Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Ἀλλά, θεοὶ θεοὶ οἱ γενέται, κλύετ'

εὖ τὸ δίκαιον ἰδόντες·

ἢ καὶ μὴ τέλεον

ΙΚΕΤΙΔΕΣ

ΧΟΡΟΣ

δόντες ἔχειν παρ' αἶσαν,

ὕβριν δ' ἑτοίμως στυγοῦντες στυγόντες,
80

πέλοιτ' ἂν ἔνδικοι γάμοις·

ἔστι δὲ κἀκ πολέμου

τειρομένοις

βωμὸς ἀρῆς φυγάσιν

ῥύμα, δαιμόνων σέβας.
85

Supplices. Aeschylus. Paul Mazon (Editor). Paris. 1920-1925.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

ΙΚΕΤΙΔΕΣ (OCR draft) (Greek) (ΙΚΕΤΙΔΕΣ. Paul Mazon, 1920-1925.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (8)

Ἱκέτιδες First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 40-175f focus

str. 1

Χορος

νῦν δ᾽ ἐπικεκλομένα¹
40

Δῖον πόρτιν ὑπερ-

πόντιον τιμάορ᾽, ἶνίν τ᾽

ἀνθονόμον² τᾶς προγόνου

βοὸς ἐξ ἐπιπνοίας,³

Ζηνὸς ἔφαψιν: ἐπωνυμίᾳ δ᾽
45

ἐπεκραίνετο μόρσιμος αἰὼν

εὐλόγως,

Ἔπαφόν τ᾽ ἐγέννασεν:

49

ant. 1

Χορος

ὅντ᾽⁴ ἐπιλεξαμένα,

νῦν ἐν ποιονόμοις
50

ματρὸς ἀρχαίας τόποις τῶν

πρόσθε πόνων μνασαμένα,

τά τε νῦν ἐπιδείξω

πιστὰ τεκμήρια γαιονόμοις,

τὰ δ᾽⁵ ἄελπτά περ ὄντα φανεῖται.
55

γνώσεται

δὲ λόγου⁶ τις ἐν μάκει.

58

str. 2

Χορος

εἰ δὲ κυρεῖ τις πέλας οἰωνοπόλων

ἐγγάιος⁷ οἶκτον [οἰκτρὸν] ἀίων,

δοξάσει τιν᾽⁸ ἀκούειν⁹ ὄπα τᾶς Τηρεΐας
60

μήτιδος οἰκτρᾶς ἀλόχου,

κιρκηλάτας¹⁰ ἀηδόνος,

63

ant. 2

Χορος

ἅτ᾽ ἀπὸ¹¹ χλωρῶν πετάλων¹² ἐργομένα

πενθεῖ νέον οἶκτον ἠθέων:

ξυντίθησι δὲ παιδὸς μόρον, ὡς αὐτοφόνως
65

ὤλετο πρὸς χειρὸς ἕθεν¹³

δυσμάτορος κότου τυχών:

68

str. 3

Χορος

τὼς καὶ ἐγὼ φιλόδυρ-

τος¹⁴ Ἰαονίοισι νόμοισι

δάπτω τὰν ἁπαλὰν
70

Νειλοθερῆ¹⁵ παρειὰν

ἀπειρόδακρύν τε καρδίαν.

γοεδνὰ δ᾽ ἀνθεμίζομαι

δειμαίνουσα φίλους,¹⁶ τᾶσδε φυγᾶς

ἀερίας ἀπὸ γᾶς
75

εἴ τις ἐστὶ κηδεμών.

77

ant. 3

Χορος

ἀλλά, θεοὶ¹⁷ γενέται,

κλύετ᾽ εὖ τὸ δίκαιον ἰδόντες:

ἥβᾳ¹⁸ μὴ τέλεον

δόντες ἔχειν παρ᾽ αἶσαν,
80

ὕβριν δ᾽ ἑτοίμως¹⁹ στυγοῦντες,²⁰ <εὖ>²¹

πέλοιτ᾽ ἂν ἔνδικοι γάμοις.

ἔστι δὲ κἀκ²² πολέμου τειρομένοις

βωμὸς ἀρῆς²³ φυγάσιν

ῥῦμα, δαιμόνων σέβας.
85
86

str. 4

Χορος

εὖ δ᾽ εἴη Διόθεν²⁴ παναληθῶς.

Διὸς ἵμερος οὐκ εὐθήρατος ἐτύχθη.

παντᾷ τοι φλεγέθει

κἀν σκότῳ μελαίνᾳ ξὺν τύχᾳ²⁵

μερόπεσσι λαοῖς.
90
91

ant. 4

Χορος

πίπτει δ᾽ ἀσφαλὲς οὐδ᾽ ἐπὶ νώτῳ,

κορυφᾷ Διὸς εἰ κρανθῇ πρᾶγμα τέλειον.

δαυλοὶ γὰρ πραπίδων

δάσκιοί τε τείνουσιν πόροι

κατιδεῖν²⁶ ἄφραστοι.
95
96

str. 5

Χορος

ἰάπτει δ᾽ ἐλπίδων²⁷

ἀφ᾽ ὑψιπύργων πανώλεις

βροτούς, βίαν δ᾽

οὔτιν᾽ ἐξοπλίζει,

πᾶν ἄπονον²⁸ δαιμόνιον:²⁹
100

ᾗ μέμονεν³⁰ φρόνημά πως

αὐτόθεν ἐξέπραξεν ἔμπας

ἑδράνων ἀφ᾽³¹ ἁγνῶν.

104

ant. 5

Χορος

ἰδέσθω δ᾽ εἰς³² ὕβριν

βρότειον, οἵᾳ³³ νεάζει
105

πυθμὴν δι᾽ ἁ-

μὸν γάμον τεθαλὼς³⁴

δυσπαραβούλοισι φρεσίν,

καὶ διάνοιαν μαινόλιν³⁵

κέντρον ἔχων ἄφυκτον, ἄτας
110

ἀπάταν μεταλγοῦς.³⁶

112

str. 6

Χορος

τοιαῦτα πάθεα μέλεα θρεομένα λέγω³⁷

λιγέα βαρέα δακρυοπετῆ,

ἰὴ ἰή,

ἰηλέμοισιν ἐμπρεπῆ: [θρεομένη μέλη³⁸]
115

ζῶσα γόοις με τιμῶ.

117

Χορος

ἱλέομαι³⁹ μὲν Ἀπίαν βοῦνιν,

καρβᾶνα δ᾽ αὐδὰν

εὖ, γᾶ, κοννεῖς.⁴⁰

πολλάκι δ᾽ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι
120

λινοσινεῖ⁴¹

Σιδονίᾳ⁴² καλύπτρᾳ.

123

ant. 6

Χορος

θεοῖς δ᾽ ἐναγέα τέλεα πελομένων καλῶς

ἐπίδρομ᾽, ὁπόθι⁴³ θάνατος ἀπῇ.⁴⁴

ἰὼ ἰώ,
125

ἰὼ δυσάγκριτοι πόνοι.

ποῖ τόδε κῦμ᾽ ἀπάξει;

128

Χορος

ἱλέομαι⁴⁵ μὲν Ἀπίαν βοῦνιν,

καρβᾶνα δ᾽ αὐδὰν

εὖ, γᾶ, κοννεῖς.⁴⁶
130

πολλάκι δ᾽ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι

λινοσινεῖ⁴⁷⁴⁸

Σιδονίᾳ⁴⁹ καλύπτρᾳ.

134

str. 7

Χορος

πλάτα μὲν οὖν λινορραφής τε

δόμος ἅλα στέγων δορὸς
135

ἀχείματόν⁵⁰ μ᾽ ἔπεμπε σὺν πνοαῖς:⁵¹

οὐδὲ μέμφομαι:

τελευτὰς δ᾽ ἐν χρόνῳ

πατήρ μοι⁵² παντόπτας

πρευμενεῖς κτίσειεν,
140
141

Χορος

σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς⁵³

εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ,

ἄγαμον ἀδάματον⁵⁴ ἐκφυγεῖν.

144

ant. 7

Χορος

θέλουσα δ᾽ αὖ θέλουσαν ἁγνά μ᾽

ἐπιδέτω Διὸς κόρα,
145

ἔχουσα σέμν᾽ ἑδώλι᾽⁵⁵ ἀσφαλῆ,⁵⁶

παντὶ δὲ σθένει⁵⁷

διωγμοῖς ἀσχαλῶσ᾽⁵⁸

ἀδμήτας ἀδμήτα

ῥύσιος γενέσθω,
150
151

Χορος

σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς

εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ,

ἄγαμον ἀδάματον ἐκφυγεῖν.

154

str. 8

Χορος

εἰ δὲ⁵⁹ μή, μελανθὲς

ἡλιόκτυπον⁶⁰ γένος
155

τὸν γάιον,⁶¹

τὸν πολυξενώτατον

Ζῆνα τῶν κεκμηκότων

ἱξόμεθα σὺν κλάδοις

ἀρτάναις θανοῦσαι,
160

μὴ τυχοῦσαι θεῶν Ὀλυμπίων.

162

Χορος

ἆ Ζήν, Ἰοῦς:⁶² ἰὼ⁶³

μῆνις μάστειρ᾽ ἐκ θεῶν:

κοννῶ δ᾽ ἄγαν⁶⁴

γαμετῶν οὐρανονίκων.⁶⁵
165

χαλεποῦ γὰρ ἐκ

πνεύματος εἶσι χειμών.

168

ant. 8

Χορος

καὶ τότ᾽ οὐ δικαίοις

Ζεὺς ἐνέξεται⁶⁶ λόγοις,

τὸν τᾶς βοὸς
170

παῖδ᾽ ἀτιμάσας, τὸν αὐ-

τός ποτ᾽ ἔκτισεν⁶⁷ γόνῳ,

νῦν ἔχων παλίντροπον

ὄψιν ἐν λιταῖσιν:

ὑψόθεν δ᾽ εὖ κλύοι καλούμενος.⁶⁸
175
175a

Χορος

ἆ Ζήν, Ἰοῦς: ἰὼ

μῆνις μάστειρ᾽ ἐκ θεῶν:

κοννῶ δ᾽ ἄγαν

γαμετῶν οὐρανονίκων.

χαλεποῦ γὰρ ἐκ

πνεύματος εἶσι χειμών.

176

Ἱκέτιδες Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 40-167a focus

Χορός

νῦν δʼ ἐπικεκλομένα
40

Δῖον πόρτιν ὑπερ-

πόντιον τιμάορʼ, ἶνίν τʼ

ἀνθονομούσας προγόνου

βοὸς ἐξ ἐπιπνοίας

Ζηνὸς ἔφαψιν· ἐπωνυμίᾳ δʼ
45

ἐπεκραίνετο μόρσιμος αἰὼν

εὐλόγως,

Ἔπαφόν τʼ ἐγέννασεν·

Χορός

ὅντʼ ἐπιλεξαμένα,

νῦν ἐν ποιονόμοις
50

ματρὸς ἀρχαίας τόποις τῶν

πρόσθε πόνων μνασαμένα,

τά τε νῦν ἐπιδείξω

πιστὰ τεκμήρια γαιονόμοις,

τὰ δʼ ἄελπτά περ ὄντα φανεῖται.
55

γνώσεται

δὲ λόγους τις ἐν μάκει.

Χορός

εἰ δὲ κυρεῖ τις πέλας οἰωνοπόλων

ἔγγαιος οἶκτον οἰκτρὸν ἀίων,

δοξάσει τις ἀκούειν ὄπα τᾶς Τηρεΐας
60

Μήτιδος οἰκτρᾶς ἀλόχου,

κιρκηλάτου τʼ ἀηδόνος,

Χορός

ἅτʼ ἀπὸ χλωρῶν πετάλων ἐργομένα

πενθεῖ μὲν οἶκτον ἠθέων·

ξυντίθησι δὲ παιδὸς μόρον, ὡς αὐτοφόνως
65

ὤλετο πρὸς χειρὸς ἕθεν

δυσμάτορος κότου τυχών·

Χορός

τὼς καὶ ἐγὼ φιλόδυρ-

τος Ἰαονίοισι νόμοισι

δάπτω τὰν ἁπαλὰν
70

Νειλοθερῆ παρειὰν

ἀπειρόδακρύν τε καρδίαν.

γοεδνὰ δʼ ἀνθεμίζομαι

δειμαίνουσα φίλους, τᾶσδε φυγᾶς

ἀερίας ἀπὸ γᾶς
75

εἴ τις ἐστὶ κηδεμών.

Χορός

ἀλλά, θεοὶ γενέται

κλύετʼ εὖ τὸ δίκαιον ἰδόντες·

ἥβᾳ μὴ τέλεον

δόντες ἔχειν παρʼ αἶσαν,
80

ὕβριν δʼ ἑτοίμως στυγοῦντες,

πέλοιτʼ ἂν ἔνδικοι γάμοις.

ἔστι δὲ κἀκ πολέμου τειρομένοις

βωμὸς ἀρῆς φυγάσιν

ῥῦμα, δαιμόνων σέβας.
85

Χορός

εὖ δʼ εἴη Διόθεν παναληθῶς.

Διὸς ἵμερος οὐκ εὐθήρατος ἐτύχθη.

παντᾷ τοι φλεγέθει

κἀν σκότῳ μελαίνᾳ ξὺν τύχᾳ

μερόπεσσι λαοῖς.
90

Χορός

πίπτει δʼ ἀσφαλὲς οὐδʼ ἐπὶ νώτῳ,

κορυφᾷ Διὸς εἰ κρανθῇ , πρᾶγμα τέλειον.

δαυλοὶ γὰρ πραπίδων

δάσκιοί τε τείνουσιν πόροι

κατιδεῖν ἄφραστοι.
95

Χορός

ἰάπτει δʼ ἐλπίδων

ἀφʼ ὑψιπύργων πανώλεις

βροτούς, βίαν δʼ

οὔτινʼ ἐξοπλίζει·

πᾶν ἄπονον δαιμονίων.
100

ἥμενος ὃν φρόνημά πως

αὐτόθεν ἐξέπραξεν ἔμπας

ἑδράνων ἐφʼ ἁγνῶν.

104

Χορός

ἰδέσθω δʼ εἰς ὕβριν

βρότειον, οἵα νεάζει
105

πυθμὴν διʼ ἁ-

μὸν γάμον τεθαλὼς

δυσπαραβούλοισι φρεσίν,

καὶ διάνοιαν μαινόλιν

κέντρον ἔχων ἄφυκτον, ἄταν δʼ
110

ἀπάτᾳ μεταγνούς.

112

Χορός

τοιαῦτα πάθεα μέλεα θρεομένα λέγω

λιγέα βαρέα δακρυοπετῆ,

ἰὴ ἰή,

ἰηλέμοισιν ἐμπρεπῆ· θρεομένη μέλη
115

ζῶσα γόοις με τιμῶ.

117

Χορός

ἱλεοῦμαι μὲν Ἀπίαν βοῦνιν,

καρβᾶνα δʼ αὐδὰν

εὖ, γᾶ, κοννεῖς.

πολλάκι δʼ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι
120

λινοσινεῖ

Σιδονία καλύπτρᾳ.

123

Χορός

θεοῖς δʼ ἐναγέα τέλεα πελομένων καλῶς

ἐπίδρομʼ, ὁπόθι θάνατος ἀπῇ.

ἰὼ ἰώ,
125

ἰὼ δυσάγκριτοι πόνοι.

ποῖ τόδε κῦμʼ ἀπάξει;

128

Χορός

ἱλεοῦμαι μὲν Ἀπίαν βοῦνιν,

καρβᾶνα δʼ αὐδὰν

εὖ, γᾶ, κοννεῖς.
130

πολλάκι δʼ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι

λινοσινεῖ

Σιδονίᾳ καλύπτρᾳ.

134

Χορός

πλάτα μὲν οὖν λινορραφής τε

δόμος ἅλα στέγων δορὸς
135

ἀχείματόν μʼ ἔπεμπε σὺν πνοαῖς·

οὐδὲ μέμφομαι·

τελευτὰς δʼ ἐν χρόνῳ

πατήρ μοι παντόπτας

πρευμενεῖς κτίσειεν,
140

141

Χορός

σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς

εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ,

ἄγαμον ἀδάματον ἐκφυγεῖν.

144

Χορός

θέλουσα δʼ αὖ θέλουσαν ἁγνά μʼ

ἐπιδέτω Διὸς κόρα,
145

ἔχουσα σέμνʼ ἐνώπιʼ ἀσφαλῶς,

παντὶ δὲ σθένει

διωγμοῖς ἀσχαλῶσʼ

ἀδμήτας ἀδμήτα

ῥύσιος γενέσθω,
150

151

Χορός

σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς

εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ,

ἄγαμον ἀδάματον ἐκφυγεῖν.

154

Χορός

εἰ δὲ μή, μελανθὲς

ἡλιόκτυπον γένος
155

τὸν γάιον,

τὸν πολυξενώτατον

Ζῆνα τῶν κεκμηκότων

ἱξόμεθα σὺν κλάδοις

ἀρτάναις θανοῦσαι,
160

μὴ τυχοῦσαι θεῶν Ὀλυμπίων.

162

Χορός

ἆ Ζήν, Ἰοῦς ἰῷ

μῆνις μάστειρʼ ἐκ θεῶν·

κοννῶ δʼ ἄγαν

γαμετᾶς οὐρανόνικον.
165

χαλεποῦ γὰρ ἐκ

πνεύματος εἶσι χειμών.

168

Χορός

καὶ τότʼ οὐ δικαίοις

Ζεὺς ἐνέξεται λόγοις,

τὸν τᾶς βοὸς
170

παῖδʼ ἀτιμάσας, τὸν αὐ-

τός ποτʼ ἔκτισεν γόνῳ,

νῦν ἔχων παλίντροπον

ὄψιν ἐν λιταῖσιν;

ὑψόθεν δʼ εὖ κλύοι καλούμενος.
175

162a

Χορός

ἆ Ζήν, Ἰοῦς ἰῶ ,

μῆνις μάστειρʼ ἐκ θεῶν·

κοννῶ δʼ ἄγαν

γαμετᾶς οὐρανόνικον

χαλεποῦ γὰρ ἐκ

πνεύματος εἶσι χειμών.

Greek (Editio princeps, 1518) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliants, 1518 edition. Native printed lineation, page markers, and automated correspondence to the Perseus/Smyth edition.) — 77 focus

Χορός

ἀλλὰ θεοὶ οἱ γενέται. κλύετ' εὖ τὸ δίκαιον ἰδόντες·
65

ἢ καὶ μὴ τέλεον δόντες ἔχειν παρ' αἶσαν.

ὕβριν δ' ἐτοίμως στυγόντες πέλοιτ' ἂν ἔν-

δικοι γάμοις.

ἔστι δὲ κἀκπολέμου τει- ρομένοις βωμὸς ἄρης

φυγᾶσιν.
70

ῥύμα δαιμόνων σέβας ῥυθείη Διὸς ὧς παναληθῶς.

Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Joannes Cornelius de Pauw, 1745.) — 77 focus

Αλλὰ θεοὶ οἱ γενέται,

Κλύετ᾽ τὸ δίκαιον ἰδόντες. ¹

Υβριν δ᾽ ἑτοίμως στυγοῦντες,

Πέλατ᾽ ἂν ἔνδικοι γάμοις. ²

Εστι δὲ κακ πτολέμε τει-

ρομένοις βωμὸς Αρης φυγάσι ³

Ρύμα, δαιμόνων σέβας,

στροφή δ.

Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 77 focus

αλλὰ, θεοὶ γενέται, κλύετ᾽ εὖ τὸ δίκαιον ἰδόντες·

ἥβᾳ μὴ τέλεον δόντες ἔχειν παρ᾽ αἶσαν,

ὕβριν δ᾽ ἐτύμως στυγοῦντες,

πέλοιτ᾽ ἂν ἔνδικοι γάμοις.

ἔστι δὲ κἀκ πολέμου τειρομένοις

βωμὸς ἀρῆς φυγάσιν

ῥῦμα, δαιμόνων σέβας,

Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. Gottfried Hermann, 1852.) — 77 focus

ἀλλά, θεοὶ γενέται, κλύετ' εὖ τὸ δίκαιον ἰδόντες,

ἢ καὶ μὴ τέλεον δόντες ἔχειν παρ' αἶσαν,

ὕβριν δ᾽ ἐτύμως στέγοντες, εἰ

πέλοιτ᾽ ἂν ἔνδικοι νόμοις.

ἔστι δὲ κἀκ πολέμου
75

τειρομένοις βωμὸς ἀρῆς φυγάσιν

ῥῦμα, δαιμόνων σέβας,

¹

Ἱκέτιδες (OCR draft) Experimental (Ἱκέτιδες. N. Wecklein, 1885.) — 77 focus

ἀλλά, θεοὶ γενέται,

κλύετ᾽ εὖ τὸ δίκαιον ἰδόντες,

¹²³⁴⁵⁶⁷⁸

ἀηδόνος ἀηδόνος ἀηδονῆσ Μ. κιρκηλάτου κιρκηλάτας (κιρκηλάτης Welauer) ἀηδόνος ἅτ᾽ ἀπὸ ἅτ᾽ ἀπὸ Στοπο (priore o ex a facto) M. in marg. ζτ Μ. ἔθεν ἔθεν o ἐν Μ. φιλόδυρτος φιλόδυρτος φιλοδύρτοισ Μ. νειλοθερῆ εἱλοθερή Βothe. γοεδνὰ γόεδνα Μ. φίλους φίλουσ φόλουσ Μ. γενέται γενέται οἱ γενέται Μ.

ἢ καὶ μὴ τέλεον

δόντες ἔχειν περ αἶσαν,

ὕβριν δ᾽ ἐτύμως στυγόντες

πέλοιτ᾽ ἂν ἔνδικοι γάμοις.

ἔστι δὲ κἀκ πολέμου τειρομένοις

βωμὸς ἀρῆς φυγάσιν

ῥῦμα, δαιμόνων σέβας.

Aeschyli Supplices (OCR draft) Experimental (Aeschyli Supplices. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 77 focus

ἀλλὰ, θεοὶ γενέται κλύετ᾽ εὐ τὸ δίκαιον ἰδόντες,

εἰ καὶ μὴ τέλεον δόντες ἔχειν παρ᾽ αἰσαν,

ὕβριν γ᾽ ἐτύμως στυγοῦντες

πέλοιτ᾽ ἂν ἔνδικοι νόμοις.

τειρομένοις

ἔστι δὲ κἀκ πολέμου

βωμὸς ἀρῆς φυγάσιν

ῥῦμα, δαιμόνων σέβας. =

Translations (9)

Suppliant Maidens Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 40-165a focus

Chorus

And now I invoke, as our champion from beyond the sea, the calf born of Zeus, the offspring of the flower-grazing cow, our ancestress,
40

the caress of Zeus’ breath. The appointed period confirmed itself in a name suited to the event—Epaphus¹, to whom she gave birth.
45

Chorus

To him I cry for help.

And now in the region wherein our first mother pastured, by recounting the story of her distress of long ago, I shall now set forth reliable proofs to the inhabitants of the land;
50

and other evidence, though unexpected, will yet appear. Men will come to know the truth as my tale proceeds.
55

Chorus

Now if by chance there be some neighbor in the land who knows the song of birds,

when our complaint greets his ear, he will fancy that he hears the voice of Metis, Tereus’ piteous wife, the hawk-chased nightingale.
60

Chorus

For she, constrained to leave her green leaves, laments pitifully her accustomed haunts,

and composes the tale of her own child’s doom—how he perished, destroyed by her own hand, victim of the wrath of an unnatural mother.
65

Chorus

Even so I, indulging my grief in Ionian strains,

pain my tender face summered by Nile ’s sun and my heart unexercised in tears; and I gather the flowers of grief, anxious whether there is any friendly kinsman here to champion our band
70

which has fled from the haze-shrouded land.
75

Chorus

But, gods of our race, hear, and regard with favor the cause of righteousness; if you refuse youth

fulfillment of its arrogant desires, and readily abhor violence, you would be righteous toward marriage. Even for those who flee hard-pressed from war there is an altar,
80

a shelter against harm through respect for the powers of heaven.
85

Chorus

But may Zeus grant that it go well with us. For Zeus’ desire is hard to trace: it shines everywhere, even in gloom, together with fortune

obscure to mortal men.
90

Chorus

Safely it falls, and not upon its back, whatever deed comes to pass at Zeus’ nod; for the pathways of his understanding stretch dark and tangled,

beyond comprehension.
95

Chorus

From their high-towering hopes he hurls mankind to utter destruction; yet he does not marshal any armed violence—

all that is wrought by the powers divine is free from toil. Seated on his holy throne, unmoved, in mysterious ways he accomplishes his will.
100

104

Chorus

So let him look upon human outrageousness

—in what way it shoots up men in their wooing of us, sprouted from thoughts of evil intent,
105

having a frenzied purpose as its irresistible spur, and deluded, turning its thoughts to folly.
110

112

Chorus

Such piteous strains of woe I utter in my pain, now shrill, now deep, blended with falling tears—Alas, alas!

groans appropriate to funeral wails; though I live, I chant my own dirge.
115

117

Chorus

I invoke Apia ’s hilly land—for well, O land, you understand my barbarous speech—,

and many times I lay my hands upon my Sidonian veil and tear its linen fabric to shreds.
120

123

Chorus

Sacrifices in satisfaction of vows are given freely to the gods when all fares well, if only there be escape from death.

Alas, alas, perplexing troubles! Where will this wave of trouble bear me away?
125

128

Chorus

I invoke Apia ’s hilly land—for

well, O land, you understand my barbarous speech—, and many times I lay my hands upon my Sidonian veil and tear its linen fabric to shreds.
130

134

Chorus

Our oars, indeed, and our timbered ship, bound with yellow rope²

to withstand the sea, sped me on by help of favoring winds, unharmed by all tempests; nor have I reason for complaint. But may the all-seeing Father
135

establish a kindly issue in due time—
140

141

Chorus

That the mighty race of our honorable mother escape the embrace of man (ah me), unwedded, unvanquished.

144

Chorus

And may Zeus’ pure daughter, she who holds securely the sacred wall, willingly, meeting my will, look upon me; and, grieved at our pursuit, come with all her might, a virgin to a virgin’s aid,

to deliver me—
150

151

Chorus

That the mighty race of our honorable mother may escape the embrace of man (ah me), unwedded, unvanquished.

154

Chorus

Yet, if she will not, we, a dark,

sun-burned race, with suppliant boughs will invoke the underworld Zeus, Zeus the great host
155

of the dead; for if the gods of Olympus hear us not, we will hang ourselves.
160

162

Chorus

Ah Zeus! On account of the poisonous hate of Io vengeance from the gods pursues us.³I know

your consort’s sky-conquering spite; for a stormy sea follows a harsh wind.
165

168

Chorus

And Zeus shall then be liable to the charge of injustice

that he hates the child of the heifer, the child whom he himself begat long ago, his very own, and now he holds his face averted from our prayers.
170

May he from above hear our call!
175

162a

Chorus

Ah Zeus! On account of the poisonous hate of Io vengeance from the gods pursues us. I know

your consort’s sky-conquering spite; for a stormy sea follows a harsh wind.

The Suppliant Women. (OCR draft) Experimental (The Suppliant Women.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 77 focus

But ye gods, authors of our race, hear, duly regarding justice, or if ye do not grant success in obtaining what is contrary to right, but hating insolence in your souls, you should be just in regard to nuptials . But there is even to those who fly from war, being hard pressed, an altar, a defence from calamity , honoured by the deities.

LES SUPPLIANTES (OCR draft) Experimental (LES SUPPLIANTES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 77 focus

sur mon exil loin de la Terre Brumeuse ¹?

Allons, divins auteurs de ma naissance, vous voyez où est le Droit: exaucez-nous ! Ou, si le Destin ne veut pas que le

LES SUPPLIANTES

LE CORYPHÉE.

Droit ait satisfaction pleine, du moins, dans votre haine
toujours prête à frapper la démesure, montrez votre justice en face de cet hymen. Même aux fugitifs meurtris par la guerre ² une sauvegarde contre le malheur s'offre dans l'autel où réside la majesté des dieux.

Ferme et bien marqué.

LE CORYPHÉE.

Ah! si le dénouement pouvait

The Suppliants (OCR draft) Experimental (The Suppliants. Robert Potter, 1779.) — 77 focus

Ye Gods, from whom we proudly trace

The glories of our highborn race,

Hear us, ye pow'rs, propitious hear,

And ſhow that juſtice is your care;

Guard in our juſt, our holy cauſe

The ſanctity of nature's laws;

You, that abhor each impious deed,

Ariſe, protect the nuptial bed.

When Mars to ſlaughter gives the reins ,

And rages o'er th' enſanguin'd plains,

To each that flies the altar gives

A refuge, and the ſuppliant lives,

Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Supplici: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 77 focus

Numi dei padri, ascoltatemi

voi cui diletta è giustizia:

non rida la sorte propizia

all'uomo che ingiusto operò.

Punite l'iniquo connubio,

punite la rea tracotanza:

l'altare e la santa osservanza

dei Numi, tutelano il supplice

che stanco alla pugna scampò.

CORO

Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Supplices: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 77 focus

A terra aeria

Si aliquis est gubernator.

Sed dij genitores,

Audite probè ius uidentes.

Aut non dantes habere fatum perfectum,

Contumeliam uerè odio habentes,

Sint enim iuſti nuptijs.

Est enim mali belli uenatis

Ara Martis fugientibus

The Suppliants (OCR draft) Experimental (The Suppliants. Anna Swanwick, 1886.) — 77 focus

PELASGOS

How then towards you may I pious prove?

English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Suppliant Maidens — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 77 focus

Gods of the ancient cradle of my race,

Hear me, just gods! With righteous grace

On me, on me look down!

Grant not to youth its heart's unchaste desire,
100

But, swiftly spurning lust's unholy fire,

Bless only love and willing wedlock's crown!

The war-worn fliers from the battle's wrack

Find refuge at the hallowed altar-side,

The sanctuary divine,—
105

Ye gods! such refuge unto me provide—

Such sanctuary be mine!

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 77 focus

Götter des Stammes, vernehmt, ihr erfahrenen Hüter des Rechtes!

Nicht doch wider Gebühr führt es an uns zu Ende,
70

Nein, hasset den Frevel treuen Sinns;¹

So wahrt ihr wohl des Gesezes Macht!

Flüchtigen auch, von des Kampfs

Mühen erschöpft, beut der Altar vor Gewalt²

Schuk, der Götter fromme Scheu.
75

Erster Halbchor.
Vierte Strophe.

Commentary

Critical apparatus to The Suppliant Women (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Suppliant Women.) focus

4. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-4

δίαν δ᾽ ἐκλείπουσαι:

δῖαν δὲ λειποῦσαι

codices.

δῖαν δὲ λιποῦσαι

Turn.

δίαν δ' ἐκλείπουσαι

Seidlerus ad Eur. Troad. 176.

5. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-5

Συρίᾳ:

συρίαν

Ρ.

6. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-6

δημηλασίαν:

δημηλασία

libri. Correxit Auratus. Δημηλασίαν γνωσθεῖσαι explicavit Lobeckius ad Aiacem p. 351. ut pro καταγνωσθεῖσαι dictum. Malim simplicius intelligi quibus nullum ob caedem exsilium decretum est.

8. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-7

αὐτογενεῖ:

αὐτογένητον

M. G. P. Rob.

αὐτογέννητον

Ε.

αὐτογενῆ τὸν

a Turnebo illatum.

8. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-8

φυξανορίᾳ:

φυλαξάνδραν

Μ. G. E. Rob. In M. litterae ύλαξ α manu secunda in rasura.

φυλαξάνορος

Ρ. teste Fachsio. γρ.

φυξάνοραν

margo M. G. γρ.

φυξάνορος

Ρ. teste Fachsio.

αὐτογενεῖ φυξανορίᾳ

Bambergerus in Diar. antiq. a. 1839. p. 878.

13. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-9

ἀχέων:

ἀχαίων

Μ. sed e supra adscripto.

13. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-10

ἐπέκρανεν:

ἐπέκραγε

Ε.

14. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-11

φεύγειν ἀνέδην διὰ κῦμ᾽ ἅλιον:

φεύγειν ἀνέδην διακυμ αλέον

, erasa post με una littera, M.

φεύγειν ἀνέδην διὰ κυμβαλέον

G. P.

φεύγειν ἀνέδην ακυβαλέον

, spatio litteris δι relicto, E.

φεύγειν ἀνέδην δὲ διὰ κυμαλέον

suo iudicio Rob. nam

κυβαλέων

codicem habere dicit. Emendavit Canterus. Codex Hesychii ανέδην. Αἰσχύλος·

φεύγειν ἀνέδην διὰ κῦμ᾽ ἅλιον

. ἢ ἐκκεχυμένως κατὰ στέρησιν τοῦ ἐσ, ὅ ἐστιν ἱδρῦσαι ἀναστάτους γενομένας ἐκ τοῦ ἐδάφους ἀνεστηκυίας. Εtym. Μ. p. 103, 10.

ἀνέδην

σημαίνει ἀναστάτους εἶναι παρὰ τὸ ἕδος, ἕδην, καὶ ἀνέδην, τὸ ἄνευ ᾅδους. Αισχύλος· φεύγειν ἀνέδην. ἢ ἀπὸ τοῦ ἕω τὸ ἀφίημι, ἕδην καὶ ἀνέδην, τὸ μὴ ἐφεκτικῶς τι πράττειν. Respiciuntur Aeschyli verba non nominati a Zonara p. 225. et a Favorino.

15. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-12

κέλσαι:

κεασαι

Μ.

κέασαι

Ε. P. et cod. Rob.

καίασε

G. non κείασε. Correxit Sophianus.

16. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-13

ἡμέτερον:

ἡμέτερον

in M. factum ex

αμέτερον

16. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-14

οἰστροδόνου:

οἰστροδόμου

libri. Correxit Turnebus.

17. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-15

ἐξ ἐπαφῆς:

ἐξεπαφῆς

Μ. G. Hesychius ex hoc loco ἐξεπαφῆς, ἐκ ψηλαφήσεως.

17. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-16

ἐπιπνοίας:

ἐπι νοίας

, eraso ut videtur π, Μ.

ἐπινοίας

G. E. Rob.

19. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-17

τίνα δ᾽ ἂν:

τίνα οὖν

, eraso post τίνα littera, quae non fuit γ, Μ.

τίνα οὖν

reliqui.

τίνα γοῦν

Turn. intulit. Posui quod et sententia et linguae ratio iubebant,

τίνα δ᾽ ἄν

21. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-18

ἐγχειριδίοις:

ἐγχειριδίοις

ita ut y in rasura sit M.

22. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-19

ἐριοστέπτοισι: Libri

ἱεροστέπτοισι

. Correxerunt Auratus et Scaliger.

23. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-20

ὦ πόλις, ὦ γῆ:

ὧν πόλις ὧν γῆ

M. G. Ε.

γῆς

omisso

και

ex male lecta codicis G. scriptura Ald. Turn.

ὦ πόλις ὦ γῆ

codex Robortelli. Scripsisse videntur

ὧν πόλις, ὧν γῆ

, qui v. 27.

δέξαιθ᾽ ἱκέτην

exaratum invenerant.

24. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-21

βαθύτιμοι: Libri

βαρύτιμοι

. Scripsi

βαθύτιμοι

. Heroibus hic locus erat sub terra conditis, non ultoribus scelerum diis inferis.

27. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-22

δέξασθ᾽:

δέξαιθ'

Μ. G. E. Rob.

δέξαι θ'

P. Emendavit Heathius.

29-30. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-23

ἀρσενοπληθῆ δ᾽ ἑσμὸν:

ἀρσενοπληθῆ δεσμὸν

libri. Correxit Turnebus.

31. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-24

ἀσώδει:

Ανασώδει

G. Hesychius ἀσώδης, ἀμμώδης.

33. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-25

ἔνθα δὲ:

ἐνθάδε

Μ. G. E.

ἔνθα δὲ

Rob. Turn.

33. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-26

λαίλαπι:

λαίλαπι

litteris ac in rasura M.

35. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-27

ὀμβροφόροισίν τ':

ὀμβροφόροισι τ'

libri. Inter οι et σε aliquid erasum in M.

38. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-28

σφετεριξάμενοι: Libri

σφετεριξάμενον

, quod durum et molestum est ad ἑσμόν v. 30. relatum. Scripsi

σφετεριξάμενοι

. Sophocles El. 1131. ὡς ὠφελον πάροιθεν ἐκλιπεῖν βίον, πρὶν ἐς ξένην σε γαῖαν ἐκπέμψαι, χεροῖν κλέψασα ταῖνδε κἀνασώσασθαι φόνου.

38. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-29

πατραδελφείαν: Libri

πατραδελφίαν

. Emendavit Pauwius.

39. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-30

ἀκόντων: Libri

ἀεκόντων

40. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-31

νῦν δ᾽ ἐπικεκλομένα: Libri

ἐπικεκλόμεναι

. Emendavit Turnebus. In P.

νῦν δ' ἐπικεκλόμενα

deesse dicit Faehsius.

41. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-32

ὑπερπόντιον:

ὑπερπόντιον

etiam M.

42. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-33

τιμάορ': Delevi ' post

ινιν

, quod in principio sequentis versus positum libri habent, ortum fortasse ex τῆς. Rationi repugnat copula. Videntur Attici

ἶνιν

ultima longa dixisse, fortasse etiam in nominativo, ut

κόνις κόνιν, ὄφις ὄφιν

. Si ita est,

ἴνις

ἴνιν

scribendum erit. Certe nullum correptionis exemplum novi, nisi Alexandrini Lycophronis v. 570. ὧν οἶδ᾽ ὁ Ροιοῦς ἶνις εὐνάζων μένος. Vocabulum

τιμάορα

non praeteriit Lobeckius Paralip. p. 216.

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-34

ἀνθονομούσας:

ἀνθονόμους

(ultimae syllabae supra adscriptum

ος

in M.)

τᾶς

Μ. Ε.

ἀνθονόμους ταῖς

ἀνθονόμους τὰς

Rob. Emendavit Porsonus.

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-35

ἐξ ἐπιπνοίας:

ἐξ ἐπιπνοίαις

Μ. G.

44. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-36

NA: Male haec explicat scholiastes. Secundum nomen a contactu impositum, inquit chorus, exibat iustum tempus, ut consentaneum erat: h. e. a contactu, quo gravida facta est Io, exactis iustis mensibus peperit puerum, cui ab illo contactu nomen Epaphi inditum est.

46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-37

εὐλόγως:

εὐλόγως

omittit E.

46. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-38

τ' ἐγέννασεν:

δ᾽ ἐγέννασε ἐόντ'

Μ. quod manus secunda in

δὲ γέννασ ἐόντ'

mutavit.

τε γέννασε όντ'

G. cuius scriptura male intellecta

τε γεννέας ὄντ'

Αld.

δ᾽ ἐγένασ᾽ ἐόντ᾽

Ε.

δὲ γέννας ἐόντ'

Rob. Emendavit Porsonus.

48. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-39

νῦν:

γῦν

pro

νῦν

Rob.

48. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-40

ποιονόμοις: Idem

πιονόμοις

50. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-41

γονέων ἐπιδείξω: Libri

τά τε νῦν ἐπιδείξω

. Sed τά τε νῦν non solum vix explicari potest, sed etiam vitii arguitur tertium posito νῦν. Quare

γονέων

scripsi. Id est quod scholiastes significavit: ὃν ἐπικαλουμένη νῦν ἐν Αργει δείξω πιστὰ τεκμήρια, ὡς οὐ ξένος ὢν ἐλεύσεται, ἀλλ᾽ εἰς προγόνων γῆν.

51-52. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-42

γαιονομοῖσι δ᾽ ἄελπτα περ: Libri

τά τ' ανόμοια οἶδ᾽ ἄελπτά περ

, nisi quod

ήδ'

pro

οἶδ'

habet Rob. qui suo iudicio

ἄελπθ᾽ ἅπερ

scripsit. Illis

τατανομοικοιδ'

aperte continetur

γαιονόμοισι δ'

55. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-43

ἔγγαιος:

ἔγγεος

Ε.

55. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-44

ἀΐων: et

αϊών

, cuius et spiritus et accentus in G. erasus: nam

αιων

Μ. Inde

αiων

Ald.

56. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-45

ἀκούειν: Libri

ἀκούων

. Heathius

ἀκούειν

56. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-46

Τηρείας: et

τηρείας

Τηρείας

scribendum esse monui Opusc. III. p. 216. Recte autem scholiastes Τηρεΐας μήτιδος pro ipso Tereo dictum accepit. Contortum et perversum est, quod quidam voluerunt, Philomelam dici μήτιδος οἰκτράν.

58. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-47

κιρκηλάτας ἀηδόνος:

κιρκηλάτου τ' ἀηδονῆς

(

ἀηδόνης

Μ.) M. G. E. P. Rob.

κιρκηλάτου τ᾿ ἀηδόνος

Turn. Hoc quum lusciniam a Philomela distinguat, quod ineptum est,

κιρκηλάτοι

autem scribi nequeat, ut in Opusc. III. p. 216. monui,

κιρκηλάτας ἀηδόνος

scripsi. Sic v. 131.

ἀδμήτας ἀδμήτα

. Doctissime atque accuratissime de hoc genere disputavit Lobeckius in Paralipomenis diss. VII. cuius §. 2. p. 458. in hac forma versatur. Et quod in codicibus est

ἀηδόνης

vel

ἀηδονῆς

ortum videtur ex

κιρκηλάτου

adscripto.

59. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-48

ἅτ᾽ ἀπὸ χλωρῶν πετάλων ἐγρομένα:

Ατοποχώρων

(sed prius o in rasura)

ποταμῶν τ' ἐργομένα

Μ.

ἃ τοποχώρων ποταμῶν τὸ ἐργομένα

G. E. et Ald. nisi quod haec male lecto compendio

εργομία

habet.

ἅ τἀπὸ χώρων, ποταμῶν τὸ ἐργομένα

Rob.

ἃ τόπων, χώρων, ποταμῶν τ᾽ ἐργομένα

Turn. Vulgo inde a Victorio

ν' ἀπὸ χώρων ποταμῶν τ᾽ εἰργομένα

. A quibusnam locis? et num aquatilis avis est luscinia? Reposui quod Homerus praeivit Od. XIX. 518. ὡς δ᾽ ὅτε Πανδαρίου κούρη χλωρὶς ἀηδὼν καλὸν ἀείδησιν ἔαρος νέον ἱσταμένοιο, δενδρέων ἐν πετάλοισي καθεζομένη πυκινοῖσιν. Neque

εἰργομένα

recte dicitur quae accipitrem fugit. Codicum scriptura

Εργομένα

monstrat

ἐγρομένα

, quod scholiastes interpretatus est διωκομένη. Fabulae testes qui memoravit Meursius de regibus Atheniensium II. c. 4. 5. neglexit hunc locum et Eustathium p. 1875, 3. quibus adde Eudociam p. 376. et Stephani Thes. in v. ἀηδόνειος.

60. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-49

πενθεῖ νέοικτον οἶτον ἠθέων: Libri

πενθεῖ νέον οἶκτον ἠθέων

. Strophicus versus indicabat scribendum esse

πενθεῖ νέοικτον οἶτον ἠθέων

. Opponuntur inter se luctus quod expulsa e consueta sede est et lamenta ob necem filii. Ceterum v. ad v. 327.

61. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-50

ξυντίθησι:

ξυντίθησι

pro

ἐντίθησι

dictum videtur, ut sit addit, quod dici poterat ἐντίθησι, ut in Agam. 1220.

καμοῦ μισθὸν ἐνθήσειν κότῳ ἐπεύχεται

61. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-51

αὐτοφόνως:

αὐτοφόνως

, ut videtur, a prima manu M.

62. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-52

NA:

ἓν ἐν

Μ. ex correctione et ceteri. Emendavit Porsonus.

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-53

τὼς:

τως

τῶς

factum in M.

τω

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-54

φιλόδυρτος:

φιλοδύρτοις

libri. Correxit Porsonus post Heathium.

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-55

Ἰαονίοισι:

λαονίοισι

primis tribus. litteris in rasura M.

ἰανοίοισι

Ald. quod Turn. in

αἰνοῖσι

mutavit.

66. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-56

ἁπαλὰν:

ἀπελὰν

Ε.

66. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-57

εἱλοθερῆ: Libri

νειλοθερή

. Quod si quis defendere volet, comparare poterit Αλιθέρσης Od. II. 157. et apud Pausaniam VII. 4, 1. Sed verum videtur quod Emperius invenit

εἱλοθερή

67. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-58

γοεδνὰ: Libri

γόεδνα

68. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-59

δεῖμα, μένουσα: Libri

δειμαίνουσα

, contra metrum et impedita sententia.

69. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-60

ἀερίας: Stephanus Byzantius Αερία, ἡ Αἴγυπτος, παρὰ τὸν ἀέρα. καὶ γὰρ ἠερόεσσαν αὐτήν φασιν. οἱ ἄνθρωποι Αέριοι, καὶ Αερίτης, ἐκ τῆς ἀέρος γενικῆς.

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-61

θεοὶ γενέται: Libri

θεοὶ οἱ γενέται

. Correxit Porsonus.

72. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-62

ἢ καὶ:

ἡ

(spiritu, ut videtur, a secunda manu)

καὶ

Μ.

ἢ

(eo quo scholia atramento)

καὶ

G. in quo

ἣ

in margine adscriptum.

ἢ βαὶ

Ρ.

καὶ

omisso

ἢ

Ε.

ἢ καὶ

Rob.

73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-63

ἐτύμως:

ἑτοίμως

M. Ald. Turn. Rob.

ετύμως

ἐτύμως

Arnaldus.

73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-64

στέγοντες:

στυγόντες

Μ. Ε. Rob. Ald.

σταγόνες

G. Inde a Turnebo

στυγοῦντες

. Scripsi

στέγοντες

et addidi εὖ, quod Heathius addi volebat.

74. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-65

ἔνδικοι νόμοις: Librorum scriptura

ένδικοι γάμοις

quoniam non apla est, Bambergerus coniecit

έκδικοι

. At ea vox non videtur tragicis ultores significasse. Reposui quod scholiastes legit

ἔνδικοι νόμοις

. Iustos erga leges deos esse vult. Leges autem intelligi eas, quibus tuti sunt qui ad deorum aras confugerunt, docent quae statim sequuntur.

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-66

κἀκ πολέμου:

κἀκ πτολέμου

Μ.

κακ πολέμου

Rob.

κακοπτολέμου

Ε. G.

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-67

ἀρῆς φυγάσιν:

ἄρης φυγάσιν

Μ. sed ut prius fuerit

φυγάσιν

, et E. P. Rob.

ἀρῆς φυγάσιν

G. lonicum ut

ἀρῆς

mox est v. 78.

θείῃ

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-68

ἰθείῃ: Libri

εἰ θείη

, nisi quod ex P. Faehsius affert

εἴθ' εἴη

. Posui

ἐθείῃ

, recta voluntate Iovis. Hesychius εὐθεῖα, δικαιοσύνη.

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-69

πάντα τοι:

πάνταιτοι

Μ.

πάντα τοι

πάντῃ τοι

Rob.

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-70

κἂν:

κὰν

Μ. G.

80-81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-71

μελαίνα τε τύχα:

μέλαιναι ξυντύχαι

M. G.

μέλαιναι ξὺν τύχα

Ε.

μέλαινα ξυντύχα

Rob.

μέλαιναι ξὺν τύχαι

Ald.

μέλαιναι ξυντυχίας

Turn.

μελαίνα ξὺν τύχα

Porsonus. Scripsi sententiae et metri indicio

μελαίνα τε τύχα

. Interpretis est

ξύν

, sive is hanc praepositionem, sive

ξυντυχίαν

adscripsit. Vbique, inquit, Iovis voluntas etiam in tenebris atraque sorte conflictantibus lucet.

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-72

ἀσφαλὲς:

ἀσφαλὲς

Μ. G. E. P. Rob.

ἀσφαλῶς

Turn.

85. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-hermann1852-appcrit-lat1-73

κατιδεῖν:

κατειδεῖν

Μ. G. unde

κάτει δεῖν

Ald.

κατιδεῖν

Rob. Turn.

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Suppliants, explanatory commentary pp. 24–120. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

1-181. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-1

³ Die

Parodos. An Stelle des προλογίζων wie in den Persern hat der Chor zunächst die Aufgabe die vorausliegenden Begebenheiten und das Motiv der Handlung (Flucht vor den Söhnen des Ägyptos, welche die Danaiden zur Ehe zwingen wollen) anzugeben. Dann richtet er an Götter und Menschen, an das stammverwandte Argos die Bitte um Schutz gegen Ver- gewaltigung vonseiten der die Danaiden verfolgenden Ägyptiaden. Damit wird das Ziel der Handlung bezeichnet. Endlich dient die Paro- dos zur Charakteristik des Chors, um dessen Schicksal sich die Hand- lung dreht (zu 118-181). Parodos zerfällt in drei Teile. Die anapästische Partie 1-39 trägt der Koryphäos vor, die melische 40-117 der Gesamtchor; von der zweiten melischen Partie 118-181, deren drei Strophen mit Ephymnien (zu 134) schließen, scheint jeder der drei oroixo ein Strophenpaar ge- sungen zu haben, während die Ephymnien dem Gesamtchor zu- fielen. Vgl. Jahrb. f. Philol. Suppl. XIII S. 219 ff. Als Schutz- flehende sind die Danaiden durch einen mit weißer Wolle umwundenen Olivenzweig gekennzeichnet (21f.), den sie in der linken Hand halten (197-199). Ihre Tracht ist ägyp- tisch (240 ff.). Während der Paro- dos steht Danaos auf dem hohen Götteraltare und späht bald nach Idem Meere bald nach dem Lande hin (184).

1-39. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-2

⁴

⁵

erster Teil der Paro- dos:,,Aus dem Lande am Nil sind wir geflohen um nicht zu der Ehe mit den verhaßten Vettern ge- zwungen zu werden, dem Rate unseres Vaters Danaos folgend, welcher uns nach Argos geführt hat, der Urheimat unseres Ge- schlechts. Bei dem stammver- wandten Lande können wir als Schutzflehende auf freundliche Teil- nahme rechnen. Mögen die Götter des Landes den Bürgern eine mild- herzige Gesinnung gegen uns ein- geben, dagegen das Schiff der uns nachsetzenden Ägyptiaden in den Fluten des Meeres begraben."

5. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-6

⁶

⁷

συγχορτον, ὅμορον nach Hesych. unter αὐλῆς: τὰ ὅμορα σύγχορτα λέγουσιν (von χόρτος, hortus). Vgl. Eur. Andr. 17 Φθίας δὲ τῆσδε καὶ πόλεως Φαρσαλίας (vielmehr τῇ πόλει Φαρσαλία) σύγχορτα ναίω πεδία. Ζη dieser Grenzangabe vgl. Herod. II 158 τοῦ Κασίου ὄρεος jetzt El Kas) τοῦ οὐρίζοντος Αίγυπτόν τε και Συρίην und II 12 τῇ Συρίῃ τῆς γὰρ Αραβίης τὰ παρὰ θάλασσαν Σύροι νέμονται. das

6-7. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-7

⁸

⁹

οὔτινα. . γνωσθεῖσαι: nicht wegen vergossenen Blutes durch Volksgericht zur Verbannung ver- urteilt. Ζα δημηλασίαν vgl. φυγὴ δημήλατος 622. Wie καταγνωσθῆναι ἀτιμίαν, προδοσίαν, δειλίαν, φυγήν gesagt werden kann (vgl. Lobeck zu Soph. Ai. p. 351), so ist hier aus γιγνώσκειν τινὶ δημηλασίαν passive γιγνώσκεται τις δημηλασίαν gebildet nach Analogie von ἐπι- τρέπεταί τις ἀρχήν. Wahrscheinlich ist die ältere Form γνωθεῖσαι her- zustellen, wie zu Soph. Ai. 717 Hesych. μετανεγνώθη erhalten hat, während die Handschriften μετανε- γνώσθη bieten. αἷμα, φόνος wie 458, Eum. 616, Eur. Or. 406 ὁ συνδρῶν αἷμα καὶ μητρὸς φόνον Zum Gedanken vgl. Hom. Ν 695 ἔναιεν ἐν Φυλάκῃ γαίης ἀπὸ πατρίδος ἄνδρα κατακτάς, Π 571, ψ 118 καὶ γάρ τίς θ᾽ ἕνα φῶτα κατακτείνας ἐνὶ δήμῳ, ᾧ μὴ πολλοὶ ἔωσιν ἀοσσητῆρες ὀπίσσω, φεύγει πηούς τε προλιπὼν καὶ πατρίδα γαϊαν. An diese Sitte der Homeri- schen Zeit, nicht an den ἀπενιαυ- τισμός derjenigen, die einen unvor- sätzlichen Totschlag begangen hat- ten, ist hier zu denken. Doch nimmt der Dichter an, daß sich bereits die Staatsgewalt ( ψῆφος πόλεως) ins Mittel legt und die Blutrache nicht ganz den Verwandten überlassen ist. u. 8.

8. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-8

¹⁰

¹¹

αὐτογενεῖ φυξανορίᾳ, in der Absicht naheverwandten Männern zu entgehen. Vgl. Prom. 881 φεύγουσα συγγενῆ γάμον ἀνεψιῶν.

9-10. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-9

¹²

¹³

ὀνοταζόμεναί τε γάμον (und aus Abscheu vor der Ehe): der zweite Grund gibt eine nähere Er- läuterung des voraus angegebenen. τὲ kann an fünfter Stelle stehen, weil die Worte γάμον .. ἀσεβῆ ein einziges Satzglied bilden. So stehen γάρ, δέ, τέ an vierter Stelle z. B. Cho.749 τὸ μὴ φρονοῦν γάρ, unten 204 τὸ μὴ μάταιον δ', Eum. 291 ἐς τὸ πᾶν τε, an fünfter Stelle unten 118 τοιαῦτα πάθεα μέλεα θρεομένα δέ, an sechster Stelle Soph. Phil. 1451 καιρὸς καὶ πλοῦς ὅδ᾽ ἐπείγει γὰρ κατὰ πρύμνην. — ἀσεβῆ: Schol. ὃν οὐ σέβομεν ἡμεῖς οὐδὲ τιμῶμεν, vielmehr gottlos, weil erzwungen nach 233. — Phot. Lex. ὀνοταζομένη ἐκφαυλιζομένη. Ἴων μεγάλῳ δράματι, Hesych. ὀνοτάζων· ὑβρίζων, ἐκφαυ- λίζων. Das Wort gehört der Ias an.

11-12. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-10

¹⁴

¹⁵

Leiter des Plans und Ge- leiter der Schar ( τῆς συστάσεως ἡμῶν ἄρχων Schol.). στάσις von der Schar des Chors auch Cho. 456, Eum.311. — πεσσονομεῖν, die Steine auf dem Spielbrett umsetzen und ordnen, geht in den einfachen Be- griff,, erwägen" über, vgl. ẞovxo- λεῖν ἵππους, νέκταρ ἐοινοχόει. Schol. ὑπὲρ τούτων λογιζόμενος.

13. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-11

¹⁶

¹⁷

Das Ergebnis langen Nach- denkens war, daß er sich für die Flucht als das Ehrenhafteste unter dem Schlimmen entschied. κύδιστ' ἀχέων entspricht dem Homerischen κακῶν δέ κε φέρτατον εἴη ( Ρ 105). Vgl. 1080. Hesych. κύδιον· κρεῖττον, αἱρετώτερον.

14. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-12

¹⁸

¹⁹

ἀνέδην, ungehemmt, zügel- los, ἀνειμένως. δύναται δὲ ἀπὸ τῶν ἵππων μετάγεσθαι, οἷς ἂν αἱ ἡνίαι ἀνεθῶσι Bekk. Anecd. I p. 400, nicht κατὰ στέρησιν τοῦ ἔσαι ὅ ἐστι ἱδρῦσαι, ἀναστάτους γενομένας He- sych. oder ἄνευ ἕδους Etym. Μ. p. 103, 10.

15. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-13

²⁰

²¹

Vgl. κέλσειν ἐς Αργος 333, Eur. Rhes. 934 Τροίας . . ἄστυ μὴ κέλσαι.

16. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-14

²²

²³

εὐχόμενον τετελέσθαι (80 Schütz für τετέλεσται) ἐξ ἐπαφῆς κτε., welches sich rühmt durch die Berührung der bremsengescheuchten Kuh (lo) und durch den Anhauch derselben vonseiten des Zeus ge- weiht zu sein (von τελεῖν weihen, vgl. τέλος 1043). Ζυ οἰστροδόνου vgl. 312, οιστροδόνητον Ιώ 582, τῆς οἰστροδινήτου κόρης Prom. 614, βόες ὣς ἀγελαῖαι τὰς μέν τ' αἰόλος οἶστρος ἐφορμηθεὶς ἐδόνησεν Hom. χ 299. Hesych. ἐξ ἐπαφῆς· ἐκ ψηλαφήσεως. Das Wort επαφή ist wegen des Namens Επαφος (318) gewählt Mit ἐπίπνοια (Liebe atmen vgl. Αg. 1205 ἀλλ᾽ ἦν παλαιστὴς κάρτ᾽ ἐμοὶ πνέων χάριν (sagt Kasandra von Apollon) und das lakedämo- nische εἰσπνήλας vom Liebhaber (Theokr. XII 13) und εἰσπνεῖν s. V.2. ἐρᾶν nach Aelian V. H. III 12.

21-22. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-15

²⁴

²⁵

ἐγχειριδίοις ist wohl als Substantiv zu betrachten: mit diesen Handhaben für Schutz- flehende, den wollebekränzten Zweigen“. Vgl. Εum. 43 ἐλαίας ὑψιγέννητον κλάδον λήνει μεγίστῳ σωφρόνως ἐστεμμένον, ἀργῆτι μαλλῷ.

23. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-16

²⁶

²⁷

ὧν, als ob Αργείους für Αργους γαῖαν vorherginge. — Bei λευκὸν ὕδωρ denkt man zunächst an den Inachos. Vgl. Hom. ε 70 κρῆναι.. ῥέον ὕδατι λευκῷ, Eur. Herakl. 573 Δίρκης νᾶμα λευκόν. Dieses Epitheton unterscheidet das Flußwasser vom Meerwasser, welches mit κυάνεος, πορφύρεος, πολιός bezeichnet wird. - Vgl. Verg. Aen. VIII 136 geniumque loci primam- que deorum Tellurem Nymphasque et adhuc ignota precatur flumina.

24. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-17

²⁸

²⁹

Ζη ὕπατοι θεοί gehört das vorhergehende v nicht mehr. - βαρύτιμοι: Schol. οἱ βαρέως τινύ- μενοι καταχθόνιοι θεοί. Dann wäre etwa an die Erinyen zu denken. Aber θήκας κατέχοντες weist auf Heroen hin, welche ihre Grab- stätten im Lande haben wie Ödipus in Attika (vgl. Soph. O. K. 1763 θήκην ἱερὰν ἣν κεῖνος ἔχει), die Indigetes der Römer. Deshalb will Hermann βαθύτιμοι schreiben. Allein βαρύτιμοι scheint die ehr- furchtsvolle Scheu vor diesen heiligen Stätten zu bezeichnen. Sehr ansprechend aber ist die Änderung von Enger βαρυτίμους, womit nxas das ihm zukommende Epitheton erhält.

26. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-18

³⁰

³¹

τρίτος: Schol. ὁ τριτοσπονδος ἢ ὁ τρίτος τῶν εἰρημένων. εἶπεν γάρ, ὕπατοι θεοὶ καὶ χθόνιοι καὶ Ζεὺς σωτὴρ τρίτος. Beides ist richtig. Wie σωτήρ zeigt, ist zu- nächst an den τριτόσπονδος zu denken; denn dem Ζεύς σωτήρ Iwurde bei dem Mahle nach dem olympischen Zeus oder den oberen Göttern und den Heroen die dritte Spende gebracht. Vgl. Schol. Pind. Isthm. VI 10 τὸν μὲν γὰρ πρῶτον ( κρατῆρα) Διὸς Ολυμπίου ἐκίρνασαν, τὸν δὲ δεύτερον ἡρώων, τὸν δὲ τρίτον Διὸς σωτῆρος, καθὰ καὶ Αἰσχύλος ἐν Επιγόνοις (Fragm. 55). Als τριτόσπονδος ist er auch an die dritte Stelle gesetzt.

27. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-19

³²

³³

δέξαιτο, auf das letzte und wichtigste Subjekt bezogen. An die Stelle des Optativs tritt nach- her der Imperativ πέμψατε (33).

28. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-20

³⁴

³⁵

θηλυγενῆ dichterisch für θῆλυν. αἰδέσιμον πνεῦμα χώρας ist die rücksichtsvolle Neigung und des der erbarmungsvolle Sinn Landes (vgl. zu 198). πνεῦμα steht also ähnlich wie ἐπίπνοια 17. Die Götter sollen dem Lande diesen Sinn einflößen. 291. ἀρσενοπληθῆ ἑσμόν (Herren- schwarm") wie γυναικοπληθὴς ὅμιλος Pers. 126, poetische Fülle des Ausdrucks. Das verächtliche Wort ouós ist bezeichnend für die zügellose Menge. Phot. ἐσμός· πληθύς, ὄχλος, κυρίως τῶν μελισσῶν. Αἰγυπτογενῆ von den Söhnen des Ägyptos. Vgl. 824 f.

31. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-21

³⁶

³⁷

ἀσώδει, Schol. ψαμμώδει. Hesych. ἀσώδης· ἀμμώδης.

32. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-22

³⁸

³⁹

Hermann u. a. verbinden §vv ὄχῳ ταχυήρει mit θεῖναι, damit der mit dem Parömiakos erfolgende Ab- schluß des anapästischen Systems mit einem wenn auch schwächeren Absatz des Gedankens zusammen- falle. Aber vgl. V. 4. Daß der Sinn die Verbindung mit πέμψατε fordert, zeigt auch V. 859. Mit ὄχῳ ταχυήρει vgl. λινόπτερα ναυτίλων ὀχήματα Prom. 484.

33. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-23

⁴⁰

⁴¹

πόντονδε episch. - ἔνθα steht sonst bei den Tragikern relativisch. - Da ἀνταν sowohl den Dativ wie den Gen. regieren kann, ist die Verbindung unsicher. Der Schol. macht von ἀντήσαντες die Dative λαίλαπι .. ανέμοις abhängig, Enger den Gen. ἀγρίας ἁλός, indem er die Dative mit ἀγρίας verbindet. Da bei Poovt die Konjunktion fehlt, verbinden andere λαίλαπι mit ὄλοιντο, die übrigen Dative mit ἀντήσαντες. Da aber ἄνεμοι ἁλός kein geeigneter Ausdruck ist, so empfiehlt sich die Konstruktion λαίλαπι όλοιντο, ἀντήσαντες αλὸς βροντῇ . . ἀνέμοις ἀγρίας. Mit λαῖλαψ χειμωνοτύπος vgl. Hom. 4 305 ὡς ὁπότε νέφεα Ζέφυρος στυφελίξῃ ἀργεστᾶο νότοιο (d. i. die vom Süd herangejagten Wolken), βαθείῃ λαίλαπι τύπτων (peitschend). Hier schlägt beim Orkane der Sturm das Schiff. Vgl. Ag. 660 αἳ δὲ κεροτυπούμεναι βία χειμωνι τυφῶ σὺν ζάλῃ τ᾽ ὀμβροκτύπῳ. Mit ἀγρίας vgl. νὺξ πολλὸν ἦν ἔτι ἀγριωτέρη Herod. VIII 13, wo der Sturm vor der Seeschlacht beim Vorgebirge Artemision geschildert wird.

37. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-24

⁴²

⁴³

ὧν θέμις εἴργει ( αὐτούς): der gleiche Grund, aus welchem V. 9 die Ehe als gottlos bezeichnet wird, er- gibt sich hier aus ἀεκόντων. — σφετε ριξάμενοι: die dorische Form wie θρί- αξεν Cho. 954. Die Formen ὠνόμαξεν Ag. 686, σεβίξω ebd. 776 sind sehr unsicher. Hesych. σφετεριζόμενος· ὑφαιρούμενος, ιδιοποιούμενος. πατραδέλφεια (Nachkommenschaft des Oheims) nur hier. Hesych. πατράδελφος· θεῖος πρὸς πατρός. ἀεκόντων ( λέκτρων) ist von der Person übertragen. Die nicht kon- trahierte Form in Anapästen wie Soph. Trach. 1263 ἀεκούσιον ἔργον. λέκτρων ἐπιβῆναι nach dem Homerischen ἐπιβήμεναι εὐνῆς.

40-117. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-25

⁴⁴

⁴⁵

zweiter Teil der Pa- rodos:,,Jetzt den Epaphos, den Sprößling des Zeus, da anrufend, WO vorzeiten die Ahnmutter Io weidete, werde ich von meiner Abstammung den Bewohnern des Landes sichere Beweise geben. Ich fürchte aber und daher weine und klage ich wie die Nachtigall, welche um den Verlust ihres früheren Daseins (in Menschen- gestalt) und um den Tod ihres Sohnes weint -, es möchten die Freunde in Argos meine Bitte um Schutz abweisen. Wohlan denn, Götter meines Stammes, verhelft ihr mir zu meinem Rechte, wenn nicht aus Rücksicht auf mich, so doch aus Haß gegen den Übermut der Vettern, wenn sie mich von eurem Altare reißen wollen. Auch im Kriege finden die Besiegten Schutz an den Altären der Götter. Meinem Gotte gebe ich ganz und gar mich hin. Seine Ratschlüsse sind unerforschlich; aber sein Wille geschieht unfehlbar. Ein Licht ist er in der Finsternis des Unglücks, dagegen stürzt er die Frevler herab von dem hohen Turm des Glücks in seiner Allmacht, in welcher er seine Gedanken sofort zur Tat macht ohne sich vom Sitze zu rühren. Möge er herabblicken auf den menschlichen Übermut, welcher von rasender Leidenschaft sich zu allem Frevel fortreißen läßt, wenn dieser auch zum Verderben führen mu.

40. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-26

⁴⁶

⁴⁷

ἐπικεκλομένα: diese epische Form findet sich auch Soph. O. T. 159 und zwar gleichfalls zu Beginn eines Gebetes: πρῶτά σε κεκλόμενος, θύγατερ Διός. Außerdem kommt unten 599 κεκλοίμαν vor. Nach einem längeren Zwischensatz wird ἐπικεκλομένα mit ἐπιλεξαμένα (49) wieder aufgenommen, wenn auch mit relativer statt demonstrativer Anknüpfung ( τοῦτον οὖν ἐπιλεξα- μένη), und erhält in ἐπιδείξω das verb. finitum.

41. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-27

⁴⁸

⁴⁹

Δῖον πόρτιν ( Διὸς πόρτιν wie 317, Schol. τὸν Ἔπαφον. Zwar wird πόρτις wie πῶλος, μόσχος, δάμαλις von jungen Mädchen und Knaben gebraucht wie νεοσσοί von Kindern, aber es hat hier doch eine besondere Beziehung auf die πρό- γονος βοῦς, die Ahnmutter Io. ὑπερπόντιον τιμάορα (Schol. βοηθόν) enthält nach ἐπικεκλομένη den Sinn: er möge über das Meer zu Hilfe kommen". Vgl. Eur. Phoen. 676 καὶ σέ, τὸν προμάτορος Ιούς ποτ᾽ ἔκγονον Ἔπαφον, ὦ Διὸς γένεθλον, ἐκάλεσ᾽ ἐκάλεσα βαρβάρῳ βοᾷ, ἐώ, βαρβάροις λιταῖς, βᾶθι βᾶθι τάνδε γᾶν. Die alleinstehende Form τι- μάρα, welche dem Versmaß dient, scheint durch die nicht zutreffende Analogie von χρυσάορος, χρυσάωρ veranlaßt zu sein. Vgl. Lobeck Paralip. S. 216. ἶνιν für ἶνίν τ' Hermann. Wahrscheinlich ist um der Responsion willen ΐνιν zu schreiben, vgl. zu κόνιν 186.

43. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-28

⁵⁰

⁵¹

ἀνθονομούσης: vgl. Ov. Met. I 632 frondibus arboreis et amara pascitur herba (die verwandelte Ιο). — προγόνου: vgl. Eur. Phoen. 828 Ιὼ & κεράεσσα προμάτωρ. 441. ἐξ ἐπιπνοίας Ζηνός gehört zu ivv: Sprößling infolge des Anhauchs von Zeus". ἔφαψιν ( Ζηνός) tritt appositionell zu ίνιν, Produkt der Berührung, durch Berührung erzeugt. — ἐπωνυμία . . εὐλόγως: dem, was nach der Be- rührung benannt werden sollte, er- füllte sich die normale Zeit, so daß der Name (Epaphos) gut paßte, d. h.,, nach der Berührung, durch welche Io empfing, verging bis zur Geburt die normale Zeit, sodaß der Name des Sprößlings mit Recht von der Berührung hergenommen wurde". Ζη μόρσιμος vgl. Eur. Bakch. 99 ἔτεκεν δ᾽, ἁνίκα Μοῖραι τέλεσαν, ταυρόκερων θεόν, κι εύ λόγως unten 258 εὐλόγως ἐπώνυμον, Fragm. 6 ἦ καὶ Παλικῶν εὐλόγως μενεῖ φάτις; Πάλιν γὰρ ἥξουσ᾽ ἐκ σκότου τόδ' ἐς φάος.

49. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-29

⁵²

⁵³

ὅντε: die epische Form wie 64 ἅτε, 568 ὅντε, bei Aschylos auch im Trimeter Pers. 300 ὥστε, 764 ούτε. – Hesych. ἐπιλεξαμένη ἐπικαλεσαμένη. τόποις,

50-51. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-30

⁵⁴

⁵⁵

ἐν ποιονόμοις auf der Grasweide der Ahnmutter. Vgl. 548. · μνασαμένα ( μνησθεῖσα, vgl. Cho. 621 ἐπεμνασάμην) τῶν . πόνων, Schol. τῆς ᾿Ιοᾶς τοὺς πόνους ἐγὼ διηγουμένη, der Leiden ge- denkend, welche Hera über lo ver- hängte, und ihrer weiten Wande- rungen.

53. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-31

⁵⁶

⁵⁷

γενετᾶν (so Paley für τά τε νῦν, Hermann γονέων): vgl. θεοὶ γενέται 79, εἰς ἐμὲ καὶ γενέταν (,, Erzeuger) ἐμόν Eur. Or. 1011, γενέτα πάτερ Tro. 1288. γαιονό- μοισι δ' (so Hermann für τά τ' ἀνόμοια οἶδ', Dindorf & γαιονόμοι- σιν): vgl. πεδιονόμοις Sieb. 258. λόγου (so Martin für λόγους nach dem Schol. προϊόντος τοῦ λόγου) ἐν μήκει: bei längerer Auseinander- setzung. ,,Den Bewohnern des Landes werden die Wahrzeichen freilich überraschend und unglaub- haft (im Anfang) erscheinen, aber im Laufe der Darlegung wird man sie anerkennen."

58-59. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-32

⁵⁸

⁵⁹

Der Gedanke ,,ich klage wie die um ihr Kind (Itys oder Itylos) klagende Nachtigali wird in sinniger und gefühlvoller Weise weiter ausgeführt. Vgl. Aesch. Ag. 1137 ἀμφὶ δ᾽ αὐτᾶς θροεῖς νόμον ἄνομον, οἷά τις ξουθὰ ἀκόρετος βοᾶς φοιταλέαις φρεσὶν Ιτυν Ιτυν στέ νουσ᾽ ἀμφιθαλῆ κακοῖς ἀηδὼν βίον, Soph. Εl. 147, Eur. Fragm. 773, 23, Aristoph. Vög. 210ff. Die unab- lässige Klage der Nachtigall benutzt schon Homer τ 516 zum Vergleiche: κεῖμαι ἐνὶ λέκτρῳ, πυκιναὶ δέ μοι ἀμφ' ἀδινὸν κῆς ὀξεῖαι μελεδῶνες ὀδυρομένην ἐρέθουσιν. ὡς δ᾽ ὅτε Πανδάρεω κούρη χλωρηὶς ἀηδὼν καλὸν ἀείδησιν ἔαρος νέον ἱσταμέ- νοιο, δενδρέων ἐν πετάλοισι καθεζο- μένη πυκινοῖσιν, ἥ τε θαμὰ τρω- πῶσα (d. i. ἐλελιζομένη Aristoph. α. Ο. 213) χέει πολυηχέα φωνήν, παῖδ᾽ ὀλοφυρομένη Ιτυλον φίλον, ὅν ποτε χαλκῷ κτεῖνε δι' ἀφραδίας κοῦρον Ζήθοιο ἄνακτος. Die Sage von Prokne, der Tochter des Pan- dion, kennt Hesiod "E. x. 'H. 568 τὸν ( Αρκτούρον) δὲ μέτ᾽ ὀρθογόν Πανδιονὶς ώρτο χελιδὼν ἐς φάος ἀνθρώποις, ἔαρος νέον ἱσταμένοιο. Die Sage ist von Sophokles im Τηρεύς behandelt worden. Vgl. Ov. Metam. VI 411 ff. εἰ ἐγγάϊός τις οἰωνοπόλων κυρεῖ πέλας . . ἀίων, wenn ein Mann des Landes, einer von denen, welche auf die Stim- men der Vögel achten, in der Nähe ist und unsere Klage hört. Zu ἐγγάϊος vgl. Schol. zu ἐγγαίαν Pers. 924: ἐγχωρίαν. οἶκτον für οἶκτον οἰκτρὸν Schwenk. οἰωνοπόλων: Schol. τῶν φωνὰς οἰωνῶν γινωσκόν των, also Vogelschauer in weiterem Sinne. Vgl. Eur. Iph. Τ. 1089 ὄρνις ἃ . . ἔλεγον οἰκτρὸν ἀείδεις, εὐξύ- νετον ξυνετοῖσι βοάν. An das Ver- stehen der Vogelstimmen (Porphyr. de abstin. S. 190, 7 Ν. παιδός, ὃς πάντα ξυνίει τὰ φθέγματα τῶν ὀρνίθων) ist nicht zu denken.

60. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-33

⁶⁰

⁶¹

τίς: Schol. πλεονάζει τὸ τις. Vgl. Aristoph. Ach. 569 εἴτε τις ἔστι ταξίαρχος . ., βοηθησάτω τις. Pearson vermutet τιν' ( ὄπα). ἀκούειν für ἀκούων Heath.

61-62. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-34

⁶²

⁶³

Τηρεΐας ἀλόχου wie Ag. 1500 ᾿Αγαμεμνονίαν ἄλοχον nach Homeri- scher Weise. οἰκτρᾶς ist bezeich- nendes Epitheton für die Nachti- gall, vgl. Soph. Αi. 629 οἰκτρᾶς γόον ὄρνιθος ἀηδοῦς. Der Schol. erklärt Τηρείας μήτιδος als Um- schreibung für Τηρέως. Bothe be- trachtet μήτιδος als gen. relat. zu οἰκτρᾶς „bejammernswert ob ihres Sinnes und Entschlusses", was Her- mann als contortum et perversum bezeichnet. Mit Recht Welcker Tril. S. 503 Μῆτις als Eigennamen zu erklären, indem er auf Antonin. Lib. 11 verweist, wo der Gemahl der Nachtigall Πολύ- τεχνος heißt. Ob Aschylos, da er Μῆτις für Πρόκνη setzte, an das attische Königsgeschlecht der Me- tioniden gedacht hat, ist fraglich. scheint

63. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-35

⁶⁴

⁶⁵

κιρκηλάτας (so Hermann für κιρκηλάτου τ): Schol. τῆς ὑπὸ κίρκων ἐλαυνομένης. Das Epitheton scheint an die Fabel vom Habicht ( ἔρηξ, κίρκος) und der Nachtigall bei Hesiod "E. x. 'H. 203 ff. zu er- innern, da sonst kein Grund vor- liegt die Nachtigall als vom Habicht verfolgt zu bezeichnen. Vgl. A. Pischinger, Der Vogelgesang bei den griech. Dichtern, Eichstätt 1901, S. 38. Wegen der Feminin- form vgl. ἀδμήτα 155, περικλύστα Pers. 599, Lobeck Paralip. p. 458.

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-36

⁶⁶

⁶⁷

άτε, ἥτε, τι 49. - ἀπὸ χώρων προτέρων (so Martin für ποταμῶν τ', zu welcher Lesart Hermann be- merkt: num aquatilis avis lus- cinia?) ἐργομένα (wie Hom. Ρ 571 ἐργομένη, Victorius schreibt εἰργο- μένα): die in eine Nachtigall ver- wandelte Gattin des Tereus ist wie die Danaiden von ihrer früheren Stätte verdrängt und klagt jetzt in neuer Weise, in Vogelweise ihr Heimweh. Andere schreiben ἀπὸ χλωρῶν πετάλων ἐργομένα (Her- mann) oder ἀπὸ χώρων πατρίων εἰργομένα (Haecker) oder ἀπὸ χλωρῶν πετάλων τεγγομένα (Tucker) oder ἀπὸ χόρτων ποταμῶν τ᾽ εἰργομένα (Neuman). Die zu 58 angeführte Stelle des Homer legt die Ver- mutung ἐπὶ χλωρῶν πετάλων ἑζομένα nahe. Doch gibt die in den Text gesetzte Lesart einen Vergleichungs- punkt zu dem Schicksal Danaiden. ἐργομένη: διωκομένη. der Schol.

65. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-37

⁶⁸

⁶⁹

W. Headlam vermutet γόον οἰκτρόν für νέον οἶκτον. Aber νέον erhält eine Beziehung in Ικονίοισι νόμοισι 71. ἠθέων: Schol. τῶν συνήθων τόπων wie zu Hom. Ζ 511 ῥίμφα ἑ γοῦνα φέρει μετά τ᾽ ἤθεα καὶ νομὸν ἵππων : ἐπὶ τοὺς συνήθεις τόπους. Die Bedeutung Wohn- stätte" hat das Wort im Ionischen (Herodot). Vgl. Eur. Hel. 274 έs βάρβαρ᾽ ἤθη. Sie klagt um das verlorene Heim in Attika, nach welchem sie auch als Gattin des Tereus sich sehnte. Vgl. Paus. X 4,6 λέγουσιν οἱ Φωκεῖς ὡς τῇ Φιλο- μήλῃ καὶ ὄρνιθι οὔσῃ Τηρέως δεῖμα καὶ τῆς πατρίδος ἔπεστι τῆς Τηρέως.

66-67. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-38

⁷⁰

⁷¹

ξυντίθησι wie συντιθεὶς γέλων πολύν Soph. Αi. 303 ( συμμιγνὺς τοῖς λόγοις): sie verbindet damit, sie beweint zugleich — αὐτοφόνως wird durch das folgende πρὸς χειρὸς ἔθεν näher erklärt. Ebenso αὐτοκτόνως Ag. 1635 (mit eigener Hand tötend), anders Sieb. 721 (durch gegenseitigen Mord).

69. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-39

⁷²

⁷³

δυσμάτορος κότου, weil sie als Rabenmutter ihn umbrachte im Ingrimm gegen Tereus um Rache zu nehmen für die Mißhand- lung der Schwester. Vgl. Hom. ψ 97 μῆτερ ἐμὴ δύσμητερ, ἀπηνέα θυμὸν ἔχουσα.

70. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-40

⁷⁴

⁷⁵

τώς auch 678, Sieb. 471, 624, bei Sophokles und Euripides nirgends. — φιλόδυρτος: vgl. Soph. Εl. 1077 & πάνδυρτος ἀηδών.

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-41

⁷⁶

⁷⁷

Ιαονίοισι νόμοισι (Schol. ἀντὶ τοῦ φωνῇ Ἑλληνικῇ) hat Bezug auf νέον 65, gleichfalls wie die Nachti- gall in veränderter Weise, nicht in ägyptischer. Westphal denkt an die s. g. Ionische Harmonie. Pearson schreibt ἀηδονίοισι νόμοισι nach Fragm. 291 θρηνεῖ δὲ γόον τὸν ἀηδόνιον.

72-73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-42

⁷⁸

⁷⁹

δάπτω, ἀμύσσω. — νειλοθερῆ: Schol. τὴν ἐν Νείλῳ θερισθεῖσαν, ὅ ἐστι βλαστήσασαν ἐν Αἰγύπτῳ· ἀπὸ τῶν σταχύων δὲ ἡ μεταφορά, viel- mehr am Nil gebräunt, von der ägyptischen Sonne verbrannt". Da aber die Wortbildung eine ganz ungewöhnliche ist, spricht die Änderung von Bothe ειλοθερή (,, sonnenverbrannt") sehr an ( είλο- θερῆ andere Form für εἱληθερῆ, vgl. εἱλόπεδον Hom. η 123). Das Zerkratzen der Wange und das Zerschlagen der Brust war wie das Zerreißen des Gewandes mit dem s. g. ἰάλεμος verbunden, welcher Cho. 422 als Κισσία ηλεμιστρία be- zeichnet wird. Vgl. Soph. Ai. 627 ff. Ein solcher ἰάλεμος folgt 118 f.

74. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-43

⁸⁰

⁸¹

ἀπειρόδακρυν, an Tränen und Leiden nicht gewöhnt (nicht, wie andere erklären, endlos weinend, grenzenlos traurig "). Vgl. ἀπειρόκακος, ἀπειρόδροσος, ἀπειρο- πόλεμος, ἀπειρότοκος u. a. Den Ge- danken, daß derjenige das Unglück weit stärker empfinde, welcher nur angenehme Verhältnisse kenne, spricht Äschylos auch Sieb. 350 mit δμωίδες καινοπήμονες aus öfters Euripides, Herc. 1291, Alk. 926, Hel. 417, Tro. 638, Iph. T. 1117, Fragm. 285, 15. καρδίαν als Spondeus ( κάρζαν) wie 807, Sieb.275.

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-44

⁸²

⁸³

γοεδνὰ ἀνεμίζομαι, Schol. τῶν γόων τὸ ἄνθος ἀποδρέπομαι, nicht summos cruciatus perpetior, sondern ich lerne das Klagen. kennen",,,ich erfahre, was Jammer heißt", was ich bisher nicht wußte ( ἀπειρόδακρυν καρδίαν). Das Wort γοεδνός findet sich nur bei Aschy- los (200, Pers. 1048, 1058, 1064). Žu ἀνθεμίζομαι vgl. Cho. 150 ὑμᾶς δὲ κωκυτοῖς ἐπανθίζειν (nämlich τὰς χοάς, Schol. στέφειν ὡς ἄνθεσιν) νόμος.

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-45

⁸⁴

⁸⁵

,, ängstlich besorgt, ob einer der Freunde (Verwandten in Argos) sich meiner Flucht aus Aerien (Ägypten) annimmt“, d. h. ,in Sorge, wir möchten bei unseren Freunden keinen Schutz finden". nicht,, in Furcht, wir möchten von unseren Vettern, den Söhnen des Ägyptos, verfolgt werden". δειμαίνουσα φίλους εἴ τις entspricht der bei Verben des Fürchtens ge- bräuchlichen Anticipation des Sub- jekts des abhängigen Satzes. Mit δειμαίνουσα εἰ (ob) vgl. 745, Eur. Med. 184 φόβος εἰ πείσω. Αερία, ἡ Αἴγυπτος, παρὰ τὸν ἀέρα· καὶ γὰρ ἠερόεσσαν αὐτήν φασιν. οἱ ἄνθρωποι Αέριοι καὶ Ἀερίτης, ἐκ τῆς ἀέρος γενικῆς Steph. Βyz., vgl. Hesych. ἀερία· ὁμίχλη, παρὰ Αἰ- τωλοῖς. Θάσον τε τὴν νῆσον καὶ Αἴγυπτον καὶ Λιβύην καὶ Κρήτην καὶ Σικελίαν ( Θεσσαλίαν nach dem Schol. zu Apoll. Rh. I 580) καὶ Αιθιοπίαν καὶ Κύπρον οὕτως ἐκάλουν, Apoll. Rh. IV 267 und 270, Gell. N. A. XIV 6, 4. Nach dem Schol. zu unserer Stelle: ἀερίας ἀπὸ γῆς· σκοτεινῆς· μέλαινα γάρ ἐστιν und Plut. ."Io. nai '06. K. 33 S. 364 C τὴν Αἴγυπτον ἐν τοῖς μάλιστα μελάγγειον οὖσαν, ὥσπερ τὸ μέλαν τοῦ ὀφθαλμοῦ, Χημίαν (Chemi) καλοῦσι ist Αερία γῆ das Land der schwarzen Erde", wie im Gegensatze dazu Arabien in ägyp- tischen Inschriften das Land der roten Erde" heißt.

79. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-46

⁸⁶

⁸⁷

θεοὶ γενέται, θεοὶ γενέθλιοι, di gentiles, vgl. Eur. Ion 1130 θύσας γενέταις θεοῖσιν. Vor allem gilt die Anrufung dem Ζεὺς γεννή τωρ (212).

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-47

⁸⁸

⁸⁹

εὖ ἰδόντες, Schol. καλῶς τὸ δίκαιον ὁρῶντες. καὶ Ἡσίοδος ( Ε. κ. Η. 9) „, κλύθι ἰδὼν ἀΐων τε“, vgl. εὖ στυγήσας 537.

81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-48

⁹⁰

⁹¹

Oder wenn ihr uns auch nicht volle Erfüllung unseres Rechts gewährt, wenn ihr nur den Über- mut aufrichtig haßt, werdet ihr unserer Ehe Gerechtigkeit wider- fahren lassen", d. i. wir fordern von euch nicht das, wozu ihr als unsere Stammgötter verpflichtet wäret, wir fordern nur, was der Gottheit überhaupt zukommt, Haß und Ahndung des Frevelmuts. Die ionische Form τέλεος findet sich öfters bei Äschylos. περ (50 Hartung für παρ') gehört eigent- lich zu aloa (,, obwohl es uns ge- bührt"). ἐτύμως wie Sieb. 902 ἐτύμως δακρυχέων ἐκ φρενός. στυγόντες: die Form ἔστυγον Hom. P 694 und x 113. Die Änderung von Turnebus στυγοῦντες ist also unnötig.

85. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg001-wecklein1902-com-ger1-49

⁹²

⁹³

ἔστιν κἀκ ist nach Enger von Linke) für ἔστι δὲ κἀκ um der Responsion willen geschrieben. Auch für die im Kriege zum Weichen Gebrachten ( ἐκ πολέμου τειρομένοις s. v. a. πολέμῳ τειρομένοις καὶ ἐξ αὐτοῦ φεύγουσι) ist der Altar, wenn sie zu ihm ihre Zu- flucht nehmen ( φυγάσιν), eine Schutz- wehr gegen Verderben, als Gegen- stand der Ehrfurcht vor den Göttern". · ἀρῆς ῥῦμα, Schol. ῥῦμα τῆς βλάβης. Die ionische Form scheint gewählt zu sein, weil das Homerische ἀρῆς ἀλκτῆρα γενέσθαι (Schol. βλάβης) und ἀρὴν ἀμύνειν vorschwebt. Plut. π. δεισιδ. S. 166 Ε πολεμίους οἱ φεύγοντες, ἂν ἀγάλματος λάβωνται ναοῦ, θαρροῦσι.

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Current edition Experimental

Χορος εὖ δ᾽ εἴη Διόθεν 24 παναληθῶς. Διὸς ἵμερος οὐκ εὐθήρατος ἐτύχθη. παντᾷ τοι φλεγέθει κἀν σκότῳ μελαίνᾳ ξὺν τύχᾳ 25 μερόπεσσι λαοῖς. 90 91

Χορος πίπτει δ᾽ ἀσφαλὲς οὐδ᾽ ἐπὶ νώτῳ, κορυφᾷ Διὸς εἰ κρανθῇ πρᾶγμα τέλειον. δαυλοὶ γὰρ πραπίδων δάσκιοί τε τείνουσιν πόροι κατιδεῖν 26 ἄφραστοι. 95 96

Χορος τοιαῦτα πάθεα μέλεα θρεομένα λέγω 37 λιγέα βαρέα δακρυοπετῆ, ἰὴ ἰή, ἰηλέμοισιν ἐμπρεπῆ: [θρεομένη μέλη 38 ] 115 ζῶσα γόοις με τιμῶ. 117

Χορος ἱλέομαι 39 μὲν Ἀπίαν βοῦνιν, καρβᾶνα δ᾽ αὐδὰν εὖ, γᾶ, κοννεῖς. 40 πολλάκι δ᾽ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι 120 λινοσινεῖ 41 Σιδονίᾳ 42 καλύπτρᾳ. 123

Χορος θεοῖς δ᾽ ἐναγέα τέλεα πελομένων καλῶς ἐπίδρομ᾽, ὁπόθι 43 θάνατος ἀπῇ. 44 ἰὼ ἰώ, 125 ἰὼ δυσάγκριτοι πόνοι. ποῖ τόδε κῦμ᾽ ἀπάξει; 128

Χορος ἱλέομαι 45 μὲν Ἀπίαν βοῦνιν, καρβᾶνα δ᾽ αὐδὰν εὖ, γᾶ, κοννεῖς. 46 130 πολλάκι δ᾽ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι λινοσινεῖ 47 48 Σιδονίᾳ 49 καλύπτρᾳ. 134

Χορος σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς 53 εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ, ἄγαμον ἀδάματον 54 ἐκφυγεῖν. 144

Χορος σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ, ἄγαμον ἀδάματον ἐκφυγεῖν. 154

Χορος ἆ Ζήν, Ἰοῦς: 62 ἰὼ 63 μῆνις μάστειρ᾽ ἐκ θεῶν: κοννῶ δ᾽ ἄγαν 64 γαμετῶν οὐρανονίκων. 65 165 χαλεποῦ γὰρ ἐκ πνεύματος εἶσι χειμών. 168

Χορος ἆ Ζήν, Ἰοῦς: ἰὼ μῆνις μάστειρ᾽ ἐκ θεῶν: κοννῶ δ᾽ ἄγαν γαμετῶν οὐρανονίκων. χαλεποῦ γὰρ ἐκ πνεύματος εἶσι χειμών. 176

Χορός εἰ δὲ κυρεῖ τις πέλας οἰωνοπόλων ἔγγαιος οἶκτον οἰκτρὸν ἀίων, δοξάσει τις ἀκούειν ὄπα τᾶς Τηρεΐας 60 Μήτιδος οἰκτρᾶς ἀλόχου, κιρκηλάτου τʼ ἀηδόνος,

Χορός ἅτʼ ἀπὸ χλωρῶν πετάλων ἐργομένα πενθεῖ μὲν οἶκτον ἠθέων· ξυντίθησι δὲ παιδὸς μόρον, ὡς αὐτοφόνως 65 ὤλετο πρὸς χειρὸς ἕθεν δυσμάτορος κότου τυχών·

Χορός εὖ δʼ εἴη Διόθεν παναληθῶς. Διὸς ἵμερος οὐκ εὐθήρατος ἐτύχθη. παντᾷ τοι φλεγέθει κἀν σκότῳ μελαίνᾳ ξὺν τύχᾳ μερόπεσσι λαοῖς. 90

Χορός πίπτει δʼ ἀσφαλὲς οὐδʼ ἐπὶ νώτῳ, κορυφᾷ Διὸς εἰ κρανθῇ , πρᾶγμα τέλειον. δαυλοὶ γὰρ πραπίδων δάσκιοί τε τείνουσιν πόροι κατιδεῖν ἄφραστοι. 95

Χορός τοιαῦτα πάθεα μέλεα θρεομένα λέγω λιγέα βαρέα δακρυοπετῆ, ἰὴ ἰή, ἰηλέμοισιν ἐμπρεπῆ· θρεομένη μέλη 115 ζῶσα γόοις με τιμῶ.

Χορός ἱλεοῦμαι μὲν Ἀπίαν βοῦνιν, καρβᾶνα δʼ αὐδὰν εὖ, γᾶ, κοννεῖς. πολλάκι δʼ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι 120 λινοσινεῖ Σιδονία καλύπτρᾳ.

Χορός θεοῖς δʼ ἐναγέα τέλεα πελομένων καλῶς ἐπίδρομʼ, ὁπόθι θάνατος ἀπῇ. ἰὼ ἰώ, 125 ἰὼ δυσάγκριτοι πόνοι. ποῖ τόδε κῦμʼ ἀπάξει;

Χορός ἱλεοῦμαι μὲν Ἀπίαν βοῦνιν, καρβᾶνα δʼ αὐδὰν εὖ, γᾶ, κοννεῖς. 130 πολλάκι δʼ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι λινοσινεῖ Σιδονίᾳ καλύπτρᾳ.

Χορός σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ, ἄγαμον ἀδάματον ἐκφυγεῖν.

Χορός θέλουσα δʼ αὖ θέλουσαν ἁγνά μʼ ἐπιδέτω Διὸς κόρα, 145 ἔχουσα σέμνʼ ἐνώπιʼ ἀσφαλῶς, παντὶ δὲ σθένει διωγμοῖς ἀσχαλῶσʼ ἀδμήτας ἀδμήτα ῥύσιος γενέσθω, 150

Χορός σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ, ἄγαμον ἀδάματον ἐκφυγεῖν.

Χορός ἆ Ζήν, Ἰοῦς ἰῷ μῆνις μάστειρʼ ἐκ θεῶν· κοννῶ δʼ ἄγαν γαμετᾶς οὐρανόνικον. 165 χαλεποῦ γὰρ ἐκ πνεύματος εἶσι χειμών.

Χορός ἆ Ζήν, Ἰοῦς ἰῶ , μῆνις μάστειρʼ ἐκ θεῶν· κοννῶ δʼ ἄγαν γαμετᾶς οὐρανόνικον χαλεποῦ γὰρ ἐκ πνεύματος εἶσι χειμών.

στροφή δ.

Chorus And now I invoke, as our champion from beyond the sea, the calf born of Zeus, the offspring of the flower-grazing cow, our ancestress, 40 the caress of Zeus’ breath. The appointed period confirmed itself in a name suited to the event—Epaphus 1 , to whom she gave birth. 45

Chorus Now if by chance there be some neighbor in the land who knows the song of birds, when our complaint greets his ear, he will fancy that he hears the voice of Metis, Tereus’ piteous wife, the hawk-chased nightingale. 60

Chorus For she, constrained to leave her green leaves, laments pitifully her accustomed haunts, and composes the tale of her own child’s doom—how he perished, destroyed by her own hand, victim of the wrath of an unnatural mother. 65

Chorus Even so I, indulging my grief in Ionian strains, pain my tender face summered by Nile ’s sun and my heart unexercised in tears; and I gather the flowers of grief, anxious whether there is any friendly kinsman here to champion our band 70 which has fled from the haze-shrouded land. 75

Chorus But may Zeus grant that it go well with us. For Zeus’ desire is hard to trace: it shines everywhere, even in gloom, together with fortune obscure to mortal men. 90

Chorus Safely it falls, and not upon its back, whatever deed comes to pass at Zeus’ nod; for the pathways of his understanding stretch dark and tangled, beyond comprehension. 95

Chorus From their high-towering hopes he hurls mankind to utter destruction; yet he does not marshal any armed violence— all that is wrought by the powers divine is free from toil. Seated on his holy throne, unmoved, in mysterious ways he accomplishes his will. 100

Chorus So let him look upon human outrageousness —in what way it shoots up men in their wooing of us, sprouted from thoughts of evil intent, 105 having a frenzied purpose as its irresistible spur, and deluded, turning its thoughts to folly. 110

Chorus Such piteous strains of woe I utter in my pain, now shrill, now deep, blended with falling tears—Alas, alas! groans appropriate to funeral wails; though I live, I chant my own dirge. 115

Chorus I invoke Apia ’s hilly land—for well, O land, you understand my barbarous speech—, and many times I lay my hands upon my Sidonian veil and tear its linen fabric to shreds. 120

Chorus Sacrifices in satisfaction of vows are given freely to the gods when all fares well, if only there be escape from death. Alas, alas, perplexing troubles! Where will this wave of trouble bear me away? 125

Chorus I invoke Apia ’s hilly land—for well, O land, you understand my barbarous speech—, and many times I lay my hands upon my Sidonian veil and tear its linen fabric to shreds. 130

Chorus Our oars, indeed, and our timbered ship, bound with yellow rope 2 to withstand the sea, sped me on by help of favoring winds, unharmed by all tempests; nor have I reason for complaint. But may the all-seeing Father 135 establish a kindly issue in due time— 140

Chorus That the mighty race of our honorable mother escape the embrace of man (ah me), unwedded, unvanquished.

Chorus And may Zeus’ pure daughter, she who holds securely the sacred wall, willingly, meeting my will, look upon me; and, grieved at our pursuit, come with all her might, a virgin to a virgin’s aid, to deliver me— 150

Chorus That the mighty race of our honorable mother may escape the embrace of man (ah me), unwedded, unvanquished.

Chorus Yet, if she will not, we, a dark, sun-burned race, with suppliant boughs will invoke the underworld Zeus, Zeus the great host 155 of the dead; for if the gods of Olympus hear us not, we will hang ourselves. 160

Chorus Ah Zeus! On account of the poisonous hate of Io vengeance from the gods pursues us. 3 I know your consort’s sky-conquering spite; for a stormy sea follows a harsh wind. 165

Chorus And Zeus shall then be liable to the charge of injustice that he hates the child of the heifer, the child whom he himself begat long ago, his very own, and now he holds his face averted from our prayers. 170 May he from above hear our call! 175

Chorus Ah Zeus! On account of the poisonous hate of Io vengeance from the gods pursues us. I know your consort’s sky-conquering spite; for a stormy sea follows a harsh wind.

Allons, divins auteurs de ma naissance, vous voyez où est le Droit: exaucez-nous ! Ou, si le Destin ne veut pas que le

LE CORYPHÉE. Droit ait satisfaction pleine, du moins, dans votre haine toujours prête à frapper la démesure, montrez votre justice en face de cet hymen. Même aux fugitifs meurtris par la guerre 2 une sauvegarde contre le malheur s'offre dans l'autel où réside la majesté des dieux.

LE CORYPHÉE. Ah! si le dénouement pouvait

CORO

Est enim mali belli uenatis Ara Martis fugientibus

PELASGOS How then towards you may I pious prove?

Erster Halbchor. Vierte Strophe.

Commentary

Stable identifiers

Χορος

εὖ δ᾽ εἴη Διόθεν²⁴ παναληθῶς.

Διὸς ἵμερος οὐκ εὐθήρατος ἐτύχθη.

παντᾷ τοι φλεγέθει

κἀν σκότῳ μελαίνᾳ ξὺν τύχᾳ²⁵

μερόπεσσι λαοῖς.
90
91

Χορος

πίπτει δ᾽ ἀσφαλὲς οὐδ᾽ ἐπὶ νώτῳ,

κορυφᾷ Διὸς εἰ κρανθῇ πρᾶγμα τέλειον.

δαυλοὶ γὰρ πραπίδων

δάσκιοί τε τείνουσιν πόροι

κατιδεῖν²⁶ ἄφραστοι.
95
96

Χορος

τοιαῦτα πάθεα μέλεα θρεομένα λέγω³⁷

λιγέα βαρέα δακρυοπετῆ,

ἰὴ ἰή,

ἰηλέμοισιν ἐμπρεπῆ: [θρεομένη μέλη³⁸]
115

ζῶσα γόοις με τιμῶ.

117

Χορος

ἱλέομαι³⁹ μὲν Ἀπίαν βοῦνιν,

καρβᾶνα δ᾽ αὐδὰν

εὖ, γᾶ, κοννεῖς.⁴⁰

πολλάκι δ᾽ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι
120

λινοσινεῖ⁴¹

Σιδονίᾳ⁴² καλύπτρᾳ.

123

Χορος

θεοῖς δ᾽ ἐναγέα τέλεα πελομένων καλῶς

ἐπίδρομ᾽, ὁπόθι⁴³ θάνατος ἀπῇ.⁴⁴

ἰὼ ἰώ,
125

ἰὼ δυσάγκριτοι πόνοι.

ποῖ τόδε κῦμ᾽ ἀπάξει;

128

Χορος

ἱλέομαι⁴⁵ μὲν Ἀπίαν βοῦνιν,

καρβᾶνα δ᾽ αὐδὰν

εὖ, γᾶ, κοννεῖς.⁴⁶
130

πολλάκι δ᾽ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι

λινοσινεῖ⁴⁷⁴⁸

Σιδονίᾳ⁴⁹ καλύπτρᾳ.

134

Χορος

σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς⁵³

εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ,

ἄγαμον ἀδάματον⁵⁴ ἐκφυγεῖν.

144

Χορος

σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς

εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ,

ἄγαμον ἀδάματον ἐκφυγεῖν.

154

Χορος

ἆ Ζήν, Ἰοῦς:⁶² ἰὼ⁶³

μῆνις μάστειρ᾽ ἐκ θεῶν:

κοννῶ δ᾽ ἄγαν⁶⁴

γαμετῶν οὐρανονίκων.⁶⁵
165

χαλεποῦ γὰρ ἐκ

πνεύματος εἶσι χειμών.

168

Χορος

ἆ Ζήν, Ἰοῦς: ἰὼ

μῆνις μάστειρ᾽ ἐκ θεῶν:

κοννῶ δ᾽ ἄγαν

γαμετῶν οὐρανονίκων.

χαλεποῦ γὰρ ἐκ

πνεύματος εἶσι χειμών.

176

Χορός

εἰ δὲ κυρεῖ τις πέλας οἰωνοπόλων

ἔγγαιος οἶκτον οἰκτρὸν ἀίων,

δοξάσει τις ἀκούειν ὄπα τᾶς Τηρεΐας
60

Μήτιδος οἰκτρᾶς ἀλόχου,

κιρκηλάτου τʼ ἀηδόνος,

Χορός

εὖ δʼ εἴη Διόθεν παναληθῶς.

Διὸς ἵμερος οὐκ εὐθήρατος ἐτύχθη.

παντᾷ τοι φλεγέθει

κἀν σκότῳ μελαίνᾳ ξὺν τύχᾳ

μερόπεσσι λαοῖς.
90

Χορός

πίπτει δʼ ἀσφαλὲς οὐδʼ ἐπὶ νώτῳ,

κορυφᾷ Διὸς εἰ κρανθῇ , πρᾶγμα τέλειον.

δαυλοὶ γὰρ πραπίδων

δάσκιοί τε τείνουσιν πόροι

κατιδεῖν ἄφραστοι.
95

Χορός

τοιαῦτα πάθεα μέλεα θρεομένα λέγω

λιγέα βαρέα δακρυοπετῆ,

ἰὴ ἰή,

ἰηλέμοισιν ἐμπρεπῆ· θρεομένη μέλη
115

ζῶσα γόοις με τιμῶ.

Χορός

ἱλεοῦμαι μὲν Ἀπίαν βοῦνιν,

καρβᾶνα δʼ αὐδὰν

εὖ, γᾶ, κοννεῖς.

πολλάκι δʼ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι
120

λινοσινεῖ

Σιδονία καλύπτρᾳ.

Χορός

θεοῖς δʼ ἐναγέα τέλεα πελομένων καλῶς

ἐπίδρομʼ, ὁπόθι θάνατος ἀπῇ.

ἰὼ ἰώ,
125

ἰὼ δυσάγκριτοι πόνοι.

ποῖ τόδε κῦμʼ ἀπάξει;

Χορός

ἱλεοῦμαι μὲν Ἀπίαν βοῦνιν,

καρβᾶνα δʼ αὐδὰν

εὖ, γᾶ, κοννεῖς.
130

πολλάκι δʼ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι

λινοσινεῖ

Σιδονίᾳ καλύπτρᾳ.

Χορός

σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς

εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ,

ἄγαμον ἀδάματον ἐκφυγεῖν.

Χορός

σπέρμα σεμνᾶς μέγα ματρὸς

εὐνὰς ἀνδρῶν, ἒ ἔ,

ἄγαμον ἀδάματον ἐκφυγεῖν.

Χορός

ἆ Ζήν, Ἰοῦς ἰῷ

μῆνις μάστειρʼ ἐκ θεῶν·

κοννῶ δʼ ἄγαν

γαμετᾶς οὐρανόνικον.
165

χαλεποῦ γὰρ ἐκ

πνεύματος εἶσι χειμών.

Χορός

ἆ Ζήν, Ἰοῦς ἰῶ ,

μῆνις μάστειρʼ ἐκ θεῶν·

κοννῶ δʼ ἄγαν

γαμετᾶς οὐρανόνικον

χαλεποῦ γὰρ ἐκ

πνεύματος εἶσι χειμών.

Chorus

And now I invoke, as our champion from beyond the sea, the calf born of Zeus, the offspring of the flower-grazing cow, our ancestress,
40

the caress of Zeus’ breath. The appointed period confirmed itself in a name suited to the event—Epaphus¹, to whom she gave birth.
45

Chorus

Now if by chance there be some neighbor in the land who knows the song of birds,

when our complaint greets his ear, he will fancy that he hears the voice of Metis, Tereus’ piteous wife, the hawk-chased nightingale.
60

Chorus

For she, constrained to leave her green leaves, laments pitifully her accustomed haunts,

and composes the tale of her own child’s doom—how he perished, destroyed by her own hand, victim of the wrath of an unnatural mother.
65

Chorus

Even so I, indulging my grief in Ionian strains,

pain my tender face summered by Nile ’s sun and my heart unexercised in tears; and I gather the flowers of grief, anxious whether there is any friendly kinsman here to champion our band
70

which has fled from the haze-shrouded land.
75

Chorus

But may Zeus grant that it go well with us. For Zeus’ desire is hard to trace: it shines everywhere, even in gloom, together with fortune

obscure to mortal men.
90

Chorus

Safely it falls, and not upon its back, whatever deed comes to pass at Zeus’ nod; for the pathways of his understanding stretch dark and tangled,

beyond comprehension.
95

Chorus

From their high-towering hopes he hurls mankind to utter destruction; yet he does not marshal any armed violence—

all that is wrought by the powers divine is free from toil. Seated on his holy throne, unmoved, in mysterious ways he accomplishes his will.
100

Chorus

So let him look upon human outrageousness

—in what way it shoots up men in their wooing of us, sprouted from thoughts of evil intent,
105

having a frenzied purpose as its irresistible spur, and deluded, turning its thoughts to folly.
110

Chorus

Such piteous strains of woe I utter in my pain, now shrill, now deep, blended with falling tears—Alas, alas!

groans appropriate to funeral wails; though I live, I chant my own dirge.
115

Chorus

I invoke Apia ’s hilly land—for well, O land, you understand my barbarous speech—,

and many times I lay my hands upon my Sidonian veil and tear its linen fabric to shreds.
120

Chorus

Sacrifices in satisfaction of vows are given freely to the gods when all fares well, if only there be escape from death.

Alas, alas, perplexing troubles! Where will this wave of trouble bear me away?
125

Chorus

I invoke Apia ’s hilly land—for

well, O land, you understand my barbarous speech—, and many times I lay my hands upon my Sidonian veil and tear its linen fabric to shreds.
130

Chorus

Our oars, indeed, and our timbered ship, bound with yellow rope²

to withstand the sea, sped me on by help of favoring winds, unharmed by all tempests; nor have I reason for complaint. But may the all-seeing Father
135

establish a kindly issue in due time—
140

Chorus

That the mighty race of our honorable mother escape the embrace of man (ah me), unwedded, unvanquished.

Chorus

And may Zeus’ pure daughter, she who holds securely the sacred wall, willingly, meeting my will, look upon me; and, grieved at our pursuit, come with all her might, a virgin to a virgin’s aid,

to deliver me—
150

Chorus

That the mighty race of our honorable mother may escape the embrace of man (ah me), unwedded, unvanquished.

Chorus

Yet, if she will not, we, a dark,

sun-burned race, with suppliant boughs will invoke the underworld Zeus, Zeus the great host
155

of the dead; for if the gods of Olympus hear us not, we will hang ourselves.
160

Chorus

Ah Zeus! On account of the poisonous hate of Io vengeance from the gods pursues us.³I know

your consort’s sky-conquering spite; for a stormy sea follows a harsh wind.
165

Chorus

And Zeus shall then be liable to the charge of injustice

that he hates the child of the heifer, the child whom he himself begat long ago, his very own, and now he holds his face averted from our prayers.
170

May he from above hear our call!
175

Chorus

Ah Zeus! On account of the poisonous hate of Io vengeance from the gods pursues us. I know

your consort’s sky-conquering spite; for a stormy sea follows a harsh wind.

LE CORYPHÉE.

Droit ait satisfaction pleine, du moins, dans votre haine
toujours prête à frapper la démesure, montrez votre justice en face de cet hymen. Même aux fugitifs meurtris par la guerre ² une sauvegarde contre le malheur s'offre dans l'autel où réside la majesté des dieux.

LE CORYPHÉE.

Ah! si le dénouement pouvait

Est enim mali belli uenatis

Ara Martis fugientibus

PELASGOS

How then towards you may I pious prove?

Erster Halbchor.
Vierte Strophe.