ΒΙΒΛΙΟΝ Ϛ. Γ.
Ἐν ᾧ φησιν·
1
Α. Περὶ τροφῆς καὶ ἀτροφίας παίδων.
2
Β. Περὶ γάμου.
3
Γ. Περὶ τέκνων γονῆς
4
Δ. Περὶ στείρων καὶ ἀσπέρμων.
5
Ε. Περὶ πλήθους τέκνων ἢ καὶ ὀλιγοπαιδίας.
6
ϛ. Περὶ τοῦ ποίας τέχνας ἢ ποίας πράξεις μετελεύσεται ὁ τεχθείς.
7
Ζ. Περὶ σίνους.
8
Η. Περὶ κτήσεως.
9
Θ. Περὶ δουλείας τύχης.
10
Ἐλθέ μοι, ὡς προτέρην λιγέως ἥρμοσσας ἀοιδήν,
1
Μοῦσα φίλη, καὶ Φοῖβε καὶ Ἑρμῆ χρυσοπέδιλε,
καὶ νῦν ἱμερόεν τέκμωρ θείητʼ ἐπὶ μολπῇ·
αὐτὰρ ἐγὼ θυμὸν καίπερ καμάτῳ μογέοντα
ὀτρυνέω, μέχρις ἄν κ᾿ ἐπὶ πείρατα νίσσομαι οἴμης·
5
πᾶν γὰρ ἀεικέλιον, τῷ μὴ τέλος ἐσθλὸν ὀπηδεῖ.
βίβλῳ δʼ ἐν πυμάτῃ τάδε μοι κατανεύσατʼ ἀεῖσαι,
ἀμφὶ τροφῆς βρεφέων ἠδʼ ἀτροφίης ἀλεγεινῆς,
ὅσσα τʼ ἐπειγόμενοι Μοίρης ὕπο χερσὶν ἑῇσιν
αὐτοὶ ἐπʼ οὐλόμενον πότμον ῥίψαντο γονῆες,
10
ἀμφὶ γάμων τʼ ἐρατῶν καὶ ἀδελφειῶν ἐνέποιτε
καὶ τέκνων γενεῆς, σινέεσσί τε τοῖσιν ἕκαστος
ἀνθρώπων μεμόρηται ὑπʼ ἀστράσι κινυμένοισιν,
καὶ τέχνας μέλποιτʼ ἰδὲ πρήξιας, ἔργα θʼ ὁποῖα
ἀστέρες ἀνθρώποισι δυηπαθέεσσι νέμουσιν,
15
ἡδʼ ὡς σφαλλόμενοι πολυχρήμονος ἐκ βιότοιο
ἀνέρες ἐν πενίῃ τε καὶ ἄλγεσιμοχθίζουσιν,
καὶ δμώων ὅππως τις ἐπιφράσσαιτο γενέθλην.
Κείνοις μὲν δὴ πρῶτα τροφ ῆς ἐμέγηρε βρέφεσσιν
Αἶσα κακή, τοῖσπέρ τʼ ἀπὸ γαστέρος ὀρνυμένοισιν
20
Ἄρης καὶ Φαίνων ὑπὲρ ὡρονόμοιο βεβῶτες
λεύσσουσʼ ἐς δύσιν ἑλκομένην ἐριφεγγέα Μήνην,
μήτε Σεληναίην μήτʼ οὖν ὥρην καθορώντων
Φωσφ όρου ἢ Ζηνός· τοὶ γὰρ βίου εἰσὶ δοτῆρες.
ὣς δʼ αὕτως ἀτροφεῖς καὶ ὅσοις ἔπι γεινομένοισιν
25
ὡρονόμον διέπει Φαίνων, δῦνον δέ τε κέντρον
Ἄρης, μήθʼ ὥρης ζῶον μήτʼ οὖν φάος ἁγνὸν
Μήνης δερκομένου ληνὸς φυσιζόῳ αἴγλῃ.
καὶ δὲ καί, ὁππότʼ ἂν ἠύκερων Πυρόεις διάμετρος
ἀκτῖσιν Μήνην καθορᾷ, Φαίνων δὲ Σελήνῃ
30
δεξιτερὴν ἱστῆται ἐπὶ πλευρὴν τετράγωνος
ἀντολίην ἀπέχων τηλοῦ Ὑπερίονος αἴγλης,
δὴ τότʼ ἀπʼ ὠδίνων καὶ γαστέρος ἐκπροθορόντες
αὐτίκ ἄρ’ οἰωνοῖσιν ἕλωρ καὶ θηρσὶ γένοντο.
ἤν δὲ Σεληναίη μὲν ἐφʼ ὡρονόμῳ ἐπιτέλλῃ,
35
ἐν προτέρῳ δʼ ὥρης ζῴῳ Φαίνων προθέῃσιν,
δαίμονα τόντε κακὸν πρότεροι φῶτες καλέσαντο,
Ἄρης δʼ αὖτʼ ἐφέπηθʼ ὥρης κατόπισθε διώκων,
μήτʼ οὖν Ἀφρογενοῦς μήτʼ εὐφεγγοῦς Φαέθοντος
δερκομένων δείκηλον, ἐφʼ ᾧ Μήνη καθορᾶται,
40
δὴ τόθʼ ὑπʼ ὠδίνεσσι βρέφη θλιφθέντʼ ὀλοῇσιν
νηδύος ἐξέλκουσι διαμελεϊστὶ ταμόντες.
εἰ δʼ ἄρα καὶ δίχα κέντρου ἔοι ζώοισιν ἐπʼ ἄλλοις
τὼς Μήνη κερόεσσα, τόσον τεχθὲν χρόνον ἠῶ
ἀθρήσει, μέχρις ἄν κε Σεληναίη ἀφίκηται.
45
εἰ δʼ ἄρ’ ὑπὲρ κέντροιο Σεληναίη βεβαυῖα
τὴν αὐτὴν ἐπέχῃ μοῖραν πολεμοκλόνῳ Ἄρῃ,
ἢ ζῶον κατὰ ταὐτὸν ἢ ἀντιπέρηθεν ἰόντι,
αὐτίκα δὴ πρώτῃσιν ὑπʼ ὠδίνεσσιν ὄλισθον
μητέρος ἄγχι ποδοῖιν ἐπʼ ὀξέα κεκληγυίης.
50
ἢν δὲ γονῆς ἀ γα θ οὶ τελέθωσʼ ἐπιμάρτυροι ὥρῃ,
ἔκθετον ἐκ μεγάρου τοκέων βρέφος εὐθὺς ἐτύχθη·
κἢν μὲν Ζεὺς Μήνην σφετέραις ἀκτῖσιν ἀθρήσῃ,
ἀνήρ, ὅς μιν ἀνείλεθʼ, ἐὸν ποιήσατο παῖδα,
ἢ ἑτέρῳ δῶκεν τεκέων τητωμένῳ ἀνδρί,
55
ὅς θέμενος μεγάροις ἶσον γονίμοισι τίεσκεν.
ἢν δʼ ὀλοὸς Φαίνων λεύσσῃ περιφεγγέα Μήνην,
ῥιφθὲν ἀπὸ λεχέων, ἑτέρου δʼ ὑπὸ χείρεσι θρεφθὲν
ἀτμενίης δούλειον ὑπὸ ζυγὸν αἴνʼ ἀνέτλησεν.
καὶ δὲ Κρόνου περάτηθεν ἀθρειομένου ὑπὲρ ὥρης
60
δαίμονι δʼ ἐν λυγρῷ Μήνης προπάροιθεν ἐούσης,
καὶ κέντρου Τιτῆνος ἀποκλινέος τελέθοντος,
ζωὴν μέν τʼ ἴσχουσʼ, ἀτὰρ ἔκθετοι ἐκ πατρὸς σἴκων.
ὁππότε δʼ οὖ Μήνης μὲν ἔχῃ συναφὴν Κρόνος αἰνός,
ἀντιπέρην δʼ αὐτοῦ Πυρόεις αὐγῇσι βάλῃσιν,
65
μηδʼ ὅσσον Μήνην ἐπιδερκομένου Φαέθ θντος,
ῥιφθέντες χώρης τηλοῦ κατʼ ἐρημάδος οἰκτρῶς
δουλοσύνης θρεφθέντες ὀιζυρῆς ἀνέχονται.
εἰ δὲ καθʼ ὡρονόμου μὲν ἔοι βεβαυῖα Σελήνη,
τῇ δʼ ἄρʼ ἐπαντέλλῃ Ζεὺς ἑσπόμενος κατόπισθεν,
70
Μήνην δʼ ἀκτῖσιν Φαίνων κατεναντία λεύσσῃ,
καὶ Πυρ όεις ἑτέρωθεν ἄνω κέντρον καθορῴη,
ἐς τόσσον ῥιφθὲν μίμνει χρόνον, εἰσόκε Μήνη
ἐκπροφυγοῦσʼ ὀλοῶν αὐγὰς Φαέθοντι συνάψῃ.
ὥρης δʼ οὖ Τιτῆνος ὑπὲρ βροτέης τροχάοντος
75
αἰνοῦ τʼ ἐς δύσιν ἑλκομένου κατέναντα Κρόνοιο,
καὶ δὲ Σεληναίης μετʼ ἀριγνώτου Φαέθοντος
δείκηλον κατὰ ταὐτὸ καὶ οὐκ ἰσόμοιρα θεούσης,
ἐξόπιθεν δʼ Ἄρεος σπομένου συναφήν τε Σελήνης
δεχνυμένου, βρέφος ἐς τόσσον πατρώιον οἶκον
80
μίμνει, μέχρι κε Μήνη ἐπʼ Ἄρεα θοῦρον ἵκηται.
εἰ δὲ δύω σελάων κέντρων ὕπερ ἑστηώτων,
Ἠελίου μὲν ἐφʼ ὡρονόμῳ, δυτικῷ δὲ Σελήνης,
ἢ κείνης μὲν ἐφʼ ὥρῃ, ἀτὰρ τῆνος ἔναντα,
τῷ μὲν δὴ Φαίνων, τῇ δʼ οὖ Πυρόεις συνέπηται,
85
ἢ τῶν μὲν τροχάῃ τις ὁμοῦ ἑτέρῳ, ὁ δὲ κέντρῳ
ἄλλῳ ἐπεμβεβαὼς λεύσσῃ κείνους ἀνιόντας,
ᾗσιν ὑπαὶ παλάμαις τεχθὲν ῥίπτουσι τοκῆες.
ἤν δʼ Ἄρης περάτηθεν ἀνέρχητ’, αὐτὰρ ἐπʼ αὐτῷ
Φαίνω ν, ἢ ἑτέροισιν ὅγ οὖ κέντροισιν ἕπηται,
90
Μήνη δʼ ἔκτοσθεν κέντρων σὺν Ζηνὶ φέρηται,
βαιὸν δὴ τότε χάρμα βροτοῖς τεύχει περὶ τέκνων·
τόσσον γὰρ λεύσσει τεχθὲν χρόνον ἄμβροτον ἠῶ,
Μήνη μέχρι θέουσα παραΐξῃ Φαέθοντα.
ναὶ μὴν καὶ σέλας Ἠελίου Μήνην τε καὶ ὥρην
95
ὁππότʼ ἂν ἐκ θλο δ όται μὲν ἀποστρεφθέντες ἴωσιν,
οἱ δʼ ὀλοοὶ λεύσσωσι, τότ’ ἔκθετα τέκνα γονῆες
ῥίπτουσʼ ἐς βαθύ κῦμα βορήν τʼ ἔμεν οἰωνοῖσιν.
ἔμπαλι δʼ ἀρητοὶ παῖδες τοκέεσσι γένοντο
εὐτραφέες θʼ, ὁπόσοισιν ἀπʼ ὠδίνων προθοροῦσιν
100
ἀστέρες ἐσ θ λοδόται ζωῆς δωτῆρες ἔασιν,
ἤτοι ὑπὲρ κέντρων καὶ ὁμοῦ Μήν ῃ βεβαῶτες,
ἢ σελάεσσ’ ἐπιδερκόμενοι Μήνην τε καὶ ὥρην,
ἢ κέντρων κατόπισθεν ἐπʼ ἀμφοτέρῃσιν ἐόντων
Φαίνοντος καὶ Ἄρηος, ἀπόστροφον ἀκτίνεσσιν
105
βαινόντων σελάων τε καὶ ὥρης, ἠέ θʼ ἑοῖσιν
σύμφωνον δρόμον ἐν ζώοις φίλιόν τʼ ἀνυόντων.
παισὶν δʼ αὖ πᾶσιν, τοῖσιν ζωὴν πόρε Μοῖρα,
ἀμφὶ τροφῆς μαζοῦ καὶ νηπιέης ἀλεγεινῆς
ζῶ ον σημαίνει, τό κε δὴ Μήνης πέλας εἴη,
110
ᾧ ἔνι δὴ κείνη τριτάτην ἐπινίσσεται ἠῶ.
Τόσσα μὲν ἀμφὶ τροφῆς παί δων, πολέων ἄπο βαιά,
ἥεισ’· ἐξείης δὲ γάμου πέρι νῦν ἐνέποιμι,
ἀστέρες οἷον ἕκαστος ἀεὶ φαίνουσι κελεύθοις.
εὖτʼ ἂν γεινομένοιο βροτοῦ Μήνη μὲν ἐπείη
115
αἰπυτάτῳ κέντρῳ, Κυθέρη δʼ ὑπόγειος ὁρῆται,
τῆμος ὁμογνήτοις γενεῆς τʼ ἄγχιστα συνεύνοις
ζεύγνυνται, πολέσιν δʼ ὁμογάστριοι ἐς λέχος ἦλθον
νύμφαι. τοῦτο δὲ δρῶσι, καὶ ὁπόταν Ἀφρογενείῃ
Ἑρμείῃ τε θοῷ ξυνὴν ὁδὸν ἐξανύωσιν
120
ἀκτῖσι σφετέραις, Φαίνων δʼ ἐπιμάρτυρος εἴη.
ἢν δὲ πέλῃ ἰσόμοιρος ἀριγνώτῳ Φαέθοντι,
δείκηλον κατὰ ταὐτὸν ἴῃ, γάμος ἔπλετο τῆμος
παρθενικῆς. ἶσον δὲ καὶ εἰ Ζεὺς μαρτυρίῃσιν
Ἑρ μείην λεύσσῃ πλευρὴν ἰσόμοιρον ὁδεύων.
125
Ἀφρογενὴς δὲ μεσουρανίου κλίνασʼ ἀπὸ κέντρου
καὶ δισσοῖς σελάεσσιν ἀπόστροφον οἶμον ἰοῦσα
ἀστασίας τεύχει ταραχήν τε γάμοις μετʼ ἀνίης.
Φαίνων δʼ Ἑρμ είῃ τε συνὼν βλοσυρῇ τε Κυθήρῃ
ἤτοι ἐπ’ οὐτιδαναῖς ἢ ἀνάξια μαχλοσύνῃσιν
130
ἔργα μετερχομέναις ζυγίοις ἡρμόσσατο λέκτροις,
πάμπαν θʼ ἡλικίῃσι νέαις ἢ πάγχυ γεραιαῖς.
ἐσθλὴν δʼ οὖ φιλότητα γάμου πίστιν τε γυναικῶν
ἀχράντοιο λέχους δῶκεν καλὴ Κυθέρεια,
εὖτ’ ἂν ἀπʼ ἀκτίνων Ἄρεος πολιοῦ τε Κρόνοιο
135
μίμνῃ ἀπήμαντος, κείνων φλογέῃσιν ὑπʼ αὐγαῖς
ἀλλήλους ἐπιδερκομένων, αὐτὴ δʼ ἀγανῇσιν
δέρκηται κερόεσσαν ὑπ’ ἀκτίνεσσι Σελήνην.
ὁππότε δʼ Ἑρμείης τε καὶ Ἄρης καὶ Κυθέρεια
μέσσου ὑπὲρ κέντρου ξυνὰς ἀνύωσι κελεύθους,
140
τοῖσιν δʼ αὖτ ὀλοὸς Φαίνων μετόπισθεν ἕπηται
νωθρὸν ἐπαντέλλων ἢ καὶ κατέναντα δοκεύων,
ἐξ ἕδρης πιναροῖο τέγους ξυνῆς τʼ ἀπὸ δήμου
εὐνῆς ἀνστήσαντες ἄγοντʼ ἐς δώματα νύμφας,
κἶσα πολυμνήστῃσιν ἀεὶ τίουσʼ ἀλόχοισιν.
145
ἤν δὲ δύω μὲν φῶτα μέσου κλίνωσ’ ἀπʼ Ὀλύμπου,
πάντες δʼ ἀστέρες ἄλλοι ὑποχθόνιοι φορέωνται
ἔκτοσθεν κέντρων, τῆμος ξείνης ἀπὸ γαίης
ἄξεται ἀλλοτρίων φωτῶν ἀγνῶτα θύγατρα,
καὶ πάτρης ἂπο τηλοῦ ὁμῶς κείνῃ βιοτεύσει.
150
οἷς δʼ ἄη ὕπερθ’ ὥρης χαλεπῷ ἐν δαίμονι καλὴ
Ἀφρογενὴς φαίνῃ, τὴν δʼ οὖ Κρόνος ἢ τετράγωνος
ἠὲ καταντιπέρην λεύσσῃ, κἤν λέκτρα πόρωσιν
θηλυτέροις δʼ εὖτ’ ἄν Κύπρις κεραή τε Σελήνη
ζώοισιν λάμπωσʼ, ἤτοι δυτικοῦ κατὰ κέντρου,
155
ἢ καὶ ὑποχθονίου, ἢ καὶ δύο κέντρ’ ἐφέπωσιν,
μουνὰξ δʼ ἀμφότεροι κατεναντία τῇσιν ὁρῶνται,
τῇ μὲν Ἄρης, τῇ δʼ αὖτε Κρόνος, τόθ’ ἑαῖς πανάθεσμοι
θυγατράσιν πατέρες ξυνὸν λέχος εἰσανέβησαν.
ναὶ μὴν καὶ Κρόνου εὖτ’ ἂν ἐν οἴκοισιν Κυθέρεια
160
φαίνηται σύν Ζηνί, Κρόνου κατόπισθεν ἰόντος,
δεχνυμένης αὐτοῦ συναφὴν καλῆς Ἀφροδίτης,
Κύπριδι μαρτυρίην Ἄρεως ἑτέρωθι φέροντος,
Μήνην δʼ ἀμφότεροι Θοῦρος Φαίνων θʼ ὁρόωνται,
δὴ τότʼ ἀπʼ ὠδίνων ὁπόσοι φάος ἔδρακον ἠοῦς,
165
μοῖραν ἀνέπλησαν πολυπενθέος Οἰδιπόδαο·
τοῖσι δʼ ἄρα στυγεροὺς Ποιναὶ μέλπουσʼ ὑμεναίους
νερτέριαι, χείρεσσιν ἀναψάμεναι πυρὶ πεύκας·
μητράσι γὰρ σφετέραις φιλοτήσιον ἐς λέχος ἦλθον.
εἰ δὲ γυναικείη γενέθλη πέλοι, ἐς πατρὸς εὐνὴν
170
κλίνονται. τὼς δʼ αὖτὲ καὶ ἢν κλήροιο γάμοιο
Φαίνων δεσπόζων ἤτοι κατὰ κέντρον ἐφʼ ὥρης,
ἢ ὅγε φαίνηται δύνων ὥρης κατέναντα,
λάθρῃ παρθενίης ζώνην λύσαντο τοκεῦσιν
ἠὲ κασιγνήτοις σφετέροις πατέρων τε τέκεσσιν.
175
ἤν δʼ ὑπογείῳ Ἄρης ἢ καὶ δυτικῷ ἐνὶ κέντρῳ
δέρκηται βεβαὼς κλήρου γάμου αὐτὸς ἀνάσσων,
αἵδε βίῃ δμώεσσιν ἢ οὐτιδανοῖς ὑπὸ φωσὶν
δμηθεῖσαι θολερῶς ὥρης ἄνθος διόλεσσαν.
ἤν δʼ Ἑρμῆς κέντροισιν ἐπείη, τοῖσιν ἔλεξα,
180
καὶ γάμου αὐτὸς ἑοῖσιν ἐνὶ ζώοισιν ἀνάσσων,
κρυπταδίως δολεροῖσιν ὀπιπευθεῖσαι ἔπεσσιν
καὶ πυκιναῖς ἀπάτῃσιν ἑὴν φρένα φηλωθεῖσαι
ἐξαπίνης ἐγένοντο λάθρῃ πρὸ γάμοιο γυναῖκες.
εἰ δʼ ἄρα σὺν Στίλβοντι καὶ Ἄρης κέντρῳ ἐπείη,
185
τῆς ἕνεκεν κρίσιές τε δίκαι τʼ ἀγορῇσι πέλονται.
Ζεὺς δὲ καὶ Ἑρμείης μέσσον κατὰ κέντρον ἐόντες
σὺν Παφίῃ, ζεύξαντες ὁμηθείῃσι γυναικῶν
ἀλλοτρίων μετέπειτα γάμους ἀναφανδὰ τελοῦσιν,
ἀλλʼ ὑπὸ μαχλοσύνης καὶ τῶν λέχος αὖθι λίποντο.
190
εἰ δὲ μεσουράνιον κατέχῃ Φαέθων μετʼ Ἄρηος
ἤτοι γάρ τʼ αὐτοὶ τόθʼ ὁμεύνους ἥρπασαν ἄλλων,
ἢ κείνων ἀλόχους ἕτεροι βίῃ εἴρυσαν αὐτῶν.
αἰπυτάτῳ δʼ ἐπὶ κέντρῳ ἐυστέφανος Κυθέρεια
Τιτῆνος μέτα δερκομένη πατέρων ὀλοῇσιν
195
παλλακίσιν συνέμιξʼ ἢ μητρυιῇσιν ἑῇσιν.
εἰ δέ κ᾿ Ἄρης τούτοισιν ὁμοῦ πέλῃ, ἄχρι γάμοιο
ζευχθέντες κείνῃσιν ἄφνω πάλιν αὐτοὶ ἔλειφθεν.
Ἄρης δʼ ἡνίκα μέσσον ἀν᾿ οὐρανὸν ἀμφιπολεύῃ,
ὡρονόμον δʼ ἐπέχῃ Φαέθων, Τιτὰν δέ τε δύνῃ,
200
τῆμος ἄρ ἁρπαγίμους νύμφας ἐς δώματʼ ἄγονται.
εἰ δὲ μεσουράνιον μὲν ἔχῃ Μήνη βλοσυρῶπις,
Κύπρις δʼ αὖθ᾿ ὑπόγειον ἴσαις μοίραις βεβαυῖα,
αὐτοκασιγνήτων σφετέρων συνέασιν ὁμεύνοις.
ἀνδρὸς γεινομένου δʼ ὁπότʼ ἂν Τιτάν τε καὶ Ἄρης
205
καὶ Κύπρις Στίλβων τε μίαν κατʼ ἀταρπὸν ἴωσιν,
εἵνεκα κλεπτοσύνης εὐνῆς λαθρίης τε κυθήρης
ἐν συνοχῇσι γένονθʼ, οἱ δʼ αὖ καὶ δεσμὸν ἔτλησαν,
αὐτοί τε μάχλοι τε καὶ ἐς φιλότητʼ ἀκόρεστοι,
ἔκ τʼ ἀλόχων λώβας τε καὶ ὕβριας αἰὲν ἔχοντες,
210
ὡς καὶ ἑοῖο γάμου λωβήτορας αὐτοὶ ἐς οἴκους
δέχνυνται ξενίῃ σκοτίης ἕνεκεν φιλότητος.
εἰ δʼ ἀνδρὸς γενέθλην ἠδʼ αὖ κείνοιο συνεύνου
σκεψάμενος κατίδοις ἄμφω ζώοιν ἔνι Μήνην,
αἰὲν ὁμοφροσύνῃσινἰαίνοντʼ ἀμφὶ γάμοισιν.
215
δαίμονι δʼ ἢν χαλεπῷ κείνης Μήνη πέλῃ ἀνδρί,
αἰὲν ἀτασθαλίῃσι γυνὴ ἀθερίζει ἀκοίτην
οὐδὲν ὀπιζομένη λεχέων θεσμῶν τε γάμοιο.
ταὐτὰ δʼ ἄρʼ ἐκ ποσίων τελέθει δειλῇσι γυναιξίν,
εὖτε Σεληναίη ἀλόχοις ἐν δαίμονι λυγρῷ
220
ἀνδρῶν φαίνηται· δίχα γὰρ νόον αἰὲν ἔχουσιν.
Ἀλλὰ γὰρ οὔτις πάντα δυνήσεται, ὅσσα γάμοιο
σήματα φαίνουσιν θοοὶ ἀστέρες, ἐξονομῆναι·
τῷ καὶ ἐγώ τρέψω ἑτέρην κατʼ ἀταρπὸν ἀοιδὴν
ἀμφὶ τέκνων γενεῆς ἐνέπων, ἥντ’ ἀστέρες αἰεὶ
225
ἀνθρώποισι νέμουσιν ἀλημοσύνῃσιν ἑῇσιν.
ὅσσοι δὴ χθονίῳ τε καὶ αἰπυτάτῳ περὶ κέντρῳ
ἀστέρας εὐερ γοὺς φῶτες βεβαῶτας ἔχουσιν,
οἵδε τέκνων τόσσων πατέρες βιότῳ τελέθουσιν,
ὁππόσοι ἐν τοῖσι ζώοις καθύπερθεν ὁρῶνται,
230
ἢ κέντροις τούτοισι φέρουσ ἐπιμάρτυρον αἴγλην.
παῖδας δʼ ἑσ θλοδόται κέντρων καὶ ὄπισθ’ ἐπιόντες
δῶκαν ἀεὶ δισσούς, εὖτ’ ἂν ζώοισι δισώμοις
φαίνωνται. Τιτὰν δὲ καὶ Ἄρης εὖτ’ ἂν ἐπῶσιν
τούτοισιν κέντροις, τεκέων ἄπο πάμπαν ἄμερσαν,
235
ἔξοχα δʼ εἴ κ’ ἀγαθοί σφιν ἀμάρτυροι ἀστέρες εἶεν.
ὣς δʼ αὕτως κατόπισθε μεσουρανίῳ δεικήλῳ
ἠέ θʼ ὑποχθονίῳ Φἰαίνων καὶ Ἄρης ἐπιόντες
δυστεκνίην ἢ πάμπαν ἀπαιδίην ἐπέκλωσαν.
ἀλλʼ Ἄρης σὺν Μήνῃ ἰδʼ Ἀφρογενεῖ πάλι φαίνων
240
δῶκε τέκνων γενεήν· Ἐρμῇ δʼ ἅμα νόσφισε παίδων.
ἤν δὲ Κύπρις μὲν ἔῃ ζώῳ Κρόνου, αὐτὰρ ὅγʼ οἴκῳ
ἔμπαλι Κυπρογενοῦς, παίδων γενεὴν τότʼ ἀφαιρεῖ.
εἰ δʼ ἔτι καὶ Πυρόεις Παφίην ἀκτῖσιν ὁρῴη,
ὠμοτόκοις ὠδῖσι γονὴν ἔρραισαν σπασαν.
245
εἰ δὲ μεσουρανίῳ ζώῳ κενεῷ γεγαῶτι
Τιτὰν καὶ Πυρόεις ἄμφω κατόπισθεν ἕπωνται,
χῆρον ἀεὶ τεύχουσι δόμον γλυκερῶν ἀπὸ τέκνων.
ὅσσαι δὲ Στίλβοντι καὶ Ἠελίῳ ἅμα Μήνην
ἐν ζώῳ ἴσχουσι μεσουρανέοντι δισώμῳ,
250
νηδύος εἴσω σπέρμα γονῆς διδύμοιο λάβοντο.
εἰ δὲ δυσὶν σελάεσσιν ὁμοῦ πάλιν ἀστέρες εἶεν
καλοί, ἰδʼ ἐν ζώοις δισσοῖς παρεόντες ὁρῷντο,
καὶ δὲ καὶ ὡρονόμος ζώῳ φαίνοιτο δισώμῳ,
τῆμος ἀδελφειοὶ παιδὸς δίδυμοι προγένοντο.
255
εἰ δὲ πολυσπέρμοισιν ὁμοῦ ζώοισιν ἐπεῖεν
ἀστέρες ἐσθλοδόται, παίδων πληθύν χαρίσαντο.
οἱ δ ὀλοοί, κἢν δῶσι γονὴν τεκέων μερόπεσσιν,
ἢ πάλιν ἂψ ἀφέλοντʼ ἢ ἀνάρσια θέντο τοκεῦσιν.
Ἀμφί γε μὴν τεκέων γενεῆς ἄλις· ἦ γὰρ ἐχέφρων
260
ἀνὴρ καί κʼ ἀπὸ τῶνδε, τὰ δὴ λίπον, ὦκα φράσαιτο·
ἐξῆς δʼ ἡμετέρῃσιν ἀοιδῇσιν καταλέξω,
ὅσσους ἱμερτῆς παίδων φύτλης ἀπάμερ σαν
ἀστέρες, ἡδʼ ὅσσας ἀτόκους τεύχουσι γυναῖκας.
ὁππότʼ ἂν ἐν ζώοισι Κρόνου καλὴ Κυθέρεια
265
φαίνηται, αὐτὸς δὲ Κρόνος διάμετρος ὁρῆται,
νωθροὺς ἐς φιλότητα καὶ ἀσπέρμους μάλα τεύχει.
καὶ δʼ ὁπότʼ ἄν Φαίνων τε καὶ Ἄρης Ἀφρογενείης
οἶκον ἐπέρχωνται, Κύπριδος τετραγώνου ἐούσης
ἢ τοὺς ἀντιπέρηθεν ἑαῖς ἀκτῖσιν ὁρώσης,
270
εὐνοῦχοι τελέθουσι γονῆς ἐς πάμπαν ἄμοιροι.
ὣς δʼ αὔτως, κἤν Κύπρις ἐνὶ Κρόνου οἴκῳ ὁδεύῃ,
σὺν δὲ Κρόνῳ Πυρόεις κείνης δόμον ἀμφιπολεύῃ,
Ἑρμῆς δὲ ζῶον κατέχῃ Κρόνου ἠδέ τʼ Ἄρηος,
εὔνιδες οἱ μάλα τοι τεκέων ἄγονοί τε πέλονται.
275
ναὶ μὴν καὶ Στίλβων εὖτ’ ἂν μεσάτῳ περὶ κέντρῼ
στείχῃ, τῷ δʼ ὀλοὸς Φαίνων κατένανθʼ ὑπόγειος,
ἀλλήλαις δʼ αὖ Μήνη ἰδʼ Ἀφρογενὴς τετράγωνοι,
καὶ τὴν μὲν Φαίνων, Μήνην δέ τʼ Ἄρης δεκατεύῃ,
γείνοντʼ ἠὲ γονῆς τητώμενοι, ἠὲ δίμορφοι
280
ἄλλα μὲν Ἑρμείῃ, τὰ δʼ ἐοικότες Ἀφρογενείῃ.
εἰ δὲ Σεληναίη μὲν ἐνὶ Στίλβοντος ὅροισιν,
ἄρσενι δʼ ἐν ζώῳ Κύπρις πέλοι ἐν Κρόνου οἴκῳ,
μηδʼ ὅσον ἀμφοτέρας Ζηνὸς καταδερκομένοιο,
στείρας ἠδʼ ἀτόκους τῆμος θήκαντο γυναῖκας.
285
ὁππότε δʼ οὖ Φαίνωνμὲν ὑπὲρ κέντρουμεσάτοιο
ἱστῆται, τῷ δʼ αὖτε καταντιπέρην Ἀφροδίτη,
ἤτοι ἀπείρητοι τεκέων ἐπὶ πάγχυ γένοντο,
ἢ φθείρουσι γονὰς ἀπὸ γαστέρος ὠμοτοκοῦσαι.
εἰ δʼ ἐσθλὸς Φαέθων τοῖσίν γʼ ἐπιμάρτυρος εἴη,
290
ψευδέσιν ὠδίνεσσι λάθρῃ παίδων ἐγένοντο
μητέρες ἀλλοτρίων καὶ ὑποβλήδην ἐτέκοντο.
εἰ δʼ ἄρα καὶ Πυρόεις μαλεραῖς ἀκτῖσιν ὁρῴη,
πάντʼ ἀναφανδὰ πέλει, τάγε δὴ λάθρῃ ἐξετέλεσσαν.
εἰ δʼ ἀγαθῶν ἄστρων παναπόστροφον οἶμον ἰόντων
295
ἀνδρὸς ἔοι γενέθλη, τότʼ ἀεικέα ἔργα τελοῦσιν·
κέρσαντες γὰρ ἀχρεῖον ἑοῦ ἀπὸ σώματος αἰδῶ
καὶ κυσὶ μήδεα δόντες ἑκοντὴν ὠμὰ δάσασθαι,
λιτοὶ ἀγείροντες γαῖαν κατὰ πᾶσαν ἀλῶνται.
ὅσσαις δʼ αὖτε γυναιξὶν Ἄρης Φαέθων τʼ ἐπὶ κέντρῳ
300
αἰπυτάτῳ βεβάωσι, Κυθήρης ἐν Κρόνου οἴκῳ
φαινομένης, αὐτοῦ τε Κρόνου ζώῳ ἐν ἐκείνης
δερκομένου αέθοντα μεσουρανέοντα καὶ Ἄρην,
τῇσιν Μοῖρ’ ὀλοὴ τέκνων στάχυν οὔποτ’ ἔνειμεν.
Τόσσʼ εἰπὼν ἀτέκνων τε καὶ ἀσπέρμων περὶ φωτῶν,
305
ἄλλα δὲ μαντιπόλοισιν ἐπιφράσσασθαι ἐάσας,
αὐτίκʼ ἀδελφειῶν λέξω πῶς ἄν κε φράσαιο
πληθύν, ὁπόσοι τε μιῆς ἀπὸ γαστρὸς ἔασιν
ἔκ τʼ οἴων πατέρων, ὅσσους τʼ ἐπιμὶξ ἐτέκοντο
μητέρες ἀλλοίοισι παρ’ ἀνδράσιν εὐνηθεῖσαι.
310
ἐν θυμῷ δὴ πρῶτα χρεὼ φράζεσθαι ἀριθμόν,
ὅσσοι ἐφʼ ὡρονόμου ζώῳ τριτάτῳ καθορῶνται,.
ἠὲ μεσουρανέοντι πόσοι βεβάασιν ὕπερθεν
ἀστέρες, ἢ σφετέραις ἐπιμάρτυροί εἰσι βολῇσιν.
ὁππότε δʼ ἐξ ὥρης τριτάτου τʼ ἀπὸ δεικήλοιο
315
ὁπότʼ ἐκ κέντροιο τόδε σκέψασθαι ἄρειον,
οὐκ ἔλαθεν σοφὸν ἅνδρα καὶ ἴδμονα μαντοσυνάων.
ὣς δʼ αὕτως σκέψαιο καὶ ὅσσοις ἀστράσι Μήνη
συμφέρετʼ, ὅσσοισι μέχρις φάσιος συνέμιξεν·
τόσσους γὰρ γνωτοὺς Μοῖρα θνητοῖσιν ὀπάζει.
320
εἰ δʼ ἄρα μή τινι Μήνη ὁμοῦ θέοι ἠὲ συνάπτοι,
τόσσοι ἀπʼ ἀλλοίων μικτοὶ τελέθουσι τοκήων.
ἐν δὲ δισώμοις ὅσσοι ὁμοῦ Μήν ῃ φορέονται,
ἢ συναφὴν δείκνυντʼ, ἤ μαρτυρίῃσιν ὁρῶσιν,
δισσοὺς οἵγε κασιγνήτους θνητοῖσι νέμουσιν.
325
εἰ δʼ ἐθέλοις δεδαῆσθαι, ἀπαὶ πατέρων μὲν ὁπόσμητρῴης
δʼ ἀπὸ γαστρὸς ὅσοι γεγάασιν ὅμαιμοι,
ὃς μὲν γὰρ φαίνει πατρὸς γόνον, ἡ δʼ ἄρα μητρός.
εἰ δʼ ἄρʼ ἄχρις φάσιος μὴ δή τινι φωτὶ συνάπτοι
παμφεγγὴς Μήνη, ζώῳ δέ τʼ ὄπισθεν ἰόντι
330
ἢ Κρόνος ἢ Πυρόεις ἐπιμάρτυροι ἰνδάλλωνται,
ἢ παύρους θῆκαν γνωτούς, ἢ καὶ σπαναδέλφους.
ταῦτα δὲ ῥέζουσιν καὶ ὅτʼ ἂν μεσάτου κατὰ κέντρου
ξυνὰ θέωσʼ ἢ ὄπισθεν ἐπαντέλλοντες ὁρῶνται,
κἤν ἐκτὸς κέντροιο, κασιγνήτους ὀλέκουσιν.
335
καὶ δὲ καὶ ὡρονομῶν Φαίνων, ὁπόσοι προγέγοντο
φωτὸς ἀδελφειοί, πάντας ζωῆς ἀπάμερσεν.
Πολλὰ μὲν οὖν τις τοῖσιν ἐοικότα σήματʼ ἀνεύροι
εἵνεκ ἀδελφειῶν· τέχνας δʼ ἐγὼ αὐτίκα λέξω
ἔργα θ’ ὁποῖα νέμουσιν ὀιζυροῖσι βροτοῖσιν.
340
Φαίνων ὡρονομῶν, Ἑρμοῦ δύνοντος ἔναντα
καὶ Μήνης μεσάτοιο φαεινούσης κατὰ κέντρου,
δεικήλων ξεστῶν καὶ ἐπʼ ἀνθηραῖς λιθάκεσσιν
σφρηγίδων γλυφέας τεύχει, τοὺς δʼ αὖτʼ ἐπὶ χαλκῷ
ἢ χρυσῷ δαιδάλματʼ ἢ ἀργύρῳ ἐκτελέοντας
345
εἰκέλια ζώοισιν ὑπὸ γλαφυρῇσι τορείαις,
ο καὶ ἐπὶ σφετέρῃσι τέχναις μέγα κῦδος ἄροντο.
εὖτ’ ἂν δʼ ὡρονομῇ Φαίνων, ζώων δʼ ἀνὰ μέσσον
Ἑρμείης ἐφέπῃ, τῷ δὲ Ζεὺς μάρτυρος εἴη,
ῥητῆρας μύθων ἀγαθούς σοφίῃ τε μάλʼ αἰεὶ
350
εὐπρεπέας τελέουσι καὶ ἡγητῆρας ἀρίστους
παιδείης· τῶν δʼ αὖτε καὶ ἀλλοδαπῆς ἄπο πολλοὶ
εἰσαΐουσι νέοι, ποτὲ δʼ αὐτῶν παῖδες ἀνάκτων,
ὧν ἄπο χρήματα πολλὰ κλέος τʼ ἄσβεστον ἕλοντο.
ἐν δʼ ὥρῃ Στίλβων βεβαώς, δύνοντι δὲ Μήνη
355
ἀφνειοὺς γλυκερῷ τε μέγα βρίθοντας ἐν ὄλβῳ·
δυομένοισι δὲ φωσὶ χρεῶν νωμήτορας ἄνδρας,
οὕς δὲ καὶ ἀλλοτρίων κτεάνων ἰθύντορας ἔρξαν·
καὶ δὲ καὶ ἐν τροπικοῖς μὲν ἑῆς πάτρης διέποντας
χρήματʼ ἰδὲ ξυνὸν πλοῦτον· στερεοῖσι δʼ ἐπόντες
360
ἑζομένους, ὅθι τʼ αἰὲν ἀμείβεται ἀργύρου αἴγλη.
εἰδώλοις δʼ ἐν ὑγροῖσι Κρόνον καὶ φοίνιον Ἀρην
ξυνὴν ἐξανύοντας ὁδὸν Τιτὰν ὅτε λεύσσῃ,
πλωτῆρας νηῶν τε κυβερνητῆρας ἀρίστους
τεύχει, Ζῆνα δʼ ὁρῶν, καί τʼ ἀπταίστους ἐνὶ πάτρῃ.
365
χρυσοφαὴς δʼ Ἑρμῆς καὶ παμφαίνουσʼ Ἀφροδίτη
ὁππότʼ ἂν ἀλλήλων οἴκοις φαίνωνται ἐπόντες
ἢ καὶ ἐναλλάγδην ὁρίων μοίρῃσι βεβῶτες,
μολπῇσιν γλυκερῇσι μεμηλότας ἄνδρας ἔτευξαν,
ἢ λιγυρῆς κιθάρης ἐπιίστορας ἠδὲ καὶ αὐλῶν.
370
ταῦτα δʼ ἄρʼ ἐκτελέουσι, καὶ ἤν ξυνὴν ἀνύωσιν
οἶμον, τοῦ μὲν ἐπόντος ὅροις, τῆς δʼ αὖτε κατʼ οἶκον.
μεσσοτάτῳ δʼ εὖτ’ ἂν κέντρῳ Θοῦρός τε καὶ Ἑρμῆς
ἕσπωνται κατόπισθε, παλαίστρης ἔργʼ ἐφέποντας
ἢ σθεναροὺς ῥοπάλοις τε γεγηθότας ἐξετέλεσσαν.
375
εὖτʼ ἄν δʼ ὡρονομῇ Κυθ έρη, Φαέθων δέ τε δύνῃ,
ὑψιφαὴς δὲ Κρόνος κέντρῳ φαίνηθʼ ὑπογείῳ,
θεσπιστὰς θεόληπτα μεμηνότας αἰὲν ἔθηκαν.
ταὐτὰ δʼ ἄρʼ ἐκτελέουσιν ὁμοῦ Κύπρις τε καὶ Ἄρης
κέντρῳ ὕπερθʼ ὥρης ἢ καὶ δύνοντι βεβῶτες.
380
ἐς λίβα δερκόμενος Πυρόεις, ἰαίνων δʼ ὑπόγειος.
ἢν περ μὴ Φαέθοντος ὑπʼ ἀκτίνεσσιν ὁρῶνται,
δηναιὸν μόχθοισιν ὑπʼ ἀλγεινοῖς μογέοντας
τεύχουσʼ, ἀχθοφόρων ζώων βίοτον τελέοντας.
ἐν δέ τʼ ἰσημεριναῖς χηλαῖς Στίλβων ἰδὲ Κριῷ
385
αἰπυτάτῳ κέντρῳ βεβαὼς ὀλοῷ σὺν Ἄρηι
ἐν χοάνοις χρυσόν τε καὶ ἄργυρον αἰγλήεντα
τήκοντας ῥέζει καὶ ἀμοιβαίοιο χαράκτας
σήματος· εἰ δέ κε τοῖσι καὶ Ἐέλιος συνέπηται,
ἀσσοτέρας μαλεροῖο πυρὸς τέχνας μογέουσιν,
390
χαλκὸν μαλθάσσοντες ἰδʼ ἠερόεντα μόλυβδον,
ἄκμοσί τʼ ἐξέλκοντες ἔτι ζείοντα σίδηρον.
εἰ δʼ ἄρα καὶ Φαίνων τοῖσιν συμμάρτυρος εἴη,
ἔνδον ἐφεζομένους παίδων ἡγήτορας ἔρδει.
αὐτὸν δʼ εἴ κε Κρόνον Ζεὺς ἔμπαλιν ἀθρήσειεν,
395
ἤν καὶ ἄμʼ Ἑρμείῃ τε καὶ ἄλλοις Κύπρις ὁρῆται,
ἐξ ἔργων τοίων πλοῦτον καὶ κτῆσιν ἄροντο.
εἰ δʼ ἄρʼ ὑπὲρ κέντρου Μήνη Στίλβοντι συνάπτοι,
ἤν περ ἅμʼ Ἑρμείῃ καὶ καλλίκομος Κυθέρεια
φαίνηται, καὶ Ζηνὸς ὑπʼ ἀκτίνεσσιν ὁρῷτο,
400
ὄργανα δαιδάλλοντας ἰδʼ αἰόλα μηχανόωντας
ἄλλα τε θαυματόεντʼ ἔργʼ οὐκ ἐπιεικτὰ βροτοῖσιν
τεύχοντας ῥέζει, καί σφιν κλέος ἐσθλὸν ὀπηδεῖ
πρήξιος ἐκ τοίης φιλίη τʼ ἀγανῶν βασιλήων.
τοίην δʼ ἢν συναφὴν Μήνης Φαίνων τε καὶ Ἄρης
405
δέρκωντʼ, ἐσθλοδόται δέ τʼ ἀπόστροφοι ἰνδάλλωνται,
ποιμένας ἀγρονόμους τε βοῶν ἀγέλας ἐλάοντας,
ἵππων τʼ ὠκυπόδων σημάντορας, ἠὲ συφορβούς,
οὓς δʼ ἄρα πενθαλέων τύμβων θῆκαν πυλαωρούς.
ὁππότε δʼ αὖ κέντρῳ μεσάτῳ Θοῦρος μὲν ἐπείη,
410
Φαίνων δʼ ἕσπηται, τῆμος μάλα μοχθίζοοντες
ἀνέρες ἐξεγένοντο, πικρὴν ὀτλεῦντες ὀιζύν.
ὁπποίην δὲ δύην βιότου κείνων λάχʼ ἕκαστος,
ζώ διά τοι κρίνει, τοῖς ἀστέρες ἐμβεβάασιν·
ἐν μὲν τετρ απόδεσσʼ ἐχυρῶν δωμήτορας οἴκων
415
λαοτόμους τʼ ἔρδουσιν ὑπὲρ νώτων φορέοντας
ἄχθεα καὶ λᾶας βριαρούς, ποτὲ δʼ ἐκτελέουσιν
ἔργων τεκτοσύνης στάθμης τʼ ἐπιίστορας ἄνδρας·
ἐν δʼ ἄρα χερσαίοισι λιθοξόοι ἐξεγένοντο
ἠδέ τʼ ἀγάλματα καλὰ τέχναις τεύχοντες ἑῇσιν
420
δαίδαλά τʼ ἐκτελέοντες ἀπὸ πριστοῦ ἐλέφαντος·
ζώοις δʼ ἐν πανύγροισι λοετροχόοι, ὀχετηγοί,
εἰνοδίην κόπρον τε καὶ ὄνθον δηθὰ φέροντες,
κοσμῆται κήπων ἄντλοις ὕδωρ φορέοντες·
εἰ δὲ μεσουρανίῳ κέντρῳ Ζεὺς μάρτυρος εἴη
425
τετραπόδων ζώων κείνων ὀδὸν ἐξανυόντων,
ἠὲ Κύπρις, ἑτέροις ἔργα πρήσσουσιν ὕπερθεν
αὐτοὶ ἐφεστηῶτες ἐυκτέανοι τελέθουσιν.
ταῦτα δʼ ἄρʼ ἀμφιέπουσι καὶ ἢν κλίνωσʼ ἀπὸ κέντρων
ἀστέρες, ἀλλ’ ἐν ὅροις Μήνη Φαίνοντι συνάπτοι.
430
Τιτὰν δʼ οὖ Πυρόεις τε δεδορκότες Ἀφρογένειαν
ἱστουργοὺς τεύχουσιν ἐυννήτοισι μίτοισιν
φάρεά θʼ ὑφανόωντας, ἢ οὖ ῥυπόεντα πλυνοῖσιν
εἵματα καλλύνοντας, ἢ ἰσχαλέαις βελόνῃσιν
ῥωγαλέους πέπλους ἀσκηθέας ἐκτελέοντας.
435
ἢν δὲ Κρόν ον Στίλβων ἐσίδῃ σὺθ Ζηνὶ βεβῶτα,
ἀθανάτων ζακόρους σηκῶν θʼ ἀγίων ἱερῆας
τεύχει, μαντοσύνας ζαθέης φαίνοντας ἀπʼ ὀμφῆς.
σὺν δʼ Ἄρηι Κύπρις καὶ ἅμʼ Ἡελίῳ παρεοῦσα
αἰθροβάτας τεύχει, σχοίνοις τρίβον ἐξανύοντας.
440
ἤν δὲ καὶ Ἑρμείης τοῖσιν συμμάρτυρος εἴη,
ἄχθεα θαυματὰ χερσὶ καὶ ὤμοισιν φορέοντας
ἱπταμένους γυίοις ἐναλίγκιον ὀρνίθεσσιν,
πιλναμένους τε νέφεσσιν ἐπʼ ἠνεμόεντι πετεύρῳ.
ἐν δʼ ἄρα δεικήλῳ βροτοειδέι σύν Πυρόεντι
Ἑρμείης βεβαὼς παίδων πρηκτῆρας ἔθηκεν
αἰὲν ἀλωομένους ξείνης ἐπὶ πείρασι; γαίης,
445
πόντον τʼ ἐξανύοντας ἐπʼ ἐμπορίαις θαμινῇσιν,
ἢ παίδων φύλακας φρουρούς θʼ ἥβης ἐρατεινῆς.
ἢν δʼ αὐτοὺς Κρόνος αἰνὸς ἐπὶ ζώου πτερόεντος
450
δέρκητʼ, ἠὲ καὶ αὐτοὶ ἐνὶ πτερόεντι πέλωνται,
ἰχθυβόλους τεύχουσʼ ἀλίων δεδαηκότας ἔργων,
ὀρνίθων τε θοῶν θηρήτορας ἠὲ τιθηνούς,
οὓς δὲ καὶ ὠμοβόρων θηρήτορας ἠὲ τιθηνούς,
δαμναμένους τιθασοῖσιν ὑπʼ ἤθεσι πρηΰνοντας.
455
εἰ δὲ μέσον κέντρον Πυρόεις Φαίνων τʼ ἐφέποιε,
μοίραις δʼ, ἅς κε θέωσʼ αὐτοί, ἑτέροιο τύχοιεν,
μηδέ τις εὐεργῶν κείνων χῶρον καθορῴη,
τέχνῃσιν μυσαραῖς λυγρὸν βίον ἐξανύουσιν·
ἤτοι γὰρ νέκυας βλαβερῇ πνείοντας ὑπʼ ὀδμῇ
460
γαστέρας ἀμπτύξαντες ἰδʼ ἔγκατα πάντʼ ἀφύσαντες
χρίουσιν κέδρου κυαναυγέος ἔνδοθι πίσσῃ,
ἢ τοίγʼ εὐχανδεῖ χαλκῷ κοίλοις τε λέβησιν
πυθομένοις μέλδουσιν ἅμ ἰχθύσιν οὐλοὸν ἅλμην.
ἦμος δʼ Ἑρμείαο δόμοις καλὴ Κυθέρεια
465
σύν τʼ αὐτῷ Στίλβοντι φαείνητʼ, ἠέ θʼ ὅροισιν
ἀλλήλων βεβαῶτες ἐναλλάγδην φορέοιντο,
θείῃσιν σοφίῃσι κεκασμένοι ἐξεγένοντο
ἀνέρες· ἢ γὰρ μέτραμακρῆς χθονὸς ἐξεδάησαν
ᾗσιν ἐπιφροσύνῃσιν, ἢ ἀρθέντες πραπίδεσσιν
470
ἀθανάτων ἔργων φύσιος πέρι μητιόωσιν.
εἰ δʼ ἄρα καὶ Φαίνων τούσδʼ ἀκτίνεσσιν ὁρῴη,
μάντιες ἀστρονόμοι τʼ οἰωνοπόλοι τʼ ἐγένοντο
ἐκ σπλάγχνων τε βροτοῖς θυέων τʼ ἄπο θεσπίζοντες,
ἢ μάγοι ἀρρήτοισι θεοὺς καλέοντες ἀοιδαῖς.
475
εἰ δʼ Ἑρμῆς μὲν ὅροις Ζηνὸς πέλοι, ἔμπαλι δʼ Ἑρμοῦ
κεῖνος, ἰδ’ ἀλλήλους φιλίαις ἀκτῖσιν ὁρῷεν,
παίδων ἡγητῆρας ἀγακληεῖς τʼ ἐτέλεσσαν
ῥητῆρας μύθων σοφίῃσί τε πάμπαν ἀρίστους.
ὣς δὲ καί, ἢν ὥρης μὲν ἔχῃ κέντρον σοφὸς Ἑρμῆς,
480
αὐτὰρ ἐπαντέλλῃ Παφίη, τοίους ἀνέφηναν,
πρὸς δʼ ἔτι καὶ πάσης τέχνης ἄρχοντας ἐν ἔργοις,
ὄργανα θέσκελʼ ἑαῖς πολυμηχανίῃσι τελοῦντας.
Zηνὸς δʼ ἐν καθύγρῳ ζώῳ βροτῷ ὡρονομοῦντος
ἤν Φαίνων ἐφέπηται, ἁλίπλαγκτόν περ ἔθηκαν
485
ἐμπορίῃ νηός θʼ ἡγήτορα ποντοπόροιο.
εἰ δʼ Ἑρμῆν λεύσειε Κρόνος σφετέροις ἐν ὅροισιν
αὐτὸς ἐὼν ἢ ζῶον ἔχων ἑόν, ἐξετέλεσσαν
γειοπόνους, ξείνοισι γεγηθότας οὐκ ἰδίοισιν
μούνοισιν, μισθοῦ δὲ καὶ ἄλλων κλῆρον ἔχοντας.
490
ξυνὴν δʼ ἐξανύοντες ὁδὸν Φαίνων Κυθέρη τε
καὶ Θοῦρος θείῃσιν ἐπιπνοιῇσι μογεῦντας
θῆκαν καὶ μανίῃ μακάρων ἄπο φοιβάζοντας.
ἀλλήλωνδʼ ἐπιβάντες ὅροις Φαίνων Πυρόειςτε
δείκηλον κατὰ ταὐτὸν ἢ ἀντιπέρην βεβαῶτες
495
θήκας τεκταίνοντας ἀποφθιμένοισι βροτοῖσιν
ἠὲ πυραῖς μαλερῇσι νεκροὺς αἴθοντας ἔτευξαν,
ἢ θρηνοῦντας ἀεὶ κεραοῖς ἐπιτύμβιον αὐλοῖς.
εἰ δʼ Ἑρμῆς τούτοις ἐπιμάρτυρος ἠὲ κατʼ αὐτὸ
ζῶον ἔοι, κλῶπας, ληίστορας, ἀνδροφονῆας,
500
ἢ ναύταις ὀλοαῖς ὑπʼ ἰωκαῖς κῆρας ἄγοντας
ῥέζει, ἀτὰρ θανάτοιο τέλος τετληότας αἰνόν,
πρίν τε θανεῖν κρυερῇσι δαἴζομένους ὀδύνῃσιν.
ὁππότε δʼ αὖτʼ οἴκους μοιρῶν θʼ ὅριʼ ἀλλάξωσιν
ἀλλήλων Κύπρις τε καὶ εὐφεγγὴς θοὸς Ἑρμῆς,
505
αὐλῶν ἢ κιθάρης ἢ ἀοιδῆς εὐρύθμοιο
ἠὲ καὶ ὀρχηθμοῦ βητάρμονας ἴδριας ὄντας
θήκαντ, ἢ χλεύῃσι λάλοις μάχλοις τʼ ἐπέεσσιν
τέρποντας, τραγικῆς τε βαρυβρόμου ἵστορας οἴμης,
αἰὲν ἐπʼ εὐρυχόροισιν ἀλωομένους θυμέλῃσιν.
510
εἰ δέθʼ ὅροις Ἑρμοῦ Τιτάν, αὐτός θʼ ἅμʼ ἐκείνῳ
Ἑρμείης φαίνηται, ἀεθλητῆρας ἔτευξεν.
κἢν μὲν δὴ τούτοισι συνῇ καλὴ Κυθέρεια,
κυδάλιμοι νίκῃσι πολυστεφέες τʼ ἐγένοντο·
εἰ δὲ Κρόνος κατέναντʼ ἐπιμάρτυρος ἢ τετράγωνος
515
ἠὲ συνὼν φαίνηται, ἐπὶ χθόνα πᾶσαν ἀλῶνται
ἀστεφέες ψαφαροῖς τε μάτην σταδίοισι μογεῦντες.
ὡρονόμον δʼ ἀκτῖσιν ἑαῖς λεύσσουσα Κυθήρη
ἐκ πυρὸς ἢ πολιοῖο τέχνας ὤπασσε σιδήρου.
ἢν δʼ Ἑρμῇ χῶρον καθʼ ἑὸν βεβαῶτι συνάπτῃ
520
ἢ σύμφωνος ὁρῆται ὑπὸ Στίλβοντι Σελήνη,
αἰόλα δαιδάλλοντας ἑαῖς χείρεσσιν ἔφηναν
ἐκ πριστοῦ ἐλέφαντος ἢ ἐκ Λύγδοιο φαεινῆς
εὐτήκτου τʼ ἀπὸ κηροῦ ἐυξεσταῖς σανίδεσσιν
μορφὰς μιμηλῇσι χαρασσομένους γραφίδεσσιν.
525
μέσσῳ δʼ ἐν κέντρῳ Θοῦρος σφετέροιο κατʼ οἴκου
Ἑρμῇ ὁμοτροχάων τέχνας ὤπασσε βαναύσους.
εὖτε Σεληναίη δὲ μεσουρανίου ἀπὸ κέντρου
κλίνῃ, ἀτὰρ Φαίνων τε καὶ Ἄρης κέντρῳ ἐπῶσιν,
τῆμος ὅσοι φῦσαν, νεκυοστόλοι ἐξεγένοντο,
530
ἡ φρουροὶ νεκύων τύμβοις ἔνι ναιετάοντες.
εἰ δὲ γυναικὸς ἔῃ γενέθλη, τοῖσιν δὲ συνείη
Ἀφρογενής, τεγέεσσιν ἐφήμεναι αἴσχεα δρῶσιν.
ὁππότε δʼ ὡρονομῇ Στίλ βων ζῶον κατὰ θῆλυ,
δεικήλῳ δʼ ἐνὶ θηλυτέρῳ καὶ Μήνη ἐπείη,
535
ὡρονόμῳ δὲ Κρόνος τε καὶ Ἄρης ὁππότε. κέντρῳ
αἰπυτάτῳ ἐφέπωνται, ὀιζυροὶ γεγάασιν
φῶτες· Δινδυμίῃ γὰρ ἀγείροντες κατὰ δήμους
καὶ πόλιας πλάζονται ὁμοῦ ῥόπτροις τε καὶ αὐλοῖς,
χερσὶν ἑαῖς κόψαντες ἄφνω τεκνοσπόρον αἰδῶ.
540
Ἀλλὰ γὰρ οὔτις θνητὸς ἐὼν πάσας κε δύναιτο
πρήξιας ἢ τέχνας εἰπεῖν, ὅσσας μερόπεσσιν
ἀστέρες ἐν σφετέροισιν ἐμοιρήσαντο δρόμοισιν.
ἐξείης δʼ ἄρʼ ἔπειτα σίνη περὶ σώματα θνητοῖς
ὁππόσʼ ἐπεκλώσαντο καὶ ὁπποίας κατʼ ἀταρπούς,
545
ἐξερέω μάλα παῦρʼ, ἐπεὶ οὔτινα φῶτʼ ἐνὶ τόσσοις
ἀσκηθῆ καὶ ἄνουσον ἄχρις θανάτοιό κʼ ἐφεύροις.
εὖτʼ ἂν δὴ ζώῳ Πυρόεις ἐπιόντι βεβηκὼς
ἀμφοτέροις σελάεσσιν ὁμοῦ βεβαῶσιν ἕπηται,
ὀφθαλμῶν σέλας ἀμφοτέρων ἢμερσε βροτοῖσιν·
550
ἤν δὲ Σεληναίῃ μούνῃ τῆμος σέλας ἁγνὸν
ληγούσῃ, ἑτέροιο φάος κανθοῖο σινώσει·
τοῦτο δὲ καὶ δυνούσῃ ἐπερχόμενος πάθος ἔρδει.
ἢν δύνοντα δʼ Ἄρην κατίδῃ Κρόνος ἠὲ καὶ Ἑρμὴς,
ἢ μανίην ἢ νοῦσον ὀρίνουσιν βροτῷ ἱρήν.
555
ὣς δὲ καί, ἢν Φαέθων δύνῃ, ὥρην δʼ ἐφέπωσιν
Ἑρμῆς καὶ Πυρόεις, μανίην πραπίδων τελέουσιν.
ναὶ μὴν καὶ Τιτνῆνος ἀνερχομένου ἅμα Μήν ῃ
ἐκ περάτης δύνοντες ὁμοῦ Φαίων τε καὶ Ἄρης
λυσσήρεις πινυτοῦ τε νόου παραπλῆγας ἔτευξαν.
560
εἴκελα κἤν Πυρόεντος ὁμοῦ Μήνῃ ὑπὲρ ὥρης
τελλομένου ἕτερον Φαέθων δύνῃ κατὰ κέντρον.
Ἑρμῆς δʼ ὡρονομῶν σύν τε Κρόνῳ ἀντιπέρηθεν
δύνοντος Ζηνὸς πραπίδων νόον ἠμάλδυνεν,
ἂφρονά τʼ ἐξετέλεσσʼ ἀποφώλια μητιόωντα.
565
Μήνης δʼ ἐν φθινύθοντι φάει πρόδυσιν κατὰ πάντα
Ἠελίου μέτα παμφεγγοῦς, ἑτέρων δʼ ἐπιόντων
δυομένῳ κέντρῳ, μάλα δὴ φράζεσθαι ἄνωγα·
οἱ μὲν γάρ τʼ ὀλοοὶ κῆρας καὶ δείματʼ ἄγουσιν
εἰδώλων τε βροτοῖς ἰνδάλματα δαίμοσιν ἶσα,
570
καὶ ζαθέαις ὀμφῇσι κλειζομένους ἀνέφηναν.
ὣς δὲ καί, ἢν Φαέθων Ἄρην δύνοντα διώκῃ
ἐξόπιθʼ ἑσπόμενος, λύσσαν μανίας τʼ ἐπιβάλλει.
ὁππότε δʼ ὡρονομῇ μὲν Ἄρης, δύνῃ δὲ Σελήνη
ἀμφί τε κυρτωθεῖσα φανῇ Φαίνο ντος ὅροισιν,
575
τῆμος ἄρʼ αἴσχιστοι φύντες θνητοὶ περὶ μορφὴν
ὀξέα δινωτοὺς στέρνοις φορέουσιν ἔπʼ ὤμους.
σὺν δὲ Κρόν ῳ βαίνουσαν ἐπὴν Κυθέρειαν ἀθρήσῃ
Ἄρης ἢ τετράγωνος ἢ ἀντιπέρηθε βεβηκώς,
μήδεʼ ἀποτμήγοντες ἐφημέρου εἵνεκα φορβῆς
580
ἀλλοτρίῃσι θύρῃσιν ἐφεστηῶτες ἀλῆται
γείνονται, πενίην αἰεὶ συνοπηδὸν ἔχοντες.
σὺν Πα φί ῃ δὲ Σεληναίην λεύσσων κλυτὸς Ἄρης
ἂνδρας μὲν μάχλους καὶ ὀπιπευτῆρας ἔτευξεν,
θηλυτέρας δὲ λέχος μισθοῦ δήμοις παρεχούσας.
585
ὁππότε δʼ ἀλλήλων ὁρίοις Κύπρις τε καὶ Ἄρης
φαίνωνται ξυνὸν ζώων δρόμον ἐξανύοντες,
ζωροπότας, κώμοισι γεγηθότας, ἔν τε μέθῃσιν
ὃν βίοτον τελέοντας, ἐπʼ ἀλλοτρίαις δὲ γυναιξὶν
κρυπταδίαις τʼ εὐνῇσι μεμηνότας ἄνδρας ἔτευξαν.
590
εἰ δὲ Κρόνος τοῖσιν μάρτυς πέλοι, αἴσχεσιν αἰνοῖς
ἀμφέβαλεν· τοῖσιν γὰρ ἀεὶ κύπρις στομάτεσσιν
εὖτ’ ἂν δʼ Ἠελίῳ συνίῃ κερόεσσα Σελήνη
ἀμφοτέρων μέσσοιο φαεινομένου Πυρόεντος,
τοῖσι δʼ ὁμοῦ βεβαῶσι Κρόνος τετράγωνος ὁρῆται,
595
τῆμος ἐνὶ στέρνοισι χολὴ ζείουσα μέλαινα
ἀνθρώποις παρέπλαγξε νόον, λύσσαν τʼ ἐπορίνει.
δύνοντες Τιτὰν δὲ καὶ ὦκα θέουσα Σελήνη
600
ἢ ξηρῶν νούσων θανάτου τέλος ἠὲ καθύγρων,
λυσσήρεις δὲ τελοῦσι, φρενοβλαβίην τʼ ἐπάγουσιν.
ἢν δʼ ἐπὶ συνδέσμου Μήνη θέῃ Ἄρεος ἄντα
ἢ τετραγώνου ἐόντος, ἀνιηρῷ τότε φῶτες
οἴστρῳ ἐπ’ εἰδώλοις κενεοῖς νόον ἐπτοίηθεν.
εἰ δὲ Σεληναίης Πυρόεις καθυπέρτερος εἴη,
ἢ ὅγε δὺς ὑπʼ ἐκείνῃ ἔῃ, συνοχῇσιν ἔδησεν.
605
εὖτε δὲ καὶ Φαίνων Μήνῃ ἐπιμάρτυρος εἴη,
ὑστάτιον θανάτοιο βίῃ τέλος ἐξανύουσιν.
ἔξοχα δʼ αὖτε σινοῦσι βροτοὺς πληγῇσι σιδήρου
νούσοις ἱερῇσιν Ἄρει Μήνη συνιοῦσα
τέτρασιν ἐν κέντροισι καὶ ἀντιόωσʼ ἐπὶ κέντροις.
610
εἰ δέ τε καὶ Φαίνων ὀλοὴν ἀκτῖνα βάλῃσιν,
ἄχθεσιν ἢ λάεσσι δόμων τʼ ὀροφῇσιν ἔθλιψεν.
εἰ δέ τʼ ἀπʼ ἀκτίνων Ἄρεος φεύγουσα Σελήνη
Βαίνοντι κρυόεντι συνάπτοι δερκομένοιο
Στίλβοντος, δειναῖς νεύρων νούσοισι χαλέπτει.
615
ἀργαλέοις δὲ σίνεσσι βροτοὶ κάμνουσι, καὶ Ἄρης
ὁππότε δύνῃσιν, Μήνης σὺν τῷ κατιούσης
καὶ Κρόνου αἰπυτάτοιο γονῆς ὥρην ἐφέποντος.
εἰ δέ τε Μήνην μὲν Φαίνων, Τιτῆνα δὲ Θοῦρος
λεύσσειεν κατέναντʼ ἢ μαρτυρέοι τετράγωνος,
620
ὄσσοις ἀμφοτέροισι βροτῷ σίνος ἐκτελέουσιν.
εὖτ’ ἂν δʼ ὥρης μὲν Πυρόεις κατόπισθεν ἕπηται,
φῶτα δʼ ἄρʼ ἀλλήλοισι φαείνηται διάμετρα
ἢ τετράγωνα, σίνεσσι δυσαλθήτοις μογέουσιν,
ὡς καὶ ἐπεσβολίῃσι θεοὺς στοβέειν ἐπὶ νούσῳ.
625
ἀλλʼ εἰ μὲν Ζεὺς τοῖσι φίλος καὶ μάρτυρος εἴη,
κινδύνων ῥύεταί τε καὶ ἐκ καμάτων ἐσάωσεν·
ἀντία δὲ Ζηνὸς λεύσσων Κρόνος ἄλγεα τεύχει
ἕξειν δυσπονίην τε, σίνη δὲ χερείονα δῶκεν.
Τόσσα μὲν ἀμφὶ νόσων, ἐπὶ δʼ εἴκελα τοῖσι δύναιτʼ ἂν
630
φράζεσθαι μάλα πολλὰ νόῳ πεπνυμένος ἀνήρ·
λέξω δʼ αὖ μετέπειθʼ, ὡς ἐκ κτεάνων τεκαὶ ὄλβου
Αἶσα κακὴ κρυερὴν πενίην ἐπὶ φῶτας ἀγινεῖ.
κλήρων ἐξελάουσι βροτοὺς Φαίνων Πυρόεις τε,
ὃς μὲν πρόσθεν ἰὼν Ὑπερίονος, ὃς δέ τʼ ὄπισθεν.
635
ταῦτα δὲ καὶ μεσάτου ῥέζει κλίνας ἀπὸ κέντρου
ἀστήρ, οὗγε δόμος κεδνὸς τόδε κέντρον ἐτύχθη.
ναὶ μὴν καὶ Πυρόεις βεβαὼς ζώῳ βιότοιο
ἐξόπιθʼ ὡρονόμοιο πατρώια πάντʼ ἐκέδασσεν·
ἔξοχα δʼ εἴ κ’ αὐτῷ συνέῃ κερόεσσα Σελήνη.
640
τώς δʼ ἀστὴρ παρεὼν ῥέζει σφετέροιο κατʼ οἴκου,
ἐς λίβʼ ὅτ ἄν δυτικῷ κέντρῳ κατόπισθʼ ἐπιδύνῃ·
καὶ δʼ ἄρα καὶ κλήροιο τύχης μεδέων ἀπάμερσεν
ὄλβον, ὅτʼ αὐτὸς ἔοι κέντρου βαίνων προπάροιθεν.
πρὸς δὲ μεσουρανέοντες ὁμοῦ Φαίνων τε καὶ Ἄργς
645
κλῆ'ον ἢ οὐκ ὤπασσαν ἢ οὖ δόντες γʼ ἀπάμερσαν·
ὣς δὲ καὶ εἰ τόδε κέντρον ἀπὸ πλευρῆς τετραγώνου
ἢ διάμετροι ὁρῷεν, ἄφνω ἀπενόσφισαν ὄλβον.
ἐν πενίῃ δὲ μογεῦσι καὶ ὅσσοις φ ῶτα δύʼ ὥρην
μὴ λεύσσῃ, πάμπαν δέ τʼ ἀπόστροφον οἶμον ὁδεύῃ.
650
εἰ δʼ ἄρα δὴ Μήνην δεκατεύωσʼ ἀστέρες ἄμφω
Ἄρεος ἠδὲ Κρόνοιο, Διὸς δέ τʼ ἀπόστροφος ἀστὴρ
εἴη, ὀιζυροὶ καὶ ἀχρήμονες ἐξεγένοντο·
ἔξοχα δʼ εἰ καὶ ζῶον ἐπαντέλλον μετόπισθεν
Μήνης εκ Ζηνὸς κενεὸν καὶ ἀμάρτυρον εἴη·
655
δευόμενοι βιότου γὰρ ἀγείρουσιν κατὰ ἄστυ.
εἰ δὲ Διὸς μὲν ὁρῷτο, μέσου Ὑοερίονος, αἴγλη,
κέντρον δʼ ἀμφὶς ἔχωσι τόδε Κρόνος ἠδὲ καὶ Ἀρης,
ὃο μὲν ὑπερτέλλων, Ἄρης δέ τʼ ὄπισθε διώκων,
ὄλβου καὶ κτεάνων οἶκον πλήθοντα κένωσαν.
660
ἢν δὲ μεσουράνιον κέντρον κενεὸν Διὸς εἴη,
οἱ δʼ ὀλοοὶ ἑκάτερθε φαείνωσιν, τότε θνητοὶ
οὐ μόνον ἐν κρυερῆς πενίης κάμνουσιν ἀνίαις,
ἀλλὰ καὶ ἐν δεσμοῖς θανάτου τέλος ἐξανύουσιν.
ἦμος δʼ ἂν Πυρόεντος ἀπορρείουσα Σελήνη
665
ὥρῃ ἐφέσπηται, συναφῇ Φαίνοντι συνοῦσα,
κέντρον δʼ αὖτε μεσουράνιον ψαέθων Φιέπῃσιν,
τερφθέντες πλούτῳ γλυκερῷ μετόπισθε πένονται,
οἱ δὲ καὶ ἐν συνοχῇσι καὶ ἐν δεσμοῖς ἐγένοντο.
εἰ δέ κʼ ἐναλλάξαντες ὅρους ἢ ζῶα θέωσιν
670
ἀλλήλων Πυρόεις τε καὶ Ἑρμῆς χρυσοπέδιλος,
σὺν Διὶ δʼ Ἠέλιος κέντρον κατέχων ὑπόγειον,
ἐκ προτέρου βιότου κτεάνων τʼ ἄφαρ ἐξεκύλισαν,
θωάς τʼ ἀλλοτρίων τέχναις ἄτας τʼ ἐπάγουσιν.
εἰ δὲ μεσουρανέοντα Κρόνον καλὴ Κυθέρεια
675
ἤ Φαέθων, πατρῷα βροτὸς μάλα πάντʼ ἀπολέσσας
αὖθις ἀπʼ ἀλλοτρίων κτεατίσσεται ἄρκιον ὄλβον.
ἢν δʼ Ἄρης διάμετρος ἔῃ, κἢν ἄσπετος εἴη,
ἐς κρυερὴν πενίην πάλιν ἵξεται, ἢν πρὶν ἔλειπεν.
ἢν δὲ καὶ Ἠελίῳ Μήνη συνέῃ κατὰ κέντρου
680
ἐκ Κυθέρης ἢ ληνὸς ἀμάρτυρος, ἀλγινόεσσα
πάγχυ πέλει γενέθλη προτέρου τητωμένη ὄλβου.
Παῦρα μὲν ἐκ πολέων ἀμφὶς πενίης τάδε λυγρῆς
ἤεισʼ· αὐτὰρ νῦν δμώων γενέθλης πέρι λέξω
πῶς κε διακρίνειεν ἀνὴρ τάδε θέσφατα εἰδώς.
685
εὖτε Σεληναίης καὶ Κύπριδος ἀστέρες αἰνοὶ
Φαίνων καὶ Πυρόεις ἀμφοῖν καθυπέρτεροι εἶεν,
δμῶες καὶ δμώων τοκέων τοίγʼ ἐξεγένοντο.
εἰ δʼ Ἀφροδίτην μὲν Φαίνων καὶ Ἄρης καθορῷεν,
Μήνῃ δʼ οὖ Φαέθων τε Κρόνος τʼ ἐπιμάρτυροι εἶεν,
690
δουλοσύνην προφυγόντες ἐλεύθερον ἦμαρ ἴδοιεν.
ἦμος δʼ Ἠέλιον Φαίνοντά τε πυρφόρος Ἄρης,
Κύπριν δʼ αὖτε Κρόνος κρυεραῖς ἀκτῖσιν ὁρῴη,
ἐκ δμώων γεγαῶτας ἑοῖς ἰσοῦσιν ἄναξιν.
εἰ δὲ Κρόνῳ μὲν ἰδʼ Ἠελίῳ μάρτυς πέλοι Ἄρης,
695
Ζεὺς δὲ Σεληναίῃ τε καὶ Ἀφρογενεῖ, θεράποντος
πατρὸς ὁ φὺς ἔσεται, μήτηρ δέ τʼ ἐλευθέρη αὐτῷ.
ὁππότε δʼ οὖ κερόεσσα Σεληναίη ὑπόγειον
ἢ δυτικὸν κέντρον διέπῃ, τετραγώνου ἐόντος
ἠὲ καταντιπέρην ὀλοοῦ Κρόνου, αὐτὰρ Ἄρηος
700
ἀστὴρ σὺν Παρί ῃ ἢ καὶ διάμετρος ὁρῷτο
ἢ τετράγωνος ἔοι, μητρὸς πέλει ἀμφιπόλοιο.
εἰ δὲ Κρόνος κέντροιο λαχὼν Μήνην ἐσορῴη
ἢ Τιτῆνʼ, ἕτερον δὲ φάος Πυρόεις καθορῆται,
δμώων ἀμφοτέρων τοκέων φράσσαιο γεγῶτα.
705
καὶ δὲ καὶ ὁππότʼ ἂν ἐν κέντρῳ Μήνη μὲν ἐπείη,
ἄλλῳ δʼ αὖτε Κρόνος κέντρῳ κατόπισθεν ἕποιτο,
νυκτιφαὴς δὲ Σεληναίη Πυρόεντι συνάπτοι,
δουλοσύνης ζυγὸν αἰὲν ἐπʼ αὐχέσιν οἷσι φέρουσιν.
εἰ δὲ μεσουρανέοι Φαέθων, Μήνη δέ τʼ ἀπʼ αὐτοῦ
710
ἅρμʼ ἐλάοι, κατόπισθε δʼ ἐπαντέλλοντι συνάπτοι,
ἄστρων οὐλομένων ἑτέρων μαλερῇσιν ὑπʼ αὐγαῖς
δερκομένου ἑτέροιο, γονὴν δούλειον ἔτευξαν.
ὁππότε δʼ ἂν κέντρων ἐρατὴ κλινθεῖσα Σελήνη
εὐεργῶν μηδʼ ὅσσον ἔχῃ ἐπιμάρτυρον ἄστρων,
715
οἱ δʼ ὀλοοὶ Φαίνων τε καὶ Ἄρης ἠὲ καθʼ ὥρης·
ἐμβεβαῶτες ὁρῶνται ἢ ὡρονόμῳ τετράγωνοι
ἠὲ τρίγωνοι ἔωσιν, ἐλευθερίης τότε θνητοὶ
παυσάμενοι δούλειον ὑπὸ ζυγὸν ἄφνω ἄγονται.
δμῶες δʼ αὖτʼ ἐγένοντο, καὶ ὁππότε φάεα δοῖο
720
Μήνης καὶ Τιτῆνος ἀποκλίνωσʼ ἀπὸ κέντρου,
συναφὴν τεύχωσʼ ὀλοεργέσιν ἀστράσιν οἵδε,
μὴ Διὸς οὖ λεύσσοντος ἢ ἁβροκόμοιο Κυθήρης.
εὖτ’ ἂν δʼ ὡρονόμῳ Φαίνων Κύπρις τʼ ἰσόμοιροι
ἐμβεβαῶτες ὁρῶνται, ἀεὶ θεράποντας ἔθηκαν
725
οὐχ ἑνός, ἄλλοτε δʼ ἄλλῳ ὑποδρήσσοντας ἄνακτι,
δηθάκι καὶ σφετέρου πιπρησκομένους ὑπὸ πατρός.
εἰ δὲ καὶ Ἠέλιος τοῖσίν γʼ ἐπιμάρτυρος εἴη,
καὶ δεσμοὺς ὀτλεῦσι κακῇ ὑπὸ δαίμονος ἄτῃ.
Ἄστρων μὲν δὴ τοῖα καὶ ὁππόσα τοῖσιν ἔοικεν
730
σχήματα δυσγενέων δμώων τεύχει λυγρὰ φῦλα.
Αὐτὰρ ἐγὼ μάλα μὲν πυκιναῖς πραπίσιν δεδάηκα
γαστέρος ἐκπροφέρωσι μογοστόκοι Εἰλείθυιαι.
ἀλλʼ οὔ κʼ ἀσφαλέως τις ἀείδοι τήνδε γʼ ἀοιδήν·
μαντοσύνῃ γὰρ τοίῃ ἀεὶ χόλος ἐκ βασιλήων
735
ἕσπεται, ὅντε χρεὼ σοφὸν ἀνέρα τῇδʼ ἀλεεῖναι·
τῷ δὴ τόνδε γε μῦθον ἔχων ἂρρητον ἐάσω.
Αὐτὰρ νειατίην ἐλάων περὶ νύσσαν ἀοιδὴν
ἤδη χἠμετέρης γενέθλης μεμνήσομαι ἄστρων,
ἧχι πέλε, ζώοισί τʼ ἐν οἷς ὥρη πέλʼ ἐκείνη,
740
τῇ μʼ ἀπὸ γαστρὸς ἔφηνε πολύλλιτος Εἰλείθυια,
ὄφρα καὶ ὑστατίοισιν ἐπʼ αἰώνεσσι δαέντες
πείθωνται, τάτ’ ἐμοὶ δωρήσατο Μοῖρα δεδάσθαι
ἄστρων ἰδμοσύνην τε καὶ ἱμερόεσσαν ἀοιδήν.
Ἠέλιος μὲν ἔην Διδύμοις, τῷ δʼ οὖθ’ ἅμα καλὴ
745
Κύπρις καὶ Φαέθων ἐρατὸς καὶ χρύσεος Ἑρμῆς
Ὑδροχόῳ δὲ Σεληναίη Φαίνων τε καθʼ ὥρης,
πουλυπόδῃ δʼ Ἄρης ἐν Καρκίνῳ, ἀμφὶ δὲ μέσσον
οὐρανὸν ἐστρωφᾶτο βέλος Κένταυρος ἀνέλκων·
τὼς μὲν ἐμὴν γενέθλην Μοῖραι διετεκμήραντο.
750
Αὐτὰρ ἐγὼ Μούσῃσι καὶ αἰθερίοισιν ἅμʼ ἄστροις
εὐξάμενος λιγύν ὕμνον ἐμὴν καταπαύσω ἀοιδήν·
ἀστέρες εὐφεγγεῖς, Διὸς αἰγιόχου τε θύγατρες,
ἵλατε καὶ κλέος αἰὲν ἐμῇ πορσύνετʼ ἀοιδῇ.
Apotelesmatica. Manetho Astrologus. ed. Hermann Koechly. United States. 2017.
Funding provided by Harvard Library Arcadia Fund.