Aeschylus Supplices 556

Ioannes Sanravius (Translator)

Peragrat telō bubulci impulſa aligeri,
Diuum omnia paſcens nemus.
Pratum niuem paſcens, inde proficiſcitur
Typhonis furor,
525
Aqua Nili morbis non illibata,
Furens laboribus ignominioſis,
Doloribus pungentibus
Diuæ Iunonis.

Supplices. Aeschylus. Ioannes Sanravius (Translator). Basileae. 1555.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) (Latin) (Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (9)
Ἱκέτιδες First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 524-599 focus
Ἱκέτιδες Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 524-599 focus
Greek (Editio princeps, 1518) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliants, 1518 edition. Native printed lineation, page markers, and automated correspondence to the Perseus/Smyth edition.) — 556 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Joannes Cornelius de Pauw, 1745.) — 556 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 556 focus
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Gottfried Hermann, 1852.) — 556 focus
ἱκνεῖται δ᾽ ἐγκεχριμένα βέλει
540
βουκόλου πτερόεντος
Δῖον πάμβοτον ἄλσος,
λειμῶνα χιονόβοσκον, ὅντ᾽ ἐπέρχεται
Τυφῶ μένος,
ὕδωρ τὸ Νείλου νόσοις ἄθικτον,
545
μαινομένα πόνοις ἀτί-
μοις ὀδύναις τε κεντροδα-
λήτισι θυιὰς Ἥρας.
1
ΙΚΕΤΙΔΕΣ (OCR draft) Experimental (ΙΚΕΤΙΔΕΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 556 focus
ἱκνεῖται δ' ἐγκεχριμένα εἰσ ἱκνουμένου 1 βέλει
βουκόλου πτερόεντος
Δῖον πάμβοτον ἄλσος,
λειμώνα χιονόβοσκον ὅντ'
ἐπέρχεται Τυφῶ μένος
560
ὕδωρ τε τὸ Νείλου νόσοις ἄθικτον,
μαινομένα πόνοις ἀτί-
μοις οδύναις τε κεντροδα- κεντροδα-
λήτισι λήτοις θυιὰς Ἥρας·
Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. N. Wecklein, 1885.) — 556 focus
Aeschyli Supplices (OCR draft) Experimental (Aeschyli Supplices. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 556 focus
ἱκνεῖται δ᾽ †εἰσικνουμένου βέλει
βουκόλου πτερόεντος
Δῖον πάμβοτον ἄλσος,
Translations (7)
Suppliant Maidens Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 524-595 focus
The Suppliant Women. (OCR draft) Experimental (The Suppliant Women.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 556 focus
She arrives, driven along by the sting of the winged herdsman, at the divine all-fostering grove, the snow-fed mead, and on which comes [with] 3 the might of Typho, the water of Nile untouched by diseases, maddened by her ignominious toils, and by the stinging pains of raging Juno.
LES SUPPLIANTES (OCR draft) Experimental (LES SUPPLIANTES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 556 focus
riche en froment 1 .
The Suppliants (OCR draft) Experimental (The Suppliants. Robert Potter, 1779.) — 556 focus
Thro' whoſe rich meads, impregn'd with
ſnow, z
Temper'd with torrid beams Nile's healthful waters flow.
Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 556 focus
E va, poi che l' aligero
pastor la punge col suo dardo, al fertile
600
bosco di Giove, al pascolo
cui la neve feconda, ove s'abbatte
la furia di Tifone,
ed all' acque del Nil dai morbi intatte,
come furente Mènade
605
per il pungolo d'Era che la stermina,
per l'obbrobrio, che il suo viso scompone.
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliant Maidens — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 556 focus
And thence, deep-stung by wild unrest,
By the winged fly that goaded her and drave,
Unto the fertile land, the god-possest,
(Where, fed from far-off snows,
615
Life-giving Nilus flows,
Urged on by Typho's strength, a fertilizing wave),
She roves, in harassed and dishonoured flight,
Scathed by the blasting pangs of Hera's dread despite.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 556 focus
Sie floh (rasch trieb sie fort der Flügelpfeil
Ihres Treibers) zum hehren,
Zum allnährenden Fruchthain,
Der schneegetränkten Ebne, die des Typhos Hauch
535
Mit Macht durchweht,
Zu Neilos' Flut, wo die Seuchen fliehen;
Rasend von grauser Mühen Schmach,
Kam sie, vom Schmerz, den die Stacheln gebohrt
Der zorntrunkenen Hera.
540
Dritte Gegenstrophe.

Commentary

Critical apparatus to The Suppliant Women (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Suppliant Women.) focus

523. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-414

ἐπωπάς: Scholiastes
ἐπωπάς
interpretatur
κατανομάς
. Alii hoc pro
ἐποπάς
videntur accepisse. Recte intellexit Paleius inspectionem Argi, observantis in pascuis vitulam, significari. Sic Stephano Byzantio teste Εποπα Acrocorinthus dicebatur, quod inde Aeginam prospexisset Sisyphus.
523

526. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-415

ἁμαρτίπνοος:
ἁμαρτίπνοος
ante correctionem G.
526

531. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-416

ἰάπτει δ᾽ Ἀσίδος:
λάπτει βασίδος
M. G. et codex Robortelli.
λάπτει ἀσίδος
Robortellus. Correxit Turnebus.
531

533. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-417

Μυσῶν:
μουσῶν
M. G. Rob. Correxit Turnebus.
533

534. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-418

Λύδιά τ᾽ ἂγ γύαλα: Libri
λύγιά τε γύαλα
. Scripsi
Λύδια τ' ἂγ γύαλα
. Εt
Λύδια
quidem iam Turnebus.
534

535. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-419

ὅρων:
ὁρῶν
M. a m. prima et Rob.
ορον
M. a m. secunda.
ὁρῶν
G. E. Scripsi
ὁρῶν
ex margine codicis E. Nam in melicis tragici non
ὁρῶν
, sed
ὀρέων
dicunt.
535

535. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-420

Κιλίκων:
κυλίκων
G.
535

536. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-421

Παμφύλων τε διορνυμένα: Quod libri habent,
παμφύλων τε γένη διορνυμένα
, ortum videtur adscripto
γένη
ad corruptum
παμφύλ
, in quo quis
φύλα
sibi visus erat legere. Eiiciendum esse
γένη
Heathius vidit. Spondeum defendit nomen proprium.
536

537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-422

γᾶς:
τὰν
M. G. Ρ.
ἂν
ex codice suo affert Robortellus ipse
πὰρ
voluit, sed in textu eius
o
excidit.
τοὺς
Turnebus. Scripsi
γᾶς
.
537

537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-423

ποταμοὺς: Post
ποταμοὺς
M. Rob.
δ'
habent, non G.
537

537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-424

ἀενάους:
ἀεννάους
M. G. antequam corrigerentur. Nobiles fluvii sunt Pamphyliae Cestrus, Catarrhactes, Melas, Eurymedon.
537

538. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-425

τὰν Ἀφροδίτας:
τὰς ἀφροδίτης
Μ. G. Rob.
τῆς Αφροδίτας
Turn. Scribi debebat
τὰν Αφροδίτας
.
538

540. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-426

ἐγκεχριμένα:
ἰσικνουμένου
M. sed ut ultimae duae vocales in rasura scriptae sint a m. secunda, et P. E. Rob.
εἰσικνουμένη
G. Nimis inepte coniuncta sunt
ἱκνεῖται δ᾽ εἰςικνουμένου βουκόλου
, quod scholiastes explicat
ἱκνεῖται δὲ δῖον πάμβοτον ἄλσος, τοῦ οἴστρου τῷ κέντρῳ αὐτὴν διατρυπῶντος
. Defenderunt tamen Marckscheffelius p. 188. et Paleius scripturam aperte a dormitante librario profectam. Lusui in similitudine verborum ibi tantum locus est, ubi aliquid ad sententiam confert. Dictioni poeticae magis hic convenit participium quo Io, quam quo asilus significetur. Talia complura inveniri possunt. Rei aptissimum videtur
ἐγκεχριμένα
. Prom. 564.
χρίει τις αὖ με τὰν τάλαιναν οίστρος
.
540

543. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-427

ὅντ᾽:
τ'
pro
όντ'
Rob.
543

544. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-428

Τυφῶ:
τυφώμενος
G.
544

545. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-429

ὕδωρ τὸ Νείλου: Schutzius
ὕδωρ τε Νείλου
. Tenendam duxi librorum scripturam, de qua recte scholiastes,
ἐπεξηγήσατο δὲ τί ἐστι τὸ μένος τοῦ τυφῶ, εἰπὼν τὸ ὕδωρ τοῦ Νείλου
. Tueri videtur ipse Aeschylus in versibus de incremento Nili (fr. 305.) apud Athenaeum in fine libri II.
ἔνθα Νεῖλος ἑπτάρους γάνος κυλίνδει πνευμάτων ἐπομβρία, ἐν δ᾽ ἥλιος πυρωπὸς ἐκλάμψας χθονὶ τήκει πετραίαν χιόνα, πᾶσα δ᾽ εὐθαλὴς Αἴγυπτος ἁγνοῦ νάματος πληρουμένη φερέσβιον Δήμητρος ἀντέλλει στάχυν
.
545

547-548. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-430

κεντροδαλήτισι θυιὰς Ἥρας:
κεντροδαλήτοις θείας ἥρας
Rob. Sed in M.
θυΐας
scriptum est, ita ut post
ς
aliquid erasum sit, et
θυίας
etiam G. habet. Aberratum est solo accentu. Scribendum enim erat
θυιάς
. Heathius
κεντροδαλήμοσι
. Erfurdtius
κεντροδαλήτισι
, quod recepi.

550. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-431

χλωρῷ δείματι:
χλωρω δεικματι
Μ.
χλωρῷ δείμακτι
G.
χλωρῷ δείματι
Rob.
550

552. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-432

βοτὸν κακόχαρι δυςχερὲς μιξόμβροτον: Vulgo ut est apud Rob.
βοτὸν ἐφορῶντες δυςχερὲς μιξόμβροτον
. Talem versum non scripsit Aeschylus. Genuinum vocabulum, quod nescio an assecutus sim quum non inventum alibi
κακόχαρι
posui, ab interpretatione expulsum esse, quoniam non intellectum erat accusativos pendere ex
θυμὸν πάλλοντο
, ostendit a scholiasta ad
ὄψιν ἀήθη
adscriptum
ὄψιν ἀήθη ὁρῶντες
, quod metri caussa in
ἐφορῶντες
esse mutatum prodit scriptura codicum M. et G.
ἐσ ὁρῶντες
.
552

554. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-433

τὰ δ᾽: Libri
τὰν δ'
, sed G. ex correctione, nam prius scriptum erat
τὰ δ'
. Ita vel sine libro corrigendum erat.
554

554. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-434

δ᾽ ἐθάμβουν:
δὲ θαμβοῦν
Μ. G. Rob. Correxit Turnebus.
554

555. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-435

τίς: Libri
τόδε
. Correxit Canterus.
555

558-559. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-436

δι' αἰῶνος κρέων ἀπαύστου πράκτωρ τῶνδ᾽ ἐφάνη Ζεύς:
ζεὺς αἰῶνος κρέων ἀπαύστου
Μ.
ζεὺς αἰῶνος κρεῶν ἀπαύστου
G. Ε.
κραίνων
margo M. Ε.
ζεὺς αἰῶνος κραίνων ἀπαύστον
Ρ.
ζεῦς αἰῶνος κραίνων ἀπαύστου
Rob. Inter v. 557. et 558. rasurae in M. Pessimo numero legebatur
Ζεὺς αἰῶνος κρέων ἀπαύστου
. Nimirum quod sequens versus exciderat, nomen Iovis addendum esse vidit librarius. At id fuerat in altero versu: hunc, ut antistrophicum,
δι' αἰῶνος
habere oportebat. Supplevi quae deerant usitata formula. Sic in Eumen. v. 317.
πράκτορες αἵματος αὐτῷ τελέως ἐφάνημεν
. Sophocles Trach. 251.
Ζεὺς ὅτου πράκτωρ φανῇ
. 862.
Κύπρις τῶνδ᾽ ἐφάνη πράκτωρ
.

560. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-437

δύναμις: Libri
βία
. Non vim, quae si esset vis ab Iunone illata, indicatum id oportebat, sed miseriam desisse dicendum erat. Quare
δύναμις
posui.
560

562-563. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-438

δακρύων δ᾽ ἀποσταλάζει πένθιμον αἰδῶ: Frustra laboratum est in explicanda scriptura librorum,
δακρύων δ᾽ ἀποστάζει πένθιμον αἰδῶ
. Nam
ἀποστάζειν
non ea dicuntur, quae aliquid abiiciunt et removent, sed potius quae id conspiciendum praebent. Scribendum erat
ἀποσχάζει
.
Πένθιμος αἰδὼς δακρύων
est pudor cum dolore et lacrimis coniunctus, quod forma humana privata erat io. Vnde in Prometheo v. 643. dicit
καίτοι καὶ λέγουσ᾿ αἰσχύνομαι θεόσσυτον χειμῶνα καὶ διαφθορὰν μορφῆς, ὅθεν μοι σχετλία προςέπτατο
.

568. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-439

φυσιζόον:
φυσίζωον
G.
568

568. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-440

τόδε: Libri
τὸ δή
. Sensum perspexit Turnebus, qui hoc in
τοδι
mutavit. Nam v. 568 - 573. sunt verba, quae omnes homines dicere chorus ait. Recte Porsonus
τόδε
.
568

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Suppliants, explanatory commentary pp. 24–120. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

182-532. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-85

1
2
erstes Epeisodion. 1. Szene (182—239): Danaos und der Koryphaios. Danaos kündigt das Nahen des Königs an und gibt seinen Töchtern Verhaltungsmaß- regeln. 2. Szene (240 - 349): Pelas- gos und die Vorigen. Die Danaiden erklären ihre Herkunft von Argos und erflehen als ungerecht Ver- folgte den Schutz des Argivischen Königs. Dieser ist bedenklich wegen der schweren Folgen, welche die Zusage des Schutzes für sein Land haben kann. 3. Kommos (350-422): Fortsetzung der Bitte. 4. Chorikon (423-446), welches das Nachsinnen des Königs zu Gunsten der Da- naiden zu wenden sucht. 5. Dialog des Königs, des Koryphaios und des Danaos (447-532): Der König offenbart seinen Entschluß die Entscheidung dem Volke anheim- zugeben.

522. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-327

3
4
δυσθροεῖν (so Valckenaer für δυσφορεῖν): ,halte die Bitter- keit meiner Rede meiner Furcht zugute". Vgl. Sieb. 244f.

523. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-328

5
6
γυναικῶν (so für δ᾽ ἀνάκτων Linwood): zum Gedanken vgl. Sieb. 170 ff. W. Headlam vermutet ἀεὶ δ᾽ ἄναρκτον (oder ἀεὶ δύσαρκτον oder ἀεί γ᾽ ἄναρκτον). Hesych. ἐξαίσια· ὑπέρμετρα. ἐξαίσιον:

524. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-329

7
8
Der Ton liegt auf λέγων, da die Schmähung zurückgewiesen wird: „,Da du in dem, was schwerer ist, im Handeln uns erfreust, so behandle uns auch nicht in Worten unfreundlich." Umgekehrt Eur. Or. 287 τοῖς μὲν λόγοις ηὔφρανε, τοῖς δ᾽ ἔργοισιν οὔ. Die Erklärung von Schütz tu fac, ut non dicendo solum sive promittendo, sed agendo quoque animum nostrum exhilares" oder von Weil,,tu vero, ut verbis, sic etiam factis me iuva" verkennt den Charakter der Danaiden.

525. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-330

9
10
παῖδ' (gesetzt für χρόνον: deest pronomen neque Aeschylus χρόνον utraque brevi in medio trimetro posuisset, sagt Hermann. Stadtmüller zieht réxv vor) verhält sich kausal zum Gedanken.

526. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-331

11
12
Bei besonderen Anlässen wurde in Athen eine außerordent- liche Volksversammlung berufen, welche σύγκλητος ἐκκλησία hieß.

527. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-332

13
14
πατῶ (so für πιετω), εἶμι, wie Ag. 1297 πρὸς βωμὸν εὐτόλμως πατεῖς.

529. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-333

15
16
πρὸς ταῦτα, darauf hin, in Anbetracht dessen. Vgl. 255.

530. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-334

17
18
παραιτοῦ τυχεῖν ὧν ἔρως ἔχει σε. τῶν: zu 177. Diese Aufforderung gibt das Thema des folgenden Chorgesangs an.

531. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-335

19
20
πορσύνειν ist ein poetisches Wort, wenn es auch vereinzelt bei Herodot und Xenophon sich findet. ἐλεύσομαι: diese Form auch Prom. 880, Soph. O. K. 1206, Trach. 595.

532. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-336

21
22
τύχη πρακτήριος: zu 213.

533-607. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-337

23
24
erstes Stasimon: Gebet zu Gott (Zeus). Schütze uns gegen den Übermut der Männer; als Nachkommen der Io rufen wir zu dir als unserem Stammvater. Wir stehen jetzt wieder auf der Flur, von welcher Io fortgetrieben wurde hinauf zum Bosporus, über diesen nach Klein- asien, durch Phrygien, Mysien, Lydien, Pamphylien, Kilikien, Phönikien nach Ägypten, wo sie erschien zum Staunen der Be- wohner, welche sich über das niegesehene Wesen, halb Kuh, halb Frau, entsetzten. Dort in Ägypten aber legtest du deine heilende Hand auf sie und sie erhielt wieder ihre Gestalt und gebar von dir den Epaphos, den Ahnherrn unseres Geschlechts. Wir haben also ein Anrecht auf deine Hilfe, und du kannst helfen; denn wer ist mäch- tiger als Zeus, dessen Wort sofort zur Tat wird!" Auch hier benutzt der Dichter die Gelegenheit seine geographischen Kenntnisse zu ver- werten. Vgl. zu 261.

533. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-338

25
26
ἄναξ ἀνάκτων vom höchsten Herrn, wie der Perserkönig als König der Könige bezeichnet wurde. Vgl. die Strab. S. 730 zitierte Grabschrift ἐνθάδ' ἐγὼ κεῖμαι Κῦρος βασιλεὺς βασιλήων und Pers. 24.

534-535. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-339

27
28
τελέων τελειώτατον κράτος (der Gewaltigen höchste Macht) für τελέων τελεώτατε.

536-537. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-340

29
30
γυναικῶν (für γενέσθω Todt) ἄλευσον ὕβριν, wehre den Frevelmut ab von uns Frauen. Schütz vermutete γένει σῷ (für γενέσθω) mit bedenklichem Hiatus. εὖ στυγήσας, mit dem Hasse, der solchem Übermute gebührt. Vgl. 80.

538. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-341

31
32
πορφυροειδεῖ wie Hom. Π391 ἅλα πορφυρέην, Eur. Tro. 124 ἅλα πορφυροειδέα. Das Epitheton weist hier auf Sturm hin, vgl. Hom. Ξ 16 ὡς δ᾽ ὅτε πορφύρῃ πέλαγος μέγα κύματι κωφῷ.

539. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-342

33
34
An die Stelle von τὴν μελανόζυγα (mit schwarzen Ruder- bänken, weil schwarze Ruderer darauf sitzen, 727 f.) vaõv tritt τ. μ. ἄταν, weil das Schiff das Ver- derben der Danaiden werden soll.

540. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-343

35
36
προστρόπαιον δ' (so für πρὸς γυναικῶν wie ποτιτρόπαιον (supplicem) 366.

541. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-344

37
38
παλαίφατον, altgefeiert, alt.

542. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-345

39
40
γένος φιλίας προγόνου (43) γυναικός, Stamm der geliebten Ahnfrau. Der

543-544. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-346

41
42
Erneuere in deinem Ge- dächtnis die uns freundliche Kunde; der du einst Io in Liebe berührtest, sei des wohl eingedenk." Vokativ πολυμνᾶστορ steht prädi- kativ wie in ὄλβιε, κῶρε, γένοιο Theokr. XVII 66, ἰὼ δύστηνε σύ, δύστηνε δῆτα .. φανείς Soph. Phil. 761 u. a.

545. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-347

43
44
Δίον (so Butler für δίας) γένος: vgl. 41, 588, 1068.

546. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-348

45
46
ἄποικοι (so Schütz für ἔνοικοι) wie Prom. 840 χθόνα Νειλῶτιν, οὗ τὴν μακρὰν ἀποικίαν, Ἰοῖ, πέπρωται σοί τε καὶ τέκνοις κτίσαι. Tournier vermutet τάσδ' ἀπὸ γᾶς μέτοικοι.

547-548. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-349

47
48
,,Dahin, wo vorzeiten die Mutter wandelte, auf die Blumen- weide, wo sie (von Argos) be- obachtet wurde." Wie nach Steph. Byz. Akrokorinth Επώπη hieß, weil Sisyphos von dort nach Ägina ausschaute, 50 bedeutet έπωπαί hier die Ortlichkeit, wo Argos mit den zahllosen Augen nach Io blickte.

549. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-350

49
50
λειμῶνα βούχιλον, λειμῶνα βούβοτον, Rinderweide.

550. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-351

51
52
ἐρεσσομένα, Schol. ἐλαυνομένη. Paley vermutet ἐρεθομένα s. V. a. ἐρεθιζομένη (und behält 559 Λύδια τε γύαλα bei).

551. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-352

53
54
ἁμαρτίνοος, Schol. μανεῖσα.

552. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-353

55
56
Um der genaueren Respon- sion willen vermutet Meineke πόλλ' ἀνδρῶν. Aber die mangelhafte Responsion entschuldigt der Eigen- name Παμφύλων 561.- διαμειβομένα, • durchwandernd. 5531. διχῇ ὁρίζει ἀντίπορον γαῖαν (Schol. Ασίαν καὶ Εὐρώπην), πόρον κυματίαν ἐν αἴσα (Schol. ἐν εἱμαρμένῃ) διατέμνουσα, sie grenzte gegeneinander die gegenüber- liegenden Länder ab, indem sie nach der Bestimmung des Schick- sals den wogenden Sund durch- schwamm", d. i.,,sie schwamm über den Bosporus, welcher die Grenze von Europa und Asien bildet". Nach Prom. 756ff. schwimmt Io über den kimmerischen Bosporus, welcher gleichfalls als Grenze von Europa und Asien bezeichnet wird. Hier dehnt Io ihre Wanderung nur bis zum thrakischen Bosporus aus, dessen Name mit unrichtiger Ab- leitung ( βοὸς πόρος) auf Io zurück- geführt wurde (Prom. 759). — ἀντί- πορον wie Pers. 67, Eur. Iph. Α. 149 Αρτεμιν (in Aulis) Χαλκίδος ἀντί- πορον. — διχῇ ὁρίζει: vgl. Eur. Med. 432 διδύμους ὁρίσασα πόντου πέτρας, Heraklid. 16 φεύγομεν δ᾽ ἀλώμενοι ἄλλην ἀπ᾽ ἄλλης ἐξορίζοντες πόλιν.

556. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-354

57
58
ἰάπτει (,,stürmt") intransitiv wie ἵησι Pers. 473. Ασίδος wie Pers. 273, 765.

557. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-355

59
60
Nach dem Ganzen werden die Teile Asiens aufgezählt. Es fehlt also kein καί, wie der Schol. meint. μηλοβότου wie Pers. 765 Ασίδος μηλοτρόφου nach Archil. Fragm. 26 ὃ δ' Ασίδος γῆς καρτερὸς μηλοτρόφου. Phrygien war durch seine Schafe und seine Wolle be- kannt, vgl. Aristoph. Vö. 493 χλαῖ- ναν .. Φρυγίων ἐρίων, Strab. S. 578 φέρει δ᾽ ὁ περὶ τὴν Λαοδίκειαν τόπος προβάτων ἀρετὰς εὐκ εἰς μαλακότητα μόνον τῶν ἐρίων, ᾗ καὶ τῶν Μιλησίων διαφέρει, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν κοραξὴν χρόαν. Φρυγίας διαμπάξ wie στέρνων διαμπάξ Prom. 65, λαιμῶν διαμπαξ Bakch. 994. Eur.

558. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-356

61
62
Teuthras, König von Mysien, war Adoptivvater des Telephos, Apollod. III 9, 1. Vgl. Τεύθραντος πεδίον Pind. Οl. Χ 71. 5591. Λύδια τ᾽ ἂν ( τ᾽ ἂγ für τε Hermann; ἄγ wie ἄμ 354) κτέ. Und die lydischen Talschluchten hinauf und über die Marken der Kilikier und durch das Land der Pamphylier stürmend setzt sie ( περᾷ) über immerfließende Ströme und durch- wandert ( περᾷ) ein reichgesegnetes Land" u. s. w. Zu Λύδια ἀνὰ γύαλα καὶ δι᾽ ὅρων ist ὀρνυμένα aus dem folgenden διορνυμένα zu entnehmen. Daß Kilikien vor Pamphylien ge- nannt wird, hat seinen Grund wohl nur im Versmaße.

562. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-357

63
64
γᾶν: die Handschrift bietet τὰν. κενάους im Gegensatz zu den in der heißen Zeit versiegenden χειμάρροι. Es können die Flüsse Kleinasiens, Hermos, Paktolos, Kaystros, Mäander, Eurymedon, Kalykadnos, oder auch die Flüsse Syriens wie der Orontes gemeint sein.

564. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-358

65
66
τᾶς (Hermann τὰν) Αφροδίτας αἶαν: Schol. Φοινίκην· ἣν ἱερὰν Αφροδίτης διὰ βίβλον καὶ λίβανον (d. i. Βύβλον και Λίβανον). Vgl. Paus. I 14, 6 πρώτοις ἀνθρώπων Ασσυρίοις κατέστη σέβεσθαι τὴν Οὐρανίαν, μετὰ δὲ Ἀσσυρίους Κυπρίων Παφίοις καὶ Φοινίκων τοῖς Ασκά- λωνα ἔχουσιν ἐν τῇ Παλαιστίνη. παρὰ δὲ Φοινίκων Κυθήριοι μαθόντες σέβουσιν. Eur. Bakch. 401 heißt Zypern νάσος τᾶς Ἀφροδίτας und vielleicht ist unter βαθύπλουτον χθόνα Phönizien zu verstehen. Ge- nauere Angaben kann der Dichter beiseite lassen.

565. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-359

67
68
f.,,Sie gelangt, da mit seinem Stachel auf sie lossticht der geflügelte Hirte." Mit εἰσικνουμένου Kann man Ausdrücke wie μέσον κάρα διπλοῖς κέντροισί μου καθίκετο Soph. O. T. 809 vergleichen. βουκόλου, weil der οίστρος an die Stelle des Argos (308) getreten ist.

567. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-360

69
70
Δῖον . . ἄλσος: Schol. τὴν Αἴγυπτον.

568-569. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-361

71
72
Die Fruchtbarkeit Ägyptens wird von dem Schnee Äthiopiens, welcher durch die heißen Winde ( Τυφώ μένος) schmilzt und die Überschwemmungen des Nil her- beiführt, abgeleitet. Vgl. Fragm. 300 γύας μὲν αἰνεῖν ἐκμαθὼν ἐπί- σταμαι Αιθιοπίδος γῆς, ἔνθα Νεῖλος ἑπτάρους γάνος κυλίνδει πνευμάτων ἐπομβρίᾳ, ἐπεὶ πυρωπὸν φέγγος ἐκ- λάμψαν φλόγα τήκει πετραίαν χιόνα πᾶσα δ᾽ εὐθαλής Αίγυπτος ἁγνοῦ νάματος πληρουμένη φερέσβιον Δή μητρος ἀντέλλει στάχυν, Diod. Sic. I 38, 4 Αναξαγόρας ὁ φυσικὸς ἀπε- φήνατο τῆς ἀναβάσεως αἰτίαν εἶναι τὴν τηκομένην χιόνα κατὰ τὴν Αἰ θιοπίαν, ᾧ καὶ ὁ ποιητὴς Εὐριπίδης μαθητὴς ἂν ἠκολούθηκε (Fragm. 228). Τυφῶ: der gleiche Gen. von τυφώς Sieb. 504; vgl. Hesych. Τυφῶ· ἀντὶ τοῦ Τυφώνος Σοφοκλῆς. Inbetreff der Wirksamkeit des Typhos (Typhon, Typhoeus) vgl. Hes. Theog. 869 ἐκ δὲ Τυφωέος ἔστ' ἀνέμων μένος ὑγρὸν ἀέντων.

570. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-362

73
74
ὕδωρ τε (so Pauw für τὸ).. νόσοις (man erwartet νόσων) ἔθι- κτον (nämlich ἱκνεῖται): vgl. Prom. 838 ίησι σεπτὸν Νεῖλος εὔποτον ρέος, Eur. Fragm. 228, 2 Νείλου λιπὼν κάλλιστον ἐκ γαίας (vielleicht ἀρωγὸν εὐσοίας) ὕδωρ, Plut. d. Is. et Os. S. 353 Α πιαίνειν δοκεῖ καὶ μάλιστα πολυσαρκίαν ποιεῖν τὸ Νειλῶον ὕδωρ πινόμενον. Beim Schwellen des Ni erlischt die Pest, welche in alter Zeit ebenso in Ägypten wütete wie in neuer.