Aeschylus Persians 215

Robert Potter (Translator)

but ſhou'd fortune frown,
The ſtate indeed preſumes not to arraign
His ſovereignty, yet how, his honour loſt,
250
How ſhall he ſway the ſceptre of this land? e

Persians. Aeschylus. Robert Potter (Translator). London. 1779.

Sponsored by Perseus Project, Tufts University.

Current edition Experimental

The Persians (OCR draft) (English) (The Persians. Robert Potter, 1779.)

Provisional text from uncorrected OCR; expect errors.

Editions (7)
Πέρσαι First1KGreek (Aeschyli Tragoediae. Sidgwick, Arthur, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.) — 256-289 focus
Πέρσαι Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, editor. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922.) — 256-289 focus
Πέρσαι (OCR draft) Experimental (Πέρσαι. Guilielmus Dindorfius, 1882.) — 215 focus
Πέρσαι (OCR draft) Experimental (Πέρσαι. Gottfried Hermann, 1852.) — 215 focus
οὔ σε βουλόμεσθα, μῆτερ, οὔτ᾽ ἄγαν φοβεῖν λόγοις,
οὔτε θαρσύνειν· θεοὺς δὲ προςτροπαῖς ἱκνουμένη,
215
εἴ τι φλαῦρον εἶδες, αὐτοῦ τῶνδ᾽ ἀποτροπὴν λαβεῖν,
τἀγαθ᾽ ἐκτελῆ γενέσθαι σοί τε καὶ τέκνοις σέθεν
καὶ πόλει φίλοις τε πᾶσι. δεύτερον δὲ χρὴ χοὰς
γῇ τε καὶ φθιτοῖς χέασθαι· πρευμενῶς δ᾽ αὐτοῦ τάδε
σὸν πόσιν Δαρεῖον, ὅνπερ φῂς ἰδεῖν κατ᾽ εὐφρόνην,
220
ἐσθλά σοι πέμπειν τέκνῳ τε, γῆς ἔνερθεν ἐς φάος·
τἄμπαλιν δὲ τῶνδε γαίᾳ κάτοχα μαυροῦσθαι σκότῳ.
μαντικῶς ταῦτα θυμόμαντις ὢν σοὶ πρευμενῶς παρῄνεσα·
εὖ δὲ πανταχῇ τελεῖν σοι τῶνδε κρίνομεν πέρι.
ΠΕΡΣΑΙ (OCR draft) Experimental (ΠΕΡΣΑΙ. Paul Mazon, 1920-1925.) — 215 focus
Πέρσαι (OCR draft) Experimental (Πέρσαι. N. Wecklein, 1885.) — 215 focus
οὔ σε βουλόμεσθα, μῆτερ, οὔτ᾽ ἄγαν φοβεῖν λόγοις
οὔτε θαρσύνειν, θεοὺς δὲ προστροπαῖς ἱκνουμένη,
εἴ τι φλαῦρον εἶδες, αὐτοῦ τῶνδ᾽ ἀποτροπὴν τελεῖν,
220
τὰ δ᾽ ἀγάθ᾽ ἐκτελῆ γενέσθαι σοί τε καὶ τέκνοις σέθεν
καὶ πόλει φίλοις τε πᾶσι. δεύτερον δὲ χρὴ χοὰς
γῇ τε καὶ φθιτοῖς χέασθαι· πρευμενῶς δ᾽ αὐτοῦ τάδε
σὺν πόσιν Δαρεῖον, ὅνπερ φῂς ἰδεῖν κατ᾽ εὐφρόνην,
ἐσθλά σοι πέμπειν τέκνῳ τε γῆς ἔνερθεν ἐς φάος,
225
τἄμπαλιν δὲ τῶνδε γαίᾳ κάτοχα μαυροῦσθαι σκότῳ.
ταῦτα θυμόμαντις ὤν σοι πρευμενῶς παρήνεσα·
εὖ δὲ πανταχῇ τελεῖν σοι τῶνδε κρίνομεν πέρι.
Aeschyli Persae (OCR draft) Experimental (Aeschyli Persae. Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff, 1914.) — 215 focus
Translations (7)
Persians Perseus (Aeschylus, Volume 1. Smyth, Herbert Weir, translator. London; New York: William Heinemann; G.P. Putnam's Sons, 1922. (Modernized by Perseus.)) — 256-286 focus
The Persians. (OCR draft) Experimental (The Persians.. Theodore Alois Buckley, 1849.) — 215 focus
We wish not, O mother, either to terrify too much by our words, or to cheer thee; but do thou, if thou hast seen aught disastrous, approach the gods with supplications, and implore of them to grant it may be averted, but that what is favourable may be accomplished for thyself, and for thy children, and for the city, and for all thy friends. And in the second place it is proper that thou pour libations both to the earth and to the departed. And gently make thy prayer that thy husband Darius, whom thou sayest thou didst see by night, would send good things for thee and for thy child, into the light of day from beneath the earth: and that what is contrary to these, being detained beneath the earth, may fade away in gloom. This advice have I given thee with kindly intent, auguring by my mind's judgment. And, touching these things, we judge that in all things there will come to thee a favourable issue.
LES PERSES (OCR draft) Experimental (LES PERSES. Paul Mazon, 1920-1925.) — 215 focus
voulons, ô mère, ni trop t'effrayer ni trop te rassurer. Adresse-toi d'abord aux dieux en suppliante et, si tu as eu quelque vision fâcheuse, demande aux dieux d'en détourner de toi l'achèvement, pour réaliser au contraire ce qui doit servir et toi et tes enfants, et ton pays et tous les tiens. Il te faut ensuite ver-
ser des libations à la Terre et aux morts ; puis, du fond de l'âme, supplie Darios, l'époux que tu dis avoir vu cette nuit, de ne t'envoyer de la terre au jour que des joies pour toi et ton enfant ; le reste, de le retenir, aboli à jamais, dans l'ombre souterraine. Voilà ce que, prophète inspiré par le cœur, je te conseille, du fond de l'âme ; et nous estimons
que pareils présages se réaliseront de tout point au mieux.
Eschilo, I Persiani: traduzione italiana di Ettore Romagnoli (OCR draft) Experimental (Eschilo, I Persiani: traduzione italiana di Ettore Romagnoli. Ettore Romagnoli, 1922.) — 215 focus
Troppo, o madre, sbigottirti non vogliam coi detti nostri,
240
né che troppo imbaldanzisca.
Fa' che ai Superi ti prostri,
a implorar che spersi mandino da te lungi i tristi auspici,
ed i buoni per te avverino, pel tuo figlio, per gli amici
tutti quanti, e per la patria.
245
Versa quindi libamenti
alla terra ed ai defunti.
E rivolgi preci ardenti
allo sposo visto in sogno, che dai baratri del suolo
ogni bene ai rai del giorno per te mandi e pel figliuolo,
250
e sotterra il mal trattenga, fra le tenebre nascosto.
Questo a te consiglia l'animo mio, presago e al ben disposto.
E che l'esito a ogni modo seguirà prossimo io stimo.
Aeschylus, Persae: versio Latina Ioannis Sanravii (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Persae: versio Latina Ioannis Sanravii. Ioannes Sanravius, 1555.) — 215 focus
Nolumus te ô mater neq; ualde uerbis terrere,
Neq; audaciorem reddere, deos uerò ſupplex ora.
Siue mala fuerint quæ uidisti, roga ipfos exitum ho
rum facere:
Hæc uerò bona eße perfecta tibi, filijs tuis,
190
Vrbiq;,ac amicis omnibus. fecundò uerò oportet lis
bationes
Terræ mortuis fundere. propitie uerò ſupplica
ad hæc,
Maritum Darium, quem dicis te noctu uidiſse,
195
Bona tibi mittere, & filio ex terra in lucem.
Contraria uerò his, detenta ſub terra tenebris obfcurari.
Hec tibi uates exiſtens, propoſui tibi manfuetė.
Bene tibi uerò undiq; accidere de his iudicamus.
English (E. D. A. Morshead, 1908) (OCR draft) Experimental (Aeschylus, Persians — Morshead translation. Wikisource transcription; speech corresp and card milestones aligned to Smyth perseus-grc2.) — 215 focus
Queen, it stands not with my purpose to abet these fears of thine,
210
Nor to speak with glozing comfort! nay, betake thee to the shrine!
If thy dream foretold disaster, sue to gods to bar its way,
And, for thyself, son, state, and friends, to bring fair fate to-day!
Next, unto Earth and to the Dead be due libation poured,
And by thee let Darius' soul be wistfully implored—
215
I saw thee, lord, in last night's dream, a phantom from the grave,
I pray thee, lord, from earth beneath come forth to help and save!
To me and to thy son send up the bliss of triumph now,
And hold the gloomy fates of ill, dim in the dark below!
Such be thy words! my inner heart good tidings doth foretell,
220
And that fair fate will spring thereof, if wisdom guide us well.
German (J. J. C. Donner, 1854; OCR review) (OCR draft) Experimental (Aeschylos. Deutsch in den Versmaßen der Urschrift. Stuttgart: Hoffmann, 1854. Native Donner line citations, Smyth card correspondence, selected textual readings and metrical facsimiles. Remaining OCR differences and unattributed reading notes are documented in the linked review inventory.) — 215 focus
Weder allzusehr beängsten, Mutter, soll dich unser Wort,
Noch dich allzusicher machen. An die Götter wende dich,
Flehe, daß sie's gnädig wehren, wenn du Grauenvolles sahst,
Und das Gute nur gewährend, segnen dich und deinen Sohn
Und das Reich und alle Treuen. Spende dann Trankopfer auch
205
Für das Erdreich und die Todten; flehe, daß mit holdem Sinn
Dein Gemahl Dareios, der dir, sagst du, Nachts im Traum erschien,
Gutes aus der Erde Tiefen sende dir und deinem Sohn,
Doch das Leid in Dunkel hülle, tiefgebannt im Erdenschooß!
So mit ahnungsvollem Geiste rath' ich treuergeben dir;
210
Doch vertrau'n wir, daß ein Gott dies Alles wohl zum Ziele lenkt.

Commentary

Critical apparatus to The Persians (OCR draft) (Latin and Greek critical apparatus to Gottfried Hermann's 1852 edition of The Persians.) focus

248. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-195

γῆς ἁπάσης: γρ.
καὶ γῆς ἁπάσης
vulgato superscriptum in Lips. Ἀσιάδος:
ἀσιάτιδος
Ven. A. Ald.
Ἀσίδος
Blomfieldius. πολίσματα:
πτολίσματα
Ven. B.

249. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-196

αἷα:
ἄνα
pro
αἷα
Lips.
γαῖα
Rob. Imitatur hunc versum Euripides Or. v. 1083.
καὶ δῶμα πατρὸς καὶ μέγας πλούτου λιμήν.
Ceterum animadvertat lector artem poetae, qui partim ut magnitudinem cladis apte demonstraret, partim ut a Persa haec dici spectatoribus indicaret, nuntium fecit non, ut solent fere nuntii, referre tantum quae gesta essent, sed cum magno motu et vociferatione accurrentem, priusquam rem enarret, deplorare sortem Persarum.

251. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-197

τὸ Περσῶν δ᾽:
τὸ δὲ περσῶν
Ven. A. Ald. Rob.
τὸ περσικὸν δ'
Vit. Lips. Colb. 2. sed in Vit. a sec. manu
περσικὸν
mutatum in
περσῶν
, et in Lips. supra scriptum γρ.
Τὸ περσῶν
. Ex Par. B. Faehsius affert
τὸ Περσῶν. γρ. καὶ Πέρσαις
.

252. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-198

ὤμοι:
ὤμοι
libri, etiam G. Solus Cantabr. 2.
ἰώ μοί μοί
. ἀγγέλλειν:
ἀγγέλειν
Vit. Lips. Post hunc versum G. Lips. Par. N. hunc inserunt,
στέργει γὰρ οὐδεὶς ἄγγελον κακῶν ἐπῶν
(
κακακῶν ἐπῶν
Lips.), qui versus est 277. Antigonae Sophocleae. Adscriptus est hic versus, sic quidem ut prius
εἰπών
fuerit, in margine M. Post sequentem versum eadem Sophoclis verba habet Rob.

253. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-199

ἀνάγκη:
ἀνάγκα
Ald. Rob. Eaedem et Ven. A.
ἀναπτύσαι
. πάθος: Post
πάθος
Ald. addit
πέρσας
.

254. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-200

Πέρσαι:
πέρσαι
M. G. Vit. Ven. A. B. edd. ante Brunckium. Merito hoc revocavit Porsonus. Neque enim iam nuntius haec secum ipse loquitur, sed Persas compellat. Atque egregie, ut in tanto malo, non reginam ab eo salutari, sed, quo est animi motu, simul omnes qui adsunt comprehendi facit poeta. Brunckius ex Par. B. receperat
Πέρσαις
, quod habet etiam Lips. Atque in Vit. quoque a sec. manu
σ
supra scriptum est. Neque quod Aldina, quae hic
πέρσαι
exhibet, in fine praecedentis versus habet,
πέρσας
, aliud est quam vitiose scripta varia lectio
πέρσαις
.

255. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-201

ἄνι᾽ ἄνια νεόκοτα καὶ δάϊ, αἰαῖ:
ἄνι᾽ ἄνια κακὰ
M. Lips.
ἄνι᾽ ἄνια καὶ
Vit.
ἄνια, ἄνια κακὰ
G. Turn.
ἄνια, ἄνια, κακὰ λυπηρὰ, λυπηρὰ
Ven. A. Ox. Ald. Rob. Ante
νεόκοτα
litura aliquot litterarum in M.
νεότοκα
Rob. γρ.
νεοτόκα
superscriptum vulgato
νεόκοτα
in Lips.
καὶ δάϊ αἱ αἱ
M.
καὶ δάϊ' αἳ αἳ
Vit. Lips.
δάϊ αἳ αἴ
, omisso
καὶ
, G.
καὶ δάϊα. αἳ αἳ
edd. vett. Patet
λυπηρά, λυπηρά
explicationis caussa adscriptum esse. Sed
κακὰ
non minus interpretis est. Scribendum
ἄνι᾽ ἄνια νεόκοτα καὶ δάϊ, αἰαῖ.
Constat versus ex dochmio et dochmio hypercatalecto.

256. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-202

διαίνεσθε:
διαίνεσθαι
G. Ald.
σαίνεσθαι
, superscripto ultimis litteris
θε
, Mosc.
διαίνεσθαι δάκουσι
, inserta vitiose scripta interpretatione
δάκρυσι
, Rob.

257. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-203

ὡς πάντα γ' ἔστ' ἐκεῖνα:
ὡς πάντα γ' ἔσται κεῖνα
Vit. Mosc. In Vit. recentior manus
ἀκεῖνα
fecit.
ὡς πάντα γ᾽ ἔσ᾽ ἐκεῖνα
Lips.
ὡς πάντ᾽ ἔστ' ἐκεῖνα
Ald. Rob. In
ὡς
particula errat scholiastes: significat ea hic nam.

258. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-204

καὐτὸς δ᾽: Hunc versum omittit Lips.
αὐτὸς δ'
Porsonus,
καὐτός δ'
cum Cantabr. 2. Blomfieldius, ne scilicet
καί
et
δέ
in uno enuntiato coniungerentur.
δ'
secunda manus addidit in Vit.

259. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-205

μακροβίοτος ὅδε τις:
μακροβίωτος
Lips.
ὁ δέ γέ τις αἰὼν
M.
ὧδε γέ τις αἰὼν
Ald.
αἰὼν ὅδε γε τις
Cantabr. 2.
ὅδε γέ τις αἰὼν
ceteri. ἐφάνθη:
ἐφάνη
G. Vit. Cantabr. 2. Par. A. N. aliique nonnulli.
ἐφαάνθη
Ven. A. Cantabr. 1. Par. B. C. Ox. Ald. Turn. idque supra scriptum in G.
ἐφάνθη
recte M. Lips. Rob. Metrum unam syllabam deleri postulat, quod quum fieri possit scribendo
μακρόβιος
, tamen
γε
potius delendum est, quod hic rectius omittitur.

260. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-206

γεραιοῖς:
γηραιοῖς
Ven. A. Ald. Rob.
γεραιοῖς δ᾽
Lips.

261. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-207

παρών τε:
παρών τε
M. G. Vit. Lips. Cantabr. 2. Mosc. Par. N.
παρών γε
edd.

262. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-208

Πέρσαι:
πέρσαις
, Rob. Ceteri
πέρσαι
, in iisque Lips. in quo supra scriptum γρ.
πέρσαις
. φράσαιμ᾽ ἂν οἷ᾽:
φράζαιμ᾽ ἂν οἷα
G.

263. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-209

ὀτοτοτοῖ:
ὦ το τοῖ τοῖ
M.
ὀττοτοτοῖ
G.
ὀττοτοὶ
Vit.
ὀττοτοῖ
Lips.
ὀττοτοτοίτοι
Ven. A.
ὀτοτοτοὶ τοὶ
Ald.
ὁτοτοιτοῖ τοὶ
Rob.
Ὀττοττοὶ
Turn.
ὀττοττοτοι
Ven. B. Vict. ceteraeque edd. ante Porsonum, qui
ὀτοτοτοῖ
restituit. μάταν:
μάτην
Vit.

264. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-210

τὰ πολέα:
τὰ πολλὰ
libri. Scripsi
τὰ πολέα
. Eodem modo Lachmannus. V. ad v. 270.

265. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-211

γᾶς:
γᾶς
, superscripto
η
, Lips.
γῆς
Ald. ἀπ' Ἀσίδος:
ἀπ' ἀσιάδος
G. Lips. aliique nonnulli et Rob.
ἐπ' ἀσιάδος
Vit. ἦλθ᾽:
ἦλθεν
Vit. Lips.

266. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-212

δίαν:
δίαν
Vit. edd.
δίαν
M. G.
δία
Lips.
δαΐαν
codex Lambethanus, unde
δάϊαν
Blomfieldius. Ἑλλάδα:
Ἕλλάδα
Lips.

267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-213

πλήθουσι:
πλήθοισι
Vit.

268. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-214

πρόςχωρος:
πρόχωρος
Lips. Ven. A. Mosc. Ox. Ald. quo spectat interpretatio
εὐρύχωρος
in Vit.

269. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-215

ὀτοτοτοῖ: hic recte M.
ὀττοτοῖ
G. Lips.
ὀττοτοὶ
Vit.
ὀττοτοτοὶ
Ven. A. Ald.
ὀττοτοιτοι
Rob.
ὀττοττοὶ
Turn.
ὀττοττοτοῖ
Ven. B. Vict. ceteraeque ante Porsonum editiones.

270. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-216

ἁλίδονα: Libri omnes
ἁλίδονα σώματα
, nisi quod Par. G. habet
ἁλίδονα σώματον
, in Par. B. autem, etiam Bekkero teste,
ἁλιδνὰ
adscriptum est. Hoc si verum putatur, servandum in strophico versu
τὰ πολλά
. V. Epit. doctr. metr. §. 253. et 271. ed. alt.

271. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-217

κατθανόντα:
καταθανόντα
Vit.

272. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-218

πλαγκτοῖς:
πλακτοῖς
Vit. Lips. Lambeth. et Lips. quidem cum hac adnotatione, γρ.
πολυπλάκτοις, ἢ ἐν αἷς ταῦτα πλανῶνται
. διπλάκεσσιν:
διπλάκεσιν
G. Vit. Lips. Ven. B. Ald. Rob.
διπλάκεσσιν
edd. inde a Turn. et sic M. In explicando hoc vocabulo laborant scholiastae. Quorum qui hanc explicationem adscripsit,
ὡς ἂν εἴποι τις διαύλοις· τὰ γὰρ κύματα ἐκχεῖται καὶ ὑπονοστεῖ
, in mente habuit hoc Euripidis Hec. v. 29.
πολλοῖς διαύλοις κυμάτων φορουμένας.
Stanleius auctor fuit, ut de tabulis navium haec vox acciperetur. Sed haec quoque interpretatio fundamento caret. Solus Sanravius de vestibus mersorum in mari fluctuantibus cogitavit, vertit enim in errabundis diploidibus.
Δίπλαξ
quum proprie adiectivum esset, tamen etiam pro substantivo usurpari solitum est, sic quidem ut pallium significaret. Pallium autem quum grammatici duobus modis
δίπλακα
dici tradant, vel quod ex duplicato filo contextum sit, quod etiam
δίμιτον
vocetur, vel quod ob latitudinem in gestando duplicetur, haec posterior explicatio et ipsa per se probabilior videtur et valde confirmatur similium nominum comparatione. Hesychius
δίπλακα, διπλῆν, μεγάλην διπλοΐδα, ὥςτε διπλῇ χρῆσθαι
. Idem
διπλοΐδα, διπλουμένην χλανίδα ἐν τῷ φορεῖσθαι
. Idem
διπλῆν, διπλασίονα, καὶ μεγάλην
, quod pertinet ad Il. X. 134. ubi poeta
χλαῖναν
commemorat
διπλῆν, ἐκταδίην
. Idem Hesychius
δίβολον φάρος, διπλοῦν
, et
διβόλους χλαίνας, οἳ μὲν διμίτους, οἳ δὲ διπλᾶς
. In primis ea quam praetulimus explicatio eo confirmatur quod notam illam Cynicorum duplicem vestem Antipater Sidonius epigr. 61.
ἔσθος διπλάδιον
, epigr. autem 82.
δίπλακα
vocat. Plura in hanc rem collegerunt Salmasius ad Tertull. de pallio p. 396. seqq. Iungermannus ad Poll. VII. 47. Iacobsius Anthol. vol. II. p. I. p. 57. seqq. Videtur igitur Aeschylus
πλαγκτοὺς δίπλακας
amplas Persarum vestes dicere, quae in mari nantibus mortuis late expansae huc illuc ferebantur. Ita Rufinus epigr. 38. comas fuitantes dicit
τρίχας τὰς ἐπὶ τοῖς σοβαροῖς αὐχέσι πλαζομένας
.

273. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-219

ἀπώλλυτο:
δ᾽ ἀπόλλυτο
, ad
υ
supra adscripto
οι
, Vit.
δὲ ἀπώλλετο
Lips.
ἀπώλετο
adscriptum in Par. B.

274. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-220

στρατός:
λεὼς
G. Par. K. In G.
στρατός
tamquam explicatio supra scriptum. Lips. vulgatum
στρατὸς
habet, sed supra adscriptum γρ.
λεώς
. ναΐοισιν:
ναΐοισι
M. Vit. Lips. Ven. B. Par. B. edd. vett. Sed in Lips. penultimae syllabae
ι
superscriptum.
ναΐοισι
Ven. A.
ναΐοισιν
G. Par. A. N. et adscriptum in Par. B. ut ex Brunckii adnotatione colligas..
ναΐοισι
Cantabr. 1. ἐμβολαῖς:
ἐν βολαῖς
M.

275-278. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-221

ΐϋζ' ἀποτμον δαΐοις δυςαιανῆ βοάν, ὡς πάντα παγκάκως θεοὶ ἔθεσαν, αἰαῖ, στρατοῦ φθαρέντος.: Libri
ἴϋζ᾽ ἄποτμον βοὰν δυσαιανῆ πέρσαις δαίοις, ὡς πάντα παγκάκως ἔθεσαν, αἱ αἱ στρατοῦ φθαρέντος
, nisi quod in paucis variant.
ἴϋζε
M. Lips. Par. C. N. Ald. Turn.
ἴϋζε
Vit. Tum
βοάν
, superscripto
η
ad
α
, Lips. Deinde Faehsius ex Par. B. affert γρ.
καὶ δυσεανῆ ἤγουν πολυποίκιλον
. Tum
πέρσαισῶν
, duabus scripturis,
πέρσαις
et
περσῶν
coniunctis, Par. N. Deinde
ὡς πάντα παγκάκως
M. Vit. Cantabr. 1. 2. Mosc. Par. F. H. I. N. Ald. Rob. Sic etiam, ut Bekkerus adnotavit, Par. B. ex quo Faehsius p. 182.
ὡς παγκάκως πάντα
affert, quod est in edd. Turn. et Vict.
ὡς πάντα κάκως
G.
ὡς πάνπαγκάκως
Lips. Deinde
ἔθεαν
Ald. Denique
αἳ αἳ
M.
αἳ αἳ
G. Vit. Lips. edd. vett. Hae lectiones omnes quum nihil contineant quo metra, quae in antistropha valde diversa sunt, exaequentur, apertum est maiorem corruptelam aut hic aut in antistropha latere. Accedit quod dubitari non potest, quin, ut particula
ὡς
utrobique eundem in numeris locum obtinet, ita idem observatum fuerit in nomine
δαίοις
. Id igitur aut in stropha aut in antistropha ex sede sua dimovendum est. In antistropha id non videtur probabili ratione fieri posse. In stropha igitur vitium quaerendum est. Ac diu est quum
Πέρσαις
eiiciendum esse suspicatus sum, in qua coniectura confirmavit me illud quod in Par. N. scriptum est
πέρσαισῶν
, quod indicio esse videtur dubitasse interpretes utrum
δαίοις
de hostibus Persarum, an de ipsis Persis, clade bellica afflictis, intelligendum esset. Vicit tamen posterior explicatio, quae sane probanda est, ita ut, quum in margine adscriptum ab interprete esset
Πέρσαις δαίοις
, id pro emendata lectione habitum alieno loco in ipsa poetae verba illatum sit. Itaque
Πέρσαις
delevi. Praeterea verba
βοὰν δυσαιανῆ
inverso ordine collocanda esse antistropha docuit. Deinde sequenti versui aliquid ad integritatem deest. Atque hic quoque duae proditae sunt ab interpretibus explicationes verbi
ἔθεσαν
, quum in G.
οἱ Πέρσαι
, in Vit.
οἱ θεοὶ
adscriptum sit. Si de diis haec intelligenda sunt, nominari deos oportuit. Ac restituitur metrum, si ante
ἔθεσαν
hoc ipsum nomen
θεοὶ
inseritur praetereaque
πάντα
in
πάντα
mutatur. Scripsi igitur
ἴϋζ᾽ ἀποτμον δαίοις δυςαιανῆ βοάν, ὡς πάντα παγκάκως θεοὶ ἔθεσαν, αἰαῖ, στρατοῦ φθαρέντος.

279. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-222

ἔχθος:
ἔχθος
ad
ἔχθος
adscriptum in Par. B.

280. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-223

Ἀθηνῶν: Post
Ἀθηνῶν
comma habent Ald. Rob. Turn. Omittunt interpunctionem Vict. et reliquae editiones, male, si quid video. Inficetum enim videtur nuntium de eo loqui, quam ipse ingemiscat. Gravis autem est sententia, si dicit nam ingemisco, quum recordor, quo indicat vel recordationem mali tantam vim habere ut a gemitibus temperare sibi nequeat, ex quo colligi posse quantum praesentibus videri istud malum debuerit.

281. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-224

στυγναί γ': Brunckius dedit
στυγναί γ' Ἀθῆναι
. Et habet M.
στυγναί γ' ἀθῆναι
. Ex Par. B.
δ'
, superscripto
γ'
, ex Par. C.
γ'
, superscripto
γ'
, ex Ven. A. et Ox.
θ'
adnotatum est.
στυγναὶ δ' ἀθῆναι
G. Ald. Rob.
στυγναὶ δ᾽ ἀθῆναι
Vit. Lips.
στυγναὶ δ᾽ Ἀθῆναι
Turn.
στυγναὶ ἀθῆναι
Ven. B. Et
ἀθῆναι
quidem habent etiam Par. B. F. I. N. Acquiescendum erat in plerorumque librorum lectione. Nam
δέ
particula continuat orationem iis quae chorus postrema dixerat ut v. 297. 475. Ceterum Lips. Ald. Rob. interpungunt post
Ἀθῆναι
, nomine
δαίοις
ad sequentia relato. Recte inde a Turn. post
δαίοις
interpunctum est.

282. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-225

μεμνῆσθαί τοι:
μεμνῆσθαί τε
Vit. Lips. Ven. A. Mosc. Par. N. πάρα:
παρεὶς
pro
πάρα
Ven. A. quod natum ex interpretatione
πάρεισι
.

283. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-226

Περσίδων:
τῶν περσίδων
Vit. Lips. Mosc.

284. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-227

ἠδ᾽ ἀνάνδρους: omittit Lips. Boeckhius in praefatione lectionum aestivarum a. 1827. p. 12. scribendum esse coniecit
εὔνιδας ἔκτισσαν ἠδ᾽ ἀνάνδρους
.

285. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-228

NA: Praeclare Atossa regiam maiestatem et huc usque silentio conservavit et nunc gravitate orationis tuetur.

286. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-229

κακοῖς:
κακοῖσιν
Lips. ὑπερβάλλει:
ὑπερβάλλοι
Vit.

288. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-230

βροτοῖς:
βροτοὺς
Lips. Rob. sed in Lips.
οις
supra scriptum.
βροτοῖς
M. G. aliique et Ald. Turn. Idem ex corr. Vit. quum antea
βροτοὺς
scriptum fuisset. Propter exquisitiorem structuram praeferendum videtur
βροτοῖς
. Nam ne quis putet traiectionem verborum indicio esse potius
βροτοὺς
scriptum fuisse a poeta, hoc argumentum nihil probare moneo. Etenim
βροτοῖς
ideo ante
φέρειν
collocatum est, quia non
φέρειν
, sed
βροτοῖς
primariam notionem esse poeta voluit, quod idem est ac
νοῖς οὖσι βροτοῖς
, quoniam mortales sumus.

290. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-231

κεἰ:
καὶ εἰ
, superscripto ad
καὶ
a sec. manu
κ
, M.
εἰ
Rob. στένεις:
στένοις
Par. N. Ald. Rob.

292. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-232

ἀρχελείων:
ἀρχελείων
, sic, supra scripta glossa
λαῶν ἀρχόντων
, M.
ἀρχελείων
G. Vit. Lips. et ceteri, ut videtur, omnes praeter ed. Rob. in qua
ἀρχελάων
est.
Ἀρχέλειος
pariter ac Minervae nomen
ἀγελεία
a voce
λεία
deductum est, quod etsi praedam ex armentorum gregibus constantem plerumque significat, tamen etiam simpliciter de gregibus dicitur, ut apud Sophoclem Ai. v. 26. Hesychius
λείη, ἡ τῶν θρεμμάτων ἀγέλη
. Eodem pertinent apud eundem
λήϊτα, κτήνη
, οι
ληΐη, προνομία, οἰκονομία, βοσκήματα
. Intelligendi sunt igitur ductores gregum, quemadmodum Apollonius in lexico Homerico scribit,
ἀγελείην, λείας ἄγουσαν, οἷον λάφυρα. ἔνιοι δέ, ἄγουσαν τοὺς ἐπὶ πόλεμον ὄχλους
, recte ille de hoc quidem nomine addens
βέλτιον δὲ τὸ πρότερον
. ἐπὶ σκηπτουχίᾳ:
ἐπὶ σκηπτουχίᾳ ταχθεὶς
aut praefectum eunuchorum aut aliquem ex illis corporis custodibus significat. Hoc posterius probabilius videtur, quod omnes isti eunuchi
σκηπτοῦχοι
appellabantur: v. Xenoph. Cyrop. VII. 3, 16. VIII. 1, 38. 3, 15.

293. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-233

ἄνανδρον:
ἄναρχον
sola ed. Rob. Ceteri libri, quod sciam, omnes recte
ἄνανδρον
. Dictum hoc est de eo quod deserta a morientibus acie consequitur. Similiter Sophocles Oed. R. v. 58.
ἔρημος ἀνδρῶν μὴ ξυνοικούντων ἔσω.
ἠρήμου:
ἠρήμα
Lips. Idem et Mosc.
θανεῖν
, uterque supra scripto
ών
.

294. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-234

βλέπει φάος: Scholiastes Aristophanis ad Ran. v. 1060. hunc versum afferens habet
βλέπει φάος
, quam scripturam lectioni librorum Aeschyli omnium
φάος βλέπει
praeferendam iudicavi, quod hic aperte melior est ordo verborum, vocabulo
βλέπει
, in quo primaria vis est, primarium locum obtinente. Et quum saepissime
φάος
ultimum in versu locum occupet, tum in formula
βλέπειν φάος
id fieri videmus. Supra v. 258.
καὐτὸς δ᾽ ἀέλπτως νόστιμον βλέπω φάος.
Scriptor Rhesi v. 971.
ἀνθρωποδαίμων κείσεται βλέπων φάος.
Ceterum magna est ars poetae in iis quae nuntius dicit: qui consternatus adhuc clade primo id quod summum erat, regem salvum esse, paucis verbis profligat; deinde, ut solent qui in re nova magnaque initium narrandi invenire nequeunt, plurima raptim et confuse comprehendit; tum denique, tranquillior factus, rem omnem ordine exponit.

295. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-235

δώμασιν:
δόμοισι
G. aliique nonnulli.
δώμοισι
, mutato
ω
in
ο
, Vit.
δώμασι
Lips. Ald. Rob. Turn. In Lips. γρ.
δόμοισι
supra scriptum.
δώμασιν
M.

296. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-236

ἦμαρ:
ἦμαρ
M. Rob. μελαγχίμου:
μελαγχείμου
Ven. A. Ald. Rob.

297. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-237

ἵππου: Post
ἵππου
unius litterae litura in M.

298. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-238

στύφλους: Libri
στύφλους
. Brunckius
στυφλούς
. V. ad v. 80. παρ᾽ ἀκτὰς:
παρ' ἀκταῖς
Lips.
παρακταῖς
Mosc. Σιληνιῶν:
σιληνιῶν
M.
σιληνίων
Mosc. Ceteri
σιληνιῶν
. Scholiastes
Σιληνίαι αἰγιαλὸς Σαλαμῖνος τῆς λεγομένης Τροπαίου ἄκρας, ὡς Τιμόξενος ἐν τῷ περὶ λιμένων φησί
. Sic M. Hesychius
Σιληνίαι, τῆς Σαλαμῖνος, πλησίον τοῦ λεγομένου Τροπαίου
.

299. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-239

χιλίαρχος: 1η
χιλίαρχος
lituram post
χι
habet M.
χιλιάρχης
ex corr. G. antea
χιλίαρχος
. Δαδάκης:
δαρδάκης
Lambeth. Par. K. πληγῇ:
πληγείς
Par. N. et Vit. sed Vit. supra scripto
η
.

300. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-240

ἀφήλατο:
ἀφήλλατο
Vit. Lips. paucique alii et Ald.

301. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-241

Τενάγων:
τανάγων
Ven. A. Ox. Ald.
τενέγων
Rob. ἀριστεύς:
ἀριστεὺς
Blomfieldius. Libri
ἄριστος
. Βακτρίων:
βακτηρίων
Lips. ιθαγενής:
ἰθαιγενὴς
M. Ven. B. Rob. Ceteri
ἰθαγενής
.

302. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-242

θαλασσόπληκτον:
θαλασσόπληκτον
, supra adscripto ad penultimam syllabam
αγ
, Ven. B.
θαλασσόπλακτον
Ven. A. et aliquot alii.
θαλασσόπλακτον
Par. C. H. νῆσον:
νῆσος
Par. G.
πόλει
G. Adolphus Emperius in Actis soc. Graecae I. p. 363. scribendum coniecit
σποδεῖ
. Non probo.

303. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-243

κἀργήστης:
καργήστης
M.
καργήστρης
G.
καργίστης
Vit.
κάργιστης
Lips.

304. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-244

οἵδ᾽:
οἵ
M.
οἵδ'
Lips. πελειοθρέμμονα: Ad finem versus γρ.
σαλαμῖνα
supra scriptum in Lips. Intelligit Salaminem scholiastes. Hesychius
πελειοθρέμμονα νῆσον
in lexico suo posuit, cui addita est aliena ab his verbis adnotatio
Ἀριστοτέλης φησὶ διαφέρειν περιστερὰς καὶ πελειάς
. Sed referendum huc est quod modo corrupte apud eum scriptum est
πελεστόθρην νῆσον, τὴν Σαλαμῖνα
. Salaminem anates potius quam columbas aluisse Butlerus ex Eustathio p. 284, 44. colligit. Stanleius quod columbas summa cura ibi nutritas existimavit, quum ex Homero discatur eam insulam Veneri sacram fuisse, negligenter inspexerat hymnum minorem Veneris (X), in quo Cypriam Salaminem respici apertum est,
χαῖρε θεὰ Σαλαμῖνος ἐὐκτιμένης μεδέουσα καὶ πάσης Κύπρου.
Equidem apud Aeschylum, praesertim praegressa modo mentione Salaminis, unam ex adiacentibus parvis insulis intelligendam puto.

305. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-245

κύρισσον:
κύρισσον
cum coronide Brunckius. V. praef. ad Eur. Bacchas p. XIII.

306. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-246

γειτονῶν:
γειτόνων
Ald. Rob. et ante correctionem M. Vit.
γείτονες
, sed adscripto γρ.
ων
, Cantabr. 1. Αἰγυπτίου:
αἰγυπτίαι
, ad ultimam litteram supra adscripto
ου
, Lips. Mosc.
αἰγυπτίου
Par. N. et adscriptum in Par. B.

307. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-247

Ἀδεύης:
ἀδεύης
ut ceteri Lips. sed supra scriptum γρ.
ἀδάης
. Eo pertinere videtur quod in G. supra scriptum est,
πλήρης
, quamquam hic quoque codex
ἀδεύης
habet. Φερεσσεύης:
φερεσσεύης
Cantabr. 1. Lambeth. Par. A. B. C. N.
φερεσέυης
Cantabr. 2.
φερεσεύης ὁ
Ven. B.
φεσεσσεύης
G.
φαρεσσεύης
Par. K.
φερεσέβης
Ald.
Φερεσσέβης
Turn.
φρεσεύης
M. Mosc.
φρεσσεύης
Vit.
φρεσέβης
, mediae syllabae in
ε
vel contra mutato, Lips. γρ.
φερεσκεύης
supra adscriptum in Lips.
φρεδεύης
Rob.

308. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-248

Φαρνοῦχος, οἵδε ναὸς ἐκ μιᾶς πέσον:
καὶ φαρνοῦχος
Ven. A. Ox. Par. G. Ald.
καὶ φανοῦρχος
Rob.
οἵ τε
M. Vit. Lips. Par. C. N. aliique et Rob. Ex Par. B.
οἵγε
, supra scripto ad prius vocabulum γρ.
οἵτε
, notavit Bekkerus.
οἵ γ' ἡ
Cantabr. 1. Par. H.
οἵδε
G. Ald. Tum
ναὸς ἐκ μιᾶς πέσον
libri, nisi quod
νηὸς
habet Par. H. et Turn.
ναὸς
supra scripto
η
Vit. Cantabr. 1.
νεὼς
Ald. Rob.
πέσαν
G. Par. C.
πεσὼν
ante corr. M. Vauvillersius ad Soph. Phil. 374. vol. II. p. 47. scribendum coniecit
οἵδε ναὸς ἔπεσον ἐκ μιᾶς
, idque Porsono aliisque placuit. Sed hoc ingrato verborum ordine corrumpuntur numeri. Scribendum putavi
οἵδε ναὸς ἓν μιᾶς πέσος,
hi unius navis iactura fuerunt.

309. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-249

Μάταλλος:
μάταλλος
M. Vit.
μάταλος
Lips. Mosc.
μάτταλος
Ald.
μέταλλος
G.
μέταλλος
Ven. B. Par. C. L. Rob. Turn.

311. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-250

πυρσὴν:
πυρσὴν
Porsonus.
πυρσὰν
M. et plerique, ut videtur, codices et Turn.
πυρσὰν
G. Vit. Lips. Cantabr. 1. Mosc. Par. C. Ald. Rob. δάσκιον:
δάσκειον
M. G. Lips. Mosc.

312. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-251

ἔτεγγ':
ἔταγ'
Lips. πορφυρᾷ:
πορφυρέᾳ
M. Ceteri
πορφυρέᾳ
. Porsonus
πορφυρᾷ
. Sed videntur tragici a forma
πορφυροῦς
, ut vulgaris sermonis propria, abstinuisse, ideoque contractionem praetulisse eam in qua leviter audiretur
ε
, ita ut non efficeret syllabam. Non obstant versus ex Stheneboea Euripidis ab Athenaeo p. 421. F. allati, ubi
βιὸς δὲ πορφυροῦς θαλάσσιος
valde torsit criticos. Scribendum est enim
βίος δὲ πορφυρεὺς θαλάσσιος
. Loquitur, ut reliqua ostendunt, piscator, quem quo minus dubites unum ex illis intelligendum esse, qui
πορφυρεῖς
, captores purpurarum, vocabantur, facit alius Euripidis locus in Iph. Taur. v. 262.
ἦν τις διαρρὼξ κυμάτων πολλῷ σάλῳ κοιλωτὸς ἀγμός, πορφυρευτικαὶ στέγαι.

313. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-252

Μάγος:
μάγος
M. G. Vit. Lips. Ven. A. Rob. Accentum correxit Turn.
μάγος
Ald. Magos gentem esse circa Mediam Stanleius docuit ex Herodoto I. 101. et Stephano Byzantio in v.
Μαρία
. Addi poterat Plinius H. N. VI. 26 (29). Ἄραβος:
ἄραβος
M. Vit. Lips. Ven. B. Turn.
ἄραβος
Ven. A. Ox. Ald. Rob.
ἄραβος
G. Par. B. Ἀρτάμης:
ἀρτάμης
Lips. Ald. Turn. sed in Lips. γρ.
ἀρσάβης
supra adscriptum.
ἀρσάκης
Rob.
ἀρτάβης
M. G. Vit. Par. K. L. sed in Vit.
β
a sec. manu in litura scriptum, in M. puncto notatum.
ἀρσάκης
Cantabr. 1.

314. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-253

NA: Hunc versum post sequentem collocant Vit. Lips. sed in Vit. error additis numeris correctus.
σκληρᾶς:
σκαληρᾶς
, sed supra γρ.
σκληρᾶς
, Vit.
μέτοικος:
ἔποικος
G. Lips. aliique nonnulli.
κατέφθιτο:
κατέφθιτο
, supra scripto
κ
, Lips.

315. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-254

Ἄμηστρις:
Ἄμηστρις
Brunckius.
ἄμηστρις
M. Par. A. B. edd. ante Brunckium.
ἀμίστρις
Vit. Lips.
ἀμίστρης
G. Ven. A. Par. L. V. ad v. 22. Ἀμφιστρεύς:
ἀμιστρεύς
Lips.
ἀμφιτρεύς
Par. C.

316. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-255

Σάρδεσιν:
σάρδεσιν
M. Lips.
σάρδεσι
G. Vulgo
Σάρδεσι
.
Hunc versum, quod quartam a fine syllabam in vocabuli exitu longam habet, depravatum esse existimavit Porsonus in supplemento praefationis ad Hecubam p. XXXV. simulque eam suspicionem alio firmare studuit argumento. Ariomardus, inquit, supra 38. Thebarum praefectus erat. Cur igitur Sardibus luctuosa esset eius mors? Hoc, ut opinor, sentiens scholiastes addit,
πατρὶς γὰρ αἱ Σάρδεις αὐτῷ
. Sed potius existimo versum unum vel plures excidisse, ubi Sardium praefectus, fortasse Mitragathes vel Arceus, nominaretur.
νωμῶν, ὅ, τ᾽ ἐσθλὸς Ἀριόμαρδος...
Σάρδεσι πένθος παρασχών.
Expleat hiatum, si potest, sagax lector; sed id simul curet, ut verbum
Ἀριόμαρδος
vocalis sequatur. Ipse postea sic explevit,
νωμῶν, ὅ,τ᾽ ἐσθλὸς Ἀριόμαρδος *Σαρδέων
βολαῖσι πιστός, Μιτραγάθης τε* Σάρδεσι
πένθος παρασχών.
Sed nomen proprium, ut aliis in rebus, ita hoc quoque in genere idoneam excusationem suppeditat. Repugnantia autem illa circa patriam Ariomardi nulla prorsus est, si scholiastam, recte et prudenter monentem, audire voles. Nam, ut satis ex Herodoto intelligi potest, non suis quisque popularibus erat praefectus, nisi qui inferioris ordinis duces erant, uti VII. 96. 97. narrat, sed ut quisque apud regem vel generis propinquitate vel gratia dignissimus censebatur, ita ei alia atque alia committebatur provincia. Quamobrem etsi Herodotus VII. 67. 68. duos in exercitu Persarum memorat Ariomardos, tamen Aeschylum, qui nullo eos nomine distinguit, sed semper ut de uno loquitur, unum eundemque ubique in mente habuisse certissimum est. Qui si Sardibus natus Aegyptiis praefuit, tantum abest ut non recte dicatur Sardibus luctuosus obisse, ut, si haec esset repugnantia, simul duo alii loci in eandem vitii suspicionem inciderent. Nam ipse ille quem Porsonus commemorat Arceus vel Arcteus, qui v. 45. dux vocatur Lydorum qui Sardibus advenerant, v. 306. dicitur
πηγαῖς Νείλου γειτονῶν Αἰγυπτίου
. Non videtur enim dubitari posse quin utroque loco de eodem viro sermo sit. Susiscanes autem, ab Nilo secundum v. 35. profectus, infra v. 934.
Βάτανα
dicitur reliquisse. Quare maneat posthac Aeschyli Ariomardo et imperium Aegyptiorum et patria Sardes.

317. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-256

Σεισάμης:
σεισάμης
M. Par. B. et ut videtur Par. A.
σησάμης
Vit. Par. N. et sic Brunckius ex v. 956.
σισάμης
G.
εἰσάμης
Ven. B.
σισάρμης
Lips. Cantabr. 2. Par. K. L.
σεισάρμης
Ven. A. Ox. et adscriptum in Par. B.
σεισάρκης
Ald. Rob. Turn. Post hoc nomen
θ'
addunt G. Par. A. B. K. Non addunt M. Vit. Lips. Ven. A. Ald. Rob. Turn.

318. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-257

Θάρυβίς τε:
θαρυβίς τε
G.
θάρβις τε
Ald.
θάβυρίς τε
adscriptum in Par. B.
θάρμις τε
Ven. B. Rob. πεντήκοντα πεντάκις:
πεντηκοντοπεντάκις
ante sec. manus correctionem Vit.

319. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-258

Λυρναῖος: Stephanus Byzantius
Λυρνησσός, πόλις Τρωϊκή, μία τῶν ἕνδεκα τῶν ἐν τῇ Τρῳάδι. τὸ ἐθνικὸν Λυρνήσσιος. Αἰσχύλος δὲ Πέρσαις ὡς ἀπὸ τοῦ Λύρνα ἢ Λύρνη Λυρναῖος
.

320. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-259

εὐτυχῶς:
νεῖται εἰ εὐτυχῶν
Rob.
εὐτυχής
, sed correctum in
εὐτυχῶς
, G.

321. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-260

Συέννεσίς τε:
σύννεσίς τε
M. Par. H. K. N.
σύνεσίς τε
G. Lips. Ven. B. Cantabr. 1. Mosc. Ox. Par. G. L. Ald. Rob.
συνεσιά τε
a pr. manu,
συνέσις τε
a sec. manu Vit.
Συέννεσίς τε
Turn. Apud Herodotum VII. 98.
Κίλιξ Συέννεσις Ὠρομέδοντος
commemoratur. πρῶτος εἰς εὐψυχίαν:
πρῶτος αὐτὸς εἰς εὐψυχίαν
G. Lips. Ven. B. Cantabr. 1. 2. Par. C. K. L. nisi quod
ἀψυχίαν
habet G. Est haec haud dubie grammatici alicuius mutatio, propter falsum nomen
Σύνεσις
facta, ut versus constaret.

322. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-261

Κιλίκων:
ἀκιλικίων
Ald. ἔπαρχος:
ἄπαρχος
sic M.
ἄπαρχος
Vit. a pr. manu et Lips. Ven. A. Ald. Turn.
πάραρχος
Rob. et reliquae ante Brunckium editiones.
ἄρχος
Par. L.
πάραρχος
Ven. B. Par. N. et adscriptum in Par. B. Id Brunckius posuit. In Vit. quod a prima manu est
ἄπαρχος
, a secunda ita mutatum est, ut nescias utrum
ἔπαρχος
an
ὕπαρχος
legi debeat. Praestat fortasse
ἔπαρχος
, vocabulum Herodoto, Xenophonti, aliis de satrapa usitatissimum, de quo dixerunt Wesselingius ad Herod. V. 20. Dorvillius ad Charit. p. 407. seqq. sive p. 448. ed. Lips.

323. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-262

ἐκπρεπῶς: Vulgata lectio est
εὐκλεῶς
. Sed
νηλεῶς
habent G. Cantabr. 1. et in Par. B. adscriptum est γρ.
νηλεῶς
, quod non dubitavi recipere, ut multo magis accommodatum huic narrationi.

324. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-263

τοιῶνδέ γ' ἀρχῶν:
τοιῶνδ' ἀρχόντων νῦν
M. G. Vit. Lips. Cantabr. 1. 2. Ox. Mosc. Par. A. B. C. F. K. L. N. Ald. sed in M.
νῦν
ab alia manu supra versum additum est. γρ.
καὶ ἐπαρχόντων
Faehsio teste adscriptum in Par. B.
τοιῶνδέ γ' ἀρχόντων νῦν
Rob.
τοιῶνδ᾽ ἄρ᾽ ὄντων νῦν
Turn. ex coniectura, ut videtur.
τοιῶνδέ γ' ἀρχόντων
, omisso
νῦν
, Brunckius, parum considerate. Videtur potius
ἀρχόντων
interpretatio esse. Poterat Aeschylus dicere
τοιῶνδε ταγῶν
, poterat
τοιῶνδ᾽ ἀνάκτων
. Hesychius
ταγοί, προστάται, ἄρχοντες, ἡγεμόνες
, οἱ
ἄναξ, βασιλεύς, ἄρχων, δεσπότης
.
Εἰ ναῶν ἄνακτες
legitur infra v. 378. Sed probabiliter Canterus scribendum coniecit
τοιῶνδέ γ' ἀρχῶν
, etsi Homericum hoc vocabulum apud tragicos alibi non invenitur.

325. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-hermann1852-appcrit-lat1-264

ὀλίγ᾽:
ὀλίγ'
omittit M. ἀπαγγέλλω:
ἀπαγγελῶ
Ald. Rob.
ἀπαγγέλω
Lips. Cantabr. 2.
ἀναγγέλλω
G.

Commentary (W. S. Teuffel; revised by N. Wecklein, 1886; German; OCR draft) (Persians, explanatory commentary pp. 43–97. Single-witness OCR; source readings and all reference placements require scan review.) focus

239-248. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-35

1
2
γάρ, Erklärung zu 236. τοξουλκὸς αἰχμή, bogen- spannende (55) Spitze = Pfeil. δάοις, hostibus. Speere für den Nah- kampf und Schilde, vgl. 84 f. 147. ποιμάνωρ 75. — ουν, wenn sie kein Oberhaupt haben. Herod. VII 103 κῶς ἂν δυναίατο ἐόντες γε ἐλεύθεροι πάντες ὁμοίως καὶ μὴ ὑπ᾽ ἑνὸς ἀρχόμενοι στρατῷ τοσῷδε ἀντιστῆναι; Auf diese Frage des Xerxes antwortet Demaratos: ἐλεύ- θεροι ἐόντες οὐ πάντα ἐλεύθεροί εἰσι· ἔπεστι γάρ σφι δεσπότης νό- μος, τὸν ὑποδειμαίνουσι πολλῷ ἔτι μᾶλλον ἢ οἱ σοὶ σέ. ἐπήλυδας wie Sept. 34; anders Suppl. 195. 401. 611. κιόντων 8. v. α. ἐλθόντων, von κιών (Part. Aor.). Ζυ τοῖς τεκοῦσι ( τῶν) κιόντων vgl. Kr. 47. 10. Α. 1. – δοκεῖν, Kr. 55, 1. A. 3, τάχ᾿ εἴσῃ Ag. 489. Soph. O. R. 84. - Der Bote kommt von der linken Seite (vom Standpunkt des Publi- kums). Dieses Mannes Lauf giebt sich als ein persischer kund für das Erkennen, man sieht es dem, Manne an, daſs er ein persischer Läufer ist. πρέπει Suppl. 721: πρέπουσιν ἄνδρες νήϊοι ἰδεῖν. Soph. ΕΙ. 664: πρέπει ὡς τύραννος εἶσο- ρᾶν. Eur. Suppl. 1066: πρέπεις ὁρᾶν.

249-255. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-36

3
4
Summarischer Be- richt, zuerst lyrisch (wie Ag. 503 ff.). Hesych. · ταῦς· μέγας. – πλούτου λιμὴν (nachgeahmt von Eur. Or. 1077 καὶ δῶμα πατρὸς καὶ μέγας πλούτου λιμήν), von allen Seiten ist der Reichtum in die Stadt (Susa) eingelaufen und hat in ihr Anker geworfen. - Zu 251 (vgl. 352 und zu 465) s. Westphal II S. 482. Zu 253 vgl. Soph. Ant. 277: στέργει γὰρ οὐδεὶς ἄγγελον κακῶν ἐπῶν. Πέρσαι, 171. Der Bote erblickt zuerst nur den Chor; Atossa bleibt nach der altertümlichen Ökonomie aus dem Spiele, solange der Bote und der Chor mit einander reden. βαρβάρων 187.

256-289. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-37

5
6
Kommos, drei Stro- phenpaare des Chors, unterbrochen je durch zwei Trimeter des Boten.

256-261. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-38

7
8
Der Anfang besteht aus lauter (elf) Kürzen, entsprechend dem wimmernden Charakter des Lieds; die zwei ersten Kürzen (in der Gegenstrophe vertreten durch eine Länge) bilden den Auftakt (Anakrusis), die neun andern eine trochäische Tripodie; vgl. Westphal II S. 863. ἄνιος (1055. 1061) 8. ν. α. ἀνιηρός. - νεόκοτος (Sept. 803) s. v. α. νέος. Der zweite Vers ist kretisch-logaödisch, mit einsilbiger Anakrusis. διαίνεσθε (1047. 1064) benetzet euch (mit Thränen). ὡς, ja thut es nur, dennu, s. w. διαπεπρ. 517. καὐτὸς δὲ und auch ich, 153. νόστιμον φάος wie Homer νόστιμον ἦμαρ.

262-267. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-39

9
10
Wahrlich unser Leben hat allzulange gewährt in unsern Augen, daſs wir solches Leid vernehmen müssen. ἀκούειν, Kr. II 55, 3. A. 20. - Die Sache ist nur zu gewiſs; ich war selbst Augen- zeuge.

268-273. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-40

11
12
Zwei trochäische Verse (1. trip. catal.; 2. tetrap. cat. mit Anakrusis) und zwei logaödi- sche. Die ionische Form πολέα auch Ag. 723. ᾿ασίς (763. Suppl. 457), dagegen ᾿ασία κ. ᾿ασίας (12.57 61. 249. Prom. 735). – πλήθουσι (420) νεκρῶν Ag. 1220. – Σαλαμίνος 327, Westphal II S. 485.

274-279. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-41

13
14
ἁλίδονα, mari agi- tata. παμβαφή, ganz mit Meer- wasser angefüllt (und aufgeschwol- len). – πλαγκτούς, nach dem Sinne ( φίλους). Vgl. 303. 307. 310. ναΐοισιν, wie Suppl. 2, vgl. ναμερτῆ 246 u. zu 157. Endung wie 336. ἐμβολαῖς 409; in der Seeschlacht.

280-289. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-42

15
16
Drei iambische Verse (1. katal. Pentapodie mit Synkope des dritten u. vierten Iambus, 2. u. 3. Tetrapodie, bez. Pentapodie ᾿Αντιστρ. γ΄. mit Synkope im zweiten u. dritten Iambus) u. ein logaödischer, be- stehend aus Choriambus (d. h. Dak- tylus u. synk. Trochäus) und drei Trochäen. δᾶοι wie 239. – όνομα Σαλαμίνος πλεῖστον ἔχθος κλύειν wie ἔχθιστον κλύειν. αἰαῖ στρα- τοῦ φθαρέντος ist wie 116 der an- zustimmende Klageruf. δάοις, Athen seinen Feinden, also hier den Persern. ὡς . . . ἔκτισαν ist nicht ein von μεμνῆσθαι abhängiger Satz, sondern ein kausaler Nebensatz, da sich zu μεμνῆσθαι aus dem Vor- hergehenden ᾿Αθηνῶν ergänzt. - μάταν εὔπαιδας, weil sie die Söhne, καταπαίδας, ἀνάνδρους, weil sie die Gatten ver- loren haben.

290-298. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-43

17
18
Durch die letzten Worte des Chors indirekt aufgefor- dert löst jetzt Atossa den Chor im Gespräche mit dem Boten ab. ὑπερβάλλει enthält einen negativen Begriff (es hindert durch seine Gröfse am Sprechen und Fragen) und ist daher nach Analogie dieser Verba konstruiert (Prom. 786 f.: οὐκ ἐναντιώσομαι τὸ μὴ οὐ γεγω- νεῖν). – Soph. Phil. 1316: ἀνθρώ- ποισι τὰς μὲν ἐκ θεῶν τύχας δο- θείσας ἐστ᾽ ἀναγκαῖον φέρειν. καταστάς gefasst, ruhig; Herod. III 80 ὁ θόρυβος κατέστη. – ὅμως, an den Bedingungssatz (anderwärts an ein Partizip) angelehnt, gehört aber (begrifflich) zu λέξον. Vgl. 840. Sept. 712: πιθοῦ γυναιξίν, καίπερ οὐ στέργων ὅμως. Choeph. 115: μέμνησ᾽ Ορέστου, κεί θυραῖος ἐσθ᾽ ὅμως. Plaut, mil. 1341: bene dicatis et mihi absenti tamen. Kr. II 56, 13. A. 2. Den Worten τίς οὐ τέθνηκε hört man das ängstliche Verlangen an, zu hören, daſs Xerxes noch lebt. ἀρχέλειος für ἀρχέ- λεως (vgl. εὔγειος κ. εὔγεως), ἀρχέ- λαος, wenn nicht ἀρχελάων herzu- stellen ist. - Das epische ὅστε (vgl. Kr. II 51, 8. A. 2) selten und nur bei Äschylos im Trimeter Vgl. 762. Quem vero lugebimus ex ducto- ribus ut in sua statione mortuum? ἐπὶ σκηπτ. ταχθεὶς in imperio (dessen Zeichen hen das das σκῆπτρον ist) constitutus. - ἄνανδρον proleptisch, Folge von ἠρήμου. Soph. Ant. 881 πότμον ἀδάκρυτον οὐδεὶς φίλων στενάζει, Eur. Med. 435 τᾶς ἀνάν- δρου κοίτας ὀλέσασα λέκτρον.

299-301. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-44

19
20
Hom. A 88: ἐμεῦ ζῶντος καὶ ἐπὶ χθονὶ δερκομένοιο; dagegen Eur. Orest. 386: οὐ γὰρ ζῶ κακοῖς, φάος δ᾽ ὁρῶ. Soph. Ant. 600: ὃ τέτατο φάος ἐν Οἰδίπου δόμοις. – ἐκ, Ag. 900: κάλλιστον ἦμαρ εἰσιδεῖν ἐκ χείματος. - με- λαγχίμου vgl.114. Suppl. 745. Cho.11.

302-330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-45

21
22
Zur Antwort auf Atossas Frage schüttet der Bote, ehe er sich auf eine geordnete Er- zählung einläſst (337 ff.), eine Fülle von Namen aus, teils um der Dar- stellung ein konkret nationales Ko- lorit zu geben, teils um einzelne tapfere Thaten in Erinnerung zu bringen. Über die Etymologie dieser Namen s. Einl. S. 35 A. 23. στυ-

302-307. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-46

23
24
Αρτεμβάρης 29. – ἵππου 315. Thuk. I 62: ἡ διακοσία ἵππος. – βραβεὺς Lenker (Befehls- haber), vgl. 78. Ag. 230. φλοὺς 78. θείνεται wird ge- stofsen an, vgl. 310. – Σιληνίαι ein Teil des Gestades von Salamis, in der Nähe der Τροπαία ἄκρα. - Mannigfaltigkeit der Wendungen für den einen Begriff des Gefallen- seins. Mit bitterem Volkshumor 305; abschwächende Nachbildung des von einem Feinde gesprochenen Verses Hom. II 745: ἡ μάλ᾽ ἐλαφρὸς ἀνήρ, ὡς ῥεῖα κυβιστᾷ. Ähnliche Tonfärbung 310. 319. Tenago princeps indigena. ἰθαγενὴς δ. ν. α. ἐγχώριος; es war dies also nicht das Regelmässige; vgl. 44 f. mit 311; 34 f. mit 960; 38 mit 321. Herod. VII 96f. VI 53: φαινοίατο ἂν ἐόντες οἱ τῶν Δωριέων ἡγεμόνες Αἰγύπτιοι ἰθαγενέες. σποδεῖ, ferit, vgl. θείνεται 303.

308-313. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-47

25
26
᾿Αρσάμης 37. πε- λειοθρέμμ. (vgl. 33), Salamis. Der Schol. vergleicht das bomerische πολυτρήρωνά τε Θίσβην ( Β 502). — κύρισσον (vgl. 313. 376. 416. 458. 490. 506. Kr. II § 28, 3. A. 4) von den Leichen, welche durch die Strömung mit dem Kopfe gegen das Land getrieben werden, s. v. a. κερατίζειν. - γειτονῶν Suppl. 780 vgl. 286. – Αρκτεύς 44 f. Φαρ- νοῦχος, bei Herod. VII 88 ein Φαρ- νούχης, der aber schon in Sardes verunglückte. – ναὸς ἐκ μιᾶς, drei aus einem Schiffe.

314-319. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-48

27
28
Chryse, Name meh- rerer Inseln und einer Stadt in Troas. μελαίνης geht wohl nicht auf die Farbe der Pferde, sondern der Reiter. – πυρσήν steht als pro- leptisches Prädikat. Der schwarze Bart färbte sich im Blute rot. Vgl. 539. πορφυρᾶ βαφῇ d. i. βαφῇ αἵματος. Vgl. Hom. 141. – Μᾶγος entweder weil in der Zeit des Äschylos die Quantität noch nicht festgestellt war, oder weil Äschylos den medischen Volksstamm (Herod. I 101. Strab. XVII p. 727. Plin. n. h. VI 26, 29) von der gleichnamigen Priesterkaste (irrigerweise) unter- scheiden zu müssen glaubte. – μέτ- οικος dort sich (unfreiwillig, als Toter) niederlassend, dort bleibend.

320-330. mvp-aeschylus-tlg0085-tlg002-teuffel-wecklein1886-com-ger1-49

29
30
πολύπονον, laborio- sum, von der Person, welche mit dem Speere gewaltig arbeitet, über- tragen. ᾿Αριόμ. 38. Σάρδεσιν, der Vaterstadt durch seinen Tod, wenn die Lesart richtig ist, da der Spondeus des 5. Fuſses, dessene rste Länge die letzte Silbe eines mehr- silbigen Wortes ist, eine Härte ver- ursacht, die hier nicht durch die Hephthemimeris gemildert wird. Σεισάμης: ähnliche Namen bei Herod. V 25. VII 6. Lyrna, von Steph. Byz. mit Lyrnessos in Troas identifiziert. οὐ μάλ᾽ εὐτύκως, nicht gar schön hergerichtet, der schöne Mann. Elegisch. Συέν- νεσις kilikischer Königsname. Drei sind aus dieser Zeit bekannt (R. E. VI 2. S. 1528); gemeint ist wohl der bei Herod. VII 98 ( Κίλιξ Συένν. Ωρομέδοντος); Plat. Charmid. p. 158 Α: εἰς πάντα πρῶτον εἶναι. Κιλίκων, 273. - Eur. Herakl. 8: πόνων πλείστων μετέσχον εἷς ἀνὴρ Ἡρακλέει. Kr. 49, 19. A. 5. σαι,