Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Line 911b

καὶ πατραλοίας.

The term πατραλοίας (patraloias) is a hapax legomenon in the surviving corpus of Aristophanes, appearing only here in Clouds (line 1027). Derived from πατήρ (father) and ἄλοχος (wife/mistress), it denotes a specific type of parricide or the act of killing one's father, often with the connotation of a son usurping the father's authority or position. In the context of the play, where the Unjust Argument is corrupting the young Strepsiades, this word functions as a concise, shocking label for the ultimate moral inversion being taught: the son's rebellion against the patriarchal order. Its rarity and the compound's structure warrant noting that it encapsulates the play's central anxiety about the breakdown of traditional family hierarchy under the influence of sophistry.

Clouds. Aristophanes. . 2026-09-08.

Current edition Experimental

Commentary (Sanjaya, generated; selected passages) (OCR draft) (English) (Source: pnadelofficial/aristophanes-sanjaya, commit c319590c139e5603e71f0699caa0663d823af8ad. Machine-generated source annotations retained; see Sanjaya import audit for coverage and limitations.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (1)

Νεφέλαι Perseus (Aristophanes. Aristophanis Comoediae, Vol. 1. Hall, F. W. and Geldart, William M., editors. Oxford: Clarendon Press, 1906.) — 889-1104 focus

Δίκαιος Λόγος

χώρει δευρί, δεῖξον σαυτὸν

τοῖσι θεαταῖς, καίπερ θρασὺς ὤν.
890

Ἄδικος Λόγος

ἴθʼ ὅποι χρῄζεις. πολὺ γὰρ μᾶλλόν ʼς

ἐν τοῖς πολλοῖσι λέγων ἀπολῶ.

Δίκαιος Λόγος

ἀπολεῖς σύ; τίς ὤν;

Ἄδικος Λόγος

λόγος.

Δίκαιος Λόγος

ἥττων γʼ ὤν.

Ἄδικος Λόγος

ἀλλά σε νικῶ τὸν ἐμοῦ κρείττω

φάσκοντʼ εἶναι.
895

Δίκαιος Λόγος

τί σοφὸν ποιῶν;

Ἄδικος Λόγος

γνώμας καινὰς ἐξευρίσκων.

Δίκαιος Λόγος

ταῦτα γὰρ ἀνθεῖ διὰ τουτουσὶ

τοὺς ἀνοήτους.

Ἄδικος Λόγος

οὔκ, ἀλλὰ σοφούς.

Δίκαιος Λόγος

ἀπολῶ σε κακῶς.

Ἄδικος Λόγος

εἰπὲ τί ποιῶν;
900

Δίκαιος Λόγος

τὰ δίκαια λέγων.

Ἄδικος Λόγος

ἀλλʼ ἀνατρέψω γʼ αὔτʼ ἀντιλέγων·

οὐδὲ γὰρ εἶναι πάνυ φημὶ δίκην.

Δίκαιος Λόγος

οὐκ εἶναι φῄς;

Ἄδικος Λόγος

φέρε γὰρ ποῦ ʼστιν;

Δίκαιος Λόγος

παρὰ τοῖσι θεοῖς.

Ἄδικος Λόγος

πῶς δῆτα δίκης οὔσης ὁ Ζεὺς

οὐκ ἀπόλωλεν τὸν πατέρʼ αὑτοῦ
905

δήσας;

Δίκαιος Λόγος

αἰβοῖ τουτὶ καὶ δὴ

χωρεῖ τὸ κακόν· δότε μοι λεκάνην.

Ἄδικος Λόγος

τυφογέρων εἶ κἀνάρμοστος.

Δίκαιος Λόγος

καταπύγων εἶ κἀναίσχυντος.

Ἄδικος Λόγος

ῥόδα μʼ εἴρηκας.
910

Δίκαιος Λόγος

καὶ βωμολόχος.

Ἄδικος Λόγος

κρίνεσι στεφανοῖς.

Δίκαιος Λόγος

καὶ πατραλοίας.

Ἄδικος Λόγος

χρυσῷ πάττων μʼ οὐ γιγνώσκεις.

Δίκαιος Λόγος

οὐ δῆτα πρὸ τοῦ γʼ, ἀλλὰ μολύβδῳ.

Ἄδικος Λόγος

νῦν δέ γε κόσμος τοῦτʼ ἐστὶν ἐμοί.

Δίκαιος Λόγος

θρασὺς εἶ πολλοῦ.
915

Ἄδικος Λόγος

σὺ δέ γʼ ἀρχαῖος.

Δίκαιος Λόγος

διὰ σὲ δὲ φοιτᾶν

οὐδεὶς ἐθέλει τῶν μειρακίων·

καὶ γνωσθήσει ποτʼ Ἀθηναίοις

οἶα διδάσκεις τοὺς ἀνοήτους.

920

Ἄδικος Λόγος

αὐχμεῖς αἰσχρῶς.
920

Δίκαιος Λόγος

σὺ δέ γʼ εὖ πράττεις.

καίτοι πρότερόν γʼ ἐπτώχευες,

Τήλεφος εἶναι Μυσὸς φάσκων,

ἐκ πηριδίου

γνώμας τρώγων Πανδελετείους.

Ἄδικος Λόγος

ὤμοι σοφίας —
925

Δίκαιος Λόγος

ὤμοι μανίας —

Ἄδικος Λόγος

ἧς ἐμνήσθης —

Δίκαιος Λόγος

τῆς σῆς, πόλεώς θʼ ἥτις σε τρέφει

λυμαινόμενον τοῖς μειρακίοις.

Ἄδικος Λόγος

οὐχὶ διδάξεις τοῦτον Κρόνος ὤν.

Δίκαιος Λόγος

εἴπερ γʼ αὐτὸν σωθῆναι χρὴ
930

καὶ μὴ λαλιὰν μόνον ἀσκῆσαι.

Ἄδικος Λόγος

δεῦρʼ ἴθι, τοῦτον δʼ ἔα μαίνεσθαι.

Δίκαιος Λόγος

κλαύσει, τὴν χεῖρʼ ἢν ἐπιβάλλῃς.

Χορός

παύσασθε μάχης καὶ λοιδορίας.

ἀλλʼ ἐπίδειξαι σύ τε τοὺς προτέρους
935

ἅττʼ ἐδίδασκες, σύ τε τὴν καινὴν

παίδευσιν, ὅπως ἂν ἀκούσας σφῷν

ἀντιλεγόντοιν κρίνας φοιτᾷ.

Δίκαιος Λόγος

δρᾶν ταῦτʼ ἐθέλω.

Ἄδικος Λόγος

κἄγωγʼ ἐθέλω.

Χορός

φέρε δὴ πότερος λέξει πρότερος;
940

Ἄδικος Λόγος

τούτῳ δώσω·

κᾆτʼ ἐκ τούτων ὧν ἂν λέξῃ

ῥηματίοισιν καινοῖς αὐτὸν

καὶ διανοίαις κατατοξεύσω.

τὸ τελευταῖον δʼ, ἢν ἀναγρύζῃ,
945

τὸ πρόσωπον ἅπαν καὶ τὠφθαλμὼ

κεντούμενος ὥσπερ ὑπʼ ἀνθρηνῶν

ὑπὸ τῶν γνωμῶν ἀπολεῖται.

949

Χορός

νῦν δείξετον τὼ πισύνω τοῖς περιδεξίοισι

λόγοισι καὶ φροντίσι καὶ γνωμοτύποις μερίμναις,
950

ὁπότερος αὐτοῖν λέγων ἀμείνων φανήσεται.

νῦν γὰρ ἅπας ἐνθάδε κίνδυνος ἀνεῖται σοφίας,
955

ἧς πέρι τοῖς ἐμοῖς φίλοις ἐστὶν ἀγὼν μέγιστος.

959

Χορός

ἀλλʼ ὦ πολλοῖς τοὺς πρεσβυτέρους ἤθεσι χρηστοῖς στεφανώσας,

ῥῆξον φωνὴν ᾗτινι χαίρεις, καὶ τὴν σαυτοῦ φύσιν εἰπέ.
960

961

Δίκαιος Λόγος

λέξω τοίνυν τὴν ἀρχαίαν παιδείαν ὡς διέκειτο,

ὅτʼ ἐγὼ τὰ δίκαια λέγων ἤνθουν καὶ σωφροσύνη ʼνενόμιστο.

πρῶτον μὲν ἔδει παιδὸς φωνὴν γρύξαντος μηδὲν ἀκοῦσαι·

εἶτα βαδίζειν ἐν ταῖσιν ὁδοῖς εὐτάκτως ἐς κιθαριστοῦ

τοὺς κωμήτας γυμνοὺς ἁθρόους, κεἰ κριμνώδη κατανείφοι.
965

εἶτʼ αὖ προμαθεῖν ᾆσμʼ ἐδίδασκεν τὼ μηρὼ μὴ ξυνέχοντας,

ἢ Παλλάδα περσέπολιν δεινὰν ἢ τηλέπορόν τι βόαμα,

ἐντειναμένους τὴν ἁρμονίαν, ἣν οἱ πατέρες παρέδωκαν.

εἰ δέ τις αὐτῶν βωμολοχεύσαιτʼ ἢ κάμψειέν τινα καμπήν,

οἵας οἱ νῦν τὰς κατὰ Φρῦνιν ταύτας τὰς δυσκολοκάμπτους,
970

ἐπετρίβετο τυπτόμενος πολλὰς ὡς τὰς Μούσας ἀφανίζων.

ἐν παιδοτρίβου δὲ καθίζοντας τὸν μηρὸν ἔδει προβαλέσθαι

τοὺς παῖδας, ὅπως τοῖς ἔξωθεν μηδὲν δείξειαν ἀπηνές·

εἶτʼ αὖ πάλιν αὖθις ἀνιστάμενον συμψῆσαι, καὶ προνοεῖσθαι
975

εἴδωλον τοῖσιν ἐρασταῖσιν τῆς ἥβης μὴ καταλείπειν.

ἠλείψατο δʼ ἂν τοὐμφαλοῦ οὐδεὶς παῖς ὑπένερθεν τότʼ ἄν, ὥστε

τοῖς αἰδοίοισι δρόσος καὶ χνοῦς ὥσπερ μήλοισιν ἐπήνθει·

οὐδʼ ἂν μαλακὴν φυρασάμενος τὴν φωνὴν πρὸς τὸν ἐραστὴν

αὐτὸς ἑαυτὸν προαγωγεύων τοῖς ὀφθαλμοῖς ἐβάδιζεν,
980

οὐδʼ ἀνελέσθαι δειπνοῦντʼ ἐξῆν καὶ κεφάλαιον ῥαφανῖδος,

οὐδʼ ἄννηθον τῶν πρεσβυτέρων ἁρπάζειν οὐδὲ σέλινον,

οὐδʼ ὀψοφαγεῖν οὐδὲ κιχλίζειν οὐδʼ ἴσχειν τὼ πόδʼ ἐναλλάξ.

Ἄδικος Λόγος

ἀρχαῖά γε καὶ Διιπολιώδη καὶ τεττίγων ἀνάμεστα

καὶ Κηκείδου καὶ Βουφονίων.
985

985b

Δίκαιος Λόγος

ἀλλʼ οὖν ταῦτʼ ἐστὶν ἐκεῖνα,

ἐξ ὧν ἄνδρας Μαραθωνομάχας ἡμὴ παίδευσις ἔθρεψεν.

σὺ δὲ τοὺς νῦν εὐθὺς ἐν ἱματίοισι διδάσκεις ἐντετυλίχθαι·

ὥστε μʼ ἀπάγχεσθʼ, ὅταν ὀρχεῖσθαι Παναθηναίοις δέον αὐτοὺς

τὴν ἀσπίδα τῆς κωλῆς προέχων ἀμελῇ τῆς Τριτογενείας.

πρὸς ταῦτʼ ὦ μειράκιον θαρρῶν ἐμὲ τὸν κρείττω λόγον αἱροῦ·
990

κἀπιστήσει μισεῖν ἀγορὰν καὶ βαλανείων ἀπέχεσθαι,

καὶ τοῖς αἰσχροῖς αἰσχύνεσθαι, κἂν σκώπτῃ τίς σε φλέγεσθαι·

καὶ τῶν θάκων τοῖς πρεσβυτέροις ὑπανίστασθαι προσιοῦσιν,

καὶ μὴ περὶ τοὺς σαυτοῦ γονέας σκαιουργεῖν, ἄλλο τε μηδὲν

αἰσχρὸν ποιεῖν, ὅτι τῆς αἰδοῦς μέλλεις τἄγαλμʼ ἀναπλάττειν·
995

μηδʼ εἰς ὀρχηστρίδος εἰσᾴττειν, ἵνα μὴ πρὸς ταῦτα κεχηνὼς

μήλῳ βληθεὶς ὑπὸ πορνιδίου τῆς εὐκλείας ἀποθραυσθῇς·

μηδʼ ἀντειπεῖν τῷ πατρὶ μηδέν, μηδʼ Ἰαπετὸν καλέσαντα

μνησικακῆσαι τὴν ἡλικίαν ἐξ ἧς ἐνεοττοτροφήθης.

1000

Ἄδικος Λόγος

εἰ ταῦτʼ ὦ μειράκιον πείσει τούτῳ, νὴ τὸν Διόνυσον
1000

τοῖς Ἱπποκράτους υἱέσιν εἴξεις καὶ σε καλοῦσι βλιτομάμμαν.

Δίκαιος Λόγος

ἀλλʼ οὖν λιπαρός γε καὶ εὐανθὴς ἐν γυμνασίοις διατρίψεις,

οὐ στωμύλλων κατὰ τὴν ἀγορὰν τριβολεκτράπελʼ οἷάπερ οἱ νῦν,

οὐδʼ ἑλκόμενος περὶ πραγματίου γλισχραντιλογεξεπιτρίπτου·

ἀλλʼ εἰς Ἀκαδήμειαν κατιὼν ὑπὸ ταῖς μορίαις ἀποθρέξει
1005

στεφανωσάμενος καλάμῳ λευκῷ μετὰ σώφρονος ἡλικιώτου,

μίλακος ὄζων καὶ ἀπραγμοσύνης καὶ λεύκης φυλλοβολούσης,

ἦρος ἐν ὥρᾳ χαίρων, ὁπόταν πλάτανος πτελέᾳ ψιθυρίζῃ.

1009

Δίκαιος Λόγος

ἢν ταῦτα ποιῇς ἁγὼ φράζω,

καὶ πρὸς τούτοις προσέχῃς τὸν νοῦν,
1010

ἕξεις ἀεὶ

στῆθος λιπαρόν, χροιὰν λαμπράν,

ὤμους μεγάλους, γλῶτταν βαιάν,

πυγὴν μεγάλην, πόσθην μικράν.

ἢν δʼ ἅπερ οἱ νῦν ἐπιτηδεύῃς,
1015

πρῶτα μὲν ἕξεις

χροιὰν ὠχράν, ὤμους μικρούς,

στῆθος λεπτόν, γλῶτταν μεγάλην,

πυγὴν μικράν, κωλῆν μεγάλην,

ψήφισμα μακρόν, καὶ σʼ ἀναπείσει
1020

τὸ μὲν αἰσχρὸν ἅπαν καλὸν ἡγεῖσθαι,

τὸ καλὸν δʼ αἰσχρόν·

καὶ πρὸς τούτοις τῆς Ἀντιμάχου

καταπυγοσύνης ἀναπλήσει.

1024

Χορός

ὦ καλλίπυργον σοφίαν κλεινοτάτην ἐπασκῶν,

ὡς ἡδύ σου τοῖσι λόγοις σῶφρον ἔπεστιν ἄνθος.
1025

†εὐδαίμονες δʼ ἦσαν ἄρʼ οἱ ζῶντες τότʼ ἐπὶ

τῶν προτέρων†· πρὸς τάδε σʼ ὦ κομψοπρεπῆ μοῦσαν ἔχων,
1030

δεῖ σε λέγειν τι καινόν, ὡς ηὐδοκίμηκεν ἁνήρ.

1034

Χορός

δεινῶν δέ σοι βουλευμάτων ἔοικε δεῖν πρὸς αὐτόν,

εἴπερ τὸν ἄνδρʼ ὑπερβαλεῖ καὶ μὴ γέλωτʼ ὀφλήσεις.
1035

1036

Ἄδικος Λόγος

καὶ μὴν πάλαι γʼ ἐπνιγόμην τὰ σπλάγχνα κἀπεθύμουν

ἅπαντα ταῦτʼ ἐναντίαις γνώμαισι συνταράξαι.

ἐγὼ γὰρ ἥττων μὲν λόγος διʼ αὐτὸ τοῦτʼ ἐκλήθην

ἐν τοῖσι φροντισταῖσιν, ὅτι πρώτιστος ἐπενόησα

τοῖσιν νόμοις καὶ ταῖς δίκαις τἀναντίʼ ἀντιλέξαι.
1040

καὶ τοῦτο πλεῖν ἢ μυρίων ἔστʼ ἄξιον στατήρων,

αἱρούμενον τοὺς ἥττονας λόγους ἔπειτα νικᾶν.

σκέψαι δὲ τὴν παίδευσιν ᾗ πέποιθεν ὡς ἐλέγξω,

ὅστις σε θερμῷ φησι λοῦσθαι πρῶτον οὐκ ἐάσειν.

καίτοι τίνα γνώμην ἔχων ψέγεις τὰ θερμὰ λουτρά;
1045

Δίκαιος Λόγος

ὁτιὴ κάκιστόν ἐστι καὶ δειλὸν ποιεῖ τὸν ἄνδρα.

Ἄδικος Λόγος

ἐπίσχες· εὐθὺς γάρ σʼ ἔχω μέσον λαβὼν ἄφυκτον.

καί μοι φράσον, τῶν τοῦ Διὸς παίδων τίνʼ ἄνδρʼ ἄριστον

ψυχὴν νομίζεις, εἰπέ, καὶ πλείστους πόνους πονῆσαι.

Δίκαιος Λόγος

ἐγὼ μὲν οὐδένʼ Ἡρακλέους βελτίονʼ ἄνδρα κρίνω.
1050

Ἄδικος Λόγος

ποῦ ψυχρὰ δῆτα πώποτʼ εἶδες Ἡράκλεια λουτρά;

καίτοι τίς ἀνδρειότερος ἦν;

Δίκαιος Λόγος

ταῦτʼ ἐστὶ ταῦτʼ ἐκεῖνα,

ἃ τῶν νεανίσκων ἀεὶ διʼ ἡμέρας λαλούντων

πλῆρες τὸ βαλανεῖον ποιεῖ, κενὰς δὲ τὰς παλαίστρας.

Ἄδικος Λόγος

εἶτʼ ἐν ἀγορᾷ τὴν διατριβὴν ψέγεις· ἐγὼ δʼ ἐπαινῶ.
1055

εἰ γὰρ πονηρὸν ἦν, Ὅμηρος οὐδέποτʼ ἂν ἐποίει

τὸν Νέστορʼ ἀγορητὴν ἂν οὐδὲ τοὺς σοφοὺς ἅπαντας.

ἄνειμι δῆτʼ ἐντεῦθεν ἐς τὴν γλῶτταν, ἣν ὁδὶ μὲν

οὔ φησι χρῆναι τοὺς νέους ἀσκεῖν, ἐγὼ δέ φημι.

καὶ σωφρονεῖν αὖ φησι χρῆναι· δύο κακὼ μεγίστω.
1060

ἐπεὶ σὺ διὰ τὸ σωφρονεῖν τῷ πώποτʼ εἶδες ἤδη

ἀγαθάν τι γενόμενον, φράσον, καί μʼ ἐξέλεγξον εἰπών.

Δίκαιος Λόγος

πολλοῖς. ὁ γοῦν Πηλεὺς ἔλαβε διὰ τοῦτο τὴν μάχαιραν.

Ἄδικος Λόγος

μάχαιραν; ἀστεῖόν γε κέρδος ἔλαβεν ὁ κακοδαίμων.

Ὑπέρβολος δʼ οὑκ τῶν λύχνων πλεῖν ἢ τάλαντα πολλὰ
1065

εἴληφε διὰ πονηρίαν, ἀλλʼ οὐ μὰ Δίʼ οὐ μάχαιραν.

1067

Δίκαιος Λόγος

καὶ τὴν Θέτιν γʼ ἔγημε διὰ τὸ σωφρονεῖν ὁ Πηλεύς.

Ἄδικος Λόγος

κᾆτʼ ἀπολιποῦσά γʼ αὐτὸν ᾤχετʼ· οὐ γὰρ ἦν ὑβριστὴς

οὐδʼ ἡδὺς ἐν τοῖς στρώμασιν τὴν νύκτα παννυχίζειν·

γυνὴ δὲ σιναμωρουμένη χαίρει· σὺ δʼ εἶ Κρόνιππος.
1070

σκέψαι γὰρ ὦ μειράκιον ἐν τῷ σωφρονεῖν ἅπαντα

ἅνεστιν, ἡδονῶν θʼ ὅσων μέλλεις ἀποστερεῖσθαι,

παίδων γυναικῶν κοττάβων ὄψων πότων κιχλισμῶν.

καίτοι τί σοι ζῆν ἄξιον, τούτων ἐὰν στερηθῇς;

εἶεν. πάρειμʼ ἐντεῦθεν ἐς τὰς τῆς φύσεως ἀνάγκας.
1075

ἥμαρτες, ἠράσθης, ἐμοίχευσάς τι, κᾆτʼ ἐλήφθης·

ἀπόλωλας· ἀδύνατος γὰρ εἶ λέγειν. ἐμοὶ δʼ ὁμιλῶν

χρῶ τῇ φύσει, σκίρτα, γέλα, νόμιζε μηδὲν αἰσχρόν.

μοιχὸς γὰρ ἢν τύχῃς ἁλούς, τάδʼ ἀντερεῖς πρὸς αὐτόν,

ὡς οὐδὲν ἠδίκηκας· εἶτʼ ἐς τὸν Δίʼ ἐπανενεγκεῖν,
1080

κἀκεῖνος ὡς ἥττων ἔρωτός ἐστι καὶ γυναικῶν·

καίτοι σὺ θνητὸς ὢν θεοῦ πῶς μεῖζον ἂν δύναιο;

Δίκαιος Λόγος

τί δʼ ἢν ῥαφανιδωθῇ πιθόμενός σοι τέφρᾳ τε τιλθῇ,

ἕξει τινὰ γνώμην λέγειν τὸ μὴ εὐρύπρωκτος εἶναι;

Ἄδικος Λόγος

ἢν δʼ εὐρύπρωκτος ᾖ, τί πείσεται κακόν;
1085

1086

Δίκαιος Λόγος

τί μὲν οὖν ἂν ἔτι μεῖζον πάθοι τούτου ποτέ;

Ἄδικος Λόγος

τί δῆτʼ ἐρεῖς, ἢν τοῦτο νικηθῇς ἐμοῦ;

Δίκαιος Λόγος

σιγήσομαι. τί δʼ ἄλλο;

Ἄδικος Λόγος

φέρε δή μοι φράσον·

συνηγοροῦσιν ἐκ τίνων;

Δίκαιος Λόγος

ἐξ εὐρυπρώκτων.
1090

Ἄδικος Λόγος

πείθομαι.

τί δαί; τραγῳδοῦσʼ ἐκ τίνων;

Δίκαιος Λόγος

ἐξ εὐρυπρώκτων.

Ἄδικος Λόγος

εὖ λέγεις.

δημηγοροῦσι δʼ ἐκ τίνων;

Δίκαιος Λόγος

ἐξ εὐρυπρώκτων.

Ἄδικος Λόγος

ἆρα δῆτʼ

ἔγνωκας ὡς οὐδὲν λέγεις;
1095

καὶ τῶν θεατῶν ὁπότεροι

πλείους σκόπει.

Δίκαιος Λόγος

καὶ δὴ σκοπῶ.

Ἄδικος Λόγος

τί δῆθʼ ὁρᾷς;

Δίκαιος Λόγος

πολὺ πλείονας νὴ τοὺς θεοὺς

τοὺς εὐρυπρώκτους· τουτονὶ

γοῦν οἶδʼ ἐγὼ κἀκεινονὶ
1100

καὶ τὸν κομήτην τουτονί.

Ἄδικος Λόγος

τί δῆτʼ ἐρεῖς;

Δίκαιος Λόγος

ἡττήμεθʼ· ὦ κινούμενοι

πρὸς τῶν θεῶν δέξασθέ μου

θοἰμάτιον, ὡς

ἐξαυτομολῶ πρὸς ὑμᾶς.

Translations (2)

Clouds Perseus (Aristophanes. The Comedies of Aristophanes, Vol. I. Hickie, William James, translator. Bohn: London, 1853.) — 920 focus

Unjust Cause.

You are shamefully squalid.
920

Just Cause.

And you are prosperous. And yet formerly you were a beggar saying that you were the Mysian Telephus, and gnawing the maxims of Pandeletus out of your little wallet.

Unjust Cause.

Oh, the wisdom—
925

Just Cause.

Oh, the madness—

Unjust Cause.

Which you have mentioned.

Just Cause.

And of your city, which supports you who ruin her youths.

Unjust Cause.

You shan’t teach this youth, you old dotard.

Just Cause.

Yes, if he is to be saved, and not merely to practise loquacity.
930

Unjust Cause.
(to Phidippides).

Come hither, and leave him to rave.

Just Cause.

You shall howl, if you lay your hand on him.

Chorus.

Cease from contention and railing.

But show to us, you, what you used to teach the men of former times, and you, the new system of education; in order that, having heard you disputing, he may decide and go to the school of one or the other.
935

Just Cause.

I am willing to do so.

Unjust Cause.

I also am willing.

Chorus.

Come now, which of the two shall speak first?
940

Unjust Cause.

I will give him the precedence; and then, from these things which he adduces, I will shoot him dead with new words and thoughts.

And at last, if he mutter, he shall be destroyed, being stung in his whole face and his two eyes by my maxims, as if by bees.
945

English (Sanjaya, generated; selected passages) (OCR draft) Experimental (Source: pnadelofficial/aristophanes-sanjaya, commit c319590c139e5603e71f0699caa0663d823af8ad. Machine-generated source annotations retained; see Sanjaya import audit for coverage and limitations.) — 920 focus

Unjust Argument: you are shameless.

920

Just Argument: but you, on the other hand, are doing well.

Just Argument: yet earlier you were a pauper,

Just Argument: Telephus, a Mysian, claiming that he is,

Just Argument: from a phrygian cap

Just Argument: gnawing the opinions of the Panhellenes.

Unjust Argument: Alas, for wisdom —

925

Just Argument: Alas, madness —

Unjust Speech: of whom you remembered —

Just Logos: of your city, which nourishes you.

Just Argument: corrupting the boys.

Unjust Speech: Will you not teach this one, being Cronus?

Just Argument: if indeed it is necessary for him to be saved

930

Just Argument: and not to practice mere chatter.

Unjust Argument: come here, and let this one rage.

Just Argument: You will weep, whenever you lay your hand [on me].

Chorus: Stop the fighting and the abuse.

Chorus: But show us also the earlier ones.

935

Chorus: What things you were teaching, you and the new

Chorus: education, so that, having heard, you two

Chorus: it roams judging the disputers.

Just Argument: I wish to do these things.

Unjust Speech: And I also want to.

Chorus: Come now, which one will speak first?

940

Unjust Argument: I will give this to him;

Unjust Speech: and then from these things which he may say

Unjust Speech: by new little verbs him

Unjust Speech: and with my thoughts I will pierce with arrows.

Unjust Speech: but the last thing, if he grumbles,

945

Unjust Speech: the entire face and the eyes.

Unjust Speech: being stung just like by a bee

Unjust Speech: he will be destroyed by the maxims.

Commentary

Commentary (Sanjaya, generated; selected passages) (OCR draft) (Source: pnadelofficial/aristophanes-sanjaya, commit c319590c139e5603e71f0699caa0663d823af8ad. Machine-generated source annotations retained; see Sanjaya import audit for coverage and limitations.) focus

911b. mvp-tlg0019-tlg003-sanjaya-com-eng1-63

Line 911b

καὶ πατραλοίας.

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Line 911b

Current edition Experimental

Δίκαιος Λόγος χώρει δευρί, δεῖξον σαυτὸν τοῖσι θεαταῖς, καίπερ θρασὺς ὤν. 890

Ἄδικος Λόγος ἴθʼ ὅποι χρῄζεις. πολὺ γὰρ μᾶλλόν ʼς ἐν τοῖς πολλοῖσι λέγων ἀπολῶ.

Δίκαιος Λόγος ἀπολεῖς σύ; τίς ὤν;

Ἄδικος Λόγος λόγος.

Δίκαιος Λόγος ἥττων γʼ ὤν.

Ἄδικος Λόγος ἀλλά σε νικῶ τὸν ἐμοῦ κρείττω φάσκοντʼ εἶναι. 895

Δίκαιος Λόγος τί σοφὸν ποιῶν;

Ἄδικος Λόγος γνώμας καινὰς ἐξευρίσκων.

Δίκαιος Λόγος ταῦτα γὰρ ἀνθεῖ διὰ τουτουσὶ τοὺς ἀνοήτους.

Ἄδικος Λόγος οὔκ, ἀλλὰ σοφούς.

Δίκαιος Λόγος ἀπολῶ σε κακῶς.

Ἄδικος Λόγος εἰπὲ τί ποιῶν; 900

Δίκαιος Λόγος τὰ δίκαια λέγων.

Ἄδικος Λόγος ἀλλʼ ἀνατρέψω γʼ αὔτʼ ἀντιλέγων· οὐδὲ γὰρ εἶναι πάνυ φημὶ δίκην.

Δίκαιος Λόγος οὐκ εἶναι φῄς;

Ἄδικος Λόγος φέρε γὰρ ποῦ ʼστιν;

Δίκαιος Λόγος παρὰ τοῖσι θεοῖς.

Ἄδικος Λόγος πῶς δῆτα δίκης οὔσης ὁ Ζεὺς οὐκ ἀπόλωλεν τὸν πατέρʼ αὑτοῦ 905 δήσας;

Δίκαιος Λόγος αἰβοῖ τουτὶ καὶ δὴ χωρεῖ τὸ κακόν· δότε μοι λεκάνην.

Ἄδικος Λόγος τυφογέρων εἶ κἀνάρμοστος.

Δίκαιος Λόγος καταπύγων εἶ κἀναίσχυντος.

Ἄδικος Λόγος ῥόδα μʼ εἴρηκας. 910

Δίκαιος Λόγος καὶ βωμολόχος.

Ἄδικος Λόγος κρίνεσι στεφανοῖς.

Δίκαιος Λόγος καὶ πατραλοίας.

Ἄδικος Λόγος χρυσῷ πάττων μʼ οὐ γιγνώσκεις.

Δίκαιος Λόγος οὐ δῆτα πρὸ τοῦ γʼ, ἀλλὰ μολύβδῳ.

Ἄδικος Λόγος νῦν δέ γε κόσμος τοῦτʼ ἐστὶν ἐμοί.

Δίκαιος Λόγος θρασὺς εἶ πολλοῦ. 915

Ἄδικος Λόγος σὺ δέ γʼ ἀρχαῖος.

Δίκαιος Λόγος διὰ σὲ δὲ φοιτᾶν οὐδεὶς ἐθέλει τῶν μειρακίων· καὶ γνωσθήσει ποτʼ Ἀθηναίοις οἶα διδάσκεις τοὺς ἀνοήτους.

Ἄδικος Λόγος αὐχμεῖς αἰσχρῶς. 920

Δίκαιος Λόγος σὺ δέ γʼ εὖ πράττεις. καίτοι πρότερόν γʼ ἐπτώχευες, Τήλεφος εἶναι Μυσὸς φάσκων, ἐκ πηριδίου γνώμας τρώγων Πανδελετείους.

Ἄδικος Λόγος ὤμοι σοφίας — 925

Δίκαιος Λόγος ὤμοι μανίας —

Ἄδικος Λόγος ἧς ἐμνήσθης —

Δίκαιος Λόγος τῆς σῆς, πόλεώς θʼ ἥτις σε τρέφει λυμαινόμενον τοῖς μειρακίοις.

Ἄδικος Λόγος οὐχὶ διδάξεις τοῦτον Κρόνος ὤν.

Δίκαιος Λόγος εἴπερ γʼ αὐτὸν σωθῆναι χρὴ 930 καὶ μὴ λαλιὰν μόνον ἀσκῆσαι.

Ἄδικος Λόγος δεῦρʼ ἴθι, τοῦτον δʼ ἔα μαίνεσθαι.

Δίκαιος Λόγος κλαύσει, τὴν χεῖρʼ ἢν ἐπιβάλλῃς.

Δίκαιος Λόγος δρᾶν ταῦτʼ ἐθέλω.

Ἄδικος Λόγος κἄγωγʼ ἐθέλω.

Χορός φέρε δὴ πότερος λέξει πρότερος; 940

Χορός ἀλλʼ ὦ πολλοῖς τοὺς πρεσβυτέρους ἤθεσι χρηστοῖς στεφανώσας, ῥῆξον φωνὴν ᾗτινι χαίρεις, καὶ τὴν σαυτοῦ φύσιν εἰπέ. 960

Ἄδικος Λόγος ἀρχαῖά γε καὶ Διιπολιώδη καὶ τεττίγων ἀνάμεστα καὶ Κηκείδου καὶ Βουφονίων. 985

Ἄδικος Λόγος εἰ ταῦτʼ ὦ μειράκιον πείσει τούτῳ, νὴ τὸν Διόνυσον 1000 τοῖς Ἱπποκράτους υἱέσιν εἴξεις καὶ σε καλοῦσι βλιτομάμμαν.

Χορός δεινῶν δέ σοι βουλευμάτων ἔοικε δεῖν πρὸς αὐτόν, εἴπερ τὸν ἄνδρʼ ὑπερβαλεῖ καὶ μὴ γέλωτʼ ὀφλήσεις. 1035

Δίκαιος Λόγος ὁτιὴ κάκιστόν ἐστι καὶ δειλὸν ποιεῖ τὸν ἄνδρα.

Δίκαιος Λόγος ἐγὼ μὲν οὐδένʼ Ἡρακλέους βελτίονʼ ἄνδρα κρίνω. 1050

Ἄδικος Λόγος ποῦ ψυχρὰ δῆτα πώποτʼ εἶδες Ἡράκλεια λουτρά; καίτοι τίς ἀνδρειότερος ἦν;

Δίκαιος Λόγος ταῦτʼ ἐστὶ ταῦτʼ ἐκεῖνα, ἃ τῶν νεανίσκων ἀεὶ διʼ ἡμέρας λαλούντων πλῆρες τὸ βαλανεῖον ποιεῖ, κενὰς δὲ τὰς παλαίστρας.

Δίκαιος Λόγος πολλοῖς. ὁ γοῦν Πηλεὺς ἔλαβε διὰ τοῦτο τὴν μάχαιραν.

Δίκαιος Λόγος καὶ τὴν Θέτιν γʼ ἔγημε διὰ τὸ σωφρονεῖν ὁ Πηλεύς.

Δίκαιος Λόγος τί δʼ ἢν ῥαφανιδωθῇ πιθόμενός σοι τέφρᾳ τε τιλθῇ, ἕξει τινὰ γνώμην λέγειν τὸ μὴ εὐρύπρωκτος εἶναι;

Ἄδικος Λόγος ἢν δʼ εὐρύπρωκτος ᾖ, τί πείσεται κακόν; 1085

Δίκαιος Λόγος τί μὲν οὖν ἂν ἔτι μεῖζον πάθοι τούτου ποτέ;

Ἄδικος Λόγος τί δῆτʼ ἐρεῖς, ἢν τοῦτο νικηθῇς ἐμοῦ;

Δίκαιος Λόγος σιγήσομαι. τί δʼ ἄλλο;

Ἄδικος Λόγος φέρε δή μοι φράσον· συνηγοροῦσιν ἐκ τίνων;

Δίκαιος Λόγος ἐξ εὐρυπρώκτων. 1090

Ἄδικος Λόγος πείθομαι. τί δαί; τραγῳδοῦσʼ ἐκ τίνων;

Δίκαιος Λόγος ἐξ εὐρυπρώκτων.

Ἄδικος Λόγος εὖ λέγεις. δημηγοροῦσι δʼ ἐκ τίνων;

Δίκαιος Λόγος ἐξ εὐρυπρώκτων.

Ἄδικος Λόγος ἆρα δῆτʼ ἔγνωκας ὡς οὐδὲν λέγεις; 1095 καὶ τῶν θεατῶν ὁπότεροι πλείους σκόπει.

Δίκαιος Λόγος καὶ δὴ σκοπῶ.

Ἄδικος Λόγος τί δῆθʼ ὁρᾷς;

Δίκαιος Λόγος πολὺ πλείονας νὴ τοὺς θεοὺς τοὺς εὐρυπρώκτους· τουτονὶ γοῦν οἶδʼ ἐγὼ κἀκεινονὶ 1100 καὶ τὸν κομήτην τουτονί.

Ἄδικος Λόγος τί δῆτʼ ἐρεῖς;

Δίκαιος Λόγος ἡττήμεθʼ· ὦ κινούμενοι πρὸς τῶν θεῶν δέξασθέ μου θοἰμάτιον, ὡς ἐξαυτομολῶ πρὸς ὑμᾶς.

Unjust Cause. You are shamefully squalid. 920

Just Cause. And you are prosperous. And yet formerly you were a beggar saying that you were the Mysian Telephus, and gnawing the maxims of Pandeletus out of your little wallet.

Unjust Cause. Oh, the wisdom— 925

Just Cause. Oh, the madness—

Unjust Cause. Which you have mentioned.

Δίκαιος Λόγος

χώρει δευρί, δεῖξον σαυτὸν

τοῖσι θεαταῖς, καίπερ θρασὺς ὤν.
890

Ἄδικος Λόγος

ἴθʼ ὅποι χρῄζεις. πολὺ γὰρ μᾶλλόν ʼς

ἐν τοῖς πολλοῖσι λέγων ἀπολῶ.

Δίκαιος Λόγος

ἀπολεῖς σύ; τίς ὤν;

Ἄδικος Λόγος

λόγος.

Δίκαιος Λόγος

ἥττων γʼ ὤν.

Ἄδικος Λόγος

ἀλλά σε νικῶ τὸν ἐμοῦ κρείττω

φάσκοντʼ εἶναι.
895

Δίκαιος Λόγος

τί σοφὸν ποιῶν;

Ἄδικος Λόγος

γνώμας καινὰς ἐξευρίσκων.

Δίκαιος Λόγος

ταῦτα γὰρ ἀνθεῖ διὰ τουτουσὶ

τοὺς ἀνοήτους.

Ἄδικος Λόγος

οὔκ, ἀλλὰ σοφούς.

Δίκαιος Λόγος

ἀπολῶ σε κακῶς.

Ἄδικος Λόγος

εἰπὲ τί ποιῶν;
900

Δίκαιος Λόγος

τὰ δίκαια λέγων.

Ἄδικος Λόγος

ἀλλʼ ἀνατρέψω γʼ αὔτʼ ἀντιλέγων·

οὐδὲ γὰρ εἶναι πάνυ φημὶ δίκην.

Δίκαιος Λόγος

οὐκ εἶναι φῄς;

Ἄδικος Λόγος

φέρε γὰρ ποῦ ʼστιν;

Δίκαιος Λόγος

παρὰ τοῖσι θεοῖς.

Ἄδικος Λόγος

πῶς δῆτα δίκης οὔσης ὁ Ζεὺς

οὐκ ἀπόλωλεν τὸν πατέρʼ αὑτοῦ
905

δήσας;

Δίκαιος Λόγος

αἰβοῖ τουτὶ καὶ δὴ

χωρεῖ τὸ κακόν· δότε μοι λεκάνην.

Ἄδικος Λόγος

τυφογέρων εἶ κἀνάρμοστος.

Δίκαιος Λόγος

καταπύγων εἶ κἀναίσχυντος.

Ἄδικος Λόγος

ῥόδα μʼ εἴρηκας.
910

Δίκαιος Λόγος

καὶ βωμολόχος.

Ἄδικος Λόγος

κρίνεσι στεφανοῖς.

Δίκαιος Λόγος

καὶ πατραλοίας.

Ἄδικος Λόγος

χρυσῷ πάττων μʼ οὐ γιγνώσκεις.

Δίκαιος Λόγος

οὐ δῆτα πρὸ τοῦ γʼ, ἀλλὰ μολύβδῳ.

Ἄδικος Λόγος

νῦν δέ γε κόσμος τοῦτʼ ἐστὶν ἐμοί.

Δίκαιος Λόγος

θρασὺς εἶ πολλοῦ.
915

Ἄδικος Λόγος

σὺ δέ γʼ ἀρχαῖος.

Δίκαιος Λόγος

διὰ σὲ δὲ φοιτᾶν

οὐδεὶς ἐθέλει τῶν μειρακίων·

καὶ γνωσθήσει ποτʼ Ἀθηναίοις

οἶα διδάσκεις τοὺς ἀνοήτους.

Ἄδικος Λόγος

αὐχμεῖς αἰσχρῶς.
920

Δίκαιος Λόγος

σὺ δέ γʼ εὖ πράττεις.

καίτοι πρότερόν γʼ ἐπτώχευες,

Τήλεφος εἶναι Μυσὸς φάσκων,

ἐκ πηριδίου

γνώμας τρώγων Πανδελετείους.

Ἄδικος Λόγος

ὤμοι σοφίας —
925

Δίκαιος Λόγος

ὤμοι μανίας —

Ἄδικος Λόγος

ἧς ἐμνήσθης —

Δίκαιος Λόγος

τῆς σῆς, πόλεώς θʼ ἥτις σε τρέφει

λυμαινόμενον τοῖς μειρακίοις.

Ἄδικος Λόγος

οὐχὶ διδάξεις τοῦτον Κρόνος ὤν.

Δίκαιος Λόγος

εἴπερ γʼ αὐτὸν σωθῆναι χρὴ
930

καὶ μὴ λαλιὰν μόνον ἀσκῆσαι.

Ἄδικος Λόγος

δεῦρʼ ἴθι, τοῦτον δʼ ἔα μαίνεσθαι.

Δίκαιος Λόγος

κλαύσει, τὴν χεῖρʼ ἢν ἐπιβάλλῃς.

Δίκαιος Λόγος

δρᾶν ταῦτʼ ἐθέλω.

Ἄδικος Λόγος

κἄγωγʼ ἐθέλω.

Χορός

φέρε δὴ πότερος λέξει πρότερος;
940

Χορός

ἀλλʼ ὦ πολλοῖς τοὺς πρεσβυτέρους ἤθεσι χρηστοῖς στεφανώσας,

ῥῆξον φωνὴν ᾗτινι χαίρεις, καὶ τὴν σαυτοῦ φύσιν εἰπέ.
960

Ἄδικος Λόγος

ἀρχαῖά γε καὶ Διιπολιώδη καὶ τεττίγων ἀνάμεστα

καὶ Κηκείδου καὶ Βουφονίων.
985

Ἄδικος Λόγος

εἰ ταῦτʼ ὦ μειράκιον πείσει τούτῳ, νὴ τὸν Διόνυσον
1000

τοῖς Ἱπποκράτους υἱέσιν εἴξεις καὶ σε καλοῦσι βλιτομάμμαν.

Χορός

δεινῶν δέ σοι βουλευμάτων ἔοικε δεῖν πρὸς αὐτόν,

εἴπερ τὸν ἄνδρʼ ὑπερβαλεῖ καὶ μὴ γέλωτʼ ὀφλήσεις.
1035

Δίκαιος Λόγος

ὁτιὴ κάκιστόν ἐστι καὶ δειλὸν ποιεῖ τὸν ἄνδρα.

Δίκαιος Λόγος

ἐγὼ μὲν οὐδένʼ Ἡρακλέους βελτίονʼ ἄνδρα κρίνω.
1050

Ἄδικος Λόγος

ποῦ ψυχρὰ δῆτα πώποτʼ εἶδες Ἡράκλεια λουτρά;

καίτοι τίς ἀνδρειότερος ἦν;

Δίκαιος Λόγος

ταῦτʼ ἐστὶ ταῦτʼ ἐκεῖνα,

ἃ τῶν νεανίσκων ἀεὶ διʼ ἡμέρας λαλούντων

πλῆρες τὸ βαλανεῖον ποιεῖ, κενὰς δὲ τὰς παλαίστρας.

Δίκαιος Λόγος

πολλοῖς. ὁ γοῦν Πηλεὺς ἔλαβε διὰ τοῦτο τὴν μάχαιραν.

Δίκαιος Λόγος

καὶ τὴν Θέτιν γʼ ἔγημε διὰ τὸ σωφρονεῖν ὁ Πηλεύς.

Δίκαιος Λόγος

τί δʼ ἢν ῥαφανιδωθῇ πιθόμενός σοι τέφρᾳ τε τιλθῇ,

ἕξει τινὰ γνώμην λέγειν τὸ μὴ εὐρύπρωκτος εἶναι;

Ἄδικος Λόγος

ἢν δʼ εὐρύπρωκτος ᾖ, τί πείσεται κακόν;
1085

Δίκαιος Λόγος

τί μὲν οὖν ἂν ἔτι μεῖζον πάθοι τούτου ποτέ;

Ἄδικος Λόγος

τί δῆτʼ ἐρεῖς, ἢν τοῦτο νικηθῇς ἐμοῦ;

Δίκαιος Λόγος

σιγήσομαι. τί δʼ ἄλλο;

Ἄδικος Λόγος

φέρε δή μοι φράσον·

συνηγοροῦσιν ἐκ τίνων;

Δίκαιος Λόγος

ἐξ εὐρυπρώκτων.
1090

Ἄδικος Λόγος

πείθομαι.

τί δαί; τραγῳδοῦσʼ ἐκ τίνων;

Δίκαιος Λόγος

ἐξ εὐρυπρώκτων.

Ἄδικος Λόγος

εὖ λέγεις.

δημηγοροῦσι δʼ ἐκ τίνων;

Δίκαιος Λόγος

ἐξ εὐρυπρώκτων.

Ἄδικος Λόγος

ἆρα δῆτʼ

ἔγνωκας ὡς οὐδὲν λέγεις;
1095

καὶ τῶν θεατῶν ὁπότεροι

πλείους σκόπει.

Δίκαιος Λόγος

καὶ δὴ σκοπῶ.

Ἄδικος Λόγος

τί δῆθʼ ὁρᾷς;

Δίκαιος Λόγος

πολὺ πλείονας νὴ τοὺς θεοὺς

τοὺς εὐρυπρώκτους· τουτονὶ

γοῦν οἶδʼ ἐγὼ κἀκεινονὶ
1100

καὶ τὸν κομήτην τουτονί.

Ἄδικος Λόγος

τί δῆτʼ ἐρεῖς;

Δίκαιος Λόγος

ἡττήμεθʼ· ὦ κινούμενοι

πρὸς τῶν θεῶν δέξασθέ μου

θοἰμάτιον, ὡς

ἐξαυτομολῶ πρὸς ὑμᾶς.

Unjust Cause.

You are shamefully squalid.
920

Just Cause.

And you are prosperous. And yet formerly you were a beggar saying that you were the Mysian Telephus, and gnawing the maxims of Pandeletus out of your little wallet.

Unjust Cause.

Oh, the wisdom—
925

Just Cause.

Oh, the madness—

Unjust Cause.

Which you have mentioned.

Just Cause.

And of your city, which supports you who ruin her youths.

Unjust Cause.

You shan’t teach this youth, you old dotard.

Just Cause.

Yes, if he is to be saved, and not merely to practise loquacity.
930

Unjust Cause.
(to Phidippides).

Come hither, and leave him to rave.