Search the Perseus Catalog for:

← Previous Next →

Line 46

ἔπειτʼ ἔγημα Μεγακλέους τοῦ Μεγακλέους

The double use of the name Μεγακλέους (genitive of Megacles) is a deliberate comic device highlighting the absurdity of the name's recurrence within a single phrase, a technique characteristic of Aristophanic wordplay where the repetition serves to mock the speaker's pretension or the obscurity of the genealogy. This specific construction echoes a known comedic trope found elsewhere in the play (e.g., 545) where the repetition of a name is used to satirize the pedantic enumeration of lineage.

Clouds. Aristophanes. . 2026-09-08.

Current edition Experimental

Commentary (Sanjaya, generated; selected passages) (OCR draft) (English) (Source: pnadelofficial/aristophanes-sanjaya, commit c319590c139e5603e71f0699caa0663d823af8ad. Machine-generated source annotations retained; see Sanjaya import audit for coverage and limitations.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (1)

Νεφέλαι Perseus (Aristophanes. Aristophanis Comoediae, Vol. 1. Hall, F. W. and Geldart, William M., editors. Oxford: Clarendon Press, 1906.) — 0-261 focus

Στρεψιάδης

ἰοὺ ἰού·
1

ὦ Ζεῦ βασιλεῦ τὸ χρῆμα τῶν νυκτῶν ὅσον·

ἀπέραντον. οὐδέποθʼ ἡμέρα γενήσεται;

καὶ μὴν πάλαι γʼ ἀλεκτρυόνος ἤκουσʼ ἐγώ·

οἱ δʼ οἰκέται ῥέγκουσιν· ἀλλʼ οὐκ ἂν πρὸ τοῦ.
5

ἀπόλοιο δῆτʼ ὦ πόλεμε πολλῶν οὕνεκα,

ὅτʼ οὐδὲ κολάσʼ ἔξεστί μοι τοὺς οἰκέτας.

ἀλλʼ οὐδʼ ὁ χρηστὸς οὑτοσὶ νεανίας

ἐγείρεται τῆς νυκτός, ἀλλὰ πέρδεται

ἐν πέντε σισύραις ἐγκεκορδυλημένος.
10

ἀλλʼ εἰ δοκεῖ ῥέγκωμεν ἐγκεκαλυμμένοι.

ἀλλʼ οὐ δύναμαι δείλαιος εὕδειν δακνόμενος

ὑπὸ τῆς δαπάνης καὶ τῆς φάτνης καὶ τῶν χρεῶν

διὰ τουτονὶ τὸν υἱόν. ὁ δὲ κόμην ἔχων

ἱππάζεταί τε καὶ ξυνωρικεύεται
15

ὀνειροπολεῖ θʼ ἵππους· ἐγὼ δʼ ἀπόλλυμαι

ὁρῶν ἄγουσαν τὴν σελήνην εἰκάδας·

οἱ γὰρ τόκοι χωροῦσιν. ἅπτε παῖ λύχνον,

κἄκφερε τὸ γραμματεῖον, ἵνʼ ἀναγνῶ λαβὼν

ὁπόσοις ὀφείλω καὶ λογίσωμαι τοὺς τόκους.
20

φέρʼ ἴδω τί ὀφείλω; δώδεκα μνᾶς Πασίᾳ.

τοῦ δώδεκα μνᾶς Πασίᾳ; τί ἐχρησάμην;

ὅτʼ ἐπριάμην τὸν κοππατίαν. οἴμοι τάλας,

εἴθʼ ἐξεκόπην πρότερον τὸν ὀφθαλμὸν λίθῳ.

Φειδιππίδης

Φίλων ἀδικεῖς· ἔλαυνε τὸν σαυτοῦ δρόμον.
25

Στρεψιάδης

τοῦτʼ ἔστι τουτὶ τὸ κακὸν ὅ μʼ ἀπολώλεκεν·

ὀνειροπολεῖ γὰρ καὶ καθεύδων ἱππικήν.

Φειδιππίδης

πόσους δρόμους ἐλᾷ τὰ πολεμιστήρια;

Στρεψιάδης

ἐμὲ μὲν σὺ πολλοὺς τὸν πατέρʼ ἐλαύνεις δρόμους.

ἀτὰρ τί χρέος ἔβα με μετὰ τὸν Πασίαν;
30

τρεῖς μναῖ διφρίσκου καὶ τροχοῖν Ἀμυνίᾳ.

Φειδιππίδης

ἄπαγε τὸν ἵππον ἐξαλίσας οἴκαδε.

Στρεψιάδης

ἀλλʼ ὦ μέλʼ ἐξήλικας ἐμέ γʼ ἐκ τῶν ἐμῶν,

ὅτε καὶ δίκας ὤφληκα χἄτεροι τόκου

ἐνεχυράσεσθαί φασιν.
35

Φειδιππίδης

ἐτεὸν ὦ πάτερ

τί δυσκολαίνεις καὶ στρέφει τὴν νύχθʼ ὅλην;

Στρεψιάδης

δάκνει μὲ δήμαρχός τις ἐκ τῶν στρωμάτων.

Φειδιππίδης

ἔασον ὦ δαιμόνιε καταδαρθεῖν τί με.

Στρεψιάδης

σὺ δʼ οὖν κάθευδε· τὰ δὲ χρέα ταῦτʼ ἴσθʼ ὅτι

ἐς τὴν κεφαλὴν ἅπαντα τὴν σὴν τρέψεται.
40

φεῦ.

εἴθʼ ὤφελʼ ἡ προμνήστριʼ ἀπολέσθαι κακῶς,

ἥτις με γῆμʼ ἐπῆρε τὴν σὴν μητέρα·

ἐμοὶ γὰρ ἦν ἄγροικος ἥδιστος βίος

εὐρωτιῶν, ἀκόρητος, εἰκῇ κείμενος,

βρύων μελίτταις καὶ προβάτοις καὶ στεμφύλοις.
45

ἔπειτʼ ἔγημα Μεγακλέους τοῦ Μεγακλέους

ἀδελφιδῆν ἄγροικος ὢν ἐξ ἄστεως,

σεμνὴν τρυφῶσαν ἐγκεκοισυρωμένην.

ταύτην ὅτʼ ἐγάμουν, συγκατεκλινόμην ἐγὼ

ὄζων τρυγὸς τρασιᾶς ἐρίων περιουσίας,
50

ἡ δʼ αὖ μύρου κρόκου καταγλωττισμάτων,

δαπάνης λαφυγμοῦ Κωλιάδος Γενετυλλίδος.

οὐ μὴν ἐρῶ γʼ ὡς ἀργὸς ἦν, ἀλλʼ ἐσπάθα.

ἐγὼ δʼ ἂν αὐτῇ θοἰμάτιον δεικνὺς τοδὶ

πρόφασιν ἔφασκον, ὦ γύναι λίαν σπαθᾷς.
55

Θεράπων

ἔλαιον ἡμῖν οὐκ ἔνεστʼ ἐν τῷ λύχνῳ.

Στρεψιάδης

οἴμοι· τί γάρ μοι τὸν πότην ἧπτες λύχνον;

δεῦρʼ ἔλθʼ ἵνα κλάῃς.

Θεράπων

διὰ τί δῆτα κλαύσομαι;

Στρεψιάδης

ὅτι τῶν παχειῶν ἐνετίθεις θρυαλλίδων.

μετὰ ταῦθʼ, ὅπως νῷν ἐγένεθʼ υἱὸς οὑτοσί,
60

ἐμοί τε δὴ καὶ τῇ γυναικὶ τἀγαθῇ,

περὶ τοὐνόματος δὴ ʼντεῦθεν ἐλοιδορούμεθα·

ἡ μὲν γὰρ ἵππον προσετίθει πρὸς τοὔνομα,

Ξάνθιππον ἤ Χαριππον ἢ Καλλιππίδην,

ἐγὼ δὲ τοῦ πάππου ʼτιθέμην Φειδωνίδην.
65

τέως μὲν οὖν ἐκρινόμεθʼ· εἶτα τῷ χρόνῳ

κοινῇ ξυνέβημεν κἀθέμεθα Φειδιππίδην.

τοῦτον τὸν υἱὸν λαμβάνουσʼ ἐκορίζετο,

ὅταν σὺ μέγας ὢν ἅρμʼ ἐλαύνῃς πρὸς πόλιν,

ὥσπερ Μεγακλέης, ξυστίδʼ ἔχων. ἐγὼ δʼ ἔφην,
70

ὅταν μὲν οὖν τὰς αἶγας ἐκ τοῦ φελλέως,

ὥσπερ ὁ πατήρ σου, διφθέραν ἐνημμένος.

ἀλλʼ οὐκ ἐπίθετο τοῖς ἐμοῖς οὐδὲν λόγοις,

ἀλλʼ ἵππερόν μου κατέχεεν τῶν χρημάτων.

νῦν οὖν ὅλην τὴν νύκτα φροντίζων ὁδοῦ
75

μίαν ηὗρον ἀτραπὸν δαιμονίως ὑπερφυᾶ,

ἣν ἢν ἀναπείσω τουτονί, σωθήσομαι.

ἀλλʼ ἐξεγεῖραι πρῶτον αὐτὸν βούλομαι.

πῶς δῆτʼ ἂν ἥδιστʼ αὐτὸν ἐπεγείραιμι; πῶς;

Φειδιππίδη Φειδιππίδιον.
80

Φειδιππίδης

τί ὦ πάτερ;

Στρεψιάδης

κύσον με καὶ τὴν χεῖρα δὸς τὴν δεξιάν.

Φειδιππίδης

ἰδού. τί ἔστιν;

Στρεψιάδης

εἰπέ μοι, φιλεῖς ἐμέ;

Φειδιππίδης

νὴ τὸν Ποσειδῶ τουτονὶ τὸν ἵππιον.

Στρεψιάδης

μὴ ʼμοί γε τοῦτον μηδαμῶς τὸν ἵππιον·

οὗτος γὰρ ὁ θεὸς αἴτιός μοι τῶν κακῶν.
85

ἀλλʼ εἴπερ ἐκ τῆς καρδίας μʼ ὄντως φιλεῖς,

ὦ παῖ πιθοῦ.

Φειδιππίδης

τί οὖν πίθωμαι δῆτά σοι;

Στρεψιάδης

ἔκστρεψον ὡς τάχιστα τοὺς σαυτοῦ τρόπους,

καὶ μάνθανʼ ἐλθὼν ἃν ἐγὼ παραινέσω.

Φειδιππίδης

λέγε δή, τί κελεύεις;
90

Στρεψιάδης

καί τι πείσει;

Φειδιππίδης

πείσομαι

νὴ τὸν Διόνυσον.

Στρεψιάδης

δεῦρό νυν ἀπόβλεπε.

ὁρᾷς τὸ θύριον τοῦτο καὶ τᾠκίδιον;

Φειδιππίδης

ὁρῶ. τί οὖν τοῦτʼ ἐστὶν ἐτεὸν ὦ πάτερ;

Στρεψιάδης

ψυχῶν σοφῶν τοῦτʼ ἐστὶ φροντιστήριον.

ἐνταῦθʼ ἐνοικοῦσʼ ἄνδρες, οἳ τὸν οὐρανὸν
95

λέγοντες ἀναπείθουσιν ὡς ἔστιν πνιγεύς,

κἄστιν περὶ ἡμᾶς οὗτος, ἡμεῖς δʼ ἄνθρακες.

οὗτοι διδάσκουσʼ, ἀργύριον ἤν τις διδῷ,

λέγοντα νικᾶν καὶ δίκαια κἄδικα.

Φειδιππίδης

εἰσὶν δὲ τίνες;
100

Στρεψιάδης

οὐκ οἶδʼ ἀκριβῶς τοὔνομα·

μεριμνοφροντισταὶ καλοί τε κἀγαθοί.

Φειδιππίδης

αἰβοῖ πονηροί γʼ, οἶδα. τοὺς ἀλαζόνας

τοὺς ὠχριῶντας τοὺς ἀνυποδήτους λέγεις,

ὧν ὁ κακοδαίμων Σωκράτης καὶ Χαιρεφῶν.
105

Στρεψιάδης

ἢ ἢ σιώπα· μηδὲν εἴπῃς νήπιον.

ἀλλʼ εἴ τι κήδει τῶν πατρῴων ἀλφίτων,

τούτων γενοῦ μοι σχασάμενος τὴν ἱππικήν.

Φειδιππίδης

οὐκ ἂν μὰ τὸν Διόνυσον, εἰ δοίης γέ μοι

τοὺς φασιανοὺς οὓς τρέφει Λεωγόρας.

Στρεψιάδης

ἴθʼ ἀντιβολῶ σʼ ὦ φίλτατʼ ἀνθρώπων ἐμοὶ
110

ἐλθὼν διδάσκου.

Φειδιππίδης

καὶ τί σοι μαθήσομαι;

Στρεψιάδης

εἶναι παρʼ αὐτοῖς φασιν ἄμφω τὼ λόγω,

τὸν κρείττονʼ, ὅστις ἐστί, καὶ τὸν ἥττονα.

τούτοιν τὸν ἕτερον τοῖν λόγοιν, τὸν ἥττονα,

νικᾶν λέγοντά φασι τἀδικώτερα.
115

ἢν οὖν μάθῃς μοι τὸν ἄδικον τοῦτον λόγον,

ἃ νῦν ὀφείλω διὰ σέ, τούτων τῶν χρεῶν

οὐκ ἂν ἀποδοίην οὐδʼ ἂν ὀβολὸν οὐδενί.

Φειδιππίδης

οὐκ ἂν πιθοίμην· οὐ γὰρ ἂν τλαίην ἰδεῖν

τοὺς ἱππέας τὸ χρῶμα διακεκναισμένος.
120

Στρεψιάδης

οὐκ ἄρα μὰ τὴν Δήμητρα τῶν γʼ ἐμῶν ἔδει,

οὔτʼ αὐτὸς οὔθʼ ὁ ζύγιος οὔθʼ ὁ σαμφόρας·

ἀλλʼ ἐξελῶ σʼ ἐς κόρακας ἐκ τῆς οἰκίας.

Φειδιππίδης

ἀλλʼ οὐ περιόψεταί μʼ ὁ θεῖος Μεγακλέης

ἄνιππον. ἀλλʼ εἴσειμι, σοῦ δʼ οὐ φροντιῶ.
125

Στρεψιάδης

ἀλλʼ οὐδʼ ἐγὼ μέντοι πεσών γε κείσομαι,

ἀλλʼ εὐξάμενος τοῖσιν θεοῖς διδάξομαι

αὐτὸς βαδίζων ἐς τὸ φροντιστήριον.

πῶς οὖν γέρων ὢν κἀπιλήσμων καὶ βραδὺς

λόγων ἀκριβῶν σχινδαλάμους μαθήσομαι;
130

ἰτητέον. τί ταῦτʼ ἔχων στραγγεύομαι,

ἀλλʼ οὐχὶ κόπτω τὴν θύραν; παῖ παιδίον.

133

Μαθητής

βάλλʼ ἐς κόρακας· τίς ἐσθʼ ὁ κόψας τὴν θύραν;

Στρεψιάδης

Φείδωνος υἱὸς Στρεψιάδης Κικυννόθεν.

Μαθητής

ἀμαθής γε νὴ Δίʼ ὅστις οὑτωσὶ σφόδρα
135

ἀπεριμερίμνως τὴν θύραν λελάκτικας

καὶ φροντίδʼ ἐξήμβλωκας ἐξηυρημένην.

Στρεψιάδης

σύγγνωθί μοι· τηλοῦ γὰρ οἰκῶ τῶν ἀγρῶν.

ἀλλʼ εἰπέ μοι τὸ πρᾶγμα τοὐξημβλωμένον.

Μαθητής

ἀλλʼ οὐ θέμις πλὴν τοῖς μαθηταῖσιν λέγειν.
140

Στρεψιάδης

λέγε νυν ἐμοὶ θαρρῶν· ἐγὼ γὰρ οὑτοσὶ

ἥκω μαθητὴς ἐς τὸ φροντιστήριον.

Μαθητής

λέξω. νομίσαι δὲ ταῦτα χρὴ μυστήρια.

ἀνήρετʼ ἄρτι Χαιρεφῶντα Σωκράτης

ψύλλαν ὁπόσους ἅλλοιτο τοὺς αὑτῆς πόδας·
145

δακοῦσα γὰρ τοῦ Χαιρεφῶντος τὴν ὀφρῦν

ἐπὶ τὴν κεφαλὴν τὴν Σωκράτους ἀφήλατο.

Στρεψιάδης

πῶς δῆτα διεμέτρησε;

Μαθητής

δεξιώτατα.

κηρὸν διατήξας, εἶτα τὴν ψύλλαν λαβὼν

ἐνέβαψεν ἐς τὸν κηρὸν αὐτῆς τὼ πόδε,
150

κᾆτα ψυχείσῃ περιέφυσαν Περσικαί.

ταύτας ὑπολύσας ἀνεμέτρει τὸ χωρίον.

Στρεψιάδης

ὦ Ζεῦ βασιλεῦ τῆς λεπτότητος τῶν φρενῶν.

Μαθητής

τί δῆτʼ ἂν ἕτερον εἰ πύθοιο Σωκράτους

φρόντισμα;
155

Στρεψιάδης

ποῖον; ἀντιβολῶ κάτειπέ μοι.

Μαθητής

ἀνήρετʼ αὐτὸν Χαιρεφῶν ὁ Σφήττιος

ὁπότερα τὴν γνώμην ἔχοι, τὰς ἐμπίδας

κατὰ τὸ στόμʼ ᾄδειν ἢ κατὰ τοὐρροπύγιον.

Στρεψιάδης

τί δῆτʼ ἐκεῖνος εἶπε περὶ τῆς ἐμπίδος;

Μαθητής

ἔφασκεν εἶναι τοὔντερον τῆς ἐμπίδος
160

στενόν· διὰ λεπτοῦ δʼ ὄντος αὐτοῦ τὴν πνοὴν

βίᾳ βαδίζειν εὐθὺ τοὐρροπυγίου·

ἔπειτα κοῖλον πρὸς στενῷ προσκείμενον

τὸν πρωκτὸν ἠχεῖν ὑπὸ βίας τοῦ πνεύματος.

Στρεψιάδης

σάλπιγξ ὁ πρωκτός ἐστιν ἄρα τῶν ἐμπίδων.
165

ὦ τρισμακάριος τοῦ διεντερεύματος.

ἦ ῥᾳδίως φεύγων ἂν ἀποφύγοι δίκην

ὅστις δίοιδε τοὔντερον τῆς ἐμπίδος.

Μαθητής

πρώην δέ γε γνώμην μεγάλην ἀφῃρέθη

ὑπʼ ἀσκαλαβώτου.
170

Στρεψιάδης

τίνα τρόπον; κάτειπέ μοι.

Μαθητής

ζητοῦντος αὐτοῦ τῆς σελήνης τὰς ὁδοὺς

καὶ τὰς περιφορὰς εἶτʼ ἄνω κεχηνότος

ἀπὸ τῆς ὀροφῆς νύκτωρ γαλεώτης κατέχεσεν.

Στρεψιάδης

ἥσθην γαλεώτῃ καταχέσαντι Σωκράτους.

Μαθητής

ἐχθὲς δέ γʼ ἡμῖν δεῖπνον οὐκ ἦν ἑσπέρας.
175

Στρεψιάδης

εἶεν· τί οὖν πρὸς τἄλφιτʼ ἐπαλαμήσατο;

Μαθητής

κατὰ τῆς τραπέζης καταπάσας λεπτὴν τέφραν

κάμψας ὀβελίσκον εἶτα διαβήτην λαβὼν

ἐκ τῆς παλαίστρας θοἰμάτιον ὑφείλετο.

180

Στρεψιάδης

τί δῆτʼ ἐκεῖνον τὸν Θαλῆν θαυμάζομεν;
180

ἄνοιγʼ ἄνοιγʼ ἀνύσας τὸ φροντιστήριον,

καὶ δεῖξον ὡς τάχιστά μοι τὸν Σωκράτη.

μαθητιῶ γάρ· ἀλλʼ ἄνοιγε τὴν θύραν.

ὦ Ἡράκλεις ταυτὶ ποδαπὰ τὰ θηρία;

Μαθητής

τί ἐθαύμασας; τῷ σοι δοκοῦσιν εἰκέναι;
185

Στρεψιάδης

τοῖς ἐκ Πύλου ληφθεῖσι τοῖς Λακωνικοῖς.

ἀτὰρ τί ποτʼ ἐς τὴν γῆν βλέπουσιν οὑτοιί;

Μαθητής

ζητοῦσιν οὗτοι τὰ κατὰ γῆς.

Στρεψιάδης

βολβοὺς ἄρα

ζητοῦσι. μή νυν τουτογὶ φροντίζετε·

ἐγὼ γὰρ οἶδʼ ἵνʼ εἰσὶ μεγάλοι καὶ καλοί.
190

τί γὰρ οἵδε δρῶσιν οἱ σφόδρʼ ἐγκεκυφότες;

Μαθητής

οὗτοι δʼ ἐρεβοδιφῶσιν ὑπὸ τὸν Τάρταρον.

Στρεψιάδης

τί δῆθʼ ὁ πρωκτὸς ἐς τὸν οὐρανὸν βλέπει;

Μαθητής

αὐτὸς καθʼ αὑτὸν ἀστρονομεῖν διδάσκεται.

ἀλλʼ εἴσιθʼ, ἵνα μὴ ʼκεῖνος ὑμῖν ἐπιτύχῃ.
195

Στρεψιάδης

μήπω γε μήπω γʼ· ἀλλʼ ἐπιμεινάντων, ἵνα

αὐτοῖσι κοινώσω τι πραγμάτιον ἐμόν.

Μαθητής

ἀλλʼ οὐχ οἷόν τʼ αὐτοῖσι πρὸς τὸν ἀέρα

ἔξω διατρίβειν πολὺν ἄγαν ἐστὶν χρόνον.

Στρεψιάδης

πρὸς τῶν θεῶν τί γὰρ τάδʼ ἐστίν; εἰπέ μοι.
200

Μαθητής

ἀστρονομία μὲν αὑτηί.

Στρεψιάδης

τουτὶ δὲ τί;

Μαθητής

γεωμετρία.

Στρεψιάδης

τοῦτʼ οὖν τί ἐστι χρήσιμον;

Μαθητής

γῆν ἀναμετρῆσαι.

Στρεψιάδης

πότερα τὴν κληρουχικήν;

Μαθητής

οὔκ, ἀλλὰ τὴν σύμπασαν.

Στρεψιάδης

ἀστεῖον λέγεις.

τὸ γὰρ σόφισμα δημοτικὸν καὶ χρήσιμον.
205

Μαθητής

αὕτη δέ σοι γῆς περίοδος πάσης. ὁρᾷς;

αἵδε μὲν Ἀθῆναι.

Στρεψιάδης

τί σὺ λέγεις; οὐ πείθομαι,

ἐπεὶ δικαστὰς οὐχ ὁρῶ καθημένους.

Μαθητής

ὡς τοῦτʼ ἀληθῶς Ἀττικὸν τὸ χωρίον.

Στρεψιάδης

καὶ ποῦ Κικυννῆς εἰσὶν οὑμοὶ δημόται;
210

Μαθητής

ἐνταῦθʼ ἔνεισιν. ἡ δέ γʼ Εὔβοἰ, ὡς ὁρᾷς,

ἡδὶ παρατέταται μακρὰ πόρρω πάνυ.

Στρεψιάδης

οἶδʼ· ὑπὸ γὰρ ἡμῶν παρετάθη καὶ Περικλέους.

ἀλλʼ ἡ Λακεδαίμων ποῦ ʼσθʼ;

Μαθητής

ὅπου ʼστίν; αὑτηί.

Στρεψιάδης

ὡς ἐγγὺς ἡμῶν. τοῦτο πάνυ φροντίζετε,
215

ταύτην ἀφʼ ἡμῶν ἀπαγαγεῖν πόρρω πάνυ.

Μαθητής

ἀλλʼ οὐχ οἷόν τε.

Στρεψιάδης

νὴ Δίʼ οἰμώξεσθʼ ἄρα.

φέρε τίς γὰρ οὗτος οὑπὶ τῆς κρεμάθρας ἀνήρ;

Μαθητής

αὐτός.

Στρεψιάδης

τίς αὐτός;

Μαθητής

Σωκράτης.

Στρεψιάδης

ὦ Σώκρατες.

ἴθʼ οὗτος, ἀναβόησον αὐτόν μοι μέγα.
220

Μαθητής

αὐτὸς μὲν οὖν σὺ κάλεσον· οὐ γάρ μοι σχολή.

221

Στρεψιάδης

ὦ Σώκρατες,

ὦ Σωκρατίδιον.

Σωκράτης

τί με καλεῖς ὦφήμερε;

Στρεψιάδης

πρῶτον μὲν ὅ τι δρᾷς ἀντιβολῶ κάτειπέ μοι.

Σωκράτης

ἀεροβατῶ καὶ περιφρονῶ τὸν ἥλιον.
225

Στρεψιάδης

ἔπειτʼ ἀπὸ ταρροῦ τοὺς θεοὺς ὑπερφρονεῖς,

ἀλλʼ οὐκ ἀπὸ τῆς γῆς, εἴπερ;

Σωκράτης

οὐ γὰρ ἄν ποτε

ἐξηῦρον ὀρθῶς τὰ μετέωρα πράγματα,

εἰ μὴ κρεμάσας τὸ νόημα καὶ τὴν φροντίδα

λεπτὴν καταμείξας ἐς τὸν ὅμοιον ἀέρα.
230

εἰ δʼ ὢν χαμαὶ τἄνω κάτωθεν ἐσκόπουν,

οὐκ ἄν ποθʼ ηὗρον· οὐ γὰρ ἀλλʼ ἡ γῆ βίᾳ

ἕλκει πρὸς αὑτὴν τὴν ἰκμάδα τῆς φροντίδος.

πάσχει δὲ ταὐτὸ τοῦτο καὶ τὰ κάρδαμα.

Στρεψιάδης

τί φῄς;
235

ἡ φροντὶς ἕλκει τὴν ἰκμάδʼ ἐς τὰ κάρδαμα;

ἴθι νυν κατάβηθʼ ὦ Σωκρατίδιον ὡς ἐμέ,

ἵνα με διδάξῃς ὧνπερ οὕνεκʼ ἐλήλυθα.

Σωκράτης

ἦλθες δὲ κατὰ τί;

Στρεψιάδης

βουλόμενος μαθεῖν λέγειν.

ὑπὸ γὰρ τόκων χρήστων τε δυσκολωτάτων
240

ἄγομαι φέρομαι, τὰ χρήματʼ ἐνεχυράζομαι.

Σωκράτης

πόθεν δʼ ὑπόχρεως σαυτὸν ἔλαθες γενόμενος;

Στρεψιάδης

νόσος μʼ ἐπέτριψεν ἱππικὴ δεινὴ φαγεῖν.

ἀλλά με δίδαξον τὸν ἕτερον τοῖν σοῖν λόγοιν,

τὸν μηδὲν ἀποδιδόντα. μισθὸν δʼ ὅντινʼ ἂν
245

πράττῃ μʼ ὀμοῦμαί σοι καταθήσειν τοὺς θεούς.

Σωκράτης

ποίους θεοὺς ὀμεῖ σύ; πρῶτον γὰρ θεοὶ

ἡμῖν νόμισμʼ οὐκ ἔστι.

Στρεψιάδης

τῷ γὰρ ὄμνυτʼ; ἢ

σιδαρέοισιν ὥσπερ ἐν Βυζαντίῳ;

Σωκράτης

βούλει τὰ θεῖα πράγματʼ εἰδέναι σαφῶς
250

ἅττʼ ἐστὶν ὀρθῶς;

Στρεψιάδης

νὴ Δίʼ εἴπερ ἔστι γε.

Σωκράτης

καὶ ξυγγενέσθαι ταῖς Νεφέλαισιν ἐς λόγους,

ταῖς ἡμετέραισι δαίμοσιν;

Στρεψιάδης

μάλιστά γε.

Σωκράτης

κάθιζε τοίνυν ἐπὶ τὸν ἱερὸν σκίμποδα.

Στρεψιάδης

ἰδοὺ κάθημαι.
255

Σωκράτης

τουτονὶ τοίνυν λαβὲ

τὸν στέφανον.

Στρεψιάδης

ἐπὶ τί στέφανον; οἴμοι Σώκρατες

ὥσπερ με τὸν Ἀθάμανθʼ ὅπως μὴ θύσετε.

Σωκράτης

οὔκ, ἀλλὰ ταῦτα πάντα τοὺς τελουμένους

ἡμεῖς ποιοῦμεν.

Στρεψιάδης

εἶτα δὴ τί κερδανῶ;

Σωκράτης

λέγειν γενήσει τρῖμμα κρόταλον παιπάλη.
260

ἀλλʼ ἔχʼ ἀτρεμί.

Translations (2)

Clouds Perseus (Aristophanes. The Comedies of Aristophanes, Vol. I. Hickie, William James, translator. Bohn: London, 1853.) — 56 focus

Servant re-enters.

Servant.

We have no oil in the lamp.

Strepsiades.

Ah me! Why did you light the thirsty lamp? Come hither that you may weep!

Servant.

For what, pray, shall I weep?

Strepsiades.

Because you put in one of the thick wicks.

Servant runs out.

After this, when this son was born to us, to me, forsooth, and to my excellent wife, we squabbled then about the name: for she was for adding hippos to the name, Xanthippus, or Charippus, or Callipides;
60

but I was for giving him the name of his grandfather, Phidonides. For a time therefore we disputed; and then at length we agreed, and called him Phidippides. She used to take this son and fondle him, saying, When you, being grown up, shall drive your chariot to the city,
65

like Megacles, with a xystis. But I used to say, Nay, rather, when dressed in a leathern jerkin, you shall drive goats from Phelleus, like your father. He paid no attention to my words, but poured a horse-fever over my property.
70

Now, therefore, by meditating the whole night, I have discovered one path for my course extraordinarily excellent; to which if I persuade this youth I shall be saved. But first I wish to awake him. How then can I awake him in the most agreeable manner? How?
75

Phidippides, my little Phidippides?
80

Phidippides.

What, father?

Strepsiades.

Kiss me, and give me your right hand!

Phidippides.

There. What’s the matter?

Strepsiades.

Tell me, do you love me?

Phidippides.

Yes, by this Equestrian Neptune.

Strepsiades.

Nay, do not by any means mention this Equestrian to me, for this god is the author of my misfortunes. But, if you really love me from your heart, my son, obey me.

Phidippides.

In what then, pray, shall I obey you?

Strepsiades.

Reform your habits as quickly as possible, and go and learn what I advise.

English (Sanjaya, generated; selected passages) (OCR draft) Experimental (Source: pnadelofficial/aristophanes-sanjaya, commit c319590c139e5603e71f0699caa0663d823af8ad. Machine-generated source annotations retained; see Sanjaya import audit for coverage and limitations.) — 56 focus

Servant: We do not have oil in the lamp.

Strepsiades: Alas! Why have you extinguished my drinking-cup for me?

Strepsiades: come here so that you may weep.

Servant: For what reason, then, will I weep?

Strepsiades: because you are placing wicks in the fat.

Strepsiades: After this, in order that this son of ours came to be,

Strepsiades: For me, then, and for my good wife,

Strepsiades: It is from here, concerning the name, that we were abusing each other.

Strepsiades: For the one indeed added the horse to the name,

Strepsiades: 'Xanthippus, or Charippus, or Callipides,'

Strepsiades: As for me, I was claiming to be the grandson of Pheidonides.

Strepsiades: At that time, then, we were being judged; but then, with time...

Strepsiades: We went together and we sat down with Pheidippides.

Strepsiades: 'She courted this son while taking him,'

Strepsiades: When you, being great, drive a chariot towards the city,

Strepsiades: like Megacles, holding it horizontally. But I said,

Strepsiades: So, when you lead the goats from the cork tree,

Strepsiades: Like your father, with a leather coat on.

Strepsiades: But he did not apply anything to my arguments,

Strepsiades: But a horse has been drowning my money.

Strepsiades: So now, having spent the whole night worrying about the journey

Strepsiades: I have found a path that is incredibly supernatural.

Strepsiades: If I can persuade this man, I will be saved.

Strepsiades: But I want to wake him up first.

Strepsiades: How then could I wake him most pleasantly? How?

Strepsiades: Pheidippides, Pheidippidion.

Pheidippides: What, father?

Strepsiades: Kiss me and give me your right hand.

Pheidippides: Look. What is it?

Strepsiades: Tell me, do you love me?

Pheidippides: By this Poseidon, the horseman!

Strepsiades: Do not in any way give me that one the horseman's.

Strepsiades: For this god is the cause of my troubles.

Strepsiades: But if indeed you truly love me from the heart,

Strepsiades: Oh son, obey.

Pheidippides: So, should I really listen to you?

Strepsiades: Turn your habits as quickly as possible,

Strepsiades: And learn, having come, whatever I will advise.

Commentary

Commentary (Sanjaya, generated; selected passages) (OCR draft) (Source: pnadelofficial/aristophanes-sanjaya, commit c319590c139e5603e71f0699caa0663d823af8ad. Machine-generated source annotations retained; see Sanjaya import audit for coverage and limitations.) focus

46. mvp-tlg0019-tlg003-sanjaya-com-eng1-4

Line 46

ἔπειτʼ ἔγημα Μεγακλέους τοῦ Μεγακλέους

Search the Perseus Catalog for:

Search the Perseus Catalog for:

Line 46

Current edition Experimental

Φειδιππίδης Φίλων ἀδικεῖς· ἔλαυνε τὸν σαυτοῦ δρόμον. 25

Στρεψιάδης τοῦτʼ ἔστι τουτὶ τὸ κακὸν ὅ μʼ ἀπολώλεκεν· ὀνειροπολεῖ γὰρ καὶ καθεύδων ἱππικήν.

Φειδιππίδης πόσους δρόμους ἐλᾷ τὰ πολεμιστήρια;

Στρεψιάδης ἐμὲ μὲν σὺ πολλοὺς τὸν πατέρʼ ἐλαύνεις δρόμους. ἀτὰρ τί χρέος ἔβα με μετὰ τὸν Πασίαν; 30 τρεῖς μναῖ διφρίσκου καὶ τροχοῖν Ἀμυνίᾳ.

Φειδιππίδης ἄπαγε τὸν ἵππον ἐξαλίσας οἴκαδε.

Στρεψιάδης ἀλλʼ ὦ μέλʼ ἐξήλικας ἐμέ γʼ ἐκ τῶν ἐμῶν, ὅτε καὶ δίκας ὤφληκα χἄτεροι τόκου ἐνεχυράσεσθαί φασιν. 35

Φειδιππίδης ἐτεὸν ὦ πάτερ τί δυσκολαίνεις καὶ στρέφει τὴν νύχθʼ ὅλην;

Στρεψιάδης δάκνει μὲ δήμαρχός τις ἐκ τῶν στρωμάτων.

Φειδιππίδης ἔασον ὦ δαιμόνιε καταδαρθεῖν τί με.

Θεράπων ἔλαιον ἡμῖν οὐκ ἔνεστʼ ἐν τῷ λύχνῳ.

Στρεψιάδης οἴμοι· τί γάρ μοι τὸν πότην ἧπτες λύχνον; δεῦρʼ ἔλθʼ ἵνα κλάῃς.

Θεράπων διὰ τί δῆτα κλαύσομαι;

Φειδιππίδης τί ὦ πάτερ;

Στρεψιάδης κύσον με καὶ τὴν χεῖρα δὸς τὴν δεξιάν.

Φειδιππίδης ἰδού. τί ἔστιν;

Στρεψιάδης εἰπέ μοι, φιλεῖς ἐμέ;

Φειδιππίδης νὴ τὸν Ποσειδῶ τουτονὶ τὸν ἵππιον.

Στρεψιάδης μὴ ʼμοί γε τοῦτον μηδαμῶς τὸν ἵππιον· οὗτος γὰρ ὁ θεὸς αἴτιός μοι τῶν κακῶν. 85 ἀλλʼ εἴπερ ἐκ τῆς καρδίας μʼ ὄντως φιλεῖς, ὦ παῖ πιθοῦ.

Φειδιππίδης τί οὖν πίθωμαι δῆτά σοι;

Στρεψιάδης ἔκστρεψον ὡς τάχιστα τοὺς σαυτοῦ τρόπους, καὶ μάνθανʼ ἐλθὼν ἃν ἐγὼ παραινέσω.

Φειδιππίδης λέγε δή, τί κελεύεις; 90

Στρεψιάδης καί τι πείσει;

Φειδιππίδης πείσομαι νὴ τὸν Διόνυσον.

Στρεψιάδης δεῦρό νυν ἀπόβλεπε. ὁρᾷς τὸ θύριον τοῦτο καὶ τᾠκίδιον;

Φειδιππίδης ὁρῶ. τί οὖν τοῦτʼ ἐστὶν ἐτεὸν ὦ πάτερ;

Φειδιππίδης εἰσὶν δὲ τίνες; 100

Στρεψιάδης οὐκ οἶδʼ ἀκριβῶς τοὔνομα· μεριμνοφροντισταὶ καλοί τε κἀγαθοί.

Φειδιππίδης αἰβοῖ πονηροί γʼ, οἶδα. τοὺς ἀλαζόνας τοὺς ὠχριῶντας τοὺς ἀνυποδήτους λέγεις, ὧν ὁ κακοδαίμων Σωκράτης καὶ Χαιρεφῶν. 105

Στρεψιάδης ἢ ἢ σιώπα· μηδὲν εἴπῃς νήπιον. ἀλλʼ εἴ τι κήδει τῶν πατρῴων ἀλφίτων, τούτων γενοῦ μοι σχασάμενος τὴν ἱππικήν.

Φειδιππίδης οὐκ ἂν μὰ τὸν Διόνυσον, εἰ δοίης γέ μοι τοὺς φασιανοὺς οὓς τρέφει Λεωγόρας.

Στρεψιάδης ἴθʼ ἀντιβολῶ σʼ ὦ φίλτατʼ ἀνθρώπων ἐμοὶ 110 ἐλθὼν διδάσκου.

Φειδιππίδης καὶ τί σοι μαθήσομαι;

Φειδιππίδης οὐκ ἂν πιθοίμην· οὐ γὰρ ἂν τλαίην ἰδεῖν τοὺς ἱππέας τὸ χρῶμα διακεκναισμένος. 120

Στρεψιάδης οὐκ ἄρα μὰ τὴν Δήμητρα τῶν γʼ ἐμῶν ἔδει, οὔτʼ αὐτὸς οὔθʼ ὁ ζύγιος οὔθʼ ὁ σαμφόρας· ἀλλʼ ἐξελῶ σʼ ἐς κόρακας ἐκ τῆς οἰκίας.

Φειδιππίδης ἀλλʼ οὐ περιόψεταί μʼ ὁ θεῖος Μεγακλέης ἄνιππον. ἀλλʼ εἴσειμι, σοῦ δʼ οὐ φροντιῶ. 125

Μαθητής βάλλʼ ἐς κόρακας· τίς ἐσθʼ ὁ κόψας τὴν θύραν;

Στρεψιάδης Φείδωνος υἱὸς Στρεψιάδης Κικυννόθεν.

Μαθητής ἀμαθής γε νὴ Δίʼ ὅστις οὑτωσὶ σφόδρα 135 ἀπεριμερίμνως τὴν θύραν λελάκτικας καὶ φροντίδʼ ἐξήμβλωκας ἐξηυρημένην.

Στρεψιάδης σύγγνωθί μοι· τηλοῦ γὰρ οἰκῶ τῶν ἀγρῶν. ἀλλʼ εἰπέ μοι τὸ πρᾶγμα τοὐξημβλωμένον.

Μαθητής ἀλλʼ οὐ θέμις πλὴν τοῖς μαθηταῖσιν λέγειν. 140

Στρεψιάδης λέγε νυν ἐμοὶ θαρρῶν· ἐγὼ γὰρ οὑτοσὶ ἥκω μαθητὴς ἐς τὸ φροντιστήριον.

Στρεψιάδης πῶς δῆτα διεμέτρησε;

Στρεψιάδης ὦ Ζεῦ βασιλεῦ τῆς λεπτότητος τῶν φρενῶν.

Μαθητής τί δῆτʼ ἂν ἕτερον εἰ πύθοιο Σωκράτους φρόντισμα; 155

Στρεψιάδης ποῖον; ἀντιβολῶ κάτειπέ μοι.

Μαθητής ἀνήρετʼ αὐτὸν Χαιρεφῶν ὁ Σφήττιος ὁπότερα τὴν γνώμην ἔχοι, τὰς ἐμπίδας κατὰ τὸ στόμʼ ᾄδειν ἢ κατὰ τοὐρροπύγιον.

Στρεψιάδης τί δῆτʼ ἐκεῖνος εἶπε περὶ τῆς ἐμπίδος;

Μαθητής πρώην δέ γε γνώμην μεγάλην ἀφῃρέθη ὑπʼ ἀσκαλαβώτου. 170

Στρεψιάδης τίνα τρόπον; κάτειπέ μοι.

Μαθητής ζητοῦντος αὐτοῦ τῆς σελήνης τὰς ὁδοὺς καὶ τὰς περιφορὰς εἶτʼ ἄνω κεχηνότος ἀπὸ τῆς ὀροφῆς νύκτωρ γαλεώτης κατέχεσεν.

Στρεψιάδης ἥσθην γαλεώτῃ καταχέσαντι Σωκράτους.

Μαθητής ἐχθὲς δέ γʼ ἡμῖν δεῖπνον οὐκ ἦν ἑσπέρας. 175

Στρεψιάδης εἶεν· τί οὖν πρὸς τἄλφιτʼ ἐπαλαμήσατο;

Μαθητής κατὰ τῆς τραπέζης καταπάσας λεπτὴν τέφραν κάμψας ὀβελίσκον εἶτα διαβήτην λαβὼν ἐκ τῆς παλαίστρας θοἰμάτιον ὑφείλετο.

Μαθητής τί ἐθαύμασας; τῷ σοι δοκοῦσιν εἰκέναι; 185

Στρεψιάδης τοῖς ἐκ Πύλου ληφθεῖσι τοῖς Λακωνικοῖς. ἀτὰρ τί ποτʼ ἐς τὴν γῆν βλέπουσιν οὑτοιί;

Μαθητής ζητοῦσιν οὗτοι τὰ κατὰ γῆς.

Στρεψιάδης βολβοὺς ἄρα ζητοῦσι. μή νυν τουτογὶ φροντίζετε· ἐγὼ γὰρ οἶδʼ ἵνʼ εἰσὶ μεγάλοι καὶ καλοί. 190 τί γὰρ οἵδε δρῶσιν οἱ σφόδρʼ ἐγκεκυφότες;

Μαθητής οὗτοι δʼ ἐρεβοδιφῶσιν ὑπὸ τὸν Τάρταρον.

Στρεψιάδης τί δῆθʼ ὁ πρωκτὸς ἐς τὸν οὐρανὸν βλέπει;

Μαθητής αὐτὸς καθʼ αὑτὸν ἀστρονομεῖν διδάσκεται. ἀλλʼ εἴσιθʼ, ἵνα μὴ ʼκεῖνος ὑμῖν ἐπιτύχῃ. 195

Στρεψιάδης μήπω γε μήπω γʼ· ἀλλʼ ἐπιμεινάντων, ἵνα αὐτοῖσι κοινώσω τι πραγμάτιον ἐμόν.

Μαθητής ἀλλʼ οὐχ οἷόν τʼ αὐτοῖσι πρὸς τὸν ἀέρα ἔξω διατρίβειν πολὺν ἄγαν ἐστὶν χρόνον.

Στρεψιάδης πρὸς τῶν θεῶν τί γὰρ τάδʼ ἐστίν; εἰπέ μοι. 200

Μαθητής ἀστρονομία μὲν αὑτηί.

Στρεψιάδης τουτὶ δὲ τί;

Μαθητής γεωμετρία.

Στρεψιάδης τοῦτʼ οὖν τί ἐστι χρήσιμον;

Μαθητής γῆν ἀναμετρῆσαι.

Στρεψιάδης πότερα τὴν κληρουχικήν;

Μαθητής οὔκ, ἀλλὰ τὴν σύμπασαν.

Στρεψιάδης ἀστεῖον λέγεις. τὸ γὰρ σόφισμα δημοτικὸν καὶ χρήσιμον. 205

Μαθητής αὕτη δέ σοι γῆς περίοδος πάσης. ὁρᾷς; αἵδε μὲν Ἀθῆναι.

Στρεψιάδης τί σὺ λέγεις; οὐ πείθομαι, ἐπεὶ δικαστὰς οὐχ ὁρῶ καθημένους.

Μαθητής ὡς τοῦτʼ ἀληθῶς Ἀττικὸν τὸ χωρίον.

Στρεψιάδης καὶ ποῦ Κικυννῆς εἰσὶν οὑμοὶ δημόται; 210

Φειδιππίδης

Φίλων ἀδικεῖς· ἔλαυνε τὸν σαυτοῦ δρόμον.
25

Στρεψιάδης

τοῦτʼ ἔστι τουτὶ τὸ κακὸν ὅ μʼ ἀπολώλεκεν·

ὀνειροπολεῖ γὰρ καὶ καθεύδων ἱππικήν.

Φειδιππίδης

πόσους δρόμους ἐλᾷ τὰ πολεμιστήρια;

Στρεψιάδης

ἐμὲ μὲν σὺ πολλοὺς τὸν πατέρʼ ἐλαύνεις δρόμους.

ἀτὰρ τί χρέος ἔβα με μετὰ τὸν Πασίαν;
30

τρεῖς μναῖ διφρίσκου καὶ τροχοῖν Ἀμυνίᾳ.

Φειδιππίδης

ἄπαγε τὸν ἵππον ἐξαλίσας οἴκαδε.

Στρεψιάδης

ἀλλʼ ὦ μέλʼ ἐξήλικας ἐμέ γʼ ἐκ τῶν ἐμῶν,

ὅτε καὶ δίκας ὤφληκα χἄτεροι τόκου

ἐνεχυράσεσθαί φασιν.
35

Φειδιππίδης

ἐτεὸν ὦ πάτερ

τί δυσκολαίνεις καὶ στρέφει τὴν νύχθʼ ὅλην;

Στρεψιάδης

δάκνει μὲ δήμαρχός τις ἐκ τῶν στρωμάτων.

Φειδιππίδης

ἔασον ὦ δαιμόνιε καταδαρθεῖν τί με.

Θεράπων

ἔλαιον ἡμῖν οὐκ ἔνεστʼ ἐν τῷ λύχνῳ.

Στρεψιάδης

οἴμοι· τί γάρ μοι τὸν πότην ἧπτες λύχνον;

δεῦρʼ ἔλθʼ ἵνα κλάῃς.

Θεράπων

διὰ τί δῆτα κλαύσομαι;

Φειδιππίδης

τί ὦ πάτερ;

Στρεψιάδης

κύσον με καὶ τὴν χεῖρα δὸς τὴν δεξιάν.

Φειδιππίδης

ἰδού. τί ἔστιν;

Στρεψιάδης

εἰπέ μοι, φιλεῖς ἐμέ;

Φειδιππίδης

νὴ τὸν Ποσειδῶ τουτονὶ τὸν ἵππιον.

Στρεψιάδης

μὴ ʼμοί γε τοῦτον μηδαμῶς τὸν ἵππιον·

οὗτος γὰρ ὁ θεὸς αἴτιός μοι τῶν κακῶν.
85

ἀλλʼ εἴπερ ἐκ τῆς καρδίας μʼ ὄντως φιλεῖς,

ὦ παῖ πιθοῦ.

Φειδιππίδης

τί οὖν πίθωμαι δῆτά σοι;

Στρεψιάδης

ἔκστρεψον ὡς τάχιστα τοὺς σαυτοῦ τρόπους,

καὶ μάνθανʼ ἐλθὼν ἃν ἐγὼ παραινέσω.

Φειδιππίδης

λέγε δή, τί κελεύεις;
90

Στρεψιάδης

καί τι πείσει;

Φειδιππίδης

πείσομαι

νὴ τὸν Διόνυσον.

Στρεψιάδης

δεῦρό νυν ἀπόβλεπε.

ὁρᾷς τὸ θύριον τοῦτο καὶ τᾠκίδιον;

Φειδιππίδης

ὁρῶ. τί οὖν τοῦτʼ ἐστὶν ἐτεὸν ὦ πάτερ;

Φειδιππίδης

εἰσὶν δὲ τίνες;
100

Στρεψιάδης

οὐκ οἶδʼ ἀκριβῶς τοὔνομα·

μεριμνοφροντισταὶ καλοί τε κἀγαθοί.

Φειδιππίδης

αἰβοῖ πονηροί γʼ, οἶδα. τοὺς ἀλαζόνας

τοὺς ὠχριῶντας τοὺς ἀνυποδήτους λέγεις,

ὧν ὁ κακοδαίμων Σωκράτης καὶ Χαιρεφῶν.
105

Στρεψιάδης

ἢ ἢ σιώπα· μηδὲν εἴπῃς νήπιον.

ἀλλʼ εἴ τι κήδει τῶν πατρῴων ἀλφίτων,

τούτων γενοῦ μοι σχασάμενος τὴν ἱππικήν.

Φειδιππίδης

οὐκ ἂν μὰ τὸν Διόνυσον, εἰ δοίης γέ μοι

τοὺς φασιανοὺς οὓς τρέφει Λεωγόρας.

Στρεψιάδης

ἴθʼ ἀντιβολῶ σʼ ὦ φίλτατʼ ἀνθρώπων ἐμοὶ
110

ἐλθὼν διδάσκου.

Φειδιππίδης

καὶ τί σοι μαθήσομαι;

Φειδιππίδης

οὐκ ἂν πιθοίμην· οὐ γὰρ ἂν τλαίην ἰδεῖν

τοὺς ἱππέας τὸ χρῶμα διακεκναισμένος.
120

Στρεψιάδης

οὐκ ἄρα μὰ τὴν Δήμητρα τῶν γʼ ἐμῶν ἔδει,

οὔτʼ αὐτὸς οὔθʼ ὁ ζύγιος οὔθʼ ὁ σαμφόρας·

ἀλλʼ ἐξελῶ σʼ ἐς κόρακας ἐκ τῆς οἰκίας.

Φειδιππίδης

ἀλλʼ οὐ περιόψεταί μʼ ὁ θεῖος Μεγακλέης

ἄνιππον. ἀλλʼ εἴσειμι, σοῦ δʼ οὐ φροντιῶ.
125

Μαθητής

βάλλʼ ἐς κόρακας· τίς ἐσθʼ ὁ κόψας τὴν θύραν;

Στρεψιάδης

Φείδωνος υἱὸς Στρεψιάδης Κικυννόθεν.

Μαθητής

ἀμαθής γε νὴ Δίʼ ὅστις οὑτωσὶ σφόδρα
135

ἀπεριμερίμνως τὴν θύραν λελάκτικας

καὶ φροντίδʼ ἐξήμβλωκας ἐξηυρημένην.

Στρεψιάδης

σύγγνωθί μοι· τηλοῦ γὰρ οἰκῶ τῶν ἀγρῶν.

ἀλλʼ εἰπέ μοι τὸ πρᾶγμα τοὐξημβλωμένον.

Μαθητής

ἀλλʼ οὐ θέμις πλὴν τοῖς μαθηταῖσιν λέγειν.
140

Στρεψιάδης

λέγε νυν ἐμοὶ θαρρῶν· ἐγὼ γὰρ οὑτοσὶ

ἥκω μαθητὴς ἐς τὸ φροντιστήριον.

Στρεψιάδης

πῶς δῆτα διεμέτρησε;

Στρεψιάδης

ὦ Ζεῦ βασιλεῦ τῆς λεπτότητος τῶν φρενῶν.

Μαθητής

τί δῆτʼ ἂν ἕτερον εἰ πύθοιο Σωκράτους

φρόντισμα;
155

Στρεψιάδης

ποῖον; ἀντιβολῶ κάτειπέ μοι.

Μαθητής

ἀνήρετʼ αὐτὸν Χαιρεφῶν ὁ Σφήττιος

ὁπότερα τὴν γνώμην ἔχοι, τὰς ἐμπίδας

κατὰ τὸ στόμʼ ᾄδειν ἢ κατὰ τοὐρροπύγιον.

Στρεψιάδης

τί δῆτʼ ἐκεῖνος εἶπε περὶ τῆς ἐμπίδος;

Μαθητής

πρώην δέ γε γνώμην μεγάλην ἀφῃρέθη

ὑπʼ ἀσκαλαβώτου.
170

Στρεψιάδης

τίνα τρόπον; κάτειπέ μοι.

Μαθητής

ζητοῦντος αὐτοῦ τῆς σελήνης τὰς ὁδοὺς

καὶ τὰς περιφορὰς εἶτʼ ἄνω κεχηνότος

ἀπὸ τῆς ὀροφῆς νύκτωρ γαλεώτης κατέχεσεν.

Στρεψιάδης

ἥσθην γαλεώτῃ καταχέσαντι Σωκράτους.

Μαθητής

ἐχθὲς δέ γʼ ἡμῖν δεῖπνον οὐκ ἦν ἑσπέρας.
175

Στρεψιάδης

εἶεν· τί οὖν πρὸς τἄλφιτʼ ἐπαλαμήσατο;

Μαθητής

κατὰ τῆς τραπέζης καταπάσας λεπτὴν τέφραν

κάμψας ὀβελίσκον εἶτα διαβήτην λαβὼν

ἐκ τῆς παλαίστρας θοἰμάτιον ὑφείλετο.

Μαθητής

τί ἐθαύμασας; τῷ σοι δοκοῦσιν εἰκέναι;
185

Στρεψιάδης

τοῖς ἐκ Πύλου ληφθεῖσι τοῖς Λακωνικοῖς.

ἀτὰρ τί ποτʼ ἐς τὴν γῆν βλέπουσιν οὑτοιί;

Μαθητής

ζητοῦσιν οὗτοι τὰ κατὰ γῆς.

Στρεψιάδης

βολβοὺς ἄρα

ζητοῦσι. μή νυν τουτογὶ φροντίζετε·

ἐγὼ γὰρ οἶδʼ ἵνʼ εἰσὶ μεγάλοι καὶ καλοί.
190

τί γὰρ οἵδε δρῶσιν οἱ σφόδρʼ ἐγκεκυφότες;

Μαθητής

οὗτοι δʼ ἐρεβοδιφῶσιν ὑπὸ τὸν Τάρταρον.

Στρεψιάδης

τί δῆθʼ ὁ πρωκτὸς ἐς τὸν οὐρανὸν βλέπει;

Μαθητής

αὐτὸς καθʼ αὑτὸν ἀστρονομεῖν διδάσκεται.

ἀλλʼ εἴσιθʼ, ἵνα μὴ ʼκεῖνος ὑμῖν ἐπιτύχῃ.
195

Στρεψιάδης

μήπω γε μήπω γʼ· ἀλλʼ ἐπιμεινάντων, ἵνα

αὐτοῖσι κοινώσω τι πραγμάτιον ἐμόν.

Μαθητής

ἀλλʼ οὐχ οἷόν τʼ αὐτοῖσι πρὸς τὸν ἀέρα

ἔξω διατρίβειν πολὺν ἄγαν ἐστὶν χρόνον.

Στρεψιάδης

πρὸς τῶν θεῶν τί γὰρ τάδʼ ἐστίν; εἰπέ μοι.
200

Μαθητής

ἀστρονομία μὲν αὑτηί.

Στρεψιάδης

τουτὶ δὲ τί;

Μαθητής

γεωμετρία.

Στρεψιάδης

τοῦτʼ οὖν τί ἐστι χρήσιμον;

Μαθητής

γῆν ἀναμετρῆσαι.

Στρεψιάδης

πότερα τὴν κληρουχικήν;

Μαθητής

οὔκ, ἀλλὰ τὴν σύμπασαν.

Στρεψιάδης

ἀστεῖον λέγεις.

τὸ γὰρ σόφισμα δημοτικὸν καὶ χρήσιμον.
205

Μαθητής

αὕτη δέ σοι γῆς περίοδος πάσης. ὁρᾷς;

αἵδε μὲν Ἀθῆναι.

Στρεψιάδης

τί σὺ λέγεις; οὐ πείθομαι,

ἐπεὶ δικαστὰς οὐχ ὁρῶ καθημένους.

Μαθητής

ὡς τοῦτʼ ἀληθῶς Ἀττικὸν τὸ χωρίον.

Στρεψιάδης

καὶ ποῦ Κικυννῆς εἰσὶν οὑμοὶ δημόται;
210

Μαθητής

ἐνταῦθʼ ἔνεισιν. ἡ δέ γʼ Εὔβοἰ, ὡς ὁρᾷς,

ἡδὶ παρατέταται μακρὰ πόρρω πάνυ.

Στρεψιάδης

οἶδʼ· ὑπὸ γὰρ ἡμῶν παρετάθη καὶ Περικλέους.

ἀλλʼ ἡ Λακεδαίμων ποῦ ʼσθʼ;

Μαθητής

ὅπου ʼστίν; αὑτηί.

Στρεψιάδης

ὡς ἐγγὺς ἡμῶν. τοῦτο πάνυ φροντίζετε,
215

ταύτην ἀφʼ ἡμῶν ἀπαγαγεῖν πόρρω πάνυ.