Q. Horatius Flaccus Satires 1.4

Christopher Smart (Translator), ed. Theodore Alois Buckley

View: By Poem

Satires. Q. Horatius Flaccus. Christopher Smart (Translator), ed. Theodore Alois Buckley. New York. 1863.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Fund for the Improvement of Postsecondary Education.

Current edition Perseus

Satires (English) (Horace. The Works of Horace. Vol. II. Smart, Christopher, translator. Buckley, Theodoore Alois, editor. New York: Harper and Brothers, 1862.)

Editions (1)
Satyrarum libri Perseus (Horace. The Works of Horace. Vol. II. Smart, Christopher, editor. Philadelphia: J. Whetham, 1836.) — 1.4.1 focus
Eupolis atque Cratinus Aristophanesque poetae
1
atque alii, quorum comoedia prisca virorum est,
siquis erat dignus describi, quod malus ac fur,
quod moechus foret aut sicarius aut alioqui
famosus, multa cum libertate notabant.
5
hinc omnis pendet Lucilius, hosce secutus,
mutatis tantum pedibus numerisque, facetus,
emunctae naris, durus conponere versus.
nam fuit hoc vitiosus: in hora saepe ducentos,
ut magnum, versus dictabat stans pede in uno;
10
cum flueret lutulentus, erat quod tollere velles;
garrulus atque piger scribendi ferre laborem,
scribendi recte: nam ut multum, nil moror. ecce,
Crispinus minimo me provocat ‘accipe, si vis,
accipe iam tabulas; detur nobis locus, hora,
15
custodes; videamus, uter plus scribere possit.’
di bene fecerunt, inopis me quodque pusilli
finxerunt animi, raro et perpauca loquentis;
at tu conclusas hircinis follibus auras
usque laborantis, dum ferrum molliat ignis,
20
ut mavis, imitare. beatus Fannius ultro
delatis capsis et imagine, cum mea nemo
scripta legat, volgo recitare timentis ob hanc rem,
quod sunt quos genus hoc minime iuvat, utpote pluris
culpari dignos. quemvis media elige turba:
25
aut ob avaritiam aut misera ambitione laborat.
hic nuptarum insanit amoribus, hic puerorum:
hunc capit argenti splendor; stupet Albius aere;
hic mutat merces surgente a sole ad eum, quo
vespertina tepet regio, quin per mala praeceps
30
fertur uti pulvis collectus turbine, nequid
summa deperdat metuens aut ampliet ut rem.
omnes hi metuunt versus, odere poetas.
‘faenum habet in cornu, longe fuge; dummodo risum
excutiat sibi, non hic cuiquam parcet amico
35
et quodcumque semel chartis inleverit, omnis
gestiet a furno redeuntis scire lacuque
et pueros et anus.’ agedum pauca accipe contra. 39
primum ego me illorum, dederim quibus esse poetis,
excerpam numero: neque enim concludere versum
40
dixeris esse satis neque, siqui scribat uti nos
sermoni propiora, putes hunc esse poetam.
ingenium cui sit, cui mens divinior atque os
magna sonaturum, des nominis huius honorem.
idcirco quidam comoedia necne poema
45
esset, quaesivere, quod acer spiritus ac vis
nec verbis nec rebus inest, nisi quod pede certo
differt sermoni, sermo merus. ‘at pater ardens
saevit, quod meretrice nepos insanus amica
filius uxorem grandi cum dote recuset,
50
ebrius et, magnum quod dedecus, ambulet ante
noctem cum facibus.’ numquid Pomponius istis
audiret leviora, pater si viveret? ergo
non satis est puris versum perscribere verbis,
quem si dissolvas, quivis stomachetur eodem
55
quo personatus pacto pater. his, ego quae nunc,
olim quae scripsit Lucilius, eripias si
tempora certa modosque, et quod prius ordine verbum est
posterius facias praeponens ultima primis,
non, ut si solvas ‘postquam discordia taetra
60
belli ferratos postis portasque refregit’,
invenias etiam disiecti membra poetae.
hactenus haec: alias, iustum sit necne poema.
nunc illud tantum quaeram, meritone tibi sit
suspectum genus hoc scribendi. Sulcius acer
65
ambulat et Caprius, rauci male cumque libellis,
magnus uterque timor latronibus; at bene siquis
et vivat puris manibus, contemnat utrumque.
ut sis tu similis Coeli Birrique latronum,
non ego sim Capri neque Sulci: cur metuas me?
70
nulla taberna meos habeat neque pila libellos,
quis manus insudet volgi Hermogenisque Tigelli,
nec recito cuiquam nisi amicis idque coactus,
non ubivis coramve quibuslibet. in medio qui
scripta foro recitent, sunt multi quique lavantes:
75
suave locus voci resonat conclusus. inanis
hoc iuvat, haud illud quaerentis, num sine sensu,
tempore num faciant alieno. ‘laedere gaudes’
inquit ‘et hoc studio pravus facis.’ unde petitum
hoc in me iacis? est auctor quis denique eorum,
80
vixi cum quibus? absentem qui rodit, amicum
qui non defendit alio culpante, solutos
qui captat risus hominum famamque dicacis,
fingere qui non visa potest, conmissa tacere
qui nequit: hic niger est, hunc tu, Romane, caveto.
85
saepe tribus lectis videas cenare quaternos,
e quibus unus amet quavis aspergere cunctos
praeter eum qui praebet aquam; post hunc quoque potus,
condita cum verax aperit praecordia Liber:
hic tibi comis et urbanus liberque videtur
90
infesto nigris: ego si risi, quod ineptus
pastillos Rufillus olet, Gorgonius hircum,
lividus et mordax videor tibi? mentio siquae
de Capitolini furtis iniecta Petilli
te coram fuerit, defendas, ut tuus est mos:
95
‘me Capitolinus convictore usus amicoque
a puero est causaque mea permulta rogatus
fecit et incolumis laetor quod vivit in Urbe;
sed tamen admiror, quo pacto iudicium illud
fugerit’: hic nigrae sucus lolliginis, haec est
100
aerugo mera; quod vitium procul afore chartis,
atque animo prius, ut siquid promittere de me
possum aliud vere, promitto. liberius si
dixero quid, si forte iocosius, hoc mihi iuris
cum venia dabis: insuevit pater optimus hoc me,
105
ut fugerem exemplis vitiorum quaeque notando.
cum me hortaretur, parce frugaliter atque
viverem uti contentus eo quod mi ipse parasset:
‘nonne vides, Albi ut male vivat filius utque
Barrus inops? magnum documentum, ne patriam rem
110
perdere quis velit.’ a turpi meretricis amore
cum deterreret: ‘Sectani dissimilis sis.’ 113
ne sequerer moechas, concessa cum Venere uti
possem: ‘deprensi non bella est fama Treboni’
aiebat. ‘sapiens, vitatu quidque petitu
115
sit melius, causas reddet tibi; mi satis est, si
traditum ab antiquis morem servare tuamque,
dum custodis eges, vitam famamque tueri
incolumem possum; simul ac duraverit aetas
membra animumque tuum, nabis sine cortice.’ sic me
120
formabat puerum dictis et, sive iubebat
ut facerem quid, ‘habes auctorem, quo facias hoc’
unum ex iudicibus selectis obiciebat,
sive vetabat, ‘an hoc inhonestum et inutile factu
necne sit, addubites, flagret rumore malo cum
125
hic atque ille?’ avidos vicinum funus ut aegros
exanimat mortisque metu sibi parcere cogit,
sic teneros animos aliena opprobria saepe
absterrent vitiis. ex hoc ego sanus ab illis
perniciem quaecumque ferunt, mediocribus et quis
130
ignoscas vitiis teneor. fortassis et istinc
largiter abstulerit longa aetas, liber amicus,
consilium proprium; neque enim, cum lectulus aut me
porticus excepit, desum mihi. ‘rectius hoc est;
hoc faciens vivam melius; sic dulcis amicis
135
occurram; hoc quidam non belle: numquid ego illi
inprudens olim faciam simile?’ haec ego mecum
conpressis agito labris; ubi quid datur oti,
inludo chartis. hoc est mediocribus illis
ex vitiis unum; cui si concedere nolis,
140
multa poetarum veniat manus, auxilio quae
sit mihi — nam multo plures sumus — , ac veluti te
Iudaei cogemus in hanc concedere turbam.

Notes on the current edition

Satires

1.
Comoedia prisca
. Comedy was divided into ancient and modern. In the first, the subject and the names of the actors were real. In the second, the drama was formed on history, but the names of the actors were invented. In the third, both the story and actors were formed by the poet.
2.
Mutatis pedibus
. Ennius and Pacuvius had written satires before Lucilius. He was rather the restorer than inventor of this kind of poetry; he formed himself upon the Grecian comedy, and only changed the measure of his verse, hexameter for iambics.
3.
Emunctae naris
. Of a sagacious, penetrating genius, to discover the follies of mankind, and of an agreeable, spirited, raillery, to turn them into ridicule, facetus. Such is the character of Lucilius by Cicero and Quintilian: perurbanum and abunde salis.
4.
Minimo me provocat
. We should understand pignore or pretio; nor is there any instance in the Latin tongue of provocare minimo digito, as the commentators explain it. A man well assured of the truth of what he asserts, is willing to bet a large wager against a small one, which Horace means by minimo provocare.
5.
Ultro delatis capsis.
When a poet was generally esteemed, his works and his statue were placed in the public libraries. But Horace congratulates Fannius upon the happiness of finding a method of immortalizing his name, without being obliged to pass through the usual forms. He thought he had a right to take an honor, which he was conscious he deserved, and perhaps imagined it a proper manner of resenting the public insensibility of his merit.
6.
Faenum habet in cornu.
A metaphorical expression taken from a custom of tying hay on the horns of a mischievous bull. The laws of the Twelve Tables ordered, that the owner of the beast should pay for what damages it committed, or deliver it to the person injured.
Si quadrupes pauperiem faxit, dominus sarcito, noxaeve dedito.
7.
Literally, "After that dreadful discord burst asunder the iron bound doors and gates of war."
8.
Praeter eum, qui praebet aquam.
Their host, who provided water for the bath; a part of their entertainment to express the whole.
9.
The ancient commentator tells us, that Petillius was governor of the Capitol, from whence he was called Capitolinus; that he was accused of stealing a golden crown of Jupiter , and acquitted by the favor of Augustus. If there be any truth in this story, for we know not where the commentator found it, he was more probably surnamed from his theft, than for his government of the Capitol.
10.
Properly, "the juice of the cuttle-fish."
11.
Unum ex iudicibus selectis.
The most eminent, and of greatest authority, among the senatorial order; an order called Sanctissimus. Torrentius thinks the poet means the judges, whom the pretor chose out of all degrees of the magistracy, to relieve and assist him in his office. But this good father would probably have taken his examples out of a more numerous, yet not less venerable order.
12.
See Orelli.