Aeschylus Agamemnon 1035

Theodore Alois Buckley (Translator)

Table of Contents

Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →
Do thou betake thyself within too—I mean thee, Cassandra; since Jove in no wise wrathful hath made thee to be a partaker of the layers in our house, along with many slaves, placed near the altar of the god of property; step forth from out this car, and be not high-minded. For in truth they say, that even Alcmena's son once upon a time submitted to be sold, and against his will to put his hand to the yoke. If then the destiny. of this condition befall any, great is the advantage of having masters of old-established opulence. But they who, without having ever expected it, have reaped a rich harvest, are' both stern in all things to their slaves, and go beyond the line. With us you have such things as are regular 4
.

Agamemnon. Aeschylus. Theodore Alois Buckley (Translator). London. 1849.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Volunteer.

Current edition Experimental

The Agamemnon (OCR draft) (English) (The Agamemnon. Theodore Alois Buckley, 1849.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (8)
Ἀγαμέμνων First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 1035-1071 focus
Ἀγαμέμνων Perseus (Aeschylus, Volume 2. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1926.) — 1035-1071 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 1035 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Gottfried Hermann, 1852.) — 1035 focus
ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ (OCR draft) Experimental (ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1035 focus
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. N. Wecklein, 1885.) — 1035 focus
εἴσω κομίζου καὶ σύ, Κασάνδραν λέγω,
ἐπεί σ᾽ ἔθηκε Ζεὺς ἀμηνίτως δόμοις
1020
κοινωνὸν εἶναι χερνίβων, πολλῶν μετὰ
δούλων σταθεῖσαν κτησίου βωμοῦ πέλας.
ἔκβαιν᾽ ἀπήνης τῆσδε, μηδ᾽ ὑπερφρόνει.
καὶ παῖδα γάρ τοι φασὶν ᾿Αλκμήνης ποτὲ
πραθέντα τλῆναι δουλίας μάζης βία.
1025
εἰ δ᾽ οὖν ἀνάγκη τῆσδ᾽ ἐπιρρέποι τύχης,
ἀρχαιοπλούτων δεσποτῶν πολλὴ χάρις·
οἳ δ᾽ οὔποτ᾽ ἐλπίσαντες ἤμησαν καλῶς,
Ἀγαμέμνων (OCR draft) Experimental (Ἀγαμέμνων. Martin L. West, 1990.) — 1035 focus
εἴσω κομίζου καὶ σύ, Κασ σάνδραν λέγω,
1035
ἐπεί σ᾽ ἔθηκε Ζεὺς ἀμηνίτως δόμοις
κοινωνὸν εἶναι χερνίβων, πολλῶν μετὰ
δούλων σταθεῖσαν κτησίου βωμοῦ πέλας.
ἔκβαιν᾽ ἀπήνης τῆσδε, μηδ᾽ ὑπερφρόνει·
καὶ παῖδα γάρ τοί φασιν Ἀλκμήνης ποτέ
1040
πραθέντα τλῆναι δουλίας μάζης θιγεῖν.
εἰ δ᾽ οὖν ἀνάγκη τῆσδ᾽ ἐπιρρέποι τύχης,
ἀρχαιοπλούτων δεσποτῶν πολλὴ χάρις·
οἳ δ᾽ οὔποτ᾽ ἐλπίσαντες ἤμησαν καλῶς,
ὠμοί τε δούλοις ...
1045
..... πάντα, καὶ παρὰ στάθμην
ἔχεις παρ᾽ ἡμῶν οἷάπερ νομίζεται.
Aeschyli Agamemnon (OCR draft) Experimental (Aeschyli Agamemnon. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 1035 focus
Translations (8)
Agamemnon Perseus (Aeschylus. The poetical works of Robert Browning, Volume 13. Browning, Robert, translator; Berdoe, Edward, editor. London: Smith, Elder and Co., 1889.) — 1035-1071 focus
AGAMEMNON (OCR draft) Experimental (AGAMEMNON. Paul Mazon, 1920-1925.) — 1035 focus
assurance
Agamemnon (OCR draft) Experimental (Agamemnon. Robert Potter, 1779.) — 1035 focus
Thou too, Caſſandra, enter; ſince high Jove,
Gracious to thee, hath plac’d thee in this houſe *
,
With many ſlaves to ſhare the common rites,
And deck the altar of the fav’ring God.
Come from that chariot, and let temperance rule
1170
Thy lofty ſpirit: e’en Alcmena’s ſon b
,
Sold as a ſlave, ſubmitted to the yoke
Perforce;
Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, Agamennone: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 1035 focus
Entra tu pure.
Dico a te, Cassandra:
poi che benignamente volle Giove
che i sacrifici tu partecipassi
fra i molti servi, stando presso all' ara
1205
del Dio custode della casa. Scendi
dal cocchio, scaccia il tuo soverchio orgoglio.
Anche il figlio d'Alcmena, un tempo, dicono,
fu venduto, e dove' piegarsi a forza
a servil giogo.
1210
Allor che su noi piomba
di tal sorte la forza, è assai fortuna
trovar padroni d'opulenza antica:
ché quanti ricca messe hanno ricolta
oltre ogni loro speme, in tutto crudi
1215
sono coi servi, oltremisura.
Tu
quanto conviene troverai fra noi.
Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 1035 focus
Priusquam sanguineum ſpumaret robur.
Non tamen plus proijciens ſpernar.
Aeschylus, Agamemnon: German translation (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon: German translation. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1919–1923.) — 1035 focus
von Aulis aufflog, da zur Troiafahrt
das Heer die Taue löste.
1035
Und seine Heimkehr sah ich selber,
die eignen Augen sind mir Zeuge,
990 und dennoch tönen Höllenlieder
mißlautend
in meinem Innern, die mich niemand lehrte,
1040
und fehlt der Seele
des Hoffens frohe Zuversicht.
995 Nicht trügt das Zeichen, wenn das treue Herz
beklommen warnend an den Busen pocht:
ich kann nur beten, daß der Ausgang mir
1045
1000 die Ahnung Lügen strafe.
Wo zu vollsaftig Gesundheit strotzt,
ist nah die Gefahr, denn der Nachbar wühlt
an der schützenden Mauer, die Krankheit.
1005 Und segelt zu grade die Barke des Glücks,
1050
rasch trifft sie das Riff,
das unter der Brandung verborgen.
Wenn dann die Liebe zum Gewinn
nur reichlich auszuwerfen wagt,
1010 so mag vielleicht das ganze Schiff
1055
an Ladung überfrachtet nicht versinken.
Ein günstiges Jahr, wenn üppig die Saat
1015 getränkt von dem Segen des Himmels gedeiht,
verjagt aus dem Lande die Hungersnot.
Doch wenn des sterbenden Mannes Blut
1060
einmal den Boden mit Purpur genetzt,
1020 dann weckt kein Zauber das Leben.
English (E. D. A. Morshead, 1889, second edition) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Agamemnon — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 1035 focus
Re-enter Clytemnestra.
Get thee within thou too, Cassandra, go!
1185
For Zeus to thee in gracious mercy grants
To share the sprinklings of the lustral bowl,
Beside the altar of his guardianship,
Slave among many slaves. What, haughty still?
Step from the car; Alcmena's son, 'tis said,
1190
Was sold perforce and bore the yoke of old.
Ay, hard it is, but, if such fate befal,
'Tis a fair chance to serve within a home
Of ancient wealth and power. An upstart lord,
To whom wealth's harvest came beyond his hope,
1195
Is as a lion to his slaves, in all
Exceeding fierce, immoderate in sway.
Pass in: thou hearest what our ways will be.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos, Band I, Agamemnon. Independent Donner line citations, Smyth card correspondence, twelve located textual notes and opening metrical facsimiles. Unfinished OCR proofreading and note attribution are documented in the review inventory.) — 1035 focus
Tritt du hinein auch: dich, Kassandra, red' ich an.
Zeus sandte dich dem Hause, daß du sonder Groll
Theilnehm'st am heiligen Weihebad, im weiten Kreis
985
Der Diener stehend an des Gottes Opferherd.
Auf, steig' herab vom Wagen, laß den Uebermuth!
Denn auch der Sohn Alkmene's hat, erzählt man, einst,
Verkauft in Knechtschaft, sich des Zwanges Joch gefügt.
Doch, trifft so bittern Looses Schlag einmal das Haupt,
990
Verdient ein altbegütert Haus den besten Dank.
Denn die des Reichthums unverhoffte Saat gemäht,
Sind ihren Sklaven immer hart zur Ungebühr.
In unserm Haus empfängst du, was der Brauch verlangt.
(Kassandra bleibt unbeweglich.)

Commentary

Critical apparatus to Agamemnon (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Agamemnon.) focus

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-43

ἰσόπαιδα
ἰσόπεδα
Flor. Rob.
75

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-44

ὅ τε Librorum scripturam
ὅτε
emendavit Auratus. νεαρὸς
νοερὸς
Bess.
76

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-45

ἀνάσσων Libri
ἀνάσσων
, non aptum infirmae medullae verbum. Correxi in priore Aristophanis Nubium editione ad v. 994.
77

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-46

οὐκ ἔνι χώρᾳ
οὐκ ἔνι χώραι
Μ.
οὐκ ἔνι χώρᾳ
Farn. Vict.
οὐκ ἐνιχώρᾳ
Rob.
οὐκένι χώρᾳ
G.
οὐκένι χώρα
Ald.
οὐκ ἔνι χώρα
Turn.
οὐκ ἐνὶ χώρᾳ
Bess. Frustra
οὐκ ἔνι χώρα
quum ab aliis, tum a Wakefieldio Silv. crit. II. p. 44. tentatum est. De formula
ἐν χώρᾳ, κατὰ χώραν
, quae usurpatur de iis quae firma suo loco stant sive, ut Horatii verbis utar, certa sede manent, videndi Valckenarius ad Herod. IV. 135. ad Theocr. Adon. p. 365. Ernestius ad Callim. h. D. v. 192. Boissonadus ad Eunap. p. 306. Αpud Callimachum est
πλαζομένη πελάγεσσι, πόδες δέ οἱ οὐκ ἐνὶ χώρᾳ
. Similiter Pindarus Pyth. IV. 485.
ῥᾴδιον μὲν γὰρ πόλιν σεῖσαι καὶ ἀφαυροτέροις, ἀλλ᾽ ἐπὶ χώρας αὖτις ἕσσαι δυςπαλὲs δὴ γίγνεται
. Verum id non satis aptum hoc loco videtur, praesertim si
ν
scribitur. Id recte se haberet, si ullo pacto admitti posset scholiastae explicatio
τῷ τόπῳ ἐκείνῳ
. Nam
ἐνί
si legitur, omnis vis in hoc verbo est. Eatenus recte Boissonadus cum cod. Bess.
οὐκ ἐνὶ χώρᾳ
. Sed id vix potest aliter defendi, quam ut tota formula ex epicis petita dicatur. Nam in Attico scriptore requirimus potius
οὐκ ἐν χώρᾳ
, neque tragici
ἐνί
alibi quam in melicis admisisse videntur. Equidem
χώρᾳ
intellexerim de loco et numero in quo quid habetur, ut apud Theognidem v. 151.
ὕβριν, Κύρνε, θεὸς πρῶτον κακὸν ὤπασεν ἀνδρί, οὗ μέλλει χώρην μηδεμίαν θέμεναι.
et v. 821.
οἳ δ᾽ ἀπογηράσκοντας ἀτιμάζουσι τοκῆας, τούτων τοι χώρη, Κύρν', ὀλίγη τελέθει.
Dicit igitur chorus non inest, non censetur in loco aliquo et numero.
78

79. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-47

τό θ᾽ ὑπεργήρων φυλλάδος
τίθιπεργήρως
M. G. (sic M. G.)
τίθι περ γήρως
Marc. Ald.
τίθι περ γήρυς
Rob.
τόθι περγήρως
Bess.
τόθιπερ γήρως
Flor.
τόθη περ γήρως
Turn.
τόθ' ὑπεργήρων
Farn.
τόθ' ὑπέργηρων
Vict. De accentu v. Göttlingium p. 288. Tum
φυγάδος
G.
φυλάδος
Ald.
79

80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-48

τρίποδας
τρίποδος
Flor. Farn.
80

81. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-49

δ᾽ omittit Bess. ἀρείων
ἀρείων
Ald. Ad
γέρων
, quod in
ὑπεργήρων
inest, referendum esse
ἀρείων
Blomfieldius intellexit.
81

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-50

ἡμερόφαντον
ἡμερόφατον
M. Bess. G. Ald. Rob. Emendatam scripturam
ἡμερόφαντον
habent Farn. Turn. Vict.
82

83. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-51

Τυνδάρεω Egressam interea dum locutus erat coryphaeus ex regiis aedibus Clytemnestram compellat, quae in scena sacris faciendis occupatur. Pro
Τυνδάρεω
nescio an scribendum sit
Τυνδαρίου
. V. ad Eur. Iph. Aul. v. 596.
83

87. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-52

πειθοῖ
πυθοῖ
Flor.
πειθοῖ
Farn. cum reliquis. Quod Blomfieldius scribendum coniecit,
πευθοῖ
, Scaliger primus coniecerat, probabile illud, sed ut non necesse sit
πειθοῖ
mutare. θυοσκεῖς Turn.
θυοσκεῖς
, probatum Aurato, Vossio, Bentleio, Stanleio, Blomfieldio. In Farn. in quo
θυοσκινεῖς
, ut in ceteris libris, scriptum est, adscripta haec glossa est,
θύματα κινεῖς, πέμπεις
. Ibidem scholion
εὕρηται καὶ θυοσκοεῖς, ὡς ἀπὸ τοῦ θυοσκόος, ὁ διὰ θυσιῶν τὸ μέλλον κοῶν ἤτοι νοῶν. θύος γὰρ τὸ θύμα
. Hesychius
θυοσκεῖν, ἱεροῖς παρέχεσθαι, ἢ θεοῖς
, quod recte emendatur
ἱερὰ παρέχεσθαι τοῖς θεοῖς
. Eustathio assentitur Blomfieldius, p. 1626, 47. et 1905, 22.
θυοσκόος
a
κέω
pro
καίω
derivanti, licet posteriore loco, ut p. 1346, 36. 1601, 3. etiam alteram rationem, qua a
κοεῖν
dici voluerunt, sicut Etym. M. p. 457, 42. et Orion p. 73, 16. 102, 21. afferat. V. etiam schol. ad Il. XXIV. 221. Si recte se habet
θυοσκεῖν
, eadem haec analogia est quae in
βοηθεῖν, βοηθόος
. Sed si
θυοσκόος
non est a
θυοσκοέω
factum (ignorare autem videntur hoc verbum grammatici, qui
κοεῖν
pro fonte ponant), verbum esse debebit
θυοσκοεῖν
, ut recte scriptum sit in scholio codicis Farn.
θυοσκοεῖς
. Quis autem contendat non Hesychium quoque
θυοσκοεῖν
potius quam
θυοσκεῖν
scripsisse? Quamquam non probo Boissonadum, qui exhibuit quod Lobeckio ad Phryn. p. 523. in Aeschyli versu placebat,
θυοσκοεῖ
. Id saltem
θυοσκοιεῖς
scribendum erat. Pro
θυοσκόος
etiam
θνησκόος
ab Hesychio adnotatum est, quae nominis forma restituenda est Eustathio p. 1601, 3. Accedunt ad haec alia huius verbi vestigia apud Hesychium:
κοίης, ἱερεὺς Καβείρων ὁ καθαίρων φονέα· οἳ δέ, κόης
. Item
κοιᾶται, ἱερᾶται
, et
κοιώσατο, ἀφιερώσατο, καθιερώσατο
. Quae quum ita sint, non ausus ego quidem sum tam dubia fide nisum
θυοσκεῖς
admittere, sed servandum duxi quod libri habent
θυοσκινεῖς
, etsi ne hoc quidem verbum aliunde innotuit. Videtur sic etiam Porsonus sensisse, qui nullam suspicionis notam apposuerit.
Θυοσκεῖς
si scripsit Aeschylus, decem habemus systemata, caditque Lindneri observatio, quam suam fecit 0. Müllerus, ternario numero procedere anapaestorum systemata. De eo invento dixi in Opusc. VI. p. 142.
87

90. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-53

NA Hunc versum editores nonnulli, in iisque Porsonus, Heathio suasore eiiciendum censuerunt. Non est cur damnetur. Omnium, inquit, in aris deorum ardet flamma, qui urbem regunt, superum, inferum, quique in caelo degunt, quique hominum negotiis adsunt. Praeterea ne idem quidem si significaretur hoc versu quod praecedente, reprehendi posset. Sic Sophocles Ant. v. 851.
οὔτε βροτοῖσιν οὔτ᾽ ἐν νεκροῖσιν μέτοικος, οὐ ζῶσιν, οὐ θανοῦσιν
. Quin ipse Aeschylus tuetur hunc versum, quum in Sept. ad Th. v. 254. dicat
χώρας τοῖς πολισσούχοις θεοῖς, πεδιονόμοις τε κἀγορᾶς ἐπισκόποις
. Quos ibi dicit
πολισσούχους
, eos hic
ἀστυνόμους
, quo modo
ἀστυνόμους ὀργάς
Sophocles Ant. v. 355.
90

91. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-54

δώροισι
δώροις
M. Marc. Bess. G. Flor. Ald. Rob.
δώροισι
Farn. Turn. Vict. Schol. Aristophanis ad Equitum v. 1317.
ἔθος ἦν τοῖς ἐν ἀγυιαῖς ἱσταμένοις θεοῖς ἐπὶ ταῖς ἐρχομέναις ἀγγελίαις θύειν, ὡς ἂν εἰ ἀγαθαὶ εἶεν, ἐπινεύσαιεν ταύταις, εἰ δὲ τοὐναντίον, ἀποτρέψαιεν
.
91

94. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-55

χρίματος
χρήματος
M. Marc. Rob.
χρήματος
Bess. G. Ald.
χρίσματος
Flor. Farn. Turn. Antiquior et poetis usitata forma
χρίμα
est.
94

97. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-56

τούτων
τοῦτον
Marc. Rob. λέξασ᾽ M. Flor. Bess. Farn. Rob.
λέξας
G.
λέξαι
Ald. Turn. ὅ τι καὶ δυνατὸν
ὅτι καὶ δυνατὸν
M. Bess. Farn. Ald. Rob.
ὅ τι καὶ δυνατὸν
Flor. Vict. Solus Turn.
ὅτι καὶ σοὶ δυνατὸν
, deceptus errore Aldinae
σοί
. Frustra haesitatum est in constructione. Monui iam in priore Nubium editione ad v. 180. et ad Vigerum n. 219. copulam participio, quasi id verbum rectum esset, esse subiectam, ut apud Homerum Il. ΧΧΙ. 247.
ὣς φαμένη, καὶ κερδοσύνῃ ἡγήσατ' Ἀθήνη
, ubi unus scholiastarum
ἢ περισσὸς ὁ καί, ἢ τὸ φαμένη ἀντὶ τοῦ ἔφη
. Sed quod addit,
ἢ πρὸς τῷ ταῦτα εἰρηκέναι καὶ δολίως ἡγήσατο
, ab Homerica dicendi consuetudine abhorret. Id non reputavit Doederlinus, qui in Lectionum Homericarum specimine II. p. 9. seqq. exempla, quae hoc genus constructionis habent, parum feliciter removere conatus est. Hesiodi quidem illud in Theog. v. 56.
ὃ δ᾽ ἀσφαλέως ἀγορεύων, αἶψά τε καὶ μέγα νεῖκος ἐπισταμένως κατέπαυσεν
, non est hoc modo dictum, sed
τέ
eam habet potestatem, ut plerumque fieri solita notet.
97

98. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-57

αἰνεῖν
εἰπεῖν
Victorius ex Flor. Farn. Canterus ceterorum librorum scripturam
αἰνεῖν
restituit, cuius explicatio est
εἰπεῖν
. Ancipitis enim significatus est
αἰνεῖν
, ut Latinum praedicare. Vt hic, ita Choeph. v. 187.
98

100. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-58

ἣ νῦν ποτὲ μὲν
ἣ νῦν τοτὲ μὲν
M. Flor. Bess. Rob. Turn. In M. glossa
ἔσθ' ὅτε μὲν
adscripta est.
ἣ νυν
(cum gl.
δὴ
)
τοτὲ
(cum gl.
ποτὲ
)
μὲν
Farn.
ἣ νῦν ἔσθ' ὅτε μὲν
, verbis
ὅτε μὲν
punctis deletis et supra scripto
τότε μὲν
, G.
ἣ νῦν εὖτ' ὅτε
, omisso
μὲν
, Ald.
100

101. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-59

ἀγανὰ φαίνουσ'
ἀγανὰ φαίνεις
M. G. Turn.
ἄγαν ἀφαίνεις
Ald.
ἀγανὰ φαίνει
Bess.
ἀγανὰ φανεῖσ'
Rob.
ἀγανὰ φαίνουσ'
Flor. Farn. Vict. Butleri elegantem coniecturam
σαίνουσ'
in textum recepit Blomfieldius. Sed recte se habere videtur
φαίνουσ'
, etsi Porsono quoque suspectum erat, non illud quidem cum Wunderlichio et Wellauero omissione participii, sed propria vi verbi defendendum. Est enim
φαίνειν
lucere, et hinc demum activa collustrandi declarandique potestas deducta. Euripides El. v. 1233. de Dioscuris
ἀλλ᾽ οἵδε δόμων ὑπὲρ ἀκροτάτων φαίνουσί τινες δαίμονες ἢ θεῶν τῶν οὐρανίων
. Quod recte interpretatus est Seidlerus. Vt ex
φαείνω
factum est
φαίνω
, sic
φαίνω
ex Homerico
φαείνω
.
101

102. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-60

ἄπληστον
ἄπλητον
M. G. Ald. Rob. Veram scripturam ceteri habent.
102

103. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-61

τῆς θυμοβόρου φρενολύπης
τὴν θυμοφθόρον λύπης φρένα
M. Bess. G. Ald. Rob.
τὴν θυμοβόρον λυποφρένα
Farn.
τὴν θυμοβόρον λύπης φρένα
Vict. ex Flor.
τὴν θυμοβόρον φρένα λύπην
ex coniectura Turn. Porsonus ex Pauwii coniectura
τὴν θυμοβόρον φρενὶ λύπην
. Languet haec appositio. Quam nonneminis coniecturam in Annalibus Heidelbergensibus memoratam dicit Blomfieldius,
τῆς θυμοβόρου φρενολύπης
, mea est, non illa quidem a genere dicendi Aeschyleo aliena et, ut mihi videtur, aliis coniecturis melior. Requiritur enim genitivus ad
ἄπληστον
. Et sane cogitatio insatiabilis est sollicitudinis de capta urbe et salute Agamemnonis.
103

103.note. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-62

Non respondet choro Clytaemnestra. Scilicet quum ante aedes regias in scena complures arae cerni videantur, in quibus ignis vel accensus erat vel iam accendebatur, egressa ex aedibus regina, ut mos est, cum duabus ancillis, ad eas aras deinceps accedit, tus et suffimenta in ignes iniiciens. Deinde videtur spectatoribus a dextra abire, ut in urbe sacra factura; tum redire finito chori carmine. Postquam igitur chorus parodum et coniunctum cum ea stasimon cecinit, propius ad orchestram accedente Clytaemnestra, unde v. 241.
τόδ᾽ ἄγχιστον Ἀπίας γαίας ἕρκος
vocatur, iterum eam compellat, spectareque ad illud quod antea non responderat videntur haec verba v. 248.
οὐδὲ σιγώσῃ φθόνος
. Parodum autem quum chorus canere incipit, aliquid nuntii acceptum esse ex accensis ignibus coniiciens, adhuc se de reditu sperare significat. Ceterum parodus haec chori similiter composita est ut illa quae est in Persis, ut anapaestos sequantur stropha, antistropha, epodus, tum autem carmen quod iusti chorici carminis formam habeat a totoque choro cani videatur, praegressum autem carmen epodicum inter partes quasdam chori sit distributum. Quomodo ea distributio facta sit, certo dici non potest. Illud patet, non esse de hemichoriis cogitandum, quae strophas cecinerint, epodum deinde universo choro canente. Id enim fieri non patiebatur Calchantis oratio, coepta in antistropha, finita autem in epodo. Multo credibilius est hanc trium partium distinctionem ad tres στοίχους pertinuisse. Atque haud scio an pauci, ac fortasse non plures quam cuiusque στοίχου medius, simul cecinerint stropham, antistropham, epodum; versum autem intercalarem,
αἴλινον αἴλινον εἰπέ, τὸ δ᾽ εὖ νικάτω
, in stropha totus secundus στοῖχος, in antistropha totus tertius, in epodo vel totus primus vel omnes tres στοῖχοι cecinerint. Certe si aequalitatis studium respicimus, quod tam magnum apud tragicos invenitur, consentaneum est ordines sic fuisse dispositos, Quae O. Müllerus in Eumenidibus p. 196. de parodo excogitavit, ab ipso conficta sunt, nec sane perite.

104. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-63

ὅδιον κράτος αἴσιον Attulit hunc versum Aristophanes in Ranis v. 1308. (1276.) ubi vulgo
ὅσιον κράτος αἴσιον
legitur. Ravennatis libri scripturam
ὃς διον
patet ex
ὅσιον
et
ὅδιον
in unum coniunctis esse conflatam. Scholiastae ad Aristophanis locum verba,
ἐν τοῖς πλείστοις αἴσιον, Ἀσκληπιάδης τὸ ὅσιον
, rectene emendaverit, quem Brunckius probat, Pauwius,
ἐν τοῖς πλείστοις ὅδιον, Ἀσκληπιάδης δὲ ὅσιον
, an contrarium ille rettulerit, dubitari potest. Si ita iudicavit Asclepiades, fecit id eo, quod
ὅδιον
idem esse atque
αἴσιον
existimavit. Nam Hesychius
ὅδιος οἰωνός, αἴσιος
. Hic quidem ego Aeschylum non hoc, sed proprio significatu
ὅδιον κράτος
dixisse puto vim viatricem, quo indicaret profectionem instituentes. Nam etiam
ὅδιος οἰωνός
non quaevis fausta avis est, sed quae iter facturo fausta pronuntiat. Vnus apud Brunckium Aristophanis codex
λέγειν
pro
θροεῖν
.
104

105. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-64

ἐκτελέων Libri omnes
ἐκτελέων
, nisi quod Rob. divisim
ἐκ τελέων
. Afferuntur haec,
αἴσιον ἀνδρῶν ἐκτελέων
, in scholio ad Aristoph. Ran. v. 1295. Certatim viri docti
ἐντελέων
emendarunt, Auratus, Scaliger, Casaubonus, alii. Nam
ἐντελεῖς
grammatici interpretantur per
οἱ ἄρχοντες
. Librorum scripturam qui defendere volet, divisim scribere debebit
ἐκ τελέων
, ut
κράτος ἐξ ἀνδρῶν τελέων
dicatur imperium quo a supremis ducibus imperata est expeditio. Sic Agamemno
ἀνὴρ τέλειος
dicitur v. 939. et
κράτος
, licet alio significatu,
ἔκ τινος
v. 1438.
κράτος ἰσόψυχον ἐκ γυναικῶν
. Sed multo praestabilius est
ἐντελέων
. καταπνείει Αld.
καταπνέ ει
, erasa post e una littera, M.
καταπνέει
Rob. Turn.
καταπναίει
G.
καταπνεύει
Bess. Flor. Farn. In Farn. ad
καταπνεύει
adscriptum
διὰ τὸ μέτρον
.
105

106-107. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-65

μολπάν, ἀλκᾷ σύμφυτος αἰών
μολπάν
etiam M. Deinde omnes libri
ἀλκὰν σύμφυτος αἰών
. Scholiastes
ὁ γὰρ σύμφυτός μοι αἰών, ὃ ἐστι τὸ γῆρας, διὰ τὴν εἰς θεοὺς πειθὼ μολπήν μοι καὶ ἀλκὴν καταπνεῖ. ὅ ἐστιν, εἰ καὶ γέρων εἰμί, ὅμως μέλψω τὰ γεγονότα· πέποιθα γὰρ ὅτι εἰς πέρας αὐτὰ ἄξουσιν οἱ θεοί.
Patet haec neque cum verbis poetae congruere, nec, si congruerent, aptam sententiam praebere. Non minus inepta sunt quae recentiores, vel ut similem sententiam extunderent interpretando, vel temere coniectando attulerunt. Quid dici oporteat, res ipsa monstrat. Nam chorus quum dicit adhuc mihi fiducia cantum inspirat, quo augurio suscepta sit expeditio, quid aliud indicat quam adhuc se confidere ratum fore augurium? Cur autem adhuc? Nempe quia destinatum tempus nondum est exactum. Ex quo manifestum est ad
πειθώ
per appositionem adiectum fuisse id quo niteretur ea fiducia. Quare scripsi
ἀλκᾷ σύμφυτος αἰών
. Saepe
ἀλκή
pugnam et bellum significat, ut in Sept. ad Th. v. 855. Bello autem
σύμφυτος αἰών
tempus est coniunctum cum eo, satis usitato genere dicendi. Sophocles Oed. C. v. 7.
στέργειν γὰρ αἱ πάθαι με χὦ χρόνος ξυνὼν μακρὸς διδάσκει.
Oed. R. v. 1082.
οἱ δὲ συγγενεῖς μῆνές με μικρὸν καὶ μέγαν διώρισαν.
Ita Euripidi Herc. fur. v. 1293.
συγγενῶς δύστηνος ὤν
dicitur qui per omnem vitam infelix fuit. Saepe autem
σύμμετρος
eodem modo dicitur, ut in Choeph. v. 602. et in Oed. R. v. 1113. vel
συμμετρούμενος
, ut ibidem v. 73. 963. Aliter paullo, sed tamen non plane dissimiliter persona indutus
Αἰών
apud Nonnum VII. 9.
καὶ Διὶ παμμεδέοντι δυηπαθέων γένος ἀνδρῶν ἄμμορον εὐφροσύνης ἐπεδείκνυε σύντροφος Αἰών.
Insolentius autem Aeschylus
αἰῶνα
, aetatem, de spatio temporis dixit. Sic tamen etiam Apollonius IV. 1216.
ἀλλὰ τὰ μὲν στείχοντος ἄδην αἰῶνος ἐτύχθη
.

108. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-66

ἥβας Hunc quoque versum habet Aristophanes Ran. v.1317. (1284.) apud quem vulgo ut in Aeschyli libris
ἥβαν
legitur, sed codices Rav. Ven. aliique veram lectionem
ἥβας
conservarunt. Scholiastes ibi
δίθρονον δὲ κράτος, αὐτόν τε καὶ τὸν Μενέλαον. ἀκμὴν δὲ τὴν νεότητα. ἔστι δὲ ἀναπόδοτον.
Scilicet
ἥβαν
erant
ἀκμήν
interpretati, ex quo in nonnullis Aristophanis codicibus ad
ἥβας
adscriptum est
ἀκμῆς, ἰσχύος
.
108

109. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-67

ξύμφρονα M. G. et edd.
σύμφρονα
Bess. Flor. Farn. ταγάν
τὰν γᾶν
M. G. Ald. Rob.
ταγαν
Turn.
ταγάν
, cum glossa
τὴν ὁμόφρονα τάξιν
, Farn.
ταγάν
Flor. Bess. Vict. Blomfieldius, quod
ταγή
prima brevi est, scripsit
ταγόν
. Adiungenda est altera caussa, non illa levior, quod sententia duces nominari postulat. At non erat scribendum
ταγόν
, sed accentu tantum mutato
τάγαν
. Hac uti forma maluit poeta non solum quod magis poetica esset, sed etiam quod longa vocalis aptius responderet antistrophico
πύργων
.
109

110-111. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-68

πέμπει ξὺν δορὶ πράκτορι ποινᾶς θοῦριος ὄρνις
σὺν δορὶ καὶ χερὶ πράκτορι θούριος ὄρνις
affert Aristophanes Ran. v.1321. (1289.) qui visus est viris doctis veram servasse scripturam. Aeschyli libri
πέμπει σὺν δορὶ δίκας πράκτορι θούριος ὄρνις
, hac tantum differentia quod
πέμπει σὺν
habent M. G. Ald. Turn.
πέμπει ξὺν
Bess. Farn. Flor.
πέμπῃ σὺν
Rob.
πέμπῃ ξὺν
Vict. et deinde
πλάκτορα
Ald. Scholiastes Aristophanis
τὸ δὲ ξὺν δορὶ καὶ χειρὶ πράκτορι ἐξ Ἀγαμέμνονος, ἐκ τῆς συνεπείας τοῦ κύριός εἰμι θροεῖν
. Aristophanes ista vel minus fida memoria citavit vel pro suo arbitrio paullum mutavit. Aeschylum aliud scripsisse et libri arguunt et ostendit metrum versus antistrophici. Id fuit
ξὺν δορὶ πράκτορι ποινᾶς
.

112. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-69

νεῶν Ald. Turn. ἀργᾶς
ἀργίας
M. Bess. Flor. Farn. Rob. Turn.
ἀργείας
G. Ald. Simili errore Suidas
ἀργείης, ὁ λευκός
. Scribendum erat
ἀργήεις
, et apud Aeschylum
ἀργᾶς
, quod Blomfieldius quoque et Heindorfius apud Buttmannum in Gramm. Gr. I. p. 172. viderunt. Pindarus Ol. XIII. 99.
ταῦρον ἀργᾶντα
. V. ad Eur. Hel. v. 1322. Hanc aquilam, quae
πύγαργος
sive
νεβροφόνος
vocatur, magnitudine primam, quae autem
μέλας
sive
μελανάετος
et
λαγωφόνος
dicitur tertiam magnitudine, sed validissimam esse scribit Aristoteles Hist. An. IX. 32.
112

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-70

φανέντες
οἱ φανέντες
Flor. χερὸς
χειρὸς
Bess. δοριπάλτου
δορυπάλτου
Μ. G. Bess. Flor. Farn. Rob.
δορυπάλκτου
G.
δορυπάλκτον
Ald.
δοριπάλτου
Turn. Vict.
113

114. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-71

παμπρέπτοις ἐν ἕδραισιν
παμπρέπτοις
scribendum esse Abreschius vidit, et sic
παμπρέπτοις ἐν ἕδραισι
Bess.
παμπρέποις ἐν ἕδραισιν
M. Ald. et ultima littera omissa Turn. Vict.
παμπρέποις ἐνέδραισιν
G. Rob.
παμπρέποισιν ἕδραις
Flor.
παμπρέπεσιν ἕδραις
, cum glossa
εὐπρεπέσιν. ἡ εὐθεῖα ἡ παμπρέπτης
, Farn. Errant qui Stanleio duce has
παμπρεπεῖς ἕδρας
de palatio Agamemnonis intelligunt. Caeli fausta portendens regio est quam dicit chorus. Euripides Herc. fur. v. 596.
ὄρνιν δὲ ἰδών τιν' οὐκ ἐν αἰσίοις ἕδραις
. Plura vide apud Spanhemium ad Callim. Lav. Pall. v. 124. Quod Aeschylus, similiter dixit Ennius apud Ciceronem de div. I. 48.
cedunt de caelo ter quattuor corpora sancta avium, praepetibus sese pulcrisque locis dant
.
114

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-72

βοσκόμενοι
βοσκομένην
Farn. ἐρικύμονα φέρματι
ἐρικύματα φέρματι
Μ. (sic M. non φέρματα) G. Rob.
ἐρ' ἱκύματα φέρματι
Ald.
ἐρικύματα φέρματα
Turn.
ἐρικύμονα φέρματι
Bess.
ἐρικύμονα φέρβοντο
Victorius ex Flor. Farn. In Farn. adscripta glossa
ἤσθιον
. Elegans est Seidleri coniectura
ἐρικυμάδα
, hausta ex eo quod Hesychius adnotavit
κυμάδας, ἐγκύους
. Sed non ausim reiicere
ἐρικύμονα
, quum facile propter sequens
φέρματι
corrumpi potuerit. Et scholiastes
πολυκύμονα
adscripsit.
115

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-73

NA Ad
βλαβέντα
intelligendum est
λαγωόν
. Non dicit autem
λοισθίων δρόμων
de postremo ante partum cursu, sed ut significetur quum iam in eo esset ut effugeret lepus impetum aquilarum. Refertur enim augurium ad captam post diuturnum bellum Troiam, sperantibus Troianis non simulato reditu vela dedisse Graecos. Aquila leporem lacerans, itemque serpens passerum nido inhians, conspicitur in anaglypho cuius picturam Böttigerus primo volumini Amaltheae praefixit, quem vide ibi p. 48.
116

117. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-74

αἴλινον αἴλινον
αἴλινον
semel Flor. τὸ δ᾽ εὖ νικάτω
τὸ δ᾽ εὖ νικάτω
Farn. Vict.
τόδ' εὖ νικάτω
Μ. Rob. Τurn.
τόδ᾽ εὐνικάτω
G. Ald. Infra v. 334.
τὸ δ᾽ εὖ κρατοίη
. Comparari potest hoc Demosthenis in fine Philippicae I.
νικῴη δ᾽ ὅ τι πᾶσιν ὑμῖν μέλλει συνοίσειν
.
117

118. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-75

δύο
δύω
G. Ald. Rob. λήμασι
λήμμασι
Flor. Farn. δισσοὺς Omnes
δισσούς
. Auratus et Canterus coniecerunt
δισσοῖς
, quod Blomfieldius recepit.
Δισσούς
si verum est, non geminos, ut verterant, sed diversos significare dixi ad Soph. El. v. 635. Videri autem potest Aeschylus diversitatem eam ducum intellexisse, qua Plato in Convivio p. 174. C. ex Homero Agamemnonem
διαφερόντως ἀγαθόν
, Menelaum autem
μαλθακὸν αἰχμητὴν
dixit. Non male, opinor, coniiciat quis
δύο λήματα, δισσοὺς Ἀτρείδας
. Saepius enim
λῆμα
de ipsa persona dicitur. Pindarus Pyth. III. 42.
ἔσχε τοιαύταν μεγάλαν ἀάταν καλλιπέπλου λῆμα Κορωνίδος
. Sophocles El. v. 1426.
μηκέτ' ἐκφοβοῦ μητρῷον ὡς σε λῆμ᾽ ἀτιμάσει ποτέ
. Οed. Col. v. 960.
ὦ λῆμ' ἀναιδές, τοῦ καθυβρίζειν δοκεῖς;
Euripides Iph. Aul. v. 1422.
ὦ λῆμ' ἄριστον, οὐκ ἔχω πρὸς τοῦτ᾽ ἔτι λέγειν, ἐπεί σοι τάδε δοκεῖ
. Elegans est Lobeckii ad Ai. v. 151. p. 139. coniectura
δύο λήμασι πιστούς
, ut est in Persis v. 56.
τοξουλκῷ λήματι πιστούς
, et in Simonidis epigr. 38.
εὐτόλμῳ ψυχᾶς λήματι πειθόμενοι
, quod Thucydides II. 39. dixit
πιστεύοντες τῷ ἀφ' ἑαυτῶν εὐψύχῳ
.
118

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-76

Ἀτρείδας Blomfieldius Monkio auctore. Recte fortasse. λαγοδαίτας Victorius ex Flor. Farn.
λογοδαίτας
M. G. Bess. Ald. Rob. Turn.
119

120. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-77

ἀρχάς M. G. Bess. Ald. Rob. Turn. quod recte restituit Blomfieldius.
ἀρχούς
Victorius ex Flor. Farn.
120

121. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-78

τεράζων
δ᾽ οὖν
pro
δ'
Flor. Pro
τεράζων
scripsi
τεράζων
. V. Etym. M. p. 737, 11.
121

122. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-79

ἀγρεῖ Libri omnes
ἀγρεῖ
. In Farn. glossa est
ἀγρεύσει, πορθήσει
. Blomfieldius Elmsleio auctore
αἱρεῖ
. Illo verbo usa est Sappho II. 14. πόλιν ἅδε
πόλιαδε
,
ι
superscripto, M.
122

124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-80

πρόςθετα
πρόσθετὰ
Μ. G.
πρόσθε τὰ
Bess.
πρόσθε τὰ
ceteri. δημιοπληθῆ
δημιοπλησθῆ
Ald. Dici quidem potest
πρόσθε τὰ δημιοπληθῆ
pro
τὰ πρόσθε δημιοπληθῆ
: v. similia apud Soph. Εl. 1456. Oed. R. 617. collato Eustathio p. 1062, 40. Antig. 710. Eur. Alc. 1050. Andr. 215. Sed sententia frigida est, quia
πύργων κτήνη
si antea dicuntur populi Troiani fuisse, tam nihil id ad indicandam opulentiam confert, ea ut minui potius videatur. Recte Pauwius
πρόσθετα
. Sententia haec est, vi fatum turrium opes diripiet collatas a populo. Opulentiam dicit Priami, ex tributis civium collatam.
Δημιοπληθῆ
est
πολλὰ δήμια
, ut dicitur
ἀρσενοπληθής
in Suppl. v. 29. et
γυναικοπληθής
in Pers. v. 122.
124

125. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-81

λαπάξει
μοῖρ᾽ ἀλαπάξει
vulgo.
μοῖρα λαπάξει
Farn. quod merito probarunt Elmsleius ad Med. v. 888. et Blomfieldius.
125

126. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-hermann1852-appcrit-lat1-82

οἷον M. Bess. Flor. Farn. Turn. In Farn. glossa
μόνον
. Ita et scholiastes.
οἷον
G. Ald. Rob. Vict. ἄγα omnes
ἄτα
, nisi quod
ἄτᾳ
Ald. Burneii
ὅσα
probavit Elmsleius ad Med. v. 240. Quod ego in adnotationibus ad Humboldti versionem et in El. doctr. metr. p. 704. suasi,
ἄγα
, receperunt Blomfieldius aliique. κνεφάσῃ
κνεφάσειε
Farn. προτυπὲν M. Bess. Flor. Rob. Vict.
προτυπὲς
G. Ald.
προτυφθὲν
Farn. Non videtur hoc verbo proruens exercitus significari posse, quum ea activi tantum verbi potestas sit; multo minus autem procusum ferrum : sed proprie intelligendum, prius percussum, i. e. ante belli clades immolatione Iphigeniae afflictum. Τροίας
πὸλ
G. spatio relicto, quo novi versus initium indicatur.
126

Wecklein’s commentary on Agamemnon (1888; German; OCR draft) (Explanatory commentary, pp. 30–140; Iowa and Harvard OCR collated conservatively. Unresolved OCR and provisional reference mappings are explicitly marked.) focus

40-269. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-26

Parodos, bestehend (wie die Parodos der Perser und der Hiketides) aus drei Teilen, dem Recitativ des Chorführers in Anapästen 40-103, dem Gesang des Chorführers mit ἐπιφθέγματα (124) des Gesamtchores 104-169, dem Chorgesang 170-269. Der erste Teil beginnt mit der Schuld und Sühne der Trojaner, legt die äufseren Verhältnisse dar und giebt mit dem Verlangen zu erfahren, was die überall auf den Altären der Stadt angezündeten Opferfeuer zu bedeuten haben (83-87) die Motivierung für das Auftreten des Chors. Der zweite Teil berichtet eine Weissagung des Kalchas, welche ängstliche Besorgnis in betreff des Heerführers weckt. Der dritte begründet diese Besorgnis mit sittlichen Grundsätzen und erklärt das Leiden, das den siegreichen Agamemnon erwartet, als Sühne für eine Schuld, für die unerhörte Opferung der eigenen Tochter.

75. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-52

νέμοντες wie νωμῶντες, in Bewegung setzend. Vgl. 793 οἴακα νέμων mit Sept. 3 οἴακα νωμῶν, Sept. 577 ἀσπίδ᾽ εὔκυκλον νέμων mit Sept. 529 Σφίγγ᾽.. ἐνώμα.

76. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-53

Kind und Greis gleichen sich an körperlicher Ohnmacht ( δὶς παῖδες οἱ γέροντες). Bei den Dichtern wird Gleichnis und eigentlicher Gedanke öfter in beigeordneten Sätzen mit τὲ, καὶ, τὲ τὲ z. B. Sept. 571 μητρός τε πληγὴν τίς κατασβέσει δίκη; πατρίςτε γαῖα σῆς ὑπὸ σπουδῆς δορὶ ἁλοῦσα πῶς σοι ξύμμαχος γενήσεται; mit τὲ καὶ (334 ff.), δὲ, μὲν – δὲ, οὔτε οὔτε, οὐδὲ gegeben. Vgl. Cho. 246 und zu Eur. Bakch. 902.

77. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-54

ἀνάσσων, aufschieſsend wie eine Pflanze, Hom. 2437 ὃ δ᾽ ἀνέδραμεν ἔρνεϊ ἶσος, Pind. Nem. VIII 40 χλωραῖς ἐέρσαις ὡς ὅτε δένδρεον ᾄσσει.

78. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-55

1
Die epischen Formen ἐνὶ und εἰν werden bei den attischen Dichtern nur in epischen Redensarten gebraucht. So εἰν ᾿Αίδα δόμοισιν Eur. Alk, 436. πείση nach Hom. v 23 τῷ δ᾽ ἄρα τ᾽ ἐν πείσῃ κραδίη μένε τετληνία. Seinem kriegerischen Sinne fehlt noch der kräftige Halt.

79-80. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-56

Vgl. Archil. frg. 100 οὐκέθ᾽ ὁμῶς θάλλεις ἀπαλὸν χρόα· κάρφεται γὰρ ἤδη. Auch an das Homerische οΐη περ φύλλων γενεή, τοίη δὲ καὶ ἀνδρῶν ( Ζ 146) wird man erinnert. In poetischer Weise ist Gleichnis und eigentlicher Ausdruck verbunden. τρίποδας erinnert an das Rätsel der Sphinx. Eur. Tro. 275 & τριτοβάμονος χερὶ δευομένα βάκτρου.

82. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-57

ὄναρ ἡμερόφαντον, ein Traumbild nicht der Nacht, sondern des Tages. Äschylos liebt es, der Metapher durch ein das Bild aufhebendes Epitheton einen witzigen Anstrich zu geben. Vgl. oben zu 47, unten zu 139, 697 φεράσπιδες κυναγοί, 1257 δίπους λέαινα, 1235 ὄμβρου κτύπον δομοσφαλῆ τὸν αἱματηρόν, Cho. 491 πέδαις ἀχαλκεύ- τοις von dem Fanggarne der Klytämestra (vgl. Eur. frg. 598 αἰδοῦς ἀχαλκεύτοισιν ἔζευκται πέδαις), Eum. 245 μηνυτῆρος ἀφθέγκτου φραδαῖς, 250 ἀπτέροις ποτήμασιν, Suppl. 180 und Sept. 82 κόνις, ἀναυδος ἄγγελος, Sept. 925 ὁ πόντιος ξεῖνος ἐκ πυρὸς συθείς von dem Stahle (Schwerte), fragm. 298, 4 ἄπτεροι πελειάδες von den Pleiaden und zu οἴστρου ἄρδις ἄπυρος Prom. 906 .

83. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-58

Der Chorführer redet die im Hause weilende Klytämestra wie Soph. Ai. 134 den im Zelte abwesenden Aias an.

87. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-59

πειθοὶ, vgl. 284, 286, 481 ff. Ζυ θυοσκεῖν (sacra facere) vgl. Hesych. θυοσκεῖν· ἱεροῖς παρέχεσθαι ἢ θεοῖς, entstanden aus einem Schol. zu Soph. Οed. Τ. 896 τί δεῖ με θυοσκεῖν· ἱερὰ παρέχεσθαι ἢ θεοῖς χορεύειν ( Ν. Rhein. Mus. 36 S. 139). Das Wort verhält sich zu θυοσκόος (von κέω, καίω) wie βοηθείν τα βοηθόος.

88. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-60

Vgl. Aristoph. Ri. 1320 τίν᾿ ἔχων φήμην ἀγαθὴν ἥκεις, ἐφ᾽ ὅτῳ κνισῶμεν ἀγυιάς; und dazu Schol. ἔθος ἦν τοῖς ἐν ἀγυιαῖς ἱσταμένοις θεοῖς ἐπὶ ταῖς ἐρχομέναις ἀγγελίαις θύειν, ὡς ἂν εἰ ἀγαθαὶ εἶεν, ἐπινεύσαιεν ταύταις, εἰ δὲ τοὐναντίον, ἀποτρέψαιεν.

90. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-61

2
θυραίων: die δαίμονες ἀντήλιοι (524), deren Altäre an den Thoren der Paläste errichtet waren, besonders Apollon. Vgl. 1065, Soph. Oed. T. 919 , El. 637 , 1375, Hesych. ἀντήλιοι θεοί· οἱ πρὸ τῶν πυλῶν ἱδρυμένοι. Εὐριπίδης Μελεάγρῳ und προστατήριος· τὸν ᾿Απόλλωνα οὕτω λέγουσι, παρόσον πρὸ τῶν θυρῶν αὐτὸν ἀφιδρύοντο. Tertull. de Idol. 15 apud Graecos Apollinem Thyraeum et Antelios daemonas ostiorum praesides legimus.

91. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-62

δώροισι, durch die Opfergaben, wie es 94 f. erklärt wird.
3

92. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-63

ἄλλη δ᾽ ἄλλοθεν: diese Form der anapästischen Dipodie -NIGC findet sich nicht häufig. Vgl. Pers. 47 , Sept. 1060 und unten zu 370. – οὐρανομήκης, ein Homerisches Wort ( ε 239).

95. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-64

ἀδόλοισι: vgl. Eur. Suppl. 1029 συντηχθεὶς αὔραις ἀδόλοις.

96. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-65

πελάνῳ μυχόθεν βασιλείῳ 8. ν. α. πελάνῳ ἐκ μυχοῦ βασιλείου.

98. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-66

αἰνεῖν, sich zu etwas verstehen, zusagen, gewähren.

99. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-67

τε: das zweite Glied ,,undbestätige die Hoffnung, die mir aus den angezündeten Opferfeuern entgegenleuchtet" hat sich in der folgenden Unterabteilung τοτὸ μὲν τοτὲ δ᾽ .. ἐλπὶς κτέ, verloren. Ebenso Pers. 485 ff. ..

102-103. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-68

Die eigentliche Ursache der bangen Stimmung des Chors erklärt der folgende Teil. – ἄπληστον λύπης wie ἄπληστον κακῶν Eum. 977, μάχης ἄπληστον Suppl. 750 . φρενοδαλής auch Eum. 331 . Das handschriftliche θυμοφθόρον ist Erklärung zu φρενοδαλῆ. Vgl. Anhang.
4

104-105. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-69

5
δυνατός εἰμι εἰπεῖν τὸ συμβὰν αὐτοῖς σημεῖον ἐξιοῦσιν Schol. Das Vorzeichen, welches den Auszug begleitet, ist erdichtet nach dem Homerischen τέρας, das in Aulis erschien (B 301 ff.).
6

106-107. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-70

ἐκτελέων, der völlig ausgewachsenen (Eur. Ion 780 ἐκτελῆ νεανίαν) d. h. der kriegstüchtigen, welche die ἤβη ἀκμαία ( Sept. 11 ) haben, in Gegensatz zu den ἔξηβοι, den Greisen (72). ἔτι γὰρ κτἑ., denn noch haucht von Gott her durch Erweckung von Zuversicht mein Alter mir Kraft zum Singen ein d. h. denn wenn nicht zum Kämpfen, so hat doch infolge Gottvertrauens zum Singen mein Alter noch Kraft genug. Vgl. Eur. Herc. 678 ἔτι τοι γέρων ἀοιδὸς κελαδεὶ Μναμοσύναν. Ζα σύμφυτος αἰών vgl. Soph. Oed. Κ. 7 ὁ χρόνος ξυνών, Oed. Τ. 1082 οἱ δὲ συγγενεῖς μῆνες.

113. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-71

πέμπει, geleitet. – δορὶ καὶ χερὶ wie in einer Grabschrift (Kaibel epigr. Gr. n. 24, 3) κτώμενον εὔκλειαν δορὶ καὶ χερί. πράκτορι scil. δίκας, rächend. Eum. 320 , Suppl. 655 . Mit χερὶ πράκτορι vgl. τύχη σωτήρ 669.
7

115. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-72

βασιλεὺς als Appos. zu ὄρνις. Mit θούριος, βασιλεύς, mit der Verschiedenheit der Farben, mit χερὸς ἐκ δοριπάλτου u. s. w. werden die Momente aufgezählt, welche für die Deutung des Sehers mafsgebend sind.

116. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-73

ὁ κελαινός steht attributiv τα βασιλεύς. Erst die Verschiedenheit der Farben bringt die Unterscheidung der zwei Adler hervor. So steht öfter οἳ δὲ ohne οἱ μὲν z. B. Pers. 816 οὐκ ἐλάσσονα πάσχουσι, τὰ δὲ μέλλουσι, wenn die Teilung gleichsam erst nachträglich einfällt. Ζα κελαινός vgl. Hom. Φ 252 αἰετοῦ οἴματ᾽ ἔχων μέλανος τοῦ θηρητῆρος, ὃς θ᾽ ἅμα κάρτιστός τε καὶ ὤκιστος πετεηνῶν. ἀργᾶς für ἀργάεις. Ἐξόπιν ἀργᾶς, ὁ ἐξοπίσω λευκός, ὅ ἐστιν ὁ πύγαργοςSchol. Vgl. Aristot. Tiergesch. IX c. 32, wo der μέλας oder λαγωφόνος als der stärkste, der πύγαργος als der gröfste bezeichnet wird.

119. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-74

8
δοριπάλτου, δεξιᾶς. So ἐπὶ, παρὰ, εἰς δόρυ, ἐκ δόρατος von der rechten, wie ἐπὶ, παρ᾽ ἀσπίδα, ἐξ ἀσπίδος von der linken, der „Degenseite". Vgl. Hom. Β 353 ἀστράπτων ἐπιδέξι᾽, ἐναίσιμα σήματα φαίνων.

120. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-75

D. i. auf weithin sichtbarem Felsen. Vgl. Prien im N. Rhein. Mus. VIII 378. (Hermann versteht darunter einen glückverheifsenden Bezirk des Himmels nach Eur. Herc. 596 ὄρνιν δ᾽ ἰδών τιν᾿ οὐκ ἐν αἰσίοις ἕδραις.)

121-122. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-76

β. λαγίναν γένναν, ἐρικύμονα φέρματα, ausweidend ein Hasengeschlecht, hochschwangere Tracht (d. i. die Tracht der hochschwangeren Häsin).
9

123. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-77

βλαβέντα bezieht sich auf ἐρ. φέρματα als die nähere Bezeichnung der Sache. λοισθίων δρόμων 8. ν. 8. τέλους, von der Rennbahn (Hom. Ψ 373 ἀλλ᾿ ὅτε δὴ πύματον τέλεον δρόμον ὠκέες ἵπποι) entlehnt (,,gebracht um die Vollendung d. i. die Geburt"). Der Gen. wie Hom. a 195 τόν γε θεοὶ βλάπτουσι κελεύθου.

124. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-78

Dieser zweimal (145, 169) wiederholten Aufforderung des Chorführers muſs der Chor jedesmal mit einem ähnlichen und deshalb ausgefallenen ἐπίφθεγμα, etwa (wie Keck vermutet) mit αἴλινον αἴλινον αὖτε, τὸ δ᾽ εὖ νικάτω entsprochen haben. αἴλινον αἴλινον, der Ruf schmerzlicher Klage. Vgl. Soph. Ai. 627 αἴλινον αἴλινον οὐδ᾽ οἰκτρᾶς γόον ὄρνιθος ἀηδοῦς ἥσει δύσμορος, ἀλλ᾽ ὀξυτόνους μὲν ᾠδὰς θρηνήσει κτέ., Eur. Or. 1395 αἴλινον αἴλινον ἀρχὰν ἰαλέμου βάρβαροι λέγουσιν. Ζα τὸ δ᾽ εὖ (id quod felix faustumque est) vgl. 361. An den Ausdruck der Besorgnis wird ein allgemeiner Segenswunsch geknüpft.
10

125-126. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg005-wecklein1888-com-ger1-79

στρατόμαντις, vgl. πυθόμαντις Cho. 1028 , Soph. Oed. T. 965. Daneben ἰατρόμαντις ( Ag. 1623 , Eum. 62 ), οἰωνόμαντις, ὀνειρόμαντις, ἀληθόμαντις, ὀρθόμαντις, κακόμαντις, ἀριστόμαντις. – λήμασι δισσούς (diversos, vgl. διπλοῦς 337 und δισσῶν ὀνείρων Soph. Εl. 645): die Verschiedenheit des Charakters ist für den Seher das Wahrzeichen, an dem er in den verschiedenfarbigen und verschieden gearteten Adlern die Atriden erkennt.