Daemones
Serio edepol, quamquam vobis
volo quae voltis, mulieres,
1045
metuo, propter vos ne uxor mea med extrudat aedibus,
quae me paelices adduxe dicet ante oculos suos.
vos confugite in aram potius quám ego.
Pvellae
Miserae periimus.
Daemones
Ego vos salvas sistam, ne timete. sed quid vos foras
prosequimini? quoniam ego adsum, faciet nemo iniuriam;
1050
ite, inquam, domum ambo nunciam ex praesidio praesides.
Gripvs
O ere, salve.
Daemones
Salve, Gripe. quid fit?
Trachalio
Túosne hic servos est?
Gripvs
Haud pudet.
Trachalio
Níl ago tecum.
Gripvs
Ergo ábi hinc sis.
Trachalio
Quaeso responde, senex:
tuos hic servost?
Daemones
Meus est.
Trachalio
Em istuc optime, quando tuost.
iterum te saluto.
1055
Daemones
Et ego te. tune es qui haud multo prius
abiisti hinc erum accersitum?
Trachalio
Ego is sum.
Daemones
Quid nunc vis tibi?
Trachalio
Nempe hic tuos est?
Daemones
Meus est.
Trachalio
Istuc optime, quando tuost.
Daemones
Quid negotist?
Trachalio
Vir scelestus íllic est.
Daemones
Quíd fecit tibi
vir scelestus?
Trachalio
Homini ego isti talos subfringi volo.
Daemones
Quid est? qua de re litigatis nunc inter vos?
1060
Trachalio
Eloquar.
Gripvs
Immo ego eloquar.
Trachalio
Ego, opinor, rem facesso.
Gripvs
Si quidem
sis pudicus, hinc facessas.
Daemones
Gripe, animum advorte ac tace.
Gripvs
Vtin istic prius dicat?
Daemones
Audi. loquere tu.
Gripvs
Alienon prius
quam tuo dábis orationem?
Trachalio
Vt nequitur comprimi.
ita ut occepi dicere, illum quem dudum
e fano foras
1065
lenonem extrusisti, hic eius vidulum eccillum
tenet.
Gripvs
Non habeo.
Trachalio
Negas quod oculis video?
Gripvs
At ne videas velim.
habeo, non habeo: quid tu me curas quid rerum geram?
Trachalio
Quo modó habeas, id refert, iurene anne iniuria.
Gripvs
Ni istum cepi, nulla causa est quin me condones cruci;
1070
si in mari reti prehendi, qui tuom pótiust quam meum?
Trachalio
Verba dat. hoc modo res gesta est ut ego dico.
Gripvs
Quid tu ais?
Trachalio
Quod primarius vir dicat: comprime hunc sis, si tuost.
Gripvs
Quid? tu idem mihi vis fieri quod erus consuevit tibi?
si ille te comprimere solitust, hic noster nos non solet.
1075
Daemones
Verbo illo modo ille vicit. quid nunc tu vis? dic mihi.
Trachalio
Equidem ego neque partem posco mi istinc de istoc vidulo
neque meum esse hodie umquam dixi; séd isti inest cistellula
huius mulieris, quam dudum dixi fuisse liberam.
Daemones
Nempe tu hanc dícis quam esse aiebas dudum popularem meam?
1080
Trachalio
Admodum; et ea quae olim parva gestavit crepundia
istic ín ista cistula insunt, quae isti inest in vidulo.
hoc neque isti usust, et illi miserae suppetias feret,
si id dederit, qui suos parentis quaerat.
Daemones
Faciam ut det. tace.
Gripvs
Nil hercle ego sum isti daturus.
1085
Trachalio
Nil peto nisi cistulam
et crepundia.
Gripvs
Quid si ea sunt aurea?
Trachalio
Quid istuc tua?
aurum auro expendetur, argentum argento exaequabitur.
Gripvs
Fac sis aurum ut videam, post ego faciam ut videas cistulam.
Daemones
Cave malo ac tace tú. tu perge ut occepisti dicere.
Trachalio
Vnum te obsecro, ut ted huius commiserescat mulieris,
1090
si quidem hic lenonis eiust vidulus, quem suspicor;
hic, nisi de opinione, certum nil dico tibi.
Gripvs
Viden? scelestus aucupatur.
Trachalio
Sine me ut occepi loqui.
si scelesti illius est hic, cuius dico, vidulus,
haec poterunt novisse: ostendere his iube.
1095
Gripvs
Ain? ostendere?
Daemones
Haud iniquom dicit, Gripe, ut ostendatur vidulus.
Gripvs
Immo hercle insignite inique.
Daemones
Quidum?
Gripvs
Quia, si ostendero,
continuo hunc novisse dicent scilicet.
Trachalio
Scelerum caput,
ut tute es, item omnis censes esse, periuri caput?
Gripvs
Omnia istaéc ego facile patior, dúm hic hinc a me sentiat.
1100
Trachalio
At qui nunc abs te stat, verum hinc
ibi testimonium.
Daemones
Gripe, advorte animum. tu paucis expedi, quid postulas.
Trachalio
Dixi equidem, sed si parum intellexti, dicam denuo.
hasce ambas, ut dudum dixi, ita esse oportet liberas:
haec Athenis parva fúit virgo surpta.
1105
Gripvs
Dic mihi,
quid id ad vidulum
pertinet, servae sint istae an
fuerint liberae?
Trachalio
Omnia iterum vis memorari, scelus, ut defiat dies.
Daemones
Apstine maledictis et mihi quod rogavi dilue.
Trachalio
Cistellam isti inesse oportet caudeam ín isto vidulo,
ubi sunt signa qui parentes noscere haec possit suos,
1110
quibuscum periit parva Athenis, sicuti dixi prius.
Gripvs
Iuppiter te dique perdant. quid ais, vir venefice?
quid, istae mutae sunt, quae pro se fabulari non queant?
Trachalio
Eo tacent, quia tacitast
melior mulier semper quam loquens.
Gripvs
Tum pol tu pro portione nec vir nec mulier mihi es.
1115
Trachalio
Quidum?
Gripvs
Quia enim neque loquens es neque tacens umquam bonus.
quaeso, enumquam hodie licebit mihi loqui?
Daemones
Si praeterhac
unum verbum faxis hodie, ego tibi comminuam caput.
Trachalio
Vt id occepi diceré, senex, eam te quaeso cistulam
ut iubeas hunc reddere illis; ob eam si quid postulat
1120
sibi mercedis, dabitur: aliud quidquid ibi est habeat sibi.
Gripvs
Nunc demum istuc dicis, quoniam ius meum esse intellegis:
dudum dimidiam petebas partem.
Trachalio
Immo etiam nunc peto.
Gripvs
Vidi petere miluom, etiam cum nihil auferret tamen.
Daemones
Non ego te comprimere possum sine malo?
1125
Gripvs
Si istic tacet,
ego tacebo; si iste loquitur, sine me pro parte loqui.
Daemones
Cedo modó mihi vidulum istum, Gripe.
Gripvs
Concedam tibi,
ac, si istorum nil sit, ut mihi reddas.
Daemones
Reddetur.
Gripvs
Tene.
Daemones
Audi nunciam, Palaestra atque Ampelisca, hoc quod loquor.
estne hic vidulus úbi cistellam tuam inesse aiebas?
1130
Palaestra
Is est.
Gripvs
Perii hercle ego miser, uti, prius quam plane aspexit, ilico
eum esse dixit.
Palaestra
Faciam ego hanc rem
ex procliva planam tibi.
cistellam isti inesse oportet caudeam ín isto vidulo.
ibi ego dicam quidquid inerit nominatim: tu mihi
nullum ostenderis; si falsa dicam, frustra dixero,
1135
vos tamen istaec, quidquid istic inerit, vobis habebitis;
sed si erunt véra, tum opsecro te, ut mea mi reddantur.
Daemones
Placet.
ius merum oras meo quidem animo.
Gripvs
Át meo hercle
iniuriam.
quid si ista aut superstitiosa aut hariolast atque omnia,
quidquid insit, vera dicet? anne habebit hariola?
1140
Daemones
Non feret, nisi vera dicet: nequiquam hariolabitur.
solve vidulum ergo, ut quid sit verum quam primum sciam.
Gripvs
Hoc habet, solutust.
Daemones
Aperi. video cistellam. haecinest?
Palaestra
Istaec est. o mei parentes, hic vos conclusos gero,
huc opesque spesque vestrum cognoscendum condidi.
1145
Gripvs
Tum tibi hercle deos iratos esse oportet, quisquis es,
quae parentis tám in angustum tuos locum compegeris.
Daemones
Gripe, accede huc; tua res agitur. tu, puella, istinc procul
dicito quid insit et qua facie, memorato omnia.
si hercle tantillum peccassis, quod posterius postules
1150
te ad verum convorti, nugas, mulier, magnas egeris.
Gripvs
Ius bonum oras.
Trachalio
Edepol haud te órat, nam tu
iniuriu's
iniurius es.
Daemones
Loquere nunciam, puella. Gripe, animum advorte ac tace.
Palaestra
Sunt crepundia.
Daemones
Ecca video.
Gripvs
Perii in primo proelio.
mane, ne ostenderis.
1155
Daemones
Qua facie sunt? responde ex ordine.
Palaestra
Ensiculust aureolus primum litteratus.
Daemones
Dice dum,
in eo ensiculo litterarum quid est?
Palaestra
Mei nomen patris.
post altrinsecust securicula ancipes, itidem aurea
litterata: ibi matris nomen in securiculast.
Daemones
Mane.
dic, in ensiculo quid nomen est paternum?
1160
Palaestra
Daemones.
Daemones
Di immortales, ubi loci sunt spes meae?
Gripvs
Immo edepol meae?
Trachalio
Pergite, opsecro, continuo.
Gripvs
Placide, aut i in malam crucem.
Daemones
Loquere matris nomen hic quid in securicula siet.
Palaestra
Daedalis.
Daemones
Di me servatum cupiunt.
Gripvs
At me perditum.
Daemones
Filiam meam esse hánc oportet, Gripe.
1165
Gripvs
Sit per me quidem.
qui te di omnes perdant, qui me hodie oculis vidisti tuis,
meque adeo scelestum, qui non circumspexi centiens,
prius me ne quis inspectaret quam rete extraxi ex aqua.
Palaestra
Post sicilicula argenteola et duae conexae maniculae et
sucula.
1170
Gripvs
Quin tu i díerecta, cum sucula et cum porculis.
Palaestra
Et bulla aurea est, pater quam dedit mi natali die.
Daemones
Ea est profecto. contineri quin complectar non queo.
filia mea, salve. ego is sum qui te produxi pater,
ego sum Daemones, et mater tua eccam hic intus Daedalis.
Palaestra
Salve, mi pater insperate.
1175
Daemones
Salve. ut te amplector libens.
Trachalio
Volup est cum istuc ex pietate vestra vobis contigit.
Daemones
Cape dum, hunc si potes fer intro vidulum, age, Trachalio.
Trachalio
Ecce Gripi scelera. cum istaec res male evenit tibi,
Gripe, gratulor.
Daemones
Age eamus, mea gnata, ad matrem tuam,
quae ex te poterit argumentis hanc rem magis exquirere,
1180
quae te magis tractavit magisque signa pernovit tua.—
Trachalio
Eamus intro ómnes, quando óperam promiscam damus.—
Palaestra
Sequere me, Ampelisca.—
Ampelisca
Cum te di amant, voluptati est mihi.—
Gripvs
Sumne ego sceléstus, qui illunc hodie excepi vidulum?
aut cum excepi, qui non alicubi in solo abstrusi loco?
1185
credebam edepol turbulentam praedam eventuram mihi,
quia illa mihi tam turbulenta tempestate evenerat.
credo edepol ego illic inesse argenti et auri largiter.
quid meliust, quam ut hinc intro abeam et me suspendam clanculum,
saltem tantisper dum abscedat haec a me aegrimonia?—
1190
Rudens. T. Maccius Plautus. ed. Friedrich Leo. Berlin. 1896.
Sponsored by Perseus Project, Tufts University.
Funding provided by The National Endowment for the Humanities.