Nicobvlvs
Quicúmque ubi ubi sunt, quí fuerunt quiqué futuri sunt pósthac
stultí, stolidi, fatuí, fungi, bardí, blenni, buccónes,
solús ego omnis longe ántideo
stultítia et moribus índoctis.
perií, pudet: hocine me aétatis
ludós bis factum esse índigne?
1090
magis quam íd reputo, tam mágis uror
quae méus filius turbávit.
perdítus sum atque eradícatus
sum, omníbus exemplis éxcrucior.
omnía me mala conséctantur,
omníbus exitiis ínterii.
Chrysálus med hodie láceravit,
Chrysálus me miserum spóliavit:
is mé scelus auro usque áttondit
dolis dóctis indoctum, út lubitumst.
1095
ita míles memorat méretricem esse
eam quam ílle uxorem esse áiebat,
omníaque ut quidque actum est memoravit,
eam síbi hunc annúm condúctam,
relicúom id auri factúm quod ego ei
stultíssimus homo promísissem: hoc,
hoc ést quo
cor peracéscit;
hoc ést demum quod pércrucior,
me hoc aétatis ludíficari,
immo edepol sic ludos factum
1100
canó capite atque albá barba
miserúm me auro esse emúnctum.
perii, hóc servom meum nón nauci facere ésse ausum! atque ego, si álibi
plus pérdiderim, minus aégre habeam minusque íd mihi damno dúcam.
stultítia et moribus índoctis.
ludós bis factum esse índigne?
quae méus filius turbávit.
sum, omníbus exemplis éxcrucior.
omníbus exitiis ínterii.
Chrysálus me miserum spóliavit:
dolis dóctis indoctum, út lubitumst.
eam quam ílle uxorem esse áiebat,
eam síbi hunc annúm condúctam,
stultíssimus homo promísissem: hoc,
hoc ést demum quod pércrucior,
immo edepol sic ludos factum
miserúm me auro esse emúnctum.
Philoxenvs
Certo híc prope me mihi néscio quis loqui vísust; sed quem vídeo?
hic quidémst pater Mnesilochi.
1105
Nicobvlvs
Eúge, socium aerúmnae et mei mali vídeo.
Philoxéne, salve.
Philoxenvs
Et tu. unde ágis?
Nicobvlvs
Vnde homo miser átque infortunátus.
Philoxenvs
At pól ego ibi sum, esse ubi míserum hominem decet átque infortunátum.
Nicobvlvs
Igitúr pari fortuna, aétate ut sumus, útimur.
Philoxenvs
Sic est. séd tu,
quíd tibist?
Nicobvlvs
Pól mihi par, idem est quód tibi.
Philoxenvs
Númquid nam ad fílium haec aégritudo áttinet?
1110
Nicobvlvs
Ádmodum.
Philoxenvs
Idém mihi mórbus in péctorest.
Nicobvlvs
Át mihi Chrýsalus óptumus homo
pérdidit fílium, me átque rem omném meam.
Philoxenvs
Quíd tibi ex fílio nam, óbsecro, aegrést?
Nicobvlvs
Scies:
íd, perit cúm tuo: ambo aéque amicás habent.
1115
Philoxenvs
Qui scís?
Nicobvlvs
Vidi
Philoxenvs
Eí mihi, dísperii.
Nicobvlvs
Quíd dubitamus púltare atque huc évocare ambós foras?
Philoxenvs
Haud moror.
Nicobvlvs
Heus Bacchis, iube sis actutum aperiri fores,
nisi mavoltis fores et postes comminui securibus.
Bacchides. T. Maccius Plautus. ed. Friedrich Leo. Berlin. 1895.
Sponsored by Perseus Project, Tufts University.
Funding provided by The National Endowment for the Humanities.