Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Lo, next him stands a fourth and shouts amain,

By Pallas Onca's portal, and displays

A different challenge; 'tis Hippomedon!

Huge the device that starts up from his targe

In high relief; and, I deny it not,
460

I shuddered, seeing how, upon the rim,

It made a mighty circle round the shield—

No sorry craftsman he, who wrought that work

And clamped it all around the buckler's edge!

The form was Typhon: from his glowing throat
465

Rolled lurid smoke, spark-litten, kin of fire!

The flattened edge-work, circling round the whole,

Made strong support for coiling snakes that grew

Erect above the concave of the shield:

Loud rang the warrior's voice; inspired for war,
470

He raves to slay, as doth a Bacchanal,

His very glance a terror! of such wight

Beware the onset! closing on the gates,

He peals his vaunting and appalling cry!

Eteocles

Yet first our Pallas Onca—wardress she,
475

Planting her foot hard by her gate—shall stand,

The Maid against the ruffian, and repel

His force, as from her brood the mother-bird

Beats back the wintered serpent's venom'd fang.

And next, by her, is Oenops' gallant son,
480

Hyperbius, chosen to confront this foe,

Ready to seek his fate at Fortune's shrine!

In form, in valour, and in skill of arms,

None shall gainsay him. See how wisely well

Hermes hath set the brave against the strong!
485

Confronted shall they stand, the shield of each

Bearing the image of opposing gods:

One holds aloft his Typhon breathing fire,

But, on the other's shield, in symbol sits

Zeus, calm and strong, and fans his bolt to flame—
490

Zeus, seen of all, yet seen of none to fail!

Howbeit, weak is trust reposed in Heaven—

Yet are we upon Zeus' victorious side,

The foe, with those he worsted—if in sooth

Zeus against Typhon held the upper hand,
495

And if Hyperbius, (as well may hap

When two such foes such diverse emblems bear)

Have Zeus upon his shield, a saving sign.

Chorus

Seven Against Thebes. Aeschylus. Edmund Doidge Anderson Morshead (Translator). . .

Current edition Experimental

English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) (English) (Aeschylus, Seven against Thebes — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (7)

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 417-630 focus

str. 1

Χορος

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται: τρέμω δ᾽ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

422

Αγγελος

τούτῳ μὲν οὕτως εὐτυχεῖν δοῖεν θεοί:¹

Καπανεὺς δ᾽ ἐπ᾽ Ἠλέκτραισιν εἴληχεν πύλαις,

γίγας ὅδ᾽ ἄλλος τοῦ πάρος λελεγμένου

μείζων, ὁ κόμπος δ᾽ οὐ κατ᾽ ἄνθρωπον φρονεῖ,
425

πύργοις δ᾽ ἀπειλεῖ δείν᾽, ἃ μὴ κραίνοι τύχη:

θεοῦ τε γὰρ θέλοντος ἐκπέρσειν πόλιν

καὶ μὴ θέλοντός φησιν, οὐδὲ τὴν Διὸς

Ἔριν πέδοι² σκήψασαν ἐμποδὼν σχεθεῖν.

τὰς δ᾽ ἀστραπάς τε καὶ κεραυνίους βολὰς
430

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν προσῄκασεν:

ἔχει δὲ σῆμα γυμνὸν ἄνδρα πυρφόρον,

φλέγει δὲ λαμπὰς διὰ χερῶν ὡπλισμένη:

χρυσοῖς δὲ φωνεῖ γράμμασιν “Πρήσω πόλιν.”

τοιῷδε φωτὶ πέμπε—τίς ξυστήσεται,
435

τίς ἄνδρα κομπάσαντα³ μὴ τρέσας μενεῖ;

Ετεοκλης

καὶ τῷδε κόμπῳ⁴ κέρδος ἄλλο τίκτεται.

τῶν τοι ματαίων ἀνδράσιν φρονημάτων

ἡ γλῶσσ᾽ ἀληθὴς γίγνεται⁵ κατήγορος.

Καπανεὺς δ᾽ ἀπειλεῖ δρᾶν παρεσκευασμένος,
440

θεοὺς⁶ ἀτίζων, κἀπογυμνάζων στόμα

χαρᾷ ματαίᾳ θνητὸς ὢν εἰς οὐρανὸν

πέμπει γεγωνὰ⁷ Ζηνὶ κυμαίνοντ᾽ ἔπη:

πέποιθα δ᾽ αὐτῷ ξὺν δίκῃ τὸν πυρφόρον⁸

ἥξειν κεραυνόν, οὐδὲν ἐξῃκασμένον
445

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν τοῖς ἡλίου.

ἀνὴρ δ᾽ ἐπ᾽ αὐτῷ, κεἰ στόμαργός ἐστ᾽ ἄγαν,

αἴθων τέτακται λῆμα, Πολυφόντου βία,

φερέγγυον φρούρημα, προστατηρίας

Ἀρτέμιδος εὐνοίαισι σύν τ᾽ ἄλλοις θεοῖς.
450

λέγ᾽ ἄλλον ἄλλαις ἐν πύλαις εἰληχότα.

452

ant. 1

Χορος

ὄλοιθ᾽ ὃς πόλει μεγάλ᾽ ἐπεύχεται,

κεραυνοῦ δέ νιν⁹ βέλος ἐπισχέθοι,

πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν θ᾽

ἑδωλίων <μ᾽¹⁰> ὑπερκόπῳ¹¹
455

δορί ποτ᾽ ἐκλαπάξαι.

457

Αγγελος

[καὶ μὴν τὸν ἐντεῦθεν λαχόντα πρὸς πύλαις]¹²

λέξω: τρίτῳ γὰρ Ἐτεόκλῳ τρίτος πάλος

ἐξ ὑπτίου ᾽πήδησεν εὐχάλκου κράνους,

πύλαισι Νηίσταισι προσβαλεῖν λόχον.
460

ἵππους δ᾽ ἐν ἀμπυκτῆρσιν ἐμβριμωμένας

δινεῖ, θελούσας πρὸς πύλαις πεπτωκέναι.

φιμοὶ δὲ συρίζουσι βάρβαρον βρόμον,¹³

μυκτηροκόμποις πνεύμασιν πληρούμενοι.

ἐσχημάτισται¹⁴ δ᾽ ἀσπὶς οὐ σμικρὸν¹⁵ τρόπον:
465

ἀνὴρ [δ᾽¹⁶] ὁπλίτης κλίμακος προσαμβάσεις¹⁷

στείχει πρὸς ἐχθρῶν πύργον, ἐκπέρσαι θέλων.

βοᾷ δὲ χοὖτος γραμμάτων ἐν ξυλλαβαῖς,

ὡς οὐδ᾽ ἂν Ἄρης σφ᾽ ἐκβάλοι πυργωμάτων.

καὶ τῷδε φωτὶ πέμπε τὸν φερέγγυον
470

πόλεως ἀπείργειν τῆσδε δούλιον¹⁸ ζυγόν.

Ετεοκλης

πέμποιμ᾽ ἂν ἤδη τόνδε, σὺν τύχῃ δέ τῳ:

καὶ δὴ πέπεμπται¹⁹ κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων,

Μεγαρεύς, Κρέοντος σπέρμα τοῦ σπαρτῶν²⁰ γένους,

ὃς οὔτι μάργων ἱππικῶν φρυαγμάτων
475

βρόμον φοβηθεὶς ἐκ πυλῶν χωρήσεται,

ἀλλ᾽ ἢ θανὼν τροφεῖα πληρώσει χθονί,

ἢ καὶ δύ᾽ ἄνδρε καὶ πόλισμ᾽ ἐπ᾽ ἀσπίδος

ἑλὼν λαφύροις δῶμα κοσμήσει πατρός.

κόμπαζ᾽ ἐπ᾽ ἄλλῳ, μηδέ μοι φθόνει λόγων.²¹
480
481

str. 2

Χορος

ἐπεύχομαι τῷδε²² μὲν εὐτυχεῖν, ἰὼ

πρόμαχ᾽ ἐμῶν δόμων, τοῖσι δὲ δυστυχεῖν.

ὡς δ᾽ ὑπέραυχα βάζουσιν²³ ἐπὶ πτόλει

μαινομένᾳ φρενί, τώς νιν

Ζεὺς νεμέτωρ ἐπίδοι κοταίνων.
485
486

Αγγελος

τέταρτος ἄλλος, γείτονας πύλας ἔχων

Ὄγκας Ἀθάνας, ξὺν βοῇ παρίσταται,

Ἱππομέδοντος σχῆμα καὶ μέγας τύπος:

ἅλω δὲ πολλήν, ἀσπίδος κύκλον λέγω,

ἔφριξα δινήσαντος: οὐκ ἄλλως ἐρῶ.
490

ὁ σηματουργὸς δ᾽ οὔ τις εὐτελὴς ἄρ᾽ ἦν

ὅστις τόδ᾽ ἔργον ὤπασεν πρὸς ἀσπίδι,

Τυφῶν᾽ ἱέντα πύρπνοον διὰ στόμα

λιγνὺν μέλαιναν, αἰόλην πυρὸς κάσιν:

ὄφεων δὲ πλεκτάναισι περίδρομον κύτος
495

προσηδάφισται κοιλογάστορος κύκλου.

αὐτὸς δ᾽ ἐπηλάλαξεν, ἔνθεος δ᾽ Ἄρει

βακχᾷ πρὸς ἀλκὴν Θυιὰς²⁴ ὣς φόνον²⁵ βλέπων.

τοιοῦδε φωτὸς πεῖραν εὖ φυλακτέον:

φόβος γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται.
500

Ετεοκλης

πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτ᾽²⁶ ἀγχίπτολις,

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ᾽ ὕβριν,

εἴρξει νεοσσῶν ὣς δράκοντα δύσχιμον:

Ὑπέρβιος δέ, κεδνὸς Οἴνοπος τόκος,

ἀνὴρ κατ᾽ ἄνδρα τοῦτον ᾑρέθη, θέλων
505

ἐξιστορῆσαι μοῖραν ἐν χρείᾳ τύχης,

οὔτ᾽ εἶδος οὔτε θυμὸν οὔθ᾽²⁷ ὅπλων σχέσιν

μωμητός, Ἑρμῆς δ᾽ εὐλόγως ξυνήγαγεν.

ἐχθρὸς γὰρ ἁνὴρ²⁸ ἀνδρὶ τῷ ξυστήσεται,

ξυνοίσετον δὲ πολεμίους ἐπ᾽ ἀσπίδων
510

θεούς: ὁ μὲν γὰρ πύρπνοον Τυφῶν᾽ ἔχει,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπ᾽ ἀσπίδος

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων:

κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά που νικώμενον.

τοιάδε μέντοι προσφίλεια δαιμόνων.
515

πρὸς τῶν κρατούντων δ᾽ ἐσμέν, οἱ δ᾽ ἡσσωμένων,

εἰ Ζεύς γε Τυφῶ καρτερώτερος μάχῃ:

εἰκὸς δὲ²⁹ πρᾶξαι³⁰ κἄνδρας³¹ ὧδ᾽ ἀντιστάτας:

Ὑπερβίῳ τε πρὸς λόγον τοῦ σήματος³²

σωτὴρ γένοιτ᾽ ἂν Ζεὺς ἐπ᾽ ἀσπίδος τυχών.
520
521

ant. 2

Χορος

πέποιθα <δὴ³³> τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντ᾽

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

δαίμονος,³⁴ ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖς τε καὶ

δαροβίοισι θεοῖσιν,³⁵

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὰν ἰάψειν.
525
526

Αγγελος

οὕτως γένοιτο. τὸν δὲ πέμπτον αὖ λέγω,

πέμπταισι προσταχθέντα Βορραίαις³⁶ πύλαις,

τύμβον κατ᾽ αὐτὸν Διογενοῦς Ἀμφίονος:

ὄμνυσι δ᾽ αἰχμὴν ἣν ἔχει μᾶλλον θεοῦ

σέβειν πεποιθὼς ὀμμάτων θ᾽ ὑπέρτερον,
530

ἦ μὴν λαπάξειν ἄστυ Καδμείων βίᾳ

Διός: τόδ᾽ αὐδᾷ μητρὸς ἐξ ὀρεσκόου

βλάστημα καλλίπρῳρον, ἀνδρόπαις ἀνήρ.

στείχει δ᾽ ἴουλος ἄρτι διὰ παρηίδων,

ὥρας φυούσης, ταρφὺς ἀντέλλουσα θρίξ.
535

ὁ δ᾽ ὠμόν, οὔτι παρθένων ἐπώνυμον,

φρόνημα, γοργὸν δ᾽ ὄμμ᾽ ἔχων, προσίσταται.

οὐ μὴν ἀκόμπαστός γ᾽ ἐφίσταται πύλαις:

τὸ γὰρ πόλεως ὄνειδος ἐν χαλκηλάτῳ

σάκει, κυκλωτῷ σώματος προβλήματι,
540

Σφίγγ᾽ ὠμόσιτον προσμεμηχανημένην

γόμφοις ἐνώμα, λαμπρὸν ἔκκρουστον δέμας,

φέρει δ᾽ ὑφ᾽ αὑτῇ φῶτα Καδμείων ἕνα,

ὡς πλεῖστ᾽ ἐπ᾽ ἀνδρὶ τῷδ᾽ ἰάπτεσθαι βέλη.

ἐλθὼν δ᾽ ἔοικεν οὐ καπηλεύσειν μάχην,
545

μακρᾶς κελεύθου δ᾽ οὐ καταισχυνεῖν³⁷ πόρον,

Παρθενοπαῖος Ἀρκάς: ὁ δὲ τοιόσδ᾽ ἀνὴρ

μέτοικος, Ἄργει δ᾽ ἐκτίνων καλὰς τροφάς,

πύργοις ἀπειλεῖ τοῖσδ᾽ ἃ μὴ κραίνοι θεός.

Ετεοκλης

εἰ γὰρ τύχοιεν ὧν φρονοῦσι πρὸς θεῶν,
550

αὐτοῖς ἐκείνοις ἀνοσίοις κομπάσμασιν:

ἦ τἂν πανώλεις παγκάκως τ᾽ ὀλοίατο.

ἔστιν δὲ καὶ τῷδ᾽, ὃν λέγεις τὸν Ἀρκάδα,

ἀνὴρ ἄκομπος, χεὶρ δ᾽ ὁρᾷ τὸ δράσιμον,

Ἄκτωρ ἀδελφὸς τοῦ πάρος λελεγμένου:
555

ὃς οὐκ ἐάσει γλῶσσαν ἐργμάτων ἄτερ

εἴσω³⁸ πυλῶν ῥέουσαν ἀλδαίνειν κακά,

οὐδ᾽ εἰσαμεῖψαι τεῖχος³⁹ ἐχθίστου δάκους

εἰκὼ φέροντα πολεμίας ἐπ᾽ ἀσπίδος:

ἣ ʼξωθεν⁴⁰ εἴσω τῷ φέροντι μέμψεται,
560

πυκνοῦ κροτησμοῦ τυγχάνουσ᾽ ὑπὸ πτόλιν.

θεῶν θελόντων κἂν⁴¹ ἀληθεύσαιμ᾽ ἐγώ.

563

str. 3

Χορος

ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων,

τριχὸς δ᾽ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται,

μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ⁴²
565

ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ⁴³

θεοὶ τούσδ᾽ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

568

Αγγελος

ἕκτον λέγοιμ᾽ ἂν ἄνδρα σωφρονέστατον,

ἀλκήν τ᾽ ἄριστον μάντιν, Ἀμφιάρεω βίαν:

Ὁμολωίσιν δὲ πρὸς πύλαις τεταγμένος
570

κακοῖσι βάζει πολλὰ Τυδέως βίαν:

τὸν ἀνδροφόντην, τὸν πόλεως ταράκτορα,

μέγιστον Ἄργει τῶν κακῶν διδάσκαλον,

Ἐρινύος κλητῆρα, πρόσπολον φόνου,

κακῶν τ᾽ Ἀδράστῳ τῶνδε βουλευτήριον.
575

καὶ τὸν σὸν αὖθις προσθροῶν⁴⁴ ἀδελφεόν,

ἐξυπτιάζων ὄμμα,⁴⁵ Πολυνείκους βίαν,

δίς τ᾽ ἐν τελευτῇ τοὔνομ᾽ ἐνδατούμενος,

καλεῖ. λέγει δὲ τοῦτ᾽ ἔπος διὰ στόμα:

“ἦ τοῖον ἔργον καὶ θεοῖσι προσφιλές,
580

καλόν τ᾽ ἀκοῦσαι καὶ λέγειν μεθυστέροις,

πόλιν πατρῴαν καὶ θεοὺς τοὺς ἐγγενεῖς

πορθεῖν, στράτευμ᾽ ἐπακτὸν ἐμβεβληκότα;

μητρός τε πηγὴν τίς κατασβέσει δίκη;

πατρὶς δὲ γαῖα σῆς ὑπὸ σπουδῆς δορὶ
585

ἁλοῦσα πῶς σοι ξύμμαχος γενήσεται;

ἔγωγε μὲν δὴ τήνδε πιανῶ χθόνα,

μάντις κεκευθὼς πολεμίας ὑπὸ⁴⁶ χθονός.

μαχώμεθ᾽, οὐκ ἄτιμον ἐλπίζω μόρον.”

τοιαῦθ᾽ ὁ μάντις ἀσπίδ᾽ εὔκυκλον νέμων⁴⁷
590

πάγχαλκον ηὔδα: σῆμα δ᾽ οὐκ ἐπῆν κύκλῳ.⁴⁸

οὐ γὰρ δοκεῖν ἄριστος, ἀλλ᾽ εἶναι θέλει,

βαθεῖαν ἄλοκα διὰ φρενὸς καρπούμενος,

ἐξ ἧς τὰ κεδνὰ βλαστάνει βουλεύματα.

τούτῳ σοφούς τε κἀγαθοὺς ἀντηρέτας
595

πέμπειν ἐπαινῶ. δεινὸς ὃς θεοὺς σέβει.

Ετεοκλης

φεῦ τοῦ ξυναλλάσσοντος ὄρνιθος βροτοῖς⁴⁹

δίκαιον ἄνδρα τοῖσι δυσσεβεστάτοις.⁵⁰

ἐν παντὶ πράγει δ᾽ ἔσθ᾽ ὁμιλίας κακῆς

κάκιον οὐδέν, καρπὸς οὐ κομιστέος:
600

ἄτης ἄρουρα θάνατον ἐκκαρπίζεται.

ἢ γὰρ ξυνεισβὰς πλοῖον εὐσεβὴς ἀνὴρ

ναύταισι θερμοῖς καὶ πανουργίᾳ τινὶ

ὄλωλεν ἀνδρῶν σὺν θεοπτύστῳ γένει,

ἢ ξὺν πολίταις ἀνδράσιν δίκαιος ὢν
605

ἐχθροξένοις τε καὶ θεῶν ἀμνήμοσιν,

ταὐτοῦ κυρήσας ἐκδίκοις⁵¹ ἀγρεύματος,

πληγεὶς θεοῦ μάστιγι παγκοίνῳ ʼδάμη.⁵²

οὕτως δ᾽ ὁ μάντις, υἱὸν Οἰκλέους λέγω,

σώφρων δίκαιος ἀγαθὸς εὐσεβὴς ἀνήρ,
610

μέγας προφήτης, ἀνοσίοισι συμμιγεὶς

θρασυστόμοισιν ἀνδράσιν βίᾳ φρενῶν,

τείνουσι πομπὴν⁵³ τὴν μακρὰν πάλιν μολεῖν,

Διὸς θέλοντος ξυγκαθελκυσθήσεται.

δοκῶ μὲν οὖν σφε μηδὲ προσβαλεῖν πύλαις,
615

οὐχ ὡς ἄθυμον⁵⁴ οὐδὲ λήματος κάκῃ,

ἀλλ᾽ οἶδεν ὥς σφε χρὴ τελευτῆσαι μάχῃ,

εἰ καρπὸς ἔσται θεσφάτοισι Λοξίου:

φιλεῖ δὲ σιγᾶν ἢ λέγειν τὰ καίρια.

ὅμως δ᾽ ἐπ᾽ αὐτῷ φῶτα, Λασθένους βίαν,
620

ἐχθρόξενον πυλωρὸν ἀντιτάξομεν,

γέροντα τὸν νοῦν, σάρκα δ᾽ ἡβῶσαν φύει,⁵⁵

ποδῶκες οἶμα,⁵⁶ χεῖρα δ᾽ οὐ βραδύνεται

παρ᾽ ἀσπίδος γυμνωθὲν ἁρπάσαι δόρυ.

θεοῦ δὲ δῶρόν ἐστιν εὐτυχεῖν βροτούς.
625
626

ant. 3

Χορος

κλύοντες θεοὶ δικαίας λιτὰς⁵⁷

ἡμετέρας τελεῖθ᾽, ὡς πόλις εὐτυχῇ,

δορίπονα κάκ᾽ ἐκτρέποντες <ἐς⁵⁸> γᾶς

ἐπιμόλους: πύργων δ᾽ ἔκτοθεν

βαλὼν Ζεύς σφε κάνοι κεραυνῷ.
630
631

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 417-630 focus

Χορός

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται· τρέμω δʼ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

422

Ἄγγελος

τούτῳ μὲν οὕτως εὐτυχεῖν δοῖεν θεοί·

Καπανεὺς δʼ ἐπʼ Ἠλέκτραισιν εἴληχεν πύλαις,

γίγας ὅδʼ ἄλλος τοῦ πάρος λελεγμένου

μείζων, ὁ κόμπος δʼ οὐ κατʼ ἄνθρωπον φρονεῖ,
425

πύργοις δʼ ἀπειλεῖ δείνʼ, ἃ μὴ κραίνοι τύχη·

θεοῦ τε γὰρ θέλοντος ἐκπέρσειν πόλιν

καὶ μὴ θέλοντός φησιν, οὐδὲ τὴν Διὸς

ἔριν πέδοι σκήψασαν ἐμποδὼν σχεθεῖν.

τὰς δʼ ἀστραπάς τε καὶ κεραυνίους βολὰς
430

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν προσῄκασεν·

ἔχει δὲ σῆμα γυμνὸν ἄνδρα πυρφόρον,

φλέγει δὲ λαμπὰς διὰ χερῶν ὡπλισμένη·

χρυσοῖς δὲ φωνεῖ γράμμασιν πρήσω πόλιν.

τοιῷδε φωτὶ πέμπε—τίς ξυστήσεται,
435

τίς ἄνδρα κομπάζοντα μὴ τρέσας μενεῖ;

Ἐτεοκλής

καὶ τῷδε κέρδει κέρδος ἄλλο τίκτεται.

τῶν τοι ματαίων ἀνδράσιν φρονημάτων

ἡ γλῶσσʼ ἀληθὴς γίγνεται κατήγορος·

Καπανεὺς δʼ ἀπειλεῖ, δρᾶν παρεσκευασμένος,
440

θεοὺς ἀτίζων, κἀπογυμνάζων στόμα

χαρᾷ ματαίᾳ θνητὸς ὢν εἰς οὐρανὸν

πέμπει γεγωνὰ Ζηνὶ κυμαίνοντʼ ἔπη·

πέποιθα δʼ αὐτῷ ξὺν δίκῃ τὸν πυρφόρον

ἥξειν κεραυνόν, οὐδὲν ἐξῃκασμένον
445

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν τοῖς ἡλίου.

ἀνὴρ δʼ ἐπʼ αὐτῷ, κεἰ στόμαργός ἐστʼ ἄγαν,

αἴθων τέτακται λῆμα, Πολυφόντου βία,

φερέγγυον φρούρημα, προστατηρίας

Ἀρτέμιδος εὐνοίαισι σύν τʼ ἄλλοις θεοῖς.
450

λέγʼ ἄλλον ἄλλαις ἐν πύλαις εἰληχότα.

452

Χορός

ὄλοιθʼ ὃς πόλει μεγάλʼ ἐπεύχεται,

κεραυνοῦ δέ νιν βέλος ἐπισχέθοι,

πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν

θʼ ἑδωλίων ὑπερκόπῳ
455

δορί ποτʼ ἐκλαπάξαι.

457

Ἄγγελος

καὶ μὴν τὸν ἐντεῦθεν λαχόντα πρὸς πύλαις

λέξω· τρίτῳ γὰρ Ἐτεόκλῳ τρίτος πάλος

ἐξ ὑπτίου ʼπήδησεν εὐχάλκου κράνους,

πύλαισι Νηίστῃσι προσβαλεῖν λόχον.
460

ἵππους δʼ ἐν ἀμπυκτῆρσιν ἐμβριμωμένας

δινεῖ, θελούσας πρὸς πύλαις πεπτωκέναι.

φιμοὶ δὲ συρίζουσι βάρβαρον τρόπον,

μυκτηροκόμποις πνεύμασιν πληρούμενοι.

ἐσχημάτισται δʼ ἀσπὶς οὐ σμικρὸν τρόπον·
465

ἀνὴρ δʼ· ὁπλίτης κλίμακος προσαμβάσεις

στείχει πρὸς ἐχθρῶν πύργον, ἐκπέρσαι θέλων.

βοᾷ δὲ χοὖτος γραμμάτων ἐν ξυλλαβαῖς,

ὡς οὐδʼ ἂν Ἄρης σφʼ ἐκβάλοι πυργωμάτων.

καὶ τῷδε φωτὶ πέμπε τὸν φερέγγυον
470

πόλεως ἀπείργειν τῆσδε δούλιον ζυγόν.

Ἐτεοκλής

πέμποιμʼ ἂν ἤδη τόνδε, σὺν τύχῃ δέ τῳ·

καὶ δὴ πέπεμπται κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων,

Μεγαρεύς, Κρέοντος σπέρμα τοῦ σπαρτῶν

γένους,

ὃς οὔτι μάργων ἱππικῶν φρυαγμάτων
475

βρόμον φοβηθεὶς ἐκ πυλῶν χωρήσεται,

ἀλλʼ ἢ θανὼν τροφεῖα πληρώσει χθονί,

ἢ καὶ δύʼ ἄνδρε καὶ πόλισμʼ ἐπʼ ἀσπίδος

ἑλὼν λαφύροις δῶμα κοσμήσει πατρός.

κόμπαζʼ ἐπʼ ἄλλῳ, μηδέ μοι φθόνει λέγων.
480

481

Χορός

ἐπεύχομαι τῷδε μὲν εὐτυχεῖν, ἰὼ

πρόμαχʼ ἐμῶν δόμων, τοῖσι δὲ δυστυχεῖν.

ὡς δʼ ὑπέραυχα βάζουσιν ἐπὶ πτόλει

μαινομένᾳ φρενί, τώς νιν

Ζεὺς νεμέτωρ ἐπίδοι κοταίνων.
485

486

Ἄγγελος

τέταρτος ἄλλος, γείτονας πύλας ἔχων

Ὄγκας Ἀθάνας, ξὺν βοῇ παρίσταται,

Ἱππομέδοντος σχῆμα καὶ μέγας τύπος·

ἅλω δὲ πολλήν, ἀσπίδος κύκλον λέγω,

ἔφριξα δινήσαντος· οὐκ ἄλλως ἐρῶ.
490

ὁ σηματουργὸς δʼ οὔ τις εὐτελὴς ἄρʼ ἦν

ὅστις τόδʼ ἔργον ὤπασεν πρὸς ἀσπίδι,

Τυφῶνʼ ἱέντα πύρπνοον διὰ στόμα

λιγνὺν μέλαιναν, αἰόλην πυρὸς κάσιν·

ὄφεων δὲ πλεκτάναισι περίδρομον κύτος
495

προσηδάφισται κοιλογάστορος κύκλου.

αὐτὸς δʼ ἐπηλάλαξεν, ἔνθεος δʼ Ἄρει

βακχᾷ πρὸς ἀλκὴν Θυιὰς ὣς φόβον βλέπων.

τοιοῦδε φωτὸς πεῖραν εὖ φυλακτέον·

Φόβος γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται.
500

Ἐτεοκλής

πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτʼ ἀγχίπτολις,

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσʼ ὕβριν,

εἴρξει νεοσσῶν ὣς δράκοντα δύσχιμον·

Ὑπέρβιος δέ, κεδνὸς Οἴνοπος τόκος,

ἀνὴρ κατʼ ἄνδρα τοῦτον ᾑρέθη, θέλων
505

ἐξιστορῆσαι μοῖραν ἐν χρείᾳ τύχης,

οὔτʼ εἶδος οὔτε θυμὸν οὐδʼ ὅπλων σχέσιν

μωμητός, Ἑρμῆς δʼ εὐλόγως ξυνήγαγεν.

ἐχθρὸς γὰρ ἁνὴρ ἀνδρὶ τῷ ξυστήσεται,

ξυνοίσετον δὲ πολεμίους ἐπʼ ἀσπίδων
510

θεούς· ὁ μὲν γὰρ πύρπνοον Τυφῶνʼ ἔχει,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπʼ ἀσπίδος

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων·

κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά που νικώμενον.

τοιάδε μέντοι προσφίλεια δαιμόνων·
515

πρὸς τῶν κρατούντων δʼ ἐσμέν, οἱ δʼ ἡσσωμένων,

εἰ Ζεύς γε Τυφῶ καρτερώτερος μάχῃ·

εἰκὸς δὲ πράξειν ἄνδρας ὧδʼ ἀντιστάτας,

Ὑπερβίῳ τε πρὸς λόγον τοῦ σήματος

σωτὴρ γένοιτʼ ἂν Ζεὺς ἐπʼ ἀσπίδος τυχών.
520

521

Χορός

πέποιθα δὴ τὸν Διὸς ἀντίτυπον ἔχοντʼ

ἄφιλον ἐν σάκει τοῦ χθονίου δέμας

δαίμονος, ἐχθρὸν εἴκασμα βροτοῖς τε καὶ

δαροβίοισι θεοῖσιν,

πρόσθε πυλᾶν κεφαλὰν ἰάψειν.
525

526

Ἄγγελος

οὕτως γένοιτο. τὸν δὲ πέμπτον αὖ λέγω,

πέμπταισι προσταχθέντα Βορραίαις πύλαις,

τύμβον κατʼ αὐτὸν Διογενοῦς Ἀμφίονος·

ὄμνυσι δʼ αἰχμὴν ἣν ἔχει μᾶλλον θεοῦ

σέβειν πεποιθὼς ὀμμάτων θʼ ὑπέρτερον,
530

ἦ μὴν λαπάξειν ἄστυ Καδμείων βίᾳ

Διός· τόδʼ αὐδᾷ μητρὸς ἐξ ὀρεσκόου

βλάστημα καλλίπρῳρον, ἀνδρόπαις ἀνήρ·

στείχει δʼ ἴουλος ἄρτι διὰ παρηίδων,

ὥρας φυούσης, ταρφὺς ἀντέλλουσα θρίξ.
535

ὁ δʼ ὠμόν, οὔτι παρθένων ἐπώνυμον,

φρόνημα, γοργὸν δʼ ὄμμʼ ἔχων, προσίσταται.

οὐ μὴν ἀκόμπαστός γʼ ἐφίσταται πύλαις·

τὸ γὰρ πόλεως ὄνειδος ἐν χαλκηλάτῳ

σάκει, κυκλωτῷ σώματος προβλήματι,
540

Σφίγγʼ ὠμόσιτον προσμεμηχανημένην

γόμφοις ἐνώμα, λαμπρὸν ἔκκρουστον δέμας,

φέρει δʼ ὑφʼ αὑτῇ φῶτα Καδμείων ἕνα,

ὡς πλεῖστʼ ἐπʼ ἀνδρὶ τῷδʼ ἰάπτεσθαι βέλη.

ἐλθὼν δʼ ἔοικεν οὐ καπηλεύσειν μάχην,
545

μακρᾶς κελεύθου δʼ οὐ καταισχυνεῖν πόρον,

Παρθενοπαῖος Ἀρκάς· ὁ δὲ τοιόσδʼ ἀνὴρ

μέτοικος, Ἄργει δʼ ἐκτίνων καλὰς τροφάς,

πύργοις ἀπειλεῖ τοῖσδʼ ἃ μὴ κραίνοι θεός.

Ἐτεοκλής

εἰ γὰρ τύχοιεν ὧν φρονοῦσι πρὸς θεῶν,
550

αὐτοῖς ἐκείνοις ἀνοσίοις κομπάσμασιν·

ἦ τἂν πανώλεις παγκάκως τʼ ὀλοίατο.

ἔστιν δὲ καὶ τῷδʼ, ὃν λέγεις τὸν Ἀρκάδα,

ἀνὴρ ἄκομπος, χεὶρ δʼ ὁρᾷ τὸ δράσιμον,

Ἄκτωρ ἀδελφὸς τοῦ πάρος λελεγμένου·
555

ὃς οὐκ ἐάσει γλῶσσαν ἐργμάτων ἄτερ

ἔσω πυλῶν ῥέουσαν ἀλδαίνειν κακά,

οὐδʼ εἰσαμεῖψαι θηρὸς ἐχθίστου δάκους

εἰκὼ φέροντα πολεμίας ἐπʼ ἀσπίδος·

ἣ ʼξωθεν εἴσω τῷ φέροντι μέμψεται,
560

πυκνοῦ κροτησμοῦ τυγχάνουσʼ ὑπὸ πτόλιν.

θεῶν θελόντων τἂν ἀληθεύσαιμʼ ἐγώ.

563

Χορός

ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων,

τριχὸς δʼ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται,

μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ
565

ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ

θεοὶ τοῦδʼ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

568

Ἄγγελος

ἕκτον λέγοιμʼ ἂν ἄνδρα σωφρονέστατον,

ἀλκήν τʼ ἄριστον μάντιν, Ἀμφιάρεω βίαν·

Ὁμολωίσιν δὲ πρὸς πύλαις τεταγμένος
570

κακοῖσι βάζει πολλὰ Τυδέως βίαν·

τὸν ἀνδροφόντην, τὸν πόλεως ταράκτορα,

μέγιστον Ἄργει τῶν κακῶν διδάσκαλον,

Ἐρινύος κλητῆρα, πρόσπολον φόνου,

κακῶν τʼ Ἀδράστῳ τῶνδε βουλευτήριον.
575

καὶ τὸν σὸν αὖθις προσθροῶν ὁμόσπορον,

ἐξυπτιάζων ὄμμα, Πολυνείκους βίαν,

δίς τʼ ἐν τελευτῇ τοὔνομʼ ἐνδατούμενος,

καλεῖ. λέγει δὲ τοῦτʼ ἔπος διὰ στόμα·

ἦ τοῖον ἔργον καὶ θεοῖσι προσφιλές,
580

καλόν τʼ ἀκοῦσαι καὶ λέγειν μεθυστέροις,

πόλιν πατρῴαν καὶ θεοὺς τοὺς ἐγγενεῖς

πορθεῖν, στράτευμʼ ἐπακτὸν ἐμβεβληκότα;

μητρός τε πηγὴν τίς κατασβέσει δίκη;

πατρίς τε γαῖα σῆς ὑπὸ σπουδῆς δορὶ
585

ἁλοῦσα πῶς σοι ξύμμαχος γενήσεται;

ἔγωγε μὲν δὴ τήνδε πιανῶ χθόνα,

μάντις κεκευθὼς πολεμίας ὑπὸ χθονός.

μαχώμεθʼ, οὐκ ἄτιμον ἐλπίζω μόρον.

τοιαῦθʼ ὁ μάντις ἀσπίδʼ εὐκήλως ἔχων
590

πάγχαλκον ηὔδα· σῆμα δʼ οὐκ ἐπῆν κύκλῳ.

οὐ γὰρ δοκεῖν ἄριστος, ἀλλʼ εἶναι θέλει,

βαθεῖαν ἄλοκα διὰ φρενὸς καρπούμενος,

ἐξ ἧς τὰ κεδνὰ βλαστάνει βουλεύματα.

τούτῳ σοφούς τε κἀγαθοὺς ἀντηρέτας
595

πέμπειν ἐπαινῶ. δεινὸς ὃς θεοὺς σέβει.

Ἐτεοκλής

φεῦ τοῦ ξυναλλάσσοντος ὄρνιθος βροτοῖς

δίκαιον ἄνδρα τοῖσι δυσσεβεστέροις.

ἐν παντὶ πράγει δʼ ἔσθʼ ὁμιλίας κακῆς

κάκιον οὐδέν, καρπὸς οὐ κομιστέος·
600

ἄτης ἄρουρα θάνατον ἐκκαρπίζεται.

ἢ γὰρ ξυνεισβὰς πλοῖον εὐσεβὴς ἀνὴρ

ναύταισι θερμοῖς καὶ πανουργίᾳ τινὶ

ὄλωλεν ἀνδρῶν σὺν θεοπτύστῳ γένει,

ἢ ξὺν πολίταις ἀνδράσιν δίκαιος ὢν
605

ἐχθροξένοις τε καὶ θεῶν ἀμνήμοσιν,

ταὐτοῦ κυρήσας ἐκδίκως ἀγρεύματος,

πληγεὶς θεοῦ μάστιγι παγκοίνῳ ʼδάμη.

οὕτως δʼ ὁ μάντις, υἱὸν Οἰκλέους λέγω,

σώφρων δίκαιος ἀγαθὸς εὐσεβὴς ἀνήρ,
610

μέγας προφήτης, ἀνοσίοισι συμμιγεὶς

θρασυστόμοισιν ἀνδράσιν βίᾳ φρενῶν,

τείνουσι πομπὴν τὴν μακρὰν πάλιν μολεῖν,

Διὸς θέλοντος ξυγκαθελκυσθήσεται.

δοκῶ μὲν οὖν σφε μηδὲ προσβαλεῖν πύλαις
615

οὐχ ὡς ἄθυμος οὐδὲ λήματος κάκῇ,

ἀλλʼ οἶδεν ὥς σφε χρὴ τελευτῆσαι μάχῃ,

εἰ καρπὸς ἔσται θεσφάτοισι Λοξίου·

φιλεῖ δὲ σιγᾶν ἢ λέγειν τὰ καίρια.

ὅμως δʼ ἐπʼ αὐτῷ φῶτα, Λασθένους βίαν,
620

ἐχθρόξενον πυλωρὸν ἀντιτάξομεν,

γέροντα τὸν νοῦν, σάρκα δʼ ἡβῶσαν φύει,

ποδῶκες ὄμμα, χεῖρα δʼ οὐ βραδύνεται

παρʼ ἀσπίδος γυμνωθὲν ἁρπάσαι δόρυ.

θεοῦ δὲ δῶρόν ἐστιν εὐτυχεῖν βροτούς.
625

626

Χορός

κλύοντες θεοὶ δικαίας λιτὰς

ἁμετέρας τελεῖθʼ, ὡς πόλις εὐτυχῇ,

δορίπονα κάκʼ ἐκτρέποντες ἐς γᾶς

ἐπιμόλους· πύργων δʼ ἔκτοθεν

βαλὼν Ζεύς σφε κάνοι κεραυνῷ.
630

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 486 focus

ΑΓ.

τέταρτος ἄλλος, γείτονας πύλας ἔχων

Ὄγκας Ἀθάνας, ξὺν βοῇ παρίσταται,

Ἱππομέδοντος σχῆμα καὶ μέγας τύπος·

ἅλω δὲ πολλὴν, ἀσπίδος κύκλον λέγω,

ἔφριξα δινήσαντος· οὐκ ἄλλως ἐρῶ.
490

ὁ σηματουργὸς δ᾽ οὔ τις εὐτελὴς ἄρ᾽ ἦν

ὅστις τόδ᾽ ἔργον ὤπασεν πρὸς ἀσπίδι,

Τυφῶν᾽ ἱέντα πύρπνοον διὰ στόμα

λιγνὺν μέλαιναν, αἰόλην πυρὸς κάσιν·

ὄφεων δὲ πλεκτάναισι περίδρομον κύτος
495

προσηδάφισται κοιλογάστορος κύκλου.

αὐτὸς δ᾽ ἐπηλάλαξεν, ἔνθεος δ᾽ ῎Αρει

βακχᾷ πρὸς ἀλκὴν Θυιὰς ὣς φόνον βλέπων.

τοιοῦδε φωτὸς πεῖραν εὖ φυλακτέον.

500

ΕΤ.

πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλὰς ἥδ᾽ ἀγχίπτολις,

πύλαισι γείτον᾿ ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ᾽ ὕβριν,

εἴρξει νεοσσῶν ὣς δράκοντα δύσχιμον·

Ὑπέρβιος δὲ, κεδνὸς Οἴνοπος τόκος,

ἀνὴρ κατ᾿ ἄνδρα τοῦτον ᾑρέθη, θέλων
505

ἐξιστορῆσαι μοῖραν ἐν χρείᾳ τύχης,

οὔτ᾽ εἶδος οὔτε θυμὸν οὔθ᾽ ὅπλων σχέσιν

μωμητὸς, Ἑρμῆς δ᾽ εὐλόγως ξυνήγαγεν.

ἐχθρὸς γὰρ ἁνὴρ ἀνδρὶ τῷ ξυστήσεται,

ξυνοίσετον δὲ πολεμίους ἐπ᾿ ἀσπίδων
510

θεούς· ὁ μὲν γὰρ πύρπνοον Τυφῶν᾽ ἔχει,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπ᾿ ἀσπίδος

σταδαῖος ἦσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων·

κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά του νικωμενον.

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Gottfried Hermann, 1852.) — 486 focus

Ἄγγελος

τέταρτος ἄλλος, γείτονας πύλας ἔχων

Ὄγκας Ἀθάνας, ξὺν βοῇ παρίσταται,

Ἱππομέδοντος σχῆμα καὶ μέγας τύπος.

ἅλω δὲ πολλήν, ἀσπίδος κύκλον λέγω,
470

ἔφριξα δινήσαντος· οὐκ ἄλλως ἐρῶ.

ὁ σηματουργὸς δ᾽ οὔ τις εὐτελὴς ἄρ᾽ ἦν

ὅςτις τόδ᾽ ἔργον ὤπασεν πρὸς ἀσπίδι,

Τυφῶν᾽, ἱέντα πυρπνόον διὰ στόμα

λιγνὺν μέλαιναν, αἰόλην πυρὸς κάσιν·
475

ὄφεων δὲ πλεκτάναισι περίδρομον κύτος

προςηδάφισται κοιλογάστορος κύκλου.

αὐτὸς δ᾽ ἐπηλάλαξεν, ἔνθεος δ' Ἄρει

βακχᾷ πρὸς ἀλκήν, θυιὰς ὡς φόβον βλέπων.

τοιοῦδε φωτὸς πεῖραν εὖ φυλακτέον·
480

φόβος γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται.

Ἐτεοκλῆς

πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτ' ἀγχίπτολις

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ᾽ ὕβριν

εἴρξει, νεοσσῶν ὡς δράκοντα δύςχιμον·

Ὑπέρβιος δέ, κεδνὸς Οἴνοπος τόκος,
485

ἀνὴρ κατ' ἄνδρα τοῦτον ᾑρέθη, θέλων

ἐξιστορῆσαι μοῖραν, ἐν χρείᾳ τύχης·

οὔτ᾽ εἶδος, οὔτε θυμόν, οὔθ᾽ ὅπλων σχέσιν

μωμητός· Ἑρμῆς δ᾽ εὐλόγως ξυνήγαγεν.

ἐχθρὸς γὰρ ἀνὴρ ἀνδρὶ τῷ ξυστήσεται,
490

ξυνοίσετον δὲ πολεμίους ἐπ᾽ ἀσπίδων

θεούς· ὃ μὲν γὰρ πυρπνόον Τυφῶν᾽ ἔχει,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπ᾽ ἀσπίδος

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων.

κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά που νικώμενον.
495

τοιάδε μέν τις προςφίλεια δαιμόνων·

πρὸς τῶν κρατούντων δ᾽ ἐσμέν, οἳ δ᾽ ἡσσωμένων.

εἰ Ζεύς γε Τυφῶ καρτερώτερος μάχῃ·

εἰκὸς δὲ πράξειν ἄνδρας ὧδ᾽ ἀντιστάτας·

Ὑπερβίῳ τε πρὸς λόγον τοῦ σήματος
500

σωτὴρ γένοιτ' ἂν Ζεὺς ἐπ᾽ ἀσπίδος τυχών.

ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ (OCR draft) Experimental (ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 486 focus

ΑΓΓΕΛΟΣ

Τέταρτος ἄλλος, γείτονας πύλας ἔχων

Ὄγκας Ἀθάνας, ξὺν βοῇ παρίσταται,

Ἱππομέδοντος σχῆμα καὶ μέγας τύπος.

Ἅλω δὲ πολλήν, ἀσπίδος κύκλον λέγω,

ἔφριξα δινήσαντος, οὐκ ἄλλως ἐρῶ·
490

ὁ σηματουργὸς δ' οὔ τις εὐτελὴς ἄρ' ἦν

ὅστις τόδ' ἔργον ὤπασεν πρὸς ἀσπίδι,

Τυφῶν' ἱέντα πύρπνοον διὰ στόμα

λιγνὺν μέλαιναν, αἰόλην πυρὸς κάσιν·

ὄφεων δὲ πλεκτάναισι περίδρομον κύτος
495

προσηδάφισται κοιλογάστορος κύκλου.

Αὐτὸς δ' ἐπηλάλαξεν, ἔνθεος δ' Ἄρει

βακχᾷ πρὸς ἀλκὴν θυιὰς ὣς φόβον βλέπων.

Τοιοῦδε φωτὸς πεῖραν εὖ φυλακτέον·

φόβος γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται.
500

ΕΤΕΟΚΛΗΣ

Πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτ' ἀγχίπτολις

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ' ὕβριν

εἴρξει νεοσσῶν ὡς δράκοντα δύσχιμον.

ΕΠΤΑ ΕΠΙ ΘΗΒΑΣ

ΕΤΕΟΚΛΗΣ

Ὑπέρβιος δέ, κεδνὸς Οἴνοπος τόκος,

ἀνὴρ κατ' ἄνδρα τοῦτον ᾑρέθη, θέλων
505

ἐξιστορῆσαι μοῖραν ἐν χρείᾳ τύχης,

οὔτ' εἶδος οὔτε θυμὸν οὐδ' ὅπλων σχέσιν

μωμητός. Ἑρμῆς δ' εὐλόγως συνήγαγεν·

ἐχθρὸς γὰρ ἁνὴρ ἀνδρὶ τῷ ξυστήσεται,

ξυνοίσετον δὲ πολεμίους ἐπ' ἀσπίδων
510

θεούς· ὃ μὲν γὰρ πύρπνοον Τυφῶν' ἔχει,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπ' ἀσπίδος

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων·

κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά του νικώμενον.

¹

[Τοιάδε μέντοι προσφίλεια δαιμόνων·
515

πρὸς τῶν κρατούντων δ' ἐσμέν, οἳ δ' ἡσσωμένων,

εἰ Ζεύς γε Τυφῶ καρτερώτερος μάχῃ·

εἰκὸς δὲ πράξειν κἄνδρας ὧδ' ἀντιστάτας,

Ὑπερβίῳ τε πρὸς λόγον τοῦ σήματος

σωτὴρ γένοιτ' ἂν Ζεὺς ἐπ' ἀσπίδος τυχών.]
520

Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. N. Wecklein, 1885.) — 486 focus

τέταρτος ἄλλος, γείτονας πύλας ἔχων

Ὄγκας Ἀθάνας, ξὺν βοῇ παρίσταται,

Ἱππομέδοντος σχῆμα καὶ μέγας τύπος·
475

ἅλω δὲ πολλήν, ἀσπίδος κύκλον λέγω,

ἔφριξα δινήσαντος· οὐκ ἄλλως ἐρῶ.

ὁ σηματουργὸς δ᾽ οὔ τις εὐτελὴς ἄρ᾽ ἦν,

ὅστις τόδ᾽ ἔργον ὤπασεν πρὸς ἀσπίδι,

¹²³⁴⁵⁶

βάζουσιν βάζουσιν βάζουσ'

SEPTEM ADVERSUS THEBAS. 37

ΑΓ.

Τυφῶν ἱέντα πύρπνοον διὰ στόμα
480

λιγνὺν μέλαιναν, αἰόλην πυρὸς κάσιν·

ὄφεων δὲ πλεκτάναισι περίδρομον κύτος

προσεδάφισται κοιλογάστορος κύκλου.

αὐτὸς δ᾽ ἐπηλάλαξεν, ἔνθεος δ᾽ Ἄρει

βακχᾷ πρὸς ἀλκὴν Θυιὰς ὡς φόβον βλέπων.
485

τοιοῦδε φωτὸς πεῖραν εὖ φυλακτέον·

φόβος γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται.

ΕΤ.

πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥ τ᾽ ἀγχίπτολις

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ᾽ ὕβριν,

εἴρξει νεοσσῶν ὡς δράκοντα δύσχιμον·
490

Ὑπέρβιος δὲ κεδνὸς Οἴνοπος τόκος

ἀνὴρ κατ᾽ ἄνδρα τοῦτον ᾑρέθη, θέλων

⁷⁸⁹¹⁰¹¹¹²¹³¹⁴

aliquid intercidisse (ut πλεκτάναισιν ἀντωπῶν * *), ex scholio effici videtur. Ἄρει Ἄρει Ἄρης βακχᾷ βακχᾷ βάκχα in marg. ὁρμᾶ βακχᾷ Θυιὰς Θυιὰς θυὰς φόβον φόνον fort. πύλαισιν ἧσται τἀνδρὸς. δύσχιμον δύσχιμον ε super ι scr.

38 AESCHYLI

ΕΤ.

ἐξιστορῆσαι μοῖραν ἐν χρείᾳ τύχης,

οὔτ᾽ εἶδος οὔτε θυμὸν οὐδ᾽ ὅπλων σχέσιν

μωμητός, Ἑρμῆς δ᾽ εὐλόγως συνήγαγεν.
495

ἐχθρὸς γὰρ ἀνὴρ ἀνδρὶ τῷ ξυστήσεται,

ξυνοίσετον δὲ πολεμίους ἐπ᾽ ἀσπίδων

θεούς· ὃ μὲν γὰρ πύρπνοον Τυφῶν ἔχει,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπ᾽ ἀσπίδος

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων,
500

κοὔπω τις εἶδεν Ζῆνά που νικώμενον.

τοιάδε μέντοι προσφίλεια δαιμόνων.

πρὸς τῶν κρατούντων δ᾽ ἐσμέν, οἳ δ᾽ ἡσσωμένων,

εἰ Ζεύς γε Τυφῶ καρτερώτερος μάχῃ·

Ὑπερβίῳ τε πρὸς λόγον τοῦ σήματος
505

εἰκός γε πράξειν ἄνδρας ὧδ᾽ ἀντιστάτας·

σωτὴρ γένοιτ᾽ ἂν Ζεὺς ἐπ᾽ ἀσπίδος τυχών.

ΧΟ.

2

Aeschyli Septem contra Thebas (OCR draft) Experimental (Aeschyli Septem contra Thebas. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 486 focus

ΚΑΤΟΠΤΗΣ

τέταρτος ἄλλος, γείτονας πύλας ἔχων

Ὄγκας ᾿Αθάνας, ξὺν βοῆι παρίσταται,

Ἱππομέδοντος σχῆμα καὶ μέγας τύπος·
490

ἅλω δὲ πολλήν, ἀσπίδος κύκλον λέγω,

ἔφριξα δινήσαντος· οὐκ ἄλλως ἐρῶ.

ὁ σηματουργός δ᾽ οὔ τις εὐτελὴς ἄρ᾽ ἦν,

ὅστις τόδ᾽ ἔργον ὤπασεν πρὸς ἀσπίδι,

Τυφῶν᾽ ἱέντα πύρπνοον διὰ στόμα
495

λιγνὺν μέλαιναν, αἰόλην πυρὸς κάσιν·

ὄφεων δὲ πλεκτάναισι περίδρομον κύτος

προσηδάφισται κοιλογάστορος κύκλου.

αὐτὸς δ᾽ ἐπηλάλαξεν, ἔνθεος δ᾽ Ἄρει

βακχᾶι πρὸς ἀλκὴν θυιὰς ὣς φόβον βλέπων.
500

τοιοῦδε φωτὸς πεῖραν εὖ φυλακτέον·

Φόβος γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται.

Testim.:

487 Hesych. Ὄγκας ᾿Αθηνᾶς· τὰς Ὠγυγίας πύλας λέγει (propter Eur. Phoen. 1113 cf. Herm. 26, 217)

489 Hesych. ἅλως· ἡ τοῦ ἡλίου ἢ σελήνης περιφέρεια· Αἰσχύλος περιφέρεια τῆς ἀσπίδος καὶ κύκλος.

Apparatus Criticus

τὰ μὲn τῶιδε μέν τάδε μέν correxi ἰὼ iù om coniecturam fassus βάζουσιν βάζουσιν βάζουσ' πτόλει πτόλει πόλει μαινομέναι μαινομένηι ᾿Αθάνας ᾿Αθήνας Ἱππομέδοντος τόγ᾽ Ἱππ. μέγας τύπος τύπος μέγας μ. πόνος ἔφριξα ἔφριξε ὁ om ἄρ᾽ ἦν ἀνήρ hoc et ἄρ᾽ ἦν τόδ᾽ τό γ' ἀσπίδι ἀσπίδα πύρπνοον πυρίπνοον ἐπηλάλαξεν ἐπηλάλαζεν Ἄρει ἄρει ἄρηι ἄρη ἄρην θυιὰς θυιάς θυάς φόβον βλέπων βλέπων φόβον Φόβος φόβον

ΕΤ.

πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτ᾿ ἀγχίπτολις

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ᾽ ὕβριν

εἴρξει νεοσσῶν ὡς δράκοντα δύσχιμον·

Ὑπέρβιος δὲ κεδνὸς Οἴνοπος τόκος

ἀνὴρ κατ᾿ ἄνδρα τοῦτον ἡιρέθη, θέλων
505

ἐξιστορῆσαι μοῖραν ἐν χρείαι τύχης,

οὔτ᾽ εἶδος οὔτε θυμὸν οὐδ᾽ ὅπλων σχέσιν

μωμητός, Ἑρμῆς δ᾽ εὐλόγως συνήγαγεν·

ἐχθρὸς γὰρ ἁνὴρ ἀνδρί, τῶι ξυστήσεται.

ξυνοίσετον δὲ πολεμίους ἐπ᾿ ἀσπίδων
510

θεούς· ὃ μὲν γὰρ πύρπνοον Τυφῶν᾽ ἔχει,

Ὑπερβίωι δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπ᾿ ἀσπίδος

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων.

[κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά που νικώμενον.]

τοιάδε μέντοι προσφίλεια δαιμόνων·
515

πρὸς τῶν κρατούντων [δ᾽] ἐσμέν, οἳ δ᾽ ἡσσωμένων,

εἰ Ζεύς γε Τυφώ καρτερώτερος μάχηι·

εἰκὸς δὲ πράξειν ἄνδρας ὧδ᾽ ἀντιστάτας,

Ὑπερβίωι τε πρὸς λόγον τοῦ σήματος

σωτὴρ γένοιτ᾽ ἂν Ζεὺς ἐπ᾿ ἀσπίδος τυχών.
520

Translations (7)

Seven Against Thebes Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 417-630 focus

Chorus

May the gods grant success to our champion, since he rises up in a just cause, to battle for his city! But I shudder

to watch the bloody deaths of men cut down for the sake of their own people.
420

422

Scout

Yes, may the gods so grant success to this man. Capaneus is stationed at the Electran gates, another giant of a man, greater than the one described before.

But his boast is too proud for a mere human, and he makes terrifying threats against our battlements—which, I hope, chance will not fulfil! For he says he will utterly destroy the city with god’s will or without it, and that not even conflict with Zeus, though it should fall before him in the plain, will stand in his way.
425

The god’s lightning and thunderbolts he compares to midday heat. For his shield’s symbol he has a man without armor bearing fire, and the torch, his weapon, blazes in his hands; and in golden letters he says I will burn the city.
430

Against such a man make your dispatch—who will meet him in combat, who will stand firm without trembling before his boasts?
435

Eteocles

Here too gain follows with interest from gain.¹ The tongue proves in the end to be an unerring accuser of men’s wicked thoughts.

Capaneus makes his threats, ready to act, irreverent toward the gods, and giving his tongue full exercise in wicked glee, he, though a mere mortal, sends a loud and swollen boast to Zeus in heaven. But I trust that the fire-bearing thunderbolt will justly come to him,
440

and when it comes it will not be anything like the sun’s mid-day heat. And against him, even though he is a big talker, a man of fiery spirit, mighty Polyphontes, is stationed, a dependable sentinel
445

with the good will of guardian Artemis and the other gods. Now tell me about another one allotted to other gates! Exit Polyphontes.
450

452

Chorus

Death to him who exults so arrogantly over the city! May the thunderbolt stop him before he leaps into my home

and plunders me from my maiden chambers with his outrageous spear!
455

457

Scout

Now I will tell you about the man who next drew station at the gates. The third lot leaped out of the upturned bronze helmet for Eteoclus,

to hurl his band against the Neistan gates. He whirls his horses as they snort through their bridles, eager to fall against the gate. Their muzzles whistle in a barbarian way, filled with the breath of their haughty nostrils.
460

His shield is decorated in great style: an armored man climbs a ladder’s rungs to mount an enemy tower that he wants to destroy. This one, too, shouts in syllables of written letters that even Ares could not hurl him from the battlements.
465

Send a dependable opponent against this man, too, to keep the yoke of slavery from our city.
470

Eteocles

I would send this man here, and with good fortune. Exit Megareus. Indeed, he has already been sent, his only boast in his hands, Megareus, Creon’s seed, of the race of the sown- men.

He will not withdraw from the gate in fear of the thunder of the horses’ furious snorting; but either he will die and pay the earth the full price of his nurture, or will capture two men and the city on the shield, and then adorn his father’s house with the spoils.
475

Tell me about another’s boasts and do not begrudge me the full tale!
480

481

Chorus

O champion of my home, I pray that this man will have good fortune, and that there will be bad fortune for his enemies. As they boast too much against the city in their frenzied mind,

so, too, may Zeus the Requiter look on them in anger!
485

486

Scout

Another, the fourth, has the gate near Onca Athena and takes his stand with a shout, Hippomedon, tremendous in form and figure. I shuddered in fear as he spun a huge disk—the circle of his shield, I mean—

I cannot deny it. The symbol-maker who put the design on his shield was no lowly craftsman: the symbol is Typhon, spitting out of his fire-breathing mouth a dark, thick smoke, the darting sister of fire.
490

And the rim of the hollow-bellied shield is fastened all around with snaky braids. The warrior himself has raised the war-cry and, inspired by Ares he raves for battle like a maenad, with a look to inspire fear. We must put up a good defense against the assault of such a man,
495

for already Rout is boasting of victory at the gate.
500

Eteocles

First Onca Pallas, who dwells near the city, close by the gate, and who loathes outrageousness in a man, will fend him off like a dangerous snake away from nestlings. Moreover, Hyperbius, Oenops’ trusty son,

is chosen to match him, man to man, as he is eager to search out his fate in the crisis that chance has wrought—neither in form, nor spirit nor in the wielding of his arms does he bear reproach. Hermes² has appropriately pitted them against each other. For the man is hostile to the man he faces in battle,
505

and the gods on their shields also meet as enemies. The one has fire-breathing Typhon, while father Zeus stands upright on Hyperbius’ shield, his lightening bolt aflame in his hand. And no one yet has seen Zeus conquered.
510

Such then is the favor of the divine powers: we are with the victors, they with the vanquished, if Zeus in fact proves stronger in battle than Typhon. And it is likely that the mortal adversaries will fare as do their gods; and so, in accordance with the symbol,
515

Zeus will be a savior for Hyperbius since he resides on his shield. Exit Hyperbius.
520

521

Chorus

I am sure that Zeus’ antagonist, since he has on his shield the unloved form of an earth-born deity, an image hated by both mortals and the long-lived gods,

will drop his head in death before the gate.
525

526

Scout

Let it be so! Next I describe the fifth man who is stationed at the fifth, the Northern gate opposite the tomb of Amphion, Zeus’s son. He swears by his spear which, in his confidence, he holds more to be revered than a god

and more precious than his eyes, that he will sack the city of the Cadmeans in spite of Zeus. He says this, the beautiful child of a mountain-bred mother—a warrior, half man, half boy, and his beard’s first growth is just now advancing on his cheeks,
530

his youth in first bloom, thick, upspringing hair. But now he makes his advance with a savage heart and a terrifying look, not at all like the maidens he’s named for.³Nor does he take his stand at the gate unboasting, but wields our city’s shame on his bronze-forged
535

shield, his body’s circular defence, on which the Sphinx who eats men raw is cleverly fastened with bolts, her body embossed and gleaming. She carries under her a single Cadmean, so that against this man chiefly our missiles will be hurled.
540

He does not seem to have come to do any petty trading in the battle, nor to shame the making of his long journey—he is Parthenopaeus of Arcadia . Such is the man, and aiming to make full payment for the fine support given him in Argos , his adopted land, he now threatens our fortifications—may God not fulfil his threats!
545

Eteocles

If only they would get from the gods what they wish for, because of those unholy boasts of theirs, then surely they would perish in utter ruin and misery. There is a man for this one, too, whom you name an Arcadian, a man who does not boast, but who knows the thing to do—
550

Actor, brother of him I named before. He will not allow words that lack deeds to overrun his gate and increase fear, nor will he let in a man who carries on his hostile shield the image of the ravenous, detested beast.
555

That beast outside his shield will blame the man who carries her into the gate, when she has taken a heavy beating beneath the city’s walls. If the gods are willing, what I speak may prove true! Exit Actor.
560

563

Chorus

His words penetrate to my heart, my hair stands on end

as I hear the loud threats of these loud-boasting, impious men. May the gods destroy them here in our land!
565

568

Scout

The sixth man I will name is of the highest moderation and a seer brave in combat, mighty Amphiaraus.

Stationed at the Homoloid gate, he repeatedly rebukes mighty Tydeus with evil names Murderer, maker of unrest in the city, principal teacher of evils to the Argives, summoner of vengeance’s Curse, servant of Slaughter, counselor to Adrastus in these evil plans. And next, with eyes looking upward, he addressed your own brother, mighty Polynices who shares your blood, and called him by name, dwelling twice upon its latter part.⁴ These were his words:
570

Will such a deed as this be pleasing to the gods, fine to hear of and to relate to those in the future—that you sacked the city of your ancestors and your native gods and launched a foreign army against them? What justice is it to drain dry the font of your existence?⁵
580

And how shall your fatherland, captured by the spear for the sake of your ambition, be won over to your cause? As for me, I will enrich this earth, a seer interred beneath enemy soil. Let us fight! I anticipate no dishonorable death.
585

So the seer spoke as untroubled he held his all-bronze shield. No symbol was fixed to his shield’s circle. For he does not wish to appear the bravest, but to be the bravest, as he harvests the fruit of his mind’s deep furrow, where his careful resolutions grow.
590

I advise you to send wise and brave opponents against him. He who reveres the gods is to be feared.
595

Eteocles

Ah, the pity of fate’s omen when it makes a just man associate with the irreverent! In all things, nothing is more evil

than evil partnership. Its fruit should not be gathered in: the field of recklessness yields a harvest of death. For it may be that a pious man, embarked shipboard with sailors hot for some crime, perishes along with the sort of men hated by the gods;
600

or, a man, though upright himself, when among fellow-citizens who hate all strangers and neglect the gods, may fall undeserving into the same trap as they, and be subdued, struck by the scourge of God that strikes all alike.
Just so the seer, Oecles’ son,
605

although a moderate, just, noble, reverent man and a great prophet, mixes with impious, rash-talking men against his own judgment, men stretching out in a procession that is long to retrace,⁶ and, if it is Zeus’s will, he will be be dragged down in ruin along with them.
610

So then, I expect that he will not even charge the gates: not because he lacks courage or is weak-willed, but because he knows that he must meet his end in battle, if the prophecies of Loxias are to come to fruition—the god usually either holds silent or speaks to the point.
615

Just the same, I will station a man against him, mighty Lasthenes, a gate-keeper who hates foreigners. He has the wisdom of an old man, but his body is at its prime: his eyes are quick, and he does not let his hand delay for his spear to seize what is left exposed by the shield.
620

Still it is God’s gift when mortals succeed. Exit Lasthenes.
625

626

Chorus

Gods, hear our just prayers and fulfil them, that the city may have good fortune! Turn aside the evils suffered in war onto those who invade our land! May Zeus strike them

with his thunderbolt outside the walls and slay them!
630

The Seven against Thebes. (OCR draft) Experimental (The Seven against Thebes.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 486 focus

Another, the fourth, who occupies the adjoining gates of Onca Minerva, stands hard by with a shout, the shape and mighty mould of Hippomedon; and I shuddered at him as he whirled the immense orb, I mean the circumference of his buckler—I will not deny it. And assuredly it was not any mean artificer in heraldry who produced this work upon his buckler, a Typhon, darting forth through his fire-breathing mouth dark smoke, the quivering sister of fire, and the circular cavity of the hollow-bellied shield hath been made further solid with coils of serpents. He himself, too, hath raised the war-cry; and possessed by Mars, raves for the onslaught, like a Thyiad , glaring terror. Well must we guard against the attack of such a man as this, for Terror is already vaunting himself hard by our gates.

Eteocles

In the first place, this Onca Pallas, who dwells in our suburbs, living near the gates, detesting the insolence of the man, will drive him off, as a noxious serpent from her young. And Hyperbius, worthy son of CEnops, hath been chosen to oppose him, man to man, willing to essay his destiny in the crisis of fortune; he is open to censure neither in form, nor in spirit, nor in array of arm: but Mercury hath matched them fairly; for hostile is the man to the man with whom he will have to combat, and on their bucklers will they bring into conflict hostile gods; for the one hath fire-breathing Typhon, and on the buckler of Hyperbius father Jove is seated firm, flashing, with his bolt in his hand; and never yet did any one know of Jove being by any chance vanquished

. Such in good sooth is the friendship of the divinities: we are on the side of the victors, but they on that of the conquered, if at least Jove be mightier in battle than Typhon. Wherefore 'tis probable that the combatants will fare accordingly; and to Hyperbius, in accordance with his blazonry, may Jove that is on his shield become a saviour.

Chorus

LES SEPT CONTRE THÈBES (OCR draft) Experimental (LES SEPT CONTRE THÈBES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 486 focus

Dispensateur jeter sur eux un regard de courroux.

LE MESSAGER

Un quatrième chef, chargé de la porte voisine, celle d'Athéna Onka, s'en approche en criant : c'est la stature, la forme gigantesque d'Hippomédon ¹. A voir tournoyer à son bras cette aire immense qu'est l'orbe
de son bouclier, j'ai frémi — je ne puis le nier. Certes, le blasonnier n'était pas un vil artisan, qui, pour son écu, lui fournit pareil travail : un Typhée, qui, de sa bouche enflammée, épand une vapeur noirâtre, sœur tourbillon-
nante du feu, tandis que des entrelacs de serpents forment le fond de la bande qui court autour de l'orbe rebondi. Lui-même a poussé une clameur de guerre et, plein d'Arès, il appelle la bataille comme une Thyiade en délire, avec des yeux qui sèment l'épouvante. Il faut prendre bien garde à ce que peut tenter un pareil guerrier, car c'est la panique
que, devant nos portes, déjà proclame sa jactance.

ÉTÉOCLE

Oui, mais d'abord Pallas Onka, la voisine de Thèbes, qui habite près de cette porte, abominant sa démesure, l'écartera de sa couvée comme un horrible

LES SEPT CONTRE THÈBES

ÉTÉOCLE

serpent. En outre, Hyperbios, noble fils d'Oinops, est le héros déjà choisi à la mesure de ce guerrier. Il ne prétend
qu'interroger le sort à l'heure du besoin ². Ni son port ni son cœur ni son armure ne prêtent à un blâme. Hermès les a à bon droit appariés : c'est un ennemi qui engagera la
lutte avec un ennemi, et ils heurteront des dieux ennemis sur leurs boucliers : si l'un porte Typhée à la bouche enflammée, Hyperbios, lui, a sur son écu Zeus, père des dieux, ferme en son trône, les carreaux de feu dans la
main — et personne, que je sache, n'a vu encore Zeus vaincu !

LE CHŒUR
(Agité.)

J'ai l'assurance que celui qui, sur son écu, porte le corps enseveli de l'odieux adversaire du Ciel, image en horreur aux hommes aussi bien qu'aux dieux
éternels, viendra devant nos portes

The Seven Chiefs against Thebes (OCR draft) Experimental (The Seven Chiefs against Thebes. Robert Potter, 1779.) — 486 focus

At the next gate, nam'd from the martial Goddess

540

Onca Minerva, ſtands Hippomedon .

I heard his thund'ring voice, I ſaw his form

In bulk and ſtature proudly eminent;

I ſaw him roll his shield, large, maſſy, round,

Of broad circumference:

545

it ſtruck my ſoul

With terror. On its orb no vulgar artiſt

Expreſs'd this image, A Typhæus huge,

Diſgorging from his ſoul enfoulder'd jaws,

In fierce effuſion, wreaths of duſky ſmoke,
550

Signal of kindling flames: its bending verge

With folds of twiſted ſerpents border'd round.

With ſhouts the giantchief provokes the war;

And in the ravings of outrageous valour

Glares terror from his eyes. Behoves thee then
555

Strong oppoſition to his firey rage,

Which at the gates e'en now ſpreads wild diſmay.

ETEOCLES.

Firſt, Onca Pallas, holding near the gates f

Her hallow'd ſtate, abhors his furious rage;

And in her guardian care ſhall crush the pride
560

Of this fell dragon.

Then the ſon of Ænops,

Hyperbius, of approv'd and ſteady valour,

Shall man to man oppoſe him; one that dares

Aſſay his fate in the rough ſhock of battle;
565

In form, in ſpirit, and in martial arms

Confummate; ſuch high grace Hermes confer'd.

In hoſtile arms thus man ſhall combat man,

And to the battle on their ſculptur'd ſhields

Bring adverſe Gods; the fierce Typhæus he,
570

Breathing forth flakes of fire; Hyperbius bears

The majesty of Jove ſecurely thron'd,

Grafping his flaming bolt: and who e'er ſaw

The Thund'rer vanquiſh'd? In the fellowſhip

Of friendly Gods, the conquerors are with us,
575

They with the conquer'd; and with like event

Theſe warriors ſhall engage; as Jove in fight

Subdued the fell Typhæus, ſo his form

Emblazon'd on the ſhield ſhall guard Hyperbius.

CHORUS.

Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 486 focus

Con urli il quarto alle vicine porte

d'Atene Òncade sta: d'Ippomedonte

l'immane mole e la figura. Un brivido,

540

non lo posso negar, m'invase, quando

il cerchio dello scudo, aia gigante,

lo vidi rotear. Né vile artefice

fu chi l'insegna dello scudo pinse.

Tifone dalla bocca, alito fiammeo,
545

scaglia negra fuliggine, sorella

volubile del fuoco; e intorno intorno,

della concava spera orlato è il cuoio

con viluppi di serpi.

Alto ei levava
550

l'urlo di guerra: si lanciava, pieno

di Marte, come furïosa Tïade,

alla pugna: terror gli occhi spiravano.

Ben dalle prove di quest'uomo guàrdati:

ché terrore alle porte alto già grida.
555

ETEOCLE

Òncade Palla, che alle porte presso

siede, la tracotanza aborrirà

di quest'uomo, lontano lo terrà,

come dragone orribile, dal nido.

Il nobil figlio d'Enopo, l'eroe
560

Iperbio, contro questo eroe fu scelto;

e nella stretta di fortuna, vuole

sperimentar la sorte. Ineccepibile

nell'aspetto, nell'animo, nell'armi.

Li pose a fronte Ermete a buon diritto,
565

tale nemico contro tal nemico:

e nemici saranno anche i due Numi

sovra gli scudi.

Ha quei Tifon, che avventa

fiamme: d'Iperbio su lo scudo, saldo
570

sta Giove, e gli arde tra le mani il folgore;

né vide alcuno mai vinto ancor Giove.

Questo Nume e quel Nume hanno essi amici.

Noi dalla parte di chi vince, quelli

di chi soccombe rimarran, se pure
575

Giove Tifone supera. E se debito

è che di questi guerrïeri cònsona

sia la sorte alle insegne, a Iperbio, Giove

ch'è nel suo scudo, salvezza darà.

2 Antistrofe II

CORO

Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 486 focus

Quartus alius uicinas portas babens

Oncas Athanas,cum clamore aftat,

Hippomedontis figura, magnus ſtrepitus:

Aequor magnum clypei circulum dico.

Horrui co rotante, non aliter dicam:
460

Qui infignia fecit, non ſanè ignobilis erat.

Qui hoc opus appofuit clypeo,

Typhona emittentem igniuomum per os

Fumum nigrum,celerem ignis fratrem:

Serpentum uerò ſpiris, qui circundat clypeum,
465

Limbus prætextus eſt.

Ipſe uerò iubilauit, concitus marte.

Clamat ad auxilium tanquam Baccha uidens metu.

Huius uerò uiri experientia uitanda eſt:

Metus iam ad portas iactatur.
470

Eteocles

Primò quidem Onca, Minerua urbi uicina,

Portis propinquauiri odio habens contumeliam,

Arcebit illum à pullis tanquam draconem rapidum.

Hyperbius uerò inclytus Ocnopis filius,

Vir contra uirum hunc electus eſt, uolens
475

Cognoscere fatum, periculo fortune:

Neq; forma neq; animo, neq; armorum habitu

Reprehendendus, Mercurius conuenienter congres

gauit.

Hoſtis enim uir huic uiro constituetur.
480

Conferent hoftes in clypeis

Deos .nam ille igninomum Typhona habet,

Hyperbio uerò Iupiter pater in clypeo

Firmus sedet, in manu miſsile ferens.

At nondum uidit aliquis Iouem uictum.
485

Talis quidem eſt deorum amicitia.

Cum uictoribus sumus nos, illi cum uictis.

Conſentaneum eſt uiros ſic agere aduerſarios.

Si Iupiter Typhone pugna ſuperior effet,

Hyperbio ratione infigniorum
490

Seruator Iupiter eſset in clypeo contingens.

Cho.

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 486 focus

Ein vierter Heerfürst, der am Nachbarthor gebeut
465

Der Pallas Onka, stürmt heran mit Donnerlaut:

Es ist der kühne Riesenwuchs Hippomedons.

Ich sah deu weiten Sonnenhof, des Schildes Nund,

Ihn schwingen, und mir graute: frei bekenn' ich es.

Ein nicht gemeiner Künstler war der Bildner, traun,
470

Der solch ein Kunstwerk eingeäßt auf seinen Schild :

Den Typhon, der glutathmend aus weitoffnem Mund

Den schwarzen Qualm, des Feuers flücht'gen Bruder, sprüht;

Mit vielgewundnen Schlangen ist der runde Saum

Des hochgewölbten Schildes ringsumher bedeckt.
475

Er hebt den Schlachtruf, und von Ares trunken stürzt

Er sich zum Kampfe, gleich Thyaden, Tod im Blick.

Wo solche Männer kämpfen, ziemt's vorsichtig sein;

Denn grauser Schrecken brüstet sich am Thore schon.

Eteokles.

Zuerst wird Onka Pallas, die, dem Thore nah,
480

Die Stadt behütet, zürnend auf des Mannes Troy,

Von ihrem Volk ihn wehren, wie des Drachen Grimm;

Dann ward in Denops' hohem Sohn, Hyperbios,

Ein Mann erkoren wider diesen Mann, der hier

Im Kampf des Schicksals sein Geschick erproben will,
485

Ein Held, in Kriegsmuth und Gestalt und Waffenschmuck

Untadlich. Hermes paarte sie geschickt zum Kampf.

Denn feindlich gegenüber tritt der Mann dem Mann,

Und auf den Schilden tragen sie feindselige

Gottheiten, der des Typhon feuerathmend Bild,
490

Und auf Hyperbios' Schilde thront der Vater Zeus

Emporgerichtet, dessen Hand den Bliy entflammt.

Doch sah im Kampfe Keiner noch den Zeus besiegt,

Und für Hyperbios möge nach des Bildes Sinn

Als Retter Zeus erstehen, der im Schilde prangt!
495
(Hyperbios entfernt sich mit einem Theile des Gefolges.)

Zweiter Halbchor.
Zweite Gegenstrophe.

Commentary

Critical apparatus to Seven Against Thebes (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Seven Against Thebes.) focus

136. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-211

ὄτοβον:

Toẞor

recte Brunckius. Et sic M. Ceteri

tτoßov

, ante quod vocabulum Vit.

τὸ ἀκροξόνιον

addit.

136

137. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-212

ὦ πότνι᾽ Ἥρα: Libri

ὦ πότνια ἥρα

137

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-213

ἔλακον:

ἔλαβον

Par. E.

138

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-214

χνόαι:

zróur

adscriptum, ut videtur, in Par. B.

138

139. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-215

ἢ ἔ: Bis scribendum erat, dochmio monstrante. Ter habet Mosc. 2. ceteri quater.

139

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-216

δοριτίνακτος δ' αἰθὴρ: Libri

dogvtíraztos d' aidyo

, praeter Med. in quo

dogiri-vaxtos

(non omissa particula) scriptum est (recte, ut videtur, quamquam dubitat de hac re Lobeckius ad Ai. v. 211.) et Colb. 2. in quo

omissum est. Deleverunt etiam Porsonus et Blomfieldius. Fallitur tamen Wellauerus prorsus otiosam putans particulam. Immo necessaria est, quia

ἐπιμαίνεται

refertur ad praegressum alius virginis dictum,

ἔλακον ἀξό-vwv Boldoμérov zróa

. Adstrepit vero, inquit, isti curruum stridori tremefactus hastis aether. Quare post

alǹo

posui particulam.

140

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-217

ἐπιμαίνεται:

ἐπιμένεται

Mosc. 1.

ἐπισημαίνεται

adscriptum in Par. B.

140

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-218

τί πόλις ἄμμι:

τί πτόλις

Par. L.

καὶ πόλις

uuu

M. Vit. Colb. 2. et Faehsio teste Par. L.

ceteri.

141

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-219

πάσχει:

πάσχειν

Par. E.

141

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-220

γενήσεται:

τι γεν-νήσεται

Αld.

καὶ γεννήσεται

Mosc. 2.

141

142. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-221

ποῖ δὲ τέλος ἔτ᾽:

ποῖ δ᾽ ἔτι τέλος

M. Ald. Turn.

ποῖ δέτι τέλος

, ad

ποῖ

supra adscripto

, Lips.

πῆ δ᾽ ἔτι τέλος

Vit. Mosc. 1. Vind. 2. 3. 4.

ποῖ δέ τοι τέλος

Ask. A. Cantabr. 2.

ποῖ τι τέλος

Rob.

ποῖ τέλος

G. Taur. Recte Seidlerus

ποῖ δὲ τέλος ἔτ'

, ut melius congruens antistrophico. Est enim ex Cretico et dochmio compositus versus.

142

144. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-222

ἀκροβόλων: Triclinius, ut videtur, ambigit a Thebanisne an ab Argivis venire dicantur lapides. Magis mirum est, quod Blomfieldio in glossario placuit,

ἀκροβόλων λιθάδα

esse lapidum imbrem a velitibus iactum. Bothius non animadversis antistrophicis huic versui praeposuit illum,

κόναβος ἐν πύλαις χαλκοδέτων σακέων

, non male quidem, sed nulla tamen necessitate. Sunt haec de Thebanis potius quam de Argivis intelligenda. Egregie poeta omne periculum gradatim descripsit, primo e statione signa moventem exercitum hostium, deinde campum armis implentem ac magis magisque urbi appropinquantem, iam denique hac in stropha initium proelii, Thebanos lapidum iaculatione de moenibus se defendentes, in portis autem comminus consertam pugnam.

144

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-223

ὦ φίλ᾽ Ἄπολλον:

ὦ φίλτατ' ἄπολλον

Rob.

145

147. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-224

ἐκ Διόθεν: Libri

καὶ διόθεν

, praeter Robortelli editionem, in qua recte

ἐκ διόθεν

scriptum est. Excidisse verbum quod aut

πέλοι

vel

μόλοι

significaret, aut quale est

ἐπαιτῶ

, et fortasse hoc ipsum, et metrum prodit et sententia.

147

148-149. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-225

πολεμόκραντον ἁγνὸν τέλος ἐν μάχᾳ σύ τε, μάκαιρ᾽ ἄνασσ᾽ Ὄγκα, ὑπὲρ πόλεως:

πολεμόκρατον

Cantabr. 1. Par. E. N. Colb. 1.

πο-λεμόκραντον ἁγνὸν τέλος

purum et vacuum scelere exitum belli dicit, in mente habens odia fratrum. Libri

ἐν μάχαισί τε μάκαιρ' ἄνασσ' ὄγκα πρὸ πόλεως

, nisi quod

μάχεσι

habet Par. C. deinde

μάκερ

μάχαις'

Ald.

ἄνασ'

Lips. tum

ὄγγα

Mose. 1.

πρὸ πόλεως

autem omittunt Arund. Par. K. et Cantabr. 2. in quo recentior manus addidit. Aperte

ἐν μάχαισί τε

nihil aliud est quam

ἐν μάχα· σύ τε

. Deinde metrum ostendebat scribendum esse

ὑπὲρ πόλεως

, cuius interpretatio est

προ πόλεως

. Nam etsi

Onea

dicta est Minerva a vico portae ab isto vico dictae vicino, de quo Millerus in Orchomeno p. 121. disseruit, tamen hic significatur pro urbe i. e. pro civibus. Confirmat emendationem glossa in Vit. supra adscripta

ἡ ἐπάνω τῆς πόλεως ἱστορουμένη

. Et scholiastes,

γίνωσκε γὰρ ὅτι ἐζωγράφουν ταύτην πρὸ τῶν πυλῶν τῆς πόλεως. ἣν καὶ ὁ Λυκόφρων πυλαίτιδα λέγει διὰ τὸ ἄνωθεν ἱστο-ρεῖσθαι ταύτην τῶν τῆς πόλεως πυλῶν

. Sic codices et Rob. sed Stephanus

ἱστορεῖσθαι

ἵστασθαι

mutavit. Lycophronis versus est 356.

150. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-226

ἐπιρρύου:

ἐπιρύου

Οχ. Ald.

επιρρύου

ut ceteri M. sed

supra additum est. Correpta est autem huius verbi penultima syllaba, ut v. 285. 803.

150

151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-227

παναλκεῖς:

παναρκεῖς

, a recentiore manu

supra adscripto M. γρ.

παναρκεῖς

Par. Β.

παναλεῖς

Par. E.

151

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-228

τέλειαί τε:

τελείας τε

Lips. Rob.

θεαὶ τέλειαί τε

Mosc. 1.

152

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-229

γᾶς:

γῆς

Lips.

152

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-230

τῆσδε:

τάσδε

etiam M. non

τασδέ γε

152

153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-231

δορίπονον:

δορίπονον

Μ. et sie Vict.

δορύπονον

G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob. Turn.

153

153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-232

μὴ:

ἐφ'

Lips.

153

153. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-233

προδῶθ᾽:

προδόθ᾽

Rob.

προθῶτ

153

154. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-234

ἑτεροφώνῳ:

ἑτεροφόνῳ

G. Par.N.

ἑτεροφρώνῳ

Par. C. γρ.

ἑτεροφρόνῳ

Par. B. Ceteri

ετεροφώνω

. Vt hic versus cum antistrophico congrueret, aliquando putavi scribendum esse

ἑτεροβάμονι

, quo simplicius esset

ἑτερο ήμονι

. Nunc antistrophicum potius versum mutandum esse censui.

154

155. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-235

πανδίκως:

πανδίκους

πανδίκως

habeat M. propter ambiguas litteras incertum est, videtur tamen

πανδίκως

potius esse.

πανδίκως

Vit. Par. Α. Β. C. N. Colb. 1. Ven. A. Ald. Turn.

πανδίκως

, sed supra adscripts

σκους

et γρ.

πανδήμους

, Mosc. 1.

πανδίκως

per

δικαίως

scholia explicant.

πανδόκους

Lips.

πανδίκους

G. Rob. quod per

δικαίας

scholion explicat. Praestat fortasse

πανδίκως

155

158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-236

λυτήριοί τ' ἀμφιβάντες: Libri

λυτήριοι ἀμφιβάντες

. Inserui copulam cum Seidlero.

158

158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-237

δείξαθ᾽:

δείξασθ'

G. Lips. Par. E.

158

159. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-238

φιλοπόλεις:

φιλόπολις

Αld.

φιλοπόλιδες

G. Par. L. Ceteri

φιλοπόλιες

. Emendarunt Wunderlichius et Seidlerus.

159

159. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-239

μέλεσθέ θ' ἱερῶν:

μέλεσθ᾽ ἱερῶν

Lips. Ald. Turn.

μέλλεσθ᾽ ἱερῶν

G. Taur.

μέλεσθε δ᾽ ἱερῶν

Μ. Vit. Colb. 1. Mosc. 1. Rob.

μέλλεσθέ θ᾽ ἱερῶν

Arund. Colb. 2. Recte Blomfieldius

μέλεσθέ θ' ἱερῶν

. Refertur enim ad

λυτήριοι τε

159

159. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-240

ἱερῶν:

ἱρῶν

Par. E.

159

160. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-241

μελόμενοι δ' ἀρήξατε: Libri

μελόμενοι δ᾽ ἀρήξατε

, nisi quod

μελλόμενοι

habent Ald. Rob. et

plene Vit. Non strophicus versus, sed hic depravatus est. Scripsisse videtur Aeschylus

μελόμενοι δὲ ἥξετε

. Cohaeret sententia sic,

δείξατε ὡς φιλοπόλεις ἐστέ, μέλεσθέ τε ἱερῶν δημίων, μελόμενοι δὲ ἥξετε

160

161. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-242

πόλεος:

πόλεος

Porsonus.

πόλιος

Lips.

πόλεων

Par. E. Ceteri

πόλεως

161

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-243

μνήστορες:

μνηστήρες. γρ. μνήστορες

Par. B.

162

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-244

ἔστε μοι: Quod Stephanus scribendum esse vidit,

ἔστε μοι

, erat iam in Ald. Rob. Ceteri, ut videtur, libri

ἐστέ μοι

162

163. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-245

θρέμματ᾽:

θρέματ'

Lips.

163

164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-246

ἄριστα:

ἀρεστὰ

scribendum esse suspicatur Dindorfius.

164

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-247

θάρσος:

θράσος

G. Par. G. Ox. Ald. Rob. Turn.

165

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-248

πυργηρουμένῳ:

πυργηρουμένω

πυργηρουμένη

factum in M.

πυργυρουμένῳ

Cantabr. 1. Par. L.

165

166. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-249

πολισσούχων:

πολισούχων

G. Lips. Par. C. Ald. Rob.

166

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-250

αὔειν:

ἀΰειν

Rob.

167

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-251

λακάζειν:

λακίζειν

Mosc. 2. Οx.

167

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-252

μισήματα:

μιμήματα

Ven. Α. Ox. Scholiastae

σωφρόνων μισήματα

accusativum esse putarunt, pendentem ex

αὔξειν

λακάζειν

. Vocativum esse, ipsasque virgines increpari, vix dubitare poterit qui Valckenarii ad Hippolyti v. 406. adnotationem legerit, huius tamen loci non memoris.

167

168. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-253

εὐεστοῖ: Inter

εὐεστοί

φίλῃ

litura in M.

εὐεστῆ

G. Lips. Taur. γρ.

εὐετῇ

ex Par. B. Faehsius affert.

εὐετοῖ

Par. N. Colb. 1.

168

168. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-254

φίλῃ:

φίλα

Taur. et

supra adscripto G.

168

169. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-255

τῷ γυναικείῳ φυτῷ: Non credo Aeschylum scripsisse

τῷ γυναικείῳ γένει

, quod plerique libri habent. Nam non modo supervacaneus, verum ne recte quidem additus est articulus.

τω γυναικείω γένει

, non addito ad

τω

accentu, Μ.

φίλῳ

pro

γένει

habent Lips. Par. E.

φύλω γένει

Par. C.

φύλῳ

cum glossa

γένει

Vind. 2. 4.

γένει. γρ. φύλῳ

Par. B. γρ.

καὶ φύλῳ

schol. Vit. Hinc patet scriptum fuisse

ξύνοικος εἴην τῳ γυναικείῳ φυτῷ

, alicui mulieri. Nam

qutóv

etiam de hominibus dici constat.

169

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-256

οἴκῳ:

ἥκω

pro

οἴκῳ

Ald.

171

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-257

πλέον:

πόλεως

Par. Κ.

πλείον

Par. E.

171

172. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-258

τάςδε:

τὰς

pro

τάςδε

G. Taur.

172

172. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-259

φυγὰs:

βοὺς

Rob. et adscripto

φυγάς

Vind. 2. 4.

φυγάς

, ut ceteri, Vit. sed adscriptum est γρ.

βοάς

172

173. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-260

διερροθήσατ᾽:

διερροθήσαιτ'

Par. E.

διερεθίσατ'

, adscripta glossa

ενε-βάλετε

G. et cum glossa

ἐνεβάλλετε

, adscripto autem supra γρ.

διερροθήσατ'

, Taur.

διερρησατ'

Rob.

κακὴν

Lips.

173

174. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-261

ὀφέλλεται:

ὀφέλλεται

Μ. Ox. Par. N. Colb. 1. Ven. A. et antequam corrigeretur G.

174

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-262

ὑφ᾽ αὑτῶν:

ὑπ' αὐτῶν

Lips. ed. Vict. Ceteri

ὑφ᾽ αὑτῶν

. Vtrumque scholia commemorant.

175

175. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-263

ἔνδοθεν:

ἔνδον

175

176. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-264

τοιαῦτά τἂν γυναιξὶ συνναίων ἔχοις: Hunc versum omittit M. Inde a Turnebo

τοιαῦτα δ᾽ ἂν

editum.

τοιαῦτ᾽ ἂν

G. (sic G.) Lips. Cantabr. 2. Mosc. 1. Par. L. Ald. Rob.

τοιαῦτα ἂν

Vit. Par. N.

τοιαῦτ᾽ ἐν

Par. E. Ven. A.

τοιαῦτά γ' ἂν

Cantabr. 1. Ven. B. Recte Blomfieldius

τοιαῦτά ταν

. V. Porsonum ad Med. v. 863.

έχεις

Mosc. 1.

176

177. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-265

ἀρχῆς:

τῆς

inter versus habet M.

177

177. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-266

ἀκούσεται:

ἀκούσηται

G. Vit. Par. E. Pro eo verbo

μεταίχμιον

e versu sequente repetit Rob.

177

178. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-267

χὤ τι τῶν μεταίχμιον:

χ' ὅτι τῶν μεταιχμίων

G. Taur.

ὅπερ ὑπάρχει τῶν μέσων

glossa in G. Attulit quaedam his similia Abreschius in Diluc. Thucyd. p. 599. Recte scholiastes hanc irati orationem esse dicit, sic loquentis, ut omnia comprehendat. Obversabantur tamen animo senes et pueri. Similiter Eum. v. 72.

αἷς οὐ μίγνυται θεῶν τις, οὐδ᾽ ἄνθρωπος, οὐδὲ θήρ ποτε

178

180. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-268

δήμου δ᾽ οὔ τι μὴ φύγῃ:

δ᾽ οὔτι δήμου

Par. E.

μὴ

supra scripto

οὐ

et addito

παρ-έλκει

Par. B.

φύγοι

180

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-269

μέλει:

μέλλει

G. Vit.

μήλλει

Par. N.

181

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-270

ἀνδρί:

amig

, supra scripto

dr-δρί

, Vit.

181

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-271

γυνὴ:

γυνὴ

vocabuli ultima littera in litura est in M.

181

183. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-272

ἤκουσας ἢ οὐκ ἤκουσας: Prius

ἤκουσας

omittunt Cantabr. 1. 2. Colb. 2. Par. C. H. Duo sunt orationis membra, primum

ἤκουσας ἢ οὐκ ἤκουσας

, quo significatur satisne percepisti? alterum autem

ἢ κωφῇ λέγω

, quod est an frustra loquor?

183

184. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-273

ἀκούσασα: Temere corrupit optimos numeros Bergkius in Diurnis antiquariis a. 1835. p. 948.

εισακούσασα

Vit. Colb. 2. Par. N.

184

185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-274

ὄτοβον, ὄτοβον:

ἔτοβον Ντοβον

Μ.

ὄττοβον ὄττοβον

G. Lips. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. G. E. F. N. Colb. 1. Ven. A. B. Ald. Turn.

ττοβον

semel Rob. et supra adscripto altero Vit.

185

186. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-275

ὅτε τε:

ὅτι γε

Colb. 1.

ὅτι

Ox. Ven. A. B. Ald. Ceteri

ὅτι τε

, praeter Par. L. in quo recte

orɛ Tε

scriptum est.

186

186. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-276

ἔκλαγξαν: Ad primam

ἔκλαγξαν

vocabuli syllabam a recentiore manu

supra adscriptum in M.

186

187-188. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-277

ἱππικῶν τ᾽ ἀγρύπνων πηδαλίων δία στόμια: Libri omnes et Triclinius infra ad v. 834. atque ad Sophoclis Oed. R. v. 863.

ἱππικῶν τ᾽ ἀΰπνων πηδαλίων διὰ στόμα

. Scribendum esse

αγρύπνων

δια στόμια

metrum indicio est. Atque

άyouлvov

etiam Seidlerus de v. dochm. p. 129. et Blomfieldius scripserunt. Vtitur hoc vocabulo Aeschylus in Prometheo v. 360.

ἀλλ᾽ ἦλθεν αὐτῷ Ζηνὸς ἄγρυπνον βέλος

. In

día oróuia

etiam Lachmannus incidit et antea Schützius, nisi quod hic novum vocabulum,

diaorópa

, finxit. Est autem

στόμιον

ferrum quod ori equorum inseritur.

189. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-278

πυριγενετᾶν:

Avoiуεvéτav

Ald. Turn.

лvoiyεvetur

Colb. 1. Rob. et supra scriptum in Cantabr. 1.

189

189. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-279

χαλινῶν:

χαλινών

ita scriptum in M. ut

factum videatur.

189

190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-280

τί οὖν: Libri

τί ovv

; Blomfieldius ex Porsoni ad Phoen. v. 892. sententia

τί d'ouv

; corrigens quae contraria sunt. Graviter vero refragatur

τί our dý

; in Aiace v. 873. nisi quis

võv

scribere iubeat, quod in Sept. ad Th. v. 685. fecit Blomfieldius. Et sane hic quoque

τί võv

; recte quaereret Eteocles.

190

190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-281

ἆρα μὴ 'ς:

йga un is

recte G. Colb. 1. Par. N. Vind. 1.3.

doa ue is

Par. H. ut videtur.

oa uns

a pr. manu M. recentior

µ's

fecit.

ἆρά μ' εἰς

Par. E. Ven. A.

ἆρα μ' ἐς

Vind. 2. 4. Ald. Rob.

ἆρά γ' εἰς

Cantabr. 1. 2. Οx.

ἆρά γ' ἐς

Turn.

ἆρα μὴ

, omisso

εἰς

, Vit. Par. K. L. Ask. A.

do εls

Par. C.

190

190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-282

πρῷραν:

πρώραν

πρώρην

Lips.

πρώραν

M. Vit. et, quantum constat, ceteri.

190

190. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-283

φυγὼν:

φυγών

omittit Lips.

190

191. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-284

πρύμνηθεν:

πρύμνοθεν

Ven. A. et

supra scripto Par. G.

πρήμ-νόθεν

Par. E.

191

191. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-285

εὗρε:

Evoε

ante lituram habuisse videtur M.

191

192. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-286

πρὸς κύματι:

v zúμari

M. Vit. Lips. Par. L. sed in M.

¿v zú

in litura scriptum est a secunda manu.

192

194. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-287

θεοῖς πίσυνος, ἅτε νιφάδος: Libri

πίσυνος θεοῖς, νιφάδος

, nisi quod

πίσσυνος

est in Vit. Colb. 1. Seidlerus

θεοῖσι πίσυνος, νιφάδος

. Vt melius haec strophae responderent, scripsi

θεοῖς πίσυνος, ἅτε νιφάδος

194

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-288

ὀλοᾶς:

ὀλοὺς

Ald. Rob.

ολους

Vit.

195

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-289

νιφομένας:

νιφομένας

G. (

ης

supra scripto G.) Vit. Lips. Cantabr. 1. Par. A. B. C. L.

vigouévys

Ald. Rob. Turn. et

supra scripto Cantabr. 2.

veiqouέvns

, supra scripto

, M.

195

196. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-290

δὴ:

omittit Cantabr. 1.

196

196. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-291

φόβῳ:

φόβῳ

omittunt Par. K. Taur.

196

197. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-292

πόλεος: Libri

πόλεως

. Quod olim correxi.

809

Ask. A.

197

199. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-293

στέγειν:

στέργειν

G. Colb. 1. Mosc. 2. Vind. 1. 3.

199

199. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-294

πολέμιον:

πολέμιον

Μ. (sic M.) G. Vit. Cantabr. 1. Mosc. 1.,Ox. Par. A. B. C. E. Ven. A. B.

noλɛ-uiwr

Lips. Ald. Rob. Turn.

199

200-201. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-295

οὐκ οὖν τάδ᾽ ἔσται πρὸς θεῶν; ἀλλ᾽ οὖν θεοὺς αὐτοὺς ἁλούσης πόλεος ἐκλείπειν λόγος.: Libri

ovxovv

, nisi quod in M. accentus a recentiore manu additus est. Certe hoc divisim scribendum, ut sit interrogatio. Notae chori in principio versus, in medio versu Eteoclis, in M. a recentiore manu adiectae sunt. Turbata putanda esset

orizoµvdía

, si totus versus choro esset tributus: nunc non totum pronuntiante coryphaeo non est quod reprehendatur. Non aptum est, si quis per

vлogooàν

haec verba Eleocli tribueret. Deinde libri

ἀλλ᾽ οὖν θεοὺς τοὺς τῆς ἁλούσης πόλεος ἐκλείπειν θεούς

, nisi quod permira diversitate Rob.

αλλ' όκκα θεοὺς

habet,

πόλεως

M. G. Vit. Lips. Ven. A. Ald. Rob.

τῆς

omittit Cantabr. 2.

ἐκλιπεῖν

habet Par. E. et antequam corrigeretur M.

ἐκλείπει

ἔκλειπον

Lips. Muretus Var. lect. V. 19.

ἀλλ' οὐ

scribendum esse coniecit, ut interrogatio esset. Quod olim conieceram,

τὰ τῆς ἁλούσης πόλεος

, confirmari potest scholio codicis Vit. in quo est

ἀλλ' ὁ λόγος ἐξᾴδεται τὰ τῆς πόλεως θεοὺς φεύγειν, πορθείσης αὐτῆς

. Sed scholia edita et Monacensia

τοὺς τῆς πόλεως θεοὺς φεύγειν, πορθηθείσης αὐτῆς

habent. Nihil efficitur Wunderlichii disputatione in Obs. erit. p. 159. Nam in Agam. v. 323. recte dictum est

εἰ δ᾽ εὖ σέβουσι τοὺς πολισσούχους θεοὺς τοὺς τῆς ἁλούσης γῆς θεῶν θ᾽ ἱδρύματα

, quod ibi de certa urbe sermo est. Hic vero

της

non aptum, ut de qualibet urbe. Neque

ἐκλείπειν

nude positum recte defenditur isto

ἐκλέλοιπεν

in Persis v. 127. quod id coniunctum est eum

ἐξαμείψας πρῶνα

. Repetendus potius accusativus est ex

ἁλούσης πόλεος

, ut ego dixi ad Soph. Antig. v. 1325. et Fritzschius in Quaest. Luc. p. 174. Sed isti articuli nimis suspecti sunt, praesertim quum alter, qui omnino prave positus est, in uno codice desit. Credo Aeschylum scripsisse, quod Schützius coniecit,

ἀλλ᾽ οὖν θεοὺς αὐτοὺς ἁλούσης πόλεος ἐκλείπειν λόγος

. Ad sententiam conf. v. 286. seqq. Euripides Troad. v. 25.

λείπω τὸ κλεινὸν Ἴλιον βωμούς τ' ἐμούς. ἐρημία γὰρ πόλιν όταν λάβῃ κακή, νοσεῖ τὰ τῶν θεῶν, οὐδὲ τιμᾶσθαι θέλει.

Dixerunt de hac re interpretes ad Virg. Aen. II. 351. Rutgersius Var. lect. VI. 17. comparabat haec Senecae in Phoen. v. 633. favisse fac votis deos omnes luis: cessere et aversi fugam petiere.

202. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-296

ἐμὸν κατ᾽ αἰῶνα:

ἐμὴν

Οχ. Ven. A. Etsi

alura

feminino genere Eustathius p. 501, 26.

τραγικώτερον

esse dicit, exemplo usus Euripidis, tamen non mutem vulgatam, quum praesertim illud

euir

ex glossa

ἐμὴν ζωήν

, quam libri nonnulli habent, ortum esse videatur. Valckenarius ad Callimachi fragm. p. 271. seq. cum scholiastis haec sic intelligit

κατ' ἐμὸν χρόνον, ἤγουν ἡμῶν ζώντων

. Aeschylum hoc voluisse puto,

μήποτε καταλίποι ἐμὸν αἰῶνα

, quod magis poeticum est.

202

202. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-297

λίποι:

λείποι

Μ. Par. L. Taur.

λίπει

Lips.

202

203. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-298

πανήγυρις:

πανάγυρις

Par. L.

203

203-204. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-299

μηδ᾽ ἐπίδοιμι τάνδ' ἀστυδρομουμέναν πόλιν: Verba

μηδ' ἐπίδοιμι πόλιν

suo loco in Vit. omissa sunt, sed monente his verbis librario,

ζήτει κάτω στίχων

, infra adscripta sunt supra v. 213. 1η

ἀστυδρομουμέναν

prius

et in quarta syllaba

in litura a manu recentiore scripta habet Μ.

ἀστυδρομουμένην

G. Vit. Cantabr. 1. Par. C. Ven. A. Rob. Turn.

ἀστυδραμουμένην

Lips.

ἀστυδρουμένην

Ald.

Αστυδραμουμέναν πόλιν

neque ut recentiores interpretantur, populatam, vel oppugnatam, neque ut alter scholiastes, ob discursationem civium, sed eam dici puto urbem, per quam huc illuc hostes et cives cursitant, persequentes, fugientes, rapientes, servare aliquid cupientes.

204. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-300

στράτευμ': In

στράτευμ'

priores duas litteras a secunda manu in litura habet M.

204

205. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-301

ἁπτόμενον:

γράφεται τυφόμενον, οἷον καιόμενον πολεμίῳ πυρί

manus secunda in margine M. Id metrum non admittit, nisi pro

στράτευμ'

aliud vocabulum ponatur.

205

206. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-302

μή:

μή τι

Cantabr. 1.

206

206. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-303

βουλεύου:

συμβουλεύου

Lips. Ald.

206

206. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-304

κακῶς:

δειλῶς

pro

κακῶς

G. Mosc. 2. Vind. 1. Taur.

206

207. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-305

τῆς:

τήσδ'

Par. E.

207

208. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-306

γονῆς: Libri

γυνὴ

σωτῆρος, nisi quod G.

γυνὴ τῆς σωτῆρος

habet et Ven. B.

γύναι

, quod Blomfieldius ex coniectura posuit. Paullo hoc minus ineptum quam

γυνή

. In Opusc. vol. IV. p. 335.

γονῆς σωτῆρος

scribendum dixi.

208

208. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-307

ἔχει:

ἔχοι

Colb. 2.

208

208. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-308

λόγος:

λόγους

Lips.

208

209. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-309

ἔστι· θεοῖς:

ἔστι θεοῦ

, sed a secunda manu

οἷς

supra adscripto, M.

ἐστὶν Θεοῦ

Par. L.

θεοῦ

codex Palatinus Marcellini in vita Thucydidis p. VIII. Bekk. sive p. 2. ed. min.

9er

editiones Marcellini. Ceteri Aeschyli codices

ἔστι θεοῖς

209

209. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-310

δ᾽ ἔτ᾽:

δ' έτ'

Vit. Par. F. Ald. Rob. et ex secundae manus correctione M.

δ᾽ ἔτι

G. Turn.

δέ τ'

Lips. et a pr. manu M. Recte autem scholiastae post

interpunctionem agnoscunt. Parum verborum collocationis rationem cognoverunt qui secus sentiunt.

209

210-212. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-311

πολλάκι δ᾽ ἐν κακοῖσι τὸν ἀμήχανον κἀκ χαλεπᾶς δύας ὑπέρ τ᾽ ὀμμάτων κρημναμενᾶν νεφελᾶν ὀρθοῖ:

πολλάκις δ'

G. Lips. Cantabr. 1. et Marcellinus.

κακοῖσιν

Mosc. 2.

τὴν ἀμήχανον

Par. A.

τὴν ἀμήχανον

Μ. ceterique libri et codex Palatinus Marcellini. Agnoscunt femininum scholia et glossae. Sed

τὸν ἀμήχανον

, quod Canterus coniectura assecutus est et apud Marcellinum Aldus posuerat, habuit scholiastes codicis M. qui haec adscripsit,

τὸν μὴ δυνάμενον ἑαυτῷ μηχανήσασθαι καὶ βοηθῆσαι ὁ θεὸς ὀρθοῖ

. Tum

κἀκ χαλεπᾶς

G. Vit. Arund. Cantabr. 1. 2. Colb. 2. Par. C. Ask. A. Ox. Ven. Ä. B. Rob. et sic M. ex correctione.

záz yu-λεπὰς

M. a pr. manu et Lips.

κακχαλεπᾶς

Par. E.

καν χαλεπᾶς

Par. L.

καχαλεπᾶς

Colb. 1.

ν' ἀχαλεπῆς

Par. N.

καὶ χαλεπᾶς

cod. Pal. Marcellini.

καὶ χαλεπάς

eiusdem ed. Aldina.

ἐκ χαλεπᾶς

Ald. Turn. idque apud Marcellinum Stephanus posuit. In

δύας

inter

lituram habet M. Omittunt hanc vocem spatio relicto cod. Pal. et ed. Ald. Marcellini. Libri

υπερθ'

, nisi quod ex Aug.

ὑπέρ τ'

enotatum est.

ὑπέρ τε

Marcellinus.

ὁμάτων

G. Lips.

όμματατων

Par. E.

κριμνα-μέναν νεφέλαν ὀρθοῦ

Μ.

κρημναμέναν νεφέλαν ὀρθοῖ

κρημνα-μένην νεφέλαν ὀρθοῦ

Ald. Rob.

κνημναμέναν

ex Par. E. affertur. Ceteri

κρημναμέναν νεφέλαν ὀρθοῖ

, et sic etiam codex Pal. Marcellini,

κριμναμένων νεφελῶν ὀρθοῖ

eiusdem editio Aldina. Marcellini verba haec sunt,

θεοῦ (θεῶν Αld.) γὰρ ἰσχὺς καὶ κατ᾽ Αἰσχύλον ὑπερτέρα, πολλάκις δ᾽ ἐν κακοῖσι τὴν (τὸν Ald.) αμήχανον καὶ χαλεπᾶς (καὶ χαλεπὰς Ald.) . . . . ὑπέρ τε ὀμμάτων κρημναμέναν νεφέλαν (κριμναμένων νεφελῶν Αld.) ὀρθοῖ

. In his versibus

tày

quidem apertum vitium est, ortum ex eo, quod

κρημναμέναν νεφέλαν

scriptum erat pro genitivis. Deinde qui

κακοῖσιν

scripserunt, ut syllabam strophicae aequarent, haud optime consuluerunt elegantiae numerorum. Potuerat poeta, si id curasset, scribere

πολλάκις ἐν κακοῖς ἃ τὸν ἀμήχανον

. Optime se haberet

ἐκ χαλεπᾶς δύας

, nisi consonante opus esset ad producendam ultimam in

ἀμήχανον

syllabam. Nunc illud tantum dubitari potest, utrum

κἀκ χαλεπᾶς δύας

κακ χαλεπᾶς δύας

scribendum sit.

Ὑπέρ τ' ὀμμάτων

et per se aptius est et venustius quam cum apostropho

υπερθ᾽ ὀμμάτων

. Genitivos

κρημναμενῶν νεφελῶν

iam pridem reposui. Denique

door

etsi per metri legem tueri licet, tamen non puto ab Aeschylo scriptum esse, quum ille accuratissime coaequare pedes consueverit. Mirae sunt scholiastarum et glossatorum interpretationes,

ἐγείρει καὶ εἰς τοὐναντίον τρέπει. ἀφαιρεῖται. ἀποσοβεῖ αὐτὴν ὁ θεός

· quae omnia ad falsam scripturam

κρημναμέναν νεφέλαν

pertinent. Posui quod Aeschylus scribere certe potuit,

ἔστι· θεοῖς δ᾽ ἔτ᾽ ἰσχὺς καθυπερτέρα· πολλάκι δ᾽ ἐν κακοῖσι τὸν ἀμήχανον κἀκ χαλεπᾶς δύας ὑπέρ τ᾽ ὀμμάτων κρημναμενᾶν νεφελῶν σαοῖ

. Hesychius

σαοῖ, βοηθεῖ, καὶ σώζει

. Theognis v. 868.

αἰχμητὴς γὰρ ἀνὴρ γῆν τε καὶ ἄστυ σαοῖ

. Callimachus h. in Delum v. 21.

Σαρδώ θ' ἱμερόεσσα, καὶ ἣν ἐπενήξατο Κύπρις ἐξ ὕδατος τὰ πρῶτα, σαοῖ δέ μιν ἀντ᾽ ἐπιβάθρων

. Non praetereundum tamen duco quod apud Hesychium simile litteris, sed ignotum aliunde verbum legitur,

ὀθρεῖν, ἄγειν

213. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-312

ἐστί:

έχει

pro

ἐστὶ

Rob. γρ.

χωρὶς τοῦ ἐστί, ἀνδρῶν τάδε σφάγια

ex Par. B. affert Faehsius. Omittit

ἐστὶ

Ven. B.

213

214. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-313

θεοῖσιν ἕρδειν:

θεοῖσιν ἔρδειν

G. Vit.

θεοῖσιν ἔδειν

Par. G.

θεοῖσι ἔρδειν

Lips.

214

214. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-314

πειρωμένων:

πειρωμένοις

M. Vit. sed uterque

supra adscripto.

214

215. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-315

σὸν δ᾽ αὖ τὸ:

σὸν δ᾽ αὐτῇ σιγῶν

215

215. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-316

εἴσω:

ἔσω

Mosc. 1. Par. A. B.

215

216. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-317

διὰ θεῶν: Libri omnes

διὰ θεῶν

. Quod correxi.

216

216. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-318

νεμόμεθ᾽:

νεμόμεθ'

G. Vit. Ox. Par. C. E. Ald. Rob. Τurn.

νεμόμεσθ'

M. Lips. Ven. B.

216

216. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-319

ἀδάματον:

ἀδάμα-τον

Pauwius, et sic, ut videtur, M.

ἀδάμαντον

Par. L. et adscriptum in Par. B. Ceteri

ἀδάμαστον

216

217. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-320

ὄχλον:

όχλων

Par. E. Id alter scholiastes commemorat.

217

217. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-321

ἀποστέγει:

ἀπο-στέργει

Mosc. 2. et ante rasuram G.

αποστέγη

Ald. Ne quis optativum hic et in praecedente versu requirat, tenendum est refutare chorum quae dixerat Eteocles ita ut et diis et munimentis salutem urbis deberi affirmet.

217

218. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-322

τίς: Libri

τί

. Scribendum esse

τίς

Heathius vidit.

218

218. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-323

στυγεῖ:

στυγείση

Ask. A.

218

219. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-324

οὔτοι:

οὗτοι

M. G. Colb. 2. Par. L. et

supra adscripto Lips. Ceteri

οὔτι

219

220. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-325

τιθῇς:

τιθεῖς

a pr. manu habuisse videtur M.

220

221. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-326

ἕκηλος:

έκηλος

editio Victorii et eraso

G. γρ.

έκηλος

Par. B.

εὔ-hos

M. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Ox. Ask. A. Par. B. E. Vind. 2. 4. Ald. Rob. Turn. Vtrumque scholia commemorant.

221

222. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-327

κλύουσα:

κρύουσα

Rob.

222

222. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-328

πάταγον:

лúrτayor

Ald. Rob. et supra scriptum in Cantabr. 2.

222

222. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-329

ἀνάμιγα:

ἀνάγκα

, ut olim correxeram, ex Aug. enotatum.

μ-μιγα

M. Par. L.

ἄεμα

Par. E.

ἄμα

G. Ceteri

ἅμα

222

223-224. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-330

τάνδε ποτὶ σκοπάν, τίμιον ἕδος, ἱκόμαν: Hunc versum omittunt Lips. Aug.

τάνδ᾽ ἐς ἀκρόπολιν

Μ. et reliqui fere omnes libri, nisi quod ex Par. E.

zoóлohiy

affertur et Ald. Rob.

Tv d'

habent. Sed

s ozoníav

habet Mosc. 2.

¿5 σxonův

G. Vt versum restitueret, Porsonus scripsit

túrð ég úzgóntoku

. Vix dubitari posse puto

άzgóлov

interpretum esse, ut in M. ad proximum versum adscriptum est

τὴν ἀκρόπολιν τίμιον ἕδος

, poetam autem scripsisse

τάνδε ποτὶ σκοπάν

225. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-331

τετρωμένους:

vozovies

Lips.

τετραμένους

, superscripto

, G.

τες-TQauμérovs

Vit. Ox. Par. C. Ven. A. Vind. 2. 4.

7o. TETQuuuέvovs

Par. B. In Vit. supra adscriptum

τow

, in Par. C.

225

226. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-332

πύθησθε:

пúðо19ɛ

Ox. Par. E. Ven. A.

226

226. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-333

ἁρπαλίζετε:

ἁρπαλίζητε

Ald.

ἁρπα-λίζεται

Par. N. Colb. 1. Hesychius

ἁρπαλίζομαι, ἀσμένως δέχομαι

. Activo utitur Aeschylus Eum. v. 966.

226

227. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-334

φόνῳ:

góp

Ald. Sed

góry

M. G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Ox. Par. A. B. C. F. Ven. B. Rob. Turn.

49óvo

Par. N. In

τούτῳ

, quod in G.

TOTO

scriptum, sed

mutato, haeserunt scholiastae. In Lips. super

yao

scriptum est

yɛ

. Comma ponendum erat post

Bóozetai

227

228. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-335

φρυαγμάτων:

7o. qovuaruúrov

Par. B.

228

229. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-336

ἀκούουσ᾽:

ἄκουσ᾽

ἄγαν Par. G.

ἄκου ἄταν

Rob.

229

230. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-337

γῆθεν:

Ven. B. Turn. et adscriptum in Par. B. Sed M. Vit. Lips. et ceteri fere codices atque Ald. Rob.

yñ9ɛv

. G.

779'

230

230. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-338

κυκλουμένων:

κυκλούμενον

Rob. et

ων

superscripto Mosc. 1.

230

231. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-339

οὐκοῦν:

οὔκουν

cum interrogatione Brunckius. Rectius libri

οὐκοῦν

sine interrogatione.

231

233. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-340

οὐ σῖγα;:

οὔ· σίγα·

Μ. G. Vit.

οὔ, σίγα

Ald. Rob.

οὐ σίγα

Lips.

οὐ σίγα, σιώπα. γρ. οὐ σιγά

ex Par. B. Fachsius affert.

οὐ σίγα·

Turn.

233

233. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-341

πτόλιν:

Tókur

Vit. Lips. Par. C. Ald. Rob.

233

234. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-342

ξυντέλεια:

& §vyyérria

Rob. Non immerito miratur Toupius ad Hesychium t. IV. p. 93. quod

§urtékɛiar

deos interpretantur, credo ob

navýyvoir Jεav

v. 202. Potius communitas civium videtur esse intelligenda.

234

235. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-343

φθόρον:

gogor

Par. E.

litteram in

qógov

a recentiore manu insertam habet M.

235

235. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-344

σιγῶσ᾽:

οὐ σιγῶσ᾽

Ask. A.

235

235. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-345

ἀνασχήσει:

avaozio

Mosc. 1. Ven. B. Rob. Ceteri

ἀνασχήσῃ

235

236. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-346

δουλείας:

δουλίας

236

237. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-347

καὶ σὲ καὶ πᾶσαν πόλιν:

κἀμὲ καὶ πᾶσαν πτόλιν

M. Cantabr. 1.

κἀμὲ καὶ πᾶσαν πόλιν

Vit. Mosc. 1.

καί με καὶ πᾶσαν πόλιν

Turn.

ἐμὲ καὶ πᾶσαν nór

G. (sic G.) Lips. Mosc. 2. Par. C. E. Ven. A. Ald. Rob.

xảµè xai σὲ καὶ πόλιν

Arund. Par. K. L. (in Par. L.

και με

superscriptum dicit Butlerus, Faehsius

καί σε καμὲ καὶ πόλιν

affert) Ven. B. quod receperunt Porsonus et Blomfieldius. Inutile vero est

zaué

, necessarium autem

καὶ σέ

, neque illud

καμὲ

vel

καί με

quidquam aliud est quam prava scriptura, cui adiecta correctio

καὶ σὲ

in ordinem recepta expulit

πᾶσαν

. Itaque iam dudum scribendum iudicaveram

αὐτὴ σὺ δουλοῖς καὶ σὲ καὶ πᾶσαν πόλιν

, quum id etiam Wunderlichium perspexisse vidi.

237

238. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-348

Ζεῦ:

ζεὺς

Lips. Ald. Turn. Quod quid sibi velit monstrat Vit. in quo est

ζεν στρέψον

238

239. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-349

γυναικῶν:

γυναικεῖον

Lips.

239

240. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-350

ἄνδρες:

άνδρας

M. Lips. Rob. Aperte praestat

άνδρες

, quod habent G. Vit. Cantabr. 2. Ox. Par. A. B. C. E. N. Ask. A. Ald. Turn.

240

240. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-351

πόλις:

πόλιν

Par. E.

240

241. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-352

παλινστομεῖς:

πάλιν στομεῖς

Lips. Ald. Recte antiquior scholiastes

πα-λινστομεῖς

interpretatur

δυςφημεῖς

. Aliter non conveniret

θιγγάνουσ ἀγαλμάτων

241

243. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-353

αἰτουμένῳ:

αιτουμένη

Lips.

243

243. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-354

δοίης:

εἰδοίης

Αld.

εἰδοίη

Par. L.

243

243. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-355

τέλος: Pro

τέλος

etiam

λόyov

scribi adnotavit scholiastes, idque est in margine Mosc. 1.

243

244. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-356

λέγοις:

λέγεις

Ald. et supra scripto

γε

Vit.

244

244. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-357

εἴσομαι:

οἴσομαι

Cantabr. 1.

244

246. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-358

πείσομαι:

σπείσομαι

, supra scripto ab alia manu

, Μ.

πείσομεν

Lips. Haec

σὺν ἄλλοις πείσομαι τὸ μόρσιμον

affert scholiastes Euripidis ad Phoen. v. 895.

246

247. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-359

τοῦτ᾽:

τοῦτ᾽ ἂν κείνων

Lips.

247

249. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-360

εὔχου:

εὔχου τὰ κρείττω

Vit.

εὔχοντα κρείσσον

, supra scripto

ye. κρείσσω

, Lips.

249

249. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-361

ξυμμάχους:

ξυμμάχους

M. Lips.

συμμάχοις

Par. Ε.

συμμά-χους

reliqui ante Brunckium.

249

250. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-362

κἀμῶν:

καμακούσασ'

Par. E.

250

251. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-363

εὐμενῆ:

εὐμενῆ

supra versum additum in Vit.

251

251. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-364

παιάνισον:

παιώνισον

a pr. manu M. et sic Victorius. Sed

παιάνισον

Μ. a recentiore manu et G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Οx. Par. A. B. G. E. Ald. Rob. Turn.

πεά-νισον

Cantabr. 2.

251

252. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-365

Ἑλληνικὸν:

ἑλληνικῆς

Arund.

252

253. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-366

πολέμιον:

πολεμίων

Ven. Β. Sic Blomfieldius ex altero scholiasta.

253

254. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-367

ἐγὼ:

ἄγω δὲ

Lips.

254

254. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-368

πολισσούχοις:

πολισούχοις

G. Ald. Rob.

πολυσούχοις

Lips.

254

255. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-369

κἀγορᾶς:

κακγορᾶς

Vit.

255

256. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-370

πηγαῖς:

πηγαῖς

Μ. G. Cantabr. 1. 2. Par. A. B. Ven.B. Turn.

παγαῖς

Vit.

πηγᾶς

Lips. Vind. 2.4.

πηγῆς

Vind. 1. 3. Ald. Rob.

256

256. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-371

ὑδατί τ᾽ Ἰσμηνοῦ:

ὕδατί τ' Ἰσμηνου

Geelius ad Eur. Phoen. p. 151. Similiter Ludovicus Dindorfius

ὕδασί τ᾽ Ἰσμηνοῦ

. Libri

οὐδ᾽ ἀπ᾽ Ἰσμηνοῦ

, nisi quod

οὐδ᾽ ἀπ᾿ ἰσμη-νοῦ

habet G.

οὐδ᾽ ἀπισμὴν οὐ

Lips.

Ισμηνῆς

Cantabr. 1.

256

258. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-372

αἱμάσσοντας:

αἱμόσσοντας

Lips.

258

258. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-373

ἑστίας:

ἑστίους

258

259. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-374

θεοῖσιν:

θεοῖσιν

omittit Taur.

259

260-261. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-375

θήσειν τρόπαια, δαΐων δ᾽ ἐσθήματα στέψω πρὸ ναῶν δουρίπηχθ᾽ ἁγνοῖς δόμοις.: Vulgo

θήσειν τρόπαια, πολεμίων δ᾽ ἐσθήματα λάφυρα δαΐων δουρύπληχθ᾽ ἁγνοῖς δόμοις

ἐσθήμασι

a pr. manu M. recentior

τα

supra adscripsit.

ἐς θήματα

Ald. Turn.

δουρίπληχθ'

M. G. Cantabr. 1. et a pr. manu Vit.

δουρό-πληχθ'

a sec. manu Vit.

δουρίπληκθ'

Lips.

δουρίπληκτα

Par. F.

δος-ρίπληχθ'

Par. L.

δορύπληχθ'

Par. C.

δυρίπληχθ'

Par. N.

δουροπλήθ

Ald.

δουρυπλήχθ'

Turn.

δορικτήτο

Rob. Porsonus ad Euripidis Hec. v. 482. manifesto

δουρίληφθ'

esse scribendum pronuntiat.

ἁγνοῖς νόμοις

Par. E. Brunckius post haec in Par. B. a sciolo additum esse dicit hunc versum,

στέψω πρὸ ναῶν πολεμίων ἐσθήματα

. Eadem habere videtur M. Priora tria verba inveniuntur in Par. A. et in Lips. in quo

πρὸς

scriptum est. Apertum est scripsisse Aeschylum, ut ante multos annos conieci,

ὧδ᾽ ἐπεύχομαι θήσειν τρόπαια, δαΐων δ᾽ ἐσθήματα στέψω πρὸ ναῶν δουρίπηχθ᾽ ἁγνοῖς δόμοις

. Hastis affixa templis. Comparari possunt quae ex Iosephi Ant. V. 14. Stanleius attulit,

τοῦ δὲ ἱεροῦ παντὸς ἦν ἐν κύκλῳ πεπηγμένα σκυλα βαρβαρικά

262. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-376

τοιαῦτ᾽:

τοιαῦθ'

τοι ταῦτ᾽

Par. Ε.

τοῖα δ᾽

Cantabr. 1.

262

262. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-377

ἐπεύχου:

ἐπεύ-χομαι

Par. G.

262

263. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-378

ποιφύγμασιν:

ποιφύγμασιν

priore

supra versum,

in litura, M.

ποιφύ-γμασι

Lips. Rob.

ποιφύμασι

Ald.

ποιφύρμασιν

Cantabr. 1.

superscriptum in Cantabr. 2.

ποῖ φύγμασιν

Mosc. 2. cum glossis

θρηνοῖς, βοαῖς

263

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-379

γάρ τι:

οὐ γάρ τοι

G. Vit. Mosc. 2. Ald. Rob.

264

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-380

μᾶλλον: In

μᾶλλον

lituram inter

habet M.

264

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-381

μὴ:

μὴ οὐ

Par. E.

264

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-382

φύγῃς:

φύγοις

G. Mosc. 2. Οx. Ven. A.

φυγων

, supra scripto γρ.

φύγης

, Lips.

264

265. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-383

ἕξ:

ἐξ

Lips.

265

265. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-384

ἐμοὶ:

εὐδόμω

G. Par. E. Valckenarius ad Phoen. v. 755. coniiciebat

ἐγὼ μὲν ἄνδρας έξ

. Blomfieldius recepit, quod Burtonus ex margine Aldinae notaverat,

ἐγὼ δέ γ' ἄνδρας ἓξ

. Non perceperunt eximiam vim iracundae orationis. Hoc dicit Eteocles,

ἐγὼ δ᾽ ἐπ᾿ ἄνδρας ἓξ τάξω ἀντηρέτας, ἐμοὶ σὺν ἑβδόμῳ ἐπὶ τὸν ἑβδομον

. Effert voce illa,

ἕξ, ἐμοὶ σὺν ἑβδόμῳ

, quod est sex ducibus opponam qui cum iis pugnent, septimus ipse ibo: habet autem in mente atrocissimum cum fratre certamen.

265

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-385

ἐς:

ἐς

Arund.

267

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-386

ἑπτατειχεῖς:

ἑπτατοιχεῖς

ἑπταστοιχοῖς

Lips. γρ.

ἐπ-ταστοιχεῖς

supra scriptum in Mosc. 1.

ἑπτατυχεῖς

Cantabr. 1. γρ.

εἰς ἑπτὰ τείχους, ήγουν εἰς τὰς ἑπτὰ πύλας τῆς πόλεως

Par. B.

267

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-387

μολών:

μου-λῶν

Vit. Lips. et ante emendationem G.

μολεῖν

Par. E.

267

268. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-388

ἀγγέλους:

ἀγγέλου

Lips. et ex rasura Mosc. 1.

268

268. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-389

ταχυρρόθους:

ταχυρρόφους

Vit.

παλιρόθους

Lips.

268

269. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-390

χρείας: In

χρείας

litterae

ρεί

a recentiore manu scriptae sunt in M. prima

χεῖρας

scripserat.

269

270. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-391

μέλει: Hunc versum affert Marius Plotius p. 2643. ed. Putsch. 271. ed. Gaisf.

μέλλει

G. Vit.

270

270. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-392

ὑπνώσσει:

υπνώσει

G. Vit. Cantabr. 1. Ald. Rob. et antequam a recentiore manu

insereretur M.

270

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-393

δὲ: Hunc versum et duos sequentes affert Triclinius ad Sophoclis El. v. 121. de

particulae

in M. recentior manus

yao

superscripsit.

271

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-394

καρδίας:

καρδίας

, quod vocabulum Par. L. omittit, neque synizesi dissyllabum fit, et multo minus

κάρτας

scribendum est.

271

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-395

μέριμναι:

μερίμναι

μέ-ριμνας

Par. E.

μερίμναις

Ald.

μέριμνα

Rob.

271

272. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-396

τάρβος: Male in Ald. Rob. post

ζωπυροῦσι

puncto, in recentioribus inde a Vict. post

τάρβος

commate distinguitur.

272

273. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-397

ἀμφιτειχῆ:

τῶν ἀμφὶ τείχη λεῶν

margo Aldina apud Burtonum, ex infelici cuiuspiam emendatione.

τῶν

habet etiam Par. E.

ἀμφιτειχή

, sed expuncto priore accentu, Lips.

273

274-276. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-398

δράκοντας ὡς τις τέκνων ὑπερδέδοικεν λεχαίων δυςευνάτορας πάντροφος πελειάς: Libri

δράκοντα δ᾽ ὡς τις

, nisi quod

δράκοντα δ' ὅστις

a pr. manu erat in G.

δράκονθ᾽ ὡς τις

Vit.

δράκονθ' ὥστε

Par. Ν.

δράκοντα δ᾽ ὡς περ

Rob. Deinde

τέκνων δ'

Par. E. Tum libri

ὑπερδέδοικε

, praeter Cantabr. 1. in quo

υπερ, δέδοικε

scriptum est, et Par. C. qui

ὑπερδέδοικα

, ultimae vocali superscripto

, habet. In M. ultima

ὑπερδέδοικε

vocabuli littera a recentiore manu in litura scripta est: prima

ὑπερδέδοικα

scripsisse videtur. Deinde libri

λεχέων

. Scribendum esse

λεχαίων

etiam Lachmannus vidit. Scholiastes

λεχέων (scribe λεχαίων), τοῦτ' ἔστι, νεμομένων ἐπὶ τῆς καλιᾶς· ταύτην γὰρ λέχος εἶπεν· οἷον τὸν ἐν ὡρισμένῳ τόπῳ μένοντα καὶ μήπω δυνάμε-νον ἵπτασθαι

. Deinde

δυςεννήτορας ὁ πάντρομος πελειάς

M. in quo libro recentior manus ad ultimas duas syllabas

δυςεννήτορας

vocabuli

εt

, ad

communem formam

ἡ

adscripsit: ad

πάντρομος

prima manus

supra adscripsit.

δυςεννήτορας

, quod Victorius ex M. dedit, agnoscit scholiastes codicis M., qui sic interpretatur,

δυςευνήτους, διὰ τὸν φόβον τοῦ δράκοντος

. Arguit autem

δυςεννήτορας

scriptum fuisse

δράκοντας

. Ceteri libri

δυςευνήτειρα πάντροφος πελειάς

, nisi quod Ask. a pr. manu

δυσευνάτειρα

habet,

δυσευνάτειρα

Cantabr. 1.

δυς-εννήτειο' &

, ut puto, Vit.

πελιάς

Par. N.

πάντρομος πελεία

ex Par. L. Faehsius affert. Interpretantur

δυςεννήτειρα

scholiastae sic,

ἄγρυπνος διὰ τὸν φόβον

ἀεὶ γρηγοροῦσα

et, quo

πάντροφος

simul explicatur,

ἄγρυπνος διόλου τρέφουσα τοὺς νεοσσούς

. Non videtur autem

πάν-τροφος

alteri vocabulo

πάντρομος

cedere debere. Legit

πάντροφος

Tzetzes, qui ad Lycophr. v. 87. haec adnotavit,

καὶ γὰρ ἡ περιστερὰ μόνη τῶν πτηνῶν δι᾽ ὅλου ἔτους ὀχεῖται καὶ νεοττοποιεῖ, ὅθεν Αισχύλος φησί “παντρόφου πελειάδος.”

Eustathii ad Od. p. 1602, 7. haec sunt verba,

πολυβότειραν δὲ χθόνα Ὁμήρου εἰπόντος, ὁρμηθεὶς ἐντεῦθεν ὁ Σοφοκλῆς παμβῶτιν ἔφη τὴν γῆν. ὅθεν πάλιν ἕτερός τις λαβὼν πάντροφον πελειάδα ἔφη κατ' ἄλλον λόγον τὴν δι᾽ ὅλου ἔτους τρέφουσαν νεοσσούς

. Scholiastes Aeschyli similiter

πάντροφον δὲ τὴν πελειάδα φησίν, ὅτι πάντα τὰ ὄρνεα ἅπαξ τοῦ ἔτους τίκτει, ἡ δὲ περιστερὰ ἀεί· διὸ ἀνάκειται τῇ Ἀφροδίτη

. Nihil aliud esse videtur

πάντροφος

quam omnino nutriens, i. e. penitus nutrix, ut

πάμβοτον λoos

in Suppl. v. 542. et

naµµýtwo

apud Sophoclem Ant. v. 1282. Sunt autem hi versus ita scribendi,

δράκοντας ὡς τις τέκνων ὑπερδέδοικεν λεχαίων δυςευνάτορας πάντροφος πελειάς.

Ει

δράκοντας

scribendum viderunt etiam Bothius et Burneius,

δυςεννά-Togas

Blomfieldius. Plurali utitur chorus quod hostium multitudinem in mente habet.

277. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-399

πύργους:

ὑπὸ πύρ-γου

Lips.

277

278. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-400

πανδημεὶ:

πανδημὶ

Ald. Rob.

278

279. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-401

στείχουσιν:

στείχουσιν

Μ. Ceteri

στείχουσι

279

279. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-402

τί:

Tíç

Vit. Lips. Cantabr. 1. Par. A. B. H. Vind. 1. 3. et ex correctione G. in quo antea

τί

fuerat ut in M. ceterisque.

279

280. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-403

δ':

Ti d'

Rob. et sic ante emendationem primae vel secundae manus M.

280

280. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-404

ἀμφιβόλοισιν:

ἀμφιβόλοισι

Vit. Lips.

280

281. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-405

ἰάπτουσι:

Ράπτουσιν

Ox. Ald. Rob.

281

281. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-406

πολίταις:

πολίτας

281

282. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-407

ὀκριόεσσαν:

ὀκριόεσσαν

G. Cantabr. 1. Mosè. 1. Ox. Par. A. B. C. Taur. Vind. 1. 3. et a recentiore manu M.

ὀκρυόεσσαν

M. a pr. manu et Vit. Ven. B. Ald. Rob. Turn.

οκρηρόεσσαν

Lips.

282

283. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-408

Διογενεῖς: In

dioyevεis

ultimas tres litteras M. a recentiore manu in rasura habet.

dioyevès

Par. E. et ante emendationem Vit. Post hoc vocabulum

addunt Ven. A. Ald. Rob. Turn. In G. supra scriptum est ita ut ad textum pertineat, in Vit. tamquam interpretatio. Omittunt

M. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Mosc. 2. Ox. Par. A. B. K. L. N. Ask. A. Ven. B.

283

286. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-409

ἀμείψεσθε:

ἀμείβεσθε

potius quam

ἀμείψεσθε

habere videtur M.

ἀμεί-yaode

Par. E. Vind. 2.4.

286

286. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-410

γαίας:

yoins

Cantabr. 1.

286

287. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-411

ἐξαφέντες: Libri

τᾶσδ᾽ ἄρειον ἐχθροῖς ἀφέντες

. Vt hic versus strophico responderet, scripsi

τᾶςδ᾽ ἄρειον, ἐξαφέντες ἐχθροῖς

. Ab interprete enim profectum esse videtur

aqértes

, ut in scholiis Sophoclis ad Trach. v. 72.

ἐξαφεῖται, ἀφείθη

287

288. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-412

βαθύχθον᾽:

Badiyora

G. Mosc. 1. Par. C. Vind. 1. 3.

288

288. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-413

αἶαν:

alav

omittunt Vind. 1.3.

288

289. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-414

εὐτραφέστατον:

EvτoaqéσTatov

G. Cantabr. 1. Mosc. 1. 2. Par. A. B. C. K. L.

εὐτραφεστάτων

Ven. Β.

εὐτρεφέστατον

Μ. Vit. Lips. Ven. A. Ald. Rob. Turn.

289

290. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-415

πωμάτων:

пшμάτшv

M. Cantabr. 1. Par. L. et ut videtur Ven. A. Ceteri

πομάτων

290

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-416

ὅσων:

ὅσον

Lips.

ὅδων

Par. E.

291

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-417

ἵησιν: Libri

. Ex Par. B. Faehsius affert γρ.

θησιν μετὰ τοῦ ν

291

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-418

Ποσειδῶν:

лоσεdar

M. Arund. Cantabr. 1. Colb. 2.

ποσειδών

Vit. Turn.

πωσειδῶν

Ald. Rob. Ceteri

ποσειδῶν

291

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-419

γαιάοχος:

supra scriptum

in Vit. omissum in Cantabr. 2.

γαιήοχος

Vit.

γεάοχος

Ald.

291

293. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-420

πολιοῦχοι:

пoмovуο

M. Lips. Ald. Turn. et

σoov

supra scripto Vit.

πολισοῦχοι

G. Mosc. 2. Par. L. Ven. B. Vind. 1. 2. 3. 4.

πολισσοῦχοι

Arund. Rob.

293

294. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-421

θεοί:

τεοὶ

Αld.

294

295. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-422

ἀνδρολέτειραν:

ἀνδρ᾽ ὁλέτηραν

295

296. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-423

ἄταν, ῥίψοπλον ἄταν:

zaiταgioдλov άtav

a pr. manu M. ex quo sec. manus

zai Tàν óíþолhov йtav

fecit, idque in ceteris libris omnibus est, nisi quod

zai tv

est in Ven. B. ultimum autem vocabulum in G.

urtav

scribitur. Ineptissimum

xai tàv

ferri non potest. Dedi quod olim in Observationibus criticis proposui,

ἦταν, ρίψοπλον ἄταν

. Quamquam dubitari potest, an scripserit Aeschylus, quod cum formis litterarum magis congrueret,

ἀνδρολέτειραν κάκαν, ῥίψοπλον ἄταν

, ita quidem, ut

iyonλov arar

per appositionem, explicandis praecedentibus verbis, adiectum putetur. Virgines has non dedecet ignaviam optare hosti.

296

297. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-424

ἐμβαλόντες:

ἐμβαλλόντες

sic G.

βαλλόντες

Ald.

βαλόντες

Lips. Turn.

297

297. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-425

ἄροισθε:

ἄροιτε

Arund.

ἄρ᾽ οἶσθ᾽ ἂν

Ven. B.

297

298. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-426

τοῖςδε πολίταις:

τοῖςδε πολίταις

Blomfieldius, et sic G. Ceteri

τοις de no-kitais

, quorum dativorum utrique in Vit.

supra adscriptum est.

298

299. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-427

ῥύτορες:

Qúτoges

M. adscripto supra ad

a recentiore manu

. Ceteri

φυτῆρες

. Verum esse videtur

ούτορες

. Sic hic versus strophico accurate respondet.

299

300. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-428

τε στάθητ᾽: Sed post

vedoor

excidit vocabulum. Quare in initio sequentis versus lacunae signa posui.

Tε

vocalem a recentiore manu in litura habet in M. Omittit

Tε

Cantabr. 2.

orά

M. Cantabr. 1. Par. A. B. Vulgo

orάnte

, et sic G. Vit. ex correctione, quum antea in utroque fuisset

orάoite

, quod Par. E. F. habent.

orά9te

, supra scripto

, Lips.

300

301. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-429

λιταῖσιν:

λιταῖς

Vind. 2. 4.

λυταῖς

Par. E.

301

302. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-430

ὧδ᾽:

M. Arund. Cantabr. 1. Par. K. L. Ven. B. idemque adscriptum, ut videtur, in Par. B.

Ty ad'

fuerat in G. sed

erasum est. Ceteri

, idque in M. recentior manus supra adscripsit.

302

303. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-431

Ἀΐδᾳ:

dida

a pr. manu,

didau

a recentiore M.

aida

G. Lips. Ven. B. et supra ultimam syllabam scripto

Vit

aida

Ven. A. et sic vel

aida

Cantabr. 1. Colb. 1. 2. Par. E. H. K. L.

ïda

Ald. Rob.

idi

Aug. Turn.

303

303. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-432

προϊάψαι:

προσάψαι

303

304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-433

δουλίαν:

δουλίαν

margo Aldinae apud Burtonum. Libri omnes

δουλείαν

304

304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-434

ψαφαρᾷ:

yagrou

Ven. B.

σπαqaçã

, adscripto in margine

pagaçã

, Lips.

304

305. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-435

ἀνδρὸς:

ὑπ' ἀνδρός τ'

305

306. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-436

περθομέναν:

πορθουμένων

G. Par. E. Vind. 3. 4. Male haec interpungi et intelligi video. Coniungunt enim

δουλίαν ψαφαρᾷ σποδῷ

. Hoc dicit poeta, miserabile est urbem tam antiquam ab hostili hasta servam ad Orcum detrudi, atro cinere (i. e. flammis) ab Achivo viro deorum voluntate turpiter expugnatam.

306

307. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-437

τὰς δὲ κεχειρωμένας:

τάσδε

τάς δε

Ald. Rob.

τὰ

Par. L.

κεχηρωμένας

, ad η a recentiore manu et supra scripto, M.

κεχηρωμένα

Par. L.

τὰς δέ κεν ἠχρειωμένας

Ven. Β. γρ.

τὰς δέ κεν ἠχρειωμέναις

Par. B.

307

308. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-438

ἢ ἔ:

yeo

Par. E. Ald. M. et sic bis habent Arund. Cantabr. 1. Colb. 1. 2. Par. L. N. Ven. B. quater Vit. Lips. Cantabr. 2. Par. E. ter G. Ald. Rob. Turn.

308

310-311. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-439

περιρρηγνυμένων:

περιρηγνυμένων

M. a sec. manu et Cantabr. 1. Par. A. B. L. Rob.

περιρηγνυμένων

M. a pr. manu et Par. Ε. N. Colb. 1.

πέρι φηγνυμένων

Vit. Ox. Ven. A. Ald.

περιερηγμένων

Par. G. γρ.

περὶ ἐρηγμένων

Par. B.

περιερρηγμένων

Turn. et sic Lips. in quo hoc et sequens vocabulum a sec. manu in margine scriptum est.

περιρρηγνυμένων

, sed eraso ε ante ρ, G.

311. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-440

NA:

φαρέων

iambi mensuram habet.

311

312. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-441

βοᾷ δὲ καὶ κενουμένα πόλις:

βοᾷ δ' ἐκκενουμένα πόλις

M. Turn. et sic reliqui, ut videtur, plerique libri.

ἐκκενουμένῃ

Vit. Lips. Ald. Rob.

ἐκκενωμένα

Ox.

ἐκκεινουμένα

, ad ει supra scripto, G. Deest huic versui syllaba ad mensuram antistrophici, in quo δὲ cum Brunckio delere durum est. Paene nulla mutatione facta scripsi

βοᾷ δὲ καὶ κενουμένα πόλις

312

313. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-442

λαΐδος ὀλλυμένας: Ad

λαΐδος

a recentiore manu

supra adscriptum in M. et Cantabr. 2. In margine M. ab alia recentiore manu

λείας

adscriptum est.

λῄδος

Ox. Ven. A. Ald. Turn.

ὀλυμμένας

Par. G.

ὀλλυμένης

Mosc. 1.

κτεινομένης

Mosc. 2.

313

314. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-443

βαρείας τις τύχας προταρβῶν:

βαρείας τοι

M. Vit. Lips.

βαρείας τε

βαρείας

omissa particula Ox. Par. C. E. N. Colb. 1. Ven. A. Ald. Rob. Turn. Deinde libri

προταρβώ

, nisi quod

προταρβῷ

habent Ald. Rob. Mirum quantum hic versus friget, sive chori haec, sive civitatis verba esse putes. Equidem non dubium esse puto quin poeta scripserit

βαρείας τις τύχας προταρβών

, ut illud τις explicatio sit eorum quae praecedunt, hoc modo, clamitat, dum diripitur, civitas, pereuntis flebilis turbae gravem metuentes sortem cives. Similiter, ut hic, male insereretur chori ipsius aliqua sententia in fine tertiae strophae et tertiae antistrophae.

314

315-317. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-444

κλαυτὸν δ᾽ ἀρτιτρόποις ὠμοδρόπων νομίμων προπάροιθεν διαμεῖψαι δωμάτων στυγερὰν ὁδόν:

κλαυστὸν δ’

Rob.

κλαυτόν τ'

Ox. Deinde libri

ἀρτιτρόποις

, sed in M. ad

a secunda manu

supra adscriptum est. Vtramque lectionem scholia memorant. In proximo versu

ὠμοτρόπων

habent Vit. Rob. γρ.

ὠμοτρόπων

Par. B. Ceteri

ὠμοδρόπων

. Prorsus corrupte, nisi typographi quoque errores accesserunt, Par. E.

αὐτοτρόποις ἀυμοδρόπων

. Haeserunt in hoc loco et veteres interpretes et recentiores. Verissimum est

ἀρτιδρόποις

, quo significantur puellae quibus modo ab hostibus erepta est virginitas. Simili verbo utitur Aeschylus in Suppl. v. 339.

κλάδοισι νεοδρόποις

. Nihil tritius quam florem de virginitate dici, ideoque etiam decerpere. Pindarus Pyth. IX. 109.

315-317. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-445

χρυσοστεφάνου δέ οἱ ἥβας καρπὸν ἀνθήσαντ' ἀποδρέψαι ἔθελον: [Quoted from Pindar.]

316. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-446

προπάροιθεν:

προπάροιθε

Cantabr. 1. 2. Ven. B.

316

318. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-447

τί τὸν φθίμενον γὰρ προλέγω:

τὶ τὸν

Ald. Rob.

φθήμενον

Lips.

γάρ τοι

pro

γὰρ

G. Ad

προ

προλέγω

in M. recentior manus

περισσόν

supra adscripsit. In M. Vit. post

τί

interpunctum est, ut in editionibus inde a Turn. fieri solet. Sed insolens est nudum τί; Ex codicis G. scriptura hoc effici potest,

τί γάρ ; φθίμενόν τοι προλέγω βέλτερα τῶνδε πράσσειν;

Et potest hoc verum videri. Eadem sententia est Blomfieldii. Suspiceris autem ita etiam scholiastam legisse, cuius haec est adnotatio, τί γὰρ δεῖ πολλὰ λέγειν; ὁ προτεθνηκώς εὐτυχῶς πράσσει πλέον τοῦ ζῶντος. Potest tamen reliquorum omnium librorum scriptura defendi, si haec omnia coniunguntur atque ita intelliguntur, quid enim opus est dicere, mortuum meliore conditione frui?

318

320. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-448

εὖτε πτόλις: Hunc versum et duos sequentes omittit Par. L.

εἶτε πτόλις

Arund. Rob. et sic Porsonus. Ceteri

εὖτε πόλις

. Brunckius posuerat

εὖτ᾽ ἂν πόλις

320

321. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-449

ἒ ἔ:

έ έ

Μ. et sic bis à G. Vit. Lips. Ven. Β. Αld. Rob. Turn. quater Par. E.

αι αι

Taur. Omittit interiectiones Par. K.

321

322. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-450

δυςτυχῆ τε πράσσει:

δυστυχεῖ τε

Ven. Β.

δυςτυχῆ γε

Brunckius, parum memor Graecos πολλὰ καὶ κακά dicere.

πράσσει

M. G. Vit. Lips. et

πάσχει

superscripto Par. G.

πράσσεις

Par. E.

πράσσειν

Οx. Ald. Rob. Turn.

322

324. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-451

τὰ δὲ πυρφορεῖ:

τὰ δὲ πυρφορεῖ

Μ. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Colb. 2. Par. L. Ven. B. Rob. Ad

πυρφορεῖ

in M. recentior manus

καίεται

supra adscripsit.

τὰ δὲ καὶ πυρφορεῖ

G. Turn.

τάδε, καὶ πυρφορεῖ

Αld.

πυρφορεῖς

Par. E.

324

325. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-452

χραίνεται:

δὲ

Brunckius male delevit. V. ad v. 312. Non videtur omissum esse in Par. B. sed negligens fuisse Faehsius. γρ.

κρίνεται

Par. Β.

αἴνεται ἄταν

ex Par. E. affertur.

325

326. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-453

ἐπιπνεῖ:

δ᾽ ἐπιπνεῖ

M. G. Lips. Rob. Turn.

δ᾽ ἐπιτνεῖ

Vit. Ald.

δὲ πιτνεῖ

Cantabr. I. Par. A. B. Ven. B. Brunckius glossam affert

ἐμπίπτει

et in Par. B. etiam

ἐπίπνει

reperiri scribit: Fachsius haec adnotavit,

ἐπιπνεῖ

. γρ.

πιτνεῖ

ἐμπίπτει

326

328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-454

ἂν ἄστυ· πρότι δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτις:

ἂν ἄστυ

M. Rob.

ἀνὰ ἄστυ

G. Vit. Ven. A. Ald. Turn.

ἀνὰ ἄστυμα

Lips. Deinde vulgo sequitur

ποτὶ πτόλιν δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτες

328

328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-455

πρότι δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτις: Ιn Μ.

ποτιπτόλιν

scriptum.

πρὸ τί πτόλιν

Taur. et ex emendatione G. quum antea

ποτί πτόλιν

fuisset.

ποτὶ πτόλιν

Lips. Turn.

ποτὶ πόλιν

Vit. Ox. Ven. A. B. Ald. Rob.

ὁρκάνα

M. Vit. Cantabr. 1. Par. A. B. L. et supra adscripto Lips.

ὁρκάνη

Ald. Rob. Turn.

ὁρκάνε

G. Vind. 1.3. Omisso

πτόλιν

vel

πόλιν

, quod interpretis est, scripsi

πρότι δ᾽ ὁρκάνα πυργῶτις

328

329. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-456

πρὸς ἀνδρὸς δ᾽ ἀνὴρ ἀμφὶ δορὶ καίνεται:

δ'

a recentiore, ut videtur, manu additum in G. Post

ἀνὴρ

sequitur vulgo

δορὶ καίνεται

. Ex Par. E.

δόρυ

enotatum.

κλίνεται

, supra scripto a recentiore manu

και

, M. et supra scripto

καίνεται

Par. L.

κραίνεται

Lips.

καίνεται δορὶ

Vit. Sola Rob. editio

ὑπὸ δορὶ καίνεται

. Accommodandus erat hic versus antistrophico. Quare scripsi

πρὸς ἀνδρὸς δ᾽ ἀνὴρ ἀμφὶ δορὶ καίνεται

. Facillime

ἀμφὶ

inter

ἀνὴρ

δορὶ

excidere potuit.

329

330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-457

βλαχαὶ δ' αἱματόεσσαι:

βλαχαὶ

M. Vit. Lips. Turn.

βληχαὶ

G. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. C. K. Ask. A. Ald. Rob.

αἱματόεσαι

Lips.

330

331. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-458

τῶν ἐπιμαστιδίων:

τῶνδ᾽

Par. E.

ἐπὶ μαστίδι

Lips.

ἐπιμαστιγίδων

sic G.

331

332. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-459

ἀρτιτρεφεῖς:

ἀρτιτρεφεῖς

M. Vit. Lips. Par. A. Ven. B. Rob.

ἀρτιβρεφεῖς

G. Ox. Par. B. H. Ven. A. Ald. Turn.

ἀντιστραφεῖς

Par. E. Vagitum dicit infantium, quos modo matres occisae mammis admoverant.

332

333. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-460

διαδρομᾶν:

ἁρπαγαὶ δὲ

Ald.

διαδρομὰς

G. Mosc. 1. Taur. Vere poetica est et optime cum sequentibus congruens explicatio, ad quam animum attollere ausus est alter scholiastes, et rapinae fiunt, sorores' discursalionum.

333

334. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-461

ξυμβολεῖ:

ξυμβολεῖ

Μ. Vit. Turn. In M. non

βάλλει

, sed

ἄλλος

a recentiore manu supra adscriptum est.

ξυμβλεῖ

Par. F.

ξυμβαλεῖ

Cantabr. 1. Ox. Ven. A. Vind. 4. Ald. Rob. et

superscripto Mosc. 1.

ξυμβαλῇ

Lips.

συμβαλεῖ

Par. E.

ξυμβάλλει

G. (sic G.) Mosc. 2. Par. L. Ven. B. (sic) Vind. 1. 3.

ξυμβαλεῖ

correctum in

ξυμβάλλει

, οι γρ.

ξυμβαλεῖ

Par. B. Hesychius

συμβολεῖ, συντυγχάνει

334

335. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-462

καλεῖ:

λαλεῖ

Cantabr. 1.

335

336. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-463

ξύννομον:

ξύννομον

G. Cantabr. 1. Par. C. Ald. Rob. et altero ν super- scripto Cantabr. 2.

336

337-338. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-464

ἴσον λελιμμένοι. τῶν ἐκ τῶνδ᾽ εἰκάσαι λόγος πάρα:

ἴσον

Vit. Ald. Rob.

λελιμμένοι

Arund. Cantabr. 1. 2. Mosc. 2. Par. A. B. Ask. A. et ad ι superscripto Mosc. 1.

λελημμένοι

M. G. Par. C. E. et ad ι superscripto Ven. B.

λελημένοι

Lips.

λελειμμένοι

, superscripto ι, Vit.

λειμμένος

Ox. Ald. Rob. Turn.

λελημμένος

, superscripto ι, Ven. A. Post

λελιμμένοι

vulgo plene inter- pungitur. In proximo versu libri

τίν ἐκ τῶνδ᾽

, nisi quod Μ.

τί· ἐκ τῶνδ᾽

habet, sed cum litura post

τί

et adscripto in margine a recentiore manu

τίν' ἐκ

. Secunda manus hoc adscripsit scholion, τί ἐκ τῶνδ᾽ εἰκάσαι. τί δεῖ ὑπονοῆσαι ἐκ τούτων, ἢ πένθη καὶ συμφοράς; Non scripsisse Aeschylum

τίν ἐκ τῶνδ᾽ εἰκάσαι λόγον πάρα

; et antistrophicus versus et haec ipsa verba docent. Nam in media malorum captae urbis descriptione frigidissime talis sententia insereretur, eodem modo ut in fine strophiae secundae. Coniungenda haec sunt cum praecedentibus atque ita scribendum

ξυμβολεῖ φέρων φέροντι, καὶ κενὸς κενὸν καλεῖ, ξύννομον θέλων ἔχειν, οὔτε μεῖον, οὔτ᾽ ἴσον λελιμμένοι τῶν ἐκ τῶνδ᾽ εἰκάσαι λόγος πάρα.

i. e. οὔτε μεῖον ὧν vel οὔτ᾽ ἴσον οἷς. Praeda onustus alii rapta ferenti obvius est; vacuus vacuum advocat, nec minus nec tantum, quantum illos, quos ferentes aliquid vident, rapuisse coniicere licet, sed plus cupientes.

339. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-465

παντοδαπὸς ... χαμάδις ... ἀλγύνει:

παντοδαπής

Lips. Arund. Cantabr. 2. Par. K.

χαμάδης

G. Lips.

ἀλγυνεῖ

Vit.

ἀγύνει

Par. E.

ἀργύνει

Ald.

339

340. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-466

κυρήσας, πικρόν γ' ὄμμα θαλαμηπόλων: Libri

κυρήσας πικρὸν δ᾽ ὄμμα θαλαμηπόλων

, nisi quod

κηρύσας

habet Lips.

ὄμα

θαλαμηπόλλων

Colb. 1. Articulum

τῶν

ante

θαλαμηπόλων

auctore Arnaldo in Animadv. p. 194. male inseruit Brunckius eumque secuti Schutzius et Porsonus. Post

κυρήσας

vulgo interpungitur. Removendam esse interpunctionem manifestum est, idque intellexit etiam Wellauerus, qui

πικρὸν δ’

πικρῶν

mutandum censuit. Lenius visum est

παντοδαπὸς δὲ καρπὸς χαμάδις πεσὼν ἀλγύνει κυρήσας πικρόν γ' ὄμμα θαλαμηπόλων

340

341. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-467

πολλὰ δ᾽ ἀκριτόφυρτος:

πολλὴ δ'

Cantabr. 2. Rob. Turn.

ἀκρυτόφυργος

Ald.

ἀκριτόφυτος

Rob.

φυγάς

ex Par. E. affertur.

341

342. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-468

οὐτιδανοῖς:

οὐτιδανεῖς

οὐτιδανοῖσιν

Par. N.

342

343. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-469

ἐν ῥοθίοις:

ἐν ῥοθίοις

Vit. Arund. Ven. Β. Vind. 3.

ἐν ῥοθίοισι

Μ. et ceteri.

343

344-349. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-470

δμωΐδες δὲ καινοπήμονες νέαι, τλῆμον αἰχμάλωτον εὐνὰν ἀνδρὸς εὐτυχοῦντος, ὡς δυςμενοῦς ὑπερτέρου, ἐλπίς ἐστι νύκτερον τέλος μολεῖν, παγκλαύτων ἀλγέων ἐπίρροθον: Hi versus vulgo sic leguntur,

δμωΐδες δὲ καινοπήμονες νέαι τλήμονες εὐνὴν αἰχμάλωτον ἀνδρὸς εὐτυχοῦντος, ὡς δυςμενοῦς ὑπερτέρου. ἐλπίς ἐστι νύκτερον τέλος μολεῖν, παγκλαύτων αλγέων ἐπίρροθον.

Variae lectiones hae sunt. V. 344.

κοινοπήμονες

Rob.

νέαι

omittit Ven.B.

δμωΐδεσι δὲ καινοπημόνεσι νέαις πλημόνεσιν

ex Par. B. Faehsius pro verbis

δμωΐδες - τλήμονες

alert.

τλήμονας

Lips. Deinde v. 347.

ὑπερτέρους

Ald. Tum v. 348.

ἐλπίς ἐστιν

Vit.

ἐλπὶς δ᾽ ἐστὶν

Colb. 1.

μολεῖν

. γρ.

ὁμιλεῖν

Par. B. Denique v. 349.

παγκλαύτων

Μ. Turn.

παγκλαύστων

G. Vit. Lips. Cantabr. 1. Οx. Ven. A. Vind. 1. 3. Ald. Rob.

ἀχέων

pro

ἀλγέων

Cantabr. 1.

πημάτων

Par. L. Nihil sani est apud scholiastas. Schutzius quod ego olim conieceram,

τλᾶμον εὐνάν

, recepit, commate post

εὐτυχοῦντος

interpungens, quae autem inde sequuntur, sine interpunctione continuans. Interpretatur ita, novae- que ancillae novo dolore affliguntur ob miserum servile connubium beati viri, adeo ut sub immiti domino unica spes iis in aeterna nocte relinquatur, finem flebilibus aerumnis impositura. Haec probari non possunt. Vt alia taceam, ἀνὴρ εὐτυχῶν non potest simpliciter felix vel opulentus esse. Nam si quis talem propterea, quod superbior sit, commemorari putat, at melior est servae conditio in opulenti quam in pauperis domo; praetereaque, qui non est nobilis, etiam moribus asperior et magis rudis esse solet. Illud autem necessarium est, haec omnia cohaerere, quia non modo frigida, sed absurda etiam foret nexu cum praecedentibus destituta in fine sententia, praesertim quum, de quo ea accipienda esset, non esset indicatum. Scripsi igitur,

δμωΐδες δὲ καινοπήμονες νέαι, τλῆμον αἷσιν αἰχμάλωτον ἀνδρὸς εὐτυχοῦντος, ὡς δυςμενοῦς ὑπερτέρου, ἐλπίς ἐστι νύκτερον τέλος μολεῖν, παγκλαύτων ἀλγέων ἐπίρροον.

Novo dolore iuvenes servae affliguntur, quibus spes est (i. e. quibus exspectandum est) venturum esse miserum captivum nocturnum officium viri victoris, ut gravioris hostis (vel ut gravioris hoste), adiuvans atque augens lacrimas. Τέλος rectius fortasse imperium interpretabimur.

350. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-471

ὅ τοι:

ὅτι τοι

Rob.

ὡς

omittit G.

350

351. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-472

πευθώ τιν ἡμῖν ... νέαν φέρει:

πευθὼ

Μ.

πυθὼ

Lips.

πευθὺν

ut videtur Vit.

ὑμῖν

Ox. Ven. A.

φέρειν

G. Taur.

351

352. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-473

NA: Affert hunc versum Thomas M. in v. διώκω p. 93, 2. ed. Ritsch.

352

353. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-474

καὶ μὴν ἄναξ ὅδ᾽ αὐτός, Οἰδίπου τόκος:

καὶ νῦν

Par. B.

ὅδ᾽ ἄναξ αὐτὸς

G. Lips.

τόκος

M. G. aliique, ut videtur, et Ald. Turn.

τέκος

Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. II. L. N. Colb. 1. Ven. A. B. Rob.

353

354. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-475

εἶσ᾽ ἀρτίκολλον ... λόγον: Hunc versum omittit Lips.

εἶσ'

habent M. ceterique libri :

εἶς

Ald. Rob.

εἰς

margo Aldinae apud Burtonum, et sic Porsonus. recte. V. Opusc. II. p. 326.

ἀρτίκωλον

G. Mosc. 2.

ἀρτίκολον

Cantabr. 1. Par. L.

λόγου

Οχ.

354

355. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-476

σπουδὴ δὲ καὶ τοῦδ᾽ οὐκ ἀπαρτίζει πόδα:

σπουδῆ τε. καὶ τοῦδ’

, cum glossa μετὰ σπουδῆς, G. Taur.

σπουδῆ δὲ καὶ τοῦδ'

Vit. Ald. Rob.

σπουδὴ δὲ τοῦδ'

Lips. Reliqui

σπουδὴ δὲ καὶ τοῦδ'

, nisi quod in M. prius

σπουδή

scriptum fuisse videtur.

οὐ καταρτίζει

, cum his adnotationibus, εὐθετεῖ, et γρ.

οὐκ ἀπαρτίζει

, ἤγουν ἄρτιον ποιεῖ, G. Taur. Ceteri

οὐκ ἀπαρτίζει

. Non debebam olim in Observationibus criticis proponere

οὐ καταργίζει

. Hoc dicit, etiam Eteoclem ita festinare, ut pedum incessum non sic, quemadmodum decet, componat.

355

356. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-477

εἰδὼς ... ἐναντίων:

ἰδὼν

Colb. 2. γρ.

ἰδὼν

Par. B.

πολεμίων

, supra scripto ab eadem manu

ἐναντίων

, Par. L.

356

357. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-478

ὡς τ' ... ἕκαστος εἴληχεν πάλον:

ὥστ'

Μ. a recentiore manu: prima

ὅστ'

scripsisse videtur.

357

357. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-479

ὡς τ' ... ἕκαστος εἴληχεν πάλον:

πῶς τ'

Rob.

ἕκαστον

Vit.

εἴληχεν

Μ.

εἴληχε

G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Mosc. 1. 2. Par. B. Vind. 2. 4. Ald. Rob. Turn. γρ.

εἴληφε

πάλου

Mosc. 1. Par. K.

πάλῳ

G. et cum glossa ἐκληρώθη Par. B.

κλήρῳ

Mosc. 2.

κλῆρον

Ven. A. Vind. 2. 4. Ald. Euripides Phoen. v. 751.

ὄνομα δ᾽ ἑκάστου διατριβὴ πολλὴ λέγειν, ἐχθρῶν ὑπ' αὐτοῖς τείχεσιν καθημένων.

Ad quae scholiastes haec adnotavit, πεφύλακται δὲ τὰς ὀνομασίας αὐτῶν εἰπεῖν, ὡς φησὶ Δίδυμος, διὰ τὸ ὑπὸ Αἰσχύλου εἰρῆσθαι ἐν τοῖς Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβαις.

357

358. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-480

Προιτίσιν:

προιτίσιν

M. Par. L. Ceteri ι omittunt.

358

360. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-481

σφάγια ... γίγνεται:

σφράγια

Vit.

γίγνεται

Porsonus. Libri

γίνεται

360

361. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-482

λελιμμένος:

λιμένος

, superscripto ab eadem, ut videtur, manu altero μ, et a sec. manu λε in initio vocabuli, M.

λελιμένος

Par. L.

λελυμένος

, cum glossa ἐπιθυμῶν, G.

361

362. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-483

κλαγγaῖσιν:

κλαγκαῖσιν

G. Vit. Lips.

362

363. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-484

θένει ... ὀνείδει μάντιν Οἰκλείδην σοφόν:

θένει

M. Turn.

σθένει

Ox. Vind. 3. Ald.

θείνει

Lips. Arund. Mosc. 1. 2. Par. F. Vind. 4. Rob.

θύνει

Vit.

θαίνει

δ'

omittit Ald.

ὀνέδει

Lips.

ὀνειδίζει

G. Mosc. 2. Vind. 1.

Οἰκλείδην

G. Ald. Rob.

δικλείδην

M. Vit. Lips. Turn.

σοφιστὴν

pro

σοφόν

Par. E.

363

365. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-485

τρεῖς κατασκίους:

τρισκατασκίους

, ad primam syllabam ει superscripto, G. Aristophanes Acharn. v. 964.

ὁ δεινός, ὁ ταλαύρινος, ὃς τὴν Γοργόνα πάλλει, κραδαίνων τρεῖς κατασκίους λόφους.

365

366. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-486

κράνους χαίτωμ'· ὑπ᾽ ἀσπίδος δὲ τῷ:

κραίνους

Lips.

χαίτωμα

δ᾽ ἐσώ

(sic, non δ᾽ ἔσω) M. in quo recentior manus γρ.

τῷ

adscripsit,

δέτω

δετῶ

, supra adscripto ου, Vit.

δὲ τοῦ

Vind. 2. 4.

366

367. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-487

χαλκήλατοι κλάζουσι κώδωνες:

χαλκήλατον

margo Aldinae apud Burtonum, idemque Turnebus commemorat.

κλάζουσι κώδωνος

G. Vind. A.

κώδωνες ἠχοῦσιν

Ask. A.

367

368. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-488

ὑπέρφρον: In

ὑπέρφρον

Μ. o in litura habet.

ὑπ' ἀσπίδος

Rob.

368

371. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-489

πρέσβιστον ἄστρων:

πρέσβιστος δ᾽ ἀνδρῶν νυκτὸς ὀφθαλμὸς πρέπει

, Αἰσχύλος corrupte Εtym. Μ. p. 753, 22.

ἄστρων

superscripto ο Vit. Lips.

ἄστρον

G. Par. L. et o superscripto Par. G.

371

373-375. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-490

βοᾷ παρ᾽ ὄχθαις ποταμίαις, μάχης ἐρῶν, ἵππος χαλινῶν δ᾽ ὡς κατασθμαίνων μένει, ὅςτις βοὴν σάλπιγγος ὀργαίνει μένων: Legebatur

βοᾷ παρ᾽ ὄχθαις ποταμίαις μάχης ἐρῶν· ἵππος χαλινῶν δ᾽ ὡς κατασθμαίνων, μένει, ὅςτις βοὴν σάλπιγγος ὁρμαίνει μένων.

Post

μάχης

particulam δ' inserit Lips. et Par. A. si hoc dicere vult Brunckius, qui hanc particulam se ait in locum suum reposuisse, suffragante cod. A. Scripsit autem Brunckius ita,

βοᾷ παρ᾽ ὄχθαις ποταμίαις· μάχης δ' ἐρῶν, ἵππος χαλινῶν ὡς κατασθμαίνων, μένει, ὅςτις βοὴν σάλπιγγος ὁρμαίνει μένων.

Sine particula

χαλινῶν ὡς

habent M. Colb. 2. (puto, Par. A.) et Rob.

χαλινῶν ὃς

Lips. In M. a recentiore manu non, ut narratur, δυς super ὡς, sed, quantum dispici potuit, οὗ super ultimam in

χαλινών

syllabam adscriptum est. Deinde

κατασθαίνων, μένει

, supra adscripto γρ.

κατασθμαίνων

, Lips.

κατασθμαίνει μένων

Rob. Tum

ὡς τις

Ald. 'Turn. Deinde

βοῇ

Par. L. Tum

ὁρμαίνει μένων

M. Vit. Ald. Rob. Turn.

ὁρμένει μένων

, sed minio superscriptis ad prius vocabulum αι, ad alterum ει, G.

ὁρμαίνων μένει

Arund. (qui hunc versum post sequentem collocat) Cantabr. 1. Mosc. 1. Par. F. Ask. A. Ven. A. Vind. 4. et ad

μένει

supra scripto αι Par. C.

ὁρμείνων μένει

Par. E. In Lips. hic versus omissus, sed a sec. manu in ima margine sic additus est,

ὅστις βοὴ

(supra scriptum γρ.

βοὴν

)

σάλπιγγος ὁρμαίνων μένει

. Repetitio verbi

μένει

, quantumvis iterationem verborum non reformident tragici, hic quidem ferri non potest. Itaque putandum esset

μένει

esse nomen, ut in Agamemnone v. 222.

χαλινών τ' ἀναύδῳ μένει

. Sed magna tamen suspicio est, in alterutro versu

μένει

vel

μένων

ortum esse ex altero. Itaque non male Tyrwhittus et Brunckius ad Aristophanis Ran. v. 1042. in ultimo versu

κλύων

scribendum esse putarunt: quod sane firmari videtur verbis scholiastae,

σάλπιγγος ἀκούων

, nisi hic, quod mihi quidem veri simillimum videtur, rem enarrare voluit explicatius. Mihi probabilius videtur mutandum esse

μένει

βρέμει

, quae Schützii quoque opinio fuit. Sed ex proximo quoque versu vitium tollendum est. Nam

ὁρμαίνει

, quod sensu non aptum, usu non tragicum est, pridem cedere debebat alii verbo, quod scholion a Stanleio editum et postea a Schützio e' codice Mosc. 1. prolatum,

σφαδάζων ἐκδέχεται

, monstrare videtur,

ὀργαίνει

. Vtitur activa huius verbi forma ita, ut sit irasci, Sophocles Trach. v. 552.

ἀλλ᾽ οὐ γάρ, ὡςπερ εἶπον, ὀργαίνειν καλὸν γυναῖκα νοῦν ἔχουσαν

. Itaque scripsi

βοᾷ παρ᾽ ὄχθαις ποταμίαις, μάχης ἐρῶν, ἵππος χαλινῶν δ᾽ ὡς κατασθμαίνων βρέμει, ὅςτις βοὴν σάλπιγγος ὀργαίνει μένων.

Ceterum qui hanc bellatoris equi descriptionem, quam similibus exemplis . illustravit Bochartus in Hierozoico I. p. 149. diligentius consideraverit, nolet huic lectioni, quam recepimus, hanc praeferre,

ὀργαίνων μένει

376-377. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-491

τίν᾽ ἀντιτάξεις τῷδε; τίς Προίτου πυλῶν κλήθρων λυθέντων προστατεῖν φερέγγυος;: Plutarchus initio Thesei

σκοποῦντι δέ μοι, τοιῷδε φωτί, κατ' Αισχύλον (ν. 416.), τίς ξυμβήσεται ; τίν᾽ ἀντιτάξω τῷδε; τίς φερέγγυος; ἐφαίνετο

et quae sequuntur.

ἀντιτάξας

κλήθρων

, a recentiore manu iota subscripto, M. et

mutato vel contra Vit.

κλείθρων

ceteri.

λυμάτων

, supra adscripto γρ.

λυθέντων

, Lips.

379. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-492

γίγνεται:

γίγνεται

Porsonus. Libri

γίνεται

379

380. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-493

κώδων τ' οὐ δάκνουσ᾽ ἄνευ δορός:

τ'

omittunt Arund. Rob.

δάκνουσιν

Lips. Rob.

δακίσ'

δουρὸς

380

383. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-494

ἡ ἀνοία:

ἡ ἀνοία

Μ. Turn.

ἢ ἄνοια

Lips.

κἄνοια

Faehsio teste Par. L. Ceteri

ἡ ἄνοια

. Inde a Cantero

ἡ 'νοια

obtinuerat.

ἡ ἀνοία· παροξυτόνως Αττικῶς. διὰ δὲ τὸ μέτρον ἐξέτεινεν. ὁ δὲ νοῦς· τὰ ἐξ ἀνοίας τινῶν γενόμενα τάχα τῶν κακῶν αὐτοῖς ἔσται σύμβολα

schol. cod. M. γρ.

καὶ ἀνοία τινί

(

ἄνοιάν τινι

Taur.),

ἤγουν κατὰ τινὰ ἄνοιαν καὶ μωρίαν

. Non est scribendum

ἡ 'ννοία

, quod nonnullis placuit.

383

384. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-495

πέσοι:

πέσῃ

Arund. Colb. 2. Ven. B. et supra scriptum in Cantabr. 2.

384

385. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-496

ὑπέρκομπον:

ὑπέρκοπον

G. Mosc. 2.

ὑπέρκομον

Ald.

385

386. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-497

ὀρθῶς ἐνδίκως τ':

ὀρθῶς ἐκδίκως τ'

ὀρθῶς γ' ἐνδίκως τ’

Οx. Ald. Turn.

386

387. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-498

τήνδ᾽ ... μαντεύσεται:

τήνδ'

Μ. Cantabr. 1. Par. C. L. Colb. 2. Ask. A.

τὴν

ceteri.

μαντεύεται

M. Vit. Par. E. N. Colb. 1. sed α ab eadem, ut videtur, manu insertum in M. Vit.

387

389. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-499

προστάτην:

προστατεῖν

Par. K. et ην superscripto Arund.

389

390. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-500

μάλ' εὐγενῆ:

μάλ' εὖ

omittit Par. E. Frigebit hic

μάλα

, nisi voce adiuvetur. Est enim cum vi quadam pronuntiandum, ut sensus sit non ignobilem.

390

393. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-501

ὧν Ἄρης ἐφείσατο:

ὡς

, supra adscripto γρ.

ὧν

, Lips.

ἐφύσατο

G. Mose. 2. In G. supra scriptum

ἠλέησε

, in Mosc. 2.

ἐγέννησεν

. Coniecit

ἐφύσατο

scribendum esse H. Stephanus, refutatus a Cantero Nov. Lect. I. 5.

393

394. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-502

δ᾽ ἔστ':

δέ γ'

pro

δ᾽ ἔστ'

Lips.

394

395. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-503

ἔργον:

ἔργων

Ald.

ἔργου

supra scriptum in Colb. 2.

395

396. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-504

Δίκη δ᾽ ὁμαίμων:

δίκη δ'

Μ. G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Colb. 1. Ven. A. B. Ald. Rob.

δίκη δ'

Par. A. B. Ask. A. Vind. 1. 2. 3. 4. Turn.

ὁμαίμων

Μ. Vit. Arund. Ad prius υ superscriptum αι in Arund. et a recentiore manu in M.

ὁ δαίμων

G. Lips. Cantabr. 1. 2. Ox. Colb. 1. Par. A. B. C. E. Ven. A. B. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob. Τurn. Adscriptum

δαίμων

in Lips. Par. G. et ut videtur in Par. A. B. μ ad αι in Cantabr. 2.

δικαίως ὁ Ἄρης

glossa in Par. A. B. Veram scripturam

δίκη δ' ὁμαίμων

, quam primus dedit Victorius, scholiastes recte explicat,

τὸ τῆς συγγενείας δίκαιον στέλλει αὐτὸν εἰς τὴν μάχην

396

397. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-505

NA: Hunc versum affert Thomas M. p. 141, 11. ed. Ritsch.

397

398. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-506

τὸν ἀμόν νυν:

τὸν ἐμὸν

Colb. 2. et supra adscriptum in Lips. γρ.

ἐμὸν

Par. B.

νυν

Arnaldus Animadv. crit. p. 127. et Brunckius.

μὲν

Taur. Vind. 1. Ceteri

νῦν

ἀντίπαλος

hic eum significat, qui hosti opponitur.

398

399. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-507

δικαίως πόλεως πρόμαχος ὄρνυται: Non recte

δίκαιος

ex Porsoni coniectura Blomfieldius,

δικαίας

Dindorfius.

πρόμαχος ὄρνυται πόλεως

Taur.

399

400. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-508

αἱματηφόρους:

πρόσμαχος

a pr. manu M.

αἱματοφόρους

Ald. Rob.

αἱματοφόρους

Par. Ε.

αἱμηφόρους

G. Taur. Vind. 1.

αἱματηροὺς

Vind. 3.

400

401. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-509

φίλων: Post

φίλων

Rob. addit

ἐμῶν

, ut scholiastam metricum legisse videri Stephanus observavit.

401

402. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-510

ὀλομένων:

ὀλυμένων

Vit.

ὀλλυμένων

Ask. A. γρ.

όλλυμένων

Par. B.

ὀλλομένων

Taur. Vind. 1. 3.

ὀλλουμένους

G. Quum proprie dicendum esset

τρέμω ὑπὲρ φίλων, ιδέσθαι μόρους αὐτῶν ὀλομένων

, aut

τρέμω ιδέσθαι μόρους φίλων ὀλομένων

, utramque rationem a poeta coniunctam esse monui in dissertatione de ellipsi et pleonasmo p. 208. sive Opusc. I. p. 226. Adiectum participium

ὀλομένων

satis tuebuntur exempla a Lobeckio ad Ai. v. 517. p. 278. allata.

402

403. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-511

δοῖεν θεοί:

δοῖεν θεοί

Arund. Cantabr. 1. 2. Par. A. B. Ask. A. Vind. 3.

θεοὶ δοῖεν

Μ. G. Vit. Lips. Ald. Rob. Turn. In M. sec. manus, ut verborum ordinem corrigeret, β' α' supra adscripsit.

403

404. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-512

Ἠλέκτραισιν εἴληχεν πύλαις:

ηλέκτρησι

Par. N.

λέκτραισιν

Par. E.

ηλέκτροισιν

Vit.

εἴληχεν

Μ.

εἴληχε

G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob. Turn.

πύλας

a pr. manu M. secunda ε superscripsit.

404

405. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-513

γίγας ὅδ᾽ ἄλλος:

γίγας ὅδ᾽, ἄλλου

ex Par. A. et Marklandi ad Eur. Suppl. v. 872. coniectura Brunckius, qui idem in Par. B. vulgato superscriptum dicit. Marklandus falso ad scholiastam provocat. Legit is

γίγας ὁδ᾽ ἄλλος

, ut in M. ceterisque libris scriptum est. Hoc verissimum.

Γίγας ὁδ᾽ ἄλλος

, alius ille gigas, ita dictum est ut saepe in simili re solet. Notum proverbium

ἄλλος οὗτος Ἡρακλῆς

. Maxime haec et similes formulae frequentatae sunt Nonno et hunc sectantibus. Si quis in eo haereat, quod gigas non unus, sed plures fuerint, idem est ac si dixisset

ἄλλος γίγας, παρὰ τοὺς προτέρους

, quemadmodum Lucianus loquitur Alex. 43. p. 249.

ἐγώ, ἦ δ᾽ ὅς, Ασκληπιὸς νέος, ἄλλος παρ' ἐκεῖνον τὸν πρότερον

405

406. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-514

μείζων, ὁ κόμπος δ᾽ οὐ κατ᾽:

μείζων δ᾽ ὁ

Οχ.

μείζων

omisso δ' Par. E.

κόμπος οὐ

Ox. Ald. Turn.

κατ'

omittit Par. E.

406

407. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-515

ἀπειλεῖ ... κραίνοι:

ἀπειλῆ

Lips.

κραίνοι

recte Brunckius, et sic M. Par. L. N. Colb. 1. et ab alia manu Cantabr. 2.

κράννοι

Rob.

κράνος

Lips. Ceteri

κράνοι

. In M. ad αι a recentiore manu α supra adscriptum. Similiter dictum est v. 530.

πύργοις ἀπειλεῖ τοῖςδ᾽ ἃ μὴ κραίνοι θεός

407

408. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-516

τε ... θέλοντος:

τε

omittit Lips.

θέλλοντος

408

410. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-517

Ἔριν ... ἐμποδὼν σχεθεῖν:

ἔρριν

ἐμποδὼν

Vit. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. A. B. Η. Κ. L.

ἐμποδῶν

Rob.

οὐδὲ τὸν τοῦ Διὸς σκηπτὸν εἰς γῆν κατενεχθέντα, ἤ αὐτοῦ τοῦ Διὸς φιλονεικήσαντος, ἐμποδὼν γενέσθαι

scholion in M. quamquam M.

ἐκποδῶν

habet.

ἐκ ποδῶν

G. Ald.

ἐκπεδὼν

Lips.

ἐκποδὼν

Turn. Praeferendum iudicavi

ἐμποδών

. Neque se Iovis iram impedimenti loco habiturum. Altera lectio,

ἐκποδών

, in qua αὐτόν intelligi debet, multo est durior.

σχεθεῖν

Blomfieldius. Libri

σχέθειν

410

411. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-518

κεραυνίους βολὰς:

κεραυνοὺς βολὰς

Lips.

411

412. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-519

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν προσῄκασεν:

μεσημβρινοῖσιν

Μ.

μεσιβρινοῖσι

μεσηβρίνοισι

Vit.

θάλπεσιν

Μ.

θάλπαισι

Rob.

θάλπεσι

ceteri.

προσήκασεν

, iola a recentiore manu subscripto, Μ.

προσείκασαν

Lips. Ceteri

προσείκασεν

412

413. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-520

γυμνὸν:

δεινὸν

γρ.

γυμνὸν

Vind. 3. Post

γυμνὸν

litura in M.

413

414. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-521

φλέγει ... διὰ χερῶν:

φέγγει

γρ.

φλέγει

Vind. 3.

χειρῶν

G. Lips. Par. E. Ald. Rob.

414

415. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-522

φωνεῖ γράμμασιν "πρήσω:

φωνεῖ

ultimis duabus litteris a sec. manu in litura M.

φωνεῖν

Ald.

φρονεῖ

Par. E.

γράμμασιν

Μ. Ceteri

γράμμασι

πρίσω

Ald. Rob.

415

416. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-523

πέμπε, τίς ξυστήσεται:

πέμπε

ultima littera a sec. manu in litura M.

περπατὶς

Rob.

τίς ξυμβήσεται

Plutarchus in initio Thesei.

416

417. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-524

κομπάζοντα:

κομπάσαντα

Μ. a recentiore manu ζο supra scripto, et Vit. Par. L. Ven. Β.

κομάζοντα

Lips. Ceteri

κομπάζοντα

417

418. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-525

NA:

καὶ τῷδε κέρδει

spectat ad praegressam Eteoclis orationem. Hoc lucro, quod hic iactator est, accedit aliud, quod ipsa illa iactatione Iovis iram provocabit.

418

419. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-526

ἀνδράσιν:

ἀνδράσιν

Cantabr. 1. Ceteri

ἀνδράσι

419

420. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-527

γλῶσσ᾽ ... γίγνεται κατήγορος:

γλῶσσα

, supra scripto altero ν a sec. manu, M.

γίγνεται

Porsonus. Libri

γίνεται

διδάσκαλος

pro

κατήγορος

Lips. Rob. et Blomfieldio teste Ask. A. Idem adscriptum in Mosc. 1. Sic etiam scholiastes.

420

421. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-528

δρᾶν παρεσκευασμένος:

δρᾶν

Lips.

παρασκευασμένος

Par. C. et ε a sec. manu supra adscripto ad alteram syllabam M.

421

422. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-529

θεοὺς ἀτίζων: Libri

θεοὺς ἀτίζων

. Scribendum erat

θεοὺς ἀτίζων

. Monosyllabi

θεός

exempla congessit Porsonus ad Eur. Or. v. 393.

422

424. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-530

γεγωνὰ:

γεγωνὰ

Brunckius.

γεγωνία

Ask. A. Sed ad probandam Brunckii emendationem ducunt quae ceteri libri habent.

γεγωνᾷ

(sic) M.

γεγωνεῖ

Mosc. 2.

γεγωνᾷ

(sic) Ald. Rob.

γεγωνα

ceteri. In G. ᾷ in litura scriptum est. Hesychius

γεγωνόν, τὸ ἐξακουστόν, μεγαλόφωνον

424

425. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-531

αὐτῷ:

αὖ τῷ

425

426. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-532

ἐξῃκασμένον:

ἐξηκασμένον

, iota a recentiore manu subscripto, M. Ceteri

ἐξεικασμένον

426

427. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-533

μεσημβρινοῖσι θάλπεσιν τοῖς:

μεσημβρινοῖσιν

Μ.

μεσηβρινοῖσι

θάλπεσιν τοῖς

Μ.

θάλπεσι τοῖς

G. Lips. Ald. Rob. Turn.

θάλπεσι τοῦ

Vit. Colb. 1. Par. N.

427

429. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-534

αἴθων ... Πολυφόντου βία:

αἴθων

, ut reliqui libri, sed ad ο supra adscripto ο Lips. Vtrumque, et

αἴθων

αἰδῶν

, in scholiis commemoratur.

πολυφόντα

Οx. Ald.

βία

Ald. Rob.

429

430. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-535

NA:

φερέγγυον φρούρημα

affert Thomas M. p. 381, 12. ed. Ritsch.

430

431. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-536

εὐνοίαισι:

εὐνοίαισι

Cantabr. 1. et erasum videtur in M.

431

432. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-537

ἐν πύλαις εἰληχότα:

ἐν πύλαις εἰληχότα

ante sec. manus emendationem M. Plato de re publ. VIII. p. 550. C. non satis accurate huius versus meminit, quum dicit

οὐκοῦν μετὰ τοῦτο, τὸ τοῦ Αἰσχύλου, λέγωμεν ἄλλον πρὸς πύλαις τεταγμένον;

Aug. Nauckius ad Aristoph. Byz. p. 230. Platonem

πρὸς πύλαις

scripsisse putat.

432

433. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-538

ὄλοιθ᾽ ὃς ... ἐπεύχεται:

ὄλοιθ'

Ald. Rob.

εὔχεται

Lips.

433

434. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-539

μιν:

νιν

Brunckius. Libri

μιν

. Libri

ἐπισχέθοι

. Scripsi

ἐπισχέθοι

, quo hic versus strophico accurate exaequatur. Et pertinet fortasse ad hoc vocabulum codicis Vit. glossa,

καταλάβοι

434

435. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-540

ἐμὸν:

πρίν γ' ἐμὸν

Taur.

435

436. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-541

ἑδωλίων μ' ὑπερκόπῳ: Libri

εδωλίων ὑπερκόμπῳ

. Brunckius

ὑπερκόπῳ

, et sic margo Ald. apud Burtonum. Sed addito pronomine scribendum erat

εδωλίων μ' ὑπερκόπῳ

436

440. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-542

πήδησεν: Libri

πήδησεν

. Omissi augmenti signum, quo carere possumus, Brunckius adiecit.

440

441. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-543

Νηΐσταισι προςβαλεῖν:

νηίστησι

a pr. manu M. alia manus ο delere voluisse videtur.

νηίστισι

G. Cantabr. 2. Mosc. 1. Par. L. Vind. 2. Ald: Rob.

νηίστιοι

441

441. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-544

Νηΐσταισι προςβαλεῖν: Vit. Par. A. B. Turn. et η ad penultimam syllabam superscripto Lips. Scribendum erat

Νηΐσταισι

. V. ad Eur. Phoen. v. 1112.

προσβαλεῖν

Lips.

441

442. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-545

ἵππους δ᾽ ἐν ἀμπυκτῆρσιν:

ἵππους γ᾽ ἐν

Rob.

ἀμπυκτῆρσι

G. Lips.

442

443. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-546

πρὸς πύλαις:

πρὸς πύλας

Ald. Rob.

443

444. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-547

φιμοὶ ... βάρβαρον τρόπον:

φριμοὶ

Vit. Schatzii coniectura,

βάρβαρον βρόμον

, aliquid commendationis quum ab eo habet, quod librarius ad v. 446. oculis aberrare potuit, tum ab explicatione scholiastae,

ἀπηνῇ ἦχον ἢ ἐπεὶ ἡ σύριγξ βοᾷ

. In Vit. glossa,

κατὰ ἦχον ἄσημον

. Eteoclem mox ad haec v. 456. respondere Schützius animadvertit

ὃς οὔτι μάργων ἱππικῶν φρυαγμάτων βρόμον φοβηθεὶς ἐκ πυλῶν χωρήσεται

. Nihilo minus

τρόπον

servandum duxi, sive more interpretari aliquis velit, sive de ipsa soni conformatione accipiat, ut

Λυδίῳ ἐν τρόπῳ

apud Pindarum Ol. XIV. 17.

444

445. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-548

μυκτηροκόμποις πνεύμασιν:

μυκτηροκόπαν

Par. E.

πνεύμασιν

Μ. Ceteri

πνεύμασι

445

446. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-549

ἐσχημάτισται δ᾽ ... οὐ σμικρὸν:

σημάτισται δ᾽

vel

εἰσημάτιστα δ'

a pr. manu M. quod sec. correxit.

σμικρὸν

Rob.

μικρὸν

M. G. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Ask. A. Ox. Ald. Turn.

446

447. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-550

προςαμβάσεις:

προςαμβάσεις

Canterus Nov. lect. III. 3.

πρὸς ἐμβάσεις

ἀμβάσεις

omisso

πρὸς

Par. E. Ceteri

πρὸς ἀμβάσεις

447

448. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-551

στείχει πρὸς ἐχθρῶν πύργον, ἐκπέρσαι:

στείχη

Vit.

πύργων

G. et ο superscripto Par. C.

πύγων

, ad τω superscripto ο, Lips.

ἐμπέρσαι

Par. G.

ἐκπέρσας

ἐκπρῆσαι

γρ.

ἐκπέρσαι

Vit. et adscriptum

ἐκπρῆσαι

in Par. B.

448

449. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-552

βοᾷ δὲ χοὗτος ... ἐν ξυλλαβαῖς:

βοᾷ δ᾽ οὗτος

ἐν

omittit Rob.

ξυλλαβαῖς

M. et regius Spanhemii. Ceteri

συλλαβαῖς

449

450. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-553

σφ' ἐκβάλοι:

σφ᾽ ἐκβάλλοι

ἀφ᾽ ἐκβάλοι

Cantabr. 1.

ἀφεκβάλοι

Colb. 1.

σφ' ἐκβάλῃ

Lips. Cantabr. 2. Ox. Par. C. Ε. F. L. Colb. 2. Vind. 3.

σφ' ἐκβάλλῃ

Vind. 2. 4.

450

451. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-554

καὶ τῷδε φωτὶ:

καὶ τῷδε τῷ φωτὶ

G. Cantabr. 2. Vind. 1. Ald.

451

452. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-555

δούλειον:

δούλεινον

Lips.

452

453. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-556

σὺν τύχῃ δέ τῳ:

σὺν τάχει

Lips. Rob.

δέ τῳ

, iota, ut videtur, a sec. manu addito, Μ.

δέ τω

G. Lips.

δέ τῳ

Taur.

δὲ τῷ

Vit. Turn.

δὲ, τῷ

Ald. Rob. γρ.

ξυντύχοι καὶ ἄν ποτε, ἵνα συμβάλῃ τῷ καὶ ἐκείνῳ τῷ Ετεόκλῳ

Par. B.

σὺν τύχῃ δέ τῳ

legit etiam Triclinius ad Soph. Oed. R. v. 80.

453

454. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-557

καὶ δὴ πέπεμπται, κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων:

καὶ δὴ πέπεμπ᾽ οὐ

M. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. B. H.

καὶ δὴ πέμπτ᾽ οὐ

Vit. (sic Vit.) Par. C. Ε.

καὶ δὴ πέμπετ᾽ οὐ

Lips. Mosc. 1. Par. A. L. N. Colb. 1. Ven. A. B. Ald. Rob.

καὶ δῆτα πέμπετ᾽ οὐ

G. Mosc. 2.

καὶ πέμπεται δ᾽ οὐ

Turn. quod speciem habet emendationis. Deinde

ἐν χερσὶν

Vit. Par. N. Scribendum erat, remota negatione,

καὶ δὴ πέπεμπται

, graviore multo sententia, idque vidit etiam Erfurdtius ad Soph. Ai. p. 514. Sed tollenda etiam erat interpunctio in fine praecedentis versus atque ita continuanda oratio,

πέμποιμ᾽ ἂν ἤδη τόνδε, σὺν τύχῃ δέ τῷ

καὶ δὴ πέπεμπται, κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων, Μεγαρεύς.

Nam καὶ δή, quod prope idem est atque ἤδη, ita collocari constat. V. ad Vigerum adn. 301. b.

454

455. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-558

τοῦ:

τῶν

Lips. Ceteri omnes

του

, nisi quod articulum omittit Colb. 1. In Par. N.

ἐκ

abesse dicit Vauvillersius: voluisse videtur

του

scribere.

455

456. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-559

οὔτι μάργων:

ὃς οὔτ᾽ εἰμάργων

μαργῶν

Lips.

μάργων

, evanido utroque accentu, M.

456

458. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-560

χθονί:

χθονός

, cum glossa

τῇ γῇ ταύτῃ

, G.

458

459. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-561

δύ᾽ ἄνδρε καὶ:

δύο

Par. G. N.

ἄνδρες

Par. N.

ἄνδρας

G. Vind. 1. 2. 3. 4. et ε superscripto Ox.

ἄνδραν

Par. E.

καὶ τὸ

Par. C.

459

460. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-562

ἑλὼν ... πατρός:

ἑλὼν

γρ.

ἐλθὼν

Par. B.

πατρὸς

γρ.

πάλιν

idem.

460

461. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-563

ἄλλῳ, μηδέ μοι ... λέγων:

ἄλλον

Cantabr. 1. et adscriptum in Par. B.

μηδέ μοι

Turn.

μὴ δέ μοι

M. G. Vit. Lips. Ald.

μηδέν μοι

Par. G.

μὴ δέ

, omisso μοι, Rob.

λέγων

γρ.

λίαν

Par. B.

461

462. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-564

ἐπεύχομαι τῷδε μὲν εὖ τελέσαι:

ἐπεύχομαι δὴ τάδε μὲν

Μ. G. Vit. Ox. Par. Β. C. N. Ven. A. Turn.

ἐπεύχομαι δὴ τῷδε μὲν

Lips. et superscripto

τάδε

Par. A.

ἐπεύχομαι τάδε μὲν

Αld.

ἐπεύχομαι τῷδε μὲν

Cantabr. 1.

ἐπεύχομαι τῷ δὲ μὲν

Rob.

εὐτυχεῖν σε

G. Par. N. Ceteri

εὐτυχεῖν

. Neque eleganter iuncta sunt

εὐτυχεῖν

δυςτυχεῖν

, neque syllabae pares antistrophicis. Quare scripsi

ἐπεύχομαι τῷδε μὲν εὖ τελέσαι

462

463. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-565

ἰὼ πρόμαχ᾽ ἐμῶν δόμων, τοῖσι δὲ δυςτυχεῖν:

τοῖσι δὲ δυστυχεῖν. ἰὼ πρόμαχ᾽ ἐμῶν δόμων

Rob.

πρόμαχε τῶν ἐμῶν

Cantabr. 2. Par. K. L. N. Colb. 1. Ven. Β.

προμ ἐμῶν

Mosc. 2. cum glossa

βοηθὲ τῶν

463

464. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-566

ὑπέραυχα βάζουσιν ... πτόλει:

ὡς ὑπέραυχα βάζουσιν

Par. Α. Ν.

ὡς ὑπέραν χαβάζουσ'

Ald.

ὡς ὑπέρανχα βάζουσ'

Μ. et reliqui.

πτόλει

M. Lips. Arund.

πόλιν

Rob. Ceteri

πόλει

464

465. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-567

μαινομένᾳ:

μαινομένᾳ

M. Cantabr. 1. Par. A. B. L. Ask. A. et η superscripto Lips.

μαινομένῃ

G. Vit. Ald. Rob. Τurn.

μαινομαίνη

Par. C.

465

466. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-568

νεμέτωρ:

νεμέτω

, cum glossa

διεξαγέτω

, Mosc. 2.

466

467-468. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-569

γείτονας πύλας ... Ὄγκας Ἀθάνας ... ξὺν βοῇ:

γείτονας πύλας ἔχων Ὄγκας Αθάνας

alfert Thomas M. p. 76, 19. ed. Ritsch.

πύλας ἄλλος γείτονας

Par. Ε.

πύλας ἄλλας γείτονας

Vind. 2. 4.

ὀγγὰς

ὄγγας

, cum glossa

τῆς μεγαλόφρονος

, Mosc. 2.

ἀθήνας

G. Οχ. Hesychius

Ὄγκας Ἀθηνάς, τὰς Ωγυγίους πύλας λέγει

ξύμβοῇ

Lips.

σὺν βοῇ

Par. L.

469. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-570

Ἱππομέδοντος ... τύπος:

Ἱππωμέδοντος

suo, ut videtur, arbitratu Turnebus. Priscianus de metris comn. p. 1328. Putsch. 250. Lind. 420. Gaisf. Aeschylus in

Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας, Ἱππομέδοντος σῆμα

(ita libri)

καὶ μέγας τύπος

. In principio enim trochaeum posuit. Quem imitans Sophocles, teste Seleuco, profert quaedam contra legem metrorum, sicut in hoc,

Αλφεσιβοίαν, ἣν ὁ γεννήσας πατήρ

. Hic quoque iambus a trochaeo incipit.

469

469. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-571

τύπος:

κτύπος

Mosc. 1. Par. L. Rob. adscriptumque γρ.

κτύπος

in Lips.

τύπος

γρ.

πόνος

Par. B.

469

470. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-572

ἅλω ... πολλήν: Haec verba,

ἅλω ... δινήσαντος

, affert scholiastes Aristophanis ad Vesp. v. 18.

ἄλω

Vit. Lips.

ἄλλω

Ald. Hesychius

ἅλως, ἡ τοῦ ἡλίου ἢ σελήνης περιφέρεια. Αἰσχύλος περιφέρεια τῆς ἀσπίδος καὶ κύκλος

πολύν

Vind. 2. 4. Rob. Idem hoc

πολύν

bis habet Par. E.

470

471. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-573

ἔφριξα ... ἐρῶ:

ἔφριξε

Οχ. Ald.

λέγω

pro

ἐρῶ

471

472. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-574

σηματουργὸς δ᾽ ... ἄρ᾽ ἦν:

σημαντουργός

Par. E. N. Vind. 1. 2. 3. 4.

ἄρ᾽ ἦν

Μ. a sec. manu et G. Vit. Lips. Turn.

ἆρ᾽ ἦν

M. a pr. manu et Ald. Rob.

γ' ἂρ

ex Par. E. affertur.

ἀνὴρ

Arund. Par. H. Ask. A. Colb. 2. Ven. B. et adscripto γρ.

ἄρ᾽ ἦν

Cantabr. 2.

δ'

472

473. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-575

ὤπασεν:

ὤπασεν

Μ. Ceteri

ὤπασε

473

474. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-576

Τυφῶν᾽, ἱέντα ... διὰ στόμα:

τυφῶν ἱέντα

τυφών, ἰόντα

Lips.

διὰ στόματος

Rob.

474

475. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-577

λιγνὺν ... αἰόλην:

λιγνῶν

, superscripto ο ad ω, Lips.

ἀιόλα

Par. E.

475

476. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-578

πλεκτάναισι:

πλεκτάναις

Cantabr. 1.

πλεκτάναι

Par. C.

476

477. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-579

κύκλου:

κύκλον

477

478. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-580

ἐπηλάλαξεν ... ἔνθεος δ' Ἄρει:

ἐπηλάλαζεν

G. Ask. A. et adscriptum in Par. B.

ἔνθεον ἄρει

Lips. Arund. Cantabr. 1. 2. Par. A. G. E. K. Ask. A. Vind. 1. Rob. Turn. et adscriptum in Par. Β.

ἄρῃ

M. Vind. 3.

ἄρην

Vit. Par. B.

ἄρειν

Αld.

ἄριν

, cum glossa

τῷ

, G.

478

479. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-581

βακχᾷ ... ἀλκήν ... Θυιὰς ... φόβον: Scribi etiam

βάκχα

scholiastes dicit.

βακχὼν

Par. E.

ἀρχὴν

, supra scripto

ἀλκήν

, Par. C.

Θυιάς

Brunckius, et sic teste Blomfieldio Arund. Ceteri

θυάς

, nisi quod

θυᾶς

habet Lips.

θοᾶς

φόβου

φόνον

scribendum coniecit Canterus. Ea mutatio maiore cum fructu v. 481. adhiberetur.

479

480. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-582

εὖ:

αὖ

G. Taur.

480

481. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-583

φόβος:

φόβον

Par. B. Ask. A. Idem habet G. sed supra adscripto

ὁ

αὐτοῦ

, et e correctione Vit. quum antea habuisset

φόβος

, ut ceteri. Vulgatae scripturae haec est sententia, terror sese iactat ad portas. Id quum universe dicatur de rebus omnibus, quibus Hippomedon formidabilis est, patet non idem esse quod praecessit

φόβον βλέπων

. Sed vereor tamen ne Aeschylus hic scripserit

φόνον γὰρ ἤδη πρὸς πύλαις κομπάζεται

481

482. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-584

πρῶτον ... Ὄγκα ... ἥτ' ἀγχίπτολις:

πρῶτον

Μ. Turn.

πρῶτα

G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Οχ. Par. C. E. N. Vind. 1. 2. 3. 4. Ald. Rob.

ὤγκα

Lips.

ἥτ'

libri et Thomas M. p. 77, 2. ed. Ritsch. apud quem scriptum est

ἥτ' ἀγχίπολις πύλαισι γείτων

. Stanleius, ut Burtonus refert, scribendum coniecit

Παλλὰς ἡδ᾽ ἀγχίπτολις

. Non sollicitandum est

ἥτε

. Hoc dicit, Pallas, ut quae iutatur hanc urbem.

ἀγχίπτολις

. γρ.

ἐγχίπτολις

ἡ διὰ τοῦ ἔγχους πορθοῦσα τὰς πόλεις

Par. B.

482

483. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-585

πύλαισι γείτων ... ἐχθαίρουσ᾽:

γείτων πυλαῖσιν

Par. L.

ἐχθραίνουσ'

Οx.

ἐχθαίρνουσ'

Ald.

ἐχθαίρουσιν

Lips.

ἐχθραίρουσ'

Cantabr. 1. Par. L.

483

484. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-586

εἴρξει ... δύςχιμον:

εἴρξοι

Cantabr. 1. Ven. B. Ald. Turn.

δύσχημον

, ad

a recentiore manu

supra adscripto, Μ.

δύσχειμον

Ald. Rob.

δύσχειμω

, sed mutatum in

δύσχημον

, Lips.

484

485. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-587

Ὑπέρβιος:

ὑπέρβικος

G. τε, sed mutatum in

δέ

, Vit. Idem

τέκος

485

486. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-588

ᾑρέθη:

ἡρέσθη

486

488. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-589

οὔθ᾽ ὅπλων:

οὔθ᾽ ὅπλων

Lips. Rob.

οὐδ᾽ ὅπλων

M. G. Vit. Cantabr. 1. Colb. 1. Ox. Par. B. Taur. Ald. Turn.

488

489. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-590

εὐλόγως ξυνήγαγεν:

εὔλογος

Par. C.

ξυνήγαγεν

Brunckius.

συνήγαγεν

libri. Philotheus archiepiscopus Selymbriensis in Codicibus Nanianis p.533.

ὥσθ᾽ ὅ φησιν Αἰσχύλος, Ἑρμῆς ταῦτα εὐλόγως συνήγαγεν

489

490. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-591

ἀνὴρ ... ἀνδρὶ ... ξυστήσεται:

ἀνήρ

Porsonus.

ἀνὴρ

libri.

ἀνδρὶ

supra versum in M. omissum in G.

τῷδε

Vit.

ξυνστήσεται

Μ.

490

491. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-592

ξυνοίσετον:

ξυνήσετον

491

492. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-593

πυρπνόον:

πυρίπνοον

Vit.

πυρπνόων

Ald.

492

493. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-594

Ζεὺς ... ἐπ᾽ ἀσπίδος:

Ζεὺς

omittit G.

ὑπ' ἀσπίδος

Vit Colb. 1.

493

494. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-595

σταδαῖος ἧσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων:

σταδαίως

Lips. Rob.

ἧστε

Lips.

χειρὸς

Lips. Cantabr. 1. Ask. A. Ald. Rob.

φλέγον

, cum glossa

καίον

, Taur. In Lips.

φλέγον

radendo ex

φλέγων

factum, supra autem scriptum est γρ.

φέρων

. Habent

φέρων

Par. F. L. Ask. A. Rob. et a sec. manu Colb. 2. Idem adscriptum in Par. Β.

φέρον

commemorat Turnebus.

ἔχων

Cantabr. 1. et adscriptum in Vind. 3.

494

495-501. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-596

NA: Dindorfius versus 496 - 501. (

τοιάδε ... τυχών

) ab interpolatore profectos censet. Assentior ita ut versus 495.498-501. non putem esse Aeschyli. Recte enim procedunt haec,

Ὑπερβίῳ δὲ Ζεὺς πατὴρ ἐπ᾽ ἀσπίδος σταδαῖος ἦσται, διὰ χερὸς βέλος φλέγων. τοιάδε μέν τις προςφίλεια δαιμόνων· πρὸς τῶν κρατούντων δ᾽ ἐσμέν, οἳ δ᾽ ἡσσωμένων.

Sic etiam apparet, quid interpolatorem moverit, ut cetera adderet.

495. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-597

κοὔπω τις εἶδε Ζῆνά που νικώμενον:

κἄπω

Taur.

εἶδεν

Μ.

οἶδε

Lips. Cantabr. 1. Par. L. Rob.

Ζηνά του νικώμενον

probabiliter Elmsleius ad Eur. Iph. Aul. v. 1265. in Censuris trimestribus XIV. p. 461.

495

496. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-598

τοιάδε μέν τις προςφίλεια:

τοιαύτη

γρ.

τοιάδε

Vit.

τοιαῦτα

Colb. 1. idemque ad

τοιάδε

supra adscriptum in G. Libri

μέντοι

. Ιd quid sibi velit hoc loco, non intelligo. Scripsi

μέν τις

προσφίλια

496

497. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-599

ἡσσωμένων:

ἡσσομένων

497

498-499. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-600

NA: Vulgo hi duo versus ordine inverso leguntur. Mutavit ordinem Brunckius secutus Par. A. B. In M. hi duo versus et duo sequentes hoc ordine leguntur, 498. (

εἰ Ζεύς γε

) 500. (

Ὑπερβίῳ τε

) 499. (

εἰκός γε

) 501. (

σωτήρ

): sed a recentiore manu adscriptae sunt litterae β γ α δ, quae hunc vulgarem versuum ordinem restituendum esse indicant, 499. 498. 500. 501.

498. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-601

εἰ Ζεύς γε ... καρτερώτερος:

εἰ ζεύς γε

Μ. Vit. Lips. Arund. Cantabr. 1. Par. A. B. E. Turn.

εἰ ζεύς τε

G. Οx. Aid. Rob.

καρτερώτατος

Ox. Par. E. Ald.

498

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Seven Against Thebes, explanatory commentary pp. 15–100. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

78-164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-59

Parodos, welche die Schrecken einer belagerten und dem Sturm entgegensehenden Stadt mit solcher Kraft und sinnlicher Lebendigkeit des Ausdrucks vor die Augen führt, daß wir das kriegerische Treiben vor den Mauern ebenso vor uns sehen, wie im Agamemnon die Kassandraszene uns zu Zuschauern der Vorgänge im Hause macht. Zu der Kraft des Ausdrucks kam bei der Auf- führung noch die Veranschaulichung durch die σχήματα ὀρχήσεως, wie bei Athen. I S. 22 A berichtet wird, ὅτι Τελέστης ὁ Αἰσχύλου ὀρχηστής οὕτως ἦν τεχνίτης ὥστε ἐν τῷ ὀρχεῖσθαι τοὺς Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας φανερὰ ποιῆσαι τὰ πράγματα δι ὀρχήσεως. Von diesem Telestes heist es dort weiter: πολλὰ ἐξεύρηκε σχήματα, ἄκρως ταῖς χερσὶ τὰ λεγόμενα δεικνύς. Auf diese χειρο- νομία weist z. Β. ὅδε 80 hin. Das Ganze zerfällt in 4 Teile: im ersten (78-106) kommen die zwölf Choreuten einzeln zum Vortrag, wie sie der Reihe nach entweder einzeln oder, was wahrscheinlicher ist, in drei Gruppen zu je 4 Personen auf- treten ( σποράδην wie Eum. 244 1.). Der Chor besteht ja aus Jungfrauen, Bürgerstöchtern, welche in ihrer Angst zu den Altären der Götter flüchten, also vorher noch nicht versammelt sind. Im zweiten Teile (107—134) singen, wie die drei gleichen Verse 112, 116, 119 = 126, 130, 133 erkennen lassen, die drei στοίχοι nacheinander die Strophe und ebenso die Antistrophe. Den dritten Teil (135–151) tragen die beiden Halbchöre vor, nur in die Weherufe brechen alle zusammen aus. Den letzten Teil (152-165), ein Gebet, spricht der Gesamtchor. Die Wahl von Jungfrauen er- klärt der Schol. gut: εὐπτόητον ἡ τῶν παρθένων ἡλικία, μάλιστα δὲ πρὸς πολιορκίαν.

135-151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-104

⁴

dritter Teil: Die Angst der Jungfrauen steigert sich, da sie das Rasseln der Streitwagen, das Schwingen der Lanzen, den Steinhagel gegen die Zinnen der Mauern vernehmen, und ihr Flehen zu den Göttern wird immer ein- dringlicher.

138. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-105

⁵

⁶

Schol. χνόαι τὰ ἀκραξόνια, περὶ ἃ αἱ χοινικίδες οἱ παραξονῖται (die Naben) λεγόμενοι und Schol. zu Soph. Εl. 745 ἔθραυσε δ᾽ ἄξονος μέσας χνόας: τὸ λεπτὸν μέρος τοῦ ἄξονος τὸ τριβόμενον ὑπὸ τῆς χοινικίδος. Weil die Schwere des Wagens auf der Achse ruht ( βριθο- μένων, βαρυνομένων), knarrt die Achsenspitze (zvón) (Hom. E 838 ( χνόη) μέγα δ' ἔβραχε φήγινος ἄξων βριθοσύνῃ), indem sie sich an der Radbüchse ( σύριγξ) reibt. Vgl. 188 σύριγγες ἔκλαγξαν ἑλίτροχοι.

139-140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-106

⁷

⁸

Die Umstellung von ἓ ἓ ἓ ἔ und die Ergänzung dieser Inter- jektion nach 146 stellt volle Sym- metrie her.

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-107

⁹

¹⁰

δ', welches der Med. nach δοριτίνακτος hat, fehlt in einer jüngeren Handschrift. Die vom Speerschwingen erschütterte Luft saust zu dem Knarren der Wagen".

142. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-108

¹¹

¹²

ἄμμι für ἡμῖν wie ὄμμε für ὑμᾶς Eum. 623, Soph. Αnt. 846. — πάσχει γενήσεται: was ist unserer Stadt zu erleiden bestimmt? was wird noch geschehen?"

143. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-109

¹³

¹⁴

πο wie Cho. 256 καὶ ποῖ τελευτᾷ καὶ καρανοῦται λόγος u. δ. bei τελευτᾶν: y,zu welchem Ende noch führt es die Gottheit hin- aus?"

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-110

¹⁵

¹⁶

Die Steine werden nach der Höhe der Mauer, wo die Ver- teidiger stehen, geschleudert. Vgl. Tac. hist. II 22, Caes. b. Gall. II 6. Schol. ἀκροβολίζεσθαί ἐστι τὸ ἐν πολέμῳ συμβολῆς προκατάρχεσθαι. - ἀκροβόλων τα ακρόβολος, nicht zu ἀκροβόλος (Hesych. ακροβόλοι· ἀκον- τισταί, τοξόται). Ansprechend aber schreibt A. Ludwig ἀκροβόλος. — Der Gen. ist abhängig von λιθὰς ἔρχεται wie von λιθοβολείται und den Ver- ben des Zielens. λιθάς (Steinhagel) gebildet wie νιφάς, φυλλάς, αἱμάς. Blaydes vermutet νιφάς nach 197 u. Eur. Androm. 1129 πυκνῇ δὲ νιφάδι πάντοθεν σποδούμενος. Ther · umgekehrt, wie 198 zeigt.

148-149. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-111

¹⁷

¹⁸

( Απολλον), παῖ Διὸς ὅθεν (für καὶ Διόθεν van den Bergh).. ἐν μάχα s. v. a. ὅθεν ( ἐξ οὗ) τέλος ἐν μάχα κραίνεται, von dem des Krieges hehres Ziel im Kampfe be- schieden wird.

150. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-112

¹⁹

²⁰

Ὄγκα ἡ Ἀθηνᾶ παρὰ Θη βαίοις. ἐπεύχεται δὲ τὴν ἐπιχώριον ᾿Αθηνῶν, ὡς ὁ Θετταλὸς Ζεῦ ἄνα (Hom. П 233) nai d Λύκιος η κλύθι, ἄναξ, ὅς που Δωδωναίε 66 Λυκίης" (ebd. 514) καὶ ὁ Ἴλιος Ζεῦ Ἴδηθεν μεδέων" ( Ω 308). Ογκαία Αθηνᾶ τιμᾶται παρὰ Θη βαίοις, Ὄγκα δὲ παρὰ τοῖς Φοίνιξιν. καὶ Ὀγκαῖαι πύλαι (474). μέμνηται καὶ ᾿Αντίμαχος καὶ Ῥιανός. Φοίνιξ δὲ ἄνωθεν ὁ Κάδμος. Daza Paus. ΙΧ 12, 2 Ὄγκα κατὰ γλῶσσαν τὴν Φοινίκων καλεῖται. Ursprünglich der Aphrodite identisch ward sie von den Hellenen wegen ihrer krie- gerischen Natur als Athena be- zeichnet. Vgl. Hermes II S. 280. Ein Dochmius läßt sich mit Ὄγκα πρὸ πτόλεως oder Ὄγκα πρὸς πύλαις herstellen; aber es fehlt die genaue Responsion und das Fol- gende scheint auf Ὄγκα ἑδρὶς πυλών (Hesych. ἑδρίς· ἑδραῖος) oder vielmehr Ὄγκα ἕδρα πυλῶν hinzu- weisen ( ἕδρα ist dann von ἐπί in ἐπιρρύου abhängig: „,zu deinem Sitz an einem Tore hinzu"). Jeden- falls scheint der Sinn zu sein:,,du hast an einem Tor eine geweihte Stätte (488); beschütze mit diesem Tore auch die übrigen". — ἐπιρρύου mit kurzem v wie 290, 809. in

152-165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-113

²¹

²²

vierter Teil, welchem der Chor alle Götter zum Schutze des Landes herbeiruft.

152. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-114

²³

²⁴

Schol. κατὰ πάντα βοηθοί, richtiger Hesych. παναρκές· ἰσχυρόν, παντοδύναμον, allvermögend.

155-156. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-115

²⁵

²⁶

Gebet die Stadt nicht als eine speerbedrängte (eroberte, δο- ριάλωτον, vgl. δορὸς ἄγραν 309) einem fremdredenden Heere preis". Schol. τῷ μὴ βοιωτιάζοντι (in äolischem Dialekt). ἐπειδὴ δὲ Ἕλληνες καὶ οἱ Ἀργεῖοι, οὐκ εἶπεν βαρβαροφώνῳ. Des Dialektunter- schiedes wird auch Cho. 561 ge- dacht: φωνὴν ἥσομεν Παρνησίδα, γλώσσης αϋτὴν Φωκίδος μιμουμένω.

157. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-116

²⁷

²⁸

πανδίκως, in aller Treue. Vgl. Εum. 807 ἐγὼ γὰρ ὑμῖν παν- δίκως ὑπίσχομαι.

158. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-117

²⁹

³⁰

χειροτόνους, von dem Beten- den übertragen. Schol. Ὅμηρος, χεί ρας ἀνασχόντες" ( Θ 347).

160. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-118

³¹

³²

λυτήριοι, erlösend. ἀμ- φιβάντες (schirmend): Schol. παρὰ τὸ ., ὃς Χρύσην αμφιβέβηκας (Hom. A 37).

161. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-119

³³

³⁴

φιλοπόλεις, ἐστέ.

162. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-120

³⁵

³⁶

Schol. μελέτην ἔχετε τῶν ἱερῶν δημοσίων·

³⁷

³⁸

ἔλθετε (für ἀρήξατε Enger), kommt zu Hilfe, wie Soph. O. T. 167 τρισσοὶ ἀλεξίμοροι προφάνητε μοι, εἴ ποτε ἔλθετε καὶ νῦν.

164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-121

³⁹

⁴⁰

φιλοθύτων ὀργίων, der opfer- frohen Weihen, der freudig (und dargebrachten Opfer. reichlich) Blaydes vermutet πολυθύτων, un- nötig.

166-274. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-122

⁴¹

⁴²

erstes Epeisodion. Eteokles, welcher die im Volke durch die Angstrufe der Jungfrauen (des Chors) entstandene Entmuti- gung wahrgenommen hat (174f.), kommt zurück, weist die Jung- frauen zurecht und lehrt sie die rechte Weise des Gebetes. Die Szene dient der Charakteristik des Eteokles.

165. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-123

⁴³

⁴⁴

θρέμματα, Brut, Gezücht, wie Soph. Εl. 622 ὦ θρέμμ' ἀναιδές, Eur. Androm. 261 ὦ βάρβαρον σὺ θρέμμα.

167. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-124

⁴⁵

⁴⁶

Schol. καθ' ὑπόκρισιν (d. i. ironisch) ἀναγνωστέον, ἢ ὡς ἐν ἐρωτήσει μετ' ἐπιτιμήσεως, natürlich das letztere, da ὑμᾶς ἐρωτῶ vor- hergeht. - ἀρωγά für ἄριστα Weil: kann das helfen und dem Staat zum Heile sein?"

169. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-125

⁴⁷

⁴⁸

πρὸς βρέτη θεῶν: die Prä- position wird bei den Tragikern häufig nachgestellt, wenn eine attri- butive Bestimmung folgt, hier der Gen. wie Prom. 680 ποίμνας βου- στάσεις τε πρὸς πατρός.

170. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-126

⁴⁹

⁵⁰

σωφρόνων μισήματα erklärt der Schol. ( ταῦτα, προσπίπτειν τοῖς ξοάνοις καὶ βοᾶν wohl mit Recht als Apposition zum Inhalt des vor- hergehenden Satzes. Denn das vor- ausgehende θρέμματ' οὐκ ἀνασχετά ist der Auffassung als Vokativ nach Eum. 73, wo die Erinyen μισήματ' ἀνδρῶν καὶ θεῶν Ὀλυμπίων heißen, und Soph. Εl. 289 ὦ δύσθεον μίσημα nicht günstig.

171. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-127

⁵¹

⁵²

ἐν εὐεστοί φίλῃ auch Ag. 920. Schol. εὐδαιμονία, εὐετηρία, Hesych. εὐεστώ· εὐθηνία, ἀπὸ τοῦ εὖ εἶναι.

173. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-128

⁵³

⁵⁴

κρατοῦσα: aus γυναικείῳ er- gänzt sich γυνή (generell): „hat die Frau die Oberhand, so ist sie ein trotziges Wesen, mit dem nie- mand auskommen kann; glaubt sie sich in Gefahr, so ist sie im öffent- lichen wie im Familienleben ein noch größeres Unheil (d. h. im Glücke übermütig, im Unglück gleich ver- zagt). Ähnlich Eur. Fragm. 276 γυναῖκές ἐσμεν· τὰ μὲν ὄκνω νικώ- μεθα, τὰ δ᾽ οὐκ ἂν ἡμῶν θράσος ὑπερβάλοιτό τις.

175-176. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-129

⁵⁵

⁵⁶

καὶ νῦν (gern nach ἀεὶ μέν), wenn zur allgemeinen Regel ein besonderer Fall als Bestätigung hinzugefugt wird. - διαδρόμους von den Personen, welche ängstlich durcheinanderlaufen, übertragen: ihr habt durch euer ängstliches und lärmendes Hin- und Herrennen den Bürgern feige Entmutigung beigebracht" ( διερροθήσατε: διὰ τοῦ θορύβου ἐμβεβλήκατε Schol., der vielleicht διερροθήκατε gelesen hat).

177. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-130

⁵⁷

⁵⁸

Hesych. ὀφέλλεται· αὔξεται. Vgl. 235.

178. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-131

⁵⁹

⁶⁰

ὑπ' αὐτῶν (d. i. ἡμῶν αὐτῶν), eine jüngere Handschrift für vo' αὑτῶν. Nach diesem Vers bieten jüngere Handschriften den Vers τοιαῦτα τἂν γυναιξὶ συνναίων ἔχοις, der ergänzt wurde, also die V. 182 f. nach 181 umgestellt waren. Denn daß diese vor 178 ihren Platz haben, zeigt ἀρχῆς τῆς ἐμῆς. 1791. μέλει γάρ begründet nicht das Vorhergehende, sondern das folgende Verbot. Vgl. Hom. Z 490 ἀλλ᾽ εἰς οἶκον ἰοῦσα τὰ σ' αὐτῆς ἔργα κόμιζε . . πόλεμος δ' ἄνδρεσσι μελήσει, in anderem Sinne πόλεμος δ' ἄνδρεσσι (den Menschen) μελήσει Y 137. ἔνδον κτέ. d. h. bleibe im Hause, auf daß du keinen Schaden stiftest.

181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-132

⁶¹

⁶²

ἀρχῆς, Regiment, Gebot.

182. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-133

⁶³

⁶⁴

καὶ ὅ τι τούτων μέσον ἐστί. Schol. ἀκύρως δ' ἡ λέξις τὸ μετ αίχμιον. Es bezeichnet nämlich μετ αίχμιος eigentlich, in der Mitte von zwei Heeren". Der Schol. fügt hin- zu: καὶ δηλοῖ τὸν ἀληθῶς ὀργιζό- μενον. Die Genauigkeit kennzeichnet die Strenge des Befehls. Ein an- derer Schol. fügt hinzu: κεκινδύ- νευται τῷ Αἰσχύλῳ ἐνταῦθα τὸ μεταίχμιον. γένους γὰρ ὄντος τοῦ ἀνδρὸς καὶ τῆς γυναικὸς μέσον ἄλλο εἶπεν. Vgl. Prom. 117 θεόσυτος ἢ βρότειος ἢ κεκραμένη. — Mit dem demonstrativen τῶν vgl. τῷ 372, 496, τοὺς 896, 899, τὰ 1057, τῷ Eum. 137, τον ebd. 174.

183. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-134

⁶⁵

⁶⁶

ψῆφος ὀλεθρία, Todesurteil. - βουλεύσεται, βουλευθήσεται. Her- werden vermutet διοίσεται nach Hesych. διοίσεται· διακριθήσεται. Vgl. Eur. Or. 49, 440 ψῆφος καθ' ἡμῶν οἴσεται τῇδ' ἡμέρᾳ, Thuk. IV 74.

184. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-135

⁶⁷

⁶⁸

λευστῆρα δήμου μόρον, Steini- gungstod von Seite des Volkes, vgl. Αg. 1616 δημορριφεῖς . . λευσίμους ἀράς, Soph. Ant. 36 φόνον δημό- λευστον, Ai. 253 λιθόλευστον Αρη. Die Volksjustiz durch öffentliche Steinigung war in alter Zeit nicht selten (vgl. Hom. Γ 57 ἀλλὰ μάλα Τρῶες δειδήμονες· ἦ τέ κεν ἤδη λάινον ἕσσο χιτῶνα, Eur. Οr. 50, 442) und traf noch in den Perser- kriegen den Lykides und seine Familie, als er nach der Einnahme von Athen zum Frieden riet.

185. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-136

⁶⁹

⁷⁰

In bitterem Tone sagt Eteo- kles: Hast du meine Drohung verstanden oder hast du keine Ohren?" Vgl. Cho. 880 κωφοῖς ἀυτῶ.

186. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-137

⁷¹

⁷²

Schol. ἀπολογοῦνται διότε ἐθορύβησαν.

187. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-138

⁷³

⁷⁴

ἁρματόκτυπον ἔχων (einge- setzt zur Herstellung eines zweiten Dochmius) ὄτοβον: in betreff der tragischen Fülle des Ausdrucks vgl. 207 ἀστυδρομουμέναν πόλιν, 716 κτεάνων χρηματοδαίτας, Eum. 37 ποδωκείᾳ σκελῶν, außerdem ἐν αρ μάτων ὄχοις Eur. Iph. Τ. 370.

188-189. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-139

⁷⁵

⁷⁶

σύριγγες: zu 137. Vgl. Hik. 187 σύριγγες οὐ σιγῶσιν ἀξονήλατοι. ἑλίτροχοι: Schol. περὶ ἃς ἑλίστ σονται οἱ τροχοί, besser es knarr- ten die sich drehenden Büchsen der Räder". 1901. στόμια (für στόμα Lach- mann) πυριγενετᾶν χαλινῶν ἤπυεν ( ἄπυεν für αύπνων um des Sinnes wie Versmaßes willen, Lachmann ἄπυον) διὰ ἱππικῶν (Heimsöth πωλι- κῶν, ohne Not) πηδαλίων, das im Feuer gearbeitete (d. i. stählerne, vgl. 925) Zaumgebiß erklirrte bei der Lenkung der Rosse, vgl. Eur. Hipp. 1223 ἐνδακοῦσαι στόμια πυρι- γενῆ γναθμοις, Or. 820 πυριγενεῖ τεμεῖν παλάμα χρόα.

193-194. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-140

⁷⁷

⁷⁸

Allegorie mit dem Ge- danken:,,kann das Hin- und Her- rennen Hilfe bringen?" τί οὖν: dieser Hiatus findet sich öfters (691, Eum. 903, Hik. 310, Soph. Phil. 100, Ai. 873). ηύρεν ist gnom. Aorist.

195. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-141

⁷⁹

⁸⁰

σαλεύματι (gesetzt für * * ματι von erster, ἐν κύματι von zweiter Hand, πρὸς κύματι jüngere Handschriften), vgl. Aristoph.Thesm. 872 ποντίῳ σάλῳ κάμνοντας ἐν χει μῶνι καὶ ναυαγίαις.

196. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-142

⁸¹

⁸²

πρόδρομος (vorwärts eilend): zu 80. 1971. θεοῖς τε πίσυνος für das hdschr. πίσυνος θεοῖς um des Vers- maßes und des Sinnes willen. νιφάδος von dem Steinhagel nach Hom. Μ 156 οἳ δ᾽ ἄρα χερμαδίοισιν ἐνδμήτων ἀπὸ πύργων βάλλον . νιφάδες δ᾽ ὡς πῖπτον ἔραζε. Naber vermutet λιθάδος nach 144, nicht unwahrscheinlich, da νιφομένας folgt. — νιφομένης, nicht νιφούσης: Ζεὺς νίφει, dagegen νιφὰς λιθάς) νίφεται. Zu βρόμος ergänzt sich bei ὅτε leicht ἦν.

200. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-143

⁸³

⁸⁴

δὴ πότε: die epische Stel- lung, in Prosa τότε δή.

202. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-144

⁸⁵

⁸⁶

ἀλκήν, ihre helfende, schützende Hand. Vgl. Hom. Δ 249 ὄφρα ἴδητ' αἴ κ' ἔμμιν ὑπέροχῃ χεῖρα Κρονίων, Ω 374 ἀλλ᾽ ἔτι τις καὶ ἐμεῖο θεῶν ὑπερέσχεθε χεῖρα, ξ 184.

203. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-145

⁸⁷

⁸⁸

στέγειν (Schol. ἀπείργειν, decken vor) δόρυ wie ὄχλον πύργος ἀποστέγει 220 στέγων ἐχθρούς 1000, στέγων ἅλα Hik. 141 (Schol. εἴργων).

204. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-146

⁸⁹

⁹⁰

ναοὺς δὲ für das hdschr. ἀλλ᾽ οὖν, da ἀλλ᾽ οὖν unpassend ist und ἐκλείπειν ein Objekt verlangt.

205. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-147

⁹¹

⁹²

Die Götter verlassen das eroberte Land und suchen sich einen besseren Wohnsitz, vgl. 291, wozu der Schol. bemerkt: εἴρηται καὶ ἐν Ξοανηφόροις Σοφοκλέους ὡς οἱ θεοὶ ἀπὸ τῆς Ἰλίου φέρουσιν ἐπὶ τῶν ὤμων τὰ ἑαυτῶν ξόανα, εἰδότες ὅτι αλίσκεται, Eur. Tro 25 λείπω (Poseidon spricht) τὸ κλεινὸν Ἴλιον βωμούς τ' ἐμούς, Verg. Αen. II 351 excessere omnes adytis arisque relictis di, Tac. hist. V 13 apertae repente delubri (in Jeru- salem) fores et audita maior hu- mana vox, excedere deos; simul ingens motus excedentium, dagegen Herod. VIII 41 προθυμότερον ἐξέλι- πον τὴν πόλιν ὡς καὶ τῆς θεοῦ ἀπολελοιπυίης τὴν ἀκρόπολιν. Vgl. Lobeck Aglaoph. S. 275f., Diels Sibyllin. Bl. S. 78.

206. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-148

⁹³

⁹⁴

Unrichtig der Schol. μηδέ- ποτε, φησίν, ἐπὶ τοῦ ἐμοῦ βίου καταλείποιεν τὴν πόλιν οἱ θεοί. Es ist vielmehr eine Tmesis anzu- nehmen: ἐμὸν αἰῶνα ( ἐμὸν βίον) καταλίποι.

207. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-149

⁹⁵

⁹⁶

θεῶν πανήγυρις: Schol. τὴν τῶν δεῶν εἰς τὸ αὐτὸ συναγωγὴν πανήγυριν τραγικώτερον εἶπεν, vgl. 237 ξυντέλεια, Hik. 228 πάντων ἀνάκτων τῶνδε κοινοβωμία, ein θεῖος ἀγών (Hom. Η 298).

208-209. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-150

⁹⁷

⁹⁸

αστυδρομουμέναν von dem Rennen Straße auf Straße ab, vgl. 238 αρπαγαὶ δὲ διαδρομᾶν ὁμαί- μονες. Schol. τυφόμενον, και όμενον πολεμίῳ πυρί. Dazu würde πύργωμα besser als στράτευμα pas- sen und die Responsion wird ge- nauer, wenn man αστυδρομουμέναν πόλιν δαΐῳ θ᾽ ἁπτόμενον πυρὶ πύργωμα schreibt. Vgl. Eur. Phön. 287 ἑπτάστομον πύργωμα Θηβαίας χθονός.

212. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-151

⁹⁹

¹⁰⁰

μήτηρ: vgl. Theogn. 385 πε- νίην μητέρ' αμηχανίης, Soph. Αi. 173 ὦ μεγάλα φάτις, μάτερ αἰσχύνας ἐμᾶς. Zum Gedanken vgl. Soph. Ant. 676 τῶν δ᾽ ὀρθουμένων σώζει τὰ πολλὰ σώμαθ᾽ ἡ πειθαρχία. Σωτῆρος: Schol. γυνὴ Διὸς σωτῆρος. Zeus Soter ist also der Vater der εὐπραξία. ὧδ' ἔχει λόγος auch Cho. 519 im Sinne sic stat sententia. Vgl. εἴρηται λόγος Eum. 713 (dixi), πάντ' ἀκήκοας λόγον Soph. Αi. 480 und zu Ag. 587.

213. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-152

¹⁰¹

¹⁰²

ἔστι, nämlich ἡ πειθαρχία .. μήτηρ.

214. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-153

¹⁰³

¹⁰⁴

Wo die Not am größten, ist Gottes Hilfe am nächsten". Eur. Iph. Τ. 721 ἀλλ' ἔστιν ἔστιν ἡ λίαν δυσπραξία λίαν διδοῦσα μετα- βολάς, ὅταν τύχῃ.

215-216. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-154

¹⁰⁵

¹⁰⁶

,,Mögen auch Wolken schweren Kummers über den Augen hangen". Vgl. Soph. Αnt. 528 νεφέλη δ᾽ ὀφρύων υπερ αἱματόεν ῥέθος αἰσχύνει, Eur. Hipp. 173 στυγνὸν δ᾽ ὀφρύων νέφος αὐξάνεται, Cic. Pis. IX 20 frontis tuae nubeculam, Hor. epist. I 18, 94 deme supercilio nubem. κρίμνημι verhält sich zu κρεμάννυμι wie σκίδνημι zu σκε- δάννυμι.

217. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-155

¹⁰⁷

¹⁰⁸

τόδ' für τάδ' Blomfield dem gegen Theben. Sinne entsprechend. σφάγια Schlachtopfer, χρηστήρια Opfer für die Opferschau, Schol. τὰ εἰς χρῆσιν καὶ θυσίαν θύματα. Vgl. Hik. 459 δεῖ κάρτα θύειν καὶ πεσεῖν χρη- στήρια.

218-219. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-156

¹⁰⁹

¹¹⁰

πειρωμένοις, als ob ανδράσι προσήκει vorherginge, weil bei πολεμίων πειρωμένων eine Unklar- heit entstehen könnte. Dem πει- ρωμένοις entspricht das folgende σοί, welches nach dem Schol. τῇ yvvaní für oóv hergestellt ist. In gleicher Weise wechselt die Kon- struktion Eum. 411 πᾶσι δ᾽ ἐς κοινὸν λέγω, βρέτας τε τοὐμὸν τῷδ᾽ ἐφημένῳ ξένῳ ὑμᾶς θ᾽ ὁμοίας οὐδενὶ σπαρτῶν γένει. Zum Ge- danken vgl. Soph. Αi. 293 γύναι, γυναιξὶ κόσμον ἡ σιγὴ φέρει, Eur. Heraklid. 476 γυναικὶ χὰρ σιγή τε καὶ τὸ σωφρονεῖν κάλλιστον εἴσω θ' ἥσυχον μένειν δόμων, Fragm. 927 ἔνδον γυναικῶν καὶ παρ' (1. πρὸς) οἰκέτας λόγος.

220. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-157

¹¹¹

¹¹²

διὰ θεῶν statt des gewöhn- lichen διὰ θεούς, wenn es nicht ursprünglich nach der Vermutung von Meineke διὰ θεόν geheißen hat: Den Göttern verdanken wir es, daß unsere Stadt noch unbe- zwungen ist und daß die Mauer uns schirmt". Hermann will die Responsion mit διαὶ θεῶν her- stellen, aber wahrscheinlich ist der antistrophische Vers nicht in Ord- nung. αποστέγει: zu 202. un-

222. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-158

¹¹³

¹¹⁴

Schol. οὐδεὶς ταῦτα ὁρῶν ἡμᾶς ποιούσας μισήσειεν ἄν: „Wel- ches Verargen ist hierüber willig?" d. i. worin kann es seinen Grund haben (womit kann es ge- rechtfertigt werden), wenn man unser Flehen zu den Göttern tadelt?

223. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-159

¹¹⁵

¹¹⁶

φθονῶ, νεμεσώ. Todt vermutet ansprechend dos für γένος.

225. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-160

¹¹⁷

¹¹⁸

ἕκηλος jungere Handschriften für εύκηλος, welche Form die Tragiker nur um des Versmaßes willen (577, Soph. El. 241) ge- brauchen. ἄγαν υπερφοβοῦ zur Hervorhebung des Übermaßes wie ὑπερπόλλους ἄγαν Pers. 796, ὑπερ- κόπων ἄγαν ebd. 829, ἄγαν ύπερ- βριθές Soph. Αi. 951, ἄγαν υπερ- κόπων Eur. Heraklid. 388.

226. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-161

¹¹⁹

¹²⁰

ποταίνιον (Schol. πρόσφατον): zur Herstellung der Responsion und des dochmischen Versmaßes schreibt Heimsöth ποτίφατον und Prien κλύουσ᾽ ἀνάμιγα πάταγον. ἄμμιγα, ἀναμίξ, ἀνάμιγδα, durcheinander.

227. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-162

¹²¹

¹²²

ταρβοσύνῳ φόβῳ wie Hik 744 περίφοβον τάρβος.

229. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-163

¹²³

¹²⁴

výv: zu 404.

230. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-164

¹²⁵

¹²⁶

Hesych. ἁρπαλίζομαι· ἀσμε- νως δέχομαι: nehmt nicht die Nachricht gierig mit Wehklagen auf".

231. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-165

¹²⁷

¹²⁸

D. i. Das bringt einmal der Krieg mit sich, Blutvergießen; das läßt sich nicht ändern".

233. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-166

¹²⁹

¹³⁰

D. i. überhöre es, Schol. xäv ἀκούῃς, προσποιοῦ μὴ ἀκούειν.

234. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-167

¹³¹

¹³²

Die Stadt erdröhnt in ihren Grundfesten, so daß man auf die Umzinglung derselben schließen mus“. Schol. ὡς κυκλούντων τὴν πόλιν τῶν πολεμίων σείεται ἡ ἡμε τέρα γῆ. Ohne Not Nauck νέρθεν für γῆθεν. — κυκλουμένων (zu 114), αὐτῶν ( τῶν πολεμίων), wie häufg. Die Lesart einer jüngeren Hand- schrift κυκλούμενον verdient des- halb keinen Vorzug.

236. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-168

¹³³

¹³⁴

Dem Zusammenhang scheint eher πέποιθ' zu entsprechen, wie Heimsöth für δέδοικ' vermutet.

237. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-169

¹³⁵

¹³⁶

,,Wirst du nicht stille es unterlassen solches in der Stadt zu verbreiten". Vgl. Soph. Ai. 75 οὐ σίγ᾽ ἀνέξῃ μηδὲ δειλίαν ἀρῇ; Eur. Hipp. 213 οὐ μὴ παρ᾽ ὄχλῳ τάδε γηρύσῃ.

238. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-170

¹³⁷

¹³⁸

ξυντέλεια: Schol. τὸ κοινὸν ἄθροισμα τῶν θεῶν, μεταφορικῶς· κυρίως γὰρ ἡ τῶν στρατιωτῶν ἄ- θροισις· τέλος γὰρ τὸ τάγμα. Ὅμηρος" ἐλθεῖν ἐς φυλάκων ἱερὸν τέλος ( Κ 567), Harpokr. συντελεῖς οἱ συνδα πανῶντες καὶ συνεισφέροντες, τὸ δὲ πρᾶγμα συντέλεια καλεῖται, hier vielmehr von τέλος „Weihe“, also ,, heiliger Verein". Vgl. 206. Da der Chor die Bildsäulen der Götter um- fängt, ist die nähere Bestimmung θεῶν ξυντέλεια (so schreibt Weil) nicht nötig.

239. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-171

¹³⁹

¹⁴⁰

ἐς φθόρον unser vulgäres zum Henker". Vgl. Soph. O. T. 1146 οὐκ εἰς ὄλεθρον; οὐ σιωπήσας ἔσῃ.

240. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-172

¹⁴¹

¹⁴²

θεοὶ πολῖται s. v. a. θεοὶ πο- λιοῦχοι: Schol. τοὺς ἰδίους καὶ πα- τρώους ἐπικαλοῦνται θεούς, danach liest Heimsäth θεοὶ πατρῷοι. Wegen des Infinitivs zu 75.

241. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-173

¹⁴³

¹⁴⁴

Das Schol. θρηνοῦσα δῆλον ὅτι καὶ κράζουσα σὺ ἡμᾶς δούλους ποιεῖς scheint auf αὔουσα δουλοῖς hinzuweisen. - Jüngere Hand- schriften geben κἀμὲ καὶ σὲ καὶ πόλιν, vgl. Soph. Ο. Τ. 64 ή δ' ἐμὴ ψυχὴ πόλιν τε κἀμὲ καὶ σ' ὁμοῦ στένει, Blomfield vermutet αὐτὴ σὲ δουλοῖς καμὲ καὶ πᾶσαν πόλιν, Wunderlich αὐτὴ σὺ δουλοῖς καὶ σὲ καὶ πᾶσαν πόλιν, jedenfalls läßt sich σὲ (für σεαυτήν wie μὲ für ἐμαυτήν Hik. 122 ζῶσα γόοις με τιμῶ) nicht entbehren. Vgl. Eur. Phoen. 437 παῦσαι πόνων με καὶ σὲ καὶ πᾶσαν πόλιν.

242. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-174

¹⁴⁵

¹⁴⁶

βέλος, dein Wurfgescho (den Blitz).

244. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-175

¹⁴⁷

¹⁴⁸

( γένος) μοχθηρόν (jämmer- lich). Daran schließt sich ἄνδρας, als ob yvvainas vorausginge, so daß der Sinn ist,, wie die Männer ὧν ( αν) αλῷ jämmerlich sind"." wie ἣν λάβωσιν 803, ἥτις νοσφίσῃ Eum. 211, εὖτε δαμασθῇ unten 325, εἰ κρανθῇ Hik. 96. Besonders häufig ist dieser Gebrauch bei Sophokles.

245. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-176

¹⁴⁹

¹⁵⁰

,Du lästerst nun gar". Schol. δυσφημεῖς καίτοι τῶν ἀγαλ μάτων ἐχομένη. Vgl. Eur. Ion 1096 παλίμφαμος ἀοιδά (s. v. a. δύσφημος, βλάσφημος).

246. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-177

¹⁵¹

¹⁵²

D. h.,, infolge meiner Angst bin ich meiner Zunge nicht Herr".

247. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-178

¹⁵³

¹⁵⁴

Nach den fruchtlosen Dro- hungen verlegt sich Eteokles mit gewisser Ironie aufs Bitten. εἰ, εἴθε wie Hom. K111 ἀλλ᾽ εἴ τις καὶ τούσδε μετοιχόμενος καλέσειεν, Soph. Ο. Τ. 863 εἴ μοι ξυνείη, Eur. Hek. 836 εἴ μοι γένοιτο φθόγγος ἐν βρα χίοσι, Hik. 620 ποτανἂν εἴ μέ τις θεῶν κτίσαι. κοῦφον τέλος, die (dir) leichte Erfüllung der Bitte.

248. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-179

¹⁵⁵

¹⁵⁶

λέγοις ἄν imperativisch wie oft. Meineke καὶ τότ' εἴσομαι wie Soph. Ο. Τ. 1517 ΟΙΔ. οἶσθ᾽ ἐφ᾽ οἷς οὖν εἶμι; ΚΡ. λέξεις, καὶ τότ' εἴσο μαι κλύων.

250. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-180

¹⁵⁷

¹⁵⁸

σὺν ἄλλοις entspricht dem Gedanken solamen miseris socios habuisse malorum. Vgl. Eur. Phoen. 894 εἷς γὰρ ὢν πολλῶν μέτα τὸ μέλλον, εἰ χρή, πείσομαι.

251. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-181

¹⁵⁹

¹⁶⁰

Diese wenn auch bittere Äußerung, daß du dich schwei- gend in das Schicksal ergibst, ge- fällt mir besser als das laute Jam- mern zu den Göttern.

252. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-182

¹⁶¹

¹⁶²

ἐκτὸς οὖσ᾽ ἀγαλμάτων: damit wird das Zurücktreten des Chors auf den Platz der Orchestra, wo er das folgende Stasimon zu singen hat, motiviert.

253. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-183

¹⁶³

¹⁶⁴

Dieser V. greift der folgen- den Lehre, welche Eteokles den Jungfrauen in betreff des richtigen Gebetes gibt, vor. Auch hat Eteo- kles gerade die Bitte ξυμμάχους εἶναι θεούς im vorhergehenden (202 ff.) den Jungfrauen verwehrt. Deshalb hat Weil den V. als un- echt erklärt.

254-255. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-184

¹⁶⁵

¹⁶⁶

Die Jungfrauen sollen erst die Bitten des Eteokles hören und dann diese mit begeisterter Zu- stimmung begleiten. ολολυγμός be- zeichnet vorzugsweise den Dank- und Bittgesang von Frauen. Hesych. ὀλολυγή· φωνὴ γυναικῶν ἣν ποι- οῦνται ἐν τοῖς ἱεροῖς εὐχόμεναι, Hom. γ 450 αἳ δ' ὀλόλυξαν θυγα- τέρες τε νυοί τε καὶ αἰδοίη παρά- κοιτις, Xen. Anab. IV 3, 19 ἐπεὶ καλὰ ἦν τὰ σφάγια, ἐπαιάνιζον πάντες οἱ στρατιῶται καὶ ἀνηλά- λαζον, συνωλόλυζον δὲ καὶ αἱ γυ- ναίκες ἅπασαι. Auf den frohen Ton des Gesangs bezieht sich auch παιάνισον sowie εὐμενη (einen Ge- sang freudigen Mutes). Schol. διέ- στειλεν (vielmehr τὸ χ oder σημεί ωσαι ὅτι οὐ διέστειλεν) τὸν ὀλολυγ μὸν τοῦ παιῶνος. καὶ γὰρ μόνῃ τῇ ᾿Αθηνᾷ δαίμονι οὔσῃ πολεμικῇ ὀλο- λύζουσι, τοῖς δὲ ἄλλοις θεοῖς παι ωνίζουσιν, nicht zutreffend.

256-257. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-185

¹⁶⁷

¹⁶⁸

Ἑλληνικὸν νόμισμα steht appositionell zu ὀλολυγμόν ἱερὸν εὐμενῆ, dagegen θάρσος zum In- halt des vorhergehenden Satzes (tò γὰρ εὔχεσθαι τοῖς θεοῖς θάρσος ἐμποιεῖ τοῖς φίλοις Schol.), wozu λύουσα πολέμιον φόβον die Er- klärung gibt (,, indem du damit die Furcht vor den Feinden be- schwichtigst"). Ζη λύουσα vgl. Soph. Εl. 939 τῆς νῦν παρούσης πημονῆς λύσεις βάρος. — Eine jungere Hand- schrift bietet πολεμίων. Diese hellenische Weise steht in Gegen- satz zu der Heftigkeit des asiati- schen βάλεμος ( κομμός Αριος Cho. 422) oder zu den schwermütigen asiatischen Volksliedern, welche im Tode eines blühenden Jünglings (Linos, Bormos, Adonis, Narkissos u. a.) das Hinschwinden der schönen Jahreszeit und die Vergänglichkeit irdischen Glücks betrauerten. Vgl. Pers. 940, 1055. — Θυστάδος: Schol. τῆς παρὰ ταῖς θυσίαις γινομένης. Vgl. Soph. Ant. 1019 Θυστάδας λιτάς.

259. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-186

¹⁶⁹

¹⁷⁰

Vgl. Ag. 88 πάντων τε θεῶν τῶν ἀστυνόμων υπάτων χθονίων τῶν τε θυραίων τῶν τ' ἀγοραίων. Er gelobt allen Schutzgöttern des Landes außerhalb und innerhalb der Stadt.

260. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-187

¹⁷¹

¹⁷²

οὐδ᾽ ἀπ' Ισμηνόν (so Schütz für Ἰσμηνοῦ) λέγω, οὐδὲ Ἰσμηνὸν ἀπολέγω, auch den Ismenos lehne ich nicht ab (vergesse ich nicht, last not least). Ein Wechsel der Wendung wie Prom. 91 ὦ διος αἰθὴρ καὶ τὸν πανόπτην κύκλον ἡλίου καλῶ, Soph. Αi. 859 ὦ φέγ γος . . καὶ τὰ Τρωικά πεδία προ- σαυδῶ. Die gleiche Tmesis Ag. 1599 ἀπὸ σφαγὴν ἐρῶν (mit dem gleichen handschriftlichen Fehler σφαγῆς). Ζυ απολέγω vgl. Ag. 504 τὸν ἀντίον δὲ τοῖσδ᾽ ἀποστέργω λόγον.

261. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-188

¹⁷³

¹⁷⁴

εὖ ξυντυχόντων ( τῶν πραγ μάτων εὐτυχῶς ἀποβάντων Schol.) wie Hik. 129 πελομένων καλῶς, Eum. 775 ὀρθουμένων, 970 προ- φρόνως ἐπικραινομένων, Soph. Εl. 1344 τελουμένων εἴποιμ' ἄν.

262. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-189

¹⁷⁵

¹⁷⁶

αἱμάσσων τόθ' für αἱμάσσον- τας Ritschl. τότε, wenn der Sieg errungen ist, dann ist es Zeit zum Opfern. - ἑστίας, die Opferherde, vgl. βούθυτον ἑστίαν Soph. Ο. Κ.

263. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-190

¹⁷⁷

¹⁷⁸

ταυροκτονοῦντας θεοῖσιν ist erklärende Beischrift zu αἱμάσσον- τας ἑστίας θεῶν, welche mit ὧδ' ἐπεύχομαι zu einem Trimeter er- gänzt wurde.

264-265. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-191

¹⁷⁹

¹⁸⁰

ήσω, αναθήσω wie Eur. Phoen. 576 Θήβας πυρώσας τάσδε Πολυνείκης θεοῖς ἀσπίδας ἔθηκε. - δαΐων, πολεμίων. ἐσθήματα, σκυλα: den Feinden abgenommene πανοπλίαι wurden den Göttern ge- weiht. στέψω (als Weihgeschenk anheften) wie 50. Vgl. auch Eur. Τro. 573 Εκτορος ὅπλοις σκύλοις τε Φρυγῶν δοριθηράτοις, οἷσιν Αχιλ- λέως παῖς Φθιώτης στέψει ναοὺς ἀπὸ Τροίας. δουρίπηκτα, mit der Lanze angesteckt. In betreff der Sitte feindliche Rüstungen als Siegeszeichen an den Tempeln (an den Triglyphen) anzuheften vgl. Hom. Η 82 τεύχεα συλήσας οἴσω προτὶ Ἴλιον ἱρήν καὶ κρεμόω προτὶ νηὸν ᾿Απόλλωνος ἑκάτοιο, Ag. 583 θεοῖς λάφυρα ταῦτα τοῖς καθ' Ἑλ λάδα δόμων ἐπασσάλευσαν ἀρχαίων γάνος, Eur. Rhes. 180 θεοῖσιν αὐτὰ (nämlich λάφυρα) πασσάλευε πρὸς δόμοις, ebenso an Palästen Eur. Bakch. 1212 ἀράσθω λαβὼν πηκ τῶν πρὸς οἴκους κλιμάκων προσαμ- βάσεις, ὡς πασσαλεύῃ κρᾶτα τριγ λύφοις τόδε λέοντος. Statt der zwei Verse geben die Handschriften drei, welche augenscheinlich aus erklärenden Zusätzen entstanden sind: θήσειν (von dem interpolierten ἐπεύχομαι abhängig gemacht) τρο παῖα, πολεμίων δ' ἐσθήματα | λά φυρα δαΐων δουρίπληχθ' δουρί πηχθ' Dindorf) ἁγνοῖς δόμοις | στέ ψω πρὸ ναῶν πολεμίων δ' ἐσθήματα.

266. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-192

¹⁸¹

¹⁸²

Solche εὐχαί sprich mir nach entsprechend der Weisung 253 ff.

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-193

¹⁸³

¹⁸⁴

ποιφύγματα sind Schreckens- laute, die unter starkem Schnauben ( ποιφύσσειν) hervorgestoßen werden, Schol. ἐκφοβήμασι τοῖς δυναμένοις ἐκπλῆξαι τοὺς ἀκούοντας.

269. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-194

¹⁸⁵

¹⁸⁶

Eteokles will die durch die lauten Rufe der Jungfrauen unter- brochene Tätigkeit wieder auf- nehmen und die ausgewählten (57) Führer feierlich ( τον μέγαν τρόπον) an den sieben Toren aufstellen. ἐπάρχους ( λοχαγούς, Rottenführer) hat Canter vermutet für ἐπ' ἄνδρας zur Herstellung der Konstruktion. Vgl. Ag. 1226 νεῶν ἔπαρχος, Pers. 330 Κιλίκων ἔπαρχος.

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-195

¹⁸⁷

¹⁸⁸

ἑπτατειχεῖς ἐξόδους s. v. 2. ἑπτὰ ἐξόδους τειχέων, vgl. Eur. Phoen. 1058 τὰ δ᾽ ἑπτάπυργα κλῇς θρα γᾶς und 748 ἐλθὼν ἑπταπυργον ἐς πόλιν (1. ἔξοδον) τάξω λοχαγοὺς πρὸς πύλαισιν, ὡς λέγεις, ἴσους ἴσοισι πολεμίοισιν ἀντιθείς.

272-273. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-196

¹⁸⁹

¹⁹⁰

Boten voll von Hast und mit rasch die Stadt durcheilenden Mitteilungen. φλέγει (intrans.) ὑπὸ χρείας, es entsteht eine all- gemeine Aufregung infolge der Not des Augenblicks.

274-355. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-197

¹⁹¹

¹⁹²

erstes Stasimon: Die Jungfrauen bringen es nicht über sich, der Mahnung des Eteo- kles zu gehorchen. In ihrer Angst führen sie sich den allgemeinen Sturmangriff auf die Stadt vor Augen und rufen die Götter um Hilfe an. Welches schönere Land könnt ihr für unser Land ein- tauschen? Bringt deshalb Verderben über die Feinde, verleiht Sieg den Bürgern. Beklagenswert wäre es, wenn eine so uralte Stadt von Hellenen geknechtet würde und die Greuel der Plünderung erdulden müßte". Diese Greuel werden mit den lebhaftesten Farben geschildert nach Hom. I 592 κατέλεξεν ἅπαντα κήδε' ὅσ' ἀνθρώποισι πέλει τῶν ἄστυ ἁλώῃ· ἄνδρας μὲν κτείνουσι, πόλιν δέ τε πῦρ ἀμαθύνει, τέκνα δέ τ' ἄλλοι ἄγουσι βαθυζώνους τε γυναῖκας, Χ 61 κακὰ πόλλ' ἐπιδόντα, υἷάς τ' ὀλλυμένους ἑλκηθείσας τε θύγατρας καὶ θαλάμους κεραϊζο- μένους καὶ νήπια τέκνα βαλλόμενα προτὶ γαίῃ. - Den Gesang trägt wohl der Gesamtchor vor.

274. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-198

¹⁹³

¹⁹⁴

μέλει d. i. „ich bin der Mahnung eingedenk". Schol. μέλει μοι ὧν εἶπεν ὁ Ἐτεοκλῆς, ἀλλ' ὁ ἐν ἐμοὶ φόβος οὐκ ἠρεμεῖν με ποιεῖ καὶ ἡσυχάζειν. 2751. γείτονες καρδίας μέριμναι: Schol. αἱ ἐν τῇ καρδίᾳ (vielmehr ἐν τῷ ἥπατι) μέριμναι, die am Herzen sitzenden Sorgen. - καρδίας ist wie Hik. 74, 807 als Spondeus zu lesen (die äolische Form κάρτας will Dindorf setzen). ζωπυρείν, anfachen ( ζωπύρει τοὺς ἄνθρακας), übertragen auch Eur. El. 1121 ἀν αὖ σὺ ζωπυρεῖς νείκη νέα. Von ζωπυροῦσι τάρβος (,,fachen meine Angst an“) ist wie von ταρβῶ oder ταρβεῖν με ποιοῦσι der Acc. τὸν ἀμφιτειχή λεών abhängig. Ebenso regiert Eur. Bakch. 1288 καρδία πήδημ᾽ ἔχει wie δέδοικα den Acc. τὸ μέλλον und ist Demosth. 4, 45 τεθνᾶσι τῷ δέει wie δεδοίκασι mit dem Acc. τοὺς τοιούτους ἀποστό λους verbunden.

278. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-199

¹⁹⁵

¹⁹⁶

Wie um ihre Jungen im Neste (die noch nicht flügge) die scheue Taube die Drachen, schlimme Lagergenossen, fürchtet". Zulez αíov (so Lachmann für λεχέων) vgl. Apoll. Rh. I 1182 λεχαίην φυλλάδα, Blay- des λεχηρῶν nach Eur. Phoen. 1541 λεχήρη), Schol. νεμομένων ἐπὶ τῆς καλιᾶς. πάντρομος nach dem Homerischen τρήρωνα πέλειαν. Zum Gleichnis vgl. 490, Hom. B 308f., Mosch. IV 21, Hor. epod. I 19 ut assidens inplumibus pullis avis serpentium adlapsus timet.

282. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-200

¹⁹⁷

¹⁹⁸

τοὶ μὲν (285 τοὶ δὲ) wie Pers. 571 τοὶ δὲ episch. Gemeint sind die Schwerbewaffneten der Feinde.

284. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-201

¹⁹⁹

²⁰⁰

τί γένωμαι; was soll aus mir werden“. Vgl. Hom. ε 465 ὤ μοι ἐγώ, τί πάθω; τί νύ μοι μή- κιστα γένηται;

285. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-202

²⁰¹

²⁰²

τοὶ δέ, die Schleuderer, welche aus der Ferne Steine auf die Verteidiger der Stadtmauer werfen ( ἀκροβόλοι, ἀκροβολισταί). ἀμφιβόλοισιν: Schol. πάντοθεν βαλλομένοις.

287. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-203

²⁰³

²⁰⁴

χερμάς (Kieselstein): vgl. Eur. Bakch.1096 αὐτοῦ χερμάδας κρα- ταιβόλους ἔρριπτον. — ὀκριόεσσαν wie χερμαδίῳ ὀκριόεντι Hom. 4 518.

291. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-204

²⁰⁵

²⁰⁶

ποῖον, nicht ποίας, weil γαίας πέδον wie Ein Begriff be- handelt wird. Vgl. Prom. 1 χθονὸς τηλουρὸν πέδον, Εum. 292 χώρας ἐν τόποις Λιβυστικοῖς. — Schol. ἐὰν ταύτην, φησί, τὴν γῆν προδῶτε τοῖς πολεμίοις, ποίαν βελτίονα αὐτῆς εὑρήσετε. Vgl. zu 204.

292. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-205

²⁰⁷

²⁰⁸

ἄρειον: dieser epische Kom- parativ auch Ag. 81.

293. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-206

²⁰⁹

²¹⁰

βαθύχθονα: Schol. εὔγειον. Auch Euripides rühmt die Frucht- barkeit Botiens: Δίρκας χλοηφό ρους καὶ βαθυσπόρους γύας Phoen.

295. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-207

²¹¹

²¹²

εὐτραφής, das Wachstum fördernd. Um dieser Eigenschaft willen wurde den Flußgöttern des Landes ebenso wie dem Απόλλων κουροτρόφος beim Eintritt in das Mannesalter der πλόκαμος (Cho. 6) geweiht. Vgl. Hom. Ψ 141.

296. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-208

²¹³

²¹⁴

ὅσων: diese Attraktion findet sich seltener bei Äschylos, gar nicht in den Hiketides. Ποσειδῶν: Schol. ὅτι τῆς ὑγρᾶς οὐ σίας δεσπότης Ποσειδῶν. — γαιήο- χοs das Homerische Epitheton. Nach Hes. Theog. 337 sind die Flüsse Kinder des Okeanos und der Tethys.

299. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-209

²¹⁵

²¹⁶

πρὸς τάδε (im Hinblick dar- auf, um deswillen) wie Pers. 732.

300. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-210

²¹⁷

²¹⁸

τοῖσι μέν, als ob es nach- her hieße: ἐμβάλοιτε, τοῖς δὲ πολί- ταις κῦδος ἄροισθε.

301-302. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-211

²¹⁹

²²⁰

,, mannenvertilgendes, waf- fenwegwerfendes Unheil". καταρρί ψοπλος von der Person übertragen. Mit καταρρίψοπλος vgl. δίψασπις, Strab. XIII 600 Αλκαϊός φησιν ὁ ποιητὴς ἔν τινι ἀγῶνι κακῶς φερότ μενον ἑαυτὸν τὰ ὅπλα ρίψαντα φυγεῖν (Hor. carm. Η 7, 10). Lo- winski vermutet ἀνδρολέτειραν κῆρα, ῥίψοπλον ἄταν, vgl. 761 τὴν ἁρπα ξάνδραν κῆρα.

303-304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-212

²²¹

²²²

κῦδος ἄροισθε (von ἄρνυ μαι) τοῖσδε πολίταις, ,, ihr möget unseren Mitbürgern Siegesruhm ver- schaffen", vgl. Hom. a 240, § 370 ᾧ παιδὶ μέγα κλέος ἤρατ᾽ ὀπίσσω. Der Schol. gibt die Erklärung πάνυ ἂν ὑμνοῖσθε παρὰ τῶν πολιτῶν nach Hom. Δ 95 πᾶσι δέ κε Τρώ εσσι (bei allen Troern) χάριν καὶ κῦδος ἄροιο. Aber diesem Sinn entspricht nicht das vorausgehende μέν (300), auch nicht die für die Götter weniger passende Bedeutung von κῦδος; endlich würde man dann ἀρεῖσθε oder ἄροισθ' ἄν er- warten, wie der Schol. ὑμνοῖσθε ἄν hat.

305. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-213

²²³

²²⁴

ἔστε τ' ist von Ritschl ein- gesetzt um des Sinnes und der Re- εἴεδροι (94) sponsion willen. στάθητε: last euch durch unsere Bitten) bewegen fest an euren Stätten zu verbleiben (laßt eure Heiligtümer nicht zerstören, damit ihr nicht auszuwandern braucht). ὀξυγόοις λιταίσιν, Schol. διὰ τὰς ὀξυθρηνήτους λιτὰς ἡμῶν.

308. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-214

²²⁵

²²⁶

ὠγυγίαν wie Pers. 38 τὰς ὠγυγίους Θήβας.

309. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-215

²²⁷

²²⁸

Αίδα προϊάψαι (d. i. dem Untergange weihen) nach dem Homerischen " Αϊδι προΐαψεν ( Λ 3). δορὸς ἄγραν Schol. διὰ δόρατος ἀγρευθείσαν ( δοριάλωτον).

310. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-216

²²⁹

²³⁰

Zu zerbröckeltem Staube ( σποδῷ dynam. Dativ) von Acher- volk (vgl. 71f.) bis auf die Stätten der Götter schmählich verbrannt". θεόθεν „,samt den Göttern" wie ῥιζόθεν „,samt der Wurzel" Vgl. 569 πόλιν πατρώαν καὶ θεοὺς τοὺς ἐγγενεῖς πορθεῖν. Heimsöth ver- mutet πεδόθεν.

313-314. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-217

²³¹

²³²

τάς wird näher bestimmt durch νέας τε καὶ παλαιάς. — ἓ ἔ: Schol. διέκοψεν τὸν λόγον τῷ θρήνῳ. νέας ist einsilbig zu lesen wie häufig νεάνις, νεανίας, νεανικός zwei- bez. dreisilbig (Eum. 957, Eur. Phoen. 147, Aristoph. Wesp. 1067,

315-316. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-218

²³³

²³⁴

ἱππηδόν nicht ὑπὸ ἱππέων σύρεσθαι τῶν πλοκάμων (Schol.), sondern δίκην ἵππων (ein anderer Schol.):,, an den Haaren wie Pferde manchmal an den Mähnen fortge- zerrt werden". Vgl. Hik. 437 άyo- μέναν ἱππηδὸν ἀμπύκων πολυμίτων τ' ἐπιλαβὰς ἐμῶν, Verg. Αen. II 403 trahebatur passis Priameia virgo crinibus a templo Cassandra ady- tisque Minervae. φαρέων steht als Iambus.

317-318. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-219

²³⁵

²³⁶

Die Stadt, welche ent- völkert wird, ertönt von dem wirren Geschrei der gefangenen Frauen, welche geschändet werden". ληΐς bedeutet das gleiche wie ληϊάδες γυναῖκες Hom. Υ 193 ληϊάδας δὲ γυναῖκας, ἐλεύθερον ἦμαρ ἀπούρας, ἦγον. ὀλλυμένας: Schol. πορθου- μένας, vgl. Eur. Phoen. 564 ὄψει δὲ πολλὰς αἰχμαλωτίδας κόρας βία πρὸς ἀνδρῶν πολεμίων πορθου- μένας.

319. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-220

²³⁷

²³⁸

προταρβῶ wie προφοβοῦμαι ( πολέμους) Hik. 1005, θάνατον προ- ταρβοῦσα Eur. frg. 360, 25, „ich sehe mit Entsetzen vorher".

320. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-221

²³⁹

²⁴⁰

,,Beweinenswert ist es für sie gleichgepflückt vor der Zeit un- reif gepflückter Herblinge Naß ein- zutauschen, d. h. als unreif gepflückte Herblinge gekeltert zu werden“. Diese Allegorie, durch welche das vorausgehende ὀλλυμένας ausge- führt wird, ist durch den Gebrauch von οπώρα nahegelegt: Hik. 1009 τέρειν' οπώρα δ' εὐφύλακτος οὐδα μῶς, Chaerem. fr. 12 S. 785 Ν. πολ- λὴν ὀπώραν Κύπριδος εἰσορᾶν πα- ρῆν ἄκραισι περκάζουσαν οἰνάνθαις χρόνου. Auf unsere Stelle bezieht sich augenscheinlich die Notiz von Eustath. opusc. S. 355, 28 ed. Taf. ἐν μετοπώρῳ γὰρ οὐ μόνον καινόν, ἐάν, ὡς ἡ παροιμία, ἄνθος ἀναφυῇ, ἀλλὰ καὶ ἐάν κατ' Αἰσχύλον ἀρτί- δροπος οπώρα νεάζουσα τρυγηθῇ. Daraus ist der Text ὀμφάκων τρυ γερὰν δρόσον gewonnen statt des handschriftlichen δωμάτων στυγε ρὰν ὁδόν. Mit ἀρτίδροπος vgl. Hik. 358 κλάδοισι νεοδρόποις, mit δρό- σου Pind. Οl. VII 2 ἀμπέλου δρόσω.

323. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-222

²⁴¹

²⁴²

τί: Schol. τί γὰρ δεῖ πολλὰ λέγειν, vielmehr was sage ich be- weinenswert; mehr als das; denn wer tot ist, ist besser daran als diese, die geschändet werden". Blomfeld vermutet τί γάρ; φθί- μενόν του προλέγω. In προλέγω hebt πρό den in βέλτερα τῶνδε πράσσειν legenden Begriff des Vor- zugs pleonastisch hervor. Vgl. Pind. Nem. II 18 ἐξοχώτατοι προλέγονται. Die Form βέλτερος, βέλτατος ist bei Äschylos die gewöhnliche, nicht βελτίων, βέλτιστος. - βέλτερα πράσ σειν wie Ag. 1444 ἄτιμα δ᾽ οὐκ ἐπραξάτην, Eur. El. 1359 εὐδαίμονα πράσσει.

325-326. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-223

²⁴³

²⁴⁴

γάρ begründet den Haupt- gedanken κλαυτὸν κτἑ. ( τί; τὸν πράσσειν steht parenthetisch). εὖτε δαμασθῇ: zu 243. Vgl. Ag. 762 ὅτε τὸ κύριον μόλῃ und unten 750, Eur. Phoen. 563 ὄψει δαμασθὲν ἄστυ Θηβαίων τόδε. πολλὰ δυ- στυχῆ τε für πολλὰ καὶ δυστυχῆ wie Soph. Phil. 583 πόλλ' ἐγὼ κεί- νων υπο δρῶν ἀντιπάσχω χρηστά τε.

327-328. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-224

²⁴⁵

²⁴⁶

ἄγει, schleppt als Ge- fangenen fort, vgl. ἄγειν καὶ φέρειν (plündern). τὰ δέ, weil an die Stelle von Personen ( ἄλλον) Gegen- stände treten: anderes steckt er (ein anderer) in Brand". φορεῖ hier transitiv, Heimsöth Vermutet πυρπολεῖ. πυρ-

330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-225

²⁴⁷

²⁴⁸

μαινόμενος ἐπιπνεῖ (in wil- der Raserei tobt): vgl. Soph. Ant. 135 πυρφόρος, ὃς τότε μαινομένα ξὺν ὁρμα βακχεύων ἐπέπνει. λαοδάμας: κυρίως τὸ ἐπίθετον Αρεως εἴρηται. Wenigstens heißt Ares βροτολοιγός.

331. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-226

²⁴⁹

²⁵⁰

μιαίνων εὐσέβειαν, d. h. nichts Heiliges wird geachtet und geschont.

332. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-227

²⁵¹

²⁵²

κορκορυγαί: Schol. ταραχαί. κεκωμώδηται δὲ ἡ λέξις, vgl. Ari- stoph. Frie. 991 λῦσον δὲ μάχας καὶ κορκορυγάς, Lys. 491, Wo. 387. ἄστη (um des Versmaßes willen für das überlieferte άorv gesetzt) von den verschiedenen Teilen (Straßen) der Stadt. ποτὶ, näm- lich ἄστη (überliefert ist ποτὶ πτόλιν δ', verbessert von Hermann), gegen die Stadt ist eine Umwallung ge- richtet, welche sie wie ein Jagd- netz umschließt. Schol. ὁρκάνη τὸ θηρατικὸν δίκτυον ὃ καὶ σαργάνη καλεῖται, Phot. ὁρκάνη· ὁ περιέχων τοῖχος οἴκησιν ἢ χωρίον, λέγεται δὲ ἀπὸ τοῦ ἕρκος ὅ ἐστι περίβολον φράγμα. Versteht man ὁρκάνη vom Jagdnetz, so hat man die Ausdrucks- weise, welche zu 64 besprochen ist: „nicht eine δρκάνη gewöhnlicher Art, sondern wallartig".

334. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-228

²⁵³

²⁵⁴

Schol. παρά τό Ομηρικὸν κ ἀνὴρ δ᾽ ἄνδρ᾽ ἐδνοπάλιζεν“

335. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-229

²⁵⁵

²⁵⁶

Das blutige Geblöke (Schol. ἐπὶ τῶν ἄσημα φθεγγομένων νέων τὴν βληχὴν ἔθηκεν) von Säug- lingen, die gerade an der Mutter- brust genährt werden" ist das Wimmern von Kindern, die von der Mutterbrust gerissen und ge- tötet werden. Jüngere Handschriften geben ἀρτιβρεφείς.

338. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-230

²⁵⁷

²⁵⁸

Das Plündern ist dem Hin- und Herrennen gesellt", d. h. die einen tragen fort, die andern kom- men zurück um zu holen. Vgl. Quint. III 69 profanorum sacrorum- que direptio, efferentium praedas repetentiumque discursus. Mit ὁμαίμονες vgl. κάσιν 481, Soph. Frg. 839 ἡ δὲ μωρία μάλιστ᾽ ἀδελφὴ τῆς πονηρίας ἔφυ. In διαδρομᾶν ist δια wie in διαπρέπον Pers. 1010 als eine lange Silbe zu sprechen. Vgl. zu 275.

339-340. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-231

²⁵⁹

²⁶⁰

Hesych. συμβολεῖ· συντυγ χάνει. φέρων ein mit Beute Be- ladener, κενός einer der keine Beute trägt.

341. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-232

²⁶¹

²⁶²

ξύννομον, Schol. κοινωνόν.

342. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-233

²⁶³

²⁶⁴

οὔτε μεῖον οὔτε ἴσον: Schol. πλείονος ὀρεγόμενος. Jeder möchte das meiste sich aneignen ( διὰ τούτου τους πλεονέκτας ἐμφαίνει Schol.) - λελιμμένοι: Schol. λαβεῖν βουλόμενοι. Vgl. λελιμμένος (Schol. ἐπιθυμῶν) 367 mit Gen. Der Plural bezieht sich auf die in κενὸς κενὸν liegende Mehrzahl.

343. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-234

²⁶⁵

²⁶⁶

τίν' . . λόγον für τί . . λόγος nach einer Vermutung von Dindorf: welche Berechnung läßt sich hier- aus entnehmen?" d. i. was läßt sich als Ergebnis dessen erwarten?"

345-346. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-235

²⁶⁷

²⁶⁸

ἀλγύνει θαλαμηπόλων s. v. a. ἀλγύνει τὰς θαλαμηπόλους, ὥστε πικρὸν εἶναι τὸ ὄμμα αὐτῶν, Mit Tränen in den Augen sehen es die Schaffnerinnen mit an, wie die mannigfaltige Frucht auf dem Boden verschüttet wird". Nach αλγύνει steht κυρήσας in den Hand- schriften, welches die Responsion und den Sinn stört und vielleicht aus der zu ἀλγύνει beigeschriebenen Erklärung κυρίας (d. i. θαλαμηπό- λους) entstanden ist. τῶν ist der Responsion zuliebe ergänzt. θαλαμηπόλος Hom. η 8 die Kammer- frau (Schol. ἡ τοῦ οἴκου προνοοῦσα) und alapos die Kemenate der Nausikaa, dagegen bedeutet β 337 θάλαμος die Vorratskammer.

347. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-236

²⁶⁹

²⁷⁰

,,Die reiche Gabe der Erde, ohne Unterschied durcheinander- gemengt, wird weiter geschleppt in geringschätzigem Hin- und Her- schleifen." Vgl. Cic. div. I 369 ex horreis direptum effusumque fru- mentum vias omnisque angiportus constraverat. — οὐτιδανοῖς, weil das schöne Getreide wie wertloses Gut behandelt wird. Schol. τροπικῶς ῥύθια εἶπεν τὰ συνεχῆ κινήματα [ τῶν πολεμίων].

350-351. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-237

²⁷¹

²⁷²

Schol. μεταστᾶσαι εἰς δου- λείαν οἴσουσι τὴν των πολεμίων εὐνήν. Zu der Beute, welche fort- geschleppt wird, gehören auch die kriegsgefangenen Frauen, denen das Schicksal bevorsteht in der Gefangenschaft als Kebsweiber zu dienen: Sklavinnen, die das ihnen neue Leid der Knechtschaft kosten, sehen in der Gefangenschaft dem Bett eines glücklichen (und hoch- mütigen) Mannes als eines feind- seligen Siegers entgegen. Ein Gegenstand der Hoffnung (und Sehnsucht) ist für sie der Tod als Hilfe gegen Kummer und Trä- an nen." καινοπήμονες erinnert den Gedanken, welchen der aus kriegsgefangenen Frauen bestehende Chor Eur. Iph. Τ. 1117 ausspricht: λατρεύω ζηλοῦσα τὸν διὰ παν- τὸς δυσδαίμον· ἐν γὰρ ἀνάγκαις οὐ κάμνει σύντροφος ὢν < ἐξ ἀρχᾶς> δυσδαιμονίᾳ· τὸ δὲ μετ᾿ εὐτυχίαν κακοῦσθαι θνατοῖς βαρὺς αἰών. Die Worte λέχος προσμένουσιν sind zur Herstellung des Sinnes ergänzt. Die überlieferten Worte νέαι τλή- μονες εὐνάν gestatten keine Kon- struktion und entsprechen nicht dem Versmaße der Strophe; in νέαι τλήμονες kann man eine (nicht zutreffende) Erklärung zu καινοπή- μονες, in εὐνάν zu λέχος sehen. Mit προσμένουσιν vgl. Soph. Trach. 525 τὸν ὃν προσμένουσ᾽ ἀκοίταν. δυσμενοῦς, da selten der Fall sein wird, was Achilleus Hom. I 343 sagt: τὴν ἐκ θυμοῦ φίλεον δουρικτήτην περ ἐοῦσαν. Vgl. Soph. Αi. 211 λέγ', ἐπεί σε λέχος δουριάλωτον στέρξας ἀνέχει θούριος Αἴας. ἐλπὶς . . μολεῖν: vgl. Eur. Hel. 432 ἐλπὶς δ᾽ ἔκ γε πλουσίων δόμων λαβεῖν τι ναύταις. νύκτερον Ι τέλος s. v. a. τέλος θανάτοιο statt des τέλος γαμήλιον. — ἐπίρροπος wie Hom. Δ 390 τοίη οἱ ἐπίρροπος ἦεν ᾿Αθήνη, vgl. Μ 180 Δαναοίσι μάχης ἐπιτάρροθοι ἦσαν (Helfer im Kampfe). Der Gedanke wie 323f. und Eur. Hik. 86 θανοῦσα τῶνδ᾽ ἀλγέων λαθοίμαν.

356-706. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-238

²⁷³

²⁷⁴

zweites Epeiso- dion. Eteokles tritt auf mit Me- II lanippos (395), Megareus (459), Lasthenes (607f.), um die Mit- teilung des Kundschafters (66 ff.) entgegenzunehmen, vgl. Einl. S. 9 f. Die erste Szene, der Mittelpunkt des Stückes, gibt eine glänzende Schilderung der sieben feindlichen und der ihnen an den sieben Toren entgegenstehenden Thebanischen Heerführer. In der zweiten Szene macht der Chor den vergeblichen Versuch Eteokles von dem greuel- vollen Zweikampf mit dem Bruder zurückzuhalten. Damit gibt dieses Epeisodion die ethische Moti- vierung für den Untergang der argivischen Heerführer und der feindlichen Brüder. Wie auch sonst bei Äschylos da, wo dem Dialoge antistrophische Chorika eingefügt sind, Symmetrie des Dialogs sich nachweisen läßt, so hat Ritschl (Jahrb. f. Philol. Bd. 77. 1858. S. 761.) symmetrische An- lage auch in den sieben Reden des Boten und Erwiderungen des Eteokles wahrgenommen. Da an einigen Stellen der Text unsicher oder lückenhaft ist, läßt sich die Verszahl nicht bei allen Partien mit voller Bestimmtheit feststellen. Doch scheint mit Beiseitelassung der zwei ankündigenden Verse des Boten 362f., denen die zwei zur nächsten Szene überleitenden Verse des Eteokles 662 f. entsprechen, die Gliederung der ganzen Partie 364 661 folgende zu sein: Π IV ΑΓ20- ΕΤ20 | στρ. α' | ΑΓ14- ΕΤ14 | ἀντ. α' | ΑΓ14- ΕΤ14 | στρ. β' | ΑΓ20- ΕΤ20| αντ. β|| V VI VII ΑΓ22- ΕΤ 22 | στρ. γ΄ | ΑΓ 29- ΕT 29 | αντ. γ΄ | ΑΓ 22- ΕΤ 22.

356. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-239

²⁷⁵

²⁷⁶

Unter ημιχόριον ist hier der Führer des Halbchors zu verstehen.

357-358. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-240

²⁷⁷

²⁷⁸

νέαν: gern wird aus der Eile und Hast des Boten auf die Wichtigkeit seiner Mitteilung ge- schlossen. διώκων: zu 90. ποδῶν ist gen. def. zu χνόας (vgl. 137): wie die Achsen den Wagen, so bewegen die Füße den Körper fort. Auf weiteres darf die Ver- gleichung nicht bezogen werden, wie der Schol. meint: χνόας ποδῶν μεταφορικῶς εἶπεν τὰ ἄκρα τῶν ποδῶν. Vgl. auch Hesych. κνους· ὁ ἐκ τοῦ ἄξονος ήχος. λέγεται δὲ καὶ κνόη· καὶ ὁ τῶν ποδῶν ψόφος, ὡς Αἰσχύλος Σφίγγι.

359. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-241

²⁷⁹

²⁸⁰

καὶ μήν dient häufig bei der Ankündigung neu auftretender Per- sonen dazu die Aufmerksamkeit auf sie zu lenken.

360. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-242

²⁸¹

²⁸²

εἶσι als Präsens wie Hom. ζ 102 οἵη δ' Αρτεμις εἶσι, Εum. 242 πρόσειμι. ἀρτίκολλος (so Paley für ἀρτίκολλον, welches der ver- meintlichen Präposition is wegen 1. Προιτίδες 2. Ηλέκτραι 3. Νηΐσται 4. Ογκαῖαι ( Ωγύγιαι) 5. Βορραῖαι 6. Ομολωΐδες 7. Κρηναῖαι gesetzt wurde), genau angepaßt, gerade recht. Vgl. Cho. 578 όπως ἂν ἀρτίκολλα συμβαίνῃ τάδε, Soph. Trach. 58 ἐγγὺς δ᾽ ὅδ᾽ αὐτὸς ἀρτί- πους θρώσκει δόμους (Schol. ήρ- μοσμένως τῷ καιρῷ). μαθεῖν konsekutiv zu ἀρτίκολλος.

361. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-243

²⁸³

²⁸⁴

οὐκ ἀπαρτίζει: die Beziehung auf ἀρτίκολλος läßt erkennen, daß ἀπό in ἀπαρτίζειν negative Be- deutung hat: läßt nicht unrecht (zu spät) kommen". Anders Hesych. ἀπαρτί· ἀπηρτισμένως· Αἰσχύλος ᾿Αθάμαντι. Weil jüngere Hand- schriften οὐ καταρτίζει bieten, ver- mutet Weil εὖ καταρτίζει.

363. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-244

²⁸⁵

²⁸⁶

ὡς für ὥς τ' Blomfield, da dieser Vers appositionell zu τὰ τῶν ἐναντίων steht.

364. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-245

²⁸⁷

²⁸⁸

Schol. αἰδεσθεὶς τὰ Ομηρικά ἐγκώμια πρῶτον αὐτὸν καταλέγει ὁ Αἰσχύλος. Vgl. z. f.V. Mit μέν wird Τυδεύς den nachher zu nennenden Führern entgegengestellt. Im einzelnen weicht die Darstellung des Euripides Phoen. 1104 ff. ab, wie folgende Tabelle zeigt: bei Äsch. Tydeus, Kapaneus Eteoklos Hippomedon Parthenopaios Amphiaraos Polynikes Der Name Βορραῖαι fehlt bei Euri- pides, weil es bei ihm als letztes mit ἕβδομαι bezeichnet wird. In gleicher Weise fehlt bei Äschylos der Name Κρηναῖαι. Statt Βορραίαι heißt bei anderen (Paus. IX 8, 3ff., Apollod. ΙΙ 6, 6) das Stadttor bei Eur. Amphiaraos Kapaneus Parthenopaios Hippomedon Adrastos Tydeus Polynikes. Υψισται. Für Eteoklos tritt bei Euripides Adrastos ein. Dagegen wird Eteoklos Eur. Hik. 872 ge- nannt, wo auch Adrastos als Ober- feldherr erscheint und Soph. Ο. Κ. 1316, wo die gleichen Namen wie hier aufgezählt werden.

365. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-246

²⁸⁹

²⁹⁰

Durch das Verbot des Sehers Amphiaraos, welches den Sturm- angriff hinausschiebt, motiviert der Dichter die Ruhe, mit welcher Eteokles Zeit für lange Reden findet. Deshalb mußte Tydeus, der Feind des Amphiaraos (558), an die Spitze gestellt werden, nicht wie der Schol. annimmt: αἰδεσθεὶς τὰ Ομηρικὰ ἐγκώμια πρῶτον αὐτὸν καταλέγει ὁ Αἰσχύλος. Insofern ist der Tadel des Euripides Phoen. 751 ὄνομα δ᾽ ἑκάστου διατριβὴν πολλὴν ἔχει ἐχθρῶν ὑπ᾽ αὐτοῖς τείχεσιν καθημένων nicht berechtigt.

366. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-247

²⁹¹

²⁹²

σφάγια: vor dem Angriff opferten die Feldherrn ἐπὶ τῇ διαβάσει oder τὰ διαβατήρια, Thuk. V 54, Xen. Hell. IV 7, 2, VI 4, 19. γίγνεσθαι ohne Not Naber.

367. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-248

²⁹³

²⁹⁴

μαργῶν von der wilden Kampfeswut (Hesych. μαργῶντες· μαινόμενοι). — λελιμμένος: 342.

368. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-249

²⁹⁵

²⁹⁶

μεσημβριναῖς: Schol. τότε γὰρ μάλιστα μέμηνεν ( ὁ δράκων), vgl. Verg. Georg. III 434 anguis .. saevit agris asperque siti atque exterritus aestu. A. Hillebrand Jahrb. f. klass. Philol. 1883 S. 455 f. führt eine Stelle aus dem neunten Yasnakapitel des Avesta an, in welcher gleichfalls der Drache in Verbindung mit der Mittagszeit erscheint, so daß sich nach der Ansicht Hillebrands eine Überein- stimmung der iranischen Sage mit einem hier erhaltenen Rest griechi- scher Volksanschauung ergibt.

369. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-250

²⁹⁷

²⁹⁸

θείνει ὀνείδει (mit einem Anklang): vgl. Soph. Αi. 501 λόγοις ἰάπτων, 724 ονείδεσιν ἤρασσον, 1244 κακοῖς βαλεῖτε, Verg. Aen. IV 447 adsiduis hinc atque hinc vocibus heros tunditur. μάντιν Οἰκλείδαν nennt auch Pindar Ol. VI 13 und Bakchylides VIII 16 den Amphia- raos. Schol. (zu 556) ᾿Αμφιάραος Οϊκλέους τοῦ Μελάμποδος τοῦ Αμυθάονος τοῦ Κρηθέως τοῦ Αἰόλου τοῦ Ἕλληνος τοῦ Διός, μητρὸς δὲ Υπερμήστρας. Vgl. Soph. Αi. 801 τοῦ Θεστορείου μάντεως.

370. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-251

²⁹⁹

³⁰⁰

σαίνειν (Schol. ἐκκλίνειν) dient zur gehässigen Bezeichnung feigen Verhaltens, da es vom Hunde übertragen ist, der schweifwedelnd um etwas herumgeht ohne den Mut zu haben es anzugreifen.

371-372. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-252

³⁰¹

³⁰²

Schol. νεωτερικὸν τοῦτο, τοῦ κράνους ἡ τριλοφία. κατά σκιος hier aktiv, beschattend" wie Eur. Phoen. 653 ἔρνεσιν κατασκίοι- σιν. Dieser Stelle ist Aristoph. Ach. 965 κραδαίνων τρεῖς κατα- σκίους λόφους entnommen. Vgl. Hom. Τ 382 ἵππουρις τρυφάλεια, περισσείοντο δ' ἔθειραι (hier κράνους χαίτωμα). ὑπ' ἀσπίδος ἔσω, unter dem Schilde innerhalb desselben.

373. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-253

³⁰³

³⁰⁴

κλάζουσι φόβον wie μινύ- ρονται φόβον 116. Das Klingen der Schellen weckt Furcht. Vgl. Soph. Frg. 775 σὺν σάκει κωδωνοκρότῳ παλαισταί, Eur. Rhes. 308 πολλοῖσι σὺν κώδωσιν ἐκτύπει φόβον, 384 κόμπους κωδωνοκρότους παρὰ πορ- πάκων κελαδοῦντας. Von anderen künstlichen Vorrichtungen am Schilde, welche den Gegner er- schrecken und verwirren sollen, ist 528 die Rede. Vgl. Eur. Phön. 1124 Ποτνιάδες δ' ἐπ' ἀσπίδι ἐπίσημα πῶλοι δρομάδες ἐσκίρτων φόβῳ, εν πως στρόφιγξιν ἔνδοθεν κυκλού μεναι πόρπαχ᾽ ὑπ' αὐτόν, ὥστε μαί- νεσθαι δοκεῖν.

374. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-254

³⁰⁵

³⁰⁶

ὑπέρφρον: Schol, υπερή φανον.

375. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-255

³⁰⁷

³⁰⁸

φλέγοντα ὑπ᾽ ἄστροις unter Sternen strahlend, sternfunkelnd.

377. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-256

³⁰⁹

³¹⁰

πρέσβιστος (wie ἥδιστος, βράχιστος) Hom. Hymn. 30, 2. Verg. Aen. IX 405 heißt der Mond astro- rum decus. νυκτὸς ὀφθαλμός: in anderem Sinne νυκτὸς ὄμμα Pers. 431. Dagegen Pind. Ol. 3, 19 διχόμηνις ὅλον χρυσάρματος ἑσπέρας ὀφθαλμὸν ἀντέφλεξε Μήνα und Soph. Αnt. 103 ἀκτὶς ἀελίου . . χρυ- σέας ἡμέρας βλέφαρον. Vgl. auch Asch. Frg. 170 ἀστερωπὸν ὄμμα Λητώας κόρης. πρέπειν von dem was in die Augen fällt.

378. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-257

³¹¹

³¹²

,,So sich toll gebärdend mit seiner prahlerischen Rüstung". Vgl. τοιαῦτ᾽ ἀλύει Εur. Frg. 665, τί ταῦτ' ἀλύω Hipp. 1182.

379. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-258

³¹³

³¹⁴

παρ' ὄχθαις, des Ismenos.

380-381. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-259

³¹⁵

³¹⁶

,,Wie ein Streitroß, welches ob der Kraft der Zügel (durch die es zurückgehalten wird) heftig schnaubt, wenn es den Klang der Kriegstrompete vernehmend vor- wärts drängt". χαλινών μένει wie Ag. 248. Schol. οὕτως ἀσθμαίνει καὶ σπεύδει ὡς καὶ ἵππος πολε- μιστὴς σάλπιγγος ἀκούων καὶ ἐπι- θυμῶν πολέμου. Danach ist ὀρ- γᾶται κλύων gesetzt für das über- lieferte ὁρμαίνει μένων, worin μαίνει μένων aus einer Variante des vor- hergehenden Verses κατασθμαίνει μένων entstanden ist. Ζα ὀργᾶται vgl. Cho. 452 ὀργᾷ μαθεῖν, Suid. und Phot. ὀργωμένοις· ἐντεταμένως ἐπι- θυμοῦσιν. Zum Ganzen vgl. Verg. Georg. III 83 tum, si qua sonum procul arma dedere, stare loco nescit, micat auribus et tremit artus, collectumque premens volvit sub naribus ignem.

383. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-260

³¹⁷

³¹⁸

φερέγγυος, ἀξιόπιστος ἐγε γυητής, von erprobter Tüchtigkeit mit Infin. wie Herod. V 30 οὐ φερέγ γυός εἰμι δύναμιν παρασχεῖν το σαύτην, VII 49 λιμὴν . . φερέγγυος ἔσται διασῶσαι τὰς νέας.

384. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-261

³¹⁹

³²⁰

κόσμον μέν mit bloß ge- dachtem Gegensatz, sodaẞ der Sinn der gleiche ist wie wenn es κόσμον γε hieße.

385. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-262

³²¹

³²²

Schol. ταῦτα παρὰ ᾿Αλκαίου. οὐ τιτρώσκει τὰ ἐπίσημα οὐδὲ ὅπλα αὐτὰ καθ' ἑαυτὰ δύναμιν ἔχει, εἰ μὴ ἄρα & φέρων αὐτὰ γένοιτο γεν- ναῖος. Ebenso spricht Papirius bei Liv. X 39: non enim cristas vulnera facere et per picta atque aurata scuta transire Romanum pilum. Vgl. Tac. Agr. 32 ne terreat vanus ad- spectus et auri fulgor atque argenti, quod neque tegit neque vulnerat.

386. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-263

³²³

³²⁴

δάκνουσι, tuen weh.

387. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-264

³²⁵

³²⁶

νύκτα ταύτην ἣν λέγεις . . γένοιτο für νὺξ αὕτη, ἣν λέγεις, γένοιτο, diese Nacht dürfte leicht einer besonderen Erwägung zur Wahrsagerin werden. Die gleiche Attraktion an das Relativ (s. g. attractio inversa) Hom. K 416 qv- λακὰς δ᾽ ἃς εἴρεαι, ἥρως, οὔ τις κεκριμένη φύεται στρατόν, Soph. Ο. Τ. 449 τὸν ἄνδρα τοῦτον ὃν πάλαι ζητεῖς .., οὗτός ἐστιν ἐνθάδε, Trach. 283 τάσδε δ' ὥσπερ εἰσορᾷς, ἐξ ὀλβίων ἄζηλον εὑροῦσαι βίον χωροῦσι πρὸς σέ, Verg. I 573 urbem quam statuo vestra est, Fischart Geschichtklitterung den liebsten bulen den ich hab, der leit beim wirt im keller" u. a.. Ζυ ἐννοίᾳ (50 Blomfield für ἡ ἀνοία) τινί vgl. 459, Prom. 178 παλάμα τινί, Cho.138 σὺν τύχῃ τινί, Soph. Αi. 853 συν τάχει τινί.

390. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-265

³²⁷

³²⁸

D. i. wenn man etwa daran denkt (wenn man die Sache von dem Gesichtspunkt aus betrachtet), daß einem, der stirbt, Nacht auf die Augen fällt.

391-392. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-266

³²⁹

³³⁰

φέροντι (scil. αὐτό), denn σῆμα . . τόδε ist Subjekt zu γένοιτο. - ἐνδίκως, wahrhaft, wie πανδίκως 657. ἐπώνυμον „, die Sache durch den Namen kennzeichnend, be- deutungsvoll", wie Soph. Ai. 340, wo Aias sagt: αἰαι· τίς ἄν ποθ᾽ εθ᾽ ὧδ᾽ ἐπώνυμον τοὐμὸν ξυνοί- σειν ὄνομα τοῖς ἐμοῖς κακοῖς;

393. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-267

³³¹

³³²

Der Übermut, welchen sein Schildzeichen offenbart, wird sich gegen ihn selber wenden, wie man vorhersehen kann, d. h. Nacht wird ihm auf die Augen fallen.

395. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-268

³³³

³³⁴

τόνδε: Grotius τῶνδε. Aber s. Einl. S. 10.

396. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-269

³³⁵

³³⁶

Αἰσχύνης θρόνος wie Δίκας θρόνος Eum. 163, βωμὸς Δίκας ebd. 542, Ag. 395, Δίκας βάθρον Soph. Ant. 854. Mit Αἰσχύνης θρόνον τιμᾶν wird das Ehrgefühl des Helden ( αἰδώς) bezeichnet.

398. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-270

³³⁷

³³⁸

Der Gen. αἰσχρῶν ist von dem im α στερητικόν von αργός legen- den Begriff der Trennung regiert: ,, in seinem Tun des Unehrenhaften sich enthaltend". Vgl. Eur. Iph. Α. 1000 ἀργὸς ὢν τῶν οἴκοθεν.

399-400. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-271

³³⁹

³⁴⁰

Schol. γνήσιος πολίτης ἐκ τῶν σπαρτῶν, οὐ τῶν μετὰ Κάδμου ἐπηλύδων. Da seine Wurzel von den gesäten Männern her aufge- gangen ist", so ist er recht eigent- lich ein Sohn dieses Landes, aus dem sein Ahne hervorgewachsen ist, und gehört nicht den Fremden zu, die mit Kadmos ins Land kamen. Nach Eur. Phoen. 657 ff. erlegte Kadmos den Drachen des Ares und säte die Zähne des- selben in die Erde. Daraus gingen bewaffnete Männer hervor, welche übereinander herfielen. Vgl. Eur. Herakl. 4 Θήβας .. ἔνθ᾽ ὁ γηγενής σπαρτῶν στάχυς ἔβλαστεν, ὧν γένους Αρης ἔσωσ᾽ ἀριθμὸν ὀλίγον. Nach dem Schol. zu Phoen. 670 blieben am Leben: Πέλωρ, Ἐχίων, Οὐδαῖος, Χθόνιος, Υπερήνωρ, Κρέων.

401. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-272

³⁴¹

³⁴²

,,Daß dieses Tatsache, nicht bloße Rede ist, wird Ares in seinem Würfelspiel entscheiden." Vgl. Eur. Hik. 330 ἔτ᾽ αὐτὸν ἄλλα βλήματ' ἐν κύβοις βαλεῖν πέποιθα, Rhes. 183 ψυχὴν προβάλλοντ' ἐν κύβοισι δαί- μονος, 446 κυβεύων τὸν πρὸς " Αρ- γείους " Αρη. Dies hat sich bestätigt nach Apollod. I 8, 5 Τυδεὺς ἐπὶ Θήβας μετ' Αδράστου στρατευσά- μενος ὑπὸ Μελανίππου τρωθεὶς ἀπέ- θανεν.

402. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-273

³⁴³

³⁴⁴

Δίκη ὁμαίμων: Schol. τὸ τῆς συγγενείας δίκαιον (die Pflicht, die er als echter Sprößling dieses Lan- des hat) στέλλει αὐτὸν εἰς τὴν μά- χην. κάρτα, mit eindringlicher Mahnung. προστέλλεται (ent- sendet) wie ἀποπεμψαμένη Pers. 141 (von sich).

403. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-274

³⁴⁵

³⁴⁶

Melanippos geht ab zum Tore.

404. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-275

³⁴⁷

³⁴⁸

αμόν, ἡμέτερον. νύν, von Natur lang (228), wird von den Tragikern um des Versmaßes willen verkürzt (z. B. auch Pers. 1041, 1049, 1067), wie umgekehrt aus dem gleichen Grunde ἆρα für ἄρα gebraucht wird.

405. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-276

³⁴⁹

³⁵⁰

δικαίως: die Responsion mit dem antistr. V. wird genauer, wenn man mit Heimsöth διά δίκας schreibt (vgl. Cho. 783 διὰ δίκας πᾶν ἔπος ἔλακον). Auch tritt die Beziehung auf Δίκη ὁμαίμων 402 noch mehr hervor. Aschylos, Sieben gegen Theben. 407 5. μόρους ὀλομένων ὑπὲρ φίλων (Todesgeschick von Männern, die für ihre Mitbürger fallen), wenn es nicht ursprünglich στόνους für μό- ρους geheißen hat (todmeldendes Stöhnen um gefallene Freunde hören) nach dem Schol. οὓς ποιοῦνται ὑπὲρ τῶν φίλων πολιτῶν οἱ Θηβαῖοι. Ζη ἰδέσθαι vgl. dann ἰδεῖν Cho. 968 (s. v. a. ἀκοῦσαι).

409. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-277

³⁵¹

³⁵²

outws, wie du flehst.

410. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-278

³⁵³

³⁵⁴

Ηλέκτραι πύλαι: durch dieses Tor führte der Weg von Platää nach Theben (Paus. IX 8, 7).

411. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-279

³⁵⁵

³⁵⁶

γίγας: vgl. Hom. κ 120 Λαι- στρυγόνες . . οὐκ ἄνδρεσσι ἐοικότες, ἀλλὰ Γίγασιν, Soph. Frg. 872 ὁ σκληρὸς οὗτος καὶ Γίγαντας ἐκτρέ- φων . . Πάλλας, Eur. Bakch. 542 οὐ φῶτα βρότειον, φόνιον δ' ὥστε Γίγαντ᾽ ἀντίπαλον θεοῖς, Phoen. 127 ὡς φοβερὸς εἰσιδεῖν, γίγαντι γης γενέτα προσόμοιος. — ἄλλος: der Schol. spricht von dem rhetorischen Kunstgriff des Dichters den Tydeus nachträglich als Giganten zu be- zeichnen. Hiernach kann es schei- nen, als liege ein Widerspruch vor gegen Hom. Ε 801 Τυδεύς του μικρὸς μὲν ἔην δέμας, ἀλλὰ μαχη- τής, aber ἄλλος wird, wie Soph. Εl. 708 Βοιωτὸς ἄλλος, Eur. Hik. 888 ὁ τῆς κυναγοῦ δ᾽ ἄλλος Αταλάντης γόνος zeigt, bei der Aufzählung gebraucht ohne solche Beziehung (,, dieser weitere Held ein Riese, da er größer ist als der vorige").

412. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-280

³⁵⁷

³⁵⁸

κατ' ἄνθρωπον φρονεῖ wie Soph. Αi. 760 ὅστις ἀνθρώπου φύ σιν βλαστὼν ἔπειτα μὴ κατ' ἄνθρω- που φρονῇ.

413. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-281

³⁵⁹

³⁶⁰

Da die vermessene Prahlerei des Kapaneus augenscheinlich in den Worten liegt, er werde Theben zerstören, möge Gott wollen oder nicht, so unterbricht dieser V. den Zusammenhang und ist er mit Recht von Lachmann als Inter- polation bezeichnet worden. Vgl.

414. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-282

³⁶¹

³⁶²

τὲ . . καί für εἴτε . . εἴτε wie Hom. Θ 168 διάνδιχα μερμήρι ξεν ἵππους τε στρέψαι καὶ ἐναντί- βιον μαχέσασθαι, Soph. Ant. 328 ἐὰν δὲ ληφθῇ τε καὶ μή, Ο. Κ. 488 αὐτοῦ σύ τ' αὐτὸς κεἴ τις ἄλλος ἀντὶ σοῦ, Eur. Hik. 498 ὤμοσεν ( Καπανεύς) πόλιν πέρσειν θεοῦ θέλοντος ἤν τε μὴ θέλῃ, Kykl. 332 ἀνάγκῃ κἂν θέλῃ κἂν μὴ θέλῃ. Vgl. auch unten 1058.

415-416. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-283

³⁶³

³⁶⁴

Schol. οὐδὲ τὸν τοῦ Διὸς σκηπτὸν εἰς γῆν κατενεχθέντα ἐμ ποδὼν γενέσθαι αὐτῷ λέγει. Hier- nach ist οὐδέ νιν Διὸς κεραυνὸν ἐνσκήψαντ' ἄν gesetzt für οὐδὲ τὴν Διὸς ἔριν πέδω σκήψασαν, πorin ἔριν unpassend ist und v und νίν fehlen. Vgl. Eur. Phoen. 1175 τοσόνδ' ἐκόμπασε (Kapaneus), μηδ' ἂν τὸ σεμνὸν πῦρ νιν εἰργαθεῖν Διὸς τὸ μὴ οὐ κατ' ἄκρων περγάμων ἑλεῖν πόλιν und die Drohung des Parthe- nopäos unten 519 f.

416. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-284

³⁶⁵

³⁶⁶

Von dem ägyptischen König Apries erzählt Herod. II 169: 4- πρίεω λέγεται εἶναι ἥδε διάνοια, μηδ' ἂν θεόν μιν μηδένα δύνασθαι παῦ- σαι τῆς βασιληίης.

419. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-285

³⁶⁷

³⁶⁸

Eur. Phoen. 1121 heißt es von Tydeus: δεξιᾷ δὲ λαμπάδα Τιτὰν Προμηθεὺς ἔφερεν ὡς πρήσων πόλιν.

420. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-286

³⁶⁹

³⁷⁰

ὡπλισμένη, als Waffe ge- geben (Schol. ἀνθ᾽ ὅπλου οὖσα). In gewöhnlicher Weise heißt es Eur. Bakch. 733 ἕπεσθε θύρσοις διὰ χερῶν ὁπλισμέναι. Vielleicht aber ist auch hier mit Herwerden ὡπλισμένῳ zu schreiben ( ὡπλισμένῳ αὐτῇ).

421. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-287

³⁷¹

³⁷²

D. h. die Worte πρήσω πόλιν stehen auf dem Schilde über dem Fackelträger.

422. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-288

³⁷³

³⁷⁴

τοιῷδε τῷδε φωτὶ für τοιῷδε φωτὶ πέμπε Dindorf. Schütz ver- mutet τωιῷδε φωτὶ δ᾽ εἰπέ. Nach τοιώδε konnte τῷδε leicht ausfallen und dann der V. mit πέμπε ergänzt werden.

423. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-289

³⁷⁵

³⁷⁶

μὴ τρέσας hat Bezug auf κομπάζοντα, ohne sich durch seine prahlerischen Reden schrecken zu lassen.

424. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-290

³⁷⁷

³⁷⁸

Auch hier bringt (wie man im Sprichwort sagt) ein Gewinn den andern". Der eine Gewinn ist, daß Kapaneus durch seine Prahlerei nur seine frevelhafte Ge- sinnung offenbart. Daraus ergibt sich der andere, daß er den Zorn des Zeus auf sich herabruft und den Gott zum Bundesgenossen der Thebaner macht. Die Textänderung von Keck καὶ τῷδε κόμπῳ erscheint hiernach unnötig.

425. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-291

³⁷⁹

³⁸⁰

Wovon das Herz voll ist, davon geht der Mund über".

427. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-292

³⁸¹

³⁸²

Kapaneus droht nicht bloß mit dem Munde ( γλώσσα 426), son- dern ist auch bereit die Drohung zur Tat zu machen. Vgl. Eur. Heraklid. 691 μή τοί μ' ἔρυκε δρᾶν παρεσκευασμένον.

428. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-293

³⁸³

³⁸⁴

ἀπογυμνάζων στόμα kenn- zeichnet die γλωσσαλγία des Kapa- neus.

429. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-294

³⁸⁵

³⁸⁶

ματαία χαρᾷ, in frevler Freude.

430. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-295

³⁸⁷

³⁸⁸

Hesych. γεγωνός· μεγαλό- φωνος. κυμαίνοντα, tumida, hochmütige.

431. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-296

³⁸⁹

³⁹⁰

ξὺν δίκῃ wie ἐνδίκως 392, in Wahrheit.

432-433. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-297

³⁹¹

³⁹²

ἥξειν: vgl. Prom. 374 ἀλλ᾽ ἦλθεν αὐτῷ Ζηνὸς ἄγρυπνον βέλος. οὐδὲν ἐξῃκασμένον, kein bild- licher: dieser πυρφόρος wird nicht wie der πυρφόρος 419 auf dem Schilde dargestellt, sondern ein wirklicher sein. Dieser Sinn wird durch den folgenden (von Verrall als unecht erkannten) Vers zerstört, welcher aus 418 gebildet ist und sich auch durch das nach- hinkende τοῖς ἡλίου als Interpolation zu erkennen gibt. Vgl. Ag. 1243 κλύοντ᾽ ἀληθῶς οὐδὲν ἐξγκασμένα.

434-435. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-298

³⁹³

³⁹⁴

ἐπ᾿ αὐτῷ τέτακται: Schol. ἀντιτέτακται. κεί στόμαργός (Schol. ταχὺς εἰς τὸ λαλεῖν, vgl. Eur. Med. 525 τὴν σὴν στόμαργον, ὦ γύναι, γλωσσαλγίαν) ἐστ᾽ ἄγαν ὁ Καπανεύς), αἴθων λῆμα di. der sich die Flamme seines Mutes durch die frechen Reden des Ka- paneus nicht dämpfen läßt. Πολυφόντου βία: diese epische Um- schreibung auch 556, 558, 564, 607, 628. Vgl. Cho. 892 Αἰγίσθου βία, Soph. Phil. 314, 321, 592 Οδυσσέως βία, Trach. 38 Ιφίτου βία.

436-437. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-299

³⁹⁵

³⁹⁶

φερέγγυον φρούρημα (abstr. pro concreto): Schol. ἱκανὸς φρον- ρεῖν τὴν πατρίδα. προστατηρίας Αρτέμιδος: Schol. ὡς τοῦ Πολυφόν- του ἱερέως ὄντος τῆς ᾿Αρτέμιδος. Das Epitheton προστατήριος (Phot. προστατήριος· Ἀπόλλων, ἐπεὶ πρὸ τῶν θυρῶν αὐτὸν ἱδρύοντο. Σοφοκλῆς El. 637) scheint darauf hinzudeuten, daß der Dichter an ein Heiligtum der Artemis vor dem Elektratore denkt. Ηλεκτρίς (die strahlende) erscheint in den Orphischen Hym- nen VIII 6 als Beiname der Selene. Blaydes vermutet εὐνοίᾳ τε. Aber vgl. Isokr. IV 174 τὰς εὐ- νοίας ἀληθινὰς πρὸς ἡμᾶς αὐτοὺς ἕξομεν.

441-442. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-300

³⁹⁷

³⁹⁸

πωλικῶν ἑδωλίων (Schol. παρθενικῶν καθεδρῶν) wie Cho. 69 νυμφικῶν ἑδωλίων von dem παρ- θενών. πῶλος wird bald vom Jüng- linge (Cho. 790, Eur. Phoen. 947), bald wie πόρτις, δάμαλις, μόσχος von der Jungfrau (Eur. Hipp. 546, Hek. 142) gesagt.

443. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-301

³⁹⁹

⁴⁰⁰

ἐκλαπάξαι (Schol. ἐκβαλεῖν): uè ergänzt sich leicht aus dem vor- hergehenden ἐμόν. Hermannschreibt εδωλίων μ'.

444. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-302

⁴⁰¹

⁴⁰²

Auf die Aufforderung des Eteokles 438 ist das einfache λέξω die passende Erwiderung. Deshalb hat diesen Vers H. Wolf als Inter- polation bezeichnet. Wegen des Folgenden ist er seinem ganzen Inhalte nach und besonders in der Angabe πρὸς πύλαις unnütz. Auch der rhythmische Bau desselben ist nicht gut.

446. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-303

⁴⁰³

⁴⁰⁴

ἐπήδησεν wie Hom. Η 181 πάλλεν δὲ Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ, ἐκ δ᾽ ἔθορε κλῆρος κυνέης . Αἴαντος.

447. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-304

⁴⁰⁵

⁴⁰⁶

πύλαισι: wie bei Hom. (Hesych. unter πύλαι), so kommt bei Äschylos nur der Plural von πύλη vor. Νηΐσταισι: vgl. Hesych. νήιστα· κατώτατα, ἔσχατα. - προσβαλεῖν ist von dem in πάλος ἐπήδησεν legenden Ausdruck des Wollens abhängig.

448. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-305

⁴⁰⁷

⁴⁰⁸

ἐν ἀμπυκτῆρσιν ἐμβριμωμένας (knirschend im Gebisse): Schol. of κορυφιστήρες, τὰ προμετωπίδια κυρίως. νῦν δὲ λέγει τοῖς χαλινοῖς.

449. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-306

⁴⁰⁹

⁴¹⁰

δινεῖ: weil der Sturm auf die Stadt noch nicht beginnen darf

450. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-307

⁴¹¹

⁴¹²

φιμοί, hier die die Nase einklemmenden Zaumringe, an denen das Blasen der Nüstern ein pfeifendes Geräusch verursacht. Hesych. φιμός· κημός, παραστομιον, Eustath. zur Il. p. 1157, 34: Aloxú- λος δέ φησι καὶ τὴν τάφρον αὐλῶνα, ἔνθα καὶ φιμοὺς λέγει αὐλωτοὺς διὰ τὸ κώδωνας, φησί (1. φασί), προσῆφθαι αὐτοῖς, οἷς ἐμφυσῶντες οἱ ἵπποι ὡς φωνὴν σάλπιγγος προΐεντο· γράφει οὖν οὕτως· εἶχε πώλους τέσσαρας ζυγηφόρους φιμοῖσιν αὐλωτοῖσιν ἐστομωμένας (vielleicht έμβριμωμένας). βάρο βαρον βρόμον (30 Schütz für τρόπον): Schol. ἀπηνῆ ήχον. Vgl. Soph. Ant. 1002 κλάζοντας . . βεβαρβαρωμένως.

451. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-308

⁴¹³

⁴¹⁴

μυκτηρόκομπα πνεύματα, das nüsternstolze Schnauben, d. i. das stolze Schnauben der Nüstern.

452. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-309

⁴¹⁵

⁴¹⁶

οὐ σμικρὸν τρόπον (gro- artig) wie τον μέγαν τρόπον 270, ἄνδρα δ᾽ οὐ πέπυσθε σύμμαχον Τροία μολόντα Ῥῆσον οὐ φαύλῳ τρόπῳ Eur. Rhes. 599.

453-454. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-310

⁴¹⁷

⁴¹⁸

Er steigt die Staffeln der Leiter hinauf auf die Mauer. Der Acc. wie bei θρώσκειν πεδίον zur Bezeichnung der Strecke. κλίμακος oder κλιμάκων προσαμβάσεις auch Eur. Bakch. 1213, Phön. 489, 1173.

455. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-311

⁴¹⁹

⁴²⁰

καὶ οὗτος, Eteokles wie Kapaneus (421).

456. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-312

⁴²¹

⁴²²

σφέ, αὐτόν auch 602, 604, 1019, Ag. 1642, Eum. 234.

459-460. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-313

⁴²³

⁴²⁴

Bei τόνδε deutet Eteokles auf Megareus. σὺν τύχῃ τινί (zu 389) ist nicht verständlich, da die Angabe fehlt, inwiefern ein besonders glücklicher Zufall die beiden Kämpfer zusammenführt. Die Partikeln και δή haben ihre Stelle am Anfange eines Satzes. Nach 459 ist also eine Lücke und zwar sind, nach der Verszahl der Botenrede zu schließen, 5 Verse ausgefallen. Nach diesen Versen entfernt sich Megareus, daher xal δὴ πέπεμπται. Ζυ κόμπον ἐν χεροῖν ἔχων, worin das Hauptgewicht des Satzes ruht, vgl. 541, Soph. Phil. 97 γλῶσσαν μὲν ἀργόν, χεῖρα δ᾽ εἶχον ἐργάτιν.

461. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-314

⁴²⁵

⁴²⁶

τοῦ σπαρτοῦ γένους: zu 399€. Eur. Phoen. 942 sagt Tiresias zu Kreon: σὺ δ' ἐνθάδ' ἡμῖν λοιπὸς εἶ σπαρτῶν γένους ἀκέραιος, ἔκ τε μητρὸς ἀρσένων τ' ἄπο, οἱ σού τε παῖδες (Hämon und Menökeus, wie Megareus dort heißt, Megareus auch Soph. Αnt. 1303).

462. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-315

⁴²⁷

⁴²⁸

μάργον für μάργων Schütz um der passenden Verteilung der Attribute willen.

463. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-316

⁴²⁹

⁴³⁰

ἐκ πυλῶν χωρήσεται d. i. seinen Posten verlassen wird.

464. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-317

⁴³¹

⁴³²

τροφεῖα ( τὰ ὀφειλόμενα τοῖς τροφεῦσι nach Hesych.), θρεπτήρια, θρέπτρα: vgl. Hom. Δ 477 οὐδὲ τοκεῦσι θρέπτρα φίλοις ἀπέδωκε, Isokr. VI 108 ἀποδῶμεν τὰ τροφεία τῇ πατρίδι, Lys. II 70 τῇ πατρίδι τὰ τροφεία ἀποδόντες. χθονί: Megareus war ebenso wie "Mela- nippos (403) als Nachkomme der Sparten ein Sprößling der Theba- nischen Erde.

465. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-318

⁴³³

⁴³⁴

Schol. τὸν φέροντα τὴν ἀ- σπίδα καὶ τὸν ἐγγεγραμμένον τῇ ἀ- σπίδι καὶ τὸ ἐπ' ἀσπίδος πόλισμα γραφέν (454).

467. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-319

⁴³⁵

⁴³⁶

κόμπαζε ἐπ' ἄλλῳ d. i. melde die prahlende Rede eines anderen. φθόνει λέγων: Valckenaer φθόνει λόγων, nach dem Schol. λέγ' ἄλλον κομπώδη καὶ μηδὲν ἀποκρύψῃ με τῶν ἀλαζονειῶν kann man an λή- ρων φθόνει denken.

468. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-320

⁴³⁷

⁴³⁸

,,Möge es diesen Worten (464466) entsprechend gut gehen, Eteoklos aber und seine Gesellen mögen lästern (456); wie sie aber lästern, so möge ihnen Zeus ver- gelten". Dieser Gedankenzusammen- hang ist damit gewonnen, daß Sv- στομεῖν an die Stelle des nichts- sagenden δυστυχείν gesetzt ist. Vgl. Soph. Αnt. 127 Ζεὺς γὰρ μεγάλης γλώσσης κόμπους ὑπερεχθαίρει.

471. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-321

⁴³⁹

⁴⁴⁰

τώς findet sich bei Aschylos viermal (624, Hik. 70, 678), bei Sophokles nur in einer interpolier- ten Stelle (Ai. 841), bei Euripides nirgends, öfters bei Homer. αὐτούς wie Hik. 737. νίν,

472. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-322

⁴⁴¹

⁴⁴²

νεμέτωρ: vgl. Hik. 409 Ζεύς . . νέμων εἰκότως ἄδικα μὲν κακοῖς, ὅσια δ' ἐννόμοις. — ἐπίδοι: ἐφορᾶν, ἐποπτεύειν, ἐπωπᾶν, ἐποπτῆρας γε- νέσθαι wird in speziellem Sinn ge- sagt von dem zornigen Blick straf- gerechter Götter.

474. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-323

⁴⁴³

⁴⁴⁴

Schol. Αθηνᾶς τῆς Ὀγκαίας, ἀφ' ἧς καὶ αἱ πύλαι Ογκαῖαι, Hesych. Ογκας Αθήνας· τὰς Ωγυγίας πύλας λέγει. Vgl. Eur. Phoen. 1113 Ωγύγια δ' εἰς πυλώμαθ' Ἱππομέδων ἄναξ ἔστειχ᾽ ἔχων σημεῖον ἐν μέσῳ σάκει στικτοῖς Πανόπτην ὄμμασιν δεδορ κότα und zu 149.

475. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-324

⁴⁴⁵

⁴⁴⁶

Schol. περιφραστικῶς ὁ ἱπ- πομέδων, μέγας ὢν καὶ κάλλιστον ἔχων σχῆμα. — Ιππομέδοντος ist wie Ιππομμέδοντος zu sprechen. Das gleiche gilt von Παρθενοπαῖος 534. Vgl. Priscian. de metris Terent. 23: Aeschylus in Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας Ιπ- πομέδοντος σῆμα καὶ μέγας τύπος". In principio enim trochaeum posuit. Quem imitans Sophocles teste Se- leuco profert quaedam contra legem metrorum, sicut in hoc Αλφεσί βοιαν ἣν ὁ γεννήσας πατήρ, dazu φαιοχίτωνες Cho. 1047, εἶεν, ἀκούω ebd. 653 und Aristoph. Frie. 663, immer am Anfang des Trimeter.

476. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-325

⁴⁴⁷

⁴⁴⁸

Unter ἅλως versteht der Schol. den s. g. Hof um die Sonne: ἅλως ἐστὶ κυρίως, ὅταν νέφη περὶ τὸν ἥλιον ἐκκαυθέντα λευκὰ φαίνηται καὶ ἐν κύκλῳ τοῦ ἡλίου γένηται (1. λευκὰ γένηται καὶ . . ἡλίου φαί νηται). Vgl. Hesych. ἅλως· ἡ τοῦ ἡλίου ἢ σελήνης περιφέρεια. Αἰσχύ λος περιφέρεια τῆς ἀσπίδος καὶ κύκλος. Die Vergleichung mit dem Hofe des Mondes kann nahe liegen, weil die Schilde der Argiver weiß sind ( λεύκασπις 89), und Heimsöth vermutet ἅλω δὲ λευκήν. Aber im Sinne eine weite Tenne" scheint der Ausdruck einen volkstümlichen Witz zu enthalten, wie es etwa im ,hörnern Siegfried" heißt: er nahm zu seiner Hande ein'n Schild als wie ein Scheurentor". κύκλον λέγω, eine beliebte Form der ἐπ- εξήγησις wie 596, Ag. 1019, Cho. 251, Fragm. 169, Soph. Αi. 569, Ant. 198, Trach. 9, Phil. 1261, Eur. Hel. 1673.

477. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-326

⁴⁴⁹

⁴⁵⁰

δινήσαντος, αὐτοῦ. Von dem Dekeleer Sophanes erzählt Herod. ΙΧ 74: λέγεται ὡς ἐπ' ἀσπίδος αἰεὶ περιθεούσης καὶ οὐδαμὰ ἀτρεμι ζούσης ἐφόρες ἐπίσημον ἄγκυραν. — οὐκ ἄλλως ἐρῶ s. v. a. οὐκ ἀρνήσομαι. Vgl. Eur. Or. 709 δεῖ δέ μ', οὐκ ἄλλως λέγω, σώζειν σε.

478. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-327

⁴⁵¹

⁴⁵²

εὐτελής, φλαυρουργός τις ἀνήρ Soph. Phil. 35, ein schlechter Meister. Den Sinn von aga gibt der Schol. gut mit ὡς ἔοικεν.

479. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-328

⁴⁵³

⁴⁵⁴

ὤχμασεν (so Stadtmüller für ὤπασεν), am Schilde anbrachte.

480. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-329

⁴⁵⁵

⁴⁵⁶

Den feuerschnaubenden Ty- phon schildert Äschylos Prom. 367 ff. nach Pind. Pyth. I 15, Hesiod Theog. 820 ff. In ἵημι verkürzen die szenischen Dichter die erste Silbe öfters um des Versmaßes willen.

481. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-330

⁴⁵⁷

⁴⁵⁸

αιόλην: Schol. εὐκίνητον καὶ ταχείαν. — κάσις wie Ag. 499 κάσις πηλοῦ κόνις. Vgl. Pind. Οl. ΧΙ 2 οὐρανίων υδάτων ὀμβρίων, παίδων νεφέλας.

482. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-331

⁴⁵⁹

⁴⁶⁰

περίδρομον (vgl. Eur. El. 458 περιδρόμῳ μὲν ἔτνος ἕδρα - Gegen- satz ἐν δὲ μέσῳ σάκει 464) κύτος scheint nicht τα προσηδάφισται (,, ist am Boden befestigt") zu passen. Auch enthalten die Scholien περιφέρεια τῆς ἀσπίδος κύκλῳ ὀφίων εἰς ἑαυτοὺς ἄντικρυς ὁρώντων καὶ ἐμπεπλεγμένων τὰ τέλη ἔχει ἐγγε- γραμμένα und τοὺς γηγενεῖς δρα- κοντόποδας ἔγραψεν Angaben, denen in unserem Texte nichts entspricht. Die Worte εἰς ἑαυτοὺς ἄντικρυς ὁρώντων könnten etwa αντωπῶν wiedergeben. Deshalb erweist sich die Stelle als lückenhaft. Da die Gegenrede des Eteokles 20 Verse enthält, scheinen 5 Verse zu fehlen. Abgesehen hiervon erwartet man περίδρομος κύκλος und κοιλογά- στορος κύτους, Blaydes will mit περιδρόμων oder περιδρόμοις helfen. Eur. Phoen. 1135 ist der Schild des Adrastos mit den hundert Köpfen der Lernäischen Hydra geziert, vgl. Verg. Aen. VII 657f.

484. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-332

⁴⁶¹

⁴⁶²

ἔνθεος (Schol. ἐμμανής) Αρει, des Kriegsgottes voll, trunken in kriegerischer Begeisterung.

485. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-333

⁴⁶³

⁴⁶⁴

βακχᾷ πρὸς ἀλκήν, drängt rasend zum Kampfe. Θυιὰς ὥς: vgl. 821, Verg. Aen. IV 400 saevit inops animi totamque incensa per urbem bacchatur, qualis commotis excita sacris Thyias, ubi audito stimulant trieterica Baccho orgia. – φόνον (so Canter für φόβον) βλέπων: vgl. Eur. Ion 1263 πυρὸς δράκοντ' ἀναβλέποντα φοινίαν φλόγα und oben zu 53.

486. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-334

⁴⁶⁵

⁴⁶⁶

πεῖραν, Unternehmen, An- schlag, Angriff wie Pers. 721 πε- ζὸς ἢ ναύτης δὲ πεῖραν τήνδ' ἐμώ- ρανεν τάλας; Soph. Αi. 2 πεῖράν τιν' ἐχθρῶν.

487. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-335

⁴⁶⁷

⁴⁶⁸

Der Schrecken macht sich bereits unmittelbar am Tore breit". Für φόβος will Blomfield φόνος, Weil φοίτος, Blaydes βρόμος schrei- ben.

488-489. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-336

⁴⁶⁹

⁴⁷⁰

Das epische ὥστε auch Pers. 300, 764, Eum. 25, 1025 im Tri- meter. ἀγχίπτολις statt des pro- saischen γείτων. Dieses Wort ist in den Text gekommen ( πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς), woes zwecklos ist. Das dafür gesetzte hora entspricht dem εὔεδροι und dem für die Stätten der Götter gebräuchlichen ἕδη. ab-

490. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-337

⁴⁷¹

⁴⁷²

Sie wird (ihn vom Tore) wie (ein Vogel) von seinen Jungen einen schaurigen Drachen wehren". Vgl. 278 ff. In ähnlicher Weise ist Pers. 129f. πᾶς . . λεὼς σμῆνος ὡς ἐκλέλοιπεν μέλισσαι σὺν ὀρχάμῳ στρατοῦ ein Teil des Gleich- nisses ( σμῆνος) an die Stells des eigentlichen Ausdrucks ( τὴν πόλιν) getreten.

492. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-338

⁴⁷³

⁴⁷⁴

κατ' ἄνδρα τοῦτον, er ward für den Platz, wo dieser Mann steht, ausersehen. Vgl. Soph. Αi. 775 καθ' ἡμᾶς δ᾽ οὔποτ' ἐκρήξει μάχη.

493. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-339

⁴⁷⁵

⁴⁷⁶

ἐξιστορῆσαι von ἱστορῆσαι der Bedeutung nach nicht sehr ver- schieden wie ἐξιστορήσας Cho. 674. μοῖραν, seinen Anteil, sein Ge- schick. ἐν χρεία τύχης, nicht mit prahlerischen Schildzeichen, vgl. Soph. Αi. 963 ἐν χρείᾳ δορός ( πο es gilt zu kämpfen), was auch hier geeigneter erscheint.

494. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-340

⁴⁷⁷

⁴⁷⁸

Vgl. Hom. Α 114 οὔ ἑθέν ἐστι χερείων, οὐ δέμας οὐδὲ φυήν, οὔτ᾽ ἂρ φρένας οὔτε τι ἔργα.

495. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-341

⁴⁷⁹

⁴⁸⁰

D. i. der Zufall hätte sie nicht besser zusammenbringen kön- nen“. Schol. τὰ ἀπὸ τῆς τύχης Ἑρμῇ ἀναφέρουσιν. Hermes, der Gott des Gewinnes und glücklichen Fundes ( Ερμαιον), lenkt auch das Los.

496-497. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-342

⁴⁸¹

⁴⁸²

„, Denn wie der eine Mann dem andern feindlich gegenüber- treten wird, so werden sie auch feindliche Götter auf ihren Schilden gegeneinander tragen". τῷ: zu

Aeschylus Seven Against Thebes 486

Edmund Doidge Anderson Morshead (Translator)

Search the Perseus Catalog for:

Chorus

Current edition Experimental

Χορος

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται: τρέμω δ᾽ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

422

Χορός

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται· τρέμω δʼ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

Χορός

ὄλοιθʼ ὃς πόλει μεγάλʼ ἐπεύχεται,

κεραυνοῦ δέ νιν βέλος ἐπισχέθοι,

πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν

θʼ ἑδωλίων ὑπερκόπῳ
455

δορί ποτʼ ἐκλαπάξαι.

Χορός

ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων,

τριχὸς δʼ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται,

μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ
565

ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ

θεοὶ τοῦδʼ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

ΕΤΕΟΚΛΗΣ

Πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτ' ἀγχίπτολις

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ' ὕβριν

εἴρξει νεοσσῶν ὡς δράκοντα δύσχιμον.

ΧΟ.

2

Testim.:

Apparatus Criticus

Chorus

May the gods grant success to our champion, since he rises up in a just cause, to battle for his city! But I shudder

to watch the bloody deaths of men cut down for the sake of their own people.
420

Chorus

Death to him who exults so arrogantly over the city! May the thunderbolt stop him before he leaps into my home

and plunders me from my maiden chambers with his outrageous spear!
455

Chorus

O champion of my home, I pray that this man will have good fortune, and that there will be bad fortune for his enemies. As they boast too much against the city in their frenzied mind,

so, too, may Zeus the Requiter look on them in anger!
485

Chorus

I am sure that Zeus’ antagonist, since he has on his shield the unloved form of an earth-born deity, an image hated by both mortals and the long-lived gods,

will drop his head in death before the gate.
525

Chorus

His words penetrate to my heart, my hair stands on end

as I hear the loud threats of these loud-boasting, impious men. May the gods destroy them here in our land!
565

Chorus

Gods, hear our just prayers and fulfil them, that the city may have good fortune! Turn aside the evils suffered in war onto those who invade our land! May Zeus strike them

with his thunderbolt outside the walls and slay them!
630

Chorus

ÉTÉOCLE

Oui, mais d'abord Pallas Onka, la voisine de Thèbes, qui habite près de cette porte, abominant sa démesure, l'écartera de sa couvée comme un horrible

LE CHŒUR
(Agité.)

J'ai l'assurance que celui qui, sur son écu, porte le corps enseveli de l'odieux adversaire du Ciel, image en horreur aux hommes aussi bien qu'aux dieux
éternels, viendra devant nos portes

CHORUS.

CORO

Cho.

Zweiter Halbchor.
Zweite Gegenstrophe.

Commentary

Stable identifiers

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Chorus

Current edition Experimental

Χορος τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως πρόμαχος ὄρνυται: τρέμω δ᾽ αἱματη- φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων 420 ὀλομένων ἰδέσθαι. 422

Χορός τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως πρόμαχος ὄρνυται· τρέμω δʼ αἱματη- φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων 420 ὀλομένων ἰδέσθαι.

Χορός ὄλοιθʼ ὃς πόλει μεγάλʼ ἐπεύχεται, κεραυνοῦ δέ νιν βέλος ἐπισχέθοι, πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν θʼ ἑδωλίων ὑπερκόπῳ 455 δορί ποτʼ ἐκλαπάξαι.

Χορός ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων, τριχὸς δʼ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται, μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ 565 ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ θεοὶ τοῦδʼ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

ΕΤΕΟΚΛΗΣ Πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτ' ἀγχίπτολις πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ' ὕβριν εἴρξει νεοσσῶν ὡς δράκοντα δύσχιμον.

ΧΟ. 2

Testim.:

Apparatus Criticus

Chorus May the gods grant success to our champion, since he rises up in a just cause, to battle for his city! But I shudder to watch the bloody deaths of men cut down for the sake of their own people. 420

Chorus Death to him who exults so arrogantly over the city! May the thunderbolt stop him before he leaps into my home and plunders me from my maiden chambers with his outrageous spear! 455

Chorus O champion of my home, I pray that this man will have good fortune, and that there will be bad fortune for his enemies. As they boast too much against the city in their frenzied mind, so, too, may Zeus the Requiter look on them in anger! 485

Chorus I am sure that Zeus’ antagonist, since he has on his shield the unloved form of an earth-born deity, an image hated by both mortals and the long-lived gods, will drop his head in death before the gate. 525

Chorus His words penetrate to my heart, my hair stands on end as I hear the loud threats of these loud-boasting, impious men. May the gods destroy them here in our land! 565

Chorus Gods, hear our just prayers and fulfil them, that the city may have good fortune! Turn aside the evils suffered in war onto those who invade our land! May Zeus strike them with his thunderbolt outside the walls and slay them! 630

Chorus

ÉTÉOCLE Oui, mais d'abord Pallas Onka, la voisine de Thèbes, qui habite près de cette porte, abominant sa démesure, l'écartera de sa couvée comme un horrible

LE CHŒUR (Agité.) J'ai l'assurance que celui qui, sur son écu, porte le corps enseveli de l'odieux adversaire du Ciel, image en horreur aux hommes aussi bien qu'aux dieux éternels, viendra devant nos portes

CHORUS.

CORO

Cho.

Zweiter Halbchor. Zweite Gegenstrophe.

Commentary

Stable identifiers

Χορος

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται: τρέμω δ᾽ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

422

Χορός

τὸν ἁμόν νυν ἀντίπαλον εὐτυχεῖν

θεοὶ δοῖεν, ὡς δικαίως πόλεως

πρόμαχος ὄρνυται· τρέμω δʼ αἱματη-

φόρους μόρους ὑπὲρ φίλων
420

ὀλομένων ἰδέσθαι.

Χορός

ὄλοιθʼ ὃς πόλει μεγάλʼ ἐπεύχεται,

κεραυνοῦ δέ νιν βέλος ἐπισχέθοι,

πρὶν ἐμὸν ἐσθορεῖν δόμον, πωλικῶν

θʼ ἑδωλίων ὑπερκόπῳ
455

δορί ποτʼ ἐκλαπάξαι.

Χορός

ἱκνεῖται λόγος διὰ στηθέων,

τριχὸς δʼ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται,

μεγάλα μεγαληγόρων κλυούσᾳ
565

ἀνοσίων ἀνδρῶν. εἴθε γὰρ

θεοὶ τοῦδʼ ὀλέσειαν ἐν γᾷ.

ΕΤΕΟΚΛΗΣ

Πρῶτον μὲν Ὄγκα Παλλάς, ἥτ' ἀγχίπτολις

πύλαισι γείτων, ἀνδρὸς ἐχθαίρουσ' ὕβριν

εἴρξει νεοσσῶν ὡς δράκοντα δύσχιμον.

ΧΟ.

2

Chorus

May the gods grant success to our champion, since he rises up in a just cause, to battle for his city! But I shudder

to watch the bloody deaths of men cut down for the sake of their own people.
420

Chorus

Death to him who exults so arrogantly over the city! May the thunderbolt stop him before he leaps into my home

and plunders me from my maiden chambers with his outrageous spear!
455

Chorus

O champion of my home, I pray that this man will have good fortune, and that there will be bad fortune for his enemies. As they boast too much against the city in their frenzied mind,

so, too, may Zeus the Requiter look on them in anger!
485

Chorus

I am sure that Zeus’ antagonist, since he has on his shield the unloved form of an earth-born deity, an image hated by both mortals and the long-lived gods,

will drop his head in death before the gate.
525

Chorus

His words penetrate to my heart, my hair stands on end

as I hear the loud threats of these loud-boasting, impious men. May the gods destroy them here in our land!
565

Chorus

Gods, hear our just prayers and fulfil them, that the city may have good fortune! Turn aside the evils suffered in war onto those who invade our land! May Zeus strike them

with his thunderbolt outside the walls and slay them!
630

ÉTÉOCLE

Oui, mais d'abord Pallas Onka, la voisine de Thèbes, qui habite près de cette porte, abominant sa démesure, l'écartera de sa couvée comme un horrible

LE CHŒUR
(Agité.)

J'ai l'assurance que celui qui, sur son écu, porte le corps enseveli de l'odieux adversaire du Ciel, image en horreur aux hommes aussi bien qu'aux dieux
éternels, viendra devant nos portes

Zweiter Halbchor.
Zweite Gegenstrophe.