Aeschylus Persians 515

Robert Potter (Translator)

O Fortune, heavy with affliction's load,
How hath thy foot cruſh'd all the Perſian race!

Persians. Aeschylus. Robert Potter (Translator). London. 1779.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Current edition Experimental

The Persians (OCR draft) (English) (The Persians. Robert Potter, 1779.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (7)
Πέρσαι First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 548-597 focus
Πέρσαι Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 548-597 focus
Πέρσαι (OCR draft) Experimental (Πέρσαι. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 515 focus
Πέρσαι (OCR draft) Experimental (Πέρσαι. Gottfried Hermann, 1852.) — 515 focus
ΠΕΡΣΑΙ (OCR draft) Experimental (ΠΕΡΣΑΙ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 515 focus
Πέρσαι (OCR draft) Experimental (Πέρσαι. N. Wecklein, 1885.) — 515 focus
ὦ δυσπόνητε δαῖμον, ὡς ἄγαν βαρὺς
ποδοῖν ἐνήλου παντὶ Περσικῷ γένει.
Aeschyli Persae (OCR draft) Experimental (Aeschyli Persae. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 515 focus
Translations (7)
Persians Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 548-595 focus
The Persians. (OCR draft) Experimental (The Persians.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 515 focus
O daemon, hard to struggle with, how exceedingly heavy hast thou with thy feet leaped on the entire Persian race!
LES PERSES (OCR draft) Experimental (LES PERSES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 515 focus
.
Eschilo, I Persiani: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, I Persiani: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 515 focus
Oh!, con che greve piede, infesto Dèmone,
balzato sei sopra la persa stirpe!
Aeschylus, Persae: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Persae: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 515 focus
O' multos nobis labores inferès fortuna, quam
Pedibus infilijſti omni Perfico generi.
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Persians — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 515 focus
Spirit of Fate, too heavy were thy feet,
Those ill to match! that sprang on Persia's realm.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 515 focus
O grauser Gott, mit allzuschwerem Tritte sprang
Dein Fuß auf Persis' Nacken, traf mein ganzes Volk!

Commentary

Critical apparatus to The Persians (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Persians.) focus

347. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-283

πλήθει:
πλήθη
G. καταυχήσας:
κατακαυχήσας
Ox. Par. C. Ald. Turn. et adscriptum in Par. B.

348. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-284

ἦρξεν μέν:
ἦρξέν
, omisso
μέν
.
ἦρξε μὲν
G. Vit. Lips. Cantabr. 2. Ald. Turn.
ἦρξεν
Rob.

350. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-285

NA: Sicinnum dicit, vernam Themistoclis et eius liberorum paedagogum, de quo Herodotus VIII. 75. Diodorus Siculus XI. 17.

352. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-286

ἕξεται:
ἵξεται
Lips.

353. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-287

μενοῖεν: Libri
μένοιεν
et mox v. 355.
ἐκσωσαίατο
. Correxit a Monkio monitus Blomfieldius. V. Elmsl. ad Oed. Col. v. 945. σέλμασιν:
σέλμασιν
M. Ald. Rob. Ceteri litteram paragogicam negligunt.
σέλματι
Cantabr. 2.

354. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-288

ναῶν:
ναῶν
M. G. Vit. Lips. Ven. B. Cantabr. 2. Par. L.
νεῶν
Ald. Rob. Turn.
νηῶν
Mosc. ἐπενθορόντες:
ἐπενθορόντες
G. Ven. A. B. Turn.
ἐπενθορύντες
Ald.
ἐπανθορόντες
M. Cantabr. 1. 2. Mosc. Par. C. L. N. Rob.
ἐπανθορόντες
Vit. Lambeth. et supra scripto ad secundam syllabam
εν
, ad quartam
ό
, Lips.

355. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-289

βίοτον:
βίου
Vit. et aliquot alii. ἐκσωσοίατο:
ἐκσωσαίατο
libri. V. ad v. 353.

356. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-290

ὃ δ᾽:
ὃ
M.
ὃ δ'
Vit. Lips. Ald. Rob. Vulgo
ὃ δ'
.

357. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-291

τὸν:
τῶν
pro
τὸν
Lips. Par. L. et ante correctionem M.
τὸν θεοῦ
Par. N.

358. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-292

πᾶσιν:
πᾶσιν
Porsonus, et sic M. Ceteri
πᾶσι
. προφωνεῖ:
προσφωνεῖ
Vit. Lips. Ven. A. aliique nonnulli et Ald. Rob. τόνδε:
τοιόνδε
Ven. A. ναυάρχοις:
ναυάρχαις
Ald. et
οις
minio supra scripto G.

359. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-293

χθόνα:
φλόγα
pro
χθόνα
Par. C. K. L. Rob. γρ.
φλόγα
adscriptum in Lips. Par. B.
θονὸς
adscriptum in Par. C.

360. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-294

λήξῃ:
λέξη
Ven. A.

361. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-295

στίφος μὲν:
στίφος μὲν
M. G. Turn.
στῖφος μὲν
Vit. Ald. Rob.
μὲν στῖφος
Brunckius, nullo, ut videtur, auctore. στοίχοις:
στοίχοις
M. Cantabr. 2. Colb. 1. 2. Hoc fuerat etiam in Vit. sed in
στίχοις
mutatum est.
στίχοις
, ad
ι
supra scripto
οι
, Lips. Mosc. Ceteri
στίχοις
. Sed huic vocabulo, quod in re militari dubiae fidei est et omnino apud tragicos non invenitur, praeferendum est
στοίχοις
.

362. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-296

ἁλιρρόθους:
ἁλιρόθους
Ald. Rob.

363. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-297

κύκλῳ:
κύκλων
Ven. B. νῆσον:
νῆσον
Ald. et ante sec. manus correctionem Vit:
νοῦσον
Rob. πέριξ:
Πέριξ
, eraso
ξ
, Vit.

364. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-298

ὡς εἰ:
ὡςεἰ
e correctione Lips. Antea recte
ὡς εἰ
.

365. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-299

ναυσὶν:
ναυσὶν
Porsonus.
νηυσὶν
M.
ναυσὶ
vulgo. εὑρόντες:
εὑρόντα
Ven. B.

366. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-300

πᾶσι:
πᾶσιν
M. στέρεσθαι:
στερίσκεσθαι
Vit. Lips. Mosc. Par. N. Sed γρ.
στέρεσθαι
adscriptum in Vit. Lips. κρατὸς:
κράτος
G. et ex sec. manus correctione M. quam lectionem imperite praefert scholiastes. Melius constaret temporum ratio, si scriptum esset
ἦν προκείμενον
. Nam si scripsit Aeschylus, accuratius ante dixisset
εἰ ἔφυγον
.

367. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-301

τοσαῦτ᾽:
τοιαῦτ'
edidit Brunckius, nullo, ut videtur, auctore. ὑπ᾽ ἐκθύμου:
ὑπερθύμου
G. Lips. Ven. A. B. Mosc. Ox. Par. C. L. N. Rob.
ὑπὲρ θύμου
Colb. 2.
ὑπενθύμου
M. et hinc
ὑπ᾽ εὐθύμου
Victorius.
ὑπ᾽ ἐκθύμου
Ald. Turn. et videtur hoc prius fuisse in Vit. qui nunc
ὑπερθύμου
ex correctione habet.
Ἔκθυμος
est animi impotens. φρενός:
φρενὶ
Mosc. et supra scripto
ὸς
Lips.

369. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-302

οἳ δ᾽:
οΐδ'
Vit. Lips. Ald. Rob. Ceteri
οἱ δ'
. πειθάρχῳ:
πιθάρχῳ
Vit. Mosc.

370. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-303

δεῖπνόν τ᾽:
δεῖπνον
M. Vit. Lips. edd. ante Brunckium.
τ'
addidit Brunckius et ante eum Scaliger. ναυβάτης τ':
ναυβάτης τ'
M. Par. B. L. Rob.
ναυβάτης
sine particula Par. N.
ναυάτης δ'
Ven. A.
ναύτης τ'
Ald.
ναυάτης τ'
ceteri.

371. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-304

τροποῦτο:
τροποῦτο
omnes libri. Non recte Brunckius
τροποῦτο
. V. praef. ad Eur. Bacchas p. XLVI. Hesychius
τροπώσασθαι, τὸ τὴν κώπην πρὸς τὸν σκαλμὸν δῆσαι τῷ τροπωτῆρι
. σκαλμὸν:
σκαρμὸν
Cantabr. 1. γρ.
σκαρθμὸν
Par. B.

372. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-305

φέγγος:
φθέγγος
, expuncta
θ
littera, M.
φθόγγος
Lips.

374. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-306

ἐς ναῦν:
εἰς ναῦν
Lips.
ἐς ναῦς
G. Mosc.
ναῦ
affertur ex Par. C. πᾶς θ':
πᾶς δ'
M. Vit. Lips. et supra scripto
θ
Par. B.

375. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-307

τάξις:
τάξεις
, ad
ει
supra scripto
ι
, M.

376. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-308

ὡς:
ὥ
pro
ὡς
Lips.

377. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-309

καὶ πάννυχοι:
πάννυχοι δὴ διάπλουν
, omisso
καὶ
, Rob.

378. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-310

ναῶν:
ναῶν
M. Vit. Lips. Ald. Rob. et ceteri, ut videtur, libri praeter Ven. A. Turn. qui
νηῶν
habent.

380. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-311

οὐδαμῇ:
οὐδαμῇ
, ad ultimam litteram supra scripto
οῦ
, Lips.
οὐδαμοῦ
Par. L.

381. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-312

λευκόπωλος:
κενκόπωλος
Lips.

382. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-313

κατέσχε:
κατάγε
pro
κατέσχε
Mosc.
κατὰ γαῖαν
pro
κατέσχε γαῖαν
Lips.
κατέσχε γῆν
Ald.

383. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-314

πρῶτον:
πρῶτα
Par. C. ἠχῇ:
ἠχῇ
M. G. Ven. A. B. Ald. Turn. et supra scripto
ἠχοῖ
Cantabr. 2. Par. B.
ἠχοῖ
, ad
οι
supra scripto
η
, Lips. In
ἠχοῖ
coniectura incidisse Piersonum ad Moer. p. 176. merito mireris, quum ibi interesse aliquid inter
ἠχήν
et
ἠχώ
ostendere studeat,
ἠχεῖ
Vit. Mosc. Par. L. Rob. Totum hunc locum imitatione expressum esse ab Iuliano in prima oratione observarunt Spanhemius p. 235. et Wyttenbachius p. 188. ed. Schaef.

384. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-315

εὐφήμησεν:
ἐφήμισεν
Cantabr. 1.
ηὐφήμησεν
Brunckius. ὄρθιον:
ὄρθιόν θ'
Cantabr. 2.

385. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-316

ἀντηλάλαξε:
ἀντιλάλαξε
G. πέτρας:
πέτρης
Par. C.
πέρας
Ven. B, quod vocabulum nisi unus tantum liber haberet, placere posse dixeris. V. ad Suppl. v. 249.

386. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-317

παρῆν:
παροῦς
, supra scripto a sec. manu
ν
, Vit.

387. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-318

φυγῇ:
οὐδὲ γὰρ ὡς ἐν φυγῇ
Ven. A. Ox. Ald.
οὐ γὰρ ὡς φυγεῖν
Rob.

388. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-319

ἐφύμνουν:
ἐφήμουν
G. Vit. et aliquot alii.
ἐφ᾽ ὕπνουν
Lips.

389. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-320

ὁρμῶντες:
ὁρῶντες
G.
ὁρῶντας
Rob.
ὁρμῶντες
, ut reliqui, sed supra scripto γρ.
ὁρῶντες
, Lips.

390. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-321

δ᾽:
δ'
inter versus M. ἀϋτῇ:
αὐτὴ
G. et ante sec. manus correctionem Vit.
αὑτῷ
Lips. ἐπέφλεγεν:
ὑπέφλεγεν
Ven. A. et adscripto γρ.
ἐπέφλεγεν
Par. B. Schutzius coniiciebat
πάντα θῖν ἐπέφλεγεν
. Nihil est quare quis in verbis
πάντ᾽ ἐκεῖνα
haereat. Est enim haec usitatissima formula, quum multa quae ante commemorata sunt, praesertim si magna sunt et gravia, ut uno vocabulo comprehendi nequeant, indicantur. Sic supra v. 257.
ὡς πάντα γ᾽ ἔστ' ἐκεῖνα διαπεπραγμένα.
Herodotus VII. 34. de operibus quibus Xerxes pontes in Hellesponto fecerat,
καὶ δὴ ἐξευγμένου τοῦ πόρου ἐπιγενόμενος χειμὼν μέγας συνέκοψέ τε ἐκεῖνα πάντα καὶ διέλυσε
. Sic etiam
πάντα ταῦτα
, ut in Eum. v. 113.
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα.

391. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-322

εὐθὺς δὲ:
ἐπεὶ δὲ
Ald. Turn.
εὐθὺς δὲ
M. G. Vit. Lips. Ven. A. B. Mosc. Par. A. B. H. K. L. Rob. Hoc ad sensum et vim loci multo aptius esse nemo non videt. Inutilis coniectura Porsoni
ἔπειτα
. ξυνεμβολῇ:
ξὺν ἐμβολῇ
Par. L.

392. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-323

NA:
ἔπαισαν ἅλμην
. Idem versus initium in oratione nuntii apud Euripidem Iph. Taur. v. 1391. in qua oratione plura ex Aeschyli Persis sumpta esse indicavit Seidlerus. κελεύματος:
κελεύματος
M. Vit. Lips. Mosc. Ceteri
κελεύσματος
.

393. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-324

ἐκφανεῖς:
ἦσαν ἐμφανεῖς
Rob.
ἐμφανεῖς ἦσαν
Par. C. γρ.
ἐμφανεῖς
adscriptum in Par. B.

394. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-325

πρῶτον:
πρῶτον
a sec. manu supra lituram unius syllabae inter versus adscriptum in Vit. εὐτάκτως:
εὐτάκτως
M. G. Cantabr. 1. Mosc. Par. K. L. et supra scriptum in Cantabr. 2.
εὐτάκτως
, supra scripto primae syllabae accentu, tertiae
ον
, Lips.
εὔτακτον
Vit. Cantabr. 2. Rob. Turn. et adscriptum in Par. B.
εὐτάκτων
Ald.
εὐστόχως
Par. B. I. Comparanda sunt cum his Diodori verba XI. 18.
τὸ μὲν εὐώνυμον μέρος ἐπεῖχον Ἀθηναῖοι καὶ Λακεδαιμόνιοι, πρὸς τὸ τῶν Φοινίκων ναυτικὸν ἀντιταχθησόμενοι· — Αἰγινῆται δὲ καὶ Μεγαρεῖς τὸ δεξιὸν κέρας ἀνεπλήρουν
. Herodotus VIII. 85. in sinistro cornu Athenienses, Lacedaemonios in dextro fuisse scribit, quod verius videtur Valckenario. Cum utro faciat Aeschylus, dubitari potest. Veri tamen similius esse videtur Aeginetas eum laudare voluisse quam Lacedaemonios, praesertim quum per hos ipsos effectum sit ut Aeginetis primae decernerentur, Atheniensium autem soli Amyniae, fratri Aeschyli, ut quidem placet Diodoro XI. 27. Non multum dissimilia habet Herodotus VIII. 93. ubi videndus Valckenarius.

396. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-326

ἐπεξεχώρει:
ἐξεχώρει
M. G. Vit. Lips. Ven. A. B. Cantabr. 1. 2. Mosc. Par. A. B. N. Ald. Rob. Turn.
ὑπεξεχώρει
editiones Vict. Cant. Stanl.

398. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-327

δὲ:
ἐλευθεροῦτε δὴ
Vit.
ἐλοῦτε δὴ
Mosc.

401. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-328

γλώσσης:
γλώττης
G.

402. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-329

κοὐκέτ᾽:
κουκέτ'
M. Lips.

403. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-330

νηῒ:
ἐν νυκτὶ
Rob.

404. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-331

ἦρξε δ':
ἦρξεν δ'
M. Quod hic narratur, Lycomedis cuiusdam, Atheniensis, factum fuisse scholiastes cum Plutarcho in Themistocle c. 15. narrat. Sed Lycomedem hoc ad Artemisium fecisse Herodotus scribit VIII. 11. In Salaminia pugna Aminiam primum impetum in classem Persicam fecisse tradunt Herodotus VIII. 84. et Diodorus XI. 27. Aminias apud Aeschylum intelligendus est: sed quod hunc Aminiam, quem Pallenensem dicit Herodotus, fratrem Aeschyli fuisse perhibent Diodorus, Aelianus V. H. V. 19. scriptorque vitae Aeschyli, fabula videtur esse. Ceterum ne nominaret poeta Aminiam, tragoediae gravitas prohibebat, quoniam, qui in conspectu nostro et in hac communis vitae humilitate versantur, haud facile illo magnitudinis splendore, quem requirit poesis, ita exornari possunt ut omnis quotidianae tenuitatis recordatio evanescat. Idque bene perspectum habens poeta sapienter ne Themistoclis quidem nomen admittere ausus est.

405. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-332

Φοινίσσης: Herodotus VIII. 85.
κατὰ μὲν δὴ Ἀθηναίους ἐτετάχατο Φοίνικες· οὗτοι γὰρ εἶχον τὸ πρὸς Ἐλευσῖνός τε καὶ ἑσπέρης κέρας
.

406. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-333

ἴθυνεν:
ἴθυνεν
M. Ex Par. B. Faehsius
ἴθυνε. γρ. ἴθυνε
affert: Brunckius hunc codicem
εὐθύνων
et pro varia lectione
ἴθυνεν
habere significat.
ἴθυνε
G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Mosc. Ald. Turn.
ἴθυνεν
Rob. et reliquae inde a Vict. editiones.

407. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-334

καὶ πρῶτα: recepi ex G. Lips. Cantabr. 2. Par. L. Rob.
τὰ πρῶτα
M. Ald. Turn. μέν νυν:
μὲν νῦν
Cantabr. 2. et supra scripto
ἀντὶ τοῦ δή
M.
μὲν νῦν
etiam Vit. habuerat, sed eraso a sec. manu
νῦν
factum est.
μὲν νυν
Ven. B.
μὲν οὖν
Lips. Ven. A. Par. N. Mosc. Ox. Ald. Rob.
μὲν δὴ
G. Turn. Ex his
μέν νυν
praeferendum erat, pro quo saepe
μὲν δή
εἰ
μὲν οὖν
ab librariis posita sunt. V. Valcken. ad Hipp. 20. ῥεῦμα:
εὖ ῥεῦμα
Ven. B. Cantabr. 2.

408. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-335

στενῷ:
στενῶν
Par. G.
στενῷ
Ven. B. νεῶν:
νεῶν τῶν περσικῶν
G.

410. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-336

ὑφ᾽ αὑτῶν:
ὑφ᾽ αὑτῶν
Lips. Rob.
ὑφ᾽ αὐτῶν
G.
ὑπ' αὐτῶν
, leni in altero vocabulo spiritu a correctore in asperum mutato, Vit.
ὑπ' αὐτῶν
Ven. A. Mosc. Ox. Ald. Turn.

411. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-337

παίοντ᾽:
παίοντ'
indiget nulla mutatione. Est enim praesentis participium
ἀΐσσω
, significatque eum qui illiditur, ut in Prom. v. 887.
θολεροὶ δὲ λόγοι παίουσ᾽ εἰκῇ στυγνῆς πρὸς κύμασιν ἄτης.

412. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-338

ἀφρασμόνως:
ἀφρασμόνως
dedi ex M. Ven. B. Par. N. Idem antequam corrector
σ
in
δ
mutavit erat in Vit. Ceteri
ἀφραδμόνως
.

413. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-339

ὑπτιοῦτο δὲ:
ἑστιοῦτο δὲ
Ven. B.
ὑπτιοῦτο δὴ
Heathius. Fugerat eum
δέ
in apodosi post
ὡς
positum, ut v. 410.

414. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-340

θάλασσα δ᾽:
θαλάσσῃ δ'
Lips. sed
ῃ
in
α
mutato.
θάλασσαν δ'
Ald.
θάλασσαν
, omissa particula, Turn. ex coniectura, ut videtur.

415. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-341

πλήθουσα:
πλήθουσαν
Ald. Turn. φόνου:
φόνο
Lips.

416. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-342

ἐπλήθυον:
ἐπλήθυον
M. Ven. B. Cantabr. 1. Rob. et a pr. manu Cantabr. 2. Par. A.
ἐπλήθυνον
G. Vit. (sic Vit. Lips. Ven. A. Mosc. Par. B. C. N. Ald. et a sec. manu Cantabr. 2. Par. A.
ἐκπλήθυνον
Turn.

417. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-343

ἀκόσμως:
ἀκόσμῳ
e correctione, deleto
ς
, Vit. Ita scribendum putavit Casaubonus.
Ἀκόσμῳ ξὺν φυγῇ
legitur v. 465.

418. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-344

βαρβάρου:
βαρβάρων
Rob.

419. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-345

τοὶ δ᾽:
οἱ δ'
Blomfieldius. V. ad Soph. Ai. v. 1404. θύννους:
θήνους
Lips.
θύνους
Rob.

420. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-346

θραύμασίν τ':
θραύμασίν τ'
M.
θραύμασί τ'
G. (sic G.) Vit. Lips. Mosc. Par. L. Rob. et
ρ
a sec. manu scripto Cantabr. 2.
θραύσμασί τ'
Cantabr. 1. Ald. Turn. Dixit de his formis Lobeckius ad Soph. Ai. p. 322. ἐρειπίων:
ἐριπίων
M.

421. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-347

ἐρράχιζον:
ἐράχιζον
Vit. Lips. Mosc. οἰμωγὴ:
οἰμωγή
ex correctione, quum antea
οἰμωγὴ
fuisset, Vit.
οἰμωγῆς
M.
οἰμογή
Ald.
ἡμογὴ
Lips.

422. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-348

κωκύμασιν:
κωκύμασιν
M.
κωκύμασι
G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Ald. Rob. Turn. Solent coniungi
οἰμωγή
et
κώκυμα
,
οἰμώζειν
et
κωκύειν
. Sed hic laetum potius clamorem Graecorum commemorari exspectamus, ut in Homerico illo
ἔνθα δ᾽ ἅμ' οἰμωγή τε καὶ εὐχωλὴ πέλεν ἀνδρῶν ὀλλύντων τε καὶ ὀλλυμένων
. Quare putavi Aeschylum scripsisse
καυχἠμασιν
. πελαγίαν:
πελασγίαν
G. Vit. Lips. aliique nonnulli et Rob. γρ.
πελαγίαν
margo Lips.

423. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-349

κελαινῆς: In
κελαινῆς
littera
ν
puncto notata in M. νυκτὸς ὄμμ᾽: explicat Seidlerus ad Eur. Iph. Taur. v. 110.

424. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-350

ἤματα: In
ἤματα
primam litteram in litura habet M.

425. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-351

στοιχηγοροίην:
στοιχοιγαροίην
, ad
α
supra scripto '
o
', M.
στοιχηγορείην
Cantabr. 2.
χοικηγοροίην
Par. G.
στιχηγοροίην
Lips. Mosc. Par. F. K. L.
ἐφεξῆς λέγοιμι. στοιχομυθοίην
adscriptum in M. Hesychius
στοιχομυθεῖν, τὸ ἐφεξῆς λέγειν καὶ ἀδολεσχεῖν
.

426. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-352

μηδάμ᾽:
μὴδ' ἂν
M. et sic vel
μηδ' ἂν
G. Vit. Lips. Ven. A. B. Par. B. edd. ante Brunckium, qui
μηδάμ'
restituit ex Par. A. in quo glossa
μηδαμῶς
addita est. γρ.
μηδάμ᾽ ἡμέρᾳ
margo Par. B.

427. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-353

τοσουτάριθμον:
τοσουτάριθμον
Lips. Rob. γρ.
τοσουτάριθμον
supra scriptum in Vit.
τοσοῦτ' ἀριθμὸν
M. Ven. A. Cantabr. 2. Ox. Ald. Turn. et a sec. manu Vit.
τοσοῦτ᾽ ἀριθμῶν
a pr. manu Vit.
τοσοῦτ᾽ ἄριθμον
G. scilicet, ut interpreti videtur, pro
ἀριθμόν
. Et
τοσουτάριθμον
et
τοσοῦτ᾽ ἀριθμὸν
commemorant scholiastae. Alludere ad hunc locum videtur Tzetzes in exegesi ad Il. p. 92, 8.
ἐκ δὲ τῆς συνεχείας τῆς ἵππου καὶ τοῦ περιττώματος τοῦ τοσουταρίθμου στρατοῦ
.

428. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-354

αἰαῖ:
αἳ αἳ
M. G.
α
octies Cantabr. 1. Ceteri
αἰαῖ
ἔρρωγεν:
ἔρρωγεν
Rob. et a pr. manu Cantabr. 2. Idem supra scriptum in Vit.
ἔρρωγεν
a sec. manu Cantabr. 2.
ἔρρωγε
G. Lips. Ald. Turn.
ἔρρωγε
Vit.
ἔρρωγε
Mosc. et cum litura inter
o
et
γ
M.

429. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-355

βαρβάρων:
βαρβάρω
Par. K. L. γένει:
γένῃ
, sed
η
supra scripto
ει
, Lips.

430. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-356

κακόν:
κακόν
M. G. Vit. Lips. Ven. A. B. Mosc. Par. B. N.
κακῶν
Ald. Rob. Turn. Euripides Med. v. 59.
ἐν ἀρχῇ πῆμα κοὐδέπω μεσοῖ
, ubi v. Elmsleium.

431. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-357

ἐπ᾽ αὐτοῖς:
ἐπ' αὐτοῖς
M. G. Vit. Lips. Ven. A. B. Cantabr. 2. Ox. Par. B. K. L. N. Ald. Rob.
ἐπ' αὐτοὺς
Turn.
ἐπ' αὐτῆς
Mosc.

433. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-358

τῆσδ᾽ ἔτ᾽:
τῆσδέ τ'
M. G. Vit. Par. A. B.
τίς δὲ τ'
Ald. Rob. Emendate
τῆσδ᾽ ἔτ᾽
Lips. Turn. γρ.
καὶ τύχης
ex Par. B. Faehsius affert. τῆσδ᾽:
τῆδε
, ut fere solet, M.
τῆσδε
Ald. Rob.

434. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-359

τίν᾽ αὖ:
τί δ' αὖ
G. στρατῷ:
στρατῷ
, mutato a sec. manu
ῶ
in
οῦ
, Vit.
στρατοῦ
Ald.

435. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-360

μάσσονα:
μάσσονα
, supra scripto
ν
, Vit.

436. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-361

φύσιν:
φύσιν
M. Vit. Ald. Rob. Turn. et
ι
supra scripto
ει
Lips.
φύσει
G. Ven. B. Par. A. B. K. L. et supra scripto
φύσιν
Cantabr. 2.

437. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-362

ψυχήν:
ψυχὴν
, supra scripto
o
, Lips. κεὐγένειαν:
καὶ εὐγένειαν
M. Vit. Mosc. Ald. Rob. ἐκπρεπεῖς:
ἐκπρεπεῖς
M. Ald. Turn. et adscriptum in Par. B.
εὐπρεπεῖς
G. Vit. Lips. Ven. B. Mosc. Par. A. B. L. N. Rob.

438. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-363

ἄνακτι:
ἄνακτοι
Vit.

439. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-364

αἰσχρῶς:
αἰσχρῶς
M. G. Vit. Lips. Ven. B. Cantabr. 1. 2. Lambeth. Mosc. Ox. Par. A. B. H. K. L. N. Rob.
οἰκτρῶς
Ald. Turn. et supra scriptum in Par. B. δυςκλεεστάτῳ:
δυσκλεεστάτῳ
M. Lips. Par. B. Ald. Rob. Turn. Id fuit etiam in Vit. ubi terendo
λε
periit.
δυσκλεστάτῳ
Par. C.
δυστυχεστάτῳ
G. Ven. B. Cantabr. 1. Par. A. L. et adscriptum γρ.
δυστυχεστάτῳ
in Lips. μόρῳ:
πότμῳ
Vit. Lips. Mosc. Par. N. sed in Lips. adscriptum γρ.
μόρῳ. θανάτῳ
.

440. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-365

οἴ 'γὼ:
οἱ ἐγὼ
M.
ὃ ἐγὼ
Par. C.
οἳ ἐγὼ
G. Vit. Lips. Cantabr. 2. Ald. Rob. Turn. Correxit Porsonus. τάλαινα:
τάλαινα
Vit. κακῆς:
κακοὶ
pro
κακῆς
Lips.

441. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-366

δὲ: omittunt Ven. A. Ox. Ald. Post
ποίῳ
habet Rob.

442. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-367

ἐστὶ:
ἐστιν
Vit. πρόσθε:
πρόσθε
G. Vit. Lips. Ven. A. Cantabr. 1. Mosc. Ald.
πρόθεν
Par. N.

443. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-368

δύςορμος:
δύσορμος
, ad
ος
supra scripto
ον
, Lips. ναυσίν:
νηυσὶν
M. G. Vit. Lips.

444. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-369

ἀκτῆς:
ἀκτῆς
G. In Vit. ad
ἀκτῆς
a sec. manu supra scriptum γρ.
ἁλός
, sic.

445. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-370

NA: Narrat rem etiam Herodotus VIII. 76. ὅταν:
ὅτ' ἂν
M. Vit. Lips. Rob.
ὅτι
scribendum putavit Elmsleius (Edinburgh Review XVII. p. 236.). Sed v. diss. de particula
ἂν
III. 4. Opusc. IV. p. 148.

446. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-371

ἐкσωζοίατο:
ἐξσωζοίατο
, ad
ξ
supra scripto
κ
. M.
ἐκσωζοίατο
, ad
οι
supra scripto
αι
, Lips. Non satis recte Abreschius
νεῶν ἐκσωζοίατο
ita coniungit ut
φθαρέντες
seorsim positum sit. Vt ista sint coniungenda, certe
φθαρέντες
non minus cum illo genitivo construi debet: dissipati ex navibus.
φθείρεσθαι
errare, vagari significans et ab Abreschio hic et in Misc. Obs. IV. 3. p. 451. illustratum est. Conferendus Blomfieldius.

447. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-372

κτείνοιεν:
κτείνειαν
Ald.
κτείνειεν
G. Ven. A. B. Ox. Par. C. N. Rob. Inde
κτείνειαν
Porsonus. Recte
κτείνοιεν
M. Vit. Lips. ceterique, ut videtur, codices et Turn. εὐχείρωτον:
ἀχείρωτον
G.
εὐχείρως τὸν
Mosc. Par. B. Id videtur etiam in Vit. fuisse, in quo erasa ea scriptura
εὐχείρωτον
restitutum.
εὐχείρω τὸν
, propter similem, ut videtur, codicis alicuius lituram, Ald.

448. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-373

ἐναλίων:
ἐναλίων
M. G. Vit. Par. A. B. N.
εἰναλίων
Ven. A. Rob. Turn.
εἰν ἀλίων
Ald.
ἀναλίων
Lips.

449. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-374

ὡς γὰρ θεὸς:
ὡς γὰρ ὁ Θεὸς
Lips. Mosc.

450. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-375

ναῶν:
νῆες
Ven. A. Par. C.
νεῶν
Cantabr. 2. κῦδος:
κῦδος
G. Vit. Lips. aliique et Ald. Turn. Ἕλλησιν:
Ἕλλησιν
M. Rob.

451. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-376

αὐθημερὸν:
αὐθημερῶν
Vit. V. Herodotum VIII. 95.

452-453. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-377

ἀμφὶ δὲ κυκλοῦντο:
ἀμφὶ δὲ κυκλοῦντο
Ven. A. Par. B. C. et ante correctionem Vit.
ἀμφὶ δ᾽ ἐκύκλουν τὴν
ex correctione Vit.
ἀμφὶ δ' ἐκυκλοῦντο
G. Lips. et ut videtur Mosc.
ἀμφὶ δὲ
, ut Brunckius refert, supra scriptum in Par. B. γρ.
δὲ
ex eo codice Faehsius affert. De omisso augmento v. praef. ad Eur. Bacchas p. XLVI.

454. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-378

τράποιντο: γρ.
τράπωνται
Par. B.
τράπονται
Par. C.

455. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-379

πέτροισιν:
πέτροισι
M. Vit. Lips. Ven. B. Mosc. Par. B. N. Vulgo
πέτρησιν
. ἠράσσοντο:
ἠράσσοντο
M. (sic M.) G. Lips. Par. A. B.
ἠράσσαντο
Vit, aliique et Turn.
ἠράσσαντο
Ald. Rob. τοξικῆς τ᾽ ἀπὸ:
τοξικῆς
Lips. Ven. A. Par. B. Ald. Turn.
ἀπὸ
M. G. Vit. Par. A. N. Rob.
ἀπ'
ad
δ'
supra scriptum in Lips. Par. B. Non dubitavi praeferre
τε
. Sed anastrophen, quam consensu tuentur libri, repudiandam esse diligens docebat artis poetarum in condendis trimetris observatio, qui quum plerumque ita coniungant verba, ut singulis versibus aliqua pars orationis terminetur, tamen saepe etiam pausa paullo ante finem versus facta tam arte finem versus cum sequentis initio coniungunt, ut ne elisionem quidem in fine versus spreverint, nedum in praepositionibus admiserint anastrophen.

456. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-380

προςπίτνοντες:
προσπίτνοντες
M. Cantabr. 2. Rob.
πίπτοντες
Par. N. Ceteri
προσπίπτοντες
. ὤλλυσαν:
ὤλλυσαν
M.
ὤλυσαν
G. Vit. aliique nonnulli.

457. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-381

ἐφορμηθέντες:
ἀφορμηθέντες
, ad
ἀ
supra scripto
ε
, Lips.

458. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-382

κρεοκοποῦσι:
κρεοκοποῦσι
ex correctione M. et hoc ex scholiis restituit Porsonus.
κρεωκοποῦσι
Ald. Rob.
κερωκοποῦσι
Vit. supra tamen scripto γρ.
κρεωκοποῦσι
, quod in M. ante correctionem erat ut in ceteris omnibus. V. Pors. praef. ad Hec. p. VIII. Lob. ad Phryn. p. 693.

460. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-383

ἀνώμωξεν:
ἀνώμωξε
G. Cantabr. 1. 2. Ald. Rob. κακῶν:
κακῶν
omittunt Mosc. et a pr. manu Vit. βάθος:
πάθος
Vit. Par. N.

461. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-384

εὐαγῆ: De loco illo, ex quo Xerxes pugnam spectaverit, vide Wassium ad Thuc. II. 19. Valckenarium et Wesselingium ad Herod. VIII. 90. Toupium Emend. in Suidam vol I. p. 393. seqq. (261. ed. Lips.).
Libri omnes
εὐαγῆ
. Scholiastes
καθαράν, κεχωρισμένην, εὖ ἔχουσαν οἷον τὴν ἄποψιν καὶ ἐπιτηροῦσαν τὸν λεὼν ἅπαντα. ἢ αὐγάζοντα καὶ ὁρῶντα
. Hemsterhusius
εὐαυγῆ
, quod receperunt Brunckius, Schützius, Porsonus, Blomfieldius. Praeclara illa Hemsterhusii disputatio tanto magis tota huc transferenda videtur, quod et in primis ad Aeschyli locum pertinet et plura sunt quae de ea monere lectorem volo. Sic igitur ille apud Musgravium in Exerc. Eurip. II. 6. sive in eiusdem notis ad Euripidis Suppl. 654.
ἀμφὶ δ᾽ Ἠλέκτρας πύλας
ἔστην θεατής, πύργον εὐαγῇ λαβών.
Euripidis loco apte convenit interpretatio (Hesychii verba dicit,
εὐαγές, εὔοπτον
): ipsi voci convenire fuerat ostendendum.
Εὐαγής
si ducatur ab
ἄγος
, quid sit notum est, quemadmodum
ἀναγής, δυσαγής
. Si ab
ἄγω
duco, erit agilis, flexibilis, qua potestate capitur in Hippocr. περὶ διαίτ. ΙΙ. p. 363, 34. neque aliter Henr. Stephan. intellexit Anth. 1. c. 60. Ep. 8.
Χαίροιτ᾽ εὐαγέες (μέλισσαι)
in Th. L. Gr. Tom. I. p. 126. C. agiles apes, quod per aerem ferantur cito et facile: vel mobilis, volubilis, ut in Aretaeo p. 19. v. 33. (p. 41. ed. Lips.)
ὀφθαλμοὶ εὐαγέες, λαμπροί
, exponi possunt, licet puros dederit Crassus, Wiganus lucentes, quod vix perspicias unde pendeat, nisi legisse vel legi voluisse statuas
εὐαυγέες
: iunguntur tamen itidem ab Adamantio 1. c. 9. (p. 349.)
ὀφθαλμοὶ μεγάλοι τε καὶ λαμπροὶ καὶ εὐαγεῖς
, cuius vice admodum vitiose
εὐλαβεῖς
Polemo (p. 222.) praefert. Porro si ab
ἄγω, ἄγνυμι
frango, significabit fragilem, quique facile comminui possit; quo pertinet Suidae locus ita scribendus:
εὐαγές, εὐκόλως κεκλασμένον, εἰ στάχυς εὐαγής
, idem qui
εὔκλαστος, εὔθραυστος
, apud Etym. in v.
Δημήτηρ
. In his, sicuti linguae norma postulat, penultima corripitur: aliis in locis eadem vox syllabam istam habet productam: Leonid. Anth. VI. 27. Ep. 6.
καὶ πέλεκυν ῥυκάναν τ᾽ εὐαγέα καὶ περιαγὲς Τρύπανον
Parmen. ap. Clem. Str. V. p. 732.
καθαρᾶς εὐαγέος ἠελίοιο Λαμπάδος ἔργ᾽ ἀΐδηλα
— nimirum forma Dorica nascuntur ex
εὐηγής
οι
περιηγής
: quorum illud rarissimum, alterum frequentatur pro circumacto, circumiecto, rotundo: saepe tamen quam proprie vim habeat obscurum est, qua de re nunc nihil amplius dicam. Singulare est quod ex Lex. Vet. MS. Bibl. Sangerman. (Anecd. Bekkeri p. 337, 13.) mecum communicavit praestantissimus noster Ruhnkenius:
ἀγής· τοῦτο ἀπὸ συνθέσεως (συνθέτου apud Bekkerum) καταλείπεται τοῦ εὐαγής ἢ παναγής. Ἐμπεδοκλῆς· ἄθρει μὲν γὰρ ἄνακτος ἐναντίον ἀγέα κύκλον
pro
παναγής
, quod longe diversum est, melius scripsisset
περιαγής
, ut in illo versu proverbiali, quem suggerit Philopon. περὶ Κοσμοπ. p. 179.
μηδ' ὅσον ὀφθαλμοῦ περιηγέα κύκλον ἑλίξαι
. vid. Suid. in
εὐαγής
. Nunc investiga quantum libet, harum, quas notari in
εὐαγής
, significationum quaenam vel Aeschyli verbis vel Euripidis accommodari possit, nullam invenies: at si scripseris inserta littera
υ
εὐαυγῆ
, omnis difficultas fuerit sublata: nam
εὐαυγής
, locus illustris, vel qui undique conspici potest, vel unde prospectus in vicina late patet. Ratio structurae in
ἕδρα παντὸς εὐαυγὴς στρατοῦ
itidem expedita, quae frustra quaeratur in
εὐαγής
. Enimvero iam dudum vereor, ne
εὐαυγής
per culpam librariorum pluribus locis abierit in
εὐαγής
: in Iamblichi certe Protr. p. 152. vs. 23. (p. 360. Kiessl.) vice vulgati,
λαμπροτάτη τὶς εὐαγία
, cod. Reines. quem ipse cum edito contuli, praefert
εὐαυγία
, quod utique longe melius congruit cum
λαμπροτάτη
εἰ
τὸ τῆς ψυχῆς ὄμμα
, quam
εὐαγία
. Perinde se res habet in Platone de LL. XII. p 989. C. (p. 952. A. Steph.)
ἃ μαθοῦσι μὲν εὐαγέστερα γίγνεσθαι, μὴ μαθοῦσι δὲ σκοτωδέστερα — καὶ ἀσαφῆ
. Tim. p. 1065. E. (p. 58. D. Steph.)
ἀέρος τὸ μὲν εὐαγέστατον ἐπίκλην αἰθὴρ καλούμενος, ὁ δὲ θολερώτατος ὁμίχλη τε καὶ σκότος
: unde sumptum Iamblichi de Myst. p. 80. vs. 21.
τὸ εὐαγέστατον καὶ ἄκρον τοῦ ἀέρος
. Si tum iuncta propinquae, tum opposita contrariae potestatis attente spectes, quid prius in mentem veniat, quam opportunissimum
εὐαυγής
? Accedat Aristoteles, vel quicumque nomen eius mentitus auctor, de Mund. p. 14. vs. 12. (p.397. a. 16. ed. Bekk.)
κόσμος-λαμπρότητι δὲ εὐαγέστατος
: vertit Appuleius: splendore perlucidus: quin clarius etiam caussam nostram suffulcit diversa, quam Stobaeus suppeditat Ecl. Phys. p. 78. vs. 9. (p. 694. Heer.) lectio,
λαμπρότητα δὲ τηλαυγέστατος
. In Parmenide quoque
εὐαυγέος ήελίοιο
non sprevero. Pythagoreis autem in primis
αὐγή
et voces inde natae placuerunt; unico Theagis exemplo defungar apud Stob. p. 11. vs. 46.
ὁ νέος ἔχων περιαυγέα καὶ διαυγέα τὰν ἔποψιν
. Iam neminem opinor fore, qui contendat, pro
εὐαυγής
Graecos vitandae κακοφωνίας ergo solenni more pronunciasse
εὐαγής
.
Haec Hemsterhusius, docte quidem et acute, sed non ita ut omnem sustulerit dubitandi materiam. Equidem etsi vereor ne haec res ad liquidum perduci nequeat, tamen afferam, quae, ne quis iusto citius assentatur, impediant.
Apertum est nomen
εὐαγής
, prout ab
ἄγω
vel
ἄγνυμι
vel
ἅζω
derivetur, non posse non diversas significationes habere. De his dicendum est singillatim, ne quae cognata quidem, sed diversa tamen sunt, confundantur. Ac verba
ἄγω
et
ἄγνυμι
fontem habent communem, ut
ἄγνυμι
proprie sit ducendo i. e. flectendo frango, deinde simpliciter frango, contero. Ab eo verbo est
εὐαγής
, media syllaba longa. Suidas
εὐαγές, καλῶς κεκλασμένον
. Et hoc usus est Etymologus M. p. 266, 2.
Δημήτερος ἀκτή· διὰ τὸ κατάγνυσθαι ἐν τῇ ὅλῳ τὸν στάχυν τὸν εὐαγῆ, ἢ αὐτὸν τὸν σῖτον ἐν τῷ μύλῳ θραύεσθαι
. Sed idem vocabulum etiam aliam habet significationem, quae propius accedit ad propriam verbi
ἄγνυμι
notionem. Corrupta sunt haec grammaticorum, Photii p. 27, 6.
εὐαγής, μεταφορικῶς κύκλος
, Zonarae p. 897.
εὐαγής, καλῶς περιηγμένος, ἢ μεταφορικὸς κύκλος
. Eadem quae Zonaras, omisso tamen
ἤ
, habet Suidas, apud quem
μεταφορικῶς
a Kustero repositum est. Scribendum est
εὐαγής, καλῶς περιηγμένος, ἢ μεταφορικῶς κυκλικός
. Terminationes enim
ος
et
ικός
saepe permutantur. De testimonio, quod Suidas ex epigrammate Antipatri Sidonii adiecit, infra videbimus: est enim illud ab hoc vocabulo prorsus alienum. De ipso vocabulo noli dubitare quin vera tradiderint grammatici. Id quod apparet ex simili
περιαγής
. Photius p. 414, 15.
περιαγές, ἐπικαμπές
. Usurpatur
περιαγής
ab Adamantio Physiogn. I. 24. p. 413.
κεφαλὴν μέσην τὸ μέγεθος, περιαγῆ
. Etym. M. p. 545, 27.
παρὰ τὸ κύφον, τουτέστιν τὸ περιφερὲς καὶ περιαγές
. Eadem schol. ad Il. V. 596. Ac ne dubites quin ab
ἄγνυμι
ductum sit, argumento est
περιαγή
substantivum apud Aratum v. 687. de Argo navi,
ἀλλ᾽ ἤτοι Περσεὺς μὲν ἄτερ γουνός τε ποδός τε
δεξιτεροῦ δύεται, πρύμνης δ᾽ ὅσον ἐς περιαγήν,
quod scholiastes interpretatur
ὅσον εἰς τὴν περίκλασιν καὶ καμπὴν τῆς πρύμνης
. Illa vero significatione etsi videri possit
εὐαγής
dictum esse ab Leonida Tarentino epigr. 28. in Anal. Brunckii t. I. p. 227. sive Anth. Pal. VI. 204.
Θῆρις ὁ δαιδαλόχειρ τῇ Παλλάδι πήχυν ἀκαμπῆ,
καὶ τετανὸν νώτῳ καμπτόμενον πρίονα,
καὶ πέλεκυν, ῥυκάναν τ᾽ εὐαγέα, καὶ περιαγὲς
τρύπανον, ἐκ τέχνας ἄνθετο παυσάμενος,
ut runcina intelligatur ab anteriore parte curvata, tamen non potest dubitari quin Meinekius in Del. poet. Anth. Gr. p. 31. recte viderit scribendum esse
εὐάκεα
. Sed usus videtur hoc nomine Parmenides v. 133.
εἴσῃ δ' αἰθερίην τε φύσιν, τά τ᾽ ἐν αἰθέρι πάντα
σήματα, καὶ καθαρῆς εὐαγέος ἠελίοιο
λαμπάδος ἔργ᾽ ἀΐδηλα,
ut, si hoc ita sit, etiam Empedocles
ἀγέα κύκλον
rotundum solis orbem intellexisse videatur. Quamquam hoc incertum est. Illud vero valde probabile est, nomen
εὐάγητος
ab
ἄγνυμι
dictum esse et flexuosum, sinuosum notare. Aristophanes Nub. 274.
ἀέναοι Νεφέλαι,
ἀρθῶμεν φανεραὶ δροσερὰν φύσιν
εὐάγητον.
Abutitur ingenio suo Bentleius in Museo crit. Cantabr. II. p. 435. Male interpretantur Suidas, Zonaras p. 905. Favorinus,
εὐάγητον, καθαράν, λαμπράν. Ἀριστοφάνης, δροσερὰν εὐάγητον φύσιν
, et scholiastae
πανταχοῦ φερομένην, ἢ λαμπράν. πάντῃ φερόμενον· εὐκίνητον· τοιοῦτο γὰρ τὸ ὕδωρ
. Eustathius in Opusc. p. 142. a. 9.
εὐάγητον
intellexit
εὐαγές, sanctum
, et eodem significatu p. 144. a. 1.
εὐαγέστατον ὄνομα
.
Nunc transeamus ad
εὐαγής
ab
ἄγω
duco derivatum. Quale vocabulum, si ab ipso verbo
ἄγω
factum fuit, brevem necesse est habuerit mediam syllabam; sin ab
ἄγω
Dorico, de quo Schaeferus in Melet. crit. p. 113. seq. dixit, longam, ut pro communi forma
εὐηγής
dictum, quemadmodum
περιαγὲς τρύπανον
in illo quod attulimus Leonidae epigrammate pro
περιηγές
positum videtur. Quamquam si quis
ὀφθαλμοῦ περιηγέα κύκλον
dixit, non poterit hoc ad Parmenidis
εὐαγέος ἠελίοιο
aut ab Empedoclis
ἀγέα κύκλον
adhiberi, quod neuter Dorica dialecto est usus. Sed huius vocabuli
εὐαγής
quae communis vel Ionica forma exstare visa est apud Aretaeum de curatione morb. diuturn. I. 13. p. 128. B. ed. Boerh. p. 327. ed. Lips. emendatione corrupti loci removenda est. Scribendum est enim
προςτίθει δὲ χάριτας πόματος καὶ σίτου, τὴν μικρῷ χείρω τῶν ὠφελεόντων ἔωσι διδόναι (ἔσται γὰρ διέξοδος ναυτιώδει καὶ ἀτερπέι ὑγρῷ· μετεξετέρους γὰρ ἡ τοῦ πύου δίοδος βλάψαι δύναται), μήπω τι καὶ ἀπόσιτοι ἔσονται, κἤν τι λάβωσι εὐημές.
Abest vulgo
διδόναι
, quod codex Harleianus suppeditat. Deinde ed. Boerh.
κἄν τι λάβωσι
, pro quo P. Petitus habet
κἄν τε λάβωσι
. Denique legebatur
εὐαγέες
. Non perceperunt loci sensum interpretes, qui quum de reponendo
εὐαγές
cogitarunt, sententiam reddiderunt etiam obscuriorem. Scripsi
εὐημές
, de qua forma Lobeckius dixit ad Phryn. p. 706. Sensus est adhibe illecebras potus et cibi, etiam si paullo minus conducibilium quam dari oporteat (parabitur enim exitus nauseam facienti et insuavi humori; nonnullis enim perruptio puris nocere potest), ne fastidiant cibum, etsi quid quod facile evomere possint sumpserint.
Εὐαγής
autem, correpta media syllaba, ab
ἄγω
duco derivatum esse haud ita facile credam, primum quod alia huius formae vocabula desunt, tum quod prorsus silent grammatici, tum denique quod exempla, quae pro hac derivatione afferuntur, valde suspecta sunt, quippe quae cuncta vel admittant aliam explicationem vel etiam efflagitent. De qua re mox videbimus.
Iam enim dicendum est de nomine
εὐαγής
, quod ab
ἅζω
ductum sacrum, castum, purum significat. Grammaticorum interpretationes has habemus. Hesychii,
εὐαγές, ἁγνόν, καθαρόν, εὐσεβές, εὔοπτον, ἅγιον
. Photii,
εὐαγές, ἁγνόν, εὐσεβές, ὅσιον, θειότατον
. Suidae,
εὐαγές, ἁγνόν, καθαρόν, εὐσεβές, ὅσιον, θειότατον· γένους δὲ ἦν εὐαγοῦς, οὐκ ἐπὶ δυνάμει τρυφώσῃ λαμπρυνόμενον, οὐδὲ ἐπὶ χρημάτων περιουσίᾳ κολαζόμενον
, quae eadem, sed minus plene, apud Zonaram p. 914. exstant. Porro Hesychii,
εὐαγοῦς, δυστάτης
. Zonarae p. 897. et Favorini,
εὐαγῆ, μεγάλην
, quod alio spectat quam, ut Tittmanno videbatur, ad epigramma Antipatri Sidonii a Suida in v.
εὐαγής
allati. Sed originem significationis si requiris, omnem illam latissime patentem verborum cognationem, cuiusmodi sunt
ἀγάζω, ἄγαμαι, ἀγαίομαι, ἅζω, ἄγη, ἄγος, ἅγιος, ἁγνός, ἁγηλατῶ
pluraque alia, in quibus est etiam
ἀγάζομαι
, aliter explicandam puto quam visum est Ruhnkenio ad Timaei lex. Plat. p. 12. seq. qui quam iniit viam, quum primam posuit nitoris significationem, ea non satis plana aut expedita videtur ad omnem illam verborum et notionum varietatem comprehendendam. Non potest quidem dubitari quin cognatae cum his verbis voces
ἀγλαΐς
et
αὐγή
, quae proprie de refractis radiis dicuntur, ab
ἄγω, ἄγνυμι
derivatae sint quarum altera, ut a
κράζω κραυγή
, insertum habet crassiorem spiritum: sed tamen ista quam indicavi verborum familia, etsi ab eadem radice orta est, ita manifestam prodit admirationis vel horroris vel omnino motus cuiusdam et gestus significationem, ut alia ratione, quam quae est radiantis lucis, cum radice illa cohaerere videatur. Utar pro primitivo (perinde est enim quo quis utatur, quum nullum istorum sit primitivum) verbo
ἅζω
sive
ἅζομαι
. In eo primaria esse videtur notio stupescendi, ducta ab eo, quod qui conspecta re insolita stupescunt, superiora corporis recedunt. Haec significatio statim pro rei ob quam stupemus natura in duas alias dispescitur, unam admirationis, venerationis, reverentiae, alteram horroris, abominationis, indignationis: unde rerum quoque ipsarum fit diversitas, aliis colendis ob sanctitatem suam, aliis formidandis ob nefas et piaculum. Accedit ad has tertia significatio, composita ex illis ambabus, invidiae, quae est indignatio ex admiratione orta. Quod si haec ad nomen
εὐαγής
adhibemus, primo quaerendum est an illud duplex sit, unum correpta media, quod plurimo usu frequentatum est, alterum producta. Certe si recte in lexico illo Sangermanensi
ἀγής
apud Empedoclem significatione cum
εὐαγής
οι
παναγής
cognatum esse indicatur, cum aspero potius spiritu credas Empedoclem scripsisse
ἄθρει μὲν γὰρ ἄνακτος ἐναντίον ἁγέα κύκλον,
et sacrum voluisse orbem solis intelligi. Quae suspicio eo videtur confirmari, quod idem nomen, ut plura ex illa radice, etiam in malam partem usurpatum invenitur: de qua re Tzetzes scribit ad Lycophr. v. 436.
ὅτι δὲ ὁ ἀγής, ὁ μυσαρός, ἐξ οὗ λέγεται καὶ ὁ ἅγιος ὁ μυσαρός, Ἱππῶνάξ φησιν
ὡς οἱ μὲν ἁγεῖ Βουπάλῳ κατηρῶντο.
Quamobrem nihil mirum foret, si ex hoc nomine compositum fuisset
εὐαγής
media producta. Itaque incertum est, Parmenides, quum scripsit
εὐαγέος ἠελίοιο
, sacrumne voluerit an rotundum: Karstenus p. 122. seq. ea significatione putat
εὐαγέος
dictum esse, qua Hemsterhusio
εὐαυγέος
scribendum esse videbatur. Proxime cohaerere cum adiectivo
ἁγής
videtur substantivum
ἅγος
, a quo esse puto, quod apud Hesychium legitur,
ἄγεα, τεμένη
, ex quo si est
ἁγηλατεῖν
, et spiritus asper in eo verbo erit praeferendus, de qua scriptura v. Schaeferum ad Greg. Cor. p. 546. et prima syllaba longe putanda. Certe non memini loci ex quo huius syllabae mensura certo disci possit. Eadem dubitatio est de adiectivo
εὐαγής
, quod in iis locis, in quibus maxime vel de significatione vel de scripturae sinceritate disceptari potest, aut apud prosae orationis scriptores invenitur aut a poetis ita positum est ut mensura ambigua sit. Quare non satis cognitum est utrum
εὐαγής
ubique mediam syllabam brevem habeat, an certis in significationibus ea syllaba producatur. Veri tamen similius videtur unum dumtaxat esse nomen
εὐαγής
brevi media syllaba, quam mensuram habere videtur etiam
ἀκραγής
, quo usus est Aeschylus in Prom. v. 804.
ὀξυστόμους γὰρ Ζηνὸς ἀκραγεῖς κύνας γρῦπας φυλάξαι.
Falluntur enim qui id a
κράζειν
ductum putant, quia, si ita esset, primam syllabam poeta non produxisset: itaque recte alii
ὀξυχόλους, ἀκροχόλους
interpretantur. Est autem
εὐαγής
proprie sanctus, deinde sacer, i. e. qui ob sanctitatem colitur. Ex his duabus significationibus prima tantum ita multiplex est, ut plures alios significatus pepererit: altera autem tam simplex, ut praeteriri nunc posset, nisi de duobus locis, qui in dubitationem vocati sunt, dicendum videretur. Suidas post illa, quae supra allata sunt,
εὐαγής καλῶς περιηγμένος, μεταφορικὸς κύκλος
, haec habet, καὶ ἐν ἐπιγράμματι
Πιερικὰν σάλπιγγα, τὸν εὐαγέων βαρὺν ὕμνων χαλκευτάν, κατέχει Πίνδαρον ἅδε κόνις.
Idem distichon ab eodem in v.
χαλκευτής
affertur. Est autem Antipatri Sidonii in Brunckii Anal. t. II. p. 27. ep. 79. sive Anth. Pal. VII. 34. Eleganter Toupius
εὐαχέων
scribi voluit, his ipsius Pindari verbis motus Pyth. I. 14. (24.)
ἄλλοις δέ τις ἐτέλεσσεν ἄλλος ἀνὴρ εὐαχέα βασιλεῦσιν ὕμνον, ἄποιν' ἀρετᾶς
. Brunckius vero vulgatam tuetur, sed ut
εὐαγέων
secundam syllabam productam habeat et hymnos bene tornatos significet: quod ille quum nullo alio argumento fecerit quam propter Suidae explicationem et propter
ῥυκάναν εὐαγέα
apud Leonidam Tarentinum, nihil caussae est quare ei accedamus. Nam Leonidae epigramma quomodo Meinekius emendaverit supra dictum est, apud Suidam autem recte intellexit Portus Antipatri exemplum ad aliam quam quae a Suida posita est significationem spectare. Neque aut Zonaras aut Favorinus Antipatri versus addunt. Itaque non erit dubitandum quin Antipater sacra carmina intelligi voluerit. Alter locus Antiphili est in Anal. Br. t. II. p. 177. ep. 29. sive Anth. Pal. IX. 404. de apibus,
χαίροιτ', εὐαγέες, καὶ ἐν ἄνθεσι ποιμαίνεσθε, αἰθερίου πτηναὶ νέκταρος ἐργάτιδες.
Ibi vero H. Stephanus
εὐαγέες
agiles interpretatur, Iacobsius, ut apud Virgilium, leves dici apes existimat. Quam significationem quum supra omnino in dubitationem adduxerimus, hic tanto minus putamus admittendam esse, quod quum apes hoc epigrammate in primis ob gratuitum mellis donum laudentur, multo aptius est sacras eas colendasque mortalibus a poeta dici. Sed redeo ad primam significationem, quae sanctitatis est. Sanctum autem dicimus primo eum qui sceleris immunis est. Ita
εὐαγής
dictum est in Homerico hymno Cereris v. 274. 369. quae antiquissima esset pro hac voce auctoritas, si satis constaret quid in his hymnis primo auctori deberetur. Theocritus XXVI. 30.
αὐτὸς δ᾽ εὐαγέοιμι καὶ εὐαγέεσσιν ἅδοιμι.
Callimachus h. Deliaci v. 98.
εὐαγέων δὲ καὶ εὐαγέεσσι μελοίμην.
Alia ibi exempla adnotavit Spanhemius in iisque observationem scholiastae Sophoclis ad Oed. R. 921. licet non satis apto loco factam, opposita esse
εὐαγής
οἱ
ἐναγής
. Ita Appianus de b. civ. IV. 96.
καὶ τάδε, ὦ πολῖται, πράσσοντες οἱ τρεῖς ἡμᾶς ἐναγεῖς λέγουσι
, et c. 97.
ὁρᾶτε δὲ πρὸς ἡμᾶς ὡς εὐαγεῖς καὶ δημοκρατικοὺς καταπεφευγότας
. Aliud oppositum est
δυσαγής
apud Manethonem V. 180. restitutum a Dorvillio commemoratumque a Schaefero ad Dion. Hal. de struct. or. p. 89. Deinde sanctus est criminis expers. Ita in lege apud Andocidem de myst. p. 48, 7. ed. Reisk.
ὁ δὲ ἀποκτείνας τὸν ταῦτα πονήσαντα καὶ ὁ συμβουλεύσας ὅσιος ἔστω καὶ εὐαγής
. Et apud Demosthenem in tertia Philippica p. 122, 16.
εὐαγὲς ᾖ τὸ ἀποκτεῖναι
, quod orator ipse his verbis interpretatur,
καθαρὸν τὸν τούτων τινὰ ἀποκτείναντα εἶναι
. Sic etiam Sophocles Ant. 521.
τίς οἶδεν, εἰ κάτω 'στὶν εὐαγῆ τάδε;
Pertinet huc locus Aristidis Quintiliani de musica I. p. 5. male intellectus a Meibomio,
εἰ δημιουργὸν ὀνομάζειν θέμις ἐξ ὧν εἴργασται, καλῶς θεμένους τὴν προςηγορίαν, εἴτε εἶδος καλεῖν εὐαγές
, ubi non
εἶδος εὐαγές
, sed
εὐαγές ἐστιν, εἶδος καλεῖν
dicit, ut antea
ὀνομάζειν θέμις
. Tertio sanctus universe dicitur qui malo vacat. Ita Sophocles in Oed. R. 919.
πρὸς σ᾽, ὦ Λύκει Ἄπολλον, ἄγχιστος γὰρ εἶ,
ἱκέτις ἀφίγμαι τοῖςδε σὺν κατεύγμασιν,
ὅπως λύσιν τίν' ἡμὶν εὐαγῆ πόρῃς.
Haec vero significatio, nisi fallor, fecit ut nomen
εὐαγής
ad eam quoque puritatem transferretur quam serenitatem appellamus: quae ita est cum lucis notione coniuncta, ut non sit mirum, si saepe dubitari possit,
εὐαγής
an
εὐαυγής
praeferendum sit. Ut nihil magnopere obstabat quin Sophocles diceret
εὐαυγῆ λύσιν
, ita, quum
εὐαγῆ
mallet, qui est serenus exitus, satis prope accessit ad illam notionem. Non ausim itaque cum Brunckio, quem moverat Hemsterhusii disputatio,
εὐαυγεῖς
reponere in his versibus Euripidis Bacch. 660.
ἥκω Κιθαιρῶν᾽ ἐκλιπών, ἵν᾽ οὔποτε
λευκῆς χιόνος ἀνεῖσαν εὐαγεῖς βολαί.
Non mutasset, opinor, si
ἁγναί
scriptum invenisset, quod ipsum quoque aptum, sed, si recte sentio, tamen magis de candoris puritate, quam de serenitate intelligendum esset. Hanc autem nominis
εὐαγής
explicationem non mediocriter illud confirmat, quod oculi sereni
εὐαγεῖς
appellantur. Nam qui agiles significari putant, eos non solum aliunde confirmare usum huius vocabuli oportet, sed etiam docere quomodo haec significatio ubique satis apta sit. Est autem, si libris fides, ita locutus Aretaeus de caussis et signis morborum acutorum II. 4. p. 16. E. sive p. 41. ed. Lips.
ὀφθαλμοὶ εὐαγέες, λαμπροί, ὑπέρυθροι
. Sermo est de febri ardente, ut hic quidem potius
εὐαυγέες
requiri videatur. Sed Adamantius Physiogn. I. 9. p. 349.
εἰ δὲ ὑψηλοὶ ὄντες ὀφθαλμοὶ μεγάλοι τε καὶ εὐαγεῖς εἶεν, καὶ ὑγρὸν βλέποντες, δίκαιοι, συνετοί, φιλομαθεῖς, ἔρωτος πλήρεις
. Quod si, qui haec in suum librum transtulit, Polemo I. 6. p. 222.
εὐλαβεῖς
habet pro
εὐαγεῖς
, dubitari potest an ea non sit aberratio librarii, sed recepta in textum parum hic apta explicatio. Certe Synesius epistola 143. (142.)
εὐαγῶς καὶ εὐλαβῶς
, ut non multum diversa, iunxit. Ne quis autem Adamantium et Polemonem
εὐαυγεῖς
scripsisse suspicetur, licet hoc accommodatissimum oculis vocabulum sit, Hippocratis auctoritas obstat, qui de sanorum victus ratione II. 11. p. 54. L. II. ed. Mack. sic scribit,
οἱ δὲ ὄρθριοι περίπατοι ἰσχναίνουσι, καὶ τὰ περὶ τὴν κεφαλὴν κουφά τε καὶ εὐαγέα καὶ εὐήκοα παρασκευάζουσι, καὶ τὴν κοιλίην λύουσιν. ἰσχναίνουσι μὲν ὅτι κινούμενον τὸ σῶμα θερμαίνεται, καὶ τὸ ὑγρὸν λεπτύνεται καὶ καθαίρεται, τὸ μὲν ὑπὸ τοῦ πνεύματος, τὸ δὲ μύττεταί τε καὶ χρέμπτεται, τὸ δὲ ἐς τὴν τροφὴν τῷ τῆς ψυχῆς θερμῷ καταναλίσκεται· τὴν δὲ κοιλίαν λύουσι διότι θερμὴ ἐοῦσα, τοῦ ψυχροῦ πνεύματος ἐςπίπτοντος ἄνωθεν, ὑποχωρέει τὸ θερμὸν τῷ ψυχρῷ· κοῦφα δὲ τὰ περὶ τὴν κεφαλὴν ποιέουσι διὰ τάδε· ὅταν κενωθῇ ἡ κοιλίη, ἕλκει ἐς ἑωυτὴν ἐκ τοῦ ἄλλου σώματος καὶ τῆς κεφαλῆς τὸ ὑγρόν, θερμὴ ἐοῦσα· κενουμένης δὲ τῆς κεφαλῆς ἀποκαθαίρεται ἥ τε ὄψις καὶ ἡ ἀκοή, καὶ γίγνονται εὐαγέες οἱ ἄνθρωποι
. Quo in loco quum primo de oculis tantum ea vox dicta sit, in fine autem, ubi concluditur demonstratio, de toto homine usurpetur, apertum est significationem ei inesse, quae non, ut in vocabulo
εὐαυγής
, ad solum videndi sensum, sed ad omnem in sentiendo alacritatem, praecipue vero ad eam quae in oculis cernitur, spectet. Atqui haec ipsa est serenitatis significatio, quae quum Hippocratis loco, tum Adamantii et Polemonis verbis ita omnibus numeris satisfacit, ut aptiorem invenire nequeas. Confirmatur haec vocis
εὐαγής
explicatio, ut serenum significet,. iis quae ex Democriti sententia Theophrastus in libro de sensu et sensilibus affert §. 73. p. 677. ed. Schneid.
τὰ μὲν οὖν σκληρὰ τῶν λευκῶν ἐκ τοιούτων σχημάτων συγκεῖσθαι, οἷον ἡ ἐντὸς πλὰς τῶν κογχυλίων· οὕτω γὰρ ἄσκια καὶ εὐαγῆ καὶ εὐθύπορα εἶναι
, et §. 78. p. 679. dicit,
σχεδὸν δὲ καὶ τὸ ἔρυθρον τῷ λευκῷ μιχθὲν χλωρὸν ποιεῖν εὐαγὲς καὶ οὐ μέλαν
. Quae quum ita esse videantur, non puto esse quare haec Platonis in Timaeo p. 58. C. ed. Steph. vitii suspecta habeamus,
μετὰ δὴ ταῦτα δεῖ νοεῖν ὅτι πυρός τε γένη πολλὰ γέγονεν, οἷον φλὸς τό τε ἀπὸ τῆς φλογὸς ἀπιόν, ὃ κάει μὲν οὔ, φῶς δὲ τοῖς ὄμμασι παρέχει, τό τε φλογὸς ἀποσβεσθείσης ἐν τοῖς διαπύροις καταλειπόμενον αὐτοῦ. κατὰ ταὐτὰ δὲ ἀέρος τὸ μὲν εὐαγέστατον ἐπίκλην αἰθὴρ καλούμενος, ὁ δὲ θολερώτατος ὁμίχλη τε καὶ σκότος
. Tantum abest enim, quod Hemsterhusio videtur, ut quae hic inter se opponuntur
εὐαυγέστατος
scribi suadeant, ut exactior etiam sit in vulgata lectione oppositio: quin illa, quae de igne praemisit Plato, quodammodo postulare videntur ut hic, ubi de alio elemento sermo est, nomina adhibeantur magis huius elementi propria quam communia cum natura ignis. Et, si quid in tali re ab similibus exemplis praesidii accedit, Hippocrates in libro de aere, locis et aquis p. 255, 27. paene eodem modo de aere loquens magis
τὸ εὐαγέστατον
quam
τὸ εὐαυγέστατον
expressit:
τὸ μὲν θολερὸν αὐτέου καὶ νυκτοειδὲς ἐκκρίνεται καὶ ἐξίσταται καὶ γίγνεται ἠώς τε καὶ ὀμίχλη, τὸ δὲ λεπτότατον καὶ κουφότατον αὐτέου λείπεται καὶ γλυκαίνεται, ὑπὸ τοῦ ἡλίου καιόμενόν τε καὶ ἑψόμενον
. Sic etiam Chrysippus apud Stobaeum Ecl. phys. p. 446. ed. Heer. vocat
αἰθέρα ἀραιότατόν τε καὶ εἰλικρινέστατον
. Non multum discedit quod idem Stobaeus p. 489. ex Philolao refert,
τὸ μὲν οὖν ἀνωτάτω μέρος τοῦ περιέχοντος, ἐν ᾧ τὴν εἰλικρίνειαν εἶναι τῶν στοιχείων, Ὄλυμπον καλεῖ
. Itaque etiam apud Iamblichum de myst. p. 80, 21. sinceram puto vulgatam lectionem,
τὸ γὰρ εὐαγέστατον καὶ ἄκρον τοῦ ἀέρος, ἐπιτηδείως ἔχον ἐξάπτεσθαι εἰς πῦρ, ἅμα τε ἐπινεύουσιν οἱ θεοί, καὶ εὐθὺς ἀνακαίεται
. Hinc ne in Aristotelici quidem libri de mundo c. 5. Hemsterhusio sine dubitatione assentiendum esse videtur:
καὶ μὴν μεγέθει μὲν οὗτος (ὁ αὐτὸς ex codd. Bekkerus) πανυπέρτατος, κινήσει δὲ ὀξύτατος, λαμπρότητι δὲ εὐαγέστατος, δυνάμει δὲ ἀγήρως τε καὶ ἄφθαρτος
. Quod Hemsterhusio scribendum videbatur,
εὐαυγέστατος
, edidit Bekkerus ex uno suorum quattuor codicum: unus
διαυγέστατος
praebet: quas autem duas memorabiles lectionis diversitates habet Stobaeus p. 694. ed. Heer.
ἀνυπέθετος
pro
πανυπέρτατος
, et
τηλαυγέστατος
pro
εὐαγέστατος
, eae vereor ne non maius ad hanc rem diiudicandam momentum conferant quam liberius ista interpretantis Appuleii verba, splendore perlucidus. Sed progrediamur longius. Si comparaveris consimilis significationis vocabula quae Germanica lingua habet, rein, hell, klar, heiter, non miraberis
εὐαγές
etiam perspicuum dici. Itaque ne apud Platonem quidem de leg. XII. p. 951. E. vocabulum
εὐαγέστερον
mutare ausim:
τὴν δὲ συνουσίαν εἶναι τούτοις καὶ τοὺς λόγους περὶ νόμων ἀεί, τῆς τε οἰκείας πόλεως πέρι, καὶ ἐὰν ἄλλοθι πυνθάνωνταί τι περὶ τῶν τοιούτων διαφέρον, καὶ δὴ καὶ περὶ μαθημάτων, ὁπόσ᾽ ἂν ἐν ταύτῃ τῇ σκέψει δοκῇ συμφέρειν, ἃ μαθοῦσι μὲν εὐαγέστερον γίγνεσθαι, μὴ μαθοῦσι δὲ σκοτωδέστερα τὰ περὶ νόμους αὐτοῖς φαίνεσθαι καὶ ἀσαφῆ
. In his
εὐαγέστερον
Hemsterhusius ex coniectura videtur in pluralem mutasse. Illud potius quaeri potest, sitne pro codicum lectione
ὁπόσ᾽ ἂν ἐν ταύτῃ
, cuius loco editio Basileensis secunda p. 628.
ὁπόσ᾽ ἐν καὶ ταύτῃ
habet, scribendum
ὁπόσ᾽ ἂν καὶ ταύτῃ
. Interpretor autem haec ita, colloquia autem his et sermones semper de legibus esse, et quod ad ipsorum civitatem attinet, et si quid alibi audiant vel in hoc genere diversum esse, vel etiam in doctrinis quaecumque aliquid ad hanc disputationem conferre videantur, quibus id cognitis clarius fieri, non cognitis autem obscuriorem videri illis et implicatiorem legum scientiam. Dubitandum igitur puto an in Iamblichi Protr. p. 360. ed. Kiessl. non praestet
εὐαυγία
, lectio codicis Cizensis:
φιλοσόφει μὴ προςέχων, μὴ ταῖς κατ' αἴσθησιν φαντασίαις, αἵτινες φῶς μέν τι περὶ τὰς καταλήψεις ποιοῦσι, λυχνοειδὲς μέντοι καὶ οὐχὶ φυσικόν, οὐδὲ ἀληθές, ἀλλὰ μᾶλλον ταῖς κατὰ τὸ νοητικὸν ἐπιστημονικαῖς, ἀφ᾽ ὧν λαμπροτάτη τις εὐαγία καὶ ἀδιάπταιστος περὶ τὸ τῆς ψυχῆς ὄμμα συνίσταται ἐξ ἁπάντων τῶν νοημάτων καὶ νοητῶν καὶ τῆς περὶ ταῦτα θεωρίας, ἀλλ' οὐκ ἐκ τῶν σωματικῶν καὶ αἰσθητῶν.
Est enim
λαμπροτάτη τις εὐαγία
prorsus quod Germanice dicas eine helle Klarheit. Deduximus eo hanc disputationem, ut soli supersint duo tragicorum loci, unus Euripidis in Suppl. v. 651.
ἀμφὶ δ' Ἠλέκτρας πύλας
ἔστην θεατής, πύργον εὐαγῆ λαβών,
alter hic Aeschyli,
ἕδραν γὰρ εἶχε παντὸς εὐαγῆ στρατοῦ.
Nec diffiteor utrumque locum planissimum fore, si
εὐαυγῆ
scribatur: pro qua coniectura illud maxime afferri potest, quod saepe
ι
et
αυ
confunduntur. Sed sunt etiam quae revocare ab reponendo
εὐαυγῆ
videantur: silentium grammaticorum, consensus librorum in scriptura
εὐαγῆ
, antiquitas huius scripturae ea ut iam scholiastae in explicatione laborarint. Quae quum ita sint, equidem etiam in his Euripidis et Aeschyli versibus tueri vulgatam scripturam quam mutare malim. Nam si verum est quod supra ostendere studui, serenitatis notionem in illa voce esse, non sane mirum est, ut nos de locis nullo montium, silvarum, aedium obiectu obscuratis eine heitere Gegend dicimus, ita Graecos, poetas maxime, locos propter altitudinem late patente prospectu serenos,
εὐαγεῖς
, appellasse. Ita in Euripidis certe loco nihil amplius videbitur difficultatis relinqui. Neque vero Aeschyli versus multo erit ad explicandum difficilior, si quidem non est necessarium ut genitivis
παντὸς στρατοῦ
videre exercitus sedem illam, aut videri ex ea indicetur, quum iis etiam hoc possit significari, ex toto exercitu loco propter altitudinem sereno sedem habuisse Xerxem. Est enim hic locus ex iis in quibus absolutum nomen etiam melius est et aptius comparativo vel superlativo. In quam rem bona est Eustathii observatio p. 258, 39.
τὸ δὲ μέγ᾽ ἔξοχος πάντων γενικὴν ἔσχε σύνταξιν διὰ τὴν ἐν λέξει ὑπεροχήν. ὑπέρθεσιν γὰρ δηλοῖ τὸ μέγα ἔξοχος. ποιεῖ δὲ Ὅμηρος τοῦτο καὶ ἐν τῷ δῖος Ἀχαιῶν, καὶ ἀριδείκετος ἀνδρῶν, καὶ δῖα γυναικῶν. τοιοῦτον δὲ καὶ τὸ κορυφαῖος χοροῦ. ὑπέρθεσις γὰρ καὶ τούτοις ἐμφαίνεται, διά τε τὸν Δία ὑπερφέροντα τῶν λοιπῶν θεῶν, διά τε τὴν κορυφὴν ὑπερκειμένην τοῦ σώματος, διά τε τὴν τοῦ ἀρί ἐπιρρηματικοῦ μορίου ἐπίτασιν. αἱ δὲ ὑπερθέσεις φιλοῦσι τὴν γενικὴν σύνταξιν
. Similiter in v.
συγκριτικὰ καὶ ὑπερθετικά
Favorinus,
ἔστι δὲ καί τινα ὀνόματα ἀπολύτως λεγόμενα, ἃ τοσαύτην οἴκοθεν ἔχει τὴν ὑπεροχὴν ὥστε οὐδὲ δεῖται γενικῆς πρὸς ὑπέρθεσιν ἐλθεῖν, ἀλλὰ αὐτόθεν γενικῇ πληθυντικῶν συντάσσεται, ὡς τὸ δῖα θεάων, καὶ ἔξοχος καὶ κορυφαῖος ἁπάντων, καὶ μόνος ἁπάντων· ὧν τό τε κορυφαῖος καὶ τὸ μόνος ὑπερθετικά ἐστιν, ὅτε ποιεῖ κορυφαιότατος καὶ μονώτατος, οὐκ ἀναγκαίως. οὔτε γὰρ τῆς κορυφῆς ἀνώτερόν τι εὑρίσκεται, οὔτε τοῦ μόνου μονώτερον. διὰ τοῦτο οὐ συγκριτικὰ ποιοῦσιν, ἀλλὰ ὑπερθετικὰ μόνα
. Sed tenendum est quaedam in hoc genere eiusmodi esse ut et absoluto et superlativo recte utamur, ut in illo
δῖος Ἀχαιῶν
, ad quod exemplum
δῖε Πελασγῶν
dicit Aeschylus in Suppl. v. 934. quaedam autem talia ut soli absoluto locus concedatur. Nam illud
δῖος Ἀχαιῶν
etiam per superlativum, si id usitatum esset, dici poterat, si quidem non is qui solus, sed qui maxime divinus est, quum alii quoque divini vocari possint, intelligitur: ubi autem quid solum de pluribus tale est ut ei adiectivum, in quo est comparatio ad reliqua, conveniat, ibi ne potest quidem aliud quam absolutum nomen poni, quia nihil adest de quo idem praedicari possit. Ex quo intelligitur ne satis recte quidem dicturum fuisse Aeschylum
ἕδραν εἶχε παντὸς εὐαγεστάτην στρατοῦ
, quod eo non eminentem in toto exercitu hunc unum locum, sed eum de pluribus eminentibus locis eminentissimum significasset: id quod res ipsa falsum esse arguit.

462. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-385

πελαγίας:
πελαγίας
M. Par. A. B. C. Rob.
πελασγίας
G. Vit. Lips. Ald. Turn. et supra scriptum in Par. B. ἁλός:
χθονός
Rob. Ceteri
ἁλός
, sed γρ.
χθονός
margo Lips.

465. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-386

ᾖξ':
ἴησ'
M. Ven. B. Par. B.
ἵησ'
Rob. Ceteri
ᾖξ'
, nisi quod
ἤϊε
habet Lips. De
ἀΐσσειν
trisyllabo apud tragicos v. Porsonum ad Hec. v. 31. Elmsleium ad Bacch. v. 147. ἀκόσμῳ ξὺν:
ἀκόσμῳ ξὺν
M. Ald. Rob. Turn.
ἀκόσμῳ σὺν
G. et ex corr. Vit.
κόσμῳ σὺν
Lips.
ἀκόσμως σὺν
Mosc. Par. N. et ante corr. Vit.
ἀπότμῳ ξὺν
, supra scripto γρ.
ἀκόσμῳ
Cantabr. 1. τοιάνδε σοι:
τοιὰν δέ σοι
M.
τοιάνδέ σοι
G. Vit. Ald. Rob. Turn.
τοιάνδε σοι
Lips.

466. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-387

τῇ:
τῆς
Ven. B.
τῇ
a sec. manu in
τοῖς
mutatum videtur in Vit. πάροιθε:
πάροιθεν
G. Vit. Lips. Mosc. Ald. Rob. συμφορὰν:
συμφορᾷ
Cantabr. 1. Mosc. Par. N. et a pr. manu Vit.
συμφορὰν
Vit. a sec. manu et reliqui. στένειν:
παραστένειν
G.

467. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-388

δαῖμον:
δαίμων
Mosc. et a pr. manu Cantabr. 2. et supra scripto ad primam syllabam circumflexo, ad secundam littera
ο
, Lips.

469. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-389

ἀπήρκεσαν:
ἀπήρκεσε
M.
ἀπήρκεσεν
Ven. A. B. Par. C. Rob.
ἐπήρκεσαν
, prima littera in litura scripta, Vit.
ἀπήρκεων
Ald.
ἀπήρκεσαν
G. Vit. cum reliquis.

470. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-390

πρόσθε:
πρόσθεν
G. Lips. Cantabr. 1. 2.

472. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-391

τοσόνδε:
τοσῶν δὲ
sic M.
τοσῶνδε
Ven. B. paucique alii et ex corr. Vit.
τὸ σὸν δὲ
, ad
σὸν
supra scripto
ω
, Lips.
τοσόνδε
G. ceterique plerique et ante corr. Vit. ἐπέσπασεν:
ἐπέσπασεν
M. Cantabr. 1.
ἀπέσπασεν
Ven. B.
ἀπέσπασε
ante corr. Vit.
ἐπέσπασε
Vit. ex corr. et reliqui.

473. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-392

ναῶν:
νεῶν
Ven. A. Ald. Rob.
νηῶν
Ox. Par. G. L. Turn.
ναῶν
Vit. Lips. ut reliqui, sed uterque
η
supra scripto. αἱ:
οἳ
, supra scripto
αἳ
, Lips. πεφεύγασιν:
πεφεύγασι
M. G. Vit. Lips. Ald. Rob. Turn.
πεφεύγασιν
Victorius.

474. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-393

τάσδ᾽:
τάσδ'
M. ἔλειπες:
ἔλειπες
M. Rob.
ἔλιπες
G. Vit. Lips. Ven. A. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. A. B. C. N. Ald. Turn.

475. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-394

ναῶν δὲ:
ναῶν γὲ
Rob. Ceteri
ναῶν δὲ
, nisi quod ad
α
supra scriptum
η
in Lips. Non erat
δὲ
sollicitandum, de quo recte praecipit scholiastes. λελειμμένων:
λελειμένων
Lips. γρ.
ἐλελεγμένων
adscriptum in Vit. γρ.
λελεγμένων
Par. B. Eo spectat in scholiis
τῶν νηῶν τῶν λεγομένων
.

476. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-395

αἴρονται:
αἱροῦνται
M. Ceteri
αἴρονται
. In Vit. ultimae syllabae
το
superscriptum. Correxit Elmsleius ad Eur. Heracl. v. 505.

477. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-396

Βοιωτῶν:
βιωτῶν
Lips.

478. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-397

οἳ μὲν: in Vit. a corr. pro
ἡμῖν
restitutum. γάνος:
γένος
Ven. B.
γᾶνος
G.
κρηναῖον γάνος
scholiasta auctore, cuius haec sunt verba,
τόπος Βοιωτίας ἡ Κρήνη
, de loco quodam Boeotiae interpretes acceperunt. Vnde maior littera initialis inde a Victoriana editione obtinuit. Scholiastae fidem, qui solus veterum commemorare videbatur istum Boeotiae locum, iam Heathius suspectam habuit, graviter hanc explicationem improbavit Valckenarius ad Herod. VIII. 115. Cum scholiastae adnotatione Ungerus in Thebanis Paradoxis I. p. 461. contulit scholion ad Arati v. 208. p. 70, 5. ed. Bekk.
ὑπὸ τὰς ὑπωρείας γὰρ τοῦ Ἑλικῶνος ἡ Θέσπεια κεῖται, ἐν δὲ ταῖς ὑπωρείαις ἡ Κρήνη ἐστί. καλεῖται δὲ οὕτως ἰδίως αὕτη ἡ πηγή, Κρήνη
. Verum, ut Schutzius quoque et primus Palmerius Exerc. p. 275. seqq. intellexit,
κρηναῖον γάνος
, quibus verbis etiam Lycophro v. 247. utitur, de quocumque fonte intelligendum esse ipsa poetae verba ostendunt. Dicit enim partim peribant, dum ad fontes prae siti laborabant. Comparari cum his potest locus Theophili Simocattae hist. II. 5. allatus a Suida in v.
λαφύξας
et tentatus a Toupio Emend. I. p. 337.
οἱ δὲ Πέρσαι φρέασι περιτυχόντες λαφύττουσιν ἀπληστότερον καὶ ἐς μέγα κακοῦ ἀποκλίνουσι, τῆς κοιλίας αὐτοῖς τῇ ἀθρόᾳ τοῦ ὕδατος ἐμβολῇ διενεγκεῖν οὐκ ἐχούσης τοῦ ἐπιφορτισθέντος ὕδατος τὴν ἀντίληψιν.

479. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-398

δίψῃ:
δίψῃ
M. Ceteri
δίψει
. οἳ δ᾽:
οἶδ'
G. Vit. Ald. Rob. ὑπ᾽ ἄσθματος:
ἀπ' ἄσθματος
Par. N.
ἐπ᾽ ἄσθματος
Par. L.
ὑπ᾽ ἄσματος
Mosc. et ante pr. manus corr. Vit.
ὑπάσθματος
Lips. Futilis est Abreschii interpretatio,
ὑπόκενοι ἄσθματος
, quam ille ex scholiis hausit. Recte Schutzius vidit intelligi anhelatione ex cursu contracto exhaustos.

480. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-399

διεκπερῶμεν: Schutzius scribendum esse coniecit, commate post
κενοί
posito,
οἵ τ᾽ ἐκπερῶμεν
, Bothius et Blomfieldius
διεκπερῶμέν τ'
. Nihil mutandum est. Volebat nuntius dicere
στρατὸς ὁ λοιπὸς ἔν τε Βοιωτῶν χθονὶ διώλλυτο, ἀμφὶ κρηναῖον γάνος δίψῃ πονοῦντες, καὶ ἐς Φωκέων χθόνα καὶ Δωρίδ' αἶαν Μηλιᾶ τε κόλπον ὑπ᾽ ἄσθματος κενοὶ διεκπερῶμεν
. In quibus quum duplex divisio sit, una locorum in quibus afflictus est exercitus, altera mortuorum et servatorum, ambas complicat, ita dicens, reliquus exercitus et in Boeotia periit, alii prae siti ad fontes haerentes, alii autem anhelitu exhausti et in Phocidem ac Doridem et ad sinum Maliacum pervenimus. Omninoque ubi
τε
et
δέ
sibi respondent, existimandum est scriptorem oblitum priorum aliter pergere.

481. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-400

Δωρίδ᾽:
δοριδ᾽
Vit.
δουρίδ'
Lips. Μηλιᾶ:
μηλία
Vit.
μηλέα
Par. N.

482. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-401

Σπερχειὸς:
Σπερχειὸς
G. ἄρδει:
ἄρδεσι
Ald.

483. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-402

γῆς:
τῆς
Par. H. K. L. Ἀχαΐδος:
Ἀχαιίδος
Brunckius, et ita Ven. B. Strabo p. 433. (661.)
ὑπὸ δὲ τῷ Κροκίῳ Θῆβαι εἰσὶν αἱ Φθιώτιδες, καὶ ἡ χώρα δὲ Φθιῶτις καλεῖται, καὶ Ἀχαϊκή, συνάπτουσα τοῖς Μαλιεῦσιν, ὥσper καὶ οἱ τῆς Ὄθρυος πρόποδες.

484. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-403

πόλισμ᾽:
πόλις
M.

485. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-404

ἐδέξαντ᾽:
ἐδέξαντο
M.
ἐδέξατ'
, supra scripto γρ.
ἐδέξαντο
, Vit. ἔνθα δὴ πλεῖστοι θάνον:
ἐνθαδὴ
Lips.
πλεῖστοι θάνον
M. G. Vit. Lips. Ven. B. edd. ante Brunckium.
πλεῖστ᾽ ἔθανον
Ald.
πλεῖστοι 'θάνον
Par. B. A Brunckio introductum
πλεῖστοι 'θανον
. De qua crasi dixi in praef. ad Eur. Bacchas p. XIV. Vereor autem omnino ne hic aliud quid lateat. Aptius enim esset imperfectum quam aoristus. Aeschyleum foret
ἔνθα δὴ πλεῖστον σίνος
, vel eiusmodi aliquid.

486. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-405

δίψῃ:
δίψῃ
M. Vit. Cantabr. 1. Ald. Rob. et supra scriptum in Par. B.
δίψει
G. Lips. Cantabr. 2. Par. A. B. L. N. τε λιμῷ τ': Et G. quidem
δίψει. λιμῶγε. τἀμφότερα
, Lips.
δίψει τὲ λιμῶ, ἀμφότερα
. Prius
τε
omittunt Cantabr. 1. 2.

487. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-406

ἔς τε:
ἔστε
M. Vit. Lips. Ven. B. Ald. Turn.
ὥστε
G.
ἠδὲ
Rob.

488. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-407

ἀφικόμεσθ᾽:
ἀφικόμεθ'
Vit. aliique nonnulli et Rob.
ἀφικέμεθ'
Lips. Ἀξιοῦ:
ἀξείου
Cantabr. 1. Par. L. γρ.
καὶ ἀξείου (an voluit scribere ἀξείνου?) ἤγουν τοῦ βαρβάρου
ex Par. B. Faehsius affert.
ἀξειοῦ
Ven. B.
ἀξίου
, ad mediam syllabam
ι
et
ει
supra scripto, Lips.
ἀξίου
M. G. Vit. Ald. Turn.
ἀξιοῦ
Rob.

489. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-408

Παγγαῖόν τ':
πάγγαιον τ'
M. Rob.
πάγκαιόν τ'
G. Vit. Lips. aliique.
“Πάγαιον. γρ. Παγγαῖον et Πάγκαιον, non Παγκαῖον”
ex Par. B. Faehsius.
παγγεῖον τ'
Ald.
Παγγαῖόν τ'
Turn.

490. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-409

Ἠδωνίδ᾽:
ἡδωνίδ᾽
M.
Ἀδωνίδ'
Ald. Rob.

491. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-410

πήγνυσιν:
πήγνυσιν
M. Ven. B.
πήγνυσι
G. Vit. Lips. alique et Ald. Rob. Turn.

492. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-411

ἁγνοῦ Στρυμόνος:
ἁγνοῦ στρυμμόνος
G. Ven. B. Cantabr. 2.
στρυμόνος ἁγνοῦ
Ven. A. Ox. Ald. Rob.

493. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-412

εὔχετο:
εὔχετο
M. Vit. Ven. A. B. Ald. Rob.
ηὔχετο
G. Lips. Turn.

496. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-413

κρυσταλλοπῆγα:
κρυσταλοπῆγα
Lips. Ald. Dixi de hoc versu in El. doctr. metr. p. 113.

497. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-414

σκεδασθῆναι:
σχεδασθῆναι
Vit. et
σ
supra scripto
κ
Lips.

500. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-415

θερμαίνων:
φλεγμαίνων
Cantabr. 1. Par. L. et adscripto
θερμαίνων
Colb. 2.. γρ.
φλεγμαίνων
Lips.

501. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-416

πῖπτον δ᾽: Libri
πίπτον δ'
, nisi quod Ald.
πίπτον τ'
, habet, et ex Par. I.
πίπτων
affertur. De omisso augmento dictum est in praef. ad Eur. Bacch. p. XXXV. ἐπ᾽ ἀλλήλοισιν:
ἐπ' ἀλλήλοισι
Vit. Lips. Mosc. sed Lips.
ν
supra scripto.
ἐναλλήλοισιν
Par. N. εὐτυχεῖ:
εὐτυχεῖ
M. Ven. B. Cantabr. 1. 2. Par. B.
τυχεῖν
ceteri et supra scriptum in Cantabr. 2.

502. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-417

ἀπέρρηξεν:
ἀπέρρηξε
G. Vit. Lips. aliique nonnulli et Ald. Turn.

503. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-418

λοιποὶ:
λοιπὸν
G.

504. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-419

μόγις:
μόγις
M. Vit. Lips. et plerique, ut videtur, codices ac Turn.
μόλις
G. Ald. Rob.

506. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-420

ὡς στένειν:
ὥς τέ νιν
, sed supra scripto γρ.
καὶ στένειν
, ad
ὥς
autem
εἰς
, Vit. Idem ante correctionem
πόλις
.

508. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-421

ταῦτ᾽ ἔστ᾽ ἀληθῆ:
ταῦτέστ᾽ ἀληθῆ
M. Ceteri
ταῦτ᾽ ἔστ᾽ ἀληθῆ
, quod etiam scholiastes agnoscit. Defendique potest, si idem esse statuas ac si dixisset
ταῦτ' οὐχὶ πλαστά
. Quamquam non est diffitendum, hic, ubi non de veritate rei, sed de eo quid esset actum sermo est, multo aptius futurum esse
ταῦτ᾽ ἐστὶ τἀληθῆ
. Quae res me olim moverat ut ad Eur. Hec. v. 576. scribendum coniicerem
ταῦτ' ἐστὶ ταῦτα
, similiter ut in Agam. v. 658.
τοσαῦτ᾽ ἀκούσας ἴσθι τἀληθῆ κλύων.
Hoc enim fere modo perorare solent nuntii. Exempla attuleram ex Persis v. 324. 465. ex Agam. v. 560. ex Sophoclis Electra v. 761. Trachiniis v. 943. Philocteta v. 389. 620. In altera Hecubae editione suspicatus sum scripsisse Aeschylum
ταῦτ᾽ ἐστὶ τἄργα
, ut apud Sophoclem est Oed. Col. v. 383.
ταῦτ᾽ οὐκ ἀριθμός ἐστιν, ὦ πάτερ, λόγων, ἀλλ' ἔργα δεινά.

509. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-422

ἐγκατέσκηψεν:
ἐγκατέσκηψε
M. G. Vit. Lips. Cantabr. 1.2. Mosc. Rob. Turn. Litteram paragogicam habet ed. Vict.
ἐγκεῖ τέσκηψε
Ald.

511. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-423

ἐνήλλου:
ἐνήλλου
M. G. aliique et Rob. Sed
ἐνήλλου
Vit. Lips. Ven. A. Cantabr. 2. Mosc. Par. C. N. Ald. Turn. V. ad Soph. Oed. R. v. 1311.

512. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-424

οἴ 'γώ:
οἳ ἐγὼ
M.
οἴ 'γὼ
Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Par. A. B. C. N.
οἴ. ἐγὼ
Rob.
αἴ 'γὼ
Ald. Turn. Correxit Porsonus. διαπεπραγμένου στρατοῦ: Verba
διαπεπραγμένου στρατοῦ
errore memoriae ex Septem ad Thebas affert Thomas M. p. 82, 14.

513. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-425

ἐμφανὴs:
ἐκφανὴς
Vit. Mosc.
ἐμφανής τ'
Cantabr. 1.
εὐφανὴς
Par. N.

515. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-426

αὔτ᾽:
αὐτ'
, sic, cum adnotatione
αὐτά. ἀντὶ τὰ ὀνείρατα
, M.
αὔτ᾽
Lips. Turn.
αὐτ'
G.
αὖ τ'
Ald. Rob.
ταῦτ᾽
Vit. Mosc. Par. N. ἄγαν:
ἄγαν γ'
Ven. B.

516. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-427

ἐκύρωσεν:
ἐκύρωσεν
M. Rob.
ἔκυρσεν
Ven. B.
ἐκύρωσε
G. Vit. Lips. aliique et Ald. Turn.

519. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-428

ἥξω:
ἄξω
G. Non
πέλανον
in appositione est, sed
δωρήματα
.

520. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-429

ἐπ᾽ ἐξειργασμένοis:
ἐπεξειργασμένοις
M. G.
ἐπεξειργασμένως
Ald.
ἐπεξειργασμένας
Rob.

521. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-430

ἐς:
εἰς
Vit. λῷον: Omnes
λῷον
, pro quo scholiastes, ut iam H. Stephanus animadvertit,
βέλτιον
videtur legisse, quod aperte deterius est. πέλοι:
πέλοι
M. G. Vit. Turn.
πέλει
Ald. Rob. et
οι
supra scripto Lips.

522. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-431

ὑμᾶς:
ἡμᾶς
M.
ἡμῖν
Ven. B. Rob. χρὴ 'πὶ:
χρὴ ἐπὶ
, eraso
ε
ante
π
, M.
χρὴ ἐπὶ
Vit. Lips. τοῖςδε τοῖς:
δε τοῖς
pro
τοῖς δὲ τοῖς
Ald.
τοῖς δὲ τοῖς
Rob. πεπραγμένοις:
πεπραμένοις
Vit.

523. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-432

πιστοῖσι πιστὰ:
πιστοῖσι πιστὰ
Par. A. B.
πιστοῖς πιστά
M. Vit. Ven. A. Mosc. Par. N.
πιστοῖς σε, πιστὰ
Lips.
πιστοῖς γε πιστὰ
G. Rob. Turn.
πιστοῖσι γῆ πιστὰ
Cantabr. 1.
πιστοῖς τὰ πιστὰ
Par. N. Ald. In Par. B. adnotatum
γράφεται ὧδε στίχος· πιστοῖσι, τὰ πιστὰ ξυμφέρειν βουλεύματα.
Ex scholiis discimus fuisse qui
πιστούς
scriberent, sic, opinor,
πιστούς γε πιστά
. Hoc dicit Atossa, oportet vos fida cum fidis (mecum) communicare consilia. ξυμφέρειν: libri praeter Ald. quae
φέρειν
habet.

524. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-433

καὶ παῖδ', ἐάν περ:
καὶ παῖς δ᾽ ἐάν περ
Vit. et
περ
omisso Mosc.

525. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-434

παρηγορεῖτε, καὶ προπέμπετ᾽:
παρηγορῆτε καὶ προπέμπητ᾽
Ald. Rob. In Lips. ad
προπέμπετ'
supra adscriptum est γρ.
προτρέπετε
.

526. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-435

μὴ καί τι:
μὴ κέτι
M.
μηκέτι
Vit. Lips.
μηκέτι
Mosc. Par. L. N.
μή κ᾿ ἔτι
Ald.
μὴδ' ἔτι
Rob.
καί μήτι
Cantabr. 1. Par. B. πρόςθηται:
πρόσθητε
M. G. Vit. Cantabr. 1. 2. Mosc. Par. B. L. N. Ald. Rob.
προσθῆτε
et supra γρ.
πρόσθητε
Lips.
γένηται
Ven. A.
πρόσθηται
Turn.

527. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-436

ὦ Ζεῦ βασιλεῦ, νῦν *γὰρ*:
ἀλλ᾽ ὦ ζεῦ βασιλεῦ, νῦν περσῶν
M. (si ex M. recte adnotatum est) Turn. Vict. Sed omittunt
ἀλλ'
G, Vit. Lips. Ven. A. B. Cantabr. 1. 2. Mosc. Par. A. B. F. H. I. K. L. N. Ald. Rob. Schützius post
νῦν
inseruit
μέν
. Inserendum potius videbatur
γάρ
, quo rationem reddit chorus, cur exclamet
ὦ Ζεῦ βασιλεῦ
.

528. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-437

μεγαλαύχων:
μεγαλαύχουν
Vit.

529. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-438

ὀλέσας:
ὤλεσας
, cum hac adnotatione,
ἰωνικῶς μικρόν
, Vit. In G. Lips. adnotatum γρ.
ὤλεσας, ὅπερ εἰ εἴποις, κομματικὸν ἐκφέροις τὸ λοιπόν
. Et γρ.
ὤλεσας
adscriptum etiam in Cantabr. 1. Par. B.

530. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-439

Σούσων:
τὸ σούσσων
G.
τοσούτων
Vit. Ἐκβατάνων:
ἐγβατάνων
M. Ceteri
ἐκβατάνων
, nisi quod in Lips. ad ultimam syllabam
ην
supra scriptum est. Brunckius
Ἀγβατάνων
. V. ad v. 16.

531. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-440

δνοφερῷ:
δνοφερῷ
M. G. Vit. Lips. Rob.
δνοφερῶν
sic Ven. B.
γνοφερῶν
Par. N.
στυγερῷ
Ven. A. (sic Ven. A.) Ox. Par. B. Ald. Turn. et supra scriptum in Cantabr. 2. In Par. B. adnotatum γρ.
δνοφερῷ, ἀπολικώς
.

532-533. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-441

ἀταλαῖς χερσὶ καλύπτρας μαῖαι γονάδες κατερεικόμεναι:
ἀπαλαῖς
M. Ald.
ἁπαλαῖς
G. Vit. Lips. Turn. Sed
ἀταλαῖς
Ven. B. Rob. Quae scriptura cur praeferenda sit, mox apparebit.
καλύπτρας κατερχόμενοι
Par. K. Ceteri libri
καλύπτρας κατερεικόμεναι
, praeter Vit. qui haec habet,
καλύπτας μαγνά κατερεικόμεναι
, ex codice mutilo, ut videtur, ducta. V. ad v. 534. 608. 612. ss. 623.625. 627. Ex hac codicis Vit. scriptura eliciendum esse
μαῖαι γονάδες
dixi in diss. de versibus spuriis apud Aeschylum p. 12. sive in Opusc. II. p. 84. Eadem sententia est v. 64.
τοκέες δ᾽ ἄλοχοί θ' ἡμερολεγδὸν τείνοντα χρόνον τρομέονται.
Simul autem apparet quid sibi velit
ἀταλαῖς χερσί
, quod ut maxime cum imbecillitatis notione coniunctum multo rectius quam
ἁπαλαῖς
de tremulis Persarum matribus dictum est. Videtur enim
ἀταλός
a
ταλάσαι
factum esse. Nisi Aeschylus scripsit
ἀμαλαῖς
. Herodotus VIII. 99.
ἡ δὲ δευτέρη σφι ἀγγελίη ἐπεξελθοῦσα συνέχεε οὕτω ὥστε τοὺς κιθῶνας κατερρήξαντο πάντες, βοῇ τε καὶ οἰμωγῇ ἐχρέωντο ἀπλέτῳ, Μαρδόνιον ἐν αἰτίῃσι τιθέντες. οὐκ οὕτω δὲ περὶ τῶν νεῶν ἀχθόμενοι ταῦτα οἱ Πέρσαι ἐποίευν ὡς περὶ αὐτῷ Ξέρξῃ δειμαίνοντες.
διαμυδαλέοις:
διαμυδαλέοις
M. G. Vit. atque sic scribendum esse vidit Porsonus, ante quem
διὰ μυδαλέοις
scribebatur.
διὰ μυγδαλέοις
, adscripto ae ad or, Lips.
διὰ μυδαλέοις
, supra adscripto oυς, Par. B. C. In G. adnotatum γρ.
μυδαλέους
πρὸς τὸ κόλπους.
τέγγουσ':
τέγκουσ'
Vit. Lips. Cantabr. 2. Par. C.
κόλπ
sine terminatione. Vit. μετέχουσαι:
μετέχουσαι
Ven. Β.
κατέχουσαι
Par. I. Scripsit fortasse Aeschylus
ἄλγος μέγ' ἔχουσαι
.
ἁβρογόοι:
ἁβροχόον
Lips.
ἁβροχόοι
G. ut reliqui praeter Ald. quae lenem spiritum habet. Praeter necessitatem hoc vocabulum coniecturis tentatum est. Περσίδες:
περσίδαις
Lips.
ποθέουσαι ἰδεῖν:
ποθέουσαι ἰδεῖν
omittit Lips.
ποθέουσ' ἰδεῖν
habent Vit. Par. I. Ν.
ποθέουσι δείνων
Mosc. ἀρτιζυγίαν:
ἀρτιζυγίαν
M, G. Turn.
ἀρτιζυγίην
Vit. Lips.
ἄρτι συζυγίαν
Par. Β. hic quidem adscripto γρ.
αρτιζυγίαν
, et Ox. Ald. Rob. Apud scholiastem est
ἀρτισυζυγίαν
, quod is, ut ex eius interpretatione intelligitur,
ἀρτιοζυγίαν
scripserat.
τ':
τ'
omittunt M. Ox. Ald. Turn.
ἀκορέστοις: Vulgo
ακορεστάτοις
. Faehsius ex Par. Β. affert
πενθοῦσι γόοις ἀκορεστοτάτοις
. γρ.
καὶ ἀκορεστάτοις
. Sed Bekkerus ex eo com dice adnotavit γρ.
ἀκορεστάταις
, et id legi in Par. C.
ακορεστοτήτοις
Vit. Friget superlativus, praetereaque omnis sermo ita institutus est ut vix dubites quin singulae eius partes, commemoratio Iovis, matrum, uxorum, chori ipsius, paroemiaco terminatae fuerint. Quare
ἀκορέστοις
scripsi. Et codicis Vit. lectio nihil videtur esse quam coniunctio duarum lectionum,
ἀκορίστοις
et
ἀκορήτοις
.
μόρον:
μόρων
Lips.
νῦν γὰρ δὴ: δ' omittunt Ven. B. Par. N. Ita Brunckius:
γάρ,
servato
δή,
eiecit Porsonus. Recte scriptum est
νῦν γὰρ δή,
initio strophae facto a trochaeo semanto, ut in Agam. v. 149.
γαῖ' Ἀσὶς ἐκκεκενωμένα: Inde a Cantero scribitur
γαι Ασιάς
, quam lectionem com memoravit H. Stephanus.
γῆ ἀσιας
, alterum vocabulum sine accentu, Par. I.
γαῖα ἀσίας
M. G. Vit. Lips. Ald. Rob. Turn. Vict. Atque
ἀσίας
quidem etiam ex Ven. A. B. Par. B. C. F. H. N. adnotatum est. De Ven. B. in Bekkeri excerptis reperio
Ασίας κενουμένα γᾶς
, ut codex habere videatur
γᾶς ἀσίας κενουμένα
. Εt in Lips. adnotatum γρ.
γᾶς
. Deinde vulgo
ἐκκενουμένα
, et sic M. G. edd. vett.
ἐκκενουμένη
Vit. Lips. et supra scriptum in Cantabr. 2.
κενουμένα
Ven. Β.
ἐκμαινομένα
adscri ptum in Ven. B. C. γρ.
ἐκμαινομένη
Cantabr. 1. 2. Scripsi
γαῖ᾽ Ασὶς ἐκκεκενωμένα
. Εt
Ασὶς
quidem etiam Blomfieldius.
ἤγαγεν:
μὲν γὰρ
libri.
γὰρ
recte delevit Porsonus. Sic etiam in particula antistrophicus versus congruit.
ἤγαγεν
M. aliique et Rob.
ἤγαγε
G. Vit. Lips. Turn.
ἔγαγε
Ald.
ἄγαγεν
, ut
ἄγαγον
est in antistrophico versu, restituit Blomfieldius. ποποῖ:
πόποι
sic Lips.
τοττοῖ
Par. Ν. De sensu vide ad v. 553.
ἀπώλεσεν:
ἀπώλεσεν
Μ. Rob.
ἀπώλεσε
G. Vit. Lips. aliique et Ald. Turn. τοτοῖ:
τό του
Lips.
τὸ τοῦ
Αld.
ἐπέσπε: Versus 547-558. in M. a manu secunda, quae scholia scripsit, in margine adscripti sunt. Eosdem versus omittit Par. N.
έσπεσε
sine accentu G.
ἐπέσπασε
Cantabr. 1. Par. G. N. Idem in scholiis per
ἐπεσπάσατο
explicatur.
βαρίδεσσι ποντίαις:
βαρίδεσσι ποντίαις
Ald. Rob. Τurn.
βαρίδεσι ποντίαις
G. Lips. Ven. A.
βαρύδεσι ποντίαις
Vit.
βαρίδες τε ποντίαι
Μ.
βαρί δες τε πόντια
Ven. Β.
βαρίδες θ' αἱ πόντιαι
adscriptum in Par. Β.
τίπτε:
τίπτε. γρ. τί ποτε. θαυμαστικῶς
Faehsius ex Par. B. affert. Ceteri praeter Rob.
τί ποτε
. Recepi
τίπτε
, quod habet Aeschylus Agam. v. 942. οὐ τότ' ἀβλαβὴς ἐπῆν:
οὐτίποτε δαρεῖος μὲν τότ' ἐβλάβη. ἐπῆν
Rob.
τί ποτε δαρεῖος μὲν σὺ τότ' ἐβλάβας ἐπῆν
Lips.
τί ποτε δαρεῖος οὕτω τότ᾽ ἀβλαβὴς ἐπῆν
Vit.
οὕτω
non recte in
οὔπω
mutare voluit Heathius. Sensus est cur olim Darius sic sine damno civium regnavit, neque idem fecit Xerres.
τόξαρχος:
τόξαρχος
M. G. Vit. Ven. A. Ald. Rob. Turn.
τόξαρχος
Lips.
τοξάρχης
Par. Α. Β. πολιήταις:
πολήταις
Μ.
πολίταις
G. Vit. Lips. Ven. A. Cantabr. 1. 2. Ald. Rob. Turn.
πολιήταις
inde a Victorii editione obtinuit.
Σουσίδος:
σουσίδες
, ad e supra scripto o, M.
σουσίδαις
Ven. A. Οx. Ald. Turn. et scholiastes.
σουσίδαι
Lambethanus. Ceteri
σουσίδος
. Restituit
Σουσίδαις
Blomfieldius.
πεζούς τ' ἠδὲ καὶ θαλασσίους:
πεζούς τε γὰρ καὶ θαλασσίους αἵδ᾽ (αἱ δ' Μ.) ὁμό- πτεροι κυανώπιδες
M. G. Vit. Lips. Rob. Turn.
γὰρ
omittunt Ven. A. Ald.
τε
omittit Ven. Β. qui deinde
αἱ δ'
habet.
καὶ
omittit Par. N.
aid'
vel
ai d'
omittendum esse Brunckius et Porsonus viderunt. Reliqua, ut cum stropha congruerent, ita scripsi,
πεζούς τ' ἠδὲ καὶ θαλασσίους ὁμόπτεροι κυανώπιδες
.
ἤγαγον: Par. C.
νães
, ad ã supra scripto, Lips.
ἤγαγον
Par. N. ποποῖ:
πόποι
Lips.
δ':
de
Vit. Lips. τοτοῖ:
τὸ τοῦ
Lips.
πανωλέθροισιν:
πανωλέθροισιν
Vit. Ven. B. Rob.
πανωλεθρίοισιν
G. Lips. Turn.
πανωλεθρίοισι
Par. L. et o a sec. manu in to mutato M.
παν- ολεθρίησιν
Ald.
διά γ' Ἰαόνων χέρας: Libri
διὰ δ᾽ λαόνων χέρας
, nisi quod
διὰ δὲ ἀόνων
Rob.
lavórov
Par. C. Brunckius, Schützius, Porsonus servata vulgari interpunctione, qua inde a Turnebo post
ἐμβολαῖς
punctum ponebatur, ex Pauwii coniectura scripserunt
διὰ δ᾽ Ἰαόνων χέρας τυτθά γ' ἐκφυγεῖν ἄνακτ'
etc. libris omnibus invitis. Recte post
ἐμβόλαις
commate interpunxit Heathius, interpretans sed per Atheniensium manus. Debebat per Ionum manus. Scribendum autem est
διά γ' Ιαόνων χέρας
. Naves dicuntur Persarum, quarum
ἐμβολαί
fuerint propter Iones
πανώλεθροι
.
τυτθὰ δ': Libri
τυτθὰ δ'
, nisi quod
τυτθᾶ δ'
habet Vit.
αὐτὸν:
αὐτὸν
M. G. Vit. Lips. Ven. A. B. Cantabr. 1. 2. Par. A. B. L. N.
αὐτὸν
edd. ante Brunckium. Ad
ὡς
adscriptum παρέλκον in Par. B. Eadem est dicendi ratio quae v. 187. seq.
ἂμ πεδιήρεις: Vulgo
ἀμπεδιήρεις
iunctim.
ἀνὰ πεδιήρεις
Par. N.
ἀνάπε- διήρεις
Rob.
δυσχίμους τε: Libri
δυσχειμέρους τε
, nisi quod Ven. B.
τε
omittit.
δυςχεί- μους τε
cum Heathio Brunckius, Schützius, Porsonus. Scribendum erat cum Arnaldo
δυσχείμους τε
. Sic Blomfieldius. V. Elmsl, ad Eur. Bacch. v. 15.
τοὶ δ᾽ ἄρα πρωτόμοιροι,: Libri
πρωτόμοιροι φεῦ
, nisi quod
πρωτόμορφοι φεῦ
habent Lips. Ven. A. atque ex Par. B. Faehsius affert
τοὶ δ᾽ ἄρα πρω- τόμοιροι. γρ. πρωτόμοροι. οἱ πρῶτοι θανόντες οἱ ἐν Σαλαμῖνι ἀπο- θανόντες
. Heathius
δὴ
ante
φεῦ
inseruit. Brunckius in antistropha
φεῦ
delevit, quod nemo probabit qui exclamationum repetitionem negligi non posse intellexerit. Veram lectionem, ut opinor, ex Par. B. restitui.
λειφθέντες:
λειφθέντες
M. Ven. B. Cantabr. 1. 2. Rob.
λειφθέντες
, supra scripto η, Lips.
ληφθέντες
, supra scripto ει, Vit. Ceteri
ληφθέν τες
. Utramque scripturam commemorant scholia. ἀνάγκαν:
ἀνάγκαν
, ad ultimam vocalem supra scripto η, Lips.
ἀνάγκην
Ald. Rob. Turn.
Κυχρείας:
κυχρείας
Turn. et ad χ a sec. manu supra scripto π Μ.
κυπρίας
Ven. B. Rob.
κεχρείας
Vit.
ἀμφικεχρειὰς
iunctim Mosc.
κεγ- χρείας
Par. N. Ald.
κεγχρείας
G. Lips. Ven. A. Ox.
κιγχρείας
Cantabr. 2. V. Steph. Βyz. in Κυχρείος πάγος, Strabonem p. 393. (603.) Meinekium Anal. Alex. p. 52. seq.
δά:
da
hic et postea M.
ἔρρανται. στένε καὶ δακνά-: Post
ὀδὰ
libri statim subiungunt
στένε καὶ δακνάζου
. Pro ultimo vocabulo
δακρύζου
adscriptum in Par. B. Excidisse aliquid pri mus vidit Canterus. Equidem non dubitavi
ἔρρανται
hic ponere, quod verbum in libris v. 582. post
ἄπαιδες
temere insertum est. Dixi de hac emendatione in diss. de versibus spuriis apud Aesch. p. S. Opusc. II. p. 81. seq. Est autem
ἔρρανται
forma numeri pluralis, cuius generis exem pla sunt rarissima.
ἀμβόασον:
ἀμβόασον
, ad penultimam vocalem supra scripto η, Lips.
ἀμβόασον
G. Cantabr. 1. Ald. Turn.
βοᾶτιν:
βοᾶτιν
M. Lips. Turn.
βοάτιν
G. Ald. Rob.
βοᾷ τὴν
Vit.
βοᾶτιν τὴν
Cantabr. 1.
βοὰν τὴν
Cantabr. 2.
γναπτόμενοι δὲ δίνᾳ:
γναπτόμενοι
M. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Par. A. N.
γραπτό- μενοι
Par. L.
γραμπτόμενοι
G. Ven. B. edd. ante Brunckium.
δὲ δεινά
M. G. Vit. Turn.
δὲ δεινᾷ
Lips. Cantabr. 2. Par. L. quam lectionem etiam scholiastes agnoscit.
δ' ἁλὶ δεινᾷ
Cantabr. 1.
ἁλὶ δεινὰ
Ald. Rob. omisso
δ'
, quod etiam in Ven. A. deest.
δεινᾷ δ' ἁλὶ
Par. N. Non dubitavi scribere
γναπτόμενοι δὲ δίνα,
viam monstrante strophico versu.
σκύλλονται:
σκύλονται
M. et aliquot alii. ἀναύδων:
αὐδὲν
pro
ἀναύδων
Lips.
ἠέ:
ἠὲ γὲ
G. Mosc. In Lips. ad secundam syllabam η supra scriptum. Par. N. Rob.
παίδων τᾶς:
τᾶς
M. a pr. manu et Vit.
τᾶς
supra adscripto η Lips. Puto poetam epitheto sine substantivo propterea esse usum, ut peregrinum oratio et orientis populo consentaneum colorem haberet, quemadmodum v. 615. apem
τὴν ἀνθεμουργόν
vocavit.
δόμος:
δόμοιστερηθεὶς
, post
δόμο
supra versum σ (non ις) a sec. manu addito, Μ.
δόμος
omittit Ven. Β.
δόμω
habet Lips.
δόμον
, sed ut v in o mutatum videatur, G.
τοκέες δ᾽ ἄπαιδες: Libri
τοκέες
. Emendavît Porsonus. Post
ἄπαιδες
addunt
ἔρρανται
M.
ἔρρανται
G. Vit. Lips. Ven. A. B. Cantabr. 1. 2. Ox. Par. B. F. H. K. L. Ald. Rob.
ἔρανται
Par. A. Ν.
ἔρρανται ἐν δάκρυσι
Turn. H. Stephanus in quibusdam exemplaribus
ἐν δάκρυσι
sine
ἔρρανται
, in aliis
ἔρρανται
sine
ἐν δάκρυσι
legi, in aliis denique utrumque omitti adnotavit. Recte Porsonus utrumque omisit. Sed
ἔρρανται
in v. 569. transtuli.
δυρόμενοι:
δυρόμενοι
Μ. et sic Porsonus. Ceteri libri
ὀδυρόμενοι
.
κλύουσιν:
κλύσιν ἄλγος
Lips.
κλύουσ' ἄλγος
Rob.
κλύουσιν ἐς ἄλ- γος
Par. N. 29.
κλύοντες ἤγουν ἀκούοντες
ex Par. B. Faehsius affert. Est haec sine dubio coniectura, cui ansam praebuerat
ἔρρανται
. Interpungebatur enim colo vel puncto post
γέροντες
, quo fit ut postremus versus frigeat. Id sentiens nescio quis
κλύοντες
scripsit. Verum eiecto
ἔρρανται
omnia bene procedunt: parentes filiis orbati, ingentia mala lugentes senes, iam omne accipiunt infortunium, vel nihil non esse infortunium audiunt.

588. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-442

οὐκ ἔτι:
οὐκέτι
Μ.
588

589. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-443

οὐκ ἔτι:
oudere
M. G. Vit. Lips. Par. N. adscriptumque in Par. A. B.
Ovxéri
Rob. Ceteri
ovx it
. Praestat oratio copulae defectu commotior.
589

589. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-444

δασμοφοροῦσιν:
δασμοφοροῦσιν
Μ. Par. L.
δασμοφοροῦσι
ceteri, nisi quod ex Par. B. yo. xai
daμosqopovrτai
(sic editum) Faehsius affert.
589

590. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-445

δεσποσύνοισιν:
δεσποσύνοισιν
Μ. G. Lips. et plerique reliqui.
δεσποσύνῃ
o Vit. Cantabr. 1. Par. C. Ald. Rob. Turn. et adscriptum in Par. B.
δεσποσύναισιν
Ven. B. Par. N.
590

591. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-446

οὔτ᾽ ἐς:
οὔτε ἐς
Ven. A.
οὐδ᾽ ἐς
Brunckius. V. Opusc. III. p. 155.
591

591. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-447

γᾶν:
γαῖαν
Vit.
591

591. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-448

προπίτνοντες:
προπίτνοντες
Μ. Par. H. L.
προσπιτνῶντες
Vit.
προσπίπτοντες
G. Lips. aliique.
προσπίτνοντα
Rob.
προσπίτνοντες
Ald. Turn.
591

592. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-449

βασιλεία: Libri
Baotha
. Correxit Blomfieldius. Scholiastes
τὰ τοιαῦτα πάντα κτητικὰ μακρὸν ἔχει τὸ π
. Post
βασίλεια
addunt
βασιλική
M. Par. L. N.
592

593. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-450

διόλωλεν:
διόλωλας
Ven. B.
593

594. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-451

οὐδ᾽ ἔτι:
ovdéti
G. Rob.
ovde to
Lips. Ven. A. aliique nonnulli.
ovz ἔτι
Vit.
594

596. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-452

ἐλεύθερα:
ἐλεύθερον
Vit.
596

596. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-453

βάζειν:
βάξειν
Lips.
596

597. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-454

ἀλκᾶς:
úλxãç
, ad
ã
supra scripto
7
, Lips. In M.
&
in
≈
aut
≈
in
ũ
a sec. manu mutatum.
597

598. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-455

ἄρουραν:
ἄρουραν
Porsonus in Adversariis.
άρουραι
, sic sine accentu Lips.
povoa
ceteri, etiam G.
598

599. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-456

περικλύστα:
περικλύστα
, ad
a
supra scripto
η
, Lips.
περικλύστρα
Vit.
599

600. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-457

Περσῶν:
vuoos
, ad
a
supra scripto
77
, Lips.
τὰ περσῶν σώματα
Rob. Scilicet
ouata
explicationis caussa habent scholia. Recte Schützius monet
noάuara
potius intelligi debere.
600

601. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-458

ἔμπειρος: In Ven. A. posterior pars versus evanida est.
ἔμπορος
Μ. et plerique codices atque Ald. Turn.
1005
G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Par. L. Lambeth. Rob. Abutitur ingenio suo Valckenarius in Callimacheis p. 207.
uropos
defendens similiterque interpretans Callimachi
συνέμπορον
. Schutzius in minore editione scripsit
βίου μὲν ὅςτις ἔμπορος xvoεi
, quod significare voluit quicumque in hac vita tamquam in salo navigat. Aeschyli simplicitatem qui satis cognitam habet, non dubitabit quin et
έμπειρος
verum sit et
κακῶν
. Est autem
κακῶν
multo fortius quam
Biov
. Etenim si quaeras quid hoc sit,
ßíov
, nihil reperias aliud quam utramque fortunam. Atqui quum prius de adversa loquatur poeta,
zazov
ponit, quod et accommodatum ad hanc sententiam et per se ipsum etiam melius est. Secundam enim fortunam omnes plus minus notam habent, adversa vero non omnes affligit. Itaque qui hanc sunt experti, hi demum recte de vita iudicare possunt, quippe sine dubio etiam meliore aliquando fortuna usi: quod non praedicaveris de felicibus, fuisse eos aliquando etiam miseros. Quare non opus fuit ut utriusque fortunae gnaros commemoraret.
601

602. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-459

ἐπίσταται: Scholiastes etiam
επίστασο
scribi dicit, alteramque scripturam,
ἐπίσταται
, frigidam appellat. Habent
ἐπίστασο
Cantabr. 1. 2. Par. K. Non verum est
ἐπίστασαι
habere marginem G. qui codex tantum in scholio
επίστασο
et
ἐπίσταται
commemorat.
602

604. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-460

ὅταν δ᾽ ὁ δαίμων εὐροῇ:
ὅταν δ᾽ ὁμαίμων εὑροῦ
Vit.
604

605. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-461

ἀεὶ:
ἀεὶ
Cantabr. 2. Ceteri
αλεί
.
605

606. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-462

φόβου:
φόβων
Vit.
606

606. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-463

NA:
ὅτ' ἂν
Vit.
606

606. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-464

NA:
τύχη
Vit.
606

607. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-465

τἀνταῖα:
ἐν ὄμμασι τ' ἀνταῖα
M. Ald.
ἐν ὄμμασι τ᾽ ἀνταία
Rob.
ἐν ὄμμασί τ᾽ ἀνταῖα
G. Lips.
ἐν ὄμματ᾽ ἀνταῖα
Vit.
ἐν ὄμμασι τἀνταῖα
Turn.
ἐν ὄμμασιν τἀνταῖα
Victorius. Scholiastes utramque lectionem, et
τἀνταῖα
et
τ' ἀνταῖα
, commemorat. Verum est
τἀνταῖα
: adversa deorum mihi videntur plena metus. Pessime Blomfieldius
τὰ θεῶν
.
607

608. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-466

οὐ παιώνιος:
οὐπαι
pro
οὐ παιώνιος
Vit.
608

610. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-467

τοιγὰρ κέλευθον τήνδ᾽ ἄνευ τ᾽ ὀχημάτων:
τοὶ γὰρ
libri praeter Rob. et ut videtur Par. B.
τήν τ'
Rob.
ἄνευ τ' οχημάτων
Μ. G. Vit. Lips. Ven. Α. Β. Mosc. Ox. Par. Α. Β. G. F. Colb. 1.
ἄνευ οχημάτων
Ald. Rob. Turn. γρ.
καὶ τήνδ᾽ ἄνις εὐτυχημάτων
ex Par. B. Faehsius affert.
610

612. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-468

ἔστειλα, παιδὸς πατρὶ:
ἔστειλα παιδός
omittunt Vit. Mosc.
ἐστείλατο
pro
έστειλα
habet M.
ἔστειλα τῷ
Lips. Ven. A. Cantabr. 2. Colb. 1. Οx. Ald. Turn.
ἐστειλάμην
Ven. B. Rob.
παιδὸς πατρὶ εὐμενεῖς
Cantabr. 2. a pr. manu.
πατρὶ παιδὸς εὐμενεῖς
G. Cantabr. 1. Par. A. Ex Ven. Β.
πατρὸς
alfertur.
πρευμενεῖς
Vit. ex correctione: antea fuit
πρευμενής
.
612

613. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-469

μειλικτήρια:
νεκροῖσιν
Vit.
μηλικτήρια
Μ. omittunt hanc vocem Vit. Mosc.
613

614. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-470

ἁγνῆς:
λευκῆς
, quod in scholiis codicum M. G. invenitur, errore scriptum est pro
ἁγνῆς
. Imitatus est hanc inferiarum descriptionem Euripides Iph. Taur. v. 162. in quam fabulam plura ex Aeschyli Persis transtulit, πηγάς τ' οὐρείων ἐκ μόσχων, Βάκχου τ' οἰνήρεις λοιβάς, ξουθᾶν τε πόνημα μελισσαν, ἃ νεκροῖς θελκτήρια κεῖται.
614

615. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-471

ἀνθεμουργοῦ:
αν
pro
ανθεμουργοῦ
Vit.
ἀνθεμοργού
Lips.
ἀνθερμους- γοῦ
Ven. A.
ἀνθεομουργοῦ
Ald. De epitheto quod sine substantivo positum est v. ad v. 579. Alludit ad hunc locum Tzetzes in exegesi ad II. p. 27, 21. et 127, 5.
615

616. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-472

λιβάσιν:
λιβᾶσιν
G. et a pr. manu M.
λιβάσι
Vit.
616

616. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-473

πηγῆς:
πηγής
Vit.
616

617. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-474

ἄπο:
&
pro
απο
Vit.
617

619. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-475

τῆς τ' αἰὲν ἐν φύλλοισι θαλλούσης:
τ' αἰὲν
omittit Vit.
θαλούσης
G.
ὑδρηλεῖν παρ φύλοισι
Rob.
φίλοισι
Ald.
619

620. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-476

ξανθῆς ἐλαίας καρπὸς:
ξανθῆς ἐλ
, omissis syllabis
αίας καρπός
, Vit.
ἑλαίας
G.
εὐώδης καρπὸς πάρος
Par. C.
620

621. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-477

πλεκτά, παμφόρου γαίας τέκνα:
πληκτά
, ad
ή
a sec. manu
e
adscripto, M.
γαίας τέκνα
omittit Vit. In Mosc. totus versus deest, si recte Schützius refert neque id de proximo versu intelligendum est.
621

622. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-478

ἀλλ᾽, ὦ φίλοι, χοαῖσι ταῖςδε νερτέρων: Hunc versum omittit Vit.
622

623. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-479

ὕμνους:
uros
Lips. Par. L.
623

623. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-480

ἐπευφημεῖτε:
ταῖδε
Lips.
ἐπευφημεῖσθε
Ald.
623

623. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-481

τόν τε δαίμονα:
τόνδε δαί- pova
Lips. Mosc. Ox. Par. L. Ald. Rob.
torde duí
, omissis syllabis
pova
, Vit.
τὸν δὲ δαίμονα
Ven. A. Colb. 1.
τόν τ᾽ εὐδαίμονα
in litura a sec. manu Cantabr. 2.
tór te datuora
M. G. Turn. Recte. Idem hoc est ac
τόν τε δαίμονα ὄντα Δαρεῖον
.
623

624. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-482

ἀνακαλεῖσθε:
ἀνακαλεῖσθαι
M. Vit.
624

624. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-483

γαπότους:
γαπόνους
Mosc.
γατόπους
Par. C.
γ' ἀτόπους
Vit.
624

625. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-484

τιμὰς:
Tuas
omittit Vit. Idem habet
Tεoors
, relicto spatio.
625

625. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-485

νερτέροις:
νερτέρων
Par. L. Ven. Β.
νερτέροις
(supra scripto
ων
)
θεοῖς τόνδε δαίμονα
Lips.
625

626. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-486

βασίλεια:
Basíkɛia yra
affertur a Thoma M. p. 58, 8. tamquam si
βασίλεια
femininum esset a
βασίλειος
.
626

626. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-487

πρέσβος:
noloẞos
M. unde receptum a Victorio.
noέoßvs
Lips. Ven. A. aliique et Ald. Turn.
πρέσβις
Vit. Mosc.
πρέσβυσα
G.
πρέσβα
Cantabr. 1. 2. Par. L. aliique et Rob.
626

627. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-488

πέμπε χοὰς:
nu
in fine versus, et
oùs
in initio versus sequentis, pro
πέμπε χοὰς
Vit.
627

628. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-489

ἡμεῖς δ᾽:
queis d'
Vit. Lips. edd. vett.
quɛïç 9'
M. G. Ask. A. et ut videtur Veneti.
628

628. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-490

ὕμνοις:
ύπνοις
Lips.
628

628. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-491

αἰτησόμεθα:
αίτη
, omissis syllabis
σόμεθα
, Vit.
628

630. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-492

κατὰ γαίας:
καταγαίας
Μ.
κατὰ γαίης
Vit.
κατὰ γαῖαν
G. Lips. Cantabr. 1.2. Ox. Par. A. B. C. Colb.1. Ald. Rob. Turn. Dici potuit et
zarà yaîar
et
zarà yalas
: sed numerosiorem reddere versum videtur genitivus.
630

631. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-493

ἀλλά, χθόνιοι: Non recte Blomfieldius
ά22' & 79óvior
, ex scholiis, ut ait. At scholiastae est, consulto non positum a poeta, quia modo praecessit
q9quérov nouzovs
. Nam
&
est compellantis eum qui non ante memoratus erat.
631

632. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-494

βασιλεῦ τ᾽ ἐνέρων:
Buoikeõ te vegtéowv
G. Lips. Mosc. aliique nonnulli et Rob.
βασι νερτέρων
Vit.
632

633. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-495

ἔνερθεν:
vegε
M. Par. B. Ask. A.
érɛg9ɛr
G. Vit. Lips. Ven. B. et cum ceteris libris edd. vett. Quod praeferendum putavi.
633

633. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-496

ψυχὴν:
y
M. G. Vit. Lips. Cantabr. 2. Mosc. Par. A. B. C. L.
yuzar
edd. vett.
Tr dagɛíov yvyyr
Ask. A.
633

633. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-497

φῶς:
gos
M. Vit. Ven. B. Mosc. Par. L. Ask. A.
qúoç
G. Lips. edd. vett.
633

634. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-498

εἰ γάρ τι κακῶν ἄκος:
εἰ γάρ τι κακῶν
omittit Mose. In Vit.
τι κακῶν
deest.
τε
pro
τι
Rob.
κακὸν
pro
κακῶν
G. Pauwii commentum
ἄχος
non debebat a Porsono aliisque probari. Verissimum est
❝zos
, quod omnes libri habent, nisi quod
zaxos
est in Cantabr. 2. Hoc dicit, si quod praeterea (praeter institutam supplicationem) remedium habet Darius, hic solus finem malorum poterit indicare.
634

635. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-499

πέρας:
пέoɑs
M. G. Lips. Par. B. Rob. Turn.
zégoɑs
Vit. Par. F. K.
πέρας
in
πέρσας
mulatum in Ven. A. γρ.
πέρσας
supra adscriptum in Lips.
népouis
Cantabr. 1. Ox. Par. A. Ask. A. Ald. Idem adscriptum in G. Cantabr. 2. Par. B.
635

635. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-500

εἴποι:
eno
M. G. Lips. aliique et Rob.
en
Ven. A. Par. C. Ald. Turn.
635

636. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-501

μου:
o
M. Vit. Par. L.
uov
, supra adscripto
o
, Ven. B.
636

637. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-502

βάρβαρα:
Tε
post
puoẞuga
adiiciunt Ven. B. Rob.
637

638. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-503

ἱέντος:
livros
M. G. Vit. Lips. Ald. Rob.
638

638. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-504

αἰανῆ:
αἰανή
, Vit.
alarà
Ven. B.
638

639. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-505

βάγματα:
Báoμara
G. Vit. Mosc. Rob.
639

639. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-506

παναίολα:
παναίολα
, omisso
aaviálaw'
G. Lips. Ven. A. Cantabr. 1.2. Colb. 1. Ask. A. Ald.
639

640. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-507

παντάλαν᾽: ἔστι δὲ τὸ
παντάλαινον
. εὕρηται δὲ ἐν πολλοῖς καὶ καλοῖς βιβλίοις. οὕτω καὶ μὴ οἰηθείη τις
παντάλαιναν
ἄξιον εἶναι γράφεσθαι scholion in G.
παντάλαινά τ'
Ven. Β.
παντάλανατ᾽
Rob. et sic fortasse etiam Рar. C. ex quo
navτákavav'
affertur.
navtákav'
recte M. ceterique libri.
640

640. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-508

ἄχη:
uz⁹n
Vit.
640

641. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-509

διαβοᾶσαι:
diapoάow
, quod in M. et ceteris plerisque libris est, omittunt Ven. B. Rob.
διαβάσω
Lips.
διαβ
Vit.
διαβὰς
Mosc.
διαβοάσω
nec coniunctivus esse potest, ut a Wordsworthio in Museo philologico I. p. 233. praecipitur, nec sane futurum, quod
diaßoάooμai
esse deberet, sed scribendum
Siapoãovi
, continuata structura cum praecedentibus. Non chori est
diapour
, sed eorum qui audiunt.
641

642. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-510

νέρθεν:
νέρθεν
omittit Vit.
642

642. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-511

ἄρα:
úga
, circumflexo accentu a sec. manu addito, M.
ou
Lips. Ald. Rob.
642

643. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-512

σύ μοι:
o
omittunt Ven. B. et Rob.
643

643. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-513

Γᾶ:
ya
Lips.
643

643. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-514

ἁγεμόνες:
ἀγεμόνες
Μ.
úɣaµóves
G.
iyɛuóves
Vit. Lips. Mosc. Omittunt hanc vocem Ox. Ald.
643

644. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-515

δαίμονα:
Saíuores
Rob.
644

644. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-516

μεγαυχῆ:
uεyavy
Par. A. et, ut videtur, M.
μeyahavz
Vit. Lips. Ven. A. B. Par. B. L. et edd. ante Brunckium.
uɛyahaoz
G. Cantabr. 1. Par. C.
μɛyahάoyŋ
in Par. A. adscriptum esse dicit Brunckius.
644

645. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-517

ἰόντ᾽:
vt
Par. C. et adscriptum in Par. B.
645

645. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-518

αἰνέσατ᾽:
αἰνέσατε
δόμων
9ε
Par. C. F.
645

645. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-519

ἐκ δόμων:
Ven. B.
645

646. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-520

Περσᾶν:
περσῶν
Lips. Par. C.
περσανῶν
Mosc.
646

647. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-521

πέμπετε δ᾽:
лéunɛτ
a pr. manu M.
néμлer'
, omisso
d'
, Ven. B. Rob.
647

648. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-522

οἷον οὔπω:
οἷον ὅπου
Ven. A. Ald.
οἷον ούπερ
G.
648

649. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-523

αἷα:
ala
Vit. Mosc. Ask. A.
alar
Lips.
649

649. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-524

ἐκάλυψεν:
κάλυψεν
Ask. A.
649

650. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-525

ὦ φίλος ἀνήρ, φίλος ὄχθος:
ἦ φίλος ἀνὴρ. ή φίλος ὄχθος
M. G. Lips. aliique et Rob.
ἢ φίλος ἀνὴρ ἡ φίλος ὄχθ
Vit.
ή φίλος, ή φίλος ἀνὴρ, ὦ φίλος by Jos tagov
Ald. Turn. Et
oz9os túqov
habent etiam Ox. Par. F. Colb. 1.
ὄχθος τάφος
Ven. A. ut
τάφος
interpretationis caussa in M. adscriptum est. Plerorumque librorum scripturam deleto altero
correxit
Arnaldus. Tumulus in scena conspicitur, editus locus, fortasse aliqua columna ornatus, ante quam deinde apparet umbra Darii. Non est enim veri simile eam ex sacello prodire, sed per
ávaníɛoμa
ex tumulo summo emergere. Si quid discriminis fuit inter
αναπίεσμα
et
κλίμακα Χαρώνιον
, de quibus Pollux IV.132. dicit, fuerunt
zhuaxes Xagúvioi
aperti hiatus et voragines, per quas aditus ad inferos pateret.
650

651. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-526

φίλα:
φίλια
Vit. Mosc.
651

652. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-527

ἀναπομπὸς ἀνείης, Ἀϊδωνεύς:
ἀναπομπός πὸς
(sic, non
αποπομπός
) Μ.
ἀναπομπτὸς
Mosc. ex correctione.
ἂν εἴη
M. idque adscriptum in Par. A. C. Colb. 1.
ἀνίη
Vit. Ven. A. Mose. Ox. Par. B. (Brunckio et Bekkero testibus) I. Colb. 1. Ald. Rob. et
et
supra adscripto Par. Β.
ἀνίει
G. Cantabr. 1. 2. Par. A. F. Turn.
ἂν ἴη
, ad
η
supra adscripto
et
, Lips.
ἂν εἴην
Ven. Β.
ἀνείης
restituit Brunckius ex interpretatione
εἶνε ἀναπέμποις
, quae in Par. A. adscripta est. Alterum
ἀϊδωνεύς
habent M. G. (sic, non
di δωνεῦ
, eliam G.) Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Mosc. Par. A. F. L. Omittunt Par. B. (in quo adscriptum
λείπει ἐνταῦθα
) aliique et edd. ante Brunckium.
652

653. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-528

δαΐον οἷον ἄνακτα Δαρεῖον:
δαρεῖον οἷον ἄνακτα δαρειαν. ή
Μ. (in quo tamen
δαρεῖαν
scriptum est) G. Vit. (qui tamen
if
omittit) Lips. Par. Α. Β. ceterique, ut videtur, plerique codd, et edd. ante Brunckium. In Ven. B.
δαρειᾶν
scriptum est. Quod in seholiis codicis Par. B. aliisque pro varia lectione adnotatum est,
olor
, habet Par. C. In M. hoc scholion adscriptum est
τὸν μόνον γενόμενον βασιλέα διὰ τὸ κηδεμονικόν. ἔοικε δὲ ὁ Δαρεῖος καὶ Δαρειὰν λέγεσθαι, ἢ τὴν Δαρείαν ψυχὴν ἀνάπέμψον
. De emendatione desperans Brunckius haec dedit,
Δαρεῖον [οἶον ἄνακτα Δαρειάν.] 7έ
. Schutzius in maioribus editionibus ex coniectura sua
ἄκακον θεῖον ἀνακτα Δαρεῖον, ήξ
, in minore cum Porsono, qui ante
ἄνακτα
obelum apposuit,
Δαρεῖον, οἷον ἄνακτα Δαρεῖον. ἠέ
. Ali alia protulerunt. Probo
olor
et quod
βαρειάν
a Porsono reiectum est. Nam haec forma, in qua non immerito haerent grammatici, etsi minime spernenda est, tamen non potest accusativi simul et vocativi esse. In re admodum dubia non incredibile mihi visum est scripsisse Aeschylum
δάϊον οἶον ἄνακτα Δαρεῖον. λέ
, hunc solum terribilem hostibus fuisse indicantem. Falluntur enim qui
daïov
etiam simpliciter bellicosum significare putant. Sed v. ad v. 658.
653

655. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-529

ἀπώλλυ:
ἀπόλλυ
M. Vit.
655

656. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-530

πολεμοφθόροισιν ἄταις:
πολεμοφόροισιν
, omisso
ἄταις
, Vit. Lips. Mosc.
656

657. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-531

ἐκικλήσκετο:
δὲ κικλύσκετο
G. et
η
supra scripto Lips.
δε
, omisso
κικλήσκετο
, Vit.
δ᾽ ἐκικλήσκετο
M. Ven. Α. Β. et cum ceteris ut videtur com dicibus edd. vett.
657

658. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-532

ἐπεὶ στρατὸν εὖ τόν᾽ ὡδώκει: In Par. B. praeterea
ὡδήγει
adscriptum. Ferens Ionicam formam Porsonus ad Aristophanis Av. v. 1290.
ἐπωδώκει
(i. e.
ἐφωδώκει
) scribi voluit. Suspectum
ἐποδώκει
Lobeckio ad Αi. p. 357. ed. sec. qui dicit eo spe clare videri Suidae glossam quae post
Εφ᾽ ᾧ
legatur,
ἐφωδόκει ἐποδήγει δέ
, ubi Kusterus tacite
εφωδήγει
ediderit. Sed ut Kusterus, ita Portus ex ed. Mediolanensi et Favorinus: solae Ald. et Bas.
ἐφωδόγει
: optimus cod. Par.
ἐφωδήγει. ἐποδήγει δέ
, quibus Bruxellensis
μικρόν
addit: omittit hanc glossam cod. Leidensis. In Aeschyli versu scripsi quod aptum esse videbatur,
ἐπεὶ στρατὸν εὐ τόθ᾽ ὡδώκει
, ut supra v. 549. dixit
τίπτε Δαρεῖος μὲν οὕτω τότ᾽ ἀβλαβὴς ἐπῆν τόξαρχος πολιήταις, Σουσίδαις φίλος ἄκτωρ
? Tan. Faber Epist. I. 67. p. 223. scribendum coniecit
εὖ ἐποδόχει
, conferens quae Pollux dicit 1. 98.
ὁ κυβερνήτης ὁ ἐπὶ τῶν οἰάκων καθήμενος, ὁ τῆς νεὼς ἡγεμών, ὁ τῶν ναυτῶν ἄρχων, ὁ ἐπὶ τοῖς οἴαξιν ἑστώς, καὶ κατ᾽ Ἀντιφῶντα ὁ ποδοχῶν, ἢ μᾶλλον κατ' ἐμὲ ὁ ποδηγῶν
. Accedit testimonium grammatici in Bekkeri Anecd. I. p. 297, 5.
ποδοκεῖν, τὸ τῷ ποδὶ κυβερνᾶν. ποὺς γάρ ἐστι τοῦ ἱστοῦ τὸ ἀντίον (ser. τοῦ ἱστίου τὸ σχοινίον) τὸ κάτω πρὸς τῇ νηΐ
. Itaque Fabri illud
εὖ ἐποδόχει
sane magnam verisimilitudinem habet. Quod si verum est, strophicus versus aliter atque ego feci emendandus est.
658

Commentary (W. S. Teuffel; revised by N. Wecklein, 1886; German; OCR draft) (Persians, explanatory commentary pp. 43–97. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

344-349. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-52

1
2
μή σοι δοκοῦμεν, Prom. 247. 959. Plat. Apol. p. 28 D: μὴ αὐτὸν οἴει φροντίσαι θανά- του, du wirst doch hoffentlich nicht glauben, daſs er um den Tod sich Sorge macht? λειφθ., inferiores fuisse.,,An Zahl" ergänzt sich ohne grofse Mühe aus dem ganzen Vor- hergehenden seit 334. τῇδε νοη μάχῃ zu trennen ist nicht möglich. Da auf natürlichem Wege das Geschehene rätselhaft bleibt, so sucht der Bote nach einer übernatür- lichen Erklärung. - Das Bild vom Abwägen des Geschickes Hom. 69 f. X 209 ff. Mit einem Wort: θεοὶ .. θεᾶς. - Die Frage, ob Athen noch unzerstört sei, wird nicht ein- fach bejaht (denn dies wäre gegen die Wahrheit, da die Stadt vor der Schlacht bei Salamis von den Persern eingenommen u. verwüstet worden war), sondern dahin beant- wortet, daſs, sofern die Stadt aus ἄνδρες besteht (nicht aus Mauern und Steinen), sie allerdings unzer- stört und ihre Schutzwehr sicher sei. Alkäos fr. 22: οὐ λίθοι τειχέων εὐ δεδομαμένοι, ἀλλ᾽ ἄνδρες πόλιος πύργος ἀρήϊοι. Soph. O. R. 56 f. Thuk. VII 77: ἄνδρες γὰρ πόλις, καὶ οὐ τείχη οὐδὲ νῆες ἀνδρῶν κεναί. Vgl. auch besonders Herod. VIII 61. Plut. Themist. 11. Äschin. Ι 174 (180). – ἀνδρῶν emphatisch: solange es (echte) Männer hat, be- sitzt es ausreichenden Schutz.

350-354. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-53

3
4
Die Stellung der Worte in 351 wie Eur. Kykl. 118: σπείρουσιν, ἢ τῷ ζῶσι, Δήμητρος στάχυν; Vgl. Hel. 1579 f. Ar. nub. 257. Ovid. trist. III 9, 12: (specula- tor) hospes, ait, nosco, Colchide, vela, venit. Der V. 352 ist wie 251 gebaut. - ἀλάστωρ (Suppl. 415. Ag. 1501. 1509) heiſsen nach Galenos αὐτοί τε οἱ ἄνθρωποι οἱ τὰ ἄλαστα (vgl. 990) ἐργασάμενοι (Soph. Ai. 374) καὶ οἱ τιμωροὶ αὐτῶν δαίμονες. Bei Äsch. findet sich nur letztere Bedeutung (Rachegeist bes. für be- gangenen Übermut), s. Nägelsbach, nachhom. Theol. S. 482f. Keck zum Agam. S. 17-21. – ποθέν um nicht zu sagen ἐκ θεῶν τινος.

355-360. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-54

5
6
Beschreibung des Verlaufes der Schlacht bei Salamis (355-432). ἀνὴρ Ἕλλην, der οἰκέ- της und παιδαγωγός im Hause des Themistokles, Σίκινος, im Auf- trage seines Herrn, Herod. VIII 75 (Diod. XI 17), wo auch: φράσοντα ὅτι οἱ Ἕλληνες δρησμὸν βουλεύ- ονται καταρρωδηκότες. Δρασμός war wohl das authentische gering- schätzige Wort.

361-373. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-55

7
8
δόλον . . φθόνον λόγον (vgl. Suppl. 942 ff.) bilden eine Art Kette. θεῶν φθόνον auf die aufserordentliche Macht des Perserreiches. Der Mann aus dem Volke spricht im Sinne des Volkes; auch scheint der Dichter in diesem ältesten Stücke seine späteren rei- neren Gottesbegriffe noch nicht ausgebildet zu haben. Ἕλληνος d. i. obwohl er sich bei einem Hellenen der List hätte versehen sollen. Als listig erscheinen die Hellenen den Barbaren, die Ge- bildeten den Ungebildeten. Mit wohlgefälligem Lächeln mochte dies der Athener vernehmen. εὐτ᾿ ἂν, 230. Der Ausdruck pathetisch wie 357. 386. Vgl. Hom. ἦμος δ᾽ ἠέλιος κατέδυ καὶ ἐπὶ κνέφας ἦλθε. τέμενος αἰθέρος Ennius ann. 50 V. (vgl. 67. Trag. 421): caeli caerula templa, u. Trag. 227: 0 magna templa caelitum, commixta stellis splendidis! ξαι, Kr. 55, 3. A. 13. φυλάσσειν, ebd. A. 20. - Die halbmondförmige Bai von Salamis war durch die per- sische Flotte, welche sich quer vor dieselbe legte, abgeschlossen. νῆσον Αἴαντος 307. Machte sie L τά- mit ihrem Kopfe dafür verantwort- lich, daſs die Hellenen nicht ent- rinnen; vgl. Plat. legg. III p. 698 C: θάνατον αὐτῷ (dem Datis) προει- πὼν μὴ πράξαντι ταῦτα; auch 1 Kön. 20, 39. εὔθυμος wohlge- mut (vgl. 394), nichts Arges ahnend.

374-385. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-56

9
10
δεϊπνόν τε ἐπορσύ νo ντo, als ob folgte: τά τε ἄλλα παρεσκευάζοντο. - Hesychius: τρο- πώσασθαι, τὸ τὴν κώπην πρὸς τὸν σκαλμὸν δῆσαι τῷ τροπωτῆρι. Vgl. Poll. 1 87: σκαλμός· ὅθεν αἱ κῶπαι ἐκδέονται. – εὐήρετμον proleptisch; denn erst durch die Befestigung des Ruders wurden die Pflöcke mit Rudern wohl versehen. κώπης ἄναξ (vgl. 383), nachgeahmt von Eur. Kykl. 86 und im Teleph. (700 Ν.) κώπης ἀνάσσειν, welches letz- tere Aristot. Rhet. III 2 tadelt, als ἀπρεπές, ὅτι μείζον τὸ ἀνάσσειν ἢ κατ᾿ ἀξίαν. – πᾶς – πᾶς δὲ wie 403. ὅπλων ἐπιστάτης s. v. a. ὁπλί- της, ἐπιβάτης, miles classiarius, in derselben Weise wie κώπ. ἄν. 8. v. a. κωπηλάτης, ἐρέτης. – νεὼς μακρᾶς (Gegenteil στρογγύλα 8. v. α. φορ- τηγά), distributiv. – πάννυχοι vgl. Herod. VIII 76: οἱ μὲν δὴ ταῦτα τῆς νυκτὸς οὐδὲν ἀποκοιμηθέντες - παραρτέοντο. διάπλοου λεών, Schol.: διαπλέοντα τὴν θάλασσαν.

386-394. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-57

11
12
λευκόπωλος ἡμέρα vgl. Hom. 4 243ff. Soph. Ai. 673: τῇ λευκοπώλῳ φέγγος ἡμέρα φλέ- γειν. Theokr. 13, 11: ἁ λεύκιππος ᾿Αώς. Liv. V 23: curru albis equis iuncto urbem invectus Iovis Solisque equis aequiparari dictatorem in religionem trahebant. Dagegen Tibull I 3 extr.: Aurora can- dida roseis equis. Das Asyndeton μολπηδὸν ηὐφήμησεν, weil das Vor- hergehende näher bestimmt wird ( μολπηδὸν ist scharf zu betonen). Vgl. Kr. II 59, 1. A. 3. - Anstimmen des Päan (393) zum Beginn der Schlacht; vgl. Sept. 268. 635. Thuk. 121: ἤδη ἐπεπαιάνιστο ὡς ἐπίπλουν. Xen. anab. I 10, 10. V 2, 14: ἐπεὶ δ' ἐπαιάνισαν καὶ ἡ σάλπιγξ ἐφθέγξατο, ἅμα τε τῷ Ἐνυαλίῳ ἠλάλαξαν. VÌ 5, 27 : ἡ σάλπιγξ ἐφθέγξατο καὶ ἐπαιάνιζον καὶ μετὰ ταῦτα ἠλάλαζον. ἠ Eur. Herakl. 330: ἐσήμην᾿ ὄρθιον (laut) σάλπιγγι. Das Neutrum wie in μέγα βοᾶν, μέγα φθέγγεσθαι, λιγὺ ἀνακωκύειν (468). Kr. 46, 5. A. 6. τάφος, stupor. – ὡς φυγῇ, ὡς πρὸς φυγὴν ἀποκλῖναι μέλλοντες (Schol.). Minder ideal Herod. VIII 83; da aber bei Äschylos ein Perser redet, so konnte von diesen Zänkereien der Hellenen abgesehen werden. παιᾶνα zu Apollon als παιήων, ἀλεξίκακος, σωτήρ, mit dem Refrain ἰὴ Παιάν; vgl. 388 f.

395-398. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-58

13
14
Jetzt gab die Trom- pete das Zeichen zum Angriff. πάντ᾽ ἐκεῖνα, alles auf jener Seite (der hellenischen), vgl. 260. Herod. VII 34: ἐζευγμένου τοῦ πόρου ἐπι- γενόμενος χειμών μέγας συνέκοψέ τε ἐκεῖνα πάντα καὶ διέλυσε. So auch πάντα ταῦτα, zu Ar. nub. 328. ἐπέφλεγεν, nicht ἐξέκαιεν καὶ ἀνήγειρεν (Schol.), sondern ,,erfüllte mit hellem Schalle". Vgl. Soph. Oed. Τ. 186 παιὰν δὲ λάμπει. ῥοθιάδος proleptisch, denn es bezeichnet die Folge von ξυνεμ- βολή. ξυνεμβολή das gleich- zeitige Einsetzen der Ruder nach dem Takte ( ἐκ κελ.). Thuk. II 92: ἀπὸ ἑνὸς κελεύσματος ἐμβοήσαντες. Eur. Iph. T. 1405: χέρας κώπη προσαρμόσαντες ἐκ κελεύματος.

399-407. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-59

15
16
Herod. VIII 85: κατὰ μὲν δὴ ᾿Αθηναίους ἐτετάχατο Φοίνικες ( οὗτοι γὰρ εἶχον τὸ πρὸς Ἐλευσῖνός τε καὶ ἑσπέρης κέρας), κατὰ δὲ Λακεδαιμονίους Ἴωνες) οὗτοι δ᾽ εἶχον τὸ πρὸς τὴν ἠῶ τε καὶ τὸν Πειραιέα. Anders der we- nig glaubwürdige Diod. XI 18. Mit Herod. stimmt unsere Stelle (399 ff.), sofern naturgemäſs der attische Dichter vor einem attischen Publi- kum denjenigen Flügel besonders hervorhob, auf welchem die Athener standen. Vgl. 410. παῖδες Ἑλλή- νων epische Umschreibung ( νίες Ἀχαιῶν). δὲ im zweiten Gliede der Anaphora, Kr. 59, 1. A. 4. II 59, 1. A. 2. Liv. V 30: pro aris focisque et deum templis ac solo in quo nati essent dimicandum fore. ἕδος, τὸ ἄγαλμα καὶ ὁ τόπος ἐν ὦ ἵδρυται (Timä. lex. Plat. s. v.). Enger z. B. Dionys. Hal. Ant. I 47: Αἰνείας παραλαβών .. τὰ ἕδη τῶν θεῶν διαπλεῖ τὸν Ἑλλήσποντον. – θήκας Ag. 454. Soph. Εl. 895: ὁρῶ περιστεφῆ ἀνθέων θήκην πατρός. Plat. legg. III p. 699 C: ἤμυνεν ἱεροῖς τε καὶ τάφοις καὶ πατρίδι καὶ τοῖς ἄλλοις οἰκείοις τε ἅμα καὶ φίλοις. Herod. IV 127: μαχεσόμεθα περὶ τῶν τάφων u. a. Ar. vesp. 533f.: σοὶ μέγας ἐστὶν ἁγὼν καὶ καὶ περὶ τῶν ἁπάντων. ῥόθος (vgl. 396). Dem Hellenen ist nur seine Sprache eine artikulierte, mensch- liche; Herod. II 57: αἱ γυναῖκες, διότι βάρβαροι ἦσαν, ἐδόκεόν σφι ὁμοίως ὄρνισι φθέγγεσθαι. - Curt. III 10: iam in conspectu.. utraque acies erat, cum priores Persae in- conditum et trucem sustulere cla- morem.

408-411. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-60

17
18
Schol. Apoll. Rhod. I 1089: στόλος λέγεται τὸ ἐξέχον ἀπὸ τῆς πτύχης καὶ διῆκον ἄχρι τῆς πρώρας ξύλον. ήρξε, nach Herod. VIII 84 (Diod. XI 27) Amei- nias (der Bruder des er des Äschylos). Die Festhaltung des Standpunktes des Redenden, welcher auf der feind- lichen Seite keine einzelnen Per- sonen und Namen kennt, entspricht zugleich der hohen Weise des Aschylos und vermied die Erregung von Eifersucht. Selbst dafs es ein attisches Schiff war, sagt Äsch. nur indirekt, durch φοινίσσης, s. zu V. 399. Eine ferne Andeutung von Persönlichem nur in ἄλλος. Brachy- logische Vermischung zweier Kon- struktionen: ἄλλος ἐπ᾿ ἄλλον und ἄλλη ἐπ᾿ ἄλλην. δόρυ δ. ν. α. ναῦν (nicht s. v. a. στόλον).

412-423. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-61

19
20
ῥεῦμα, 88. ἐν στενῷ, auf engem Raume (zwischen Kynosura und dem attischen Fest- lande), vgl. Herod. VIII 60. Thuk. I 74. κωπήρη στόλον, remorum apparatum. ἔμβολον (und ἔμβο- λος) δ. ν. α. στόλος 408. Und diese Verwirrung wurde von den Hellenen benützt. Die Folge davon ist parataktisch angereiht ( ὑπτιοῦτο δέ). φόνου, αἵματος. Vgl. Ag. 659f. u. Herod. VIII 12 (von der Schlacht bei Artemision): οἱ δὲ νε- κροὶ καὶ τὰ ναυπήγια ἐξεφορέοντο ἐς τὰς Ἀφέτας καὶ περί τε τὰς πρώ- ρας τῶν νεῶν εἰλέοντο καὶ ἐτάρασ- σον τοὺς τάρσους τῶν κωπέων. ὅσαιπερ Restriktion von πᾶσα ναῦς.

424-428. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-62

21
22
Sie schlugen drauf los wie auf Thunfische, welche im Mittelmeere herdenweise daher- ziehen und mit Harpunen getötet wurden. Plin. n. h. IX 2, 5: tanta thynnorum multitudine ut magni Alexandri classis haud alio modo quam hostium acie obvia contra- rium agmen adversa fronte direxe- rit: aliter sparsis non erat evadere. non voce, non sonitu, non ictu, non fragore terrentur, nec nisi ruina turbantur. Vgl. W. E. Weber zu Hor. sat. II 4. S. 385f. Massenhaf- ÄSCHYLOS, Perser. tigkeit und Wehrlosigkeit der Er- schlagenen. τιν' (424) aut quem- libet alium. ἐρειπ. Ag. 660. ἐρράχιζον gehört nicht mehr zum Bilde. - εὐχωλὴ ὀλλύντων, κωκύμα- σιν ὀλλυμένων nach Hom. ἔνθα δ᾽ ἅμ᾽ οἰμωγή τε καὶ εὐχωλὴ πέλεν ἀνδρῶν ὀλλύντων τε καὶ ὀλλυμένων. Bis das Erscheinen der Nacht (vgl. Eur. Iph. Taur. 110: ὅταν δὲ νυκτὸς ὄμμα λυγαίας μόλῃ; anders Sept. 390) dem ein Ende machte. ἀφείλετο mit allge- meinem Objekt. Vgl. Xenoph. Hell. I 2, 16 ᾿Αλκιβιάδης δὲ ἐδίωκεν . ., μέχρι σκότος ἀφείλετο.

429-432. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-63

23
24
δέκα, zu Ar. nub. 10. οὐδ᾽ ἂν, οὐκ ἄν, die we- sentliche Bedingtheit des ganzen Satzes wird gleich zu Anfang be- merklich gemacht. Hom. y 114ff.: ἄλλα τε πόλλ᾽ ἐπὶ τοῖς πά- θομεν κακά· τίς κεν ἐκεῖνα μυθήσαιτο . . ; οὐδ᾽ εἰ πεντάετές γε καὶ ἑξάετες παραμίμνων ἐξερέοις. στοιχαγοροίην, vgl. zu 157. μηδαμά s. v. a. μηδαμῇ, Prom. 526.

433-434. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-64

25
26
πέλαγος, Suppl. 469 ff. Sept. 758. Prom. 746. ἔρρωγεν Soph. O. R. 1281: τάδ᾽ ἐκ δυοῖν ἔρρωγεν. Trach. 854 : ἔρρωγεν παγὰ δακρύων. Eur. Hipp. 1338: σοὶ τάδ' ἔρρωγεν κακά.

435-440. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-65

27
28
Parallelismus in der Zahl der Verse und auch im Aus- druck ( ἦλθε συμφ. πάθ. = συμφο- ρὰν ἐλθεῖν κακ.; ῥοπῇ = ῥέπου- σαν). Eur. Med. 60: ἐν ἀρχῇ πῆμα κοὐδέπω μεσοί. δὶς ἀντισ. Übertreibung, s. Einleit. S. 30.

441-446. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-66

29
30
Der Wert der ge- fallenen Perser wird gesteigert, um die Bedeutung ihres Fallens zu er- höhen. ξυμφορᾶς, Kr. II 47, 3. A. 2.

447-471. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-67

31
32
Vernichtung der 400 auf der Insel Psyttaleia (auch dieser Name wird nicht genannt, zu 409) aufgestellten Perser durch attische Hopliten unter Anführung des Aristeides; s. Einleitung S. 30. Vgl. Herod. VIII 76: 76: ἐς τὴν την νη- σίδα τὴν Ψυττάλειαν, μεταξύ Σαλα- μῖνός τε κειμένην καὶ τῆς ἠπείρου, πολλοὺς τῶν Περσέων ἀπεβίβασαν. ὡς ἐπεὰν γένηται ναυμαχίη, ἐν- θαῦτα μάλιστα ἐξοισομένων τῶν τε ἀνδρῶν καὶ τῶν ναυηγίων, ἵνα τοὺς μὲν περιποιέωσι, τοὺς δὲ δια- φθείρωσι. Ib. 95: Αριστείδης παραλαβὼν πολλοὺς τῶν ὁπλιτέων οἳ παρατετάχατο παρὰ τὴν ἀκτὴν τῆς Σαλαμινίης χώρης, γένος ἐόν- τες ᾿Αθηναῖοι, ἐς ἐς τὴν Ψυττάλειαν νῆσον ἀπέβησε ἀπέβησε ἄγων, γων, οἳ τοὺς Πέρ- σας τοὺς ἐν τῇ νησίδι ταύτῃ κατε- φόνευσαν πάντας. Vgl. Plut. Ari- stid. 9.

447-453. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-68

33
34
Vgl. Paus. I 36, 2: νῆσος δὲ πρὸ Σαλαμῖνός ἐστι καλουμένη Ψυττάλεια. ἐς ταύτην τῶν βαρβάρων ὅσον τετρακοσίους ἀποβῆναι λέγουσιν κ. τ. λ. Strab. ΙΧ ρ. 395: νησίον ἔρημον πετρῶ- δες. Als solche ein Lieblingsaufent- halt des Pan, ὃς πάντα λόφον νι- φόεντα λέλογχε καὶ κορυφὰς ὀρέων καὶ πετρήεντα κέλευθα (Hom. hymn. 19, 6 f.). Vgl. auch Eur. fragm. (Teleph.) 697 Ν.: ὃς πέτρον ᾿Αρκάδων δυσχείμερον Πὰν ἐμβα- τεύεις. ἐκ νεῶν φθαρέντες wie χρημάτων ἐκ δόμων πορθουμένων Suppl. 443. νῆσον, 15. – ἐξοι- σοίατο, vgl. ἐξοισομένων in der vor- her angeführten Stelle Herod. VIII πόρων, 457. Kr. 47, 23. τὸ μέλλον, 373. ἱστορῶν, erkun- dend, erratend, vgl. Ag. 676. Eum.

453-464. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-69

35
36
κῦδ. ἔδ. homerisch, z. B. 216: ὅτε οἱ Ζεὺς κῦδος ἔδωκεν. αὐθ. Herod. VIII 95: ᾿Αριστείδης ἐν τῷ θορύβῳ τούτῳ τῷ περὶ Σαλαμίνα γενομένῳ τάδε ἐποίεε. φράξ. Ausführung des Begriffs ὁπλίτης. δὲ 418. – κυ- κλοῦντο (die Griechen) .. ἀμηχανεῖν ὅποι τράποιντο (die Perser) ἠράσσοντο 1. παίουσι (die Griechen), rascher Wechsel des Subjekts. πολλὰ μέν νυν (wie 412) τέλος ἐκ χερῶν .. τοξικῆς οξικῆς τ᾽ ἀ. θώμ. (Eum. 182). Zwar erlitten die Hellenen anfangs (aus der Ferne) Verluste durch Steinwürfe u. Pfeil- schüsse; schliesslich aber rückten sie den Persern auf den Leib und hieben alle nieder. παίουσι κρεοκοπ. (Eur. Kykl. 358: κρεοκο- πεῖν μέλη ξένων), 426.

465-471. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-70

37
38
Ξέρξης κτλ. (und 469, 503, 509, vgl. 251, 352, 501, 519), malerische Arrhythmie, West- phal2 II S. 482, A.** Die Menge der o trägt mit dazu bei, dafs das Einzelne gewichtig ins Ohr fällt. Von wo aus er das ganze Heer sehen konnte. εὐαγῆ hell für das Sehen ( εὔοπτος, Hesych.), wie Hippokr. san. vict. rat. II 11: οἱ ὄρθριοι περίπατοι τὰ περὶ τὴν κεφαλὴν κουφά τε καὶ εὐαγέα καὶ εὐήκοα παρασκευάζουσι. Bei Plat. legg. XII p. 952 A. steht εὐαγέστε- ρος im Gegensatz zu σκοτωδέστερος und ἀσαφής. Ähnlich bei lat. Dich- tern caecus und surdus aktivisch und passivisch. ὄχθον, Herod. VIII 90: κατήμενος (Xerxes) ὑπὸ τῷ οὔρεϊ τῷ ἀντίον Σαλαμίνος, τὸ καλέεται Αἰγάλεως (Realenc. 2 I. S. 225 f. mit Anm.). Sein δίφρος ἀργυρόπους fiel den Hellenen in die Hände und befand sich auf der Akropolis von Athen unter den ἀριστεῖα τῆς πόλεως (Demosth. XXIV 129). ἀνακωκύσας . αγγείλας ἵησι, 542 ff. 825f. vgl. zu Ar. nub. 937. Kr. II 56, 15. Α. 2. – παραγγείλας technisch von dem augenblicklichen Kommando von Mund zu Munde (Heimsoeth, ind. Überl. S. 42). Der Inhalt des- selben ergiebt sich aus dem Zu- παρ- sammenhange. ἵησι intransitiv wie ἵεμεν Eur. Rhes. 291. ἄφαρ homerisch. Daſs Xerxes selbst auch die Flucht ergriff, ist nur indirekt angedeutet. Übrigens Herod. VIII 113: οἱ ἀμφὶ Ξέρξην ἐπισχόντες ὀλίγας ἡμέρας μετὰ τὴν ναυμαχίην ἐξήλαυνον εἰς Βοιωτούς.

472-479. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-71

39
40
δαίμον 345. zu Ar. nub. 1264. δαίμων wo der Gott heit eine unerfreuliche Eigenschaft oder Handlung zugeschrieben wird. Soph. Ai. 1391: καί μ᾿ ἔψευσας ἐλπίδων πολύ. Herod. VII 8: μέλλω ἐλᾶν στρατὸν διὰ τῆς Εὐρώπης ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα, ἵνα᾿ Αθη- ναίους τιμωρήσωμαι ὅσα δὴ πεποι- ήκασι Πέρσας τε καὶ πατέρα τὸν ἐμόν. οὓς ἀπώλεσεν, es waren 6400, Herod. VI 117 in. ἀντί- ποινα (Eum. 268) πράττειν, εἰσπρ., ἀπαιτεῖν, exigere, Cho. 311. Eum. 623f. δοκῶν 188. ναῶν μόρον welche nicht in den Untergang der Schiffe hineingezogen worden sind.

480-487. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-72

41
42
ναῶν γε mit dem Sinne: „es sind ja auch von den Schiffen manche übrig geblieben und deren Führer" u. s. f. κατ' οὐρον Sept. 690. Sie benützen den günstigen Wind zur Flucht. - οὐκ εὔκ. φυγ. 422.470. Das unter Mardo- nios in Hellas zurückgelassene Heer bleibt, um den Eindruck nicht abzu- schwächen, hier (vgl. V. 796 ff.) un- erwähnt. κρην. γάνος, labender laben Quell, 615. Eur. Suppl. 1149: Ασω- ποῦ γάνος. „Vor Durst verschmach- tend" giebt den Grund an, warum sie zu gierig tranken und infolge dessen starben. Wir andern (die wir nicht dort unsern Tod fanden) zogen von Schweratmigkeit er- schöpft weiter. Nach ἔν τε Βοιωτ. χθονὶ ist nicht fortgefahren ἔν τε Φωκέων ( Θεσσαλῶν κτλ.) χθονί, sondern die Teilung nach Örtlich- keiten, um Eintönigkeit zu ver- meiden, gekreuzt durch die Er- zählung der Erlebnisse (Lebenblei- ben und Sterben, verschiedene Todesursachen). Vgl. Ag. 99 παίων τε γενοῦ τῆσδε μερίμνης, ἢ νῦν τοτὲ μὲν τότε δ᾽ κτέ. Der Rück- weg war derselbe wie der Herweg: Thessalien, das malische Gebiet (Thermopylen), Doris, Phokis, Bö- otien, Attika. Herod. VII 198: πρώτη πόλις ἐστὶ ἐν τῷ κόλπῳ (dem malischen).. ᾿Αντικύρη· παρ᾿ ἣν ποταμὸς Σπερχήϊος, ῥέων ἐξ Ἐνιήνων, ἐς θάλασσαν ἐκδιδοῖ.

488-491. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-73

43
44
Strab. IX p. 429: ἔχουσι τὰ μὲν πρὸς Εὐβοίᾳ καὶ Θερμοπύλαις τις Μαλιεῖς καὶ οἱ Φθιῶ- ται ᾿Αχαιοί, τὰ δὲ πρὸς τῷ Πηλίῳ Μάγνητες. Vgl. ib. p. 433: ἡ Αλος Φθιώτις καλεῖται καὶ ᾿Αχαιϊκή. Achaia ( Φθιώτις) der südöstlichste Teil Thessaliens. ὑπεσπανισμ. 1024. Cho. 577. Herod. VIII 115: καὶ τῶν δενδρέων τὰ φύλλα καταδρέποντες κατήσθιον ταῦ- τα δ᾽ ἐποίευν ὑπὸ λιμοῦ· ἐπιλαβών δὲ λοιμός τε τὸν στρατὸν καὶ δυσεν- τερίη κατ᾿ ὁδὸν διέφθειρε. Justin. II 13, 12: multorum dierum inopia contraxerat et pestem, tantaque foeditas morientium fuit ut viae cadaveribus implerentur etc. Oros. II 10: labore, fame ac metu dista- buerunt.

492-499. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-74

45
46
ἔς τε Κr. (II.) 68, 9. A. 2. " Ἄξιος, Makedoniens Hauptstrom u. Ostgrenze vor Philipp II., mit schwierigem Übergang; Realenc. I, 2. S. 2204. Βόλβη, groſser Landsee in Mygdonien, östlich von Thessalien, weithin von Sumpfland umgeben, s. ebds. S. 2425. Fluvii et paludes saepissime vocantur δονακώδεις, δονακοτρόφοι, δονακοχλόαι. Hom. Σ 576, Eur. Iph. A. A. 179. 79. Iph. T. 400 (Blomf.). Παγγαίον nordwestlich vom Bolbesee, bei Philippi, zwischen Strymon u. Nestos, wie das Edoner- land. ταύτῃ wo wir am Strymon anlangten. ἄωρον nach dem Maſsstabe von Hellas. Übrigens fand die Schlacht bei Salamis am 20. Boëdromion statt (ungefähr 10. Sept.), und Xerxes brauchte auf dem Heimwege von Thessalien an bis zum Hellespont 45 Tage (Herod. VIII 115). Strymon bedeutend östlich vom Axios, aber westlich vom Pangaios und Edonerland. ἁγνοῦ persisch? Herod. I 138: ἐς ποτα- μὸν ὸν οὔτε ἐνουρέουσι οὔτε ἐμπτύ- ουσι, οὐ χεῖρας ἐναπονίζονται, οὐδὲ ἄλλον οὐδένα περιορῶσι, ἀλλὰ σέ- βονται ποταμοὺς μάλιστα. – οὐδα- μοῦ nullo loco (numero) habere; Soph. Ant. 183: τοῦτον οὐδαμοῦ λέγω.

500-507. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-75

47
48
Hom. Ψ 227: ὑπεὶρ ἄλα κίδναται ἠώς. Herod. VIII 22: ἅμα ἡλίῳ σκιδναμένῳ. πρὸ τοῦ ἥλιον ἀνατεῖλαι καὶ τὸ πεπηγὸς θερμᾶναι, Schol. A. - Es war dies die letzte Gefahr die sie zu be- stehen hatten. διίημι dissolvo.

508-514. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-76

49
50
Θρήκην κτλ., auch der Vers schleppt sich mühsam von der Stelle; s. 465. οὐ πολλοί τινες vgl. Herod. VIII 115: Ξέρξης Μαρ- δόνιον ἐν Θεσσαλίῃ καταλιπών αὐτὸς ἀπικνέεται ἐς τὸν πόρον τῆς διαβάσιος (Hellespont).. ἀπά- γων (mit nach Asien nehmend) τῆς στρατιᾶς οὐδὲν μέρος, ὡς εἰπεῖν. Denn die 60000 M. welche Mar- donios unter Artabazos bis an den Hellespont mitgeschickt hatte kehr- ten hier um (ib. 126) und waren noch bei Platää 40 000 Mann stark (ib. IX 66). ἑστιοῦχον Sept. 73. Soph. Ant. 1083: ἑστιοῦχον εἰς πόλιν. πόλιν Acc. des Subjekts. Ist Wahrheit, aber nicht die ganze, 329 f. θεός, durch seine Stellung den religiösen Gesichts- punkt nachdrücklich hervorhebend.

515-520. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-77

51
52
δυσπόνητε Schol. σας. Α: χαλεποὺς πόνους ἡμῖν ἐμποιή- ἐνήλου insultasti; vgl. die krit. Bemerkungen. – οἳ ᾿γὼ τ. 445. νυκτὸς ὄψις ἐνυπν. Kr. 47, 9. Α. 7. – ἐκρίνατε 226. Atossa hat die tröstliche Seite der Deutung des Chors ausschliesslich aufgefafst und behalten.

521-526. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-78

53
54
ἐκύρωσεν (dahin entschieden hat), scil. ἐμὲ τοῦτο ποιῆσαι. Vgl. 227. 522 vgl. 216. 523 nach 220. Ar. nub. 305: οὐρανίοις τε θεοῖς δωρήματα. Vgl. 981. Als Geschenk einen πέλα- νος (204). Ausführung der anfäng- lichen Absicht (229), woran At. durch die Zwischenfragen 230 ff. und das Auftreten des Boten ver- hindert worden war. Zwar kommt sie damit zu spät; doch hilft es ὡς vielleicht für die Zukunft. ( ταῦτα ποιήσω) ἐπ᾿ ἐξειργασμένοις, vgl. Cho. 739. Soph. Ai. 377: τί δῆτ᾽ ἂν ἀλγοίης ἐπ᾽ ἐξειργασμένοις; Herod. VIII 94: ἐπ᾿ ἐξειργασμένοισι ἐλθεῖν. εἴ τι, Kr. 65, 1. Α. 10.

532-547. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-79

55
56
Atossa und der Bote ab. Drei anapästische Hypermetra zum Abschlusse des ersten Epeis- odion und zur Einleitung des ersten Stasimon. Vgl. Westphal2 II S. 414f. Das erste System spri spricht von der Trauer, in welche das ganze persische Reich durch die schlimme Nachricht gestürzt ist; das zweite hebt in dieser Beziehung insbesondere das weibliche Ge- schlecht ( γυναικοπλ. ὅμιλος, 122), das dritte die Gattinnen der Gefal- lenen hervor (vgl. 13. 63f. 122 ff. 289. 579ff.), und schliefst mit dem Ge- danken, daſs auch der Chor (zu- gleich der Vertreter der greisen Väter) an dem allgemeinen Schmerz teilnehme, was er denn durch sein Lied bethätigt.

532-536. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-80

57
58
Ζεῦ βασιλεῦ Ag. Central- 355. zu Ar. nub. 2. punkte des Reichs wie 16. 117 ff. πένθει δνοφερῷ, vgl. 114, Hom. P 591 τὸν δ᾽ ἄχεος νεφέλη ἐκάλυψε μέλαινα.

537-540. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-81

59
60
Gar viele Frauen sind dadurch in tiefe Betrübnis versetzt. Eur. Herakl. 76: τὸν γέ- ροντ᾿ ἀμαλόν. κατερεικ. (1060) vgl. 125. Sappho fr. 67: καττύπτε- σθε, κόραι, καὶ κατερείκεσθε χί- Στρ. α΄. τωνας. διαμυδαλέους permadi- dos, proleptisches Prädikat. Vgl. Eur. Suppl. 987 δάκρυσι νοτερὸν ἀεὶ πέπλων πρὸς στέρνῳ πτύχα τέγξω. Dumpfer Charakter des Schlusses durch starke Vertretung des U-Lauts. Vgl. 546f. u. 465.

541-547. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-82

61
62
ἁβρόγοοι wie ἁβρο- πενθεῖς 135. ἄνδρας ἀρτιγάμους, λέκτρων εὐνας wie νεογάμους. πέδαις Pers. 6, ὦ λέκ- δεσμῶν τρων δύο συγγενεῖς εὐναί Eur. Herc. 798. ἀφεῖσαι (sie muſsten darauf verzichten) enthält den Grund νοη ποθέουσαι, vgl. 468 f. αἴρω gehört dem Sinne nach als Objekt πολλὰ πένθη ( μόρου), vgl. Soph. Oed. T. 1225 ὅσον δ᾽ ἀρεῖσθε πένθος, Eur. Herc. 146 ὑπὲρ τὴν ἀξίαν τὸ πένθος αἴρεσθε. Die Be- Zu f deutung von αἴρω bezieht sich auf den hohen Ton der Klage. Vgl. βοὴν ἱστάναι. - δοκίμως, in echter, unverfälschter, aufrichtiger Weise. Vgl. 863 οὐκ ἀμφιβόλως... ἤσειν κept. ἄλγος, 872 δόλος οὐδεὶς μὴ ἐκ φρενὸς ὀρθῶς με λιγαίνειν, 919 ἐτύ- μως δακρυχέων ἐκ φρενός. Die Klage kommt vom Herzen.

548-557. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-83

63
64
Das erste der drei Strophenpaare setzt sich aus kata- lekt. troch. Tetrapodieen teils mit, teils ohne Anakrusis zusammen. Nur der zweite Vers ist logaödisch, der fünfte eine katal. troch. Penta- podie, die beiden letzten Phere- krateen. Inhalt: So ist denn Persien durch Xerxes seiner Männer beraubt. Unter Dareios kam doch der- gleichen nicht vor. Sept. 330: βοᾷ δ᾽ ἐκκενουμένα πόλις. – Gleichheit des Subjekts ( Ξέρξης, Gegenstr. v ᾶες) bei denent- gegengesetzten Handlungen ( ἄγα- γεν . . ἀπώλεσεν), vgl. Eur. Phoen. 1689: ἓν ἡμάρ μ᾽ ὤλβισ᾽, ἕν μ᾿ ἀπώλεσεν und bes. Ovid. fast. II 235 f.: una dies Fabios ad bellum miserat omnes, Ad bellum missos perdidit una dies. Nach Atossas Abtreten übt der Chor freie Kritik. ἐπέσπε (ohne Aspiration wie bei Homer), administravit. Herod. ΙΙ 96: ἕλκει τὴν βᾶριν· τοῦτο γὰρ δὴ οὔνομά ἐστι τοῖσι πλοίοισι τού- τοισιν (in Ägypten, vgl. ib. 41. Diod. I 92. 96 s. fin. Prop.. IV 10, 44); Suppl. 836. 874 einem Ägypter in den Mund gelegt, wie hier Per- sern, und Eur. Iph. Α. 249 βαρβά- ρους βάριδας; in der spätern Litte- Στρ. β΄. ratur aber kurzweg für Schiff, Kahn gebraucht. - τίπτε, Ag. 975. Δαριαῖος, eine auch bei Xenophon u. Ktesias vorkommende Namens- form, welche dem persischen Darâjavaus am nächsten steht. τότε von einem dem Redenden im Sinne liegenden früheren Zeit- punkte (vgl. 495); zu Ar. nub. 1215. Die Greise loben den früheren König auf Kosten des jetzigen (Hor. A. p. 173); vgl. aber auch oben S. 32-34. – τόξαρχος, ἡγεμὼν τῶν τοξικωτάτων Περσών, Schol. B. ἄκτωρ, Eum. 399.

558-567. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-84

65
66
Umfang der Nieder- lage. Xerxes selbst rettete kaum das Leben. λινόπτεροι, velivolae, wie λινόπτερα . . ναυτίλων ὀχήματα Prom. 467. κυανῶπις (Suppl. 743) s. v. a. κυανόπρωρος, κυανέμ- βολος (Eur. Εl. 436), vgl. Suppl. 716. – νᾶες dreimal die persischen. Ἰαόνων, der Hellenen, 178. ἐκφυγεῖν, wie 189: sei entkommen, wie wir hören. δυσχίμους (Sept. 509. Cho. 184. Fragm. 333 N.), un- wirtlich, wild.

568-575. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-85

67
68
Grösstenteils logaö- dische Strophe, deren Verse meist durch klagende Interjektionen von einander getrennt sind. Der dritt- letzte Vers iambische Dipodie mit Interjektion; der letzte eine trochä- ische Tripodie mit iambischer Ana- krusis. Vgl. Westphal2 II S. 830. Klage über die zuerst bei Salamis Gefallenen. ληφθέντες πρὸς πρωτομόροιο ἀνάγκας (necessitate prioris fati oppressi) in Gegensatz zu den auf der Flucht in Thracien Umgekommenen. – Κυχρεύς, sala- minischer Heros, nach welchem die Insel früher Kychreia geheiſsen haben soll. Ein Κυχρεῖος πάγος daselbst bei Strab. IX p. 393 und Steph. Βyz. – στέμβονται ( στέμβω, ὃ σημαίνει τὸ κινεῖν συνεχῶς, οὗ μέμνηται Αἰσχύλος Etym. Gud. p. 85, 44), werden von der Flut hin und her bewegt (nachher γναπτό- μενοι). Das Wort, das vor στένε leicht ausfallen konnte, fehlt in der handschriftlichen Überlieferung. οὐράνια Suppl. 808. Soph. Ai. 194: οὐρανία ἄτα. Ar. ran. 781: ὁ δῆ- μος ἀνεβόα .. οὐράνιόν γ᾽ ὅσον. ἀμβόασον ἄχη, 636. 581 f. δυσ- βάϋκτον (13), infausto eiulatu editus. Häufung synonymer Ausdrücke wie 635 f.

576-583. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-86

69
70
Erste Hälfte die Στρ. γ΄. Thatsache, zweite der Jammer dar- über (wie in der Strophe). Im Meere schrecklich herumgestofsen, werden sie von den Fischen zer- rissen. Herod. VI 44: θηριωδεστά- της ἐούσης τῆς θαλάσσης ὑπὸ τῶν θηρίων διεφθείροντο ἁρπαζό- μενοι. τᾶς ἀμιάντου ἁλοσύδνας (wie Hom. δ 404 καλῆς ἀλοσύδνης) 8. ν. 2. τῆς ἀμιάντου θαλάσσης. Schol. οὐ γὰρ μιαίνεται πώποτε καὶ πολλῶν μολυσμάτων ἐπιχυθέν- των αὐτῇ. Die kinderlosen Eltern, unendliches Leid beklagend, lassen den vollen (höchsten) Schmerz in Jammerrufen laut werden. ἀπύου- σιν 123. Mit τὸ πᾶν ἄλγος vgl. Herod. VII 3 ἡ γὰρ Ἄτοσσα εἶχε τὸ πᾶν κράτος.

584-590. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-87

71
72
Daktylisch-trochäi- sche Logaöden. An die Darstellung des Eindrucks der Niederlage auf die nächsten Angehörigen schliefst sich an die der Wirkung auf weitere Kreise: Furcht, daſs jetzt die unter- worfenen Völker das persische Joch abschütteln und dadurch der Zer- fall des ganzen Reiches eintrete. Neque amplius tributa pendunt necessitatibus quae a dominis impo- nuntur. Eur. Andr. 132 δεσποτῶν ἀνάγκαις. προπιτν. vgl. 152. ἄζονται, bezeigen ihre Ehrfurcht dadurch dass sie auf die Kniee fallen.

591-597. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-88

73
74
Wie in der Strophe, zuerst die Folgen (besonders im Innern des Reiches selbst) und dann die Ursache. Liv. VI 16 extr.: amotus dictaturae terror et linguam et animos liberaverat hominum. βάζειν, konsekutiver Infinitiv. ois nach dem kollektiven λαός, Kr. 58, 4. Α. 1. – αἱμαχθεῖσα ἄρουραν, Kr. 52, 4. A. 2. Αἴαντος νᾶσος 307.368.- περικλύστα, vgl. 879. Die Macht der Perser ist in Salamis begraben.

598-606. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-89

75
76
A Atossa kehrt aus dem Palaste zurück, zu Fuſs, ohne königlichen Schmuck. Dienerinnen tragen ihr Gegenstände zum Opfern nach. βροτείων, rerum huma- narum. – ἐμπερής, eine auch bei Sophokles (fr. 412 D.) vorkom- mende Form für ἔμπειρος. Äschylos wählte diese Form, weil er im 5. Fuſse dem Spondeus den Jambus vorzog. φιλεῖ, das Subjekt er- giebt sich aus τινά. Ebenso wie der Glückliche leicht allzu sicher wird. εὐροῇ vgl. die stoische εύροια τοῦ βίου. πεποιθέναι abhängig νοη φιλεί. Der Ausdruck δαί- μονα τύχης ist auffallend. Vgl. Anhang. - πάντα μὲν, als ob folgen sollte πάντα δὲ θορύβου πλέα. Da aber dieser Gedanke bei der Ausführung von πάντα in unter- geordneter Weise gebracht wird ( βοᾷ δ᾽ κτέ.), so fällt der Gegen- satz zu πάντα μὲν weg. Vgl. 482 ff. ἐν ὄμμασίν τε: dem würde ἐν ὠσί τε entsprechen. Weil der Satz eine andere Wendung erhält, tritt d ὲ für τὲ ein. Überall Ängstigen- des: in den Augen erscheinen widrige Zeichen der Götter, in den Ohren tönt ein Klang, der kein Heil verkündet.

607-618. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-90

77
78
ἄνευ τ᾿ ὀχημάτωνHyperbaton. κέλευθον ἔστειλα wie Eurip. Tro. 168: στέλλουσ᾽ ᾿Αρ- γεῖοι νόστον. Vgl. Pers. 177. Prom. 392. Agam. 1113. - Einfacher ist der Apparat bei der Nekromantie nach Hom. x 518 ff. ( χοὴν χεῖσθαι πᾶσιν νεκύεσσιν, πρῶτα μελικρήτῳ, μετέ- πειτα δὲ ἡδέι οἴνῳ, τὸ τρίτον αὐθ᾽ ὕδατι; vgl. 1 26 ff.). Nachahmung unserer Stelle bei Eur. Iph. Taur. 160 ff. vgl. ibid. 633 ff. Übrigens vgl. zu V. 203. – ἁγνῆς gesund, ohne Körperfehler. – ἡ ἀνθεμουρ- γός die Biene, wie φερέοικος die Schnecke Hes. Op. 571, πέντοζος die Hand ebd. 742. – λιβάσιν ... μέτα, Κr. ΙΙ 68, 27 a. παρθένου, Schol. καθαρᾶς. – άγ · ἀγρίας ex agris provenientis. παλαιᾶς ἀμπέ- λου, Übertragung der Eigenschaft des Weins auf den Weinstock; vgl. Eur. Alk. 757 : πίνει μελαίνης μητρὸς εὔζωρον μέθυ. - Eur. bei Ar, ran. 1321: οἰνάνθας γάνος ἀμπέλου. – Ovid. met. VIII 295: cum ramis semper frondentis olivae. Sid. Apoll. XV 5: aeternum virens oliva. βίον vgl. Theokr. XXV 15: μελιη- δέα ποίην λειμῶνες θαλέθουσιν. Ar. nub. 570: αἰθέρα . βιοθρέμ- μονα πάντων. Verg. Aen. V 304 flava oliva; aber Anakr. fr. 78 Bgk. χλωρὰ ἐλαία, und Soph. O. K. 701 γλαυκᾶς ἐλαίας. καρπ. hier vom Öl selbst. Kranz zur Aus- schmückung des Grabes, Soph. El. 895. — Chairem. fr. 5 Ν.: κισσός, ἐνιαυτοῦ παῖς; fr. 9 ἀνθηροῦ τέκνα ἔαρος πέριξ στρώσαντες; fr. 10: ( ἄνθη) τὰ λειμώνων τέκνα.

619-622. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-91

79
80
χοαῖσι νερτέρων an die Gestorbenen (inferi), wie Cho. 15; anders 622. Inhalt des Lieds bestimmt durch ὕμνους und ἀγκα- λεῖσθε. – δαίμονα, vgl. Manes und Divus. γαπότους proleptisch, terra bibendos. Während Atossa mit dem Totenopfer beschäftigt ist, singt der Chor sein Lied. a

623-632. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-92

81
82
Die Übergangsana- pästen (vgl. 532 ff.) zerfallen in zwei Systeme, deren erstes an Atossa, das zweite an die chthonischen Gottheiten gerichtet ist. – πρέσβος Ag. 855. 1393. ὑπὸ θαλάμους γῆς, zu Prom. 67. Dreizahl der an- gerufenen Götter, zu Ar. nub. 1234. βασιλεῦ, s. 650. ψυχήν, τὴν Δαρείου (Schol.). – ἐς φῶς, zu Ar, nub. 632. Wenn es ein weiteres Mittel der Abhilfe giebt, und er es kennt, wird er es ge- wiſs mitteilen (vermöge seines Wohlwollens für Persiens Land und Volk). - μόνος θνητῶν wie solus omnium ante se principum (zu 184): er allein dürfte können, was kein Sterblicher vermag. Vgl. Anhang. Das zweite Stasimon (633-680) besteht aus 7 Strophen und enthält eine Beschwörung des Schattens von Dareios.

633-639. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-93

83
84
Anrufung des Da- reios. Zweifelnde Frage ob er sie auch höre. Der erste Vers chori- ambisch, der zweite trochäisch (mit Anakrusis); darauf nach zwei Gly- koneen ein trochäischer Vers (mit Anakrusis) und ein Pherekrateus. - Fünf Epitheta von βάγματα (lau- tes Klagelied). Oder soll (muſs) ich über die Maſsen laut rufen, damit er drunten mich hört?

640-646. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-94

85
86
Bitte an die Götter der Unterwelt ihn heraufzulassen. ἰόντ᾽ αἰνέσατε nach Analogie von Kr. 56, 6. A. 1. u. 2. - Virum qualem (cuius similem) numquam Persis terra texit. τὸν οἷον.. ἐκάλυψεν wie οἱ οἷοίπερ ὑμεῖς ἄν- δρες, Kr. I 50, 8. A. 16.

647-651. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-95

87
88
Begründung der Bitte und Erneuerung derselben. Der erste Vers choriambisch-logaö- disch, der zweite ionisch, der dritte logaödisch. – ὄχθος 658. vgl. Cho. 4: τύμβου δ᾽ ἐπ᾿ ὄχθῳ τῷδε. – ἀνάκτορα wie Cho. 357 σεμνότιμος ἀνάκτωρ. Δαριαῖον 554.

652-656. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-96

89
90
Nähere Begründung des vorhergehenden Lobes des Da- reios; vgl. 555. - οὔτε – δέ, Kr. 69, 16. A. 6. Vielleicht aber hat es ursprünglich οὐδὲ geheiſsen. ἄταις, aber der Skythenfeldzug und θεο- Marathon? vgl. oben S. 33. μήστωρ vgl. Hom. Η 366: θεόφιν μήστωρ ἀτάλαντος. Die episch- ionische Form ἔσκε bei Asch, nur hier, bei Soph. u. Eur. nie. δούχει, ἐκυβέρνα. πο-

657-664. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-97

91
92
Speziellere Auffor- derung zu erscheinen, jetzt an Da- reios selbst gerichtet. Rascher Wech- sel der Rhythmen, entsprechend der Erregung des Chors. βαλήν, hebräisch בַּעֲלֵנוּ unser Herr; vgl. אֲדוֹנִי ," Άδωνις, mein Herr. Im Munde der Semiten trat das Wort den Hellenen meist in der Suffixform entgegen, und diese wurde daher von ihnen für die eigentliche Na- mensform gehalten. Sext. Emp. p. 672, 26 Bk.: οἱ παρὰ τῷ Σοφοκλεί ποιμένες ῾ἰὼ βαλλήν᾽ λέγοντες ἰὼ βασιλεῦ λέγουσι φρυγιστί. Hesych. Ιρ. 685: βαλλήν· βασιλεύς, φρυγιστί. So das phrygische βαληναῖον ὄρος bei Pseud.-Plut. fluv. 12, 3 s. v. a. βασιλικόν und das phryg. Königs- fest βαληναῖος ἑορτή. – Ζυ ἀρχαῖος vergleicht Westphal Aelian. v. h. XIII 3 in.: Ξέρξης .. τοῦ Βήλου τοῦ ἀρχαίου διασκάψας τὸ μνῆμα (vgl. Strab. XVI p. 738), und be- zieht es auf den stehenden Beinamen ἴθι steht wie eine Interjektion (sla), daher ist - בֵּל אֵיתָן des Baal Ἐπῳδός. der Hiatus statthaft. Ebenso bei ἄνα Soph. Αi. 193. Vorausankün- digung des (königlichen) Kostüms, in welchem Dareios erscheint. Fuſs- bekleidung: εὔμαρις (Eur. Or. 1370), kothurnartig und safranfarbig (vgl. luteus soccus, Catull 59,8; puniceus cothurnus, Vergil. ecl. 7, 31); Kopf- bedeckung die tiara recta (Sen. benef. VI 31, 12: ut curru vectus intraret rectam capite tiaram ge- rens, id solis datum regibus etc.), kronenartig (steif und oben gezackt, nach Abbildungen, s. Caylus Re- cueil d'ant. II p. 124). – φάλαρον, apex. In der Ilias immer βάσκ ἴθι. – πιφαύσκων, Schol. φαίνων, leuchten lassend. Herod. III 89: διὰ ταύτην τὴν ἐπίταξιν τοῦ φόρου καὶ παραπλήσια ταύτῃ ἄλλα λέγουσι Πέρσαι ὡς Δαρείος μὲν ἦν κάπηλος, Καμβύσης δὲ δεσπότης, Κύρος δὲ πατήρ, letzterer ὅτι ἤπιόςτε ( ἦν) καὶ ἀγαθά σφι πάντα ἐμηχανήσατο.

527-531. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-129

93
94
Getreue Pläne gegen Pläne der Untreue (des Un- gehorsams). - Der Dichter motiviert das spätere Fortbleiben der Atossa. Vgl. zu 835 f. προπέμπετε, wie es am Schluſs geschieht. πρόσ- θηται κακόν, manus sibi inferendo. Atossa ab.