Argyrippvs
Cur me retentas?
Philaenivm
Quia tui amans abeuntis egeo.
Argyrippvs
Vale.
Philaenivm
Aliquanto ámplius valerem, si hic maneres.
Argyrippvs
Salve.
Philaenivm
Salvere me iubes, quoi tu abiens offers morbum.
Argyrippvs
Mater supremam mihi tua dixit, domum ire iussit.
Philaenivm
Acerbum funus filiae faciet, si te carendum est.
595
Libanvs
Homo hercle hinc exclusust foras.
Leonida
Ita res est.
Argyrippvs
Mitte quaeso.
Philaenivm
Quo nunc abis? quin tu hic manes?
Argyrippvs
Nox, si voles, manebo.
Libanvs
Audin hunc opera ut largus est nocturna? nunc enim esse
negotiosum interdius videlicet Solonem,
leges ut conscribat, quibus se populus teneat. gerrae!
600
qui sese parere apparent huius légibus, profecto
numquam bonae frugi sient, dies noctesque potent.
Leonida
Ne iste hercle ab ista non pedem discedat, si licessit,
qui nunc festinat atque ab hac minatur sese abire.
Libanvs
Sermoni iam finem face tuo, huius sermonem accipiam.
605
Argyrippvs
Vale.
Philaenivm
Quo properas?
Argyrippvs
Bene vale, apud Orcum te videbo.
nam equidem me iam quantum potest a vita abiudicabo.
Philaenivm
Cur tu, obsecro, immerito meo me morti dedere optas?
Argyrippvs
Ego te? quam si intellegam deficere vita, iam ipse
vitam meam tibi largiar et de mea ad tuam addam.
610
Philaenivm
Cur ergo minitaris mihi, te vitam esse amissurum?
nam quid me facturam putas, si istuc quod dicis faxis?
mihi certum est facere in me omnia eadem quae tu in te faxis.
Argyrippvs
Oh melle dulci dulcior tu es.
Philaenivm
Certe enim tú vita es mi.
complectere.
615
Argyrippvs
Facio lubens.
Philaenivm
Vtinam sic efferamur.
Leonida
O Libane, uti miser est homo qui amat.
Libanvs
Immo hercle vero,
qui pendet multo est miserior.
Leonida
Scio qui periclum feci.
circum sistamus, alter hinc, hinc alter appellemus.
ere, salve. sed num fumus est haec mulier quam amplexare?
Argyrippvs
Quidum?
620
Leonida
Quia oculi sunt tibi lacrumantes, eo rogavi.
Argyrippvs
Patronus qui vobis fuit futurus, perdidistis.
Leonida
Equidem hercle nullum perdidi, ideo quia numquam ullum habui.
Libanvs
Philaenium, salve.
Philaenivm
Dabunt di quae velitis vobis.
Libanvs
Noctem tuam et vini cadum velim, si optata fiant.
Argyrippvs
Verbum cave fáxis, verbero.
625
Libanvs
Tibi equidem, non mihi opto.
Argyrippvs
Tum tu igitur loquere quod lubet.
Libanvs
Hunc hercle verberare.
Leonida
Quisnam istuc adcredat tibi, cinaede calamistrate?
tun verberes, qui pro cibo habeas te verberari?
Argyrippvs
Vt vostrae fortunae meis praecedunt, Libane, longe,
qui hódie numquam ad vesperum vivam.
630
Libanvs
Quapropter, quaeso?
Argyrippvs
Quia ego hanc amó et haec me amat, huic quod dem nusquam quicquam est,
hinc med amantem ex aedibus eiecit huius mater.
argenti viginti minae me ad mórtem appulerunt,
quas hodie aduléscens Diabolus ipsi daturus dixit,
ut hanc ne quoquam mitteret nisi ad se hunc annum totum.
635
videtin viginti minae quid pollent quidve possunt?
ille qui íllas perdit salvos est, ego qui non perdo pereo.
Libanvs
Iam dedit argentum?
Argyrippvs
Non dedit.
Libanvs
Bono animo es, ne formida.
Leonida
Secede huc, Libane, te volo.
Libanvs
Si quid vis.
Argyrippvs
Obsecro vos,
eadem istac opera suaviust complexos fabulari.
640
Libanvs
Non omnia eadem aeque omnibus, ere, suavia esse scito:
vobis est suave amantibus complexos fabulari,
ego complexum huius nil moror, meum autem hic aspernatur.
proinde istud facias ipse quod faciamus nobis suades.
Argyrippvs
Ego vero, et quidem edepol lubens. interea, si videtur,
645
concedite istuc.
Leonida
Vin erum deludi?
Libanvs
Dignust sane.
Leonida
Vin faciam ut te Philaenium praesente hoc amplexetur?
Libanvs
Cupio hercle.
Leonida
Sequere hac.
Argyrippvs
Ecquid est salutis? satis locuti.
Leonida
Auscultate atque operam date et mea dicta devorate.
primum omnium servos tuos nos esse non negamus;
650
sed tibi si viginti minae argenti proferentur,
quo nos vocabis nomine?
Argyrippvs
Libertos.
Leonida
Non patronos?
Argyrippvs
Id potius.
Leonida
Viginti minae hic insunt in crumina,
has ego, si vis, tibi dabo.
Argyrippvs
Di te servassint semper,
custos erilis, decus popli, thensaurus copiarum,
655
salus interioris † corporis amorisque imperator.
hic pone, hic istam colloca cruminam in collo plane.
Leonida
Nolo ego te, quí erus sis, mihi onus istuc sustinere.
Argyrippvs
Quin tu labore liberas te atque istam imponis in me?
Leonida
Ego baiulabo, tu, ut decet dominum, ante me ito inanis.
660
Argyrippvs
Quid nunc?
Leonida
Quid est?
Argyrippvs
Quin tradis huc cruminam pressatum umerum?
Leonida
Hanc, cui
daturu's hanc
daturu
s es, iube petere atque orare mecum.
nam istuc proclive est, quo iubes me plane collocare.
Philaenivm
Da, meus ocellus, mea rosa, mi ánime, mea voluptas,
Leonida, argentum mihi, ne nos diiunge amantis.
665
Leonida
Dic me igitur tuom passerculum, gallinam, coturnicem,
agnellum, haedillum me tuom dic esse vel vitellum,
prehende auriculis, compara labella cum labellis.
Argyrippvs
Ten osculetur, verbero?
Leonida
Quam vero indignum visum est?
at qui pol hodie non feres, ni genua confricantur.
670
Argyrippvs
Quidvis egestas imperat: fricentur. dan quod oro?
Philaenivm
Age, mi Leonida, obsecro, fer amanti ero salutem,
redime istoc benefició te ab hoc, et tibi eme hunc isto argento.
Leonida
Nimis bélla es atque amabilis, et si hoc meum esset, hodie
numquam me orares quin darem: illum te orare meliust,
675
illic hánc mihi servandam dedit. ei sane bella belle.
cape hoc sis, Libane.
Argyrippvs
Furcifer, etiam me delusisti?
Leonida
Numquam hercle facerem, genua ni tam nequiter fricares.
age sis tu in partem nunciam hunc delude atque amplexare hanc.
Libanvs
Taceas, me spectes.
680
Argyrippvs
Quin ad hunc, Philaenium, adgredimur,
virum quidem pol optimum et non similem furis huius?
Libanvs
Inambulandum est: nunc mihi vicissim supplicabunt.
Argyrippvs
Quaeso hercle, Libane, sis erum tuis factis sospitari,
da mi istas viginti minas. vides me amantem egere.
Libanvs
Videbitur. factum volo. redito huc conticinno.
685
nunc istanc tantisper iube petere atque orare mecum.
Philaenivm
Amandone exorarier vis ted an osculando?
Libanvs
Enim véro utrumque.
Philaenivm
Ergo, obsecro, ét tu utrumque nostrum serva.
Argyrippvs
O Libane, mi patrone, mi trade istuc. magis decorumst
libertum potius quam patronum onus in via portare.
690
Philaenivm
Mi Libane, ocellus aureus, donum decusque amoris,
amabo, faciam quod voles, da istuc argentum nobis.
Libanvs
Dic igitur med aniticulam, columbam vel catellum,
hirundinem, monerulam, passerculum putillum,
fac proserpentem bestiam me, duplicem ut habeam linguam,
695
circumda torquem brachiis, meum collum circumplecte.
Argyrippvs
Ten complectatur, carnufex?
Libanvs
Quam vero indignus videor?
ne istuc nequiquam dixeris tam indignum dictum in me,
vehes pól hodie me, si quidem hoc argentum ferre speres.
Argyrippvs
Ten ego veham?
700
Libanvs
Tun hoc feras argentum áliter a me?
Argyrippvs
Perii hercle. si verum quidem et decorum erum vehere servom,
inscende.
Libanvs
Sic isti solent superbi subdomari.
asta igitur, ut consuetus es puer olim. scin ut dicam?
em sic. abi, laúdo, nec te equo magis est equos ullus sapiens.
Argyrippvs
Inscende actutum.
705
Libanvs
Ego fecero. hem quid istúc est? ut tu incedis?
demam hercle iam de hórdeo, tolutim ni badizas.
Argyrippvs
Amabo, Libane, iam sat est.
Libanvs
Numquam hercle hodie exorabis.
nam iam calcari quadrupedo agitabo advorsum clivom,
postidea ad pistores dabo, ut ibí cruciere currens.
asta ut descendam nunciam in proclivi, quamquam nequam es.
710
Argyrippvs
Quid nunc, amabo? quoniam, ut est libitum, nos delusistis,
datisne argentum?
Libanvs
Si quidem mihi statuam et aram statuis
atque ut deo mi hic immolas bovem: nam ego tibi Salus sum.
Leonida
Etiam tu, ere, istunc amoves abs te atque † ipse me adgredere
atque illa, sibi quae hic iusserat, mihi statuis supplicasque?
715
Argyrippvs
Quem te autem divom nominem?
Leonida
Fortunam, atque Obsequentem.
Argyrippvs
Iam istoc es melior.
Libanvs
An quid est homini Salute melius?
Argyrippvs
Licet laúdem Fortunam, tamen ut ne Salutem culpem.
Philaenivm
Ecastor ambae sunt bonae.
Argyrippvs
Sciam ubi boni quid dederint.
Leonida
Opta id quod ut cóntingat tibi vis.
720
Argyrippvs
Quid si optaro?
Leonida
Eveniet.
Argyrippvs
Opto annum hunc perpetuom mihi huius operas.
Leonida
Impetrasti.
Argyrippvs
Ain vero?
Leonida
Certe inquam.
Libanvs
Ad me adi vicissim atque experire.
exopta id quod vis maxime tibi evenire: fiet.
Argyrippvs
Quid ego aliud exoptem amplius nisi illud cuius inópiast,
viginti argenti commodas minas, huius quas dem matri.
725
Libanvs
Dabuntur, animo sis bono face, exoptata optingent.
Argyrippvs
Vt consuevere, homines Salus frustratur et Fortuna.
Leonida
Ego caput huic argento fui hodie reperiundo.
Libanvs
Ego pes fui.
Argyrippvs
Quin nec caput nec pes sermoni apparet.
nec quid dicatis scire nec me cur ludatis possum.
730
Libanvs
Satis iám delusum censeo. nunc rém ut est eloquamur.
animum, Argyrippe, advorte sis. pater nos ferre hoc iussit
argentum ad ted.
Argyrippvs
Vt temperi opportuneque attulistis.
Libanvs
Hic inerunt viginti minae bonae, mala opera partae;
has tibi nos pactis legibus dare iussit.
735
Argyrippvs
Quid id est, quaeso?
Libanvs
Noctem huius et cénam sibi ut dares.
Argyrippvs
Iube advenire quaeso:
meritissimo eius quae volet faciemus, qui hosce amores
nostros dispulsos compulit.
Leonida
Patierin, Argyrippe,
patrem hanc amplexari tuom?
Argyrippvs
Haec faciet facile ut patiar.
Leonida, curre obsecro, patrem huc orato ut veniat.
740
Leonida
Iam dudum est intus.
Argyrippvs
Hac quidem non venit.
Leonida
Angiporto
illac per hortum circum iit clam, ne quis se videret
huc ire familiarium: ne uxor resciscat metuit.
de argento si mater tua sciát ut sit factum—
Argyrippvs
Heia,
bene dicite.
745
Libanvs
Ite intro cito.
Argyrippvs
Valete.—
Leonida
Et vos amate.—
Asinaria. T. Maccius Plautus. ed. Friedrich Leo. Berlin. 1895.
Sponsored by Perseus Project, Tufts University.
Funding provided by The National Endowment for the Humanities.