apud Leonidam Tar. epigr. 20. eoque nomine culta ab Arcadibus: v. Paus. VIII. 35, 8. et Athenis, teste eodem I. 29, 2. Non infestam feris, sed patronam potius habitam esse monuit Müllerus Dor. I. p. 379. Atque ipsum nomen deae rerum naturae integritatis conservatricem prodit. Quum igitur dicit Aeschylus
τόσσον περ εὔφρων
, hoc significat, quamvis tantopere favens catulis ferarum, tamen bona vult portendi.
132

133. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-88

δρόσοις ἀέπτοις
δρόσοις
Farn. Ceteri
δρόσοισιν
.
ἀέλπτοις
M. G. Ald. Rob. Τurn.
λέπτοις
Bess. Flor.
ἀέπτοισι
, cum glossa
τοῖς μὴ δυναμένοις πτῆναι
, Farn. et sic Vict. Scribendum erat
δρόσοις ἀέπτοις
. Verissime scholiastes in M.
ἀέλπτοις δέ, τοῖς ἕπεσθαι γονεῦσι μὴ
(μὴ omittit M.)
δυναμένοις
, quae interpretatio ad
ἀέπτοις
pertinet. Blomfieldius coniecit
ἀλέπτοις
, quod vocabulum proprie significaret pullum ovo nondum exclusum,
ἄεπτος
in omnes analogiae regulas peccare ratus. De analogia quod dicit, neque Aristophani grammatico ita visum esse ex scholiis ad Il. I. 567. patet, et falsum esse vel
ἄαπτος
, quod eodem modo formatum est, demonstrat. Wellauerus non dubitavit
λεπτοῖς
reponere, facili ad litteras emendatione: at illud ostendendum erat, potuisse catulos leonum
λεπτούς
dici. μαλερῶν λεόντων
μαλερῶν ὄντων
M. G. Bess. Ald. Turn. Vict.
μαλερῶν ὄλτων
Rob. Posteriorem vocem omittunt Flor. et Farn. in quo
τῶν φθαρτικῶν πετεινῶν
adscriptum est. Etym. Μ. p. 377, 37.
ἔρσαι, αἱ ἐν ἔαρι γεννηθεῖσαι· ἢ αἱ ἁπαλαὶ καὶ τελείως νέαι, μεταφορικῶς, ὡς καὶ Αἰσχύλος ἐν Ἀγαμέμνονι τοὺς σκύμνους τῶν λεόντων δρόσους κέκληκε, μεταφράζων τοῦτο
. Inde Stanleius correxit
μαλερῶν λεόντων
.
133

135. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-89

ὀβρικάλοις ἔπι τερπνά
ὀβρικάλοις
Flor. Farn.
ὀβρικάλοισι
M. Bess. Rob. Turn. Vict.
ἀκρικάλοισι
G. Ald. Aelianus V. H. VII. 47.
τῶν δὲ ὑστρίχων καὶ τῶν τοιούτων ἀγρίων τὰ ἔκγονα ὄβρια καλεῖται, καὶ μέμνηται Εὐριπίδης ἐν Πελιάσι τοῦ ὀνόματος, καὶ Αἰσχύλος ἐν Ἀγαμέμνονι καὶ Δικτυουλκοῖς
. Hesychius
ὀβρικάλοις, τοῖς τῶν θηρίων ἐκγόνοις
. Photius
ὄβρια καὶ ὀβρίκαλα, τὰ τῶν λεόντων καὶ λύκων σκυμνία. Αἰσχύλος Δικτυουλκοῖς
. Eustathius p. 1395, 47.
ἐκεῖθεν καὶ ὀβρίκαλα παρὰ Αἰσχύλῳ λεόντων σκυμνία, τὰ δηλαδὴ καὶ ὄβριμα καὶ καλά
. Εt p. 1625, 42.
ὑστρίχων δὲ καὶ τῶν τοιούτων ἔβρια καὶ ὀβρίκαλα, ὧν χρῆσις καὶ παρ' Αἰσχύλῳ ἐν Ἀγαμέμνονι
. Idem p.291, 16.
Αἰσχύλος δὲ ὀβρίκαλά φησι τοὺς λεοντιδεῖς
, ubi de
ἅπαξ λεγομένοις
. Post
ὀβρικάλοις
vel
ὀβρικάλοισι
vulgo statim scriptum est
τερπνά
cum sequentibus verbis coniunctum. In Farn. ad
τερπνὰ
adscripta glossa
ἄρτεμις
. Scribendum videtur
θηρῶν ὀβρικάλοις ἔπι τερπνά
, ut
τερπνά
passive dictum sit, laeta. Non puto Aeschylum nisi addito
ἔπι
sic dicturum fuisse, sed omiserunt librarii
ἔπι
, quia
τερπνά
ad
ξύμβολα
referebant. At id absurdum ad sententiam, pravumque ad metrum est, quod dactylicum esse debet.
135

136. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-90

αἰτεῖ Ad
αἰτεῖ
adscriptum
με
in Farn. κρᾶναι M. G. Bess. Ald. Rob.
κρᾶναι
Flor. Farn. Turn. In M. ad hunc versum hoc scholion adscriptum est,
τὰ σύμβολα αἰτεῖ με φάναι
. In Farn.
κρᾶναι
ita explicatur,
τελέσαι, ἀντὶ τοῦ φᾶναι τελεσθῆναι
. Hinc Victorius
φάναι
posuit. Scribendum erat
κρῖναι
.
136

137. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-91

κατάμομφα
κατάμορφα
Rob. φάσματα
φάσματα στρουθῶν
M. G. Bess. et edd.
φάσματα τῶν στρουθῶν
Flor. Farn. Porsonus Adv. p. 157. (138.) deleri iussit
στρουθῶν
, ut adscriptum ex Il. II. 311. Sed hoc vel quia sic iusta catalexis deesset fieri non potest. Molestum est autem
ξύμβολα
et
φάσματα
iungi, quorum alterutrum satis erat. Scribendum
φάσματι τῷ στρουθῶν
. Scholiastes
στρουθῶν
interpretatur
τῶν ἀετῶν
. Id probari non potest. Alienum est enim quod Eustathius p. 228, 38. docet,
στρουθόν
esse etiam
γενικὴν λέξιν
, his verbis usus Aelii Dionysii,
ἄγριαι στρουθοὶ αἱ στρουθοκάμηλοι
. Immo notum ex Iliade passerum augurium intelligendum est, quo Troiam decimo anno captum iri significabatur. Id augurium cum altero aquilarum augurio comparat Calchas. Anaglyphum, in quo utrumque coniunctum est, commemoravi ad v. 116.
137

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-92

ἰήϊον
ἴον
Ald. Turn.
ἴκιον
Rob. Non Apollinem ad avertendam Dianae iram invocat Calchas, sed Paeanem, qui, quisquis est, non est frater Dianae.
138

139. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-93

ἀντιπνόους
ἀντιπρόους
G.
ἀντὶ πνόους
Ald. χρονίας ἐχενῇδας ἀπλοίας
χρονίας
Farn. habet post
ἐχενηίδας
: sic enim libri.
ἀπλοίας
Turn. Vict.
ἀπλοΐας
M. G. Bess. Rob.
ἁπλοΐας
Αld.
ἀπλοΐδας
Flor. Farn.
139

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-94

τεύξῃ, σπευδομένα Ex scholiastae adnotatione,
ὦ Ἄρτεμι
, patet fuisse qui
τεύξῃς
legerent.
σπευδομένα
Μ. Bess. Flor. Farn. Rob. Vict.
σπευδόμενα
, sic, sed mutatum in
σπενδόμενα
, G. Inde
σπενδομένα
Ald. Turn. Reprehensum ab Elmsleio ad Med. v. 179. medium
σπεύδεσθαι
tuitus est Blomfieldius Eumenidum v. 355. cui loco minime fidendum est. Hic quidem etsi
σπερχομένα
scribere poterat poeta, tamen, quoniam ipsi Dianae hoc sacrificium fit, recte usus est medio
σπευδομένα
. Qui
ἑτέραν
infaustam interpretantur, inferunt quod noluit poeta dicere. Respexit is Iphigeniae immolationem, quae
ἑτέρα
est, alia quam aquilarum, quas
μογερὰν πτάκα θυομένους
dixerat.
140

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-95

σύμφυτον
συμμενεῖ φυτὸν
pro
σύμφυτον
Bess. Videtur librarius
μενεῖ
, interpretationem ad
μίμνει
adscriptam, textui intulisse. δεισήνορα φωτός Bene vidit Lachmannus deesse post
δεισήνορα
unum trochaeum, quem tamen non apte per
μ' ἦν
supplendum coniecit: quamquam minus etiam probari potest quod mox scripsit
μίμνει γὰρ ὁ φοβερά
, sententia pariter ac metro adversantibus. Numero quidem per novem dactylos porrecto non offenderer, nisi sic
μίμνει
obscuraretur,
γάρ
autem erigeretur. Credibilius est
φωτός
excidisse. Erant autem hi versus 138 – 143. aliter atque vulgo factum est disponendi.
141

142. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-96

γὰρ omittunt Flor. Farn. παλίνορτος Μ. (sic M.) Bess. G. Flor. Farn. Ald. Rob.
παλίνορσος
Turn. Vict. Etym. Μ. p. 648, 27.
παλίνορσος. παρὰ τὸ ὄρω γίνεται ῥηματικὸν ὄνομα ὀρτός, καὶ παλίνορτος, ἐχρῆν διὰ τοῦ τ γράφεσθαι, οὐχὶ διὰ τοῦ σ, ἵν᾽ ᾖ ὁ πάλιν ὡρμημένος, σημαίνει δὲ τὸ ὀπισθόρμητος, ἐκ τοῦ πάλιν, τοῦ σημαίνοντος τὸ εἰς τουπίσω, καὶ τοῦ ὄρσω Αἰολικοῦ μέλλοντος.
Quae adnotatio ad Il. III. 33. pertinet.
142

143. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-97

μνάμων
μνάμην
Ald. Turn. sed G. cum ceteris
μνάμων
.
143

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-98

ἀπέκλαγξεν
ἀπέκλαιξεν
Μ. G. Ald. Ceteri
ἀπέκλαγξεν
.
145

146. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-99

οἴκοις
οἶκος
Flor.
146

147. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-100

τοῖς δ᾽ Vict. ὁμόφωνον
ὠμόφωνον
Bess.
ὁμόφρονον
Ald. unde Turn.
ὁμόφρων ὤν
. Sed G. cum ceteris
ὁμόφωνον
.
147

148. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-101

αἴλινον αἴλινον
αἴλινον
semel Flor. τὸ δ'
τόδ'
G. Ald. Rob. Turn.
148

149-150. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-102

εἰ τόδ᾽ αὐτῷ Incipit carmen universi chori trochaeo semanto.
εἰ τό δ᾽ αὖ τῷ
Αld.
εἰ τὸ δ᾽ αὐτῷ
Rob.

151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-103

τοῦτό νιν
τοῦτον νίν
G. Ald. προςεννέπω
προςἐννέπω
G.
πρὸς ἐννέπω
Rob.
151

154. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-104

Διός, εἰ τὸ μάταν
Διὰ
Ald.
Δία
Turn. Sed
Διός
ut ceteri G. Deinde libri
εἰ τόδε μάταν
, praeter Farn. in quo ex Triclinii emendatione
εἶχε μάταν
est.
εἰ τό γε μάτας
Auratus, et
μάτας
vel
ματᾶν
placet Blomfieldio. Legisse videtur
μάτας
scholiastes, cuius haec interpretatio est,
εἰ τὸ τῆς ματαιότητος ὀφείλει τις ἀποσείσασθαι τῆς γνώμης, Δία νομιζέτω
. Habuit
μάταν
alius scholiastes, cuius explicationem (quae non est in Rob. neque in codicibus M. G.) edidit Stephanus,
ἐγώ, φησί, πάντα ἐρευνῶν καὶ πάντα ἐξετάζων ὡς ἐν σταθμῷ τινί, οὐκ ἔχω ὁμοιόν τι εὑρεῖν τῷ Διῒ, εἰ χρὴ ἀληθῶς ἀποβαλεῖν ἀπὸ τῆς φροντίδος καὶ τοῦ λογισμοῦ μάταιον ἄλλο ἄχθος, τὸ γὰρ περί τινων ἄλλων διαλογίζεσθαι μάταιον ἐστὶν ὄντως ἄχθος. ἡ δέ γε περὶ θεοῦ ἔννοια καὶ τὸ διὰ μνήμης ἐκεῖνον ἔχειν ἀεί, οὐ μόνον ἄχθους παντός ἐστιν ἀπηλλαγμένον, ἀλλὰ καὶ χαρᾶς ἀφάτου τὴν καρδίαν πληροῖ. ὡς καὶ Εὐριπίδης φησίν, “ἦ μέγα μοι τὰ θεῶν μελεδήμαθ', ὅταν φρένας ἔλθῃ, λύπας παραιρεῖ.” τοῦτο δὲ ὅμοιόν ἐστι τῷ “ἐμνήσθην τοῦ θεοῦ, καὶ εὐφράνθην.” ταῦτα δὲ ἄγαν ἐστὶν εὐσεβῆ.
Quae adnotatio ita comparata est, ut suspiceris, qui eam scripsit, in codice suo legisse
εἴ τι μάταν ἄλλο φροντίδος ἄχθος
. Sed quidquid ille legit, a poetae mente longe aberravit. Recte Porsonum ex Pauwii coniectura scripsisse puto
εἰ τὸ μάταν
. Vocat chorus suam sollicitudinem
τὸ μάταν ἄχθος
, quia caussam eius non idoneam esse videt.
154

155. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-105

ἐτητύμως
ἐτυτήμως
G. Ald.
155

158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-106

οὐδὲ λέξεται πρὶn ὤν
οὐδὲν λέξαι
M. G. Bess. Flor. Ald. Rob. Turn.
οὐδέν τι λέξαι
Farn. Vict. Deinde
πρὶν ἄν
Turn. Ceteri
πρὶν ὤν
. Schutzius scripsit
οὐδὲν ἂν λέξαι
, quod non recte interpretatus est
nec quicquam nobis dicere possit
, quum deberet,
nullius momenti est
. Monui in addendis ad Eur. Suppl. v. 612. et ad Vigerum adn. 189. Aristophanes Eq. v. 334.
νῦν δεῖξον ὡς οὐδὲν λέγει τὸ σωφρόνως τραφῆναι
. Athenaeus XIV. p. 628. D.
εἰ δέ τις ἀμέτρως διαθείη τὴν σχηματοποιΐαν καὶ ταῖς ᾠδαῖς ἐπιτυγχάνων μηδὲν λέγοι κατὰ τὴν ὄρχησιν, οὗτος δ᾽ ἦν ἀδόκιμος
. Non recte haec intellecta erant. Hoc dicit, si quis cantu probaretur, nihil autem valeret saltando, contemnebatur. Blomfieldius, qui
οὐδὲν ἂν δείξαι πρὶν ὤν
legendum coniecit, id ut esset, non se quicquam fuisse ostendet, non videtur animum neque ad
πρίν
attendisse, neque ad totam sententiam, quae haec potius esse deberet, non se nunc aliquid esse ostendet, nec denique ad numeros, in quibus dubitari non potest quin vitiosus sit spondeus. Isque etiam Schützianae emendationi refragatur, praesertim quum vel praeter numeros poeta rectius
λέγοι
dicturus fuisse videatur. Scribendum puto
οὐ λελέξεται πρὶν ὤν
, neque, qui antea potens erat, non dicetur fuisse, i. e. ille dicetur non amplius esse. Ceterum recte haec interpretatus est Schützius, Vranum et Saturnum dici videns, qui ante Iovem regnaverint, recteque quum illa comparans in Prometheo v. 960.
οὐκ ἐκ τῶνδ᾽ ἐγὼ δισσοὺς τυράννους ἐκπεσόντας ᾔσθόμην, τρίτον δὲ τὸν νῦν κοιρανοῦντ᾽ ἐπόψομαι αἴσχιστα καὶ τάχιστα
, tum quae de Vrano Hesiodus narrat in Theog. v. 154. seqq. Nam hunc
παμμάχῳ θράσει βρύοντα
dicit Aeschylus propter saevitiam, qua quiqui ei nati sunt filii, eos non sivit in lucem prodire, sed sub terra occuluit.
158

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-107

φρενῶν
φρονῶν
Rob.
162

Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

40-269. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-26

Parodos, bestehend (wie die Parodos der Perser und der Hiketides) aus drei Teilen, dem Recitativ des Chorführers in Anapästen 40-103, dem Gesang des Chorführers mit ἐπιφθέγματα (124) des Gesamtchores 104-169, dem Chorgesang 170-269. Der erste Teil beginnt mit der Schuld und Sühne der Trojaner, legt die äufseren Verhältnisse dar und giebt mit dem Verlangen zu erfahren, was die überall auf den Altären der Stadt angezündeten Opferfeuer zu bedeuten haben (83-87) die Motivierung für das Auftreten des Chors. Der zweite Teil berichtet eine Weissagung des Kalchas, welche ängstliche Besorgnis in betreff des Heerführers weckt. Der dritte begründet diese Besorgnis mit sittlichen Grundsätzen und erklärt das Leiden, das den siegreichen Agamemnon erwartet, als Sühne für eine Schuld, für die unerhörte Opferung der eigenen Tochter.

40. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-27

μὲν: als Gegensatz schwebt vor der Wunsch, der den Chor hergeführt hat, Kunde vom Heere zu erhalten 83 ff. ἐπεὶ, ἀφ᾽ οὗ, wie Cho. 607 .
1

41-42. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-28

Der Singular entspricht dem metaphorischen Gebrauch von ἀντίδικος, welches für sich steht und in der Apposition Μενέλαος .. Αγαμέμνων seine Erläuterung erhält: ,,der gewaltige Proceſsgegner, vertreten durch Menelaos und Agamemnon". Von dem Bilde des Rechtsstreites ist auch ἀρωγήν 47 entlehnt.
2

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-29

διθρόνου καὶ δισκήπτρου Διόθεν nach Hom. B 107, I 98 f. Vgl. Suppl. 379 μονοσκήπτροισι ἐν θρόνοις. τιμῆς von der königlichen Würde wie Hom. I 616, Z 193. ζεύγος bezieht sich auf den in δι- ( θρόνου, - σκήπτρου) liegenden Begriff: „der von Zeus mit Thron und Scepter begnadeten doppelten Würde Vereinigung". Von dem darin liegenden einheitlichen Begriff,,gottbegnadetes Herrscherpaar" hängt der zweite Gen. Ατρείδαιν ab.

45. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-30

χιλιοναύτην wie Eur. Iph. Τ. 141 σὺν κώπᾳ χιλιοναύτᾳ, Androm. 106 ὁ χιλιόναυς .. " Ἄρης, die dichterische Zahl. Vgl. Thuk. I 10.

47. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-31

ἦραν στόλον wie αἴρειν, απαίρειν ναῦν (das Schiff vom Lande wegheben). στρατιῶτιν ἀρωγήν, einen Rechtsbeistand (zu 41, vgl. Hom. Ψ 574 ἐς μέσον ἀμφοτέροισι δικάσσατε μηδ᾽ ἐπ᾿ ἀρωγῇ), der aus Soldaten besteht, eine Wendung wie κῦμα χερσαῖον στρατοῦ Sept. 64 , vgl. unten zu 82.

48. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-32

κλάζοντες: Hom. Π 428 οἳ δ᾽, ὥς τ᾽ αἰγυπιοὶ γαμψώνυχες ἀγκυλοχείλαι πέτρῃ ἐφ᾽ ὑψηλῇ μεγάλα κλάζοντε μάχωνται.
3

49. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-33

4
Hom. π 216 κλαῖον δὲ λιγέως, ἀδινώτερον ἤ τ᾽ οἰωνοί, φῆναι ἢ αἰγυπιοὶ γαμψώνυχες, οἷσί τε τέκνα ἀγρόται ἐξείλοντο πάρος πετεηνὰ γενέσθαι. ἐκπάγλοις, ein Homerisches Wort. Vgl. 853.
5

50. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-34

ὕπατοι (hoch über) regiert den Gen. wie ὑπέρ.

51. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-35

Hom. II 792 στρεφεδίνηθεν δέ οἱ ὄσσε. Ebenso will L. Dindorf hier στρεφεδινοῦνται schreiben.

52. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-36

Die gleiche Cäsur 64, 75, 84, 95 u. ö. Vgl. Christ Metrik § 285.

53-54. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-37

6
„die nesthütende Arbeit mit den Jungen" d. h.,,die Frucht der Mühen, welche die Pflege der Jungen im Neste verursacht hatte". Anders Hesych. unter δεμνιοτήρη πόνον: καθόσον οἱ νεοσσοὶ ἔτι τοιοὔτοί εἰσιν ὡς τὰ δέμνια τηρεῖν καὶ κατέχειν, μηδέπω πέτεσθαι δυνάμενοι, πόνον δὲ τὰ περὶ τὴν τροφὴν αὐτῶν. Vgl. 1450, Eur. Herc. 1039 ὃ δ᾽ ὥς τις ὄρνις ἄπτερον και ταστένων ὠδῖνα τέκνων, Suppl. 1135 ἰὼ ἰώ· ποῦ δὲ πόνος ἐμῶν τέκνων, Phoen. 30 τὸν ἐμὸν ὠδίνων πόνον.

55. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-38

ὕπατος zeigt durch seine Stellung die Beziehung auf ὕπατοι 50 an: weil die Vögel in der Höhe bei den Göttern sich angesiedelt haben ( μετοίκων 57), hört sie ein Gott in der Höhe. τις ᾿Απόλλων, etwa Apollo ( τὶς cum nomine proprio coniunctum significat talem aliquem qualis est qui nominatur. Explicavit hunc usum Fritzschius in Quaest. Lucian. p. 16). Apollon, Pan, Zeus sind Götter, die auf hohen Bergen verehrt wurden, wie Pausanias VIII 38, 2 ff. auf dem Lykaion in Arkadien Heiligtümer des Zeus, Apollon und Pan angiebt (vgl. Ahrens Philol. Suppl. S. 234 ff.). Sie sind προστάται ihren μέτοικοι, den Geiern, die auf ihren Bergen horsten. τῶνδε μετοίκων, dieser, die ihre μέτοικοι sind, wie Soph. ΕΙ. 790 πρὸς τῆσδ᾽ ὑβρίζῃ μητρός ( νοη dieser, die deine Mutter sein will). .
7

58. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-39

ὑστερόποινον, vgl. 705 ὑστέρῳ χρόνῳ, Cho. 382 ὑστερόποινον ἄταν, Soph. Ant. 1074 ὑστεροφθόροι .. Ἐρινύες, Anthol. XII 229 ὑστερόπουν Νέμεσιν, Caes. de b. Gall. I 14 consuesse enim deos immortales, quo gravius homines ex commutatione rerum doleant, quos pro scelere eorum ulcisci velint, his secundiores interdum res et diuturniorem impunitatem concedere, Hor. carm. III 2, 31 Raro antecedentem 3* scelestum Deseruit pede poena claudo und die Abhandlung von Plutarch περὶ τῶν ὑπὸ τοῦ θείου βραδέως τιμωρουμένων.

59. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-40

παραβᾶσιν: „Raum für alle hat die Erde, Was verfolgst du meine Herde?" Ερινύν: ein Sprichwort (Paroemiogr. Gr. App. II 20) lautet: εἰσὶ καὶ κυνῶν Ἐρινύες. Die Erinyen nehmen sich aller Hilflosen an.

60. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-41

οὕτω δέ wie Cho. 251 . ὁ κρείσσων d. i. der machtvoll waltende Zeus.
8

61. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-42

Hom. Г 350 ᾿Ατρεΐδης Μενέλαος, ἐπευξάμενος Διὶ πατρί· Ζεῦ ἄνα, δὸς τίσασθαι ὅ με πρότερος κάκ' ἔοργεν, δίον ᾿Αλέξανδρον ὄφρα τις ἐρρίγῃσι καὶ ὀψιγόνων ἀνθρώπων ξεινοδόκον κακὰ ῥέξαι, ὅ κεν φιλότητα παράσχη, Ν 621 Τρώες ὑπερφίαλοι κακαὶ κύνες, οὐδέ τι θυμῷ Ζηνὸς ἐριβρεμέτεω χαλεπὴν ἐδείσατε μῆνιν ξεινίου, ὃς τέ ποτ᾿ ὄμμι διαφθέρσει πόλιν αἰπήν. ..
9

62. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-43

πολυάνορος verächtlich von der vielumfreiten ( πολλοὺς μνηστῆρας ἐσχηκυίας Schol.) und buhlerischen Helena. Vgl. Hom. T 325 εἵνεκα ῥιγεδανῆς Ἑλένης Τρωσὶν πολεμίζω.

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-44

γόνατος κτἑ. ist gen. absol. Ἐρειδομένου κονίαισιν entspricht dem vorhergehenden γυιοβαρῆ: ein Ringer wird durch den anderen niedergedrückt und niedergehalten. Vgl. das Homerische οὔδει ἐρείδε- · σθαι ( Η 145 u. a.) und Eur. frg. 545 ἡμεῖς δὲ Πολύβου παῖδ᾽ ἐρείσαντες πέδῳ ἐξομματοῦμεν.

65. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-45

προτέλεια das Opfer, das einer heiligen Weihe ( τέλος, bes. τέλος γαμήλιον Eum. 838 ) und Handlung vorhergeht, vgl. 237, deren Einleitung, Beginn (721). Der Lanzenkampf bildet das Vorspiel des Ringkampfes; wenn die Lanze zersplittert ist, kommt es zum Ringen.

66. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-46

Hom. B 39 θήσειν γὰρ ἔτ᾽ ἔμελλεν ( Ζεὺς) ἐπ᾿ ἄλγεά τε στοναχάς τε Τρωσί τε καὶ Δαναοῖσι διὰ κρατερὰς ὑσμίνας. neuem an. -

67-68. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-47

Trotz des grammatischen Anschlusses hebt der Gedanke von ἔστι κτέ., mag es augenblicklich stehen wie es will, das Ende wird der Bestimmung des Schicksals, welche Sühne für Schuld fordert, entsprechen. Vgl. zu 1170 und Cho. 776 , wo ähnliche Wendungen einen verschiedenen Sinn haben.
10

69. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-48

11
Das Asyndeton bei der Erläuterung.

70-71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-49

Das Opfer, welches die Strafe und das Verderben der Stadt abwenden soll, wird von der zürnenden Gottheit nicht angenommen (1167 ff.). Wenn die Götter ein Opfer verschmähen, so offenbart sich das dadurch, dafs die Opferflamme nicht emporlodert ( ἄπυρα ἱερά, Soph. Ant. 1006 ἐκ δὲ θυμάτων Ἥφαιστος οὐκ ἔλαμπεν), daſs sie im Fettdampf und Qualm erstickt. Mag man auch nachschüren oder Ol (Verg. Aen. VI 256 pingue super oleum infundens ardentibus extis) u. dgl. darauf giefsen ( ὑποκαίων – ἐπιλείβων), es ist vergeblich. Pind. Ol. VII 48 ἀπύροις ἱεροῖς von Opfern bei denen nichts verbrannt wird. - οὔτε δακρύων paſst nicht in den Zusammenhang. παρα-

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-50

Der Zorn des Opfers zeigt sich darin; daſs es nicht brennen will. ἀτενεῖς, unbeugsam, weil alle Versuche eine günstige Flamme anzufachen fehlschlagen. θέλξει: Schol. λείπει τὸ τὶς. Dies ergänzt sich aus dem Zusammenhang. Vgl. 464, Eum. 509 , Soph. ΕΙ. 697 ὅταν δὲ τις θεῶν βλάπτη, δύναιτ᾽ ἂν οὐδ᾽ ἂν ἰσχύων φυγεῖν, Hom. Ν 287 οὐδέ κεν ἔνθα τεόν γε μένος καὶ χεῖρας ὄνοιτο.
12

72. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-51

13
ἄτιτος, ungeehrt, der Beachtung nicht wert, unnütz. Wegen der Form s. zu 1527. Der Dativ steht kausal.

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-52

νέμοντες wie νωμῶντες, in Bewegung setzend. Vgl. 793 οἴακα νέμων mit Sept. 3 οἴακα νωμῶν, Sept. 577 ἀσπίδ᾽ εὔκυκλον νέμων mit Sept. 529 Σφίγγ᾽.. ἐνώμα.

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-53

Kind und Greis gleichen sich an körperlicher Ohnmacht ( δὶς παῖδες οἱ γέροντες). Bei den Dichtern wird Gleichnis und eigentlicher Gedanke öfter in beigeordneten Sätzen mit τὲ, καὶ, τὲ τὲ z. B. Sept. 571 μητρός τε πληγὴν τίς κατασβέσει δίκη; πατρίςτε γαῖα σῆς ὑπὸ σπουδῆς δορὶ ἁλοῦσα πῶς σοι ξύμμαχος γενήσεται; mit τὲ καὶ (334 ff.), δὲ, μὲν – δὲ, οὔτε οὔτε, οὐδὲ gegeben. Vgl. Cho. 246 und zu Eur. Bakch. 902.

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-54

ἀνάσσων, aufschieſsend wie eine Pflanze, Hom. 2437 ὃ δ᾽ ἀνέδραμεν ἔρνεϊ ἶσος, Pind. Nem. VIII 40 χλωραῖς ἐέρσαις ὡς ὅτε δένδρεον ᾄσσει.

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-55

14
Die epischen Formen ἐνὶ und εἰν werden bei den attischen Dichtern nur in epischen Redensarten gebraucht. So εἰν ᾿Αίδα δόμοισιν Eur. Alk, 436. πείση nach Hom. v 23 τῷ δ᾽ ἄρα τ᾽ ἐν πείσῃ κραδίη μένε τετληνία. Seinem kriegerischen Sinne fehlt noch der kräftige Halt.

79-80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-56

Vgl. Archil. frg. 100 οὐκέθ᾽ ὁμῶς θάλλεις ἀπαλὸν χρόα· κάρφεται γὰρ ἤδη. Auch an das Homerische οΐη περ φύλλων γενεή, τοίη δὲ καὶ ἀνδρῶν ( Ζ 146) wird man erinnert. In poetischer Weise ist Gleichnis und eigentlicher Ausdruck verbunden. τρίποδας erinnert an das Rätsel der Sphinx. Eur. Tro. 275 & τριτοβάμονος χερὶ δευομένα βάκτρου.

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-57

ὄναρ ἡμερόφαντον, ein Traumbild nicht der Nacht, sondern des Tages. Äschylos liebt es, der Metapher durch ein das Bild aufhebendes Epitheton einen witzigen Anstrich zu geben. Vgl. oben zu 47, unten zu 139, 697 φεράσπιδες κυναγοί, 1257 δίπους λέαινα, 1235 ὄμβρου κτύπον δομοσφαλῆ τὸν αἱματηρόν, Cho. 491 πέδαις ἀχαλκεύ- τοις von dem Fanggarne der Klytämestra (vgl. Eur. frg. 598 αἰδοῦς ἀχαλκεύτοισιν ἔζευκται πέδαις), Eum. 245 μηνυτῆρος ἀφθέγκτου φραδαῖς, 250 ἀπτέροις ποτήμασιν, Suppl. 180 und Sept. 82 κόνις, ἀναυδος ἄγγελος, Sept. 925 ὁ πόντιος ξεῖνος ἐκ πυρὸς συθείς von dem Stahle (Schwerte), fragm. 298, 4 ἄπτεροι πελειάδες von den Pleiaden und zu οἴστρου ἄρδις ἄπυρος Prom. 906 .

83. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-58

Der Chorführer redet die im Hause weilende Klytämestra wie Soph. Ai. 134 den im Zelte abwesenden Aias an.

87. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-59

πειθοὶ, vgl. 284, 286, 481 ff. Ζυ θυοσκεῖν (sacra facere) vgl. Hesych. θυοσκεῖν· ἱεροῖς παρέχεσθαι ἢ θεοῖς, entstanden aus einem Schol. zu Soph. Οed. Τ. 896 τί δεῖ με θυοσκεῖν· ἱερὰ παρέχεσθαι ἢ θεοῖς χορεύειν ( Ν. Rhein. Mus. 36 S. 139). Das Wort verhält sich zu θυοσκόος (von κέω, καίω) wie βοηθείν τα βοηθόος.

88. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-60

Vgl. Aristoph. Ri. 1320 τίν᾿ ἔχων φήμην ἀγαθὴν ἥκεις, ἐφ᾽ ὅτῳ κνισῶμεν ἀγυιάς; und dazu Schol. ἔθος ἦν τοῖς ἐν ἀγυιαῖς ἱσταμένοις θεοῖς ἐπὶ ταῖς ἐρχομέναις ἀγγελίαις θύειν, ὡς ἂν εἰ ἀγαθαὶ εἶεν, ἐπινεύσαιεν ταύταις, εἰ δὲ τοὐναντίον, ἀποτρέψαιεν.

90. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-61

15
θυραίων: die δαίμονες ἀντήλιοι (524), deren Altäre an den Thoren der Paläste errichtet waren, besonders Apollon. Vgl. 1065, Soph. Oed. T. 919 , El. 637 , 1375, Hesych. ἀντήλιοι θεοί· οἱ πρὸ τῶν πυλῶν ἱδρυμένοι. Εὐριπίδης Μελεάγρῳ und προστατήριος· τὸν ᾿Απόλλωνα οὕτω λέγουσι, παρόσον πρὸ τῶν θυρῶν αὐτὸν ἀφιδρύοντο. Tertull. de Idol. 15 apud Graecos Apollinem Thyraeum et Antelios daemonas ostiorum praesides legimus.

91. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-62

δώροισι, durch die Opfergaben, wie es 94 f. erklärt wird.
16

92. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-63

ἄλλη δ᾽ ἄλλοθεν: diese Form der anapästischen Dipodie -NIGC findet sich nicht häufig. Vgl. Pers. 47 , Sept. 1060 und unten zu 370. – οὐρανομήκης, ein Homerisches Wort ( ε 239).

95. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-64

ἀδόλοισι: vgl. Eur. Suppl. 1029 συντηχθεὶς αὔραις ἀδόλοις.

96. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-65

πελάνῳ μυχόθεν βασιλείῳ 8. ν. α. πελάνῳ ἐκ μυχοῦ βασιλείου.

98. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-66

αἰνεῖν, sich zu etwas verstehen, zusagen, gewähren.

99. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-67

τε: das zweite Glied ,,undbestätige die Hoffnung, die mir aus den angezündeten Opferfeuern entgegenleuchtet" hat sich in der folgenden Unterabteilung τοτὸ μὲν τοτὲ δ᾽ .. ἐλπὶς κτέ, verloren. Ebenso Pers. 485 ff. ..

102-103. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-68

Die eigentliche Ursache der bangen Stimmung des Chors erklärt der folgende Teil. – ἄπληστον λύπης wie ἄπληστον κακῶν Eum. 977, μάχης ἄπληστον Suppl. 750 . φρενοδαλής auch Eum. 331 . Das handschriftliche θυμοφθόρον ist Erklärung zu φρενοδαλῆ. Vgl. Anhang.
17

104-105. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-69

18
δυνατός εἰμι εἰπεῖν τὸ συμβὰν αὐτοῖς σημεῖον ἐξιοῦσιν Schol. Das Vorzeichen, welches den Auszug begleitet, ist erdichtet nach dem Homerischen τέρας, das in Aulis erschien (B 301 ff.).
19

106-107. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-70

ἐκτελέων, der völlig ausgewachsenen (Eur. Ion 780 ἐκτελῆ νεανίαν) d. h. der kriegstüchtigen, welche die ἤβη ἀκμαία ( Sept. 11 ) haben, in Gegensatz zu den ἔξηβοι, den Greisen (72). ἔτι γὰρ κτἑ., denn noch haucht von Gott her durch Erweckung von Zuversicht mein Alter mir Kraft zum Singen ein d. h. denn wenn nicht zum Kämpfen, so hat doch infolge Gottvertrauens zum Singen mein Alter noch Kraft genug. Vgl. Eur. Herc. 678 ἔτι τοι γέρων ἀοιδὸς κελαδεὶ Μναμοσύναν. Ζα σύμφυτος αἰών vgl. Soph. Oed. Κ. 7 ὁ χρόνος ξυνών, Oed. Τ. 1082 οἱ δὲ συγγενεῖς μῆνες.

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-71

πέμπει, geleitet. – δορὶ καὶ χερὶ wie in einer Grabschrift (Kaibel epigr. Gr. n. 24, 3) κτώμενον εὔκλειαν δορὶ καὶ χερί. πράκτορι scil. δίκας, rächend. Eum. 320 , Suppl. 655 . Mit χερὶ πράκτορι vgl. τύχη σωτήρ 669.
20

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-72

βασιλεὺς als Appos. zu ὄρνις. Mit θούριος, βασιλεύς, mit der Verschiedenheit der Farben, mit χερὸς ἐκ δοριπάλτου u. s. w. werden die Momente aufgezählt, welche für die Deutung des Sehers mafsgebend sind.

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-73

ὁ κελαινός steht attributiv τα βασιλεύς. Erst die Verschiedenheit der Farben bringt die Unterscheidung der zwei Adler hervor. So steht öfter οἳ δὲ ohne οἱ μὲν z. B. Pers. 816 οὐκ ἐλάσσονα πάσχουσι, τὰ δὲ μέλλουσι, wenn die Teilung gleichsam erst nachträglich einfällt. Ζα κελαινός vgl. Hom. Φ 252 αἰετοῦ οἴματ᾽ ἔχων μέλανος τοῦ θηρητῆρος, ὃς θ᾽ ἅμα κάρτιστός τε καὶ ὤκιστος πετεηνῶν. ἀργᾶς für ἀργάεις. Ἐξόπιν ἀργᾶς, ὁ ἐξοπίσω λευκός, ὅ ἐστιν ὁ πύγαργοςSchol. Vgl. Aristot. Tiergesch. IX c. 32, wo der μέλας oder λαγωφόνος als der stärkste, der πύγαργος als der gröfste bezeichnet wird.

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-74

21
δοριπάλτου, δεξιᾶς. So ἐπὶ, παρὰ, εἰς δόρυ, ἐκ δόρατος von der rechten, wie ἐπὶ, παρ᾽ ἀσπίδα, ἐξ ἀσπίδος von der linken, der „Degenseite". Vgl. Hom. Β 353 ἀστράπτων ἐπιδέξι᾽, ἐναίσιμα σήματα φαίνων.

120. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-75

D. i. auf weithin sichtbarem Felsen. Vgl. Prien im N. Rhein. Mus. VIII 378. (Hermann versteht darunter einen glückverheifsenden Bezirk des Himmels nach Eur. Herc. 596 ὄρνιν δ᾽ ἰδών τιν᾿ οὐκ ἐν αἰσίοις ἕδραις.)

121-122. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-76

β. λαγίναν γένναν, ἐρικύμονα φέρματα, ausweidend ein Hasengeschlecht, hochschwangere Tracht (d. i. die Tracht der hochschwangeren Häsin).
22

123. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-77

βλαβέντα bezieht sich auf ἐρ. φέρματα als die nähere Bezeichnung der Sache. λοισθίων δρόμων 8. ν. 8. τέλους, von der Rennbahn (Hom. Ψ 373 ἀλλ᾿ ὅτε δὴ πύματον τέλεον δρόμον ὠκέες ἵπποι) entlehnt (,,gebracht um die Vollendung d. i. die Geburt"). Der Gen. wie Hom. a 195 τόν γε θεοὶ βλάπτουσι κελεύθου.

124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-78

Dieser zweimal (145, 169) wiederholten Aufforderung des Chorführers muſs der Chor jedesmal mit einem ähnlichen und deshalb ausgefallenen ἐπίφθεγμα, etwa (wie Keck vermutet) mit αἴλινον αἴλινον αὖτε, τὸ δ᾽ εὖ νικάτω entsprochen haben. αἴλινον αἴλινον, der Ruf schmerzlicher Klage. Vgl. Soph. Ai. 627 αἴλινον αἴλινον οὐδ᾽ οἰκτρᾶς γόον ὄρνιθος ἀηδοῦς ἥσει δύσμορος, ἀλλ᾽ ὀξυτόνους μὲν ᾠδὰς θρηνήσει κτέ., Eur. Or. 1395 αἴλινον αἴλινον ἀρχὰν ἰαλέμου βάρβαροι λέγουσιν. Ζα τὸ δ᾽ εὖ (id quod felix faustumque est) vgl. 361. An den Ausdruck der Besorgnis wird ein allgemeiner Segenswunsch geknüpft.
23

125-126. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-79

στρατόμαντις, vgl. πυθόμαντις Cho. 1028 , Soph. Oed. T. 965. Daneben ἰατρόμαντις ( Ag. 1623 , Eum. 62 ), οἰωνόμαντις, ὀνειρόμαντις, ἀληθόμαντις, ὀρθόμαντις, κακόμαντις, ἀριστόμαντις. – λήμασι δισσούς (diversos, vgl. διπλοῦς 337 und δισσῶν ὀνείρων Soph. Εl. 645): die Verschiedenheit des Charakters ist für den Seher das Wahrzeichen, an dem er in den verschiedenfarbigen und verschieden gearteten Adlern die Atriden erkennt.

127. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-80

μαχίμους mit Bezug auf den θούριος ὄρνις 114.

129. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-81

24
πομποὺς ἀρχᾶς wie πέμπει δίθρονον κράτος 113. Weil das Zeichen mit dem Auszug der Befehlshaber zusammentrifft, deutet Kalchas das Zeichen auf diese. Zu ἀρχᾶς vgl. Suppl. 494 κατ᾿ ἀρχῆς γὰρ φιλαίτιος λεώς.

131. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-82

μὲν: der vorschwebende Gegensatz wird 136 in anderer Weise gegeben. ἀγρεῖ, αἱρεὶ, das Präsens mit der Bedeutung „es ist bestimmt, daſs erobert". Vgl. Prom. 529 ὧδε δεσμὰ φυγγάνω (praesens propheticum), 793 ἡ πρὸς δάμαρτος ἐξανίσταται θρόνων; Eum. 176 οὗ ποτ᾽ ἐλευθεροῦται, Soph. Phil. 113 αἱρεῖ τὰ τόξα ταῦτα τὴν Τροίαν μόνα, Pind. Ol. VIII 42 Πέργαμος ἀμφὶ τεαῖς, ἥρως, χερὸς ἐργασίαις ἁλίσκεται, Herod. III 155 ἤδη ὧν, ἣν μὴ τῶν σῶν δεήσῃ, αἱρέομεν Βαβυλῶνα.

133-134. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-83

Dies schliefst der Seher aus dem Ausweiden der Häsin. μυριοπληθῆ, vgl. Eur. Iph. A. 571 κόσμος ὁ μυριοπληθής, Hom. I 401 οὐδ᾽ ὅσα φασὶν Ἴλιον ἐκτῆσθαι, ἐὐ ναιόμενον πτολίεθρου Τὸ πρὶν ἐπ᾿ εἰρήνης, πρὶν ἐλθέμεν υἷας Ἀχαιῶν.

135. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-84

πρὸς τὸ βίαιον: τα 393.

136. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-85

οἷον μή, Schol. μόνον μή (,,dafs nur nicht, wenn nur nicht"). μὴ mit Konjunktiv zum Ausdruck einer Besorgnis wie 353. Vgl. Kr. I 54, 8, 13.

137. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-86

προτυπὲν, vorher getroffen wie vom Blitze, so daſs es schwarz wird (darauf bezieht sich κνεφάση). Die Missgunst der Gottheit fährt vorher darein durch die Forderung des Opfers der Iphigenie, dessen Leistung dem Heere einen Makel bringt.

139-140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-87

25
στρατωθέν, kein Halfter gewöhnlicher Art, sondern aus einem Heere gemacht, vgl. στρατιῶτιν ἀρωγήν 47 und zu 82, auch 447 πυρωθὲν ψῆγμα. – ἁγνή und darum eine Feindin solchen Greuels.

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-88

κυσὶ wie Prom. 1054 Διὸς .. πτηνὸς κύων, δαφοινὸς αἰετός als Diener des Zeus. Apoll. Rh. Arg. ΙΙ 289 μεγάλοιο Διὸς κύνας von den Harpyien. Artemis zürnt den Adlern, also auch den Atriden, welche, wie die Adler die Häsin, so die Stadt Troja ausleeren werden (vgl. 354, 467 f.), und fordert von ihnen, um die Greuel der Verwüstung zu hindern, ein Opfer das nicht geleistet werden darf und nach dem Willen der Artemis nicht geleistet werden soll ( θυσίαν ἄδαιτον 158).
26

142. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-89

αὐτότοκον, αὐτῷ τόκῳ, samt der Leibesfrucht, wie αὐτόχθονον 541 für αὐτῇ χθονί, αὐτόπρεμνον Eum. 404 für αὐτῷ πρέμνῳ.

144. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-90

27
στυγῶ, mir ist nicht recht; es erweckt mir Grauen. καλά
28

146. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-91

29
εὔφρων scil. ούσα. (Vok.), vgl. Eur. Hipp. 66 ὦ κόρα Λατοῦς Αρτεμι καὶ Διός, καλλίστα πολὺ παρθένων. In Arkadien hatte auf einem Hügel des Mänalischen Gebirges " Αρτεμις Καλλίστη einen Tempel (Paus. VIII 35, 8) und der alte Sänger Pamphos feierte in einem Hymnus Artemis unter dem Namen Καλλίστη. Vielleicht hat es ursprünglich τόσον περ ευφρον ὦ καλὰ Διὸς κόρα geheifsen.

147. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-92

30
δρόσοι wie ἕρσαι bei Homer (1 222) von neugeborenen Lämmern. – ἄλπνος, ἡδύς. Das Wort findet sich noch Pind. Pyth. VIII 120 τοῖς οὔτε νόστος ὁμῶς ἐπ᾿ ἄλπνος ἐν Πυθιάδι κρίθη, der Superlativ ἄλπνιστος ist Pind. Isthm. IV 14 erhalten und Aesch. Pers. 985 wiederhergestellt. Das zarte Wild steht unter dem Schutze der Jagdgöttin Artemis, die einen guten Wildstand fördert. Als λοχεία wacht sie über die Einhaltung der Schonzeit.
31

150. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-93

32
Lafs trotz deiner zärtlichen Fürsorge für das junge Wild die Wahrzeichen, die hievon erfreulich sind, in Erfüllung gehen, nämlich die günstigen, die ungünstigen Erscheinungen aber mache gut. Der absol. Inf. κρᾶναι ἀνορθοῦν im Gebete wie bei Homer. Vgl. Cho. 306 , Sept. 239 θεοὶ πολῖται, μή με δουλείας τυχεῖν, ebd. 75 und zu Cho. 365 . Zum Gedanken (das Gute erfülle, das Schlimme stelle her) vgl. Pers. 220 εἴ τι φλαῦρον εἶδες, αὐτοῦ τῶνδ᾽ ἀποτροπὴν τελεῖν, τὰ δ᾽ ἀγάθ᾽ ἐκτελῆ γενέσθαι κτέ., Soph. Εl. 644 ἃ γὰρ προσεῖδον νυκτὶ τῇδε φάσματα δισσῶν ὀνείρων, ταῦτά μοι .. εἰ μὲν πέφηνεν ἐσθλά, δὸς τελεσφόρα, εἰ δ᾽ ἐχθρά, τοῖς ἐχθροῖσιν ἔμπαλιν μέθες.

153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-94

33
ἰήιον Παιᾶνα: vgl. Soph. Oed. Τ. 154 ἰήτε Δάλιε Παιάν. Wie εὔιος dem Rufe εὐοῖ, so entspricht ἰήιος der Anrufung ἰὴ ἰὴ ( παιῆον).

155. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-95

χρονίας ἐχενηΐδας αὔρας d.i. χρονίαν ἄπλοιαν.

157-158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-96

σπευδομένα, für sich betreibend. Das Medium kommt in transitivem Sinne sonst nicht vor ( Eum. 361 ist das überlieferte σπευδόμεναι δ᾽ τη σπεύδομεν αΐδ᾽ ver ἑτέραν θυσίαν, ein anbessert). deres Schlachtopfer (die Opferung der Iphigenie) für die Vertilgung ( θυομένοισιν 143) der Hasen. θυσίαν ἄδαιτον wie θυσίαν ἄθυτον. Mit ἄνομον ἄδαιτον vgl. ἄναγνον ἀνίερον 230, ἀτίμους ἀλοιδόρους 421, ἄμαχον ἀπόλεμον ἀνίερον 763, ἀκέλευστος ἄμισθος 969.
34

159. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-97

νεικέων τέκτονα σύμφυτον, Stifter von Hader unter den Angehörigen, vgl. Soph. Ant. 794 νεῖκος οὐ δεισήνορα: ἀνδρῶν ξύναιμον. der durch die Opferung der Iphigenie erzeugte Stifter des Haders geht so weit, dafs er sich am Manne vergreift, weil dieser Hader zum Gattenmorde treibt.
35

161. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-98

36
μίμνει οἰκονόμος: während der Mann in den Krieg zieht, bleibt die Gattin als treue (611) Besorgerin des Hauswesens ( οἰκουρός, vgl. 1224) zurück, um alles für die Rückkehr des Gemahls wohl zu bestellen. Hier bleibt die Rachsucht (memor ira Verg. Aen. I 4) zurück nicht als πιστή, sondern als δολία οἰκονόμος und bereitet alles vor, um Buſse für die Kinder (Tochter) zu fordern. δνοφερὰ παλίνορτος, in der Dunkelheit schleichend, aber aus der Dunkelheit wieder hervorbrechend.
37