Aeschylus Seven Against Thebes 149

Ioannes Sanravius (Translator)

Latonâ nata puella, arcum bene tende
140
Diana chara: heu heu, ſtrepitum curruum
Circa urbem audio, & ueneranda Iuno:
Reſonuerut fistula onuftorum axium.
O chara Diana, heu heu,
Haſta concuffus æther furit:
145
Quid urbs nostra patitur, quid fiet?
Quò tandem finem ducet deus, heu, heu, heu.

Seven Against Thebes. Aeschylus. Ioannes Sanravius (Translator). Basileae. 1555.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Funding provided by Schmidt Sciences.

Current edition Experimental

Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) (Latin) (Aeschylus, Septem ad Thebas: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (7)
Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 181-202 focus
Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 181-202 focus
Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 149 focus
Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. Gottfried Hermann, 1852.) — 149 focus
ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ (OCR draft) Experimental (ΕΠΤΑ ΕΠΙ θΗΒΑΣ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 149 focus
Ἐὴ ἐή ἓ ἓ ἓ ἕ,
Str. 2.
Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας (OCR draft) Experimental (Ἑπτὰ ἐπὶ θήβας. N. Wecklein, 1885.) — 149 focus
Ἔ ἔ ἔ ἔ,
ὄτοβον ἁρμάτων ἀμφὶ πόλιν κλύω,
135
ὦ πότνι᾽ Ἥρα.
ἔλαχον ἀξόνων βριθομένων χνόαι.
Aeschyli Septem contra Thebas (OCR draft) Experimental (Aeschyli Septem contra Thebas. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 149 focus
ἔ ἔ ἔ ἔ,
ὄτοβον ἁρμάτων ἀμφὶ πόλιν κλύω,
ὦ πότνι᾿ Ἥρα·
Translations (8)
Seven Against Thebes Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 181-200 focus
The Seven against Thebes. (OCR draft) Experimental (The Seven against Thebes.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 149 focus
Ah! ah! ah! I hear the rumbling of cars around the city, O revered Juno, the naves of the heavy-laden axles creak, the air is maddened with the whizzing of javelins—what is our city undergoing? What will become of it? To what point is the deity conducting the issue ? ah! ah!
LES SEPT CONTRE THÈBES (OCR draft) Experimental (LES SEPT CONTRE THÈBES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 149 focus
protège-nous ! C'est ton sang qui coule en nos veines, et nous venons à toi avec des appels, des san-
glots qui implorent ta divinité. Et toi, dieu qui détruis les loups 1 , détruis l'armée de nos ennemis, fais-leur payer nos
sanglots ! Et toi, vierge née de Léto 2 , arme-toi !
The Seven Chiefs against Thebes (OCR draft) Experimental (The Seven Chiefs against Thebes. Robert Potter, 1779.) — 149 focus
Hark! fraught with war
The groaning car,
Imperial Juno! shakes the ground;
Fierce as they pass,
The wheels of brass,
160
Dear Virginhuntress! roar around:
The gleaming lustre of the brandish'd spear
Glares terribly across the troubled air o .
Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, I Sette a Tebe: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 149 focus
Ahi, ahi, ahi, ahi!
D'intorno ai muri fragore di cocchi
odo, Era venerabile!
Degli assi onusti odi stridere i mozzi,
dilettissima Artemide!
170
Infuria l'etra squassato dai cuspidi!
Qual doglia incombe su la mia città ?
A quale esito il Dio la condurrà ?
Seven Against Thebes (OCR draft) Experimental (Seven Against Thebes. Anna Swanwick, 1886.) — 149 focus
SEMI-CHORUS II
Stayed is their hate, and on the gory plain
Commingled is their life;
Too truly of one blood these foemen now.
Stern umpire of their strife,
The fire-born stranger from beyond the main,
The whetted steel. Hostile was Ares too,
Bitter apportioner of wealth, I trow,
Making the curse paternal all too true.
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Seven against Thebes — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 149 focus
Woe and alack for the sound, for the rattle of cars to the wall,
And the creak of the griding axles! O Hera, to thee is our call!
Artemis, maiden beloved! the air is distraught with the spears,
And whither doth destiny drive us, and where is the goal of our fears?
130
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 149 focus
Der Kriegsräder Hall rauscht um die Stadt heran:
Heilige Hera!
Ha, wie die Nabe kracht unter der Achse Last!
Sausend von Speergeklirr rasen die Lüfte drein.

Commentary

Critical apparatus to Seven Against Thebes (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of Seven Against Thebes.) focus

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-216

δοριτίνακτος δ' αἰθὴρ: Libri
dogvtíraztos d' aidyo
, praeter Med. in quo
dogiri-vaxtos
(non omissa particula) scriptum est (recte, ut videtur, quamquam dubitat de hac re Lobeckius ad Ai. v. 211.) et Colb. 2. in quo
d'
omissum est. Deleverunt etiam Porsonus et Blomfieldius. Fallitur tamen Wellauerus prorsus otiosam putans particulam. Immo necessaria est, quia
ἐπιμαίνεται
refertur ad praegressum alius virginis dictum,
ἔλακον ἀξό-vwv Boldoμérov zróa
. Adstrepit vero, inquit, isti curruum stridori tremefactus hastis aether. Quare post
alǹo
posui particulam.
140

140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-217

ἐπιμαίνεται:
ἐπιμένεται
Mosc. 1.
ἐπισημαίνεται
adscriptum in Par. B.
140

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-218

τί πόλις ἄμμι:
τί πτόλις
Par. L.
καὶ πόλις
G.
uuu
M. Vit. Colb. 2. et Faehsio teste Par. L.
v
ceteri.
141

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-219

πάσχει:
πάσχειν
Par. E.
141

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-220

γενήσεται:
τι γεν-νήσεται
Αld.
καὶ γεννήσεται
Mosc. 2.
141

142. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-221

ποῖ δὲ τέλος ἔτ᾽:
ποῖ δ᾽ ἔτι τέλος
M. Ald. Turn.
ποῖ δέτι τέλος
, ad
ποῖ
supra adscripto
7
, Lips.
πῆ δ᾽ ἔτι τέλος
Vit. Mosc. 1. Vind. 2. 3. 4.
ποῖ δέ τοι τέλος
Ask. A. Cantabr. 2.
ποῖ τι τέλος
Rob.
ποῖ τέλος
G. Taur. Recte Seidlerus
ποῖ δὲ τέλος ἔτ'
, ut melius congruens antistrophico. Est enim ex Cretico et dochmio compositus versus.
142

144. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-222

ἀκροβόλων: Triclinius, ut videtur, ambigit a Thebanisne an ab Argivis venire dicantur lapides. Magis mirum est, quod Blomfieldio in glossario placuit,
ἀκροβόλων λιθάδα
esse lapidum imbrem a velitibus iactum. Bothius non animadversis antistrophicis huic versui praeposuit illum,
κόναβος ἐν πύλαις χαλκοδέτων σακέων
, non male quidem, sed nulla tamen necessitate. Sunt haec de Thebanis potius quam de Argivis intelligenda. Egregie poeta omne periculum gradatim descripsit, primo e statione signa moventem exercitum hostium, deinde campum armis implentem ac magis magisque urbi appropinquantem, iam denique hac in stropha initium proelii, Thebanos lapidum iaculatione de moenibus se defendentes, in portis autem comminus consertam pugnam.
144

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-223

ὦ φίλ᾽ Ἄπολλον:
ὦ φίλτατ' ἄπολλον
Rob.
145

147. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-hermann1852-appcrit-lat1-224

ἐκ Διόθεν: Libri
καὶ διόθεν
, praeter Robortelli editionem, in qua recte
ἐκ διόθεν
scriptum est. Excidisse verbum quod aut
πέλοι
vel
μόλοι
significaret, aut quale est
ἐπαιτῶ
, et fortasse hoc ipsum, et metrum prodit et sententia.
147

Commentary (N. Wecklein, 1902; German; OCR draft) (Seven Against Thebes, explanatory commentary pp. 15–100. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

78-164. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-59

1
2
Parodos, welche die Schrecken einer belagerten und dem Sturm entgegensehenden Stadt mit solcher Kraft und sinnlicher Lebendigkeit des Ausdrucks vor die Augen führt, daß wir das kriegerische Treiben vor den Mauern ebenso vor uns sehen, wie im Agamemnon die Kassandraszene uns zu Zuschauern der Vorgänge im Hause macht. Zu der Kraft des Ausdrucks kam bei der Auf- führung noch die Veranschaulichung durch die σχήματα ὀρχήσεως, wie bei Athen. I S. 22 A berichtet wird, ὅτι Τελέστης ὁ Αἰσχύλου ὀρχηστής οὕτως ἦν τεχνίτης ὥστε ἐν τῷ ὀρχεῖσθαι τοὺς Ἑπτὰ ἐπὶ Θήβας φανερὰ ποιῆσαι τὰ πράγματα δι ὀρχήσεως. Von diesem Telestes heist es dort weiter: πολλὰ ἐξεύρηκε σχήματα, ἄκρως ταῖς χερσὶ τὰ λεγόμενα δεικνύς. Auf diese χειρο- νομία weist z. Β. ὅδε 80 hin. Das Ganze zerfällt in 4 Teile: im ersten (78-106) kommen die zwölf Choreuten einzeln zum Vortrag, wie sie der Reihe nach entweder einzeln oder, was wahrscheinlicher ist, in drei Gruppen zu je 4 Personen auf- treten ( σποράδην wie Eum. 244 1.). Der Chor besteht ja aus Jungfrauen, Bürgerstöchtern, welche in ihrer Angst zu den Altären der Götter flüchten, also vorher noch nicht versammelt sind. Im zweiten Teile (107—134) singen, wie die drei gleichen Verse 112, 116, 119 = 126, 130, 133 erkennen lassen, die drei στοίχοι nacheinander die Strophe und ebenso die Antistrophe. Den dritten Teil (135–151) tragen die beiden Halbchöre vor, nur in die Weherufe brechen alle zusammen aus. Den letzten Teil (152-165), ein Gebet, spricht der Gesamtchor. Die Wahl von Jungfrauen er- klärt der Schol. gut: εὐπτόητον ἡ τῶν παρθένων ἡλικία, μάλιστα δὲ πρὸς πολιορκίαν.

135-151. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-104

3
4
dritter Teil: Die Angst der Jungfrauen steigert sich, da sie das Rasseln der Streitwagen, das Schwingen der Lanzen, den Steinhagel gegen die Zinnen der Mauern vernehmen, und ihr Flehen zu den Göttern wird immer ein- dringlicher.

139-140. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-106

5
6
Die Umstellung von ἓ ἓ ἓ ἔ und die Ergänzung dieser Inter- jektion nach 146 stellt volle Sym- metrie her.

141. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-107

7
8
δ', welches der Med. nach δοριτίνακτος hat, fehlt in einer jüngeren Handschrift. Die vom Speerschwingen erschütterte Luft saust zu dem Knarren der Wagen".

142. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-108

9
10
ἄμμι für ἡμῖν wie ὄμμε für ὑμᾶς Eum. 623, Soph. Αnt. 846. — πάσχει γενήσεται: was ist unserer Stadt zu erleiden bestimmt? was wird noch geschehen?"

143. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-109

11
12
πο wie Cho. 256 καὶ ποῖ τελευτᾷ καὶ καρανοῦται λόγος u. δ. bei τελευτᾶν: y,zu welchem Ende noch führt es die Gottheit hin- aus?"

145. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg004-wecklein1902-com-ger1-110

13
14
Die Steine werden nach der Höhe der Mauer, wo die Ver- teidiger stehen, geschleudert. Vgl. Tac. hist. II 22, Caes. b. Gall. II 6. Schol. ἀκροβολίζεσθαί ἐστι τὸ ἐν πολέμῳ συμβολῆς προκατάρχεσθαι. - ἀκροβόλων τα ακρόβολος, nicht zu ἀκροβόλος (Hesych. ακροβόλοι· ἀκον- τισταί, τοξόται). Ansprechend aber schreibt A. Ludwig ἀκροβόλος. — Der Gen. ist abhängig von λιθὰς ἔρχεται wie von λιθοβολείται und den Ver- ben des Zielens. λιθάς (Steinhagel) gebildet wie νιφάς, φυλλάς, αἱμάς. Blaydes vermutet νιφάς nach 197 u. Eur. Androm. 1129 πυκνῇ δὲ νιφάδι πάντοθεν σποδούμενος. Ther · umgekehrt, wie 198 zeigt.