Κρέων
ἄνδρες χθονὸς τῆσδʼ εὐγενεῖς οἰκήτορες,
ὁρῶ τινʼ ὑμᾶς ὀμμάτων εἰληφότας
φόβον νεώρη τῆς ἐμῆς ἐπεισόδου,
730
ὃν μήτʼ ὀκνεῖτε μήτʼ ἀφῆτʼ ἔπος κακόν.
ἥκω γὰρ οὐχ ὡς δρᾶν τι βουληθείς, ἐπεὶ
γέρων μέν εἰμι, πρὸς πόλιν δʼ ἐπίσταμαι
σθένουσαν ἥκων, εἴ τινʼ Ἑλλάδος, μέγα.
ἀλλʼ ἄνδρα τόνδε τηλικόσδʼ ἀπεστάλην
735
πείσων ἕπεσθαι πρὸς τὸ Καδμείων πέδον,
οὐκ ἐξ ἑνὸς στείλαντος, ἀλλʼ ἀνδρῶν ὑπὸ
πάντων κελευσθείς, οὕνεχʼ ἧκέ μοι γένει
τὰ τοῦδε πενθεῖν πήματʼ εἰς πλεῖστον πόλεως.
ἀλλʼ ὦ ταλαίπωρʼ Οἰδίπους, κλύων ἐμοῦ
740
ἱκοῦ πρὸς οἴκους. πᾶς σε Καδμείων λεὼς
καλεῖ δικαίως, ἐκ δὲ τῶν μάλιστʼ ἐγώ,
ὅσῳπερ, εἰ μὴ πλεῖστον ἀνθρώπων ἔφυν
κάκιστος, ἀλγῶ τοῖσι σοῖς κακοῖς, γέρον,
ὁρῶν σε τὸν δύστηνον ὄντα μὲν ξένον,
745
ἀεὶ δʼ ἀλήτην κἀπὶ προσπόλου μιᾶς
βιοστερῆ χωροῦντα· τὴν ἐγὼ τάλας
οὐκ ἄν ποτʼ ἐς τοσοῦτον αἰκίας πεσεῖν
ἔδοξʼ, ὅσον πέπτωκεν ἥδε δύσμορος,
ἀεί σε κηδεύουσα καὶ τὸ σὸν κάρα
750
πτωχῷ διαίτῃ, τηλικοῦτος, οὐ γάμων
ἔμπειρος, ἀλλὰ τοὐπιόντος ἁρπάσαι.
ἆρʼ ἄθλιον τοὔνειδος, ὦ τάλας ἐγώ,
ὠνείδισʼ εἰς σὲ κἀμὲ καὶ τὸ πᾶν γένος;
ἀλλʼ οὐ γὰρ ἔστι τἀμφανῆ κρύπτειν, σύ νιν
755
πρὸς θεῶν πατρῴων, Οἰδίπους, πεισθεὶς ἐμοὶ
κρύψον, θελήσας ἄστυ καὶ δόμους μολεῖν
τοὺς σοὺς πατρῴους, τήνδε τὴν πόλιν φίλως
εἰπών· ἐπαξία γάρ· ἡ δʼ οἴκοι πλέον
δίκῃ σέβοιτʼ ἄν, οὖσα σὴ πάλαι τροφός.
760
Οἰδίπους
ὦ πάντα τολμῶν κἀπὸ παντὸς ἂν φέρων
λόγου δικαίου μηχάνημα ποικίλον,
τί ταῦτα πειρᾷ κἀμὲ δεύτερον θέλεις
ἑλεῖν ἐν οἷς μάλιστʼ ἂν ἀλγοίην ἁλούς;
πρόσθεν τε γάρ με τοῖσιν οἰκείοις κακοῖς
765
νοσοῦνθʼ, ὅτʼ ἦν μοι τέρψις ἐκπεσεῖν χθονός,
οὐκ ἤθελες θέλοντι προσθέσθαι χάριν·
ἀλλʼ ἡνίκʼ ἤδη μεστὸς ἦ θυμούμενος
καὶ τοὐν δόμοισιν ἦν διαιτᾶσθαι γλυκύ,
τότʼ ἐξεώθεις κἀξέβαλλες, οὐδέ σοι
770
τὸ συγγενὲς τοῦτʼ οὐδαμῶς τότʼ ἦν φίλον·
νῦν τʼ αὖθις ἡνίκʼ εἰσορᾷς πόλιν τέ μοι
ξυνοῦσαν εὔνουν τήνδε καὶ γένος τὸ πᾶν,
πειρᾷ μετασπᾶν, σκληρὰ μαλθακῶς λέγων.
καίτοι τίς αὕτη τέρψις ἄκοντας φιλεῖν;
775
ὥσπερ τις εἴ σοι λιπαροῦντι μὲν τυχεῖν
μηδὲν διδοίη μηδʼ ἐπαρκέσαι θέλοι,
πλήρη δʼ ἔχοντι θυμὸν ὧν χρῄζοις, τότε
δωροῖθʼ, ὅτʼ οὐδὲν ἡ χάρις χάριν φέροι·
ἆρʼ ἂν ματαίου τῆσδʼ ἂν ἡδονῆς τύχοις;
780
τοιαῦτα μέντοι καὶ σὺ προσφέρεις ἐμοί,
λόγῳ μὲν ἐσθλά. τοῖσι δʼ ἔργοισιν κακά.
φράσω δὲ καὶ τοῖσδʼ, ὥς σε δηλώσω κακόν.
ἥκεις ἔμʼ ἄξων, οὐχʼ ἵνʼ ἐς δόμους ἄγῃς,
ἀλλʼ ὡς πάραυλον οἰκίσῃς, πόλις δέ σοι
785
κακῶν ἄνατος τῆσδʼ ἀπαλλαχθῇ χθονός.
οὐκ ἔστι σοι ταῦτʼ, ἀλλά σοι τάδʼ ἔστʼ, ἐκεῖ
χώρας ἀλάστωρ οὑμὸς ἐνναίων ἀεί·
ἔστιν δὲ παισὶ τοῖς ἐμοῖσι τῆς ἐμῆς
χθονὸς λαχεῖν τοσοῦτον, ἐνθανεῖν μόνον.
790
ἆρʼ οὐκ ἄμεινον ἢ σὺ τἀν Θήβαις φρονῶ;
πολλῷ γʼ, ὅσῳπερ κἀκ σαφεστέρων κλύω,
Φοίβου τε καὐτοῦ Ζηνός, ὃς κείνου πατήρ.
τὸ σὸν δʼ ἀφῖκται δεῦρʼ ὑπόβλητον στόμα,
πολλὴν ἔχον στόμωσιν· ἐν δὲ τῷ λέγειν
795
κάκʼ ἂν λάβοις τὰ πλείονʼ ἢ σωτήρια.
ἀλλʼ οἶδα γάρ σε ταῦτα μὴ πείθων, ἴθι·
ἡμᾶς δʼ ἔα ζῆν ἐνθάδʼ· οὐ γὰρ ἂν κακῶς
οὐδʼ ὧδʼ ἔχοντες ζῷμεν, εἰ τερποίμεθα.
Θησεύς
οὔκουν τις ὡς τάχιστα προσπόλων μολὼν
πρὸς τούσδε βωμούς, πάντʼ ἀναγκάσει λεὼν
ἄνιππον ἱππότην τε θυμάτων ἄπο
σπεύδειν ἀπὸ ῥυτῆρος, ἔνθα δίστομοι
900
μάλιστα συμβάλλουσιν ἐμπόρων ὁδοί,
ὡς μὴ παρέλθωσʼ αἱ κόραι, γέλως δʼ ἐγὼ
ξένῳ γένωμαι τῷδε, χειρωθεὶς βίᾳ.
ἴθʼ, ὡς ἄνωγα, σὺν τάχει. τοῦτον δʼ ἐγώ,
εἰ μὲν διʼ ὀργῆς ἧκον, ἧς ὅδʼ ἄξιος,
905
ἄτρωτον οὐ μεθῆκʼ ἂν ἐξ ἐμῆς χερός.
νῦν δʼ οὕσπερ αὐτὸς τοὺς νόμους εἰσῆλθʼ ἔχων,
τούτοισι κοὐκ ἄλλοισιν ἁρμοσθήσεται.
οὐ γάρ ποτʼ ἔξει τῆσδε τῆς χώρας, πρὶν ἂν
κείνας ἐναργεῖς δεῦρό μοι στήσῃς ἄγων·
910
ἐπεὶ δέδρακας οὔτʼ ἐμοῦ καταξίως
οὔθʼ ὧν πέφυκας αὐτὸς οὔτε σῆς χθονός·
ὅστις δίκαιʼ ἀσκοῦσαν εἰσελθὼν πόλιν
κἄνευ νόμου κραίνουσαν οὐδέν, εἶτʼ ἀφεὶς
τὰ τῆσδε τῆς γῆς κύριʼ, ὧδʼ ἐπεισπεσὼν
915
ἄγεις θʼ ἃ χρῄζεις καὶ παρίστασαι βίᾳ,
καί μοι πόλιν κένανδρον ἢ δούλην τινὰ
ἔδοξας εἶναι κἄμʼ ἴσον τῷ μηδενί.
καίτοι σε Θῆβαί γʼ οὐκ ἐπαίδευσαν κακόν·
οὐ γὰρ φιλοῦσιν ἄνδρας ἐκδίκους τρέφειν,
920
οὐδʼ ἄν σʼ ἐπαινέσειαν, εἰ πυθοίατο
συλῶντα τἀμὰ καὶ τὰ τῶν θεῶν, βίᾳ
ἄγοντα φωτῶν ἀθλίων ἱκτήρια.
οὔκουν ἔγωγʼ ἂν σῆς ἐπεμβαίνων χθονός,
οὐδʼ εἰ τὰ πάντων εἶχον ἐνδικώτατα,
925
ἄνευ γε τοῦ κραίνοντος, ὅστις ἦν, χθονὸς
οὔθʼ εἷλκον οὔτʼ ἂν ἦγον, ἀλλʼ ἠπιστάμην
ξένον παρʼ ἀστοῖς ὡς διαιτᾶσθαι χρεών.
σὺ δʼ ἀξίαν οὐκ οὖσαν αἰσχύνεις πόλιν
τὴν αὐτὸς αὑτοῦ, καί σʼ ὁ πληθύων χρόνος
930
γέρονθʼ ὁμοῦ τίθησι καὶ τοῦ νοῦ κενόν.
εἶπον μὲν οὖν καὶ πρόσθεν, ἐννέπω δὲ νῦν,
τὰς παῖδας ὡς τάχιστα δεῦρʼ ἄγειν τινά,
εἰ μὴ μέτοικος τῆσδε τῆς χώρας θέλεις
εἶναι βίᾳ τε κοὐχ ἑκών· καὶ ταῦτά σοι
935
τῷ νῷ θʼ ὁμοίως κἀπὸ τῆς γλώσσης λέγω.
Κρέων
ἐγὼ οὔτʼ ἄνανδρον τήνδε τὴν πόλιν νέμων,
ὦ τέκνον Αἰγέως, οὔτʼ ἄβουλον, ὡς σὺ φῄς,
940
τοὔργον τόδʼ ἐξέπραξα, γιγνώσκων δʼ ὅτι
οὐδείς ποτʼ αὐτοὺς τῶν ἐμῶν ἂν ἐμπέσοι
ζῆλος ξυναίμων, ὥστʼ ἐμοῦ τρέφειν βίᾳ.
ᾔδη δʼ ὁθούνεκʼ ἄνδρα καὶ πατροκτόνον
κἄναγνον οὐ δεξοίατʼ, οὐδʼ ὅτῳ γάμοι
945
ξυνόντες ηὑρέθησαν ἀνόσιοι τέκνων.
τοιοῦτον αὐτοῖς Ἄρεος εὔβουλον πάγον
ἐγὼ ξυνῄδη χθόνιον ὄνθʼ, ὃς οὐκ ἐᾷ
τοιούσδʼ ἀλήτας τῇδʼ ὁμοῦ ναίειν πόλει·
ᾧ πίστιν ἴσχων τήνδʼ ἐχειρούμην ἄγραν.
950
καὶ ταῦτʼ ἂν οὐκ ἔπρασσον, εἰ μή μοι πικρὰς
αὐτῷ τʼ ἀρὰς ἠρᾶτο καὶ τὠμῷ γένει·
ἀνθʼ ὧν πεπονθὼς ἠξίουν τάδʼ ἀντιδρᾶν.
θυμοῦ γὰρ οὐδὲν γῆράς ἐστιν ἄλλο πλὴν
θανεῖν· θανόντων δʼ οὐδὲν ἄλγος ἅπτεται.
955
πρὸς ταῦτα πράξεις οἷον ἂν θέλῃς· ἐπεὶ
ἐρημία με, κεἰ δίκαιʼ, ὅμως λέγω,
σμικρὸν τίθησι· πρὸς δὲ τὰς πράξεις ὅμως,
καὶ τηλικόσδʼ ὤν, ἀντιδρᾶν πειράσομαι.
Οἰδίπους
ὦ λῆμʼ ἀναιδές, τοῦ καθυβρίζειν δοκεῖς,
960
πότερον ἐμοῦ γέροντος ἢ σαυτοῦ, τόδε;
ὅστις φόνους μοι καὶ γάμους καὶ συμφορὰς
τοῦ σοῦ διῆκας στόματος, ἃς ἐγὼ τάλας
ἤνεγκον ἄκων· θεοῖς γὰρ ἦν οὕτω φίλον,
τάχʼ ἄν τι μηνίουσιν εἰς γένος πάλαι.
965
ἐπεὶ καθʼ αὑτόν γʼ οὐκ ἂν ἐξεύροις ἐμοὶ
ἁμαρτίας ὄνειδος οὐδέν, ἀνθʼ ὅτου
τάδʼ εἰς ἐμαυτὸν τοὺς ἐμούς θʼ ἡμάρτανον.
ἐπεὶ δίδαξον, εἴ τι θέσφατον πατρὶ
χρησμοῖσιν ἱκνεῖθʼ ὥστε πρὸς παίδων θανεῖν,
970
πῶς ἂν δικαίως τοῦτʼ ὀνειδίζοις ἐμοί,
ὃς οὔτε βλάστας πω γενεθλίους πατρός,
οὐ μητρὸς εἶχον, ἀλλʼ ἀγέννητος τότʼ ἦ;
εἰ δʼ αὖ φανεὶς δύστηνος, ὡς ἐγὼ ʼφάνην,
ἐς χεῖρας ἦλθον πατρὶ καὶ κατέκτανον,
975
μηδὲν ξυνιεὶς ὧν ἔδρων εἰς οὕς τʼ ἔδρων,
πῶς ἂν τό γʼ ἆκον πρᾶγμʼ ἂν εἰκότως ψέγοις;
μητρὸς δέ, τλῆμον, οὐκ ἐπαισχύνει γάμους
οὔσης ὁμαίμου σῆς μʼ ἀναγκάζων λέγειν,
οἵους ἐρῶ τάχʼ· οὐ γὰρ οὖν σιγήσομαι,
σοῦ γʼ εἰς τόδʼ ἐξελθόντος ἀνόσιον στόμα.
980
ἔτικτε γάρ μʼ ἔτικτεν, ὤμοι μοι κακῶν,
οὐκ εἰδότʼ οὐκ εἰδυῖα, καὶ τεκοῦσά με,
αὑτῆς ὄνειδος παῖδας ἐξέφυσέ μοι.
ἀλλʼ ἓν γὰρ οὖν ἔξοιδα, σὲ μὲν ἑκόντʼ ἐμὲ
κείνην τε ταῦτα δυσστομεῖν· ἐγὼ δέ νιν
985
ἄκων ἔγημα φθέγγομαί τʼ ἄκων τάδε.
ἀλλʼ οὐ γὰρ οὔτʼ ἐν τοῖσδʼ ἁλώσομαι κακὸς
γάμοισιν οὔθʼ οὓς αἰὲν ἐμφορεῖς σύ μοι
φόνους πατρῴους ἐξονειδίζων πικρῶς.
990
ἓν γάρ μʼ ἄμειψαι μοῦνον ὧν σʼ ἀνιστορῶ.
εἴ τις σὲ τὸν δίκαιον αὐτίκʼ ἐνθάδε
κτείνοι παραστάς, πότερα πυνθάνοιʼ ἂν εἰ
πατήρ σʼ ὁ καίνων ἢ τίνοιʼ ἂν εὐθέως;
δοκῶ μέν, εἴπερ ζῆν φιλεῖς, τὸν αἴτιον
995
τίνοιʼ ἂν οὐδὲ τοὔνδικον περιβλέποις.
τοιαῦτα μέντοι καὐτὸς εἰσέβην κακά,
θεῶν ἀγόντων· οἷς ἐγὼ οὐδὲ τὴν πατρὸς
ψυχὴν ἂν οἶμαι ζῶσαν ἀντειπεῖν ἐμοί.
σὺ δʼ, εἶ γὰρ οὐ δίκαιος, ἀλλʼ ἅπαν καλὸν
1000
λέγειν νομίζων ῥητὸν ἄρρητόν τʼ ἔπος,
τοιαῦτʼ ὀνειδίζεις με τῶνδʼ ἐναντίον.
καί σοι τὸ Θησέως ὄνομα θωπεῦσαι καλόν,
καὶ τὰς Ἀθήνας, ὡς κατῴκηνται καλῶς·
κᾆθʼ ὧδʼ ἐπαινῶν πολλὰ τοῦδʼ ἐκλανθάνει,
1005
ὁθούνεκʼ εἴ τις γῆ θεοὺς ἐπίσταται
τιμαῖς σεβίζειν, ἥδε τοῦθʼ ὑπερφέρει·
ἀφʼ ἧς σὺ κλέψας τὸν ἱκέτην γέροντʼ ἐμὲ
αὐτόν τʼ ἐχειροῦ τὰς κόρας τʼ οἴχει λαβών.
ἀνθʼ ὧν ἐγὼ νῦν τάσδε τὰς θεὰς ἐμοὶ
1010
καλῶν ἱκνοῦμαι καὶ κατασκήπτω λιταῖς
ἐλθεῖν ἀρωγοὺς ξυμμάχους θʼ, ἵνʼ ἐκμάθῃς
οἵων ὑπʼ ἀνδρῶν ἥδε φρουρεῖται πόλις.
Θησεύς
ὁδοῦ κατάρχειν τῆς ἐκεῖ, πομπὸν δέ με
χωρεῖν, ἵνʼ, εἰ μὲν ἐν τόποισι τοῖσδʼ ἔχεις
1020
τὰς παῖδας ἡμῖν αὐτὸς ἐκδείξῃς ἐμοί·
εἰ δʼ ἐγκρατεῖς φεύγουσιν, οὐδὲν δεῖ πονεῖν.
ἄλλοι γὰρ οἱ σπεύδοντες, οὓς οὐ μή ποτε
χώρας φυγόντες τῆσδʼ ἐπεύξωνται θεοῖς.
ἀλλʼ ἐξυφηγοῦ· γνῶθι δʼ ὡς ἔχων ἔχει
1025
καί σʼ εἷλε θηρῶνθʼ ἡ τύχη· τὰ γὰρ δόλῳ
τῷ μὴ δικαίῳ κτήματʼ οὐχὶ σῴζεται.
κοὐκ ἄλλον ἕξεις εἰς τάδʼ· ὡς ἔξοιδά σε
οὐ ψιλὸν οὐδʼ ἄσκευον ἐς τοσήνδʼ ὕβριν
ἥκοντα τόλμης τῆς παρεστώσης τανῦν,
1030
ἀλλʼ ἔσθʼ ὅτῳ σὺ πιστὸς ὢν ἔδρας τάδε.
ἃ δεῖ μʼ ἀθρῆσαι, μηδὲ τήνδε τὴν πόλιν
ἑνὸς ποῆσαι φωτὸς ἀσθενεστέραν.
νοεῖς τι τούτων, ἢ μάτην τὰ νῦν τέ σοι
δοκεῖ λελέχθαι χὤτε ταῦτʼ ἐμηχανῶ;
1035