Stratophanes
Ne expectetis, spectatores, meas pugnas dum praedicem:
manibus duella praedicare soleo, haud in sermonibus.
scio ego multos memoravisse milites mendacium:
et Homeronida et postilla mille memorari pote,
485
qui et convicti et condemnati falsis de pugnis sient.
non laudandust cui plus credit qui audit quam
ille qui videt:
non placet quem illi plus laudant qui audiunt, quam qui vident.
pluris est oculatus testis unus quam auriti decem;
qui audiunt audita dicunt, qui vident plane sciunt.
490
non placet quem scurrae laudant, manipularis mussitant,
neque illi quorum lingua gladiorum aciem praestringit domi.
strenui nimio plus prosunt populo quam arguti et cati:
facile sibi facunditatem virtus argutam invenit,
sine virtute argutum civem mihi habeam pro praefica,
495
quae alios conlaudat, eapse sese vero non potest.
nunc ad amicam decimo mense post Athenas Atticas
viso, quam gravidam hic reliqui meo compressu, quid ea agat.
Phronesivm
Vide quis loquitur tam propinque.
Astaphivm
Miles, mea Phronesium,
tibi adest Stratophanes. nunc tibi opust, aegram ut te adsimules.
500
Phronesivm
Tace.
cuí adhuc ego tam mala eram monetrix, me maleficio vinceres?
Stratophanes
Peperit mulier, ut ego opinor.
Astaphivm
Vin adeam ad hominem?
Phronesivm
Volo.
Stratophanes
Euge, Astaphium eccam it mi advorsum.
Astaphivm
Salve ecastor, Stratophanes.
venire salvom
te—
Stratophanes
Scio. sed peperitne, ópsecro, Phronesium?
Astaphivm
Peperit puerum nimium lepidum.
505
Stratophanes
Ehem, ecquid mei similest?
Astaphivm
Rogas?
quin ubí natust machaeram et clupeum poscebat sibi?
Stratophanes
Meus est, scio iam de argumentis.
Astaphivm
Nimium tuí similest.
Stratophanes
Papae,
iam magnust? iamne iit ad legionem? ecquae spolia rettulit?
Astaphivm
Heia, nudius quintus natus ille quidem est.
Stratophanes
Quid postea?
inter tot dies quidem hercle iam aliquid actum oportuit.
510
quid illi ex utero exitiost prius quam poterat ire in proelium?
Astaphivm
Consequere atque illam saluta et gratulare illi.
Stratophanes
Sequor.
Phronesivm
Vbi illa, óbsecro, est quae me hic reliquit, eapse abiit? ubist?
Astaphivm
Adsum, adduco tibi exoptatum Stratophanem.
Phronesivm
Vbi is est, obsecro?
Stratophanes
Mars peregre adveniens salutat Nerienem uxorem suam.
515
quom tu recte provenisti quomque es aucta liberis,
gratulor, quom mihi tibique magnum peperisti decus.
Phronesivm
Salve, qui me interfecisti paene vita et lumine
quique mihi magni doloris per voluptatem tuam
condidisti in corpus, quo nunc etiam morbo misera sum.
520
Stratophanes
Heia, haud ab re, mea voluptas, tibi istic obvenit labos:
filium peperisti, qui aedis spoliis opplebit tuas.
Phronesivm
Multo ecastor magis oppletis tritici ópust granariis,
ne, ille prius quam spolia capiat, hic nos extinxit fames.
Stratophanes
Habe bonum animum.
525
Phronesivm
Savium pete hinc sis. ah, nequeo caput
tollere, ita dolet itaque ego † medulo, neque etiam queo
pedibus mea sponte ambulare.
Stratophanes
Si hercle me ex medio mari
savium petere tuom iubeas, petere hau pigeat
me, mel meum.
id ita esse experta es: nunc experiere, mea Phronesium,
me te amare. adduxi ancillas tibi eccas ex Suria duas,
530
is te dono. adduce hoc tu istas. sed istae reginae domi
suae fuerunt ambae, earum patriam ego excidi manu.
his te dono.
Phronesivm
Paenitetne te quot ancillas alam,
quin examen super adducas, quae mihi comedint cibum?
Stratophanes
Hoc quidem herclést ingratum donum. cedo tu mi istam purpuram.
535
mea voluptas, attuli eccam pallulam ex Phrygia tibi.
tene tibi.
Phronesivm
Hocine mi ob labores tantos tantillum dari?
Stratophanes
Perii hercle
ego miser. iam
mi auro contra constat filius:
†etiam num mali pendit addit purpuram. ex Arabia tibi
attuli tus, Ponto amomum. tene tibi, voluptas mea.
540
Phronesivm
Accipe hoc,
Astaphium, abduce hasce hinc e conspectu Suras.
Stratophanes
Ecquid amas me?
Phronesivm
Nihil ecastor, neque meres.
Stratophanes
Nilne huic sat est?
ne bonum verbum quidem unum dixit. viginti minis
venire illaec posse credo dona quae ei dono dedi.
vehementer nunc mi est irata, sentio atque intellego;
545
verum abibo. quid ais? nunc tu num nevis mé, voluptas mea,
quo vocatus sum ire ad cenam? mox huc cubitum venero.
quid taces? planissume edepol perii. sed quid illuc novi est?
quis
hic homost, qui ducit pompam tantam? certumst quo ferant
observare. huic credo fertur. verum iam scibo magis.
550
Truculentus. T. Maccius Plautus. ed. Friedrich Leo. Berlin. 1896.
Sponsored by Perseus Project, Tufts University.
Funding provided by The National Endowment for the Humanities.