Ἀγαμέμνων
σὲ δὴ τὰ δεινὰ ῥήματʼ ἀγγέλλουσί μοι
τλῆναι καθʼ ἡμῶν ὧδʼ ἀνοιμωκτεὶ χανεῖν;
σέ τοι, τὸν ἐκ τῆς αἰχμαλωτίδος λέγω·
ἦ που τραφεὶς ἂν μητρὸς εὐγενοῦς ἄπο
ὑψήλʼ ἐκόμπεις κἀπʼ ἄκρων ὡδοιπόρεις,
1230
ὅτʼ οὐδὲν ὢν τοῦ μηδὲν ἀντέστης ὕπερ,
κοὔτε στρατηγοὺς οὔτε ναυάρχους μολεῖν
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
ἡμᾶς Ἀχαιῶν οὔτε σοῦ διωμόσω,
ἀλλʼ αὐτὸς ἄρχων, ὡς σὺ φής, Αἴας ἔπλει.
ταῦτʼ οὐκ ἀκούειν μεγάλα πρὸς δούλων κακά;
1235
ποίου κέκραγας ἀνδρὸς ὧδʼ ὑπέρφρονα,
ποῖ βάντος ἢ ποῦ στάντος οὗπερ οὐκ ἐγώ;
οὐκ ἆρʼ Ἀχαιοῖς ἄνδρες εἰσὶ πλὴν ὅδε;
πικροὺς ἔοιγμεν τῶν Ἀχιλλείων ὅπλων
ἀγῶνας Ἀργείοισι κηρῦξαι τότε,
1240
εἰ πανταχοῦ φανούμεθʼ ἐκ Τεύκρου κακοί,
κοὐκ ἀρκέσει ποθʼ ὑμὶν οὐδʼ ἡσσημένοις
εἴκειν ἃ τοῖς πολλοῖσιν ἤρεσκεν κριταῖς,
ἀλλʼ αἰὲν ἡμᾶς ἢ κακοῖς βαλεῖτέ που
ἢ σὺν δόλῳ κεντήσεθʼ οἱ λελειμμένοι.
1245
ἐκ τῶνδε μέντοι τῶν τρόπων οὐκ ἄν ποτε
κατάστασις γένοιτʼ ἂν οὐδενὸς νόμου,
εἰ τοὺς δίκῃ νικῶντας ἐξωθήσομεν
καὶ τοὺς ὄπισθεν ἐς τὸ πρόσθεν ἄξομεν.
ἀλλʼ εἰρκτέον τάδʼ ἐστίν· οὐ γὰρ οἱ πλατεῖς
1250
οὐδʼ εὐρύνωτοι φῶτες ἀσφαλέστατοι,
ἀλλʼ οἱ φρονοῦντες εὖ κρατοῦσι πανταχοῦ.
μέγας δὲ πλευρὰ βοῦς ὑπὸ σμικρᾶς ὅμως
μάστιγος ὀρθὸς εἰς ὁδὸν πορεύεται.
καὶ σοὶ προσέρπον τοῦτʼ ἐγὼ τὸ φάρμακον
1255
ὁρῶ τάχʼ, εἰ μὴ νοῦν κατακτήσῃ τινά·
ὃς ἀνδρὸς οὐκέτʼ ὄντος, ἀλλʼ ἤδη σκιᾶς,
θαρσῶν ὑβρίζεις κἀξελευθεροστομεῖς.
οὐ σωφρονήσεις; οὐ μαθὼν ὃς εἶ φύσιν
ἄλλον τινʼ ἄξεις ἄνδρα δεῦρʼ ἐλεύθερον ,
1260
ὅστις πρὸς ἡμᾶς ἀντὶ σοῦ λέξει τὰ σά;
11
12
13
14
15
16
17
18
19
σοῦ γὰρ λέγοντος οὐκέτʼ ἂν μάθοιμʼ ἐγώ·
τὴν βάρβαρον γὰρ γλῶσσαν οὐκ ἐπαΐω.
Τεῦκρος
φεῦ, τοῦ θανόντος ὡς ταχεῖά τις βροτοῖς
χάρις διαρρεῖ καὶ προδοῦσʼ ἁλίσκεται,
εἰ σοῦ γʼ ὅδʼ ἁνὴρ οὐδʼ ἐπὶ σμικρὸν λέγων,
Αἴας, ἔτʼ ἴσχει μνῆστιν, οὗ σὺ πολλάκις
τὴν σὴν προτείνων προύκαμες ψυχὴν δορί·
1270
ἀλλʼ οἴχεται δὴ πάντα ταῦτʼ ἐρριμμένα.
ὦ πολλὰ λέξας ἄρτι κἀνόητʼ ἔπη,
οὐ μνημονεύεις οὐκέτʼ οὐδέν, ἡνίκα
ἑρκέων ποθʼ ὑμᾶς οὗτος ἐγκεκλῃμένους,
ἤδη τὸ μηδὲν ὄντας ἐν τροπῇ δορός,
1275
ἐρρύσατʼ ἐλθὼν μοῦνος, ἀμφὶ μὲν νεῶν
ἄκροισιν ἤδη ναυτικοῖς ἑδωλίοις
πυρὸς φλέγοντος, ἐς δὲ ναυτικὰ σκάφη
πηδῶντος ἄρδην Ἕκτορος τάφρων ὕπερ;
τίς ταῦτʼ ἀπεῖρξεν; οὐχ ὅδʼ ἦν ὁ δρῶν τάδε,
1280
ὃν οὐδαμοῦ φής, οὗ σὺ μή, βῆναι ποδί;
ἆρʼ ὑμὶν οὗτος ταῦτʼ ἔδρασεν ἔνδικα;
χὥτʼ αὖθις αὐτὸς Ἕκτορος μόνος μόνου,
λαχών τε κἀκέλευστος, ἦλθʼ ἐναντίος,
οὐ δραπέτην τὸν κλῆρον ἐς μέσον καθείς,
1285
ὑγρᾶς ἀρούρας βῶλον, ἀλλʼ ὃς εὐλόφου
κυνῆς ἔμελλε πρῶτος ἅλμα κουφιεῖν;
ὅδʼ ἦν ὁ πράσσων ταῦτα, σὺν δʼ ἐγὼ παρών,
ὁ δοῦλος, οὑκ τῆς βαρβάρου μητρὸς γεγώς.
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
δύστηνε, ποῖ βλέπων ποτʼ αὐτὰ καὶ θροεῖς;
1290
οὐκ οἶσθα σοῦ πατρὸς μὲν ὃς προύφυ πατὴρ
ἀρχαῖον ὄντα Πέλοπα βάρβαρον Φρύγα;
Ἀτρέα δʼ, ὃς αὖ σʼ ἔσπειρε, δυσσεβέστατον
προθέντʼ ἀδελφῷ δεῖπνον οἰκείων τέκνων;
αὐτὸς δὲ μητρὸς ἐξέφυς Κρήσσης, ἐφʼ ᾗ
1295
λαβὼν ἐπακτὸν ἄνδρʼ ὁ φιτύσας πατὴρ
ἐφῆκεν ἐλλοῖς ἰχθύσιν διαφθοράν.
τοιοῦτος ὢν τοιῷδʼ ὀνειδίζεις σποράν;
ὃς ἐκ πατρὸς μέν εἰμι Τελαμῶνος γεγώς,
ὅστις στρατοῦ τὰ πρῶτʼ ἀριστεύσας ἐμὴν
1300
ἴσχει ξύνευνον μητέρʼ, ἣ φύσει μὲν ἦν
βασίλεια, Λαομέδοντος· ἔκκριτον δέ νιν
δώρημʼ ἐκείνῳ ʼδωκεν Ἀλκμήνης γόνος.
ἆρʼ ὧδʼ ἄριστος ἐξ ἀριστέοιν δυοῖν
βλαστὼν ἂν αἰσχύνοιμι τοὺς πρὸς αἵματος,
1305
οὓς νῦν σὺ τοιοῖσδʼ ἐν πόνοισι κειμένους
ὠθεῖς ἀθάπτους, οὐδʼ ἐπαισχύνῃ λέγων;
εὖ νυν τόδʼ ἴσθι, τοῦτον εἰ βαλεῖτέ που,
βαλεῖτε χἡμᾶς τρεῖς ὁμοῦ συγκειμένους.
ἐπεὶ καλόν μοι τοῦδʼ ὑπερπονουμένῳ
1310
θανεῖν προδήλως μᾶλλον ἢ τῆς σῆς ὑπὲρ
γυναικός, ἢ τοῦ σοῦ γʼ ὁμαίμονος λέγω;
πρὸς ταῦθʼ ὅρα μὴ τοὐμόν, ἀλλὰ καὶ τὸ σόν.
ὡς εἴ με πημανεῖς τι, βουλήσῃ ποτὲ
καὶ δειλὸς εἶναι μᾶλλον ἢ ʼν ἐμοὶ θρασύς.
1315
Ὀδυσσεύς
ἄκουέ νυν. τὸν ἄνδρα τόνδε πρὸς θεῶν
μὴ τλῇς ἄθαπτον ὧδʼ ἀναλγήτως βαλεῖν·
μηδʼ ἡ βία σε μηδαμῶς νικησάτω
τοσόνδε μισεῖν ὥστε τὴν δίκην πατεῖν.
1335
κἀμοὶ γὰρ ἦν ποθʼ οὗτος ἔχθιστος στρατοῦ,
ἐξ οὗ ʼκράτησα τῶν Ἀχιλλείων ὅπλων,
ἀλλʼ αὐτὸν ἔμπας ὄντʼ ἐγὼ τοιόνδʼ ἐμοὶ
οὐκ οὖν ἀτιμάσαιμʼ ἄν, ὥστε μὴ λέγειν
ἕνʼ ἄνδρʼ ἰδεῖν ἄριστον Ἀργείων, ὅσοι
1340
Τροίαν ἀφικόμεσθα, πλὴν Ἀχιλλέως.
ὥστʼ οὐκ ἂν ἐνδίκως γʼ ἀτιμάζοιτό σοι·
οὐ γάρ τι τοῦτον, ἀλλὰ τοὺς θεῶν νόμους
φθείροις ἄν. ἄνδρα δʼ οὐ δίκαιον, εἰ θάνοι,
βλάπτειν τὸν ἐσθλόν, οὐδʼ ἐὰν μισῶν κυρῇς.
1345
Τεῦκρος
ἄριστʼ Ὀδυσσεῦ, πάντʼ ἔχω σʼ ἐπαινέσαι
λόγοισι· καί μʼ ἔψευσας ἐλπίδος πολύ.
τούτῳ γὰρ ὢν ἔχθιστος Ἀργείων ἀνὴρ
μόνος παρέστης χερσίν, οὐδʼ ἔτλης παρὼν
θανόντι τῷδε ζῶν ἐφυβρίσαι μέγα,
1385
ὡς ὁ στρατηγὸς οὑπιβρόντητος μολὼν
αὐτός τε χὡ ξύναιμος ἠθελησάτην
λωβητὸν αὐτὸν ἐκβαλεῖν ταφῆς ἄτερ.
τοιγάρ σφʼ Ὀλύμπου τοῦδʼ ὁ πρεσβεύων πατὴρ
μνήμων τʼ Ἐρινὺς καὶ τελεσφόρος Δίκη
1390
κακοὺς κακῶς φθείρειαν, ὥσπερ ἤθελον
τὸν ἄνδρα λώβαις ἐκβαλεῖν ἀναξίως.
σὲ δʼ, ὦ γεραιοῦ σπέρμα Λαέρτου πατρός,
τάφου μὲν ὀκνῶ τοῦδʼ ἐπιψαύειν ἐᾶν,
μὴ τῷ θανόντι τοῦτο δυσχερὲς ποιῶ·
1395
τὰ δʼ ἄλλα καὶ ξύμπρασσε, κεἴ τινα στρατοῦ
θέλεις κομίζειν, οὐδὲν ἄλγος ἕξομεν.
ἐγὼ δὲ τἀμὰ πάντα πορσυνῶ· σὺ δὲ
ἀνὴρ καθʼ ἡμᾶς ἐσθλὸς ὢν ἐπίστασο.
Τεῦκρος
ἅλις· ἤδη γὰρ πολὺς ἐκτέταται
χρόνος. ἀλλʼ οἱ μὲν κοίλην κάπετον
64
65
66
67
68
χερσὶ ταχύνετε, τοὶ δʼ ὑψίβατον
τρίποδʼ ἀμφίπυρον λουτρῶν ὁσίων
1405
μία δʼ ἐκ κλισίας ἀνδρῶν ἴλη
τὸν ὑπασπίδιον κόσμον φερέτω.
παῖ, σὺ δὲ πατρός γʼ, ὅσον ἰσχύεις,
φιλότητι θιγὼν πλευρὰς σὺν ἐμοὶ
1410
τάσδʼ ἐπικούφιζʼ· ἔτι γὰρ θερμαὶ
σύριγγες ἄνω φυσῶσι μέλαν
μένος. ἀλλʼ ἄγε πᾶς, φίλος ὅστις ἀνὴρ
φησὶ παρεῖναι, σούσθω, βάτω,
τῷδʼ ἀνδρὶ πονῶν τῷ πάντʼ ἀγαθῷ
1415
Αἴαντος, ὅτʼ ἦν, τότε φωνῶ.