Search the Perseus Catalog for:

View: By Scene

← Previous Next →

Χορός

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

τροφὸν δʼ Ὀρέστου τήνδʼ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ποῖ δὴ πατεῖς, Κίλισσα, δωμάτων πύλας;

λύπη δʼ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος;

Τροφός

Αἴγισθον ἡ κρατοῦσα τοῖς ξένοις καλεῖν

ὅπως τάχιστʼ ἄνωγεν, ὡς σαφέστερον
735

ἀνὴρ ἀπʼ ἀνδρὸς τὴν νεάγγελτον φάτιν

ἐλθὼν πύθηται τήνδε, πρὸς μὲν οἰκέτας

θετοσκυθρωπῶν ἐντὸς ὀμμάτων γέλων

κεύθουσʼ ἐπʼ ἔργοις διαπεπραγμένοις καλῶς

κείνῃ, δόμοις δὲ τοῖσδε παγκάκως ἔχειν,
740

φήμης ὕφʼ ἧς ἤγγειλαν οἱ ξένοι τορῶς.

ἦ δὴ κλύων ἐκεῖνος εὐφρανεῖ νόον,

εὖτʼ ἂν πύθηται μῦθον. ὦ τάλαινʼ ἐγώ·

ὥς μοι τὰ μὲν παλαιὰ συγκεκραμένα

ἄλγη δύσοιστα τοῖσδʼ ἐν Ἀτρέως δόμοις
745

τυχόντʼ ἐμὴν ἤλγυνεν ἐν στέρνοις φρένα.

ἀλλʼ οὔτι πω τοιόνδε πῆμʼ ἀνεσχόμην·

τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τλημόνως ἤντλουν κακά·

φίλον δʼ Ὀρέστην, τῆς ἐμῆς ψυχῆς τριβήν,

ὃν ἐξέθρεψα μητρόθεν δεδεγμένη,—
750

κἀκʼ νυκτιπλάγκτων ὀρθίων κελευμάτων

καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρʼ ἀνωφέλητʼ ἐμοὶ

τλάσῃ·—τὸ μὴ φρονοῦν γὰρ ὡσπερεὶ βοτὸν

τρέφειν ἀνάγκη, πῶς γὰρ οὔ; τρόπῳ φρενός·

οὐ γάρ τι φωνεῖ παῖς ἔτʼ ὢν ἐν σπαργάνοις,
755

εἰ λιμός, ἢ δίψη τις, ἢ λιψουρία

ἔχει· νέα δὲ νηδὺς αὐτάρκης τέκνων.

τούτων πρόμαντις οὖσα, πολλὰ δʼ, οἴομαι,

ψευσθεῖσα παιδὸς σπαργάνων φαιδρύντρια,

γναφεὺς τροφεύς τε ταὐτὸν εἰχέτην τέλος.
760

ἐγὼ διπλᾶς δὲ τάσδε χειρωναξίας

ἔχουσʼ Ὀρέστην ἐξεδεξάμην πατρί·

τεθνηκότος δὲ νῦν τάλαινα πεύθομαι.

στείχω δʼ ἐπʼ ἄνδρα τῶνδε λυμαντήριον

οἴκων, θέλων δὲ τόνδε πεύσεται λόγον.
765

Libation Bearers. Aeschylus. Herbert Weir Smyth (Translator). New York. 1926.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by The Annenberg CPB/Project.

Current edition Perseus

Χοηφóρoι (Greek) (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.)

Editions (7)

Χοηφóρoι First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 783-837 focus

str. 1

Χορός

νῦν παραιτουμένᾳ μοι,¹ πάτερ

Ζεῦ θεῶν Ὀλυμπίων,

δὸς τύχας εὖ τυχεῖν² κυρίως
785

τὰ σώφρον᾽³ εὖ μαιομένοις ἰδεῖν.

διὰ δίκας⁴ πᾶν ἔπος⁵

ἔλακον, ὦ Ζεῦ, σύ⁶ νιν φυλάσσοις.

789

Χορός

ἐέ, πρὸ δὲ δὴ ᾽χθρῶν

τὸν ἔσωθεν μελάθρων, Ζεῦ,⁷
790

θές, ἐπεί νιν⁸ μέγαν ἄρας,

δίδυμα καὶ τριπλᾶ

παλίμποινα θέλων ἀμείψει.

794

ant. 1

Χορός

ἴσθι⁹ δ᾽ ἀνδρὸς φίλου πῶλον εὖ-

νιν ζυγέντ᾽ ἐν ἅρμασιν¹⁰
795

πημάτων, ἐν δρόμῳ προστιθεὶς

μέτρον. τίς ἂν σῳζόμενον ῥυθμὸν

τοῦτ᾽ ἴδοι διὰ πέδον¹¹

ἀνομένων βημάτων ὄρεγμα;¹²

800

str. 2

Χορός

οἵ τ᾽ ἔσω¹³ δωμάτων
800

πλουτογαθῆ¹⁴ μυχὸν ἐνίζετε,¹⁵

κλῦτε,¹⁶ σύμφρονες θεοί:

[ἄγετε¹⁷] τῶν πάλαι πεπραγμένων¹⁸

λύσασθ᾽¹⁹ αἷμα προσφάτοις δίκαις.

γέρων φόνος μηκέτ᾽ ἐν δόμοις τέκοι.
805
806

Χορός

τὸ δὲ²⁰ καλῶς κτίμενον²¹ ὦ μέγα ναίων

στόμιον, εὖ δὸς ἀνιδεῖν δόμον ἀνδρός,

καί νιν ἐλευθερίας²² φῶς

λαμπρὸν²³ ἰδεῖν φιλίοις

ὄμμασιν²⁴ <ἐκ²⁵> δνοφερᾶς καλύπτρας.
810
811

ant. 2

Χορός

ξυλλάβοι δ᾽ ἐνδίκως

παῖς ὁ Μαίας, ἐπιφορώτατος

πρᾶξιν οὐρίαν θέλων:

[πολλὰ δ᾽ ἄλλα φανεῖ χρηίζων κρυπτά²⁶].
815

ἄσκοπον δ᾽ ἔπος λέγω:²⁷

νύκτα πρό²⁸ τ᾽ ὀμμάτων σκότον φέρει,

καθ᾽ ἡμέραν δ᾽ οὐδὲν ἐμφανέστερος.²⁹

819

str. 3

Χορός

καὶ τότ᾽³⁰ ἤδη κλυτὸν³¹

δωμάτων λυτήριον,
820

θῆλυν οὐριοστάταν

†ὁμοῦ κρεκτον γοα-

τὰν³² νόμον μεθήσομεν.

πόλει τάδ᾽³³ εὖ:

ἐμὸν ἐμὸν κέρδος αὔξεται³⁴ τόδ᾽: ἄ-
825

τα δ᾽ ἀποστατεῖ φίλων†.³⁵

827

Χορός

σὺ δὲ θαρσῶν, ὅταν ἥκῃ μέρος ἔργων,

ἐπαΰσας Πατρὸς αὐδὰν³⁶

θροούσᾳ [πρὸς σὲ³⁷] Τέκνον [πατρὸς αὐδὰν]

[καὶ] πέραιν᾽³⁸ ἀνεπίμομφον ἄταν.
830
831

ant. 3

Χορός

Περσέως τ᾽ ἐν φρεσὶν

καρδίαν ἀνασχεθών,³⁹

τοῖς θ᾽⁴⁰ ὑπὸ χθονὸς φίλοις,⁴¹

†τοῖς τ᾽ ἄνωθεν προπάσσων

χάριτας⁴² ὀργᾶς λυγρᾶς,⁴³ ἔνδοθεν
835

φόνιαν ἄταν τίθει,⁴⁴ τὸν αἴτιον δ᾽

ἐξαπολλύων⁴⁵ μόρου†.⁴⁶

838

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 730 focus

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην

ποῦ δὴ πατεῖς, Κίλισσα, δωμάτων πύλας;

λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.

ΤΡΟΦΟΣ.

Αἴγισθον ἡ κρατοῦσα τοῖς ξένοις καλεῖν

ὅπως τάχιστ' ἄνωγεν, ὡς σαφέστερον
735

ἀνὴρ ἀπ᾿ ἀνδρὸς τὴν νεάγγελτον φάτιν

ἐλθὼν πύθηται τήνδε. πρὸς μὲν οἰκέτας

θέτο σκυθρωπὸν ἐντὸς ὀμμάτων γέλων,

κεύθουσ᾽ ἐπ᾽ ἔργοις διαπεπραγμένοις καλῶς

κείνῃ, δόμοις δὲ τοῖσδε παγκάκως ἔχειν
740

φήμης ὑφ᾽ ἧς ἤγγειλαν οἱ ξένοι τορῶς.

ἦ δὴ κλύων ἐκεῖνος εὐφρανεῖ νόον,

εὖτ᾽ ἂν πύθηται μῦθον. ὦ τάλαιν᾽ ἐγώ·

ὥς μοι τὰ μὲν παλαιὰ συγκεκραμένα

ἄλγη δύσοιστα τοῖσδ᾽ ἐν Ἀτρέως δόμοις
745

τυχόντ᾽ ἐμὴν ἤλγυνεν ἐν στέρνοις φρένα.

ἀλλ᾽ οὔτι πω τοιόνδε πῆμ᾽ ἀνεσχόμην.

τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τλημόνως ἤντλουν κακά·

φίλον δ᾽ Ὀρέστην, τῆς ἐμῆς ψυχῆς τριβὴν,

ὃν ἐξέθρεψα μητρόθεν δεδεγμένη,
750

καὶ νυκτιπλάγκτων ὀρθίων κελευμάτων

καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρ᾽ ἀνωφέλητ᾽ ἐμοὶ

τλάσῃ· τὸ μὴ φρονοῦν γὰρ ὡσπερεὶ βοτὸν

τρέφειν ἀνάγκη, πῶς γὰρ οὐ; τρόπῳ φρενός·

οὐ γάρ τι φωνεῖ παῖς ἔτ᾽ ἂν ἐν σπαργάνοις,
755

εἰ λιμὸς, ἢ δίψη τις, ἢ λιψουρία

ἔχει· νέα δὲ νηδὺς αὐτάρκης τέκνων.

τούτων πρόμαντις οὖσα, πολλὰ δ᾽, οἴομαι,

ψευσθεῖσα παιδὸς σπαργάνων φαιδρύντρια,

κναφεὺς τροφεύς τε ταυτὸν εἰχέτην τέλος.
760

ἐγὼ διπλᾶς δὲ τάσδε χειρωναξίας

ἔχουσ᾽ Ὀρέστην ἐξεδεξάμην πατρί.

τεθνηκότος δὲ νῦν τάλαινα πεύθομαι.

στείχω δ᾽ ἐπ᾿ ἄνδρα τῶνδε λυμαντήριον

οἴκων, θέλων δὲ τόνδε πεύσεται λόγον.

765

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Gottfried Hermann, 1852.) — 730 focus

ἔοικεν ἀνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·

τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ποῖ δὴ πατεῖς, Κίλισσα, δωμάτων πύλας;

λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.
720

Τροφός

Αἴγισθον ἡ κρατοῦσα τοῖς ξένοις καλεῖν

ὅπως τάχιστ' ἄνωγεν, ὡς σαφέστερον

ἀνὴρ ἀπ' ἀνδρὸς τὴν νεάγγελτον φάτιν

ἐλθὼν πύθηται τήνδε. πρὸς μὲν οἰκέτας

ἔθετο σκυθρωπὸν ἐντὸς ὀμμάτων γέλων
725

κεύθουσ᾽ ἐπ᾽ ἔργοις διαπεπραγμένοις καλῶς

κείνῃ, δόμοις δὲ τοῖςδε παγκάκως ἔχει

φήμης ὑφ᾽ ἧς ἤγγειλαν οἱ ξένοι τορῶς.

ἦ δὴ κλύων ἐκεῖνος εὐφρανεῖ νόον,

εὖτ᾽ ἂν πύθηται μῦθον. ὦ τάλαιν᾽ ἐγώ·
730

ὥς μοι τὰ μὲν παλαιὰ συγκεκραμένα

ἄλγη, δύςοιστα τοῖςδ᾽ ἐν Ἀτρέως δόμοις

τυχόντ', ἐμὴν ἔκάμνεν ἐν στέρνοις φρένα.

ἀλλ᾽ οὔτι πω τοιόνδε πῆμ᾽ ἀνεσχόμην.

τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τλημόνως ἤντλουν κακά·
735

φίλον δ᾽ Ὀρέστην, τῆς ἐμῆς ψυχῆς τριβήν,

ὃν ἐξέθρεψα μητρόθεν δεδεγμένη,

καὶ νυκτιπλάγκτων ὀρθίων κελευσμάτων,

καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρ' ἀνωφέλητ᾽ ἐμοὶ

τλάσῃ· τὸ μὴ φρονοῦν γὰρ ὥςπερει βοτὸν
740

τρέφειν ἀνάγκη, πῶς γὰρ οὔ; τρόπῳ φρενός·

οὐ γάρ τι φωνεῖ παῖς ἔτ᾽ ὢν ἐν σπαργάνοις,

εἰ λιμὸς ἢ δίψησις ἢ λιψουρία

ἔχει· νέα δὲ νηδὺς αὐτάρκης τέκνων.

τούτων πρόμαντις οὖσα, πολλὰ δ᾽, οἴομαι,
745

ψευσθεῖσα παιδὸς σπαργάνων φαιδρύντρια,

κναφεὺς τροφεύς τε ταὐτὸν εἰχέτην τέλος.

ἐγὼ διπλᾶς δὲ τάσδε χειρωναξίας

ἔχουσ᾽ Ὀρέστην ἐξεδεξάμην πατρί.

τεθνηκότος δὲ νῦν τάλαινα πεύθομαι.
750

στείχω δ᾽ ἐπ' ἄνδρα τῶνδε λυμαντήριον

οἴκων, θέλων δὲ τόνδε πεύσεται λόγον.

ΧΟΗΦΟΡΟΙ (OCR draft) Experimental (ΧΟΗΦΟΡΟΙ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 730 focus

[ΧΟ.]

Ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

ΧΟΗΦΟΡΟΙ

τροφὸν δ' Ὀρέστου τήνδ' ὁρῶ κεκλαυμένην.

Ποῖ δὴ πατεῖς, Κίλισσα, δωμάτων πύλας;

λύπη δ' ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.

ΤΡΟΦΟΣ

Αἴγισθον ἡ κρατοῦσα τοὺς ξένους καλεῖν

ὅπως τάχιστ' ἄνωγεν, ὡς σαφέστερον
735

ἀνὴρ ἀπ' ἀνδρὸς τὴν νεάγγελτον φάτιν

ἐλθὼν πύθηται τήνδε. Πρὸς μὲν οἰκέτας

θέτο σκυθρωπόν, ἐντὸς ὀμμάτων γέλων

κεύθουσ' ἐπ᾽ ἔργοις διαπεπραγμένοις καλῶς

κείνῃ, δόμοις δὲ τοῖσδε παγκάκως ἔχει ἔχειν
740

φήμης ὑφ' ἧς ἤγγειλαν οἱ ξένοι τορῶς.

Ἦ δὴ κλύων ἐκεῖνος ἐκεῖνον εὐφρανεῖ νόον,

εὖτ᾽ ἂν πύθηται μῦθον. Ὤ τάλαιν' ἐγώ·

ὥς μοι τὰ μὲν παλαιὰ συγκεκραμένα

ἄλγη δύσοιστα τοῖσδ' ἐν ᾿Ατρέως δόμοις
745

τυχόντ' ἐμὴν ἤλγυνεν ἐν στέρνοις φρένα·

ἀλλ᾽ οὔτι πω τοιόνδε πῆμ' ἀνεσχόμην.

Τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τλημόνως ἤντλουν κακά·

φίλον δ' Ὀρέστην, τῆς ἐμῆς ψυχῆς τριβήν,

ὃν ἐξέθρεψα μητρόθεν δεδεγμένη —
750

καὶ νυκτιπλάγκτων ὀρθίων κελευμάτων

καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρ', ἀνωφέλητ᾽ ἐμοί

τλάσῃ· τὸ μὴ φρονοῦν γὰρ ὥσπερεὶ βοτόν

τρέφειν ἀνάγκη, πῶς γὰρ οὔ ; τρόπῳ φρενός·

οὐ γάρ τι φωνεῖ παῖς ἔτ' ὢν ἐν σπαργάνοις,
755

ἢ λιμός, ἢ δίψη τις, ἢ λιψουρία

ἔχει· νέα δὲ νηδὺς αὐτάρκης τέκνων·

τούτων πρόμαντις οὖσα, πολλὰ δ', οἴομαι,

ΧΟΗΦΟΡΟΙ

[ΤΡ.]

ψευσθεῖσα, παιδὸς σπαργάνων φαιδρύντρια,

γναφεύς τροφεύς στροφεύς τε ταὐτὸν εἰχέτην τέλος·
760

ἐγὼ διπλᾶς δὲ τάσδε χειρωναξίας

ἔχουσ' Ὀρέστην ἐξεδεξάμην πατρί πατρός·

τεθνηκότος δὲ νῦν τάλαινα πεύθομαι.

Στείχω δ' ἐπ᾿ ἄνδρα τῶνδε λυμαντήριον

οἴκων, θέλων δὲ τόνδε... λόγον τῶνδε.. λόγων πεύσεται.
765

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. N. Wecklein, 1885.) — 730 focus

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·

τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην.

¹²³⁴⁵⁶⁷

σώμασιν σώμασιν Η Voss δώμασι Μ. ὑπευθύνῳ ὑπευθύνῳ Turnebus ἐπευθύνωι Μ. paragraphus praefixa in M. κοινώσομεν κοινώσομεν b κοινώσωμεν Μ. βουλευσόμεσθα βουλευσόμεσθα Stephanus βουλευόμεθα Μ. paragraphi praefixae in M. coryphaeo, choro tribuit Christ. φίλαι φίλαι Heath φιλίαι et in marg. ζτ Μ. δμωΐδες b δμωιΐδεσ Μ. δολίαν δολίαν Pauw δολία Μ. ξυγκαταβῆναι ξυνκαταβῆναι Μ. Ἑρμῆν Turnebus ἑρμῆα Μ. καὶ τὸν νύχιον delebat olim Hermann. ἁνὴρ ἁνὴρ Porson ἀνὴρ Μ.

ποῖ δὴ πατεῖς, Κίλισσα, δωμάτων πύλας;

λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.

ΤΡ.

Αἴγισθον ἡ κρατοῦσα τοῖς ξένοις καλεῖν
730

ὅπως τάχιστ᾽ ἄνωγεν, ὡς σαφέστερον

ἀνὴρ ἀπ᾿ ἀνδρὸς τὴν νεάγγελτον φάτιν

ἐλθὼν πύθηται τήνδε, πρὸς μὲν οἰκέτας

θέτω σκυθρωπῶν ἐντὸς ὀμμάτων γέλων

κεύθουσ᾽ ἐπ᾽ ἔργοις διαπεπραγμένοις καλῶς
735

κείνῃ, δόμοις δὲ τοῖσδε παγκάκως ἔχει

φήμης ὑφ᾽ ἧς ἤγγειλαν οἱ ξένοι τορῶς.

ᾗ δὴ κλύων ἐκεῖνος εὐφρανεῖ νόον,

εὖτ᾽ ἂν πύθηται μῦθον. ὦ τάλαιν' ἐγώ·

ὥς μοι τὰ μὲν παλαιὰ συγκεκραμένα
740

ἄλγη δύσοιστα τοῖσδ᾽ ἐν Ἀτρέως δόμοις

τυχόντ᾽ ἐμὴν ἤλγυνεν ἐν στέρνοις φρένα,

ἀλλ᾽ οὔτι πω τοιόνδε πῆμ᾽ ἀνεσχόμην

τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τλημόνως ἤντλουν κακά,

φίλον δ' Ὀρέστην, τῆς ἐμῆς ψυχῆς τριβήν,
745

⁸⁹¹⁰¹¹¹²¹³¹⁴¹⁵¹⁶¹⁷

nulla personae nota in Μ. τοῖς ξένοις Pauw τοὺς ξένουσ Μ. θέτω θέτο» Μ, fort. δῆθεν. σκυθρωπῶν Victorius σκυθρωπὸν Μ. κείνῃ, δόμοις δὲ τοῖσδε παγκάκως ἔχει κείνη Μ. ἔχει Robortellus ἔχειν Μ. paragraphus praefixa in Μ. ἐκεῖνος Robortellus ἐκεῖνον Μ. ἀνεσχόμην ἠνεσχόμην Butler.

ὃν ἐξέθρεψα μητρόθεν δεδεγμένη,

καὶ νυκτιπλάγκτων ὀρθίων κελευμάτων

καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρ᾽ ἀνωφέλητ᾽ ἐμοὶ

τλάσῃ· τὸ μὴ φρονοῦν γὰρ ὡσπερεὶ βοτὸν

τρέφειν ἀνάγκη, πῶς γὰρ οὔ; τρόπῳ φρενός.

750

οὐ γάρ τι φωνεῖ παῖς ἔτ᾽ ὢν ἐν σπαργάνοις,

εἰ λιμὸς ἢ δίψη τις ἢ λιψουρία

ἔχει, νέα δὲ νηδὺς αὐτάρκης τέκνων.

τούτων πρόμαντις οὖσα, πολλὰ δ᾽, οἴομαι,

ψευσθεῖσα παιδὸς σπαργάνων φαιδρύντρια

755

γραφεὺς τροφεύς τε ταὐτὸν εἰχέτην τέλος.

ἐγὼ διπλᾶς δὲ τάσδε χειρωναξίας

ἔχουσ᾽ Ὀρέστην ἐξεδεξάμην πατρί,

τεθνηκότος δὲ νῦν τάλαινα πεύθομαι.

στείχω δ᾽ ἐπ᾽ ἄνδρα τῶνδε λυμαντήριον

760

οἴκων, θέλων δὲ τόνδε πεύσεται λόγον.

ΧΟ.

Χοηφόροι (OCR draft) Experimental (Χοηφόροι. Martin L. West, 1990.) — 730 focus

—

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

τροφὸν δ’ Ὀρέστου τήνδ’ ὁρῶ κεκλαυμένην.

¹²³⁴⁵⁶⁷

ΧΟ.

ποῖ δὴ πατεῖς Κίλισσα δωμάτων πάρος;

λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.

⟨ΤΡΟΦΟΣ⟩

Αἴγισθον ἡ κρατοῦσα τοῖς ξένοις καλεῖν

ὅπως τάχιστ᾽ ἄνωγεν, ὡς σαφέστερον
735

ἀνὴρ ἀπ᾽ ἀνδρὸς τὴν νεάγγελτον φάτιν

ἐλθὼν πύθηται τήνδε. πρὸς μὲν οἰκέτας

θέτο σκυθρωπὸν ὄμμα, τόν γ᾽ ἐντὸς γέλων

κεύθουσ᾽ ἐπ᾽ ἔργοις διαπεπραγμένοις καλῶς

κείνηι, δόμοις δὲ τοῖσδε παγχάκως ἔχει
740

φήμης ὕφ᾽ ἧς ἤγγειλαν οἱ ξένοι τορῶς.

ἦ δὴ κλυὼν ἐκεῖνος εὐφρανεῖ νόον,

εὖτ᾽ ἂν πύθηται μῦθον. ὦ τάλαιν᾽ ἐγώ·

ὥς μοι τὰ μὲν παλαιὰ συγκεκραμένα

ἄλγη δύσοιστα τοῖσδ᾽ ἐν Ἀτρέως δόμοις
745

τυχόντ᾽ ἐμὴν ἤλγυνεν ἐν στέρνοις φρένα,

ἀλλ᾽ οὔτί πω τοιόνδε πῆμ᾽ ἀνεσχόμην.

τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τλημόνως ἤντλουν κακά·

φίλον δ᾽ Ὀρέστην, τῆς ἐμῆς ψυχῆς τριβήν,

ὃν ἐξέθρεψα μητρόθεν δεδεγμένη,
750

καὶ νυκτιπλάγκτων ὀρθίων κελευμάτων

⟨. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .⟩

καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρ᾽ ἀνωφέλητ᾽ ἐμοί

⁸⁹¹⁰¹¹¹²¹³¹⁴¹⁵¹⁶

ΤΡ.

τλάσηι· τὸ μὴ φρονοῦν γὰρ ὡσπερεὶ βοτόν

τρέφειν ἀνάγκη, πῶς γὰρ οὔ; τρόπωι φρενός·

οὐ γάρ τι φωνεῖ παῖς ἔτ᾽ ὢν ἐν σπαργάνοις
755

εἰ λιμὸς ἢ δίψη τις ἢ λιψουρία

ἔχει· νέα δὲ νηδὺς αὐτάρκης τέκνων.

τούτων πρόμαντις οὖσα, πολλὰ δ᾽ οἴομαι

ψευσθεῖσα παιδὸς σπαργάνων φαιδρύντρια,

κναφεὺς τροφεύς τε ταὐτὸν εἰχέτην τέλος.
760

ἐγὼ διπλᾶς δὴ τάσδε χειρωναξίας

ἔχουσ᾽ Ὀρέστην ἐξεθρεψάμην πατρί·

τεθνηκότος δὲ νῦν τάλαινα πεύθομαι.

στείχω δ᾽ ἐπ᾽ ἄνδρα τῶνδε λυμαντήριον

οἴκων· θέλων δὲ τόνδε πεύσεται λόγον.
765

Aeschyli Choephori (OCR draft) Experimental (Aeschyli Choephori. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 730 focus

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·

730

τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ποῖ δὴ πατεῖς Κίλισσα δωμάτων πύλας;

λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.

(ΤΡΟΦΟΣ)

Αἴγισθον ἡ κρατοῦσα τοῖς ξένοις καλεῖν

ὅπως τάχιστ᾽ ἄνωγεν, ὡς σαφέστερον
735

ἀνὴρ ἀπ᾿ ἀνδρὸς τὴν νεάγγελτον φάτιν

ἐλθὼν πύθηται. τὴν δὲ πρὸς μὲν οἰκέτας

θέτο σκυθρωπόν, ἐντὸς ὀμμάτων γέλων

Apparatus Criticus

ὑπευθύνωι ἐπευθύνωι ὑποδίκωι explicat κοινώσομέν κοινώσωμεν βουλευσόμεσθα βουλευόμεθα corr. Canter φίλιαι δμωίδες φιλίαι δμωιίδες δολίαν δολία corr. Pauw Ἑρμῆν ἑρμῆα τοῖς ξένοις τοὺς ξένους corr. Pauw;² τὴν δὲ τῆνδε, πρὸς ita distincta³ σκυθρωπόν⁴ γέλων γέλων grammatici scribebant; cum vero ultima nusquam necessario longa sit, aeolicum γέλον esse longe probabilius.

(ΤΡΟΦΟΣ)

κεύθουσ᾽ ἐπ᾿ ἔργοις διαπεπραγμένοις καλῶς

κείνηι, δόμοις δὲ τοῖσδε παγκάκως ἔχει
740

φήμης ὑφ᾽ ἧς ἤγγειλαν οἱ ξένοι τορῶς.

ἢ δὴ κλυὼν ἐκεῖνος εὐφρανεῖ νόον,

εὐτ᾽ ἂν πύθηται μύθον. ὦ τάλαιν᾽ ἐγώ·

ὥς μοι τὰ μὲν παλαιὰ συγκεκραμένα

ἄλγη δύσοιστα τοῖσδ᾽ ἐν ᾿Ατρέως δόμοις
745

τυχόντ᾽ ἐμὴν ἤλγυνεν ἐν στέρνοις φρένα·

ἀλλ᾽ οὔτι πω τοιόνδε πῆμ᾽ ἀνεσχόμην.

τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τλημόνως ἤντλουν κακά·

φίλον δ᾽ Ορέστην, τῆς ἐμῆς ψυχῆς τριβήν,

ὃν ἐξέθρεψα μητρόθεν δεδεγμένη,
750

καὶ νυκτιπλάγκτων ὀρθίων κελευμάτων

καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρ᾽, ἀνωφέλητ᾽ ἐμοί

τλάσηι· τὸ μὴ φρονοῦν γὰρ ὡσπερεὶ βοτόν

τρέφειν ἀνάγκη, πῶς γὰρ οὔ; τρόπωι φρενός.

οὐ γάρ τι φωνεῖ παῖς ἔτ᾽ ἂν ἐν σπαργάνοις,
755

εἰ δίψος ἢ λιμός τις ἢ λιψουρία

ἔχει, νέα δὲ νηδὺς αὐτάρκης τέκνων.

τούτων πρόμαντις οὖσα, πολλὰ δ᾽, οἴομαι,

ψευσθεῖσα, παιδὸς σπαργάνων φαιδρύντρια

γναφεὺς τροφεύς τε ταὐτὸν εἰχέτην τέλος.
760

ἐγὼ διπλᾶς δὲ τάσδε χειρωναξίας

ἔχουσ᾽ Ορέστην ἐξεδεξάμην πατρί.

τεθνηκότος δὲ νῦν τάλαινα πεύθομαι.

στείχω δ᾽ ἐπ᾿ ἄνδρα τῶνδε λυμαντήριον

οἴκων, θέλων δὲ τόνδε πεύσεται λόγον.
765

Translations (10)

Libation Bearers Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926. (Modernized by Perseus.)) — 730 focus

Our stranger, I think, is working mischief: for over there I see Orestes’ nurse all in tears. Cilissa¹! Where are you going? Why as you set foot in the palace gate do you have a grief as an unhired companion?
730

Nurse

My mistress commands me to summon Aegisthus for the strangers

in all haste, so that he may come and learn more clearly, from man to man, these tidings that have just arrived. Indeed, before the servants, behind eyes that feigned grief she hid her laughter over what has occurred fortunately for her.
735

But the news so plainly told by the strangers means utter ruin for this house. I expect that when he hears it he will rejoice in his heart to know the story. Miserable woman that I am! How the old unbearable troubles of every sort
740

that occurred in this house of Atreus have always made my heart ache within my breast! But never yet have I endured a blow like this. For all the other troubles I bore patiently, but my beloved Orestes, on whom I spent my soul,
745

whom I took from his mother at birth and nursed, and the many and troublesome tasks, fruitless for all my enduring them, when his loud and urgent cries broke my rest.... For one must nurse the senseless thing like a dumb beast, of course one must, by following its humor.
750

For while it is still a baby in swaddling clothes, it has no speech at all, whether hunger moves it, or thirst perhaps, or the call of need: children’s young insides work their own relief. I would anticipate these needs. Yet many a time, I think, having to wash the child’s linen because of my own errors,
755

laundress and nurse had the same function. It was I who, with these two handicrafts, received Orestes for his father. And now, wretch that I am, I hear that he is dead. But I am on my way to fetch the man who wrought destruction on
760

our house, and he will be glad enough to hear this news.
765

The Libation Bearers (OCR draft) Experimental (The Libation Bearers. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 730 focus

The stranger seems to be working mischief. But I see the nurse of Orestes coming hither, in tears. On what errand Cilissa, art thou treading the outlet of the palace? and no hireling sorrow is it that accompanies thee on thy way.

NURSE

My mistress bade me call Ægisthus with all speed for the strangers 2

, that having come, man may learn more clearly from man the tidings just reported. Before the domestics, indeed, she suppressed her laughter within her scowling eyes, concealing it over deeds that have been done well for her, but for this house all unhappily, in consequence of the tale which the strangers clearly reported. Verily he, when he hears it, will rejoice in his mind, when he shall have learned the news. Alas, wretch that I am! how did the ancient blended sorrows, hard to be endured, that happened to this mansion of Atreus, afflict with anguish my heart within my bosom! But never yet did I undergo any suffering such as this. For the rest of my calamities I bore through with patience; but my dear Orestes, the care of my soul, whom I reared up, having received him from the moment of his birth 3

and from his arousing cries, disturbing me by night many fruitless toils have been endured by me in vain. For [the infant] that has no sense one must needs rear just as if it were an animal, for how can it be otherwise? according to his humour; for a child while yet in swaddling-clothes speaks not, whether hunger, or thirst, or a call of nature beset him; and the belly of an infant works its own relief. I, fore-warned of these things, but in many cases deceived, I ween, was a washer of the baby's wrappings; the fuller and the nurse had one and the same office 1

. And I having this twofold manual occupation, I received Orestes from his father 2

. But now I wretched hear of his having died. And I am going to a man that hath done foul wrong to this house; and willingly will he hear these tidings.

CHORUS

LES CHOÉPHORES (OCR draft) Experimental (LES CHOÉPHORES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 730 focus

L'étranger sans doute est en train de faire quelque mau- vais coup : je vois là, toute en pleurs, la nourrice d'Oreste ¹.

LES CHOÉPHORES

[LE CORYPHÉE]

Où vas-tu, Kilissa ², hors du palais ? Ta peine semble une suivante que tu n'avais pas commandée ³!

LA NOURRICE.

« Les étrangers, sans retard, de- mandent Égisthe » — tel est l'ordre de la maîtresse — « afin que plus nettement, d'homme à homme ⁴, il vienne écouter leur message ». Elle, devant ses serviteurs, s'est fait un visage sombre; mais ses yeux, en dedans cachent un sourire, car tout, pour elle, finit au mieux, tandis
que, pour ce palais, c'est la ruine complète que nous annoncent trop clairement ces étrangers. Sûrement, à les entendre, il aura, lui, le cœur ravi de la nouvelle qu'il apprend! Mais moi, malheureuse... Ah! que les vieux
chagrins, tombant lourdement en masse sur cette demeure d'Atrée, ont donc peiné jadis mon cœur en ma poitrine! Pourtant jamais encore je n'avais eu peine pareille à porter. Les autres, je les épuisais patiemment. Mais mon Oreste,
pour qui j'ai usé ma vie, que j'ai reçu sortant de sa mère et nourri jusqu'au bout...! Et la misère, à chaque instant, de ces appels criards qui me faisaient courir des nuits entières ! J'aurais donc souffert tout cela pour rien ! Ce qui n'a pas de connaissance, il faut l'élever comme un petit
chien, n'est-ce pas ⁵ ? se faire à ses façons. Dans les langes, l'enfant ne parle pas, qu'il ait faim, soif, ou besoin pressant, et son petit ventre se soulage seul. Il fallait être un peu devin, et, comme, ma foi! souvent j'y étais trompée, je

LES CHOÉPHORES

[LA NOURRICE]

devenais laveuse de langes; blanchisseuse et nourrice con-
fondaient leurs besognes. Mais je pouvais bien porter la double charge, puisque j'avais reçu Oreste pour son père! Et j'apprends aujourd'hui qu'il est mort — malheureuse ! Mais je vais trouver l'homme qui a perdu cette maison.
C'est sans peine, lui, qu'il apprendra la nouvelle !

LE CORYPHÉE.

The Choephoræ (OCR draft) Experimental (The Choephoræ. Robert Potter, 1779.) — 730 focus

This ſtranger, it ſhou'd ſeem, brings mournful tidings;

I ſee the tear ſteal from Giliſſa’s eye,

Nurse of Oreſtes.

825

Wherefore doſt thou paſs

These doors? The sorrows, that attend thy ſteps,

Shall here find no reward:

GILISSA.

My royal miſtreſs order'd me with ſpeed

To call Ægisthus to these stranger guests;
830

That man from man he with more certainty

Might learn this freſh report. Before the ſervants

She kept her ſmile beneath a mournful eye,

To hide her joy at this event; to her

A joy indeed, but to this house a tale
835

Of deep affliction. He too, when he hears

The narrative, will from his ſoul rejoice.

Ah me! what ſorrows in ſucceſſive train

Have in this house of Atreus pierc’d my ſoul

From antient times: but never have I ſuffered
840

A loſs like this: with patience other ills,

Well as I might, I bore.

GILISSA.

But my Oreſtes

Was the dear object of my anxious thoughts;

An infant I receiv’d him from his mother;
845

I nurs’d him, many’ a night to all his wants,

To all his cries attentive, with a care

That now avails me not:

E’er reaſon dawns,

The nurse’s care is needful; in his cradle
850

The infant knows not to expreſs his wants,

Rise they from thirst, or hunger, or the calls

Of nature: with fond diligence I mark’d

Th' inſtinctive cry, nor with a ſqueamiſh niceneſs

Thought ſcorn of any office; for my love
855

Made all delightful.

Now, unhappy me!

My dear Oreſtes is, I hear, no more.

But I am sent in haſte to that vile man,

Whoſe rank pollution ſtains this noble house:
860

With pleasure this report will he receive.

CHORUS.

Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Le Coefore: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 730 focus

Il forestiere ordito ha già, parrebbe,

qualche malanno. Arriva la nutrice

d'Oreste, e piange. - Dove vai, Cilissa,

605

fuori di casa? La tristezza fa

la via con te! Già, quella viene a ufo!

CILISSA

La regina m'invia, che cerchi Egisto,

perché qui venga subito, e s'incontri

coi forestieri, e apprenda la novella
610

dalla lor bocca stessa. Avanti ai servi

faceva il viso tristo, e dentro agli occhi

celava il riso. Erano andate bene

per lei, le cose! Ma quella notizia

dei forestieri, è troppo chiaro, segna
615

per questa casa l'ultima rovina.

Come sarà contento Egisto, quando

sentirà queste nuove! Ahi!, me tapina!

Tutte le antiche pene insopportabili

della casa d'Atreo, mi contristarono,
620

ma non mai tanta doglia ebbi a patire.

In pace sopportai l'altre sciagure;

ma il caro Oreste, il pensiero dell'anima

mia, ch'ebbi dalla madre, e che nutrii!

I suoi notturni acuti pianti sempre
625

mi tenevano desta; e tante e tante

pene m'ebbi per lui. Come un lattonzolo

convien nutrire un pargoletto, privo

di senno ancora: nulla dice il pargolo,

se la fame o la sete, o se bisogno
630

d'urinar lo molesta; e senza legge

è dei bambini il piccoletto ventre.

Io stavo sempre attenta, e pure spesso

non ero in tempo; e allora, a risciacquare

le fasce al bimbo! Lavandaia e balia
635

eran tutto un mestiere: il doppio incarico

avevo avuto da suo padre, quando

me l'affidò. Tapina, e adesso sento

che Oreste è morto! Ed io devo recarmi

dall'uomo che insozzò questa famiglia!
640

Come sarà contento a questa nuova!

CORIFEA

Aeschylus, Choephori: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Choephori: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 730 focus

Videtur uir hoſpes fabricare malum.

Nutricem uerò Oreſtis hanc uideo ſtentem.

Quò iam ambulas Ciliſsa circa ædium portas?

680

Dolor uerò ſine præmio est tibi comes.

Nu.

Aegisthum quem ſuſcepit hoſpites uocare

Quam ſcitiſſimè iuſsit, ut maniſeſtius

Vir à uiro nouam famam

Veniens audiat. hanc ad famulos quidem
685

Ponit tristiſciam intra oculos ridens,

Occultans in operibus peractis pulchrè.

Eius domus uerò his omnino malè habet.

Famam, quam nunciarunt hoſpites maniſeſtè,

Certè iam ille audiens lætificabit mentem.
690

Quando audiet ſermonem, ò miſera ego,

Quam mihi antiqui mixti

Dolores, diſsidia in Atrei ædibus

Aſsecuta, meam mentem dolore affecit in pectore.

Sed nunquam talem dolorem ſuſcepi.
695

Alia quidem miſerè toleraui mala.

Charum Oreſtem meæ animæ moram,

Quem alui ſuſcipiens ex matrice,

Et noctiuagum rectorum præceptorum

Et multa & peruerſa detrimenta mihi
700

Fierent. non enim ſapiens, tanquam circa animal,

Alere necesse est, quomodo non, more memis?

Non enim clamat amplius puer exiſtens, in faſcijs,

Aut fames aut ſitis aliqua

Habet, nouus uterus idoneus liberis
705

Nu.

Horum prædictor exiſtens, multa uerò puto

Mentiens pueri faſciarum

Lauatrix, nutritor'q; hunc habuerunt finem.

Ego uerò dupla hæc officia

Habens Oreſtem ſuſcepi à patre,
710

Mortuum hunc uerò miſera intelligo.

Eo ad hunc uirum corruptorem

Familiæ, uolens audire hos ſermones.

Cho.

Aeschylus, Die Totenspende: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Die Totenspende: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 730 focus

Der Fremde richtet offenbar nichts Gutes an.

Verweinten Auges tritt Orestes' Amme dort

zum Schloſs heraus. Wohin, Kilissa? Trauer giebt

unaufgefordert auf dem Gange dir Geleit.

Kilissa.

Mich schickt die Frau. Aigisthos soll ich schleunigst her

735 bescheiden; von den fremden Männern soll der Mann

genauer noch die Nachricht, die sie mitgebracht,

erkunden. Sie hat wohl ein trüb' Gesicht dazu

gemacht, vor dem Gesinde. Doch der Augen Glanz

740 verriet die Freude. Ward ihr doch das gröfste Glück

mit unsers Hauses gröfstem Jammer, den der Mund

der Fremden allzu deutlich nur verkündet hat.

Und er erst, wenn er diese neue Post erfährt,

wie wird er sich dran weiden! Ach ich armes Weib!

745 Gar manchen Schmerz hab' ich in diesem Haus erlebt,

und oft hat mir das Herz geblutet; aber nie

war es ein solches Unglück. Alles andre trug

ich in Geduld, doch mein Orestes - hing an ihm

doch meine Seele meine Hände hatten sein

750 vom ersten Tag gewartet, jedem Dienst bereit,

Kilissa.

achtsam auf jedes helle Kreischen in der Nacht.

Und schwere Not und Plage - ach, nun ist's umsonst,

daſs ich sie hatte. Unvernünftig wie ein Tier

ist nun einmal solch' Würmchen, und man muſs Ver-

stand

755 statt seiner haben. Das ist wahr! Ein Wickelkind

kann noch nichts sagen, wenn es Durst und Hunger

plagt,

wenn's abgehalten werden will. Der kleine Bauch

muſs seinen Willen haben. Nun, da pafst man auf,

doch, wie es geht, verpafst man's auch, und Windeln

giebt's

760 zu spülen. Magd und Wäscherin war ein Geschäft.

Ja, diese Doppelarbeit hab' ich einst gehabt,

des Vaters Stolz, Orestes, ward mir anvertraut

und jetzt, ich ärmste, muſs ich hören, er ist tot,

und unsres Hauses Schänder und Verderber muſs

765 ich holen. Dem wird's hochwillkomm'ne Botschaft sein.

Chorführerin.

The Libation Bearers (OCR draft) Experimental (The Libation Bearers. Anna Swanwick, 1886.) — 730 focus

Sorrow, I trow, unbidden goes with thee.

Nurse

My mistress bade me summon with all speed

Ægisthos to the strangers, that he may

More clearly learn, as man from man, this tale

Newly announced. Before the menial train,

She, at the tidings by these strangers brought,

'Neath mournful eyes a lurking smile hath veiled,

Exulting in events joyous for her,

But to this house with direst issue fraught;—

But he no doubt will in his soul rejoice,

Hearing the tale. Alas! unhappy me!
730

How did the ancient troubles, hard to bear,

Whose blended horror darkened Atreus' house,

With anguish pierce my heart! But ne'er before,

Have I a sorrow like to this endured.

All other ills I patiently have borne,

But dear Orestes, darling of my soul,

Whom from his mother's womb I fondly reared,

Whose piercing summons waked me up at night,

And for whose sake full many a fruitless toil

I bore ungrudging;-for like lamb unweaned,
740

The witless infant we perforce must rear

According to its mood;-how otherwise!

For while in swathing-clothes no voice it hath,

When pressed by hunger, thirst, or nature's call,

But wilful is each tender organ's play.

Such wants presaging, ay, and oft deceived,

As cleanser of his swaddling bands, I ween,

Fuller and nurse had common duty there.

I thus installed in double handicraft,

The young Orestes for his father reared.
750

Oh wretched me to hear that he is dead;

But now I go, the spoiler of this house

To seek ;-right gladly will he learn the tale.

English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, The Libation-Bearers — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 730 focus

I wot the stranger worketh woe within—

For lo! I see come forth, suffused with tears,
820

Orestes' nurse. What ho, Kilissa—thou

Beyond the doors? Where goest thou? Methinks

Some grief unbidden walketh at thy side.

[ Enter Kilissa, a nurse.

Kilissa.

My mistress bids me, with what speed I may,

Call in Ægisthus to the stranger guests,
825

That he may come, and standing face to face,

A man with men, may thus more clearly learn

This rumour new. Thus speaking, to her slaves

She hid beneath the glance of fictive grief

Laughter for what is wrought—to her desire
830

Too well; but ill, ill, ill besets the house,

Brought by the tale these guests have told so clear.

And he, God wot, will gladden all his heart

Hearing this rumour. Woe and well-a-day!

The bitter mingled cup of ancient woes,
835

Hard to be borne, that here in Atreus' house

Befel, was grievous to mine inmost heart,

But never yet did I endure such pain.

All else I bore with set soul patiently;

But now—alack, alack!—Orestes dear,
840

The day and night-long travail of my soul!

Whom from his mother's womb, a new-born child,

I clasped and cherished! Many a time and oft

Toilsome and profitless my service was,

When his shrill outcry called me from my couch!
845

For the young child, before the sense is born,

Hath but a dumb thing's life, must needs be nursed

As its own nature bids. The swaddled thing

Hath nought of speech, whate'er discomfort come—

Hunger or thirst or lower weakling need,—
850

For the babe's stomach works its own relief.

Which knowing well before, yet oft surprised,

'Twas mine to cleanse the swaddling clothes—poor I

Was nurse to tend and fuller to make white:

Two works in one, two handicrafts, I took
855

When in mine arms the father laid the boy.

And now he's dead—alack and well-a-day!

Yet must I go to him whose wrongful power

Pollutes this house—fair tidings these to him!

Chorus.

German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 730 focus

Der fremde Mann, so scheint es, hat Unheil gebracht.
725

Orestes' Amme seh' ich dort in Thränen nah'n.

Wo gehst du hin, Kilissa, durch des Hauses Thor?

Die Trauer folgt dir (bittrer Lohn!) auf deinem Pfad.

Kilissa.

Aegisthen, sagt die Herrin, soll ich ungesäumt

Den Fremden herbescheiden, daß er deutlicher,
730

Der Mann vom Mann, die neue Kunde, die er bringt,

Mit eignen Ohren höre. Vor den Dienern hält

Sie hinter finstern Augenbrau'n die Freude zwar

Verborgen um das Frohe, das ihr widerfuhr

Durch jene Botschaft, die der Fremdling hergebracht,
735

Und die das Haus in namenloses Leid gestürzt.

Wohl wird Aegisthos hocherfreut, vernimmt er es,

Ob dieser Kunde jauchzen. Ich Unselige!

Wie hat von alten Zeiten her so vieles Leid,

Das über Atreus' hohes Haus mit schwerem Schlag
740

Einbrach, das Herz im Busen mir geängstiget!

Doch nimmermehr erfuhr ich solchen Jammer noch.

Ich harrt' in allen Leiden sonst geduldig aus.

Doch daß Orestes, meiner Seele Lust und Leid,

Den ich vom Mutterschooße nahm und auferzog,
745

Mit all den Nachtunruhen, wenn er jammernd schrie,

Und all der vielen Mühe, die ich nun umsonst

Ertrug - - Ein unvernünftig Kind ist gleich dem Thier,

Man muß es aufzich'n mit Verstand - wie anders auch? -

Denn nicht zu sagen weiß ja solch ein Wickelkind,
750

Ob Durst, ob Hunger, oder welch Verlangen sonst

Es plagt; der kleine Magen ist beim Kinde Herr.

Da mußt' ich oft errathen, und oft rieth ich sehl,

Wie's geht, und wusch dem Kinde dann die Windeln rein,

Und Wäscherin und Amme hatten Ein Geschäft.
755

Ich ließ zu diesem Doppelamt mich gern herbei,

Und nahm Orestes aus des Vaters Händen auf.

Nun muß ich Aermste hören, daß der Theure starb,

Muß hin zum Manne gehen, der dies Haus entweiht,

Und frohen Sinnes dieses Wort vernehmen wird!
760

Die Chorführerin.

Commentary

Critical apparatus to The Libation Bearers (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Libation Bearers.) focus

731. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-464

συγκεκραμένα: συγκεκραμμένα Ald.

731

732. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-465

τοῖςδ᾽: τοϊσδ' Μ. Rob. Turn. τοὺς δ᾽ G. τούς δ᾽ Ald.

732

738-739. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-466

καὶ νυκτιπλάγκτων ὀρθίων κελευσμάτων, καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρ': καὶ νυκτιπλάγκτων M. G. Rob. καὶ νυκτιπλάγκτον Ad. unde καὶ νυκτίπλαγκτον Turn. Deinde κελευσμάτων Victorius. Libri κελευμάτων. Blomfieldius, ut locum, ut ait, aliqua ex parte expeditorem redderet, èz vuztiakóyziwv scripsit. Nihil mutandum esse videtur, neque quicquam excidisse, quae Schützii et 0. Mülleri opinio fuit. Negligentior est oratio, sed magna arte facta, ut in iis quae vigil in Agamemnone loquitur. Volebat nutrix dicere φίλον δ' Ορέστην τεθνηκότα ἀκούω. Nunc dicit φίλον δ' Ὀρέστην – καὶ νυκτιπλάγκτων καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρ', ανωφέλητ᾽ ἐμοὶ πλάσῃ, tum alia inserit, ac denique ad institutum redit, τεθνηκότος δὲ νῦν τάλαινα πεύθομαι. Carum vero Oresten, inquit, animi mei curam, quem a matre acceptum mutrivi, el nocturnorum vagituum multas molestias, infructuosas mihi quae eas pertuli. Iam additura erat haec omnia perdidi: sed more mulierum, praesertim senili aetate, explicatius persequitur curam qua in nutriendis infantibus opus est. πονηρ' sic Rob. Ceteri omnes μοχθής. Deinde ἂν ὠφέλητ' Αld.

ZZZ

740. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-467

τλάσῃ· τὸ μὴ φρονοῦν ... ὥςπερει βοτὸν: τλάσει Rob. Deinde φρονοῦν Μ. G. Rob. φρυνεῖν vitium Ald. φρονῶν Turn. Deinde ὥσπερει βοτὸν G. et sic, non ὥσπερ εἰκοτὸν, etiam Μ. ὣς περεὶ βοτόν Αld. ὡςπερει βοτόν Rob. Turn.

740

743-744. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-468

εἰ λιμὸς ἢ δίψησις ἢ λιψουρία ἔχει: Libri ἢ λιμὸς ἢ δίψη τὶς ἢ λιψουρία ἔχει. Non recte Elmsleium ad Med. v. 480. ita haec scribentem, ἢ λιμός, ἢ διψῇ τις, ἢ λιψουρίαν ἔχει, Blomfieldius secutus est, nisi quod λιγουρία servavit. V. Opusc. III. p. 199. Stanleii emendationem, εἰ λιμός, merito probavit Porsonus. Pro eo quod sequitur ἢ δίψη τις scribendum esse videtur ἢ δίψησις, quae emendatio etiam Wellauero in mentem venit. Vsus est eo vocabulo Athenaeus p. 10. B.

744. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-469

αὐτάρκης: αὐτάρκης Μ. Rob. Turn. αὐτάρκη G. Ald. Scholiastes γὰρ νέα νηδὺς τῶν τέκνων ἑαυτῇ ἀρκεῖν καὶ βοηθεῖν βούλεται, ὅ ἐστιν ἀνύειν βούλεται τὰς ἐπιθυμίας. Hoc dicit, alius infantium suo instinctu fungitur.

744

745. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-470

τούτων πρόμαντις οὖσα: A Turnebo_mala introducta est interpunctio, qua haec verba, τούτων πρόμαντις οὖσα, ad νηδύς referebantur. Melior distinctio Pauwio debetur.

745

746. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-471

παιδὸς σπαργάνων φαιδρύντρια: Pollux VII. 40. καὶ ἡ παρ' Αισχύλῳ παιδὸς σπαργάνων φαιδρύντρια.

746

747. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-472

τροφεύς τε: τροφεύς τε Rob. Turn. στροφεύς τε Μ. στροφεύςε G. στρόφευσε Ald.

747

749. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-473

πατρί: πατρὶ G. Ald. Rob. Turn. Ita etiam M. sed ab alia manu ὃς supra adscriptum est. Attulit hunc versum cum aliis, in quibus δέχεσθαι dativo iungitur, Porsonus ad Eur. Hec. v. 533. Indicari autem solet dativo, accipi aliquid ab aliquo sic, ut ei, a quo accipitur, aliquid inde commodi accedat vel honoris.

749

751. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-474

στείχω: στείχων pro στείχω Μ.

751

752. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-475

τόνδε ... λόγον: τόνδε οι λόγον recte Blomfieldius. Libri τώνδε λόγων. Vitium Ald. πεύσετε.

752

753. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-476

πῶς οὖν κελεύει: Oresti hunc et sequentes duo versus tribuit Rob. choro Turn. Vict. Nullae personarum notae in M. G. Ald. Recte eas distinxit Canterus.

753

754. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-477

τί πῶς;: Libri ἢ πῶς. Valckenarius ad Phoen. v. 923. p. 340. scribendum putabat πῶς φής; Melius Schutzius όπως; Sed veram pute Canteri emendationem, τί πῶς; Simile est illud Terentii in Andria V. 3, 19. quid mi pater? quum alter mi pater dixisset.

754

755. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-478

εἰ ξὺν: εἰ ξὺν Turn. Vict. ἢ ξὺν G. Ald. Rob. ή ξυν sic M. Defendi potest quodammodo ή ξύν, sed melius est εἰ ξύν.

755

756. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-479

ἄγειν: Τρ. Turn. γεί. Rob. Nulla personae nota in M. G. All.

756

757. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-480

ἄγγελλε ... στύγει: Xo. Turn. og. Rob. Linea praefixa in M. G. Nulla nota in Ald. ἄγγελε G. Ald. στυγεῖ Rob.

757

758. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-481

ἀδειμάντως κλύῃ: ἀδήμαντος Rob. κλύει Α.

758

759. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-482

ἄνωχθ᾽ ὅσον τάχιστά γ' εὐθύμῳ φρενí: τάχιστ' ἀγαθούση M. G. Ald. Rob. τάχιστα γαθούσῃ Turn. τάχιστα γηθούσῃ Pauwius, Heathius, Schutzius, Blomfieldius. Sed γηθεῖν non dixerunt Attici nisi in perfecto et plusquamperfecto. V. ad Prom. v. 156. Hic autem γηθούσῃ φρενί etiam propter sententiam non videtur ferri posse. Neque enim de Aegistho dici potuit, quia sic Cilissa se suspectam redderet, nec de Cilissa, quia sic chorus plus proderet quam vult. Posui quod scribere potuit Aeschylus, ἀλλ' αὐτὸν ἐλθεῖν, ὡς ἀδειμάντως κλύῃ, ἄνωχθ᾽ ὅσον τάχιστά γ' ευδούσῃ φρενί. Sophocles in Tympanistriis apud Stobaeum LIX. 12. et apud Ciceronem in ep. ad Att. II. 7. φεῦ φεῦ, τί τούτου χάρμα μεῖζον ἂν λάβοις τοῦ γῆς ἐπιψαύσαντα καθ᾽ ὑπὸ στέγῃ πυκνῆς ἀκοῦσαι ψακάδος ενδούση φρενί,

759

760. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-483

ἐν ἀγγέλῳ γὰρ κυπτὸς ὀρθοῦται λόγος: ἐν ἀγγέλῳ γὰρ κρυπτὸς ὀρθούση φρενί M. G. Rob. et Ald. nisi quod haee κρυπτοσ᾽ habet. ἐν ἀγγέλῳ γὰρ κρυπτὸς ὀρθώσῃ η ρενί Turn. Veram lectionem, ἐν ἀγγέλῳ γὰρ κρυπτὸς ὀρθοῦται λόγος, Porsonus restituit, auctore Musgravio ad Eur. fragm. inc. CCXXIV. qui versum sic scriptum, quem ut Euripidis affert Eustathius p. 1013, 11. ex hoc Aeschyli loco ductum esse animadvertit. Eustathius τὸ δὲ ἐσθλόν, inquit, καὶ τὸ τέτυκται, ὅτ' ἄγγελος αἴσιμα εἰδῇ, ἀντὶ τοῦ ἀγαθόν ἐστι καὶ τὸ συνετὸν εἶναι τὸν ἄγγελον· πολλὰ γὰρ καὶ αὐτὸς κατορθοῖ. διὸ καὶ Εὐριπίδης φησίν “ἐν ἀγγέλῳ γὰρ κρυπτὸς ὀρθοῦται λόγος.” Scholiastes ad eundem versum Miadis XV. 207. καὶ Εὐριπίδης “ἐν ἀγ γέλῳ γὰρ κρυπτὸς ὀρθοῦται λόγος.” Ita Bekkerus edidit scriptumque ita est in codice Lipsiensi. In Villoisoni editione legitur κυπτός, quod verum esse videbatur Blomfieldio.

760

761. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-484

ἀλλ᾽ ἦ: Hinc quoque personae lineis praefixis in M. G. distinguuntur. Nullae personarum notae in Ald. In Rob. praefiguntur γεί. et op. In Turn. To. et Xo. ἀλλ᾽ ἦ M. Rob. Τurn. αλλ' ή G. ἀλλ' ε Αld. Reete scholiastes φρονεῖς εὖ interpretatur χαίρεις. 21

761

762. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-485

ἀλλ᾽ εἰ: ἀλλ' εἰ Μ. G. Turn, ἀλλ' ἐν Ald. Rob. ἀλλ᾽ ἦ scribendum videbatur Stanleio.

762

765. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-486

τί φῄς;: τί φής Μ. τὶ φῂς Turn. τὶ φὴς G. Rob. τιφὴς Ald.

765

Wecklein’s commentary on Choephoroi / Libation Bearers (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 163–234; single HW42J8 OCR witness, conservatively retained. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

649-778. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-344

zweites Epeisodion. Die Ausführung der Rache wird auf listige Weise vorbereitet. Orestes kommt mit Pylades von der linken Seite und pocht an das Thor des Hauses. Beide haben mittlerweile sich als Gepäck tragende Wanderer (671) verkleidet.

732. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-393

Vgl. 660.

733-734. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-394

,Diese Kunde nahm sie dem Gesinde gegenüber als eine Ursache finsteren Blickes auf." μέν, als ob folgen sollte im Herzen aber war sie voller Heiterkeit", wofür eine participiale Wendung eintritt. · θέτο ( ἐποιήσατο) für ἔθετο am Anfang des Trimeters wie in ῥήσεις ἀγγελικαί, denen der Bericht der Amme gleichsteht. ἐντὸς ὀμμάτων scil. σκυθρωπῶν. Eur. Or. 1319 κἀγὼ σκυθρωποὺς ὀμμάτων Έξω κόρας. Zum Gedanken vgl. Soph. ΕΙ. 804 ἆρ᾽ ὑμῖν ὡς ἀλγοῦσα κώδυνωμένη δεινῶς δακρύσαι κάπικωκυ σαι δοκεῖ τὸν υἱὸν ἡ δύστηνος ὧδ᾽ ὀλωλότα, ἀλλ᾽ ἐγγελῶσα φροῦδος.

735. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-395

⁴

ἐπ᾽ ἔργοις: Αg. 1378.

736. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-396

⁵

Aus παγκάκως δὲ δόμοις τοῖσδε nach καλῶς ( μὲν) κείνῃ wird ein selbständiger Satz, der als solcher noch eine dem redseligen Wesen der Amme entsprechende Erweiterung erhält.

737. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-397

⁶

ὑφ᾽ ἧς ἤγγειλαν φήμης wie ἐπορεύετο σὺν ᾗ εἶχε δυνάμει Xen. Hell. IV 1, 23. Vgl. zu Eum. 859 .

738-739. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-398

⁷

κλύων .. εὖτ᾽ ἂν πύθηται: vgl. Soph. Ant. 764

προσόψει κρᾶτ

' ἐν ὀφθαλμοῖς ὁρῶν, Trach. 908

εἴ του φίλων βλέψειεν οἰκετῶν δέμας

, ἔκλαιεν .. εἰσορωμένη. εὐφρανεῖ νόον s. v. a. εὐφρανεῖται. Vgl. Pind. Isthm. VI 3 θυμὸν τεὸν εὔφρανας.

740-741. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-399

⁸

Der Gedanke ist:,,denn so viele Leiden schon mir im Hause des Atreus Kummer verursacht haben, so schmerzlich wie die Nachricht vom Tode des Orestes hat mich noch keines berührt." τὰ μὲν παλαιὰ .. ἄλγη: Schol. ἡ κρεουρ γία τῶν Θυέστου παίδων καὶ ὁ Αγαμέμνονος θάνατος. An das letztere ist mehr zu denken. συγκεκραμένα μοι, die mich im Innersten ergriffen haben. Wie man bald σύνειμι oder πρόσκειμαι κακῷ, bald σύνεστι oder πρόσκειται μοι κακόν sagt, so heifst es umgekehrt συγκέ κραμαι δύᾳ Soph. Αnt. 1311, οἴκτῳ τῷδε συγκεκραμένην Ai. 895 .

744. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-400

⁹

πλημόνως, Schol. καρτερικῶς, yvmit Ausdauer und Geduld. τλουν: Prom.391

τὴν παροῦσαν ἀντλήσω τύχην

745. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-401

¹⁰

τῆς τριβήν, abstr. pro concr. wie oben 234 μέλημα, das Aufreiben meines Herzens, d. h. der mir so viele Sorge gemacht hat (und deshalb SO ans Herz gewachsen ist).

745-746. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-402

¹¹

Bei φίλον δ᾽ Ὀρέστην schwebt ein Ausdruck wie τεθνηκότα οὐκ ἀνέχομαι vor (,, der Tod des lieben Orestes dagegen, den ich auferzogen habe, bricht mir das Herz"). Da aber die redselige Alte dazu kommt, die Mühsale zu schildern, mit denen sie das Kind auferzog, ändert sie den Gedanken: ,,mit solcher Arbeit habe ich ihn auferzogen und nun mufs ich seinen Tod vernehmen" (757 - 759). μητρόθεν (608) δεδεγμένη wie Aristoph. Ach. 478. Vgl. Hom. τ 355 δεξαμένη χείρεσσ᾽ ὅτε μιν πρῶτον τέκε μήτηρ. κελευμάτων scil. αὐτοῦ, welches nach gewöhnlicher Weise an die Stelle des Relativs tritt. καὶ πολλὰ κτἑ., vgl. Hom. Ι 490 πολλάκι μοι κατέδευσας ἐπὶ στήθεσσι χιτῶνα οἴνου ἀποβλύζων ἐν νηπιέῃ ἀλεγεινῇ, ὡς ἐπὶ σοὶ μάλα πολλὰ πάθον καὶ πολλὰ μό γησα. – ἀνωφέλητ᾽ ἐμοί, weil Orestes tot ist. Soph. Εl. 1144 οἴμοι τάλαινα τῆς ἐμῆς πάλαι τροφῆς ἀνωφελήτου.

750. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-403

¹²

πῶς γὰρ οὔ; bezieht sich auf den witzelnden Ausdruck τρόπῳ φρενός („,durch die Weise des Ver standes").

752. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-404

¹³

¹⁴

εἰ ἢ λιμός τις ἢ δίψα ἢ λιψουρία. Soph. Oed. K. 95

ἢ σεισμὸν ἢ βροντήν τιν᾽ ἢ Διὸς σέλας

753. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-405

¹⁵

αὐτάρκης, der kleine Leib hilft sich selbst d. h. befriedigt ohne weiteres das natürliche Bedürfnis.

754. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-406

¹⁶

πρόμαντις, nämlich durch das Geschrei des Kindes gemahnt.

755-756. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-407

¹⁷

Nach σπαργάνων φαιδρύντρια sollte folgen: hatte ich als Amme zugleich das Geschäft einer Kleiderreinigerin." Die Änderung des Satzes dient dem humoristischen Tone der Rede.

758. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-408

¹⁸

¹⁹

πατρί: nur den in der Ferne weilenden Vater hatte ich dabei im Auge, nicht die lieblose Mutter.

759. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-409

²⁰

τεθνηκότος ( αὐτοῦ), vgl. Hom. α 281 ἔρχεο πευσόμενος πατρὸς δὴν οἰχομένοιο, Thuk. IV 6 ἐπύθοντο τῆς Πύλου κατειλημμένης.

760. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-410

²¹

ἐπ' ἄνδρα, um ihn zu holen. λυμαντήριον: vgl. Ag. 1439 . οἴκων: zu 235.

763. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-411

²²

²³

τί πῶς; ,was meinst du mit dem wie? Vgl. Prom. 792

τί δ᾽ ὅντιν᾽

; οὐ γὰρ ῥητὸν αὐδᾶσθαι τόδε.

764. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-412

²⁴

εἰ εἴτε καὶ wie Soph. Oed. Τ. 91. Vgl. εἴτε εἴτε καὶ Ag. 834 , Suppl. 192 . - ξὺν λοχίταις: vgl. Ag. 1650 .

Aeschylus Libation Bearers 730

Herbert Weir Smyth (Translator)

Search the Perseus Catalog for:

Current edition Perseus

Χορός

ἐέ, πρὸ δὲ δὴ ᾽χθρῶν

τὸν ἔσωθεν μελάθρων, Ζεῦ,⁷
790

θές, ἐπεί νιν⁸ μέγαν ἄρας,

δίδυμα καὶ τριπλᾶ

παλίμποινα θέλων ἀμείψει.

794

Χορός

σὺ δὲ θαρσῶν, ὅταν ἥκῃ μέρος ἔργων,

ἐπαΰσας Πατρὸς αὐδὰν³⁶

θροούσᾳ [πρὸς σὲ³⁷] Τέκνον [πατρὸς αὐδὰν]

[καὶ] πέραιν᾽³⁸ ἀνεπίμομφον ἄταν.
830
831

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

ἔοικεν ἀνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·

τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ποῖ δὴ πατεῖς, Κίλισσα, δωμάτων πύλας;

λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.
720

[ΧΟ.]

Ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·

τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ΧΟ.

—

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

τροφὸν δ’ Ὀρέστου τήνδ’ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ΧΟ.

ποῖ δὴ πατεῖς Κίλισσα δωμάτων πάρος;

λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.

Apparatus Criticus

Our stranger, I think, is working mischief: for over there I see Orestes’ nurse all in tears. Cilissa¹! Where are you going? Why as you set foot in the palace gate do you have a grief as an unhired companion?
730

CHORUS

[LE CORYPHÉE]

Où vas-tu, Kilissa ², hors du palais ? Ta peine semble une suivante que tu n'avais pas commandée ³!

LE CORYPHÉE.

Wherefore doſt thou paſs

These doors? The sorrows, that attend thy ſteps,

Shall here find no reward:

CHORUS.

CORIFEA

Cho.

Chorführerin.

Sorrow, I trow, unbidden goes with thee.

I wot the stranger worketh woe within—

For lo! I see come forth, suffused with tears,
820

Orestes' nurse. What ho, Kilissa—thou

Beyond the doors? Where goest thou? Methinks

Some grief unbidden walketh at thy side.

[ Enter Kilissa, a nurse.

Chorus.

Der fremde Mann, so scheint es, hat Unheil gebracht.
725

Orestes' Amme seh' ich dort in Thränen nah'n.

Wo gehst du hin, Kilissa, durch des Hauses Thor?

Die Trauer folgt dir (bittrer Lohn!) auf deinem Pfad.

Die Chorführerin.

Commentary

Stable identifiers

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Current edition Perseus

Χορός ἐέ, πρὸ δὲ δὴ ᾽χθρῶν τὸν ἔσωθεν μελάθρων, Ζεῦ, 7 790 θές, ἐπεί νιν 8 μέγαν ἄρας, δίδυμα καὶ τριπλᾶ παλίμποινα θέλων ἀμείψει. 794

Χορός σὺ δὲ θαρσῶν, ὅταν ἥκῃ μέρος ἔργων, ἐπαΰσας Πατρὸς αὐδὰν 36 θροούσᾳ [πρὸς σὲ 37 ] Τέκνον [πατρὸς αὐδὰν] [καὶ] πέραιν᾽ 38 ἀνεπίμομφον ἄταν. 830 831

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν· 730

ἔοικεν ἀνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν· τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην. ποῖ δὴ πατεῖς, Κίλισσα, δωμάτων πύλας; λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος. 720

[ΧΟ.] Ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν· 730

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν· τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ΧΟ.

— ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν· 730 τροφὸν δ’ Ὀρέστου τήνδ’ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ΧΟ. ποῖ δὴ πατεῖς Κίλισσα δωμάτων πάρος; λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.

Apparatus Criticus

Our stranger, I think, is working mischief: for over there I see Orestes’ nurse all in tears. Cilissa 1 ! Where are you going? Why as you set foot in the palace gate do you have a grief as an unhired companion? 730

CHORUS

[LE CORYPHÉE] Où vas-tu, Kilissa 2 , hors du palais ? Ta peine semble une suivante que tu n'avais pas commandée 3 !

LE CORYPHÉE.

Wherefore doſt thou paſs These doors? The sorrows, that attend thy ſteps, Shall here find no reward:

CHORUS.

CORIFEA

Nu. Horum prædictor exiſtens, multa uerò puto Mentiens pueri faſciarum Lauatrix, nutritor'q; hunc habuerunt finem. Ego uerò dupla hæc officia Habens Oreſtem ſuſcepi à patre, 710 Mortuum hunc uerò miſera intelligo. Eo ad hunc uirum corruptorem Familiæ, uolens audire hos ſermones.

Cho.

Chorführerin.

Sorrow, I trow, unbidden goes with thee.

I wot the stranger worketh woe within— For lo! I see come forth, suffused with tears, 820 Orestes' nurse. What ho, Kilissa—thou Beyond the doors? Where goest thou? Methinks Some grief unbidden walketh at thy side. [ Enter Kilissa, a nurse.

Chorus.

Der fremde Mann, so scheint es, hat Unheil gebracht. 725 Orestes' Amme seh' ich dort in Thränen nah'n. Wo gehst du hin, Kilissa, durch des Hauses Thor? Die Trauer folgt dir (bittrer Lohn!) auf deinem Pfad.

Die Chorführerin.

Commentary

Stable identifiers

Χορός

ἐέ, πρὸ δὲ δὴ ᾽χθρῶν

τὸν ἔσωθεν μελάθρων, Ζεῦ,⁷
790

θές, ἐπεί νιν⁸ μέγαν ἄρας,

δίδυμα καὶ τριπλᾶ

παλίμποινα θέλων ἀμείψει.

794

Χορός

σὺ δὲ θαρσῶν, ὅταν ἥκῃ μέρος ἔργων,

ἐπαΰσας Πατρὸς αὐδὰν³⁶

θροούσᾳ [πρὸς σὲ³⁷] Τέκνον [πατρὸς αὐδὰν]

[καὶ] πέραιν᾽³⁸ ἀνεπίμομφον ἄταν.
830
831

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

ἔοικεν ἀνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·

τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ποῖ δὴ πατεῖς, Κίλισσα, δωμάτων πύλας;

λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.
720

[ΧΟ.]

Ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·

τροφὸν δ᾽ Ὀρέστου τήνδ᾽ ὁρῶ κεκλαυμένην.

—

ἔοικεν ἁνὴρ ὁ ξένος τεύχειν κακόν·
730

τροφὸν δ’ Ὀρέστου τήνδ’ ὁρῶ κεκλαυμένην.

ΧΟ.

ποῖ δὴ πατεῖς Κίλισσα δωμάτων πάρος;

λύπη δ᾽ ἄμισθός ἐστί σοι ξυνέμπορος.

Our stranger, I think, is working mischief: for over there I see Orestes’ nurse all in tears. Cilissa¹! Where are you going? Why as you set foot in the palace gate do you have a grief as an unhired companion?
730

[LE CORYPHÉE]

Où vas-tu, Kilissa ², hors du palais ? Ta peine semble une suivante que tu n'avais pas commandée ³!

Wherefore doſt thou paſs

These doors? The sorrows, that attend thy ſteps,

Shall here find no reward:

I wot the stranger worketh woe within—

For lo! I see come forth, suffused with tears,
820

Orestes' nurse. What ho, Kilissa—thou

Beyond the doors? Where goest thou? Methinks

Some grief unbidden walketh at thy side.

[ Enter Kilissa, a nurse.

Der fremde Mann, so scheint es, hat Unheil gebracht.
725

Orestes' Amme seh' ich dort in Thränen nah'n.

Wo gehst du hin, Kilissa, durch des Hauses Thor?

Die Trauer folgt dir (bittrer Lohn!) auf deinem Pfad.