Aeschylus Libation Bearers 84

Libation Bearers. Aeschylus. . 2026.

Current edition Experimental

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Commentary

Critical apparatus to The Libation Bearers (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Libation Bearers.) focus

59. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-42

τίτας
τὶ τὰς
vitium Ald. πέπηγεν οὐ Deinde
πέπηγεν οὐ
M. Rob. Turn.
πεπηγμένου
G. Ald. διαρρύδαν Deinde libri
διαρρυδῶν
. Blomfieldius
διαρρυδάν
. Scribendum erat
διαρρύδαν
. Scholiastam, cuius haec est interpretatio,
ἀντὶ τοῦ οὐ διαρρέων
, adverbium legisse animadvertit Lobeckius Paral. p. 156.
59

60-61. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-43

διαλγὴς δ' ἄτα διαφέρει τὸν αἴτιον παναρκέτας νόσου βρύειν Libri
διαλγὴς ἄτη
, nisi quod Robortellus
αἴτη
ex suo codice affert. Recte Schützius in secunda editione
διαλγὴs δ᾽ ἄτα
. In G. ante
διαφέρει
hoc signum est,
[
, minio scriptum, quo librarius indicare voluit
ἄτη
et
διαφέρει
, inter quae verba paene nullum in codice spatium est, maiore spatio disiungenda fuisse, quo spatio versuum fines notantur. Mox iterum tale spatium est inter
αἴτιον
et
παναρκέτας
. Asulanus igitur signo isto et spatio, quod post
αἴτιον
est, librarium verba ista
διαφέρει τὸν αἴτιον
expungenda indicasse ratus omisit ea in editione Ald. posuitque pro iis, quod in codice ut interpretatio supra scriptum est,
διασπαράσσει
. Itaque Turnebus quoque haec ita exhibuit,
διαλγὴς ἄτη διασπαράσσει, παναρκέτας νόσου βρύειν
, correcto vitio Aldinae, quae
παναλκέτας
habet. Scholiastes autem, qui
διασπαράσσει
ad
διαφέρει
adscripsit, quae interpretatio etiam in M. addita est, male haec interpretatus est. Hoc dicit poeta, graviter dolitura noxa differt auctorem (i. e. differt auctori poenam), ut satietate malorum abundet. Post hunc versum in libris repetitus legitur versus 57.
τοὺς δ᾽ ἄκραντος ἔχει νύξ
. Adscriptum est in M. G.
τοῦτο ὥςπερ ἐπαδόμενόν ἐστιν
.

62. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-44

θιγόντι Libri
οἴγοντι
. Stephani Scaligerique emendatio,
θιγόντι
, vel metri caussa recipi debebat. Recepit eam Blomfieldius: sed male idem ex Bothii sententia
οὔτι
, quod libri habent, in
οὔτε
mutavit. Neque enim
θιγόντι
ad ea pertinere potest, quae sequuntur,
πόροι τε πάντες etc
.
62

64. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-45

διαίνοντες Libri
βαίνοντες
. Scribendum
διαίνοντες
, quod etiam Lachmannus vidit. χερομυσῆ Deinde
τὸν χαιρομυσῆ
M. G. Rob.
τὸν χαιρομισῆ
Ald.
τὸν χειρομισῆ
Turn.
τὸν χειρομυσῆ
Pauwius aliique.
τὸν χερομυσῆ
scribendum esse vidit Porsonus.
64

65. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-46

φόνον καθαρσίοις ἴοιεν ἂν μάτην. Libri
φόνον καθαίροντες ἰοῦσαν ἄτην
. Scholiastes
ἀντὶ τῆς ἐπιούσης αὐτῷ ἄτης. Ἀττικῶν δὲ τὸ πρὸς αἰτιατικὴν συντάσσειν, καθαίρω σε τὸν φόνον· τὸ δὲ κοινόν, καθαίρω σε τοῦ φόνου
. Scaligero
ἐλοῦσαν μάτην
scribendum videbatur, quod ferri non magis potest quam quod Godefrido Müllero in mentem venit,
ἔθυσαν μάτην
. Aoristus enim id quod factum est indicat tamquam exemplum eius quod fieri soleat: quod autem non est factum, non potest pro exemplo esse. Heathius
ῥέουσι μάτην
scribendum coniecit; alii alia, quae tacere praestat. Corruptum esse apparet non finem tantum versus, sed etiam
καθαίροντες
. Nam nec spondeus ferri potest, quum puri ubique iambi sint, et, si recte in praecedente versu
διαίνοντες
scripsimus, de quo non videtur dubitandum esse, ipsum
καθαίροντες
propter formam et significationem displiceat necesse est. Videtur autem
καθαίροντες
ex interpretatione natum esse. Aeschylum scripsisse puto
φόνον καθαρσίοις ἴοιεν ἂν μάτην.
65

66. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-47

ἀμφίπτολιν
ἀμφίπτολιν
M. G.
ἀμφὶ πτόλιν
Ald. Rob. Turn.
Ἀνάγκαν ἀμφίπτολιν
Blomfieldius,
τὸν ἀμφιτειχῆ λεών
, quod est in Sept. c. Theb. v. 273. comparans, perperam interpretatur necessitatem urbi circumdatam, quum ab hostibus obsidione capta esset. Neque satis recte scholiastes
τὴν ἐκ διαφόρων πόλεων ἀνάγκην, ὅ ἐστι πόλεμον. ὡς “ἀμφιμάτορας κόρους” φησὶν ὁ Εὐριπίδης
(Androm. v. 467.).
ἐκ διαφόρων γὰρ πόλεων ἦσαν οἱ Ἕλληνες
. Immo intelligitur duplicis sedis necessitas, quam dii imposuerunt his mulieribus, ut ex patria abductae in aliena urbe servitutem paterentur. Haec autem verba,
ἀνάγκαν — αἶσαν
, parenthesin esse et Stanleius intellexit et scholiastes.
66

68. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-48

πατρῴων τάνδ' ἐςᾶγον αἶσαν
πατρῴων δούλιον ἐς ἄγον αἶσαν
M. G. Ald. In M. in
ἄγον
inter
γ
et
ο
aliquid erasum.
δούλιον ἐς ἄγον αἶσαν
ex codice suo Robortellus affert.
ἐςᾶγον
emendate Rob. Turn. Vitium in hoc versu arguit metri insolentia. Blomfieldius
δουλίαν
scripsit. Portus
δούλειον
voluerat. Immo
δούλιον
ortum esse puto ex adscripta interpretatione
δουλείαν
. Aeschylus enim scripsisse videtur
πατρῴων τάνδ᾽ ἐςᾶγον αἶσαν.
68

69-70. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-49

δίκαια καὶ μὴ 'μαῖς πρέπον τύχαις βίου βίᾳ φερομένων αἰνέσαι
δίκαια καὶ μὴ δίκαια πρέποντ᾽ ἀρχὰς βίου
M. G. Ald.
ἀρκᾶς βίου
ex codice affert Robortellus: ipse ex Sophiani coniectura
ἀρχαῖς βίου
dedit.
ἀρχαὶ βίου
Turn. Deinde
βίαι
vel
βίᾳ
M. G. Ald. Rob. Turn.
βίᾳ
ex codice affert Rob. Hic quoque metrum vitia ostendit. Atque alterum quidem
δίκαια
ab interprete adscriptum esse videtur. Quam suspicionem confirmat fortasse scholiastes, cuius haec est adnotatio,
εἴτε δικαίως εἴτε μή. ἐστὶ δὲ παροιμία· “δοῦλε, δεσποτῶν ἄκουε καὶ δίκαια κἄδικα.”
Deinde
πρέποντ᾽ ἀρχὰς βίου
vix possunt intelligi. Scholiastae legisse videntur
ἀπ' ἀρχᾶς
. Eorum enim hae sunt adnotationes, una ad v. 66.
τὸ ἑξῆς, ἐμοὶ δὲ πρέποντα καὶ ὀφειλόμενά ἐστιν ἀπαρχὰς
(sic etiam M.)
βίου τὰ τῶν βίᾳ με φερομένων αἰνέσαι πικρὸν φρενῶν στύγος κρατούσῃ. ἀνάγκην γάρ μοι οἱ θεοὶ προςήνεγκαν
: altera ad v. 69.
πρέποντά μοι ἐστι καὶ ὀφειλόμενα, ἐξότε τοῦτον ἐπανῄρημαι τὸν βίον, τὰ τῶν πρὸς βίαν κεκτημένων ἐπαινέσαι, καλυπτούσῃ τὴν κατ' αὐτῶν ἀποστύγησιν καὶ μηδὲ παρρησίᾳ τὸν δεσπότην κλαιούσῃ
, cui adnotationi quod in ed. Rob. praefixum est lemma,
πρέποντ᾽ ἀρχαίου βίου
, non legitur in codicibus M. G. Apparet iam scholiastas depravatam scripturam invenisse. Certa emendatione vereor ne non possint hi versus restitui: sed veri simile puto Aeschylum scripsisse
ἐμοὶ δ᾽, (ἀνάγκαν — αἶσαν) δίκαια καὶ μὴ 'μαῖς πρέπον τύχαις βίου βίᾳ φερομένων αἰνέσαι
. Nam
πρέπον τύχαις
scribendum esse probabilis est Schützii coniectura.
βίᾳ φερόμενοι
quum dicuntur domini, non severi in chorum significantur, sed violenti in Agamemnonem eiusque liberos.

70. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-50

πικρὸν
πικρὸν
Vict. et ita scholiastes.
πικρῶν
M. G. Ald. Rob. Turn.
70

71. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-51

κρατούσῃ
κρατούσῃ
Ald. δακρύων ὑφειμάτων Deinde
δακρύω δ᾽ ὑφ᾽ εἱμάτων
M. Rob. Turn.
δακρύω δ᾽ ὑφειμάτων
G. Ald. Corrupta haec esse vidit Porsonus ad Eur. Med. v. 1218. Non potest enim dubitari quin trimeter iambicus restituendus sit. Scribendum
δακρύων ὑφειμάτων
, qui genitivi pertinent ad
πένθεσιν
.
71

72. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-52

ματαίοισι
ματαίαισι
ante correctionem G. δεσποτᾶν Deinde libri
δεσπόταν
. Correxit Stanleius.
72

73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-53

παχνουμένῃ
πένθεσιν παχνουμένην
M. Rob.
πένθεσι παχνουμένην
G. Ald.
πένθεσι παχνουμένη
Turn. Scribendum erat
πένθεσιν παχνουμένῃ
. Itaque hanc epodum ita conformavi,
ἐμοὶ δ᾽ ἀνάγκαν γὰρ ἀμφίπτολιν θεοὶ προςήνεγκαν· ἐκ γὰρ οἴκων πατρῴων τάνδ᾽ ἐςᾶγον αἶσαν) δίκαια καὶ μὴ 'μαῖς πρέπον τύχαις βίου βίᾳ φερομένων αἰνέσαι, πικρὸν φρενῶν στύγος κρατούσῃ, δακρύων ὑφειμάτων, ματαίοισι δεσποτᾶν τύχαις, κρυφαίοις πένθεσιν παχνουμένη.
Me vero (duplicis enim sedis necessitatem addidere dii: nam ex patriis aedibus in hanc duxerunt sortem) iusta et iniusta eorum, qui violenti feruntur, pro mea conditione decet approbare, acerbo compresso animi odio, lacrimarumque veste celatarum propter temeraria dominorum fata occultis doloribus horrescentem.
73

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-54

πάρεστε
πάρετε
Ald. προςτροπῆς
προτροπῆς
G. Ald.
75

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-55

γένεσθε
γένεσθαι
, sed
ε
ad
αι
supra adscripto, M.
76

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-56

τύμβῳ χέουσα
τύφῳ δὲ χέουσα
M. G.
τύφῳ δὲ χέουσα
codex Robortelli. In M. adscriptum
οἶμαι τύμβῳ
. In G.
τύφῳ
vocabuli ultima syllaba punctis notata et
μβῳ
supra scriptum.
τύμβῳ δὲ χέουσα
Ald. Rob.
τύμβῳ χέουσα
emendate Turn.
77

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-hermann1852-appcrit-lat1-57

εὔφρον' In
εὔφρον'
in M.
ο
ex
ω
factum est. κατεύξωμαι Deinde
κατεύξομαι
M. G. Ald. Rob. Emendavit Turnebus.
78

Wecklein’s commentary on Choephoroi / Libation Bearers (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 163–234; single HW42J8 OCR witness, conservatively retained. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

59-73. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-29

1
Begründung ( δὲ wie 32) zu φοβεῖται δέ τις τόδ᾽ εὐτυχεῖν: Die Entscheidung der strafenden Gerechtigkeit erschaut schnell die offenbaren Verbrecher; solche aber, deren Schuld sich im Zwielicht birgt, erwartet erst mit der Zeit die Strafe; andere aber deckt wirkungslose (d. h. die Bestrafung ver- eitelnde) Nacht. Der Mord ist offenbar durch das Blutmal, das nicht zerfliefst; der mit Seelenschmerz verbundene Aufschub bewirkt bei dem Mörder nur üppige Blüte der Krankheit (vgl. zu 381 ff.); kein Versteck giebt es für ihn und wenn alle Ströme der Erde sich vereinigen, können sie das Blutmal seiner Hand nicht rein waschen." Den drei Gliedern ταχεία ἐν φάει, χρονίζοντας ἐν μεταιχμίῳ σκότου, ἄκραντος — νύξ entsprechen die drei Glieder des Gegensatzes: immer sichtbare Spur ( ἐν φάει), Aufschub ( χρονίζοντας), Versteck ( νύξ). Anderes Unrecht wird bald gleich, bald spät, manchmal auch gar nicht bestraft, den Mord erwartet unter allen Umständen die Strafe. Aschylos liebt es, durch solchen Kontrast das Verbrechen des Mordes als das schwerste hervorzuheben. Vgl. zu Ag. 990 und besonders Eum. 648 Fesseln kann man lösen: der Tote aber steht nicht wieder auf; dafür allein hat Vater Zeus keine Sühne geschaffen; alles andere nimmt er nicht so schwer." τὰ δ᾽ ἐν μεταιχμίῳ σκ. χρονίζοντας um des Versmarses willen statt der gewöhnlichen Wendung τοὺς δὲ . . χρονίζοντας. — ἐν μεταιχμίω σκότου scil. καὶ φάους, wie sich aus dem Vorhergehenden ergiebt. Vgl. Aristoph. Vö. 187 ἐν μέσω δήπουθεν ἀήρ ἐστι γῆς (scil. καὶ οὐρανοῦ). ἅπαξ ποθέν wie Αg. 1004 πεσὸν ἅπαξ, Eum. 651
ἀνδρὸς δ᾽ ἐπειδὰν αἷμ᾽ ἀνασπάσῃ κόνις ἅπαξ θανόντος
. – φόνος πέπηγεν: haec e populari quadam superstitione intellegenda sunt, ad nostram etiam aetatem propagata, qua maculam ex sanguine hominis iniuste caesi in terram effuso semper manere nec elui posse fingebant (Schütz). διαφέρει, differt, hält hin. - Das dunkle Wort παναρκέτας (vgl. zu Eum. 529 ) erklärt der Schol. τῆς εἰς πάντα τὸν χρόνον ἀρκούσης αὐτῷ. Vgl. Suid. παναρκέος· τοῦ μεγάλου καὶ δυνατοῦ und πανταρκής Pers. 857 . Mit βρύειν vgl. ἀνθεῖ 1007. Genet. wie Soph. Oed. K. 17 x ρος . . βρύων δάφνης ἐλαίας ἀμπέλου. Der Infin. steht konsekutiv. νυμφικῶν ἑδωλίων wie πωλικῶν εδωλίων Sept. 441 von den παρθε νῶνες. Als Versteck erscheint die Frauenwohnung auch Sol. eleg. 4, 30 εἰ καί τις φεύγων ἐν μυχῷ ᾖ θα λάμου, Eur. Iph. Τ. 825 λόγχην . ἐν παρθενῶσι τοῖσι σοῖς κεκρυμμέ νην. πόροι τε πάντες κτ.: vgl Soph. Oed. Τ. 1227 οἶμαι γὰρ οὔτ᾽ ἂν Ἴστρον οὔτε Φᾶσιν ἂν νίψαι καθαρμῷ τήνδε τὴν στέγην κτέ. διαίνοντες, anfeuchtend, konnte Der hier mit καθαίροντες erklärt werden, welches statt des ergänzten ῥοαῖσιν in den Handschriften steht. · ᾐόνησαν: aus einer anderen Stelle des Asch. (frg. 366 Dind.) wird γόνησας angeführt und mit ἔλουσας erklärt. Der Potentialis der Vergangenheit steht ähnlich wie der s. g. gnomische Aorist.

74. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-30

2
ἀνάγκαν ἀμφίπτολιν von der Knechtschaft, infolge deren sie von einer Stadt, ihrem Vaterlande, in eine andere Stadt abgeführt worden sind. Der Schol. verweist auf ἀμφιμάτορας κόρους Eur. Androm. 466 (Geschwister, die von zwei Müttern, aber einem Vater stammen). Vgl. Hesych. ἀμφιμήτορες· οἱ ἐκ πολλῶν (vielmehr ἐξ ἄλλων, wie Buresch verbessert) μητέρων γεγονότες ἀδελφοί. Αἰσχύλος Ηρακλείδαις. Vgl. auch τῆς ἀναγκαίας τύχης Soph. Ai. 485 .

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-31

3
4
ἐσᾶγον αἶσαν: vgl. Hom. Ω 719 εἰσάγαγον κλυτὰ δώματα, ζ 91 εἴ ματα . . ἐσφόρεον μέλαν ὕδωρ, Eur. Hik. 876 χρυσὸν . . οὐκ εἰσεδέξατ' οἶκον, Iph. Τ. 742 εἰσβήσω σκάφος, Hel. 1566 εἰσέθεντο σέλματα, Herc. 850 οὗ γέ μ᾽ εἰσπέμπεις δόμους.

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-32

5
6
Schol. ἔστι δὲ παροιμία· δοῦλε, δεσποτῶν ἄκουε καὶ δίκαια κἄδικα.

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-33

7
8
πρέποντα ( ἐστὶν ἐπ᾿ ἀρχᾶς βίου, es kommt mir zu bei der Abhängigkeit meines Lebens. Krüger I 68, 40, 4.

79. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-34

9
10
βία φρενῶν (mit innerem Widerstreben) wie Sept. 599 , Suppl. 806
βία καρδίας
.

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg006-wecklein1888-com-ger1-35

11
ὑφ᾽ εἱμάτων, um die Thranen zu verbergen ( κρυφαίοις πέν θεσιν 82).